പാനിയം - സംഖ്യ മൂന്ന്

ഞാൻ എന്റെ കാവലിടത്തിൽ നിലക്കും; ഗോപുരത്തിന്മേൽ നിന്നുകൊള്ളും; അവൻ എന്നോടു എന്തു അരുളിച്ചെയ്യുമെന്നു കാണുകയും, ഞാൻ ശാസിക്കപ്പെടുമ്പോൾ എന്തു ഉത്തരം പറയേണ്ടതെന്നു നോക്കുകയും ചെയ്യും. അപ്പോൾ യഹോവ എന്നോടു ഉത്തരം അരുളിച്ചെയ്തു: ദർശനം എഴുതുക; ഓടിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോഴും വായിക്കാവുന്നവിധം അതിനെ പലകകളിൽ വ്യക്തമായി രേഖപ്പെടുത്തുക. ദർശനം ഇനിയും നിർണ്ണയിക്കപ്പെട്ട സമയത്തേക്കുള്ളതാണ്; എന്നാൽ അവസാനം അത് സംസാരിക്കും, കള്ളം പറയുകയില്ല; അതു വൈകുന്നതുപോലെ തോന്നിയാലും അതിനായി കാത്തിരിക്ക; കാരണം അത് നിശ്ചയമായി വരും; താമസിക്കുകയില്ല. നോക്കുക, അവന്റെ മനസ്സ് അഹങ്കാരത്തോടെ വീർപ്പുമുട്ടിയിരിക്കുന്നു; അവനിൽ നേര്മയില്ല; എന്നാൽ നീതിമാൻ തന്റെ വിശ്വാസത്താൽ ജീവിക്കും. ഹബക്കൂക് 2:1–4.

ഈ രണ്ടു രാജാക്കന്മാരുടെയും ഹൃദയങ്ങൾ ദുഷ്ടം പ്രവർത്തിക്കുവാൻ ആയിരിക്കും; അവർ ഒരേ പന്തിയിൽ ഇരുന്നു അസത്യങ്ങൾ സംസാരിക്കും; എങ്കിലും അത് സഫലമാകയില്ല; കാരണം അന്ത്യം ഇനിയും നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട സമയത്താകും. ദാനീയേൽ 11:27.

കർത്താവേ, നീ അറിയുന്നു; എന്നെ ഓർക്കേണമേ, എന്നെ സന്ദർശിക്കേണമേ, എന്നെ പീഡിപ്പിക്കുന്നവരോടു എനിക്കുവേണ്ടി പ്രതികാരം ചെയ്കേണമേ; നിന്റെ ദീർഘക്ഷമയിൽ എന്നെ എടുത്തുകളയരുതേ; നിന്റെ നിമിത്തം ഞാൻ നിന്ദ സഹിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നു അറിഞ്ഞുകൊള്ളേണമേ. നിന്റെ വചനങ്ങൾ ലഭിച്ചു, ഞാൻ അവയെ ഭുജിച്ചു; നിന്റെ വചനം എനിക്കു എന്റെ ഹൃദയത്തിന്റെ ആനന്ദവും സന്തോഷവും ആയി; സൈന്യങ്ങളുടെ ദൈവമായ കർത്താവേ, ഞാൻ നിന്റെ നാമത്തിൽ വിളിക്കപ്പെടുന്നവൻ ആകകൊണ്ടു. പരിഹാസികളുടെ സഭയിൽ ഞാൻ ഇരുന്നില്ല, സന്തോഷിച്ചുമില്ല; നിന്റെ കൈ നിമിത്തം ഞാൻ ഏകാന്തമായി ഇരുന്നു; നീ എന്നെ ക്രോധഭരിതനാക്കിയിരിക്കുന്നു. എന്റെ വേദന എന്തുകൊണ്ട് നിത്യമായിരിക്കുന്നു, എന്റെ മുറിവ് സൗഖ്യമാകാൻ സമ്മതിക്കാതെ അസാധ്യരോഗമായി ഇരിക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ട്? നീ എനിക്കു വഞ്ചകനായി, വറ്റിപ്പോകുന്ന ജലധാരകളായി ആകുമോ? ആകയാൽ കർത്താവു ഇപ്രകാരം അരുളിച്ചെയ്യുന്നു: നീ മടങ്ങിവരുന്നുവെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ വീണ്ടും കൊണ്ടുവരും; നീ എന്റെ സന്നിധിയിൽ നിലക്കും; വിലയേറിയതിനെ നിസ്സാരത്തിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നുവെങ്കിൽ നീ എന്റെ വായ്പോലെ ആയിരിക്കും; അവർ നിന്റെ അടുക്കൽ മടങ്ങിവരട്ടെ; നീയോ അവരുടെ അടുക്കൽ മടങ്ങരുത്. ഞാൻ നിന്നെ ഈ ജനത്തിന്നു ഉറപ്പുള്ള താമ്രമതിലാക്കി തീർക്കും; അവർ നിന്നോടു യുദ്ധം ചെയ്യും, എങ്കിലും നിന്നെ ജയിക്കയില്ല; നിന്നെ രക്ഷിപ്പാനും വിടുവിപ്പാനും ഞാൻ നിന്നോടുകൂടെ ഇരിക്കുന്നു എന്നു കർത്താവിന്റെ അരുളപ്പാട്. ദുഷ്ടരുടെ കയ്യിൽ നിന്ന് ഞാൻ നിന്നെ വിടുവിക്കും; ക്രൂരന്മാരുടെ കയ്യിൽ നിന്ന് ഞാൻ നിന്നെ വീണ്ടെടുക്കും. യിരെമ്യാവു 15:15–21.

എട്ടാം ദിവസം അവർ ശിശുവിനെ സുന്നത്ത് ചെയ്യുവാൻ വന്നു; അവന്റെ പിതാവിന്റെ പേരനുസരിച്ച് അവന്നു സെഖര്യാവു എന്നു പേർവിളിച്ചു. എന്നാൽ അവന്റെ അമ്മ ഉത്തരം പറഞ്ഞു: അല്ല; അവന്നു യോഹന്നാൻ എന്നു പേർവിളിക്കേണം. അവർ അവളോടു പറഞ്ഞു: ഈ പേരാൽ വിളിക്കപ്പെടുന്നവൻ നിന്റെ ബന്ധുക്കളിൽ ആരും ഇല്ലല്ലോ. പിന്നെ അവർ അവന്റെ പിതാവിനോടു ചിഹ്നങ്ങളാൽ ചോദിച്ചു: അവന്നു എന്തു പേർ ഇടുവാൻ അവൻ ഇച്ഛിക്കുന്നു എന്നു. അപ്പോൾ അവൻ ഒരു എഴുത്തുപലക ചോദിച്ചെടുത്തു എഴുതി: അവന്റെ പേര് യോഹന്നാൻ ആകുന്നു. അതുകൊണ്ടു എല്ലാവരും അതിശയിച്ചു. ഉടനെ അവന്റെ വായ് തുറന്നു, നാവിന്റെ ബന്ധനം അഴിഞ്ഞു; അവൻ സംസാരിച്ചു, ദൈവത്തെ സ്തുതിച്ചു. ലൂക്കാ 1:59–64.

ആ കാലങ്ങളിൽ തെക്കിന്റെ രാജാവിനെതിരെ അനേകർ എഴുന്നേൽക്കും; നിന്റെ ജനത്തിലെ കള്ളന്മാരും ദർശനം സ്ഥാപിപ്പാൻ തങ്ങളെത്തന്നെ ഉയർത്തിക്കൊള്ളും; എങ്കിലും അവർ വീഴും. ദാനിയേൽ 11:14.

അന്നുമുതൽ യേശു തന്റെ ശിഷ്യന്മാരോടു താൻ യെരൂശലേമിലേക്കു പോകുകയും മൂപ്പന്മാരാൽ, പ്രധാന പുരോഹിതന്മാരാൽ, ശാസ്ത്രിമാരാൽ അനേകം കഷ്ടങ്ങൾ അനുഭവിക്കുകയും കൊല്ലപ്പെടുകയും മൂന്നാം ദിവസം വീണ്ടും ഉയിർത്തെഴുന്നേല്ക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടതാകുന്നു എന്നു വ്യക്തമാക്കിത്തുടങ്ങി. മത്തായി 16:21.

“മുൻകാലങ്ങളിലേതിനെക്കാൾ വളരെ കൂടുതൽ അനുകൂലഭാവത്തോടെയാണ് ഇപ്പോൾ പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകൾ റോമാനിസത്തെ കണക്കാക്കുന്നത്. കത്തോലിക്കത്വം ആധിപത്യസ്ഥാനത്ത് ഇല്ലാത്തതും, സ്വാധീനം നേടുന്നതിനായി പാപ്പിസ്റ്റുകൾ അനുനയപരമായ ഒരു സമീപനം സ്വീകരിക്കുന്നതുമായ രാജ്യങ്ങളിൽ, നവീകരിക്കപ്പെട്ട സഭകളെ പാപ്പാ അധികാരശ്രേണിയിൽ നിന്ന് വേർതിരിക്കുന്ന സിദ്ധാന്തങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച് വർധിച്ചുവരുന്ന ഒരു ഉദാസീനത നിലനിൽക്കുന്നു; ഒടുവിൽ, സുപ്രധാന വിഷയങ്ങളിൽ നാം ഇത്ര വ്യാപകമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നില്ലെന്നു മുമ്പ് കരുതപ്പെട്ടതുപോലെ അല്ലെന്ന അഭിപ്രായം വേരൂന്നിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ നമ്മുടെ ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള അല്പം വിട്ടുവീഴ്‌ച നമ്മെ റോമുമായി കൂടുതൽ നല്ലൊരു പരസ്പരബോധ്യത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുമെന്ന ധാരണയും ശക്തിപ്പെടുന്നു. പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകൾ അത്യന്തം വിലകൊടുത്തു സ്വന്തമാക്കിയ മനസ്സാക്ഷിയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന് ഉയർന്ന വില കല്പിച്ചിരുന്ന ഒരു കാലമുണ്ടായിരുന്നു. അവർ തങ്ങളുടെ മക്കളെ പോപ്പിസത്തെ വെറുക്കുവാൻ പഠിപ്പിക്കുകയും, റോമുമായി ഐക്യം അന്വേഷിക്കുന്നത് ദൈവത്തോടുള്ള അവിശ്വസ്തതയായിരിക്കുമെന്ന് നിലനിറുത്തുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ പ്രകടിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന വികാരങ്ങൾ എത്ര വ്യാപകമായി വ്യത്യസ്തമാണ്!”

“പാപ്പാധികാരത്തിന്റെ പ്രതിരോധകർ സഭയെ അപകീർത്തിപ്പെടുത്തപ്പെട്ടതായി പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു; പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് ലോകവും ആ പ്രസ്താവന സ്വീകരിക്കാൻ പ്രവണത കാണിക്കുന്നു. അജ്ഞതയുടെയും അന്ധകാരത്തിന്റെയും ശതാബ്ദികളിൽ അവളുടെ ആധിപത്യത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരുന്ന മ്ലേച്ഛതകളും അസംബന്ധതകളും അടിസ്ഥാനമാക്കി ഇന്നത്തെ സഭയെ വിധിക്കുന്നത് അന്യായമാണെന്ന് പലരും ഉറച്ച് പറയുന്നു. ആ കാലഘട്ടങ്ങളുടെ മൃഗീയതയാണ് അവളുടെ ഭയാനക ക്രൂരതയ്ക്ക് കാരണമെന്ന് അവർ ക്ഷമാപണം ചെയ്യുന്നു; ആധുനിക സംസ്കാരത്തിന്റെ സ്വാധീനം അവളുടെ മനോഭാവങ്ങളെ മാറ്റിയിരിക്കുകയാണെന്നും അവർ വാദിക്കുന്നു.”

“എട്ടുനൂറ് വർഷങ്ങളായി ഈ അഹങ്കാരപൂർണ ശക്തി മുന്നോട്ടുവെച്ച അപ്രമാദിത്വത്തിന്റെ അവകാശവാദം ഈ ആളുകൾ മറന്നുകളഞ്ഞോ? അതിനെ ഉപേക്ഷിച്ചതെന്നതിൽ നിന്നെത്രയും ദൂരെയാണ് കാര്യം; ഇതുവരെക്കാളും കൂടുതൽ ഉറപ്പോടുകൂടി പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ആ അവകാശവാദം വീണ്ടും ഉറപ്പിച്ചു പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടു. ‘സഭ ഒരിക്കലും തെറ്റിച്ചിട്ടില്ല; തിരുവെഴുത്തുകൾ പ്രകാരം ഒരിക്കലും തെറ്റിക്കയും ഇല്ല’ എന്നു റോം അവകാശപ്പെടുമ്പോൾ (John L. von Mosheim, Institutes of Ecclesiastical History, book 3, century II, part 2, chapter 2, section 9, note 17), കഴിഞ്ഞ യുഗങ്ങളിൽ തന്റെ നടത്തിപ്പിനെ നിയന്ത്രിച്ചിരുന്ന തത്ത്വങ്ങളെ അവൾ എങ്ങനെ ത്യജിക്കാനാകും?”

“പാപ്പാധിപത്യസഭ തന്റെ പിശകില്ലായ്മയെന്ന അവകാശവാദം ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിക്കുകയില്ല. തന്റെ ഉപദേശങ്ങളെ നിരസിക്കുന്നവരെ പീഡിപ്പിക്കുന്നതിൽ അവൾ ചെയ്തിട്ടുള്ളതെല്ലാം അവൾ ശരിയായതെന്നുതന്നെ കരുതുന്നു; അവസരം ലഭിക്കുകയാണെങ്കിൽ അവൾ അതേ പ്രവൃത്തികൾ വീണ്ടും ആവർത്തിക്കാതിരിക്കുമോ? ഇപ്പോൾ ലൗകിക സർക്കാരുകൾ ഏർപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന നിയന്ത്രണങ്ങൾ നീക്കിക്കളയുകയും റോം തന്റെ മുൻകാല അധികാരത്തിൽ വീണ്ടും സ്ഥാപിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്താൽ, അവളുടെ ക്രൂരാധിപത്യത്തിന്റെയും പീഡനത്തിന്റെയും പുനരുജ്ജീവനം വേഗത്തിൽ സംഭവിച്ചേനേ.”

“മനസ്സാക്ഷിയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തോടുള്ള പാപ്പായുടെ മതാധികാരശ്രേണിയുടെ നിലപാടിനെക്കുറിച്ചും, അവളുടെ നയത്തിന്റെ വിജയം മൂലം പ്രത്യേകിച്ച് ഐക്യനാടുകളെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തുന്ന അപകടങ്ങളെക്കുറിച്ചും ഒരു പ്രശസ്ത എഴുത്തുകാരൻ ഇങ്ങനെ പ്രസ്താവിക്കുന്നു: ‘ഐക്യനാടുകളിൽ റോമൻ കത്തോലിക്കത്വത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഏതു ഭയവും മതഅന്ധത്വത്താലോ ബാലിശത്വത്താലോ ആണെന്ന് കണക്കാക്കാൻ തയ്യാറുള്ളവർ അനേകരുണ്ട്. അത്തരക്കാർ നമ്മുടെ സ്വതന്ത്ര സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് വിരോധമുള്ളതായി റോമാനിസത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തിലും നിലപാടിലും ഒന്നും കാണുന്നില്ല; അതിന്റെ വളർച്ചയിൽ ആശങ്കാജനകമായ ഒന്നും അവർ കണ്ടെത്തുന്നതുമില്ല. ആകയാൽ, ആദ്യം നമ്മുടെ ഭരണത്തിന്റെ ചില അടിസ്ഥാന സിദ്ധാന്തങ്ങളെ കത്തോലിക്കാ സഭയുടേതുമായി താരതമ്യം ചെയ്യാം.’”

“യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സിന്റെ ഭരണഘടന മനസ്സാക്ഷിയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യം ഉറപ്പുനൽകുന്നു. അതിനേക്കാൾ പ്രിയങ്കരമോ അതിനേക്കാൾ അടിസ്ഥാനപരമോ ആയതു മറ്റൊന്നുമില്ല. പോപ്പ് പിയസ് ഒൻപതാമൻ, 1854 ഓഗസ്റ്റ് 15-ലെ തന്റെ എൻസൈക്ലിക്കൽ ലേഖനത്തിൽ, ഇപ്രകാരം പ്രസ്താവിച്ചു: ‘മനസ്സാക്ഷിയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെ അനുകൂലിച്ച് ഉന്നയിക്കപ്പെടുന്ന അബദ്ധകരവും തെറ്റായതുമായ ഉപദേശങ്ങളോ പ്രലാപങ്ങളോ അത്യന്തം മഹാമാരിപോലുള്ള ഒരു പിഴവാണ്—മറ്റെല്ലാറ്റിനുമുപരി ഒരു സംസ്ഥാനത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഭയപ്പെടേണ്ട മഹാവ്യാധി.’ അതേ പോപ്പ്, 1864 ഡിസംബർ 8-ലെ തന്റെ എൻസൈക്ലിക്കൽ ലേഖനത്തിൽ, ‘മനസ്സാക്ഷിയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യവും മതാരാധനയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യവും ഉന്നയിക്കുന്നവരെ’ ശപിച്ചു; കൂടാതെ, ‘സഭ ബലം പ്രയോഗിക്കരുതെന്നു നിലനിറുത്തുന്ന ഏവരെയും’ ശപിച്ചു.”

“‘അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിൽ റോമിന്റെ പ്രത്യേക സ്വരം ഹൃദയപരിവർത്തനത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നില്ല. അവൾ അസഹായയായിരിക്കുന്നിടത്ത് സഹിഷ്ണുത കാണിക്കുന്നു. ബിഷപ്പ് ഓ’കോണർ പറയുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്: ‘കത്തോലിക്കാ ലോകത്തിന് അപകടമില്ലാതെ അതിന്റെ വിരുദ്ധമായത് പ്രാബല്യത്തിൽ കൊണ്ടുവരാൻ കഴിയുന്നതുവരെ മതസ്വാതന്ത്ര്യം വെറും സഹിച്ചുകൊള്ളപ്പെടുന്നതാണ്.’… സെന്റ് ലൂയിസിലെ ആർച്ച്‌ബിഷപ്പ് ഒരിക്കൽ പറഞ്ഞത് ഇങ്ങനെയാണ്: ‘വിപഥവിശ്വാസവും അവിശ്വാസവും കുറ്റങ്ങളാണ്; കൂടാതെ, ഉദാഹരണത്തിന് ഇറ്റലിയും സ്പെയിനും പോലെയുള്ള ക്രിസ്തീയ രാജ്യങ്ങളിൽ, അവിടെ ജനമെല്ലാവരും കത്തോലിക്കരും, കത്തോലിക്കാ മതം ദേശത്തിന്റെ നിയമത്തിന്റെ അനിവാര്യ ഘടകവുമാകയാൽ, അവ മറ്റുകുറ്റങ്ങളെപ്പോലെ ശിക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു.’…”

“‘കത്തോലിക്കാ സഭയിലെ ഓരോ കാർഡിനാളും, ആർച്ച്‌ബിഷപ്പും, ബിഷപ്പും പോപ്പിനോടുള്ള വിശ്വസ്തതയുടെ ഒരു സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്യുന്നു; അതിൽ താഴെ പറയുന്ന വാക്കുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു: ‘വിധർമികളെയും, ഭിന്നതാവാദികളെയും, നമ്മുടെ പരാമർശിതനായ പ്രഭുവായ (പോപ്പായ) അവനോടോ, അല്ലെങ്കിൽ അവന്റെ മേൽപ്പറഞ്ഞ അവകാശികളോടോ എതിർന്നു കലഹിക്കുന്നവരെയും, എന്റെ പരമാവധി ശക്തിയോടെ ഞാൻ പീഡിപ്പിക്കുകയും എതിർക്കുകയും ചെയ്യും.’—Josiah Strong, Our Country, ch. 5, pars. 2–4.

റോമൻ കത്തോലിക്കാ സമൂഹത്തിൽ യഥാർത്ഥ ക്രിസ്ത്യാനികൾ ഉള്ളത് സത്യമാണ്. ആ സഭയിലെ ആയിരങ്ങൾ തങ്ങൾക്ക് ലഭിച്ചിരിക്കുന്ന ഏറ്റവും നല്ല വെളിച്ചപ്രകാരം ദൈവത്തെ സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. അവർക്കു അവന്റെ വചനത്തിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം അനുവദിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല; അതുകൊണ്ട് അവർ സത്യത്തെ തിരിച്ചറിയുന്നില്ല. ജീവനുള്ള ഹൃദയസേവനത്തിനും വെറും ആചാരങ്ങളുടെയും അനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെയും ചുറ്റുപാടായ മതാനുഷ്ഠാനത്തിനുമിടയിലെ വ്യത്യാസം അവർ ഒരിക്കലും കണ്ടിട്ടില്ല. വഞ്ചകവും തൃപ്തികരമല്ലാത്തതുമായ ഒരു വിശ്വാസത്തിൽ അഭ്യസിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഈ ആത്മാക്കളെ ദൈവം കരുണാനിർഭരമായ സ്നിഗ്ധതയോടെ നോക്കുന്നു. അവരെ ചുറ്റിയിരിക്കുന്ന ഘനമായ അന്ധകാരത്തിലൂടെ വെളിച്ചത്തിന്റെ കിരണങ്ങൾ കടന്നുചെല്ലുവാൻ അവൻ ഇടവരുത്തും. യേശുവിലുള്ളതുപോലെ സത്യം അവൻ അവർക്കു വെളിപ്പെടുത്തും; അനേകർ ഇനിയും അവന്റെ ജനത്തോടുകൂടെ തങ്ങളുടെ സ്ഥാനം ഏറ്റെടുക്കും.

“എന്നാൽ ഒരു സംവിധാനമായി റോമൻ മതം അവളുടെ ചരിത്രത്തിലെ മുമ്പുണ്ടായ ഏതെങ്കിലും കാലഘട്ടത്തിലേതിനേക്കാളും ഇപ്പോൾ ക്രിസ്തുവിന്റെ സുവിശേഷത്തോടു കൂടുതൽ യോജിച്ചിരിക്കുന്നതല്ല. പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് സഭകൾ മഹത്തായ അന്ധകാരത്തിലാണ്; അല്ലെങ്കിൽ അവർ കാലത്തിന്റെ അടയാളങ്ങളെ തിരിച്ചറിയുമായിരുന്നു. റോമൻ സഭ തന്റെ പദ്ധതികളിലും പ്രവർത്തനരീതികളിലും ദൂരവ്യാപകമാണ്. ലോകത്തിന്മേൽ വീണ്ടും നിയന്ത്രണം നേടുന്നതിനും, പീഡനം പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനും, പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റിസം ചെയ്തതെല്ലാം ഇല്ലാതാക്കുന്നതിനുമായി, കഠിനവും ദൃഢനിശ്ചയപൂർണവുമായി ഒരു സംഘർഷത്തിനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പായി അവൾ തന്റെ സ്വാധീനം വ്യാപിപ്പിക്കാനും ശക്തി വർധിപ്പിക്കാനും എല്ലാ ഉപായങ്ങളും പ്രയോഗിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. കത്തോലിക്കമതം എല്ലാദിക്കുകളിലും മേൽക്കൈ നേടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് രാജ്യങ്ങളിൽ അവളുടെ പള്ളികളുടെയും പ്രാർത്ഥനാലയങ്ങളുടെയും വർധിച്ചുവരുന്ന എണ്ണം നോക്കുക. അമേരിക്കയിൽ അവളുടെ കോളേജുകളും സെമിനാരികളും എത്ര വ്യാപകമായി പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകാർ പിന്തുണയ്ക്കുന്നവയാണെന്നും അവയുടെ ജനപ്രിയതയും നോക്കുക. ഇംഗ്ലണ്ടിൽ അനുഷ്ഠാനവാദത്തിന്റെ വളർച്ചയും കത്തോലിക്കരുടെ നിരകളിലേക്കുള്ള പതിവായ മതപരിവർത്തനങ്ങളും നോക്കുക. സുവിശേഷത്തിന്റെ നിർമലമായ സിദ്ധാന്തങ്ങളെ വിലമതിക്കുന്ന എല്ലാവരുടെയും ആശങ്കയെ ഈ കാര്യങ്ങൾ ഉണർത്തേണ്ടതാണ്.”

“പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകാർ പാപ്പാധിപത്യവുമായി കൃത്രിമ ഇടപെടലുകളും അനുകൂലനവും നടത്തി; പാപ്പാനുയായികൾ തന്നെയും കാണുമ്പോൾ അതിശയിച്ചു മനസ്സിലാക്കാൻ പോലും കഴിയാതെ പോകുന്ന തരത്തിലുള്ള ഒത്തുതീർപ്പുകളും ഇളവുകളും അവർ നൽകിയിരിക്കുന്നു. റോമീയതയുടെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവത്തോടും അതിന്റെ ആധിപത്യത്തിൽ നിന്ന് ഭയപ്പെടേണ്ട അപകടങ്ങളോടും മനുഷ്യർ കണ്ണടച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. പൗരസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും മതസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും ഏറ്റവും അപകടകാരിയായ ഈ ശത്രുവിന്റെ മുന്നേറ്റങ്ങളെ പ്രതിരോധിക്കുന്നതിനായി ജനങ്ങളെ ഉണർത്തേണ്ടതുണ്ട്.”

“കത്തോലിക്ക മതം ആകർഷണീയമല്ലെന്നും അതിന്റെ ആരാധന മന്ദവും അർഥശൂന്യവുമായി കർമാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ ഒരു ചുറ്റുപാടു മാത്രമാണെന്നും അനേകം പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകാർ കരുതുന്നു. ഇവിടെ അവർ തെറ്റിക്കുന്നു. റോമൻമതം വഞ്ചനയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണെങ്കിലും, അത് സ്ഥൂലവും അശുദ്ധമായും ഉള്ള ഒരു വഞ്ചനാപ്രയോഗമല്ല. റോമൻ സഭയുടെ മതപരമായ ശുശ്രൂഷ അത്യന്തം ഗൗരവമേറിയ ഒരു ആചാരവിഭവമാണ്. അതിന്റെ ഭംഗിയാർന്ന പ്രദർശനവും ഗംഭീരമായ കർമ്മക്രമങ്ങളും ജനങ്ങളുടെ ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ മയക്കുകയും വിവേകത്തിന്റെയും മനസ്സാക്ഷിയുടെയും സ്വരത്തെ നിശ്ശബ്ദമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കണ്ണ് ആകർഷിതമാകുന്നു. ഭവ്യമായ ദേവാലയങ്ങൾ, ഗംഭീരമായ ഘോഷയാത്രകൾ, സ്വർണമണ്ഡിത ബലിപീഠങ്ങൾ, രത്നാലങ്കൃത വിശുദ്ധാലയങ്ങൾ, ഉത്തമ ചിത്രകലാസൃഷ്ടികൾ, അതിസുന്ദരമായ ശില്പകല—ഇവ സൗന്ദര്യസ്നേഹത്തെ അഭിസംബോധന ചെയ്യുന്നു. കാതും അതുപോലെ മയക്കപ്പെടുന്നു. സംഗീതം അതുല്യമാണ്. അവളുടെ മഹത്തായ കത്തീഡ്രലുകളുടെ ഉയർന്ന ഗുംബദങ്ങളിലൂടെയും തൂണുനിരകളുള്ള നടപ്പാതകളിലൂടെയും മുഴങ്ങിപ്പരക്കുന്ന അനേകം സ്വരങ്ങളുടെ രാഗമാധുര്യത്തോടു ലയിക്കുന്ന ആഴമുള്ള നാദമുള്ള ഓർഗന്റെ സമൃദ്ധസ്വരങ്ങൾ, മനസ്സിൽ ഭയഭക്തിയും ആദരവും ഉണർത്താതെ ഇരിക്കുകയില്ല.”

“പാപരോഗബാധിതമായ ആത്മാവിന്റെ ആകുലതകളെ പരിഹസിക്കുന്നതിലുപരി ഒന്നുമല്ലാത്ത ഈ ബാഹ്യ വൈഭവവും ആഡംബരവും ചടങ്ങുചാരങ്ങളും അന്തർലീനമായ അഴിമതിയുടെ തെളിവാകുന്നു. ക്രിസ്തുവിന്റെ മതത്തിന് സ്വയം ശുപാർശ ചെയ്യുന്നതിനായി ഇത്തരം ആകർഷണങ്ങൾ ആവശ്യമില്ല. ക്രൂശിൽനിന്ന് പ്രകാശിക്കുന്ന വെളിച്ചത്തിൽ സത്യക്രിസ്തീയത അത്രയും നിർമലവും മനോഹരവുമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു; അതിന്റെ യഥാർത്ഥ മൂല്യം യാതൊരു ബാഹ്യ അലങ്കാരങ്ങൾക്കും വർധിപ്പിക്കാനാകില്ല. അത് വിശുദ്ധിയുടെ സൗന്ദര്യം, സൗമ്യവും ശാന്തവുമായ ആത്മാവും ആകുന്നു; അതാണ് ദൈവസന്നിധിയിൽ വിലയുള്ളത്.”

“ശൈലിയുടെ തിളക്കം ശുദ്ധവും ഉന്നതവുമായ ചിന്തയുടെ ഒരു നിർബന്ധസൂചികയല്ല. കലയുടെ ഉയർന്ന ആശയങ്ങളും രുചിയുടെ സൂക്ഷ്മമായ പരിഷ്കാരവും പലപ്പോഴും ഭൗതികവും ഇന്ദ്രിയാസക്തവുമായ മനസ്സുകളിൽ നിലനിൽക്കുന്നു. അവയെ പലപ്പോഴും സാത്താൻ മനുഷ്യരെ ആത്മാവിന്റെ അനിവാര്യതകൾ മറക്കുന്നതിനും, ഭാവിയിലെ അമരജീവിതത്തെ കാഴ്ചയിൽനിന്ന് നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നതിനും, അവരുടെ അനന്ത സഹായിയിൽനിന്ന് പിന്തിരിയുന്നതിനും, ഈ ലോകത്തിനായി മാത്രം ജീവിക്കുന്നതിനും നയിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.”

“ബാഹ്യാചാരങ്ങളുടെ ഒരു മതം നവീകരിക്കപ്പെടാതിരിക്കുന്ന ഹൃദയത്തിന് ആകർഷകമാണ്. കത്തോലിക്കാ ആരാധനയുടെ ആഡംബരത്തിനും ചടങ്ങുകൾക്കും വശീകരിക്കുന്ന, മയക്കിക്കുന്ന ഒരു ശക്തിയുണ്ട്; അതിനാൽ അനേകർ വഞ്ചിക്കപ്പെടുന്നു; അവർ റോമൻ സഭയെ സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ കവാടം തന്നെയെന്നു കാണാൻ തുടങ്ങുന്നു. സത്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിന്മേൽ തങ്ങളുടെ പാദങ്ങളെ ദൃഢമായി സ്ഥാപിച്ചവരും ദൈവാത്മാവിനാൽ ഹൃദയങ്ങൾ നവീകരിക്കപ്പെട്ടവരും അല്ലാതെ മറ്റാർക്കും അവളുടെ സ്വാധീനത്തിനെതിരെ ഉറച്ചുനിൽക്കാൻ സാധിക്കുകയില്ല. ക്രിസ്തുവിനെക്കുറിച്ചുള്ള അനുഭവപരമായ അറിവില്ലാത്ത ആയിരങ്ങൾ, ശക്തിയില്ലാത്ത ഭക്തിയുടെ രൂപങ്ങളെ സ്വീകരിക്കാൻ നയിക്കപ്പെടും. ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു മതം തന്നെയാണ് ജനസമൂഹങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്.”

“പാപമോചനം നൽകുന്നതിനുള്ള അവകാശം സഭയ്ക്കുണ്ടെന്ന അവകാശവാദം, റോമസഭാനുയായിക്ക് പാപം ചെയ്യുന്നതിൽ തനിക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ടെന്നൊരു ധാരണ ജനിപ്പിക്കുന്നു; അവളുടെ ക്ഷമാപണം അനുവദിക്കപ്പെടാത്ത പക്ഷം അനിവാര്യമായ പാപസമ്മതത്തിന്റെ ചട്ടവും ദുഷ്‌ടതയ്ക്കു വിടുതൽ നൽകുവാനുള്ള പ്രവണതയിലേക്കു നയിക്കുന്നു. വീണുപോയ മനുഷ്യന്റെ മുമ്പിൽ മുട്ടുകുത്തി, തന്റെ ഹൃദയത്തിലെ രഹസ്യചിന്തകളും ഭാവനകളും പാപസമ്മതത്തിൽ തുറന്നുപറയുന്നവൻ, തന്റെ മാനുഷിക മഹത്വത്തെ അധമപ്പെടുത്തുകയും തന്റെ ആത്മാവിലെ എല്ലാ ഉദാത്തപ്രവണതകളെയും താഴ്ത്തിക്കളയുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ ജീവിതത്തിലെ പാപങ്ങളെ ഒരു പുരോഹിതന്റെ മുമ്പിൽ വെളിപ്പെടുത്തുമ്പോൾ,—തെറ്റിപ്പോകുന്ന, പാപിയായ ഒരു മർത്ത്യൻ, അതും പലപ്പോഴും മദ്യാസക്തിയാലും കാമവ്യസനത്താലും ദുഷിച്ചവൻ,—അവന്റെ സ്വഭാവത്തിന്റെ മാനദണ്ഡം താഴ്ന്നുപോകുന്നു; അതിന്റെ ഫലമായി അവൻ അശുദ്ധനാകുന്നു. പുരോഹിതൻ ദൈവത്തിന്റെ പ്രതിനിധിയായി നിലകൊള്ളുന്നതിനാൽ, ദൈവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അവന്റെ ധാരണ വീണുപോയ മനുഷ്യസ്വഭാവത്തിന്റെ സാദൃശ്യത്തിലേക്കു അധഃപതിക്കുന്നു. മനുഷ്യൻ മനുഷ്യനോടു ചെയ്യുന്ന ഈ അധമപ്പെടുത്തുന്ന പാപസമ്മതം തന്നെയാണ് ലോകത്തെ അശുദ്ധമാക്കുകയും അതിനെ അന്തിമ നാശത്തിനു തയ്യാറാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന അനേകം ദുഷ്ടതകൾ ഒഴുകിയിറങ്ങിയിരിക്കുന്ന രഹസ്യ ഉറവ്. എങ്കിലും സ്വയഭോഗത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നവന്നു, തന്റെ ആത്മാവിനെ ദൈവത്തിന്നു തുറന്നുകാട്ടുന്നതിനെക്കാൾ സഹമർത്ത്യനോടു പാപസമ്മതം ചെയ്യുന്നതാണ് അധികം പ്രിയം. പാപത്തെ ത്യജിക്കുന്നതിനെക്കാൾ പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യുന്നതാണ് മനുഷ്യസ്വഭാവത്തിന് കൂടുതൽ രുചികരം; ജടികാസകളെ ക്രൂശിക്കുന്നതിനെക്കാൾ ചണക്കമ്പളവും കുത്തുന്ന ചെടികളും വേദനിപ്പിക്കുന്ന ചങ്ങലകളുംകൊണ്ട് ശരീരത്തെ കഠിനമായി ശിക്ഷിക്കുന്നത് എളുപ്പമാണ്. ക്രിസ്തുവിന്റെ നുകത്തിനടിയിൽ കുനിയുന്നതിനെക്കാൾ ജഡഹൃദയം വഹിക്കാൻ സന്നദ്ധമായിരിക്കുന്ന നുകം ഭാരമുള്ളതാകുന്നു.”

“ക്രിസ്തുവിന്റെ ആദ്യാഗമനകാലത്തെ യെഹൂദസഭയുടെയും റോമാ സഭയുടെയും ഇടയിൽ അതിശയകരമായ സാദൃശ്യം കാണപ്പെടുന്നു. യെഹൂദന്മാർ ദൈവത്തിന്റെ നിയമത്തിലെ ഓരോ സിദ്ധാന്തത്തെയും രഹസ്യമായി ചവിട്ടിമെതിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കെ, പുറമെയാകട്ടെ അവർ അതിന്റെ പ്രമാണങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നതിൽ കടുത്ത കർശനത കാണിച്ചിരിന്നു; അനുസരണം വേദനാജനകവും ഭാരകരവുമായി തീരുന്നതുപോലെ, ആവശ്യങ്ങളും പാരമ്പര്യങ്ങളും ചുമത്തി അവർ അതിനെ ഭാരപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. യെഹൂദന്മാർ നിയമത്തെ ആദരിക്കുന്നതായി അവകാശപ്പെട്ടതുപോലെ, റോമൻ മതാനുയായികളും ക്രൂശിനെ ആദരിക്കുന്നതായി അവകാശപ്പെടുന്നു. അവർ ക്രിസ്തുവിന്റെ സഹനങ്ങളുടെ പ്രതീകത്തെ മഹത്വപ്പെടുത്തുന്നു; എന്നാൽ തങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിൽ അത് പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നവനായ അവനെ അവർ നിഷേധിക്കുന്നു.”

“പാപ്പാസഭാനുയായികൾ തങ്ങളുടെ ദേവാലയങ്ങളിലും, തങ്ങളുടെ യാഗപീഠങ്ങളിലുമും, തങ്ങളുടെ വസ്ത്രങ്ങളിലുമും ക്രൂശുകൾ സ്ഥാപിക്കുന്നു. എല്ലായിടത്തും ക്രൂശിന്റെ ചിഹ്നം ദൃശ്യമാണ്. എല്ലായിടത്തും അത് ബാഹ്യമായി ആദരിക്കപ്പെടുകയും ഉയർത്തിപ്പിടിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നാൽ ക്രിസ്തുവിന്റെ ഉപദേശങ്ങൾ അർത്ഥശൂന്യമായ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെയും, തെറ്റായ വ്യാഖ്യാനങ്ങളുടെയും, കഠിനമായ ആവശ്യങ്ങളുടെയും ഒരു കൂമ്പാരത്തിനടിയിൽ മൂടിക്കിടക്കുന്നു. സംകീർണമതികളായ യെഹൂദന്മാരെക്കുറിച്ച് രക്ഷകൻ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ, റോമൻ കത്തോലിക്കാ സഭയുടെ നേതാക്കൾക്കു ഇനിയും കൂടുതൽ ശക്തിയായി ബാധകമാണ്: ‘അവർ ചുമപ്പാൻ ഭാരമുള്ളതും സഹിപ്പാൻ ദുഷ്കരവുമായ ചുമടുകൾ കെട്ടിവെച്ചു മനുഷ്യരുടെ തോളുകളിൽ ഇടുന്നു; എന്നാൽ അവർ തന്നേ അവയെ ഒരു വിരൽകൊണ്ടുപോലും ഇളക്കുവാൻ മനസ്സില്ല.’ മത്തായി 23:4. മനസ്സാക്ഷിബോധമുള്ള ആത്മാക്കൾ, അപമാനിതനായ ദൈവത്തിന്റെ കോപത്തെ ഭയന്ന് നിരന്തര ഭീതിയിൽ പാർപ്പിക്കപ്പെടുന്നു; അതേസമയം സഭയിലെ അനേകം ഉന്നതസ്ഥാനക്കാർ ആഡംബരത്തിലും ഇന്ദ്രിയസുഖങ്ങളിലും ജീവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.”

“പ്രതിമകളുടെയും വിശുദ്ധാവശിഷ്ടങ്ങളുടെയും ആരാധന, വിശുദ്ധന്മാരോടുള്ള പ്രാർത്ഥന, പാപ്പായുടെ മഹത്വവത്കരണം—ഇവയെല്ലാം ജനങ്ങളുടെ മനസ്സുകളെ ദൈവത്തിൽനിന്നും അവന്റെ പുത്രനിൽനിന്നും അകറ്റുവാൻ സാത്താൻ പ്രയോഗിക്കുന്ന ഉപായങ്ങളാകുന്നു. അവരുടെ നാശം സാധിപ്പിക്കേണ്ടതിന്നായി, രക്ഷ പ്രാപിക്കുവാൻ ഏകമായി സാധ്യമാകുന്ന അവനിൽനിന്നു അവരുടെ ശ്രദ്ധ തിരിപ്പിക്കുവാൻ അവൻ ശ്രമിക്കുന്നു. ‘ശ്രമിച്ചും ഭാരപ്പെട്ടും ഇരിക്കുന്ന ഏവരും എന്റെയടുക്കൽ വരുവിൻ; ഞാൻ നിങ്ങളെ വിശ്രമിപ്പിക്കും’ എന്നു അരുളിച്ചെയ്തിരിക്കുന്നവന് പകരമായി നിർത്താവുന്ന ഏതു വസ്തുവിലേക്കും അവൻ അവരെ നയിക്കും.” മത്തായി 11:28.

“ദൈവത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തെയും, പാപത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തെയും, മഹാവിവാദത്തിൽ യാഥാർത്ഥ്യമായി പണയപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന വിഷയങ്ങളെയും തെറ്റായി പ്രതിനിധീകരിക്കുകയെന്നത് സാത്താന്റെ നിരന്തര ശ്രമമാണ്. അവന്റെ കപടതർക്കം ദൈവീയ ന്യായപ്രമാണത്തിന്റെ ബാധ്യതയെ ലഘൂകരിക്കുകയും മനുഷ്യർക്കു പാപം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. അതേ സമയം, ദൈവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള തെറ്റായ ധാരണകൾ അവർ മനസ്സിൽ പോറ്റിപ്പോറ്റുവാൻ അവൻ അവരെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു; അതിനാൽ അവർ ദൈവത്തെ സ്നേഹത്തോടെ കാണാതെ ഭയത്തോടെയും ദ്വേഷത്തോടെയും കാണുന്നു. അവന്റെ സ്വന്തം സ്വഭാവത്തിൽ അന്തർലീനമായ ക്രൂരത സ്രഷ്ടാവിനോടു ചുമത്തപ്പെടുന്നു; അത് മതവ്യവസ്ഥകളിൽ രൂപം പ്രാപിക്കുകയും ആരാധനാരീതികളിൽ പ്രകടമാകുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇങ്ങനെ മനുഷ്യരുടെ മനസ്സുകൾ അന്ധീകരിക്കപ്പെടുന്നു; ദൈവത്തിനെതിരെ യുദ്ധം ചെയ്യേണ്ടതിന്നു സാത്താൻ അവരെ തന്റെ പ്രവർത്തകരായി സ്വന്തമാക്കുന്നു. ദൈവീയ ഗുണങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വികൃതമായ ധാരണകളാൽ, അന്യജാതികൾ ദൈവകൃപ നേടേണ്ടതിന്നു മനുഷ്യബലികൾ ആവശ്യമാണ് എന്നു വിശ്വസിക്കാൻ നയിക്കപ്പെട്ടു; വിഗ്രഹാരാധനയുടെ വിവിധ രൂപങ്ങളുടെ കീഴിൽ ഭീകരമായ ക്രൂരതകൾ പ്രവൃത്തിക്കപ്പെട്ടു.”

വിഗ്രഹാരാധനയുടെ രൂപങ്ങളെയും ക്രിസ്തീയതയെയും ഏകീകരിച്ചുകൊണ്ട്, കൂടാതെ വിഗ്രഹാരാധനയെപ്പോലെ തന്നേ ദൈവത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തെ തെറ്റായി പ്രതിനിധീകരിച്ച റോമൻ കത്തോലിക്കാ സഭ, അത്ര തന്നെ ക്രൂരവും വെറുപ്പുണർത്തുന്നതുമായ ആചാരങ്ങളിലേക്കു അഭയം പ്രാപിച്ചു. റോമിന്റെ പരമാധികാരകാലങ്ങളിൽ അവളുടെ സിദ്ധാന്തങ്ങളോടു സമ്മതം നിർബന്ധിപ്പിക്കാനായി പീഡനോപകരണങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവളുടെ അവകാശവാദങ്ങൾക്കു വഴങ്ങാത്തവർക്കായി ചിതയും ഉണ്ടായിരുന്നു. ന്യായവിധിയിൽ വെളിപ്പെടുന്നതുവരെ ഒരിക്കലും അറിവിലാകാത്തത്ര വ്യാപകമായ കൂട്ടക്കൊലകളും ഉണ്ടായിരുന്നു. സഭയിലെ ഗണ്യന്മാർ, തങ്ങളുടെ അധിപനായ സാത്താന്റെ കീഴിൽ, ഇരയുടെ ജീവൻ അവസാനിപ്പിക്കാതിരിക്കെ സാധ്യമായത്ര ഏറ്റവും ഭീകരമായ പീഡനം ഉണ്ടാക്കുവാനുള്ള മാർഗങ്ങൾ കണ്ടുപിടിക്കാൻ പരിശ്രമിച്ചു. അനേകം സാഹചര്യങ്ങളിൽ, മനുഷ്യസഹനശേഷിയുടെ അത്യന്തപരിധിവരെ ആ നരകീയ പ്രക്രിയ ആവർത്തിക്കപ്പെട്ടു; ഒടുവിൽ പ്രകൃതി പോരാട്ടം ഉപേക്ഷിച്ചതോടെ, ആ പീഡിതൻ മരണത്തെ മധുരമായ മോചനമായി വരവേറ്റു.

റോമിന്റെ പ്രത്യർത്ഥികൾക്കു വിധിക്കപ്പെട്ട ഗതി അങ്ങനെ തന്നെയായിരുന്നു. അവളുടെ അനുയായികൾക്കായി അവൾക്കുണ്ടായിരുന്നത് ചമ്മട്ടിയുടെ ശാസനയും, ക്ഷാമകരമായ വിശപ്പും, ചിന്തിക്കാനാകുന്ന എല്ലാ ഹൃദയവിഷാദകരമായ രൂപങ്ങളിലുമുള്ള ദേഹദമനങ്ങളും ആയിരുന്നു. സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ അനുഗ്രഹം നേടുന്നതിനായി, പശ്ചാത്താപികൾ പ്രകൃതിയുടെ നിയമങ്ങളെ ലംഘിച്ചുകൊണ്ട് ദൈവത്തിന്റെ നിയമങ്ങളെയും ലംഘിച്ചു. മനുഷ്യന്റെ ഭൂമിയിലെ വാസയാത്രയെ അനുഗ്രഹിതവും ആനന്ദകരവും ആക്കുവാൻ അവൻ സ്ഥാപിച്ച ബന്ധങ്ങളെ വിച്ഛേദിക്കേണ്ടതാണെന്ന് അവരെ ഉപദേശിക്കപ്പെട്ടു. ദേവാലയ ശ്മശാനഭൂമിയിൽ, സഹജീവികളോടുള്ള സഹാനുഭൂതിയുടെ ഓരോ ചിന്തയെയും വികാരത്തെയും ദൈവത്തിന്നു വിരോധകരമെന്നു കരുതി അടിച്ചമർത്തുവാനും, തങ്ങളുടെ സ്വാഭാവിക സ്നേഹബന്ധങ്ങളെ കീഴ്പ്പെടുത്തുവാനും വ്യർത്ഥശ്രമങ്ങളിൽ ജീവിതം ചെലവഴിച്ച ലക്ഷക്കണക്കിന് ഇരകളുണ്ട്.

“നൂറുകണക്കിന് വർഷങ്ങളായി പ്രകടമായിരിക്കുന്ന സാത്താന്റെ നിർണ്ണയിച്ച ക്രൂരതയെ നാം മനസ്സിലാക്കുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ദൈവത്തെക്കുറിച്ച് ഒരിക്കലും കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവരുടെ ഇടയിൽ അല്ല, ക്രിസ്തീയലോകത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്തും അതിന്റെ മുഴുവൻ വ്യാപ്തിയിലുമാണ് അത് പ്രകടമായിരിക്കുന്നത് എന്നു കാണുവാൻ, റോമൻ മതവ്യവസ്ഥയുടെ ചരിത്രത്തിലേക്കു നോക്കുന്നതു മാത്രം മതി. വഞ്ചനയുടെ ഈ മഹാവിപുലമായ സംവിധാനത്തിലൂടെ ദുഷ്ടതയുടെ പ്രഭു ദൈവത്തിന് അപമാനവും മനുഷ്യന് ദയനീയാവസ്ഥയും വരുത്തുന്ന തന്റെ ഉദ്ദേശ്യം സാധിപ്പിക്കുന്നു. സഭാനേതാക്കളുടെ മുഖാന്തരം താനെത്തന്നെ മറച്ചുവെച്ചും തന്റെ പ്രവൃത്തി നിർവഹിച്ചും അവൻ എങ്ങനെ വിജയിക്കുന്നു എന്നു നാം കാണുമ്പോൾ, ബൈബിളിനോടു അവന് ഇത്ര വലിയ വിരോധം എന്തുകൊണ്ടാണെന്നു നമുക്ക് കൂടുതൽ നന്നായി മനസ്സിലാക്കാം. ആ പുസ്തകം വായിക്കപ്പെടുന്നുവെങ്കിൽ, ദൈവത്തിന്റെ കരുണയും സ്നേഹവും വെളിപ്പെടും; ഈ ഭാരമേറിയ ചുമടുകളിലൊന്നും അവൻ മനുഷ്യരുടെമേൽ ഏല്പിക്കുന്നില്ല എന്നു കാണപ്പെടും. അവൻ അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നത് തകർന്നും അനുതപിച്ചുംിരിക്കുന്ന ഹൃദയവും, വിനീതവും അനുസരണയുള്ളതുമായ ആത്മാവുമാത്രമാണ്.”

“സ്വർഗ്ഗത്തിന് യോഗ്യരാകേണ്ടതിന്നു പുരുഷന്മാരും സ്ത്രീകളും മഠങ്ങളിൽ സ്വയം അടച്ചിരിക്കുക എന്നതിന് ക്രിസ്തു തന്റെ ജീവിതത്തിൽ യാതൊരു മാതൃകയും നൽകിയിട്ടില്ല. സ്നേഹവും അനുകമ്പയും അടിച്ചമർത്തിക്കളയേണ്ടതാണെന്ന് അവൻ ഒരിക്കലും ഉപദേശിച്ചിട്ടില്ല. രക്ഷിതാവിന്റെ ഹൃദയം സ്നേഹത്തോടെ നിറഞ്ഞൊഴുകിയിരുന്നു. മനുഷ്യൻ നൈതിക പരിപൂർണതയോടു കൂടുതൽ അടുക്കുന്തോറും, അവന്റെ സംവേദനശേഷി അത്രയേറെ തീക്ഷ്ണമാകുന്നു; പാപത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അവന്റെ ഗ്രഹണം അത്രയേറെ മൂർച്ചയാകുന്നു; പീഡിതരോടുള്ള അവന്റെ സഹാനുഭൂതി അത്രയേറെ ആഴമാകുന്നു. പോപ്പ് താൻ ക്രിസ്തുവിന്റെ പ്രതിനിധിയാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നു; എന്നാൽ അവന്റെ സ്വഭാവത്തെ നമ്മുടെ രക്ഷിതാവിന്റെ സ്വഭാവത്തോടു താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ അത് എങ്ങനെ നിലകൊള്ളുന്നു? സ്വർഗ്ഗരാജാവെന്ന നിലയിൽ തനിക്കു ബഹുമാനം അർപ്പിച്ചില്ല എന്ന കാരണത്താൽ മനുഷ്യരെ തടവറയിലേക്കോ പീഡനയന്ത്രത്തിലേക്കോ ഏല്പിച്ചതായി ക്രിസ്തുവിനെക്കുറിച്ച് ഒരിക്കലെങ്കിലും കേട്ടിട്ടുണ്ടോ? അവനെ സ്വീകരിക്കാത്തവരെ മരണത്തിന് വിധിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അവന്റെ ശബ്ദം ഒരിക്കലും കേൾക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടോ? ഒരു സമാര്യഗ്രാമത്തിലെ ജനങ്ങൾ അവനെ അവഗണിച്ചപ്പോൾ, അപ്പൊസ്തലനായ യോഹന്നാൻ ക്രോധംകൊണ്ടു നിറഞ്ഞു ചോദിച്ചു: ‘കർത്താവേ, ഏലീയാവു ചെയ്തതുപോലെ ആകാശത്തിൽനിന്നു അഗ്‌നി ഇറങ്ങിവന്നു അവരെ ദഹിപ്പിക്കേണ്ടതിന്നു ഞങ്ങൾ കല്പിക്കേണമെന്നു നീ ഇച്ഛിക്കുന്നുവോ?’ യേശു തന്റെ ശിഷ്യനെ കരുണയോടെ നോക്കി, അവന്റെ കഠിനമായ ആത്മാവിനെ ശാസിച്ചുകൊണ്ട് അരുളിച്ചെയ്തതു: ‘മനുഷ്യപുത്രൻ മനുഷ്യരുടെ ജീവൻ നശിപ്പിപ്പാൻ അല്ല, രക്ഷിപ്പാൻ ആകുന്നു വന്നിരിക്കുന്നത്.’ ലൂക്കൊസ് 9:54, 56. ക്രിസ്തു പ്രകടമാക്കിയ ആത്മാവിനോട് എത്ര വ്യത്യസ്തമാണ് അവന്റെ പ്രതിനിധിയെന്നു അവകാശപ്പെടുന്നവൻ പ്രകടമാക്കിയ ആത്മാവ്.”

“റോമൻ സഭ ഇപ്പോൾ ലോകത്തിന്റെ മുമ്പിൽ മനോഹരമായ ഒരു പുറംഭാവം പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു; തന്റെ ഭയങ്കര ക്രൂരതകളുടെ ചരിത്രത്തെ ക്ഷമാപണങ്ങളാൽ മറച്ചുവെക്കുന്നു. അവൾ ക്രിസ്തുസദൃശമായ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിച്ചിരിക്കുന്നു; എന്നാൽ അവൾ മാറ്റമില്ലാത്തവളാണ്. കഴിഞ്ഞ യുഗങ്ങളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന പാപ്പാസഭയുടെ ഓരോ സിദ്ധാന്തവും ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നു. അത്യന്തം ഇരുണ്ട യുഗങ്ങളിൽ രൂപപ്പെടുത്തിയ ഉപദേശങ്ങൾ ഇന്നും നിലനിര്‍ത്തപ്പെടുന്നു. ആരും തങ്ങളെ തന്നെ വഞ്ചിക്കരുത്. പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുമാർ ഇപ്പോൾ ഇങ്ങനെ ആദരിക്കാൻ തയ്യാറായിരിക്കുന്ന പാപ്പാസഭ, ദൈവപുരുഷന്മാർ അവളുടെ അകൃത്യങ്ങളെ വെളിപ്പെടുത്തുവാൻ തങ്ങളുടെ ജീവനെപ്പോലും പണയപ്പെടുത്തി എഴുന്നേറ്റുനിന്ന നവീകരണകാലത്ത് ലോകത്തെ ഭരിച്ച അതേ ശക്തിയാണ്. രാജാക്കന്മാരുടെയും പ്രഭുക്കന്മാരുടെയും മേൽ ആധിപത്യം പുലർത്തുകയും ദൈവത്തിന്റെ അവകാശങ്ങൾ സ്വന്തമെന്നു അവകാശപ്പെടുകയും ചെയ്തിരുന്ന അതേ അഹങ്കാരവും ധാർഷ്ട്യപൂർണമായ സ്വയംമഹത്വാരോപണവും അവൾക്കുണ്ട്. മനുഷ്യസ്വാതന്ത്ര്യത്തെ ചവിട്ടിമെതിക്കുകയും പരമോന്നതന്റെ വിശുദ്ധന്മാരെ കൊന്നൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്ന കാലത്തെപ്പോലെ തന്നെയാണ് അവളുടെ ആത്മാവും ഇന്നും ക്രൂരവും ഏകാധിപത്യപരവുമാകുന്നത്.”

“പാപ്പാധികാരം പ്രവചനം അവൾ ആയിരിക്കുമെന്നു പ്രഖ്യാപിച്ചതുതന്നെയാണ്, അന്ത്യകാലങ്ങളിലെ വിശ്വാസത്യാഗം. 2 തെസ്സലോനിക്ക്യർ 2:3, 4. തന്റെ ലക്ഷ്യം ഏറ്റവും ഫലപ്രദമായി സാധിപ്പിക്കുന്ന സ്വഭാവം സ്വീകരിക്കുക എന്നതു അവളുടെ നയത്തിലെ ഒരു ഭാഗമാണ്; എന്നാൽ നിറം മാറുന്ന പല്ലിയുടെ മാറിമാറുന്ന ഭാവത്തിന്റെ അടിയിൽ അവൾ പാമ്പിന്റെ മാറ്റമില്ലാത്ത വിഷം മറച്ചുവെക്കുന്നു. ‘വിധർമ്മികളോടോ വിധർമ്മസംശയമുള്ളവരോടോ വിശ്വാസം പാലിക്കേണ്ടതില്ല’ (Lenfant, volume 1, page 516), എന്നു അവൾ പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. ആയിരം വർഷങ്ങളോളം വിശുദ്ധന്മാരുടെ രക്തത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ട ചരിത്രമുള്ള ഈ ശക്തിയെ ഇപ്പോൾ ക്രിസ്തുവിന്റെ സഭയുടെ ഒരു ഭാഗമായി അംഗീകരിക്കുമോ?”

“പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് രാജ്യങ്ങളിൽ, കത്തോലിക്കത്വം മുൻകാലങ്ങളിലേതുപോലെ പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റിസത്തിൽ നിന്ന് അത്ര വ്യാപകമായി വ്യത്യസ്തമല്ലെന്ന അവകാശവാദം ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് കാരണമില്ലാതെയല്ല. ഒരു മാറ്റം സംഭവിച്ചിരിക്കുന്നു; എന്നാൽ ആ മാറ്റം പാപ്പാസഭയിലല്ല. ഇന്നുള്ള പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റിസത്തിന്റെ വലിയൊരു ഭാഗത്തോടു കത്തോലിക്കത്വം വാസ്തവത്തിൽ സാദൃശ്യം പുലർത്തുന്നു; കാരണം, പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റിസം റീഫോർമർമാരുടെ കാലംമുതൽ അത്രത്തോളം അധഃപതിച്ചിരിക്കുന്നു.”

“പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് സഭകൾ ലോകത്തിന്റെ അനുകൂല്യം അന്വേഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കെ, വ്യാജ ദാനശീലം അവരുടെ കണ്ണുകളെ കുരുടാക്കി. സകല ദുഷ്ടത്തിലും നന്മയുണ്ടെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നതു ശരിയാണെന്നതല്ലാതെ അവർ കാണുന്നില്ല; അതിന്റെ അനിവാര്യ ഫലമായി, ഒടുവിൽ സകല നന്മയിലും ദുഷ്ടതയുണ്ടെന്ന് അവർ വിശ്വസിച്ചുതീരും. വിശുദ്ധന്മാർക്കു ഒരിക്കൽ ഏല്പിക്കപ്പെട്ട വിശ്വാസത്തിന്റെ പ്രതിരോധത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നതിന് പകരം, അവർ ഇപ്പോൾ, പറയാവുന്നതുപോലെ, റോമിനെക്കുറിച്ചുള്ള തങ്ങളുടെ അനുദാരമായ അഭിപ്രായത്തിനായി അവളോടു ക്ഷമാപണം നടത്തുകയും, തങ്ങളുടെ പക്ഷപാതിത്വത്തിനായി മാപ്പ് യാചിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.”

റോമൻ മതത്തെ അനുകൂലമായി കാണാത്തവരിൽപ്പെടുന്ന വലിയൊരു വിഭാഗംപോലും അവളുടെ ശക്തിയിലും സ്വാധീനത്തിലും നിന്ന് വളരെ കുറച്ച് അപകടമേ ഉണ്ടാകൂ എന്നു കരുതുന്നു. മദ്ധ്യയുഗങ്ങളിൽ വ്യാപകമായിരുന്ന ബൗദ്ധികവും നൈതികവും ആയ അന്ധകാരം അവളുടെ ഉപദേശങ്ങളും അന്ധവിശ്വാസങ്ങളും പീഡനവും വ്യാപിക്കാൻ അനുകൂലമായി എന്നു പലരും വാദിക്കുന്നു; കൂടാതെ ആധുനികകാലത്തിന്റെ വർധിച്ച ബുദ്ധിവികാസവും, അറിവിന്റെ പൊതുവ്യാപനവും, മതകാര്യങ്ങളിലെ വർധിച്ചുവരുന്ന ഉദാരതയും അസഹിഷ്ണുതയുടെയും ഏകാധിപത്യത്തിന്റെയും പുനരുജ്ജീവനത്തെ അനുവദിക്കില്ല എന്നും അവർ ഉറപ്പിക്കുന്നു. ഇത്തരമൊരു അവസ്ഥ ഈ പ്രകാശിത യുഗത്തിൽ ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്ന ആശയമേ പരിഹാസത്തിന് വിധേയമാക്കപ്പെടുന്നു. ബൗദ്ധികവും നൈതികവും മതപരവും ആയ മഹത്തായ വെളിച്ചം ഈ തലമുറമേൽ പ്രകാശിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ് എന്നത് സത്യമാണ്. ദൈവത്തിന്റെ വിശുദ്ധ വചനത്തിന്റെ തുറന്നിരിക്കുന്ന താളുകളിൽ നിന്ന് സ്വർഗ്ഗീയ വെളിച്ചം ലോകത്തിന്മേൽ ചൊരിയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ നല്കപ്പെട്ട വെളിച്ചം എത്ര കൂടുതലായിരിക്കുമോ, അതിനെ വക്രപ്പെടുത്തുകയും നിരസിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരുടെ അന്ധകാരം അത്ര കൂടുതലായിരിക്കും എന്നതു ഓർക്കേണ്ടതാണ്.

“ബൈബിളിനെ പ്രാർത്ഥനാപൂർവ്വം പഠിക്കുന്നത് പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകൾക്ക് പാപ്പാസഭയുടെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം വ്യക്തമാക്കുകയും, അതിനെ വെറുക്കാനും അതിൽനിന്ന് അകന്നുനിൽക്കാനും അവരെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യും; എന്നാൽ അനേകർ സ്വന്തം ധാരണയിൽ അത്യന്തം ജ്ഞാനികളായതിനാൽ, സത്യത്തിലേക്കു നയിക്കപ്പെടേണ്ടതിന്ന് വിനയത്തോടെ ദൈവത്തെ അന്വേഷിക്കേണ്ട ആവശ്യം തങ്ങൾക്കില്ലെന്നു കരുതുന്നു. തങ്ങളുടെ പ്രകാശീകരണത്തിൽ അഭിമാനിക്കുന്നവരായിരിക്കുമ്പോഴും, അവർ തിരുവെഴുത്തുകളെയും ദൈവത്തിന്റെ ശക്തിയെയും ഒരുപോലെ അറിയാത്തവരാണ്. തങ്ങളുടെ മനസ്സാക്ഷിയെ ശമിപ്പിക്കുന്നതിന് അവർക്കെന്തെങ്കിലും മാർഗം വേണം; അതിനാൽ അവർ ആത്മീയത കുറഞ്ഞതും സ്വയംതാഴ്ത്തുന്നതു ഏറ്റവും കുറഞ്ഞതുമായ അതേ കാര്യമാണ് അന്വേഷിക്കുന്നത്. അവർ ആഗ്രഹിക്കുന്നത് ദൈവത്തെ ഓർക്കുന്ന ഒരു മാർഗമെന്ന നിലയിൽ കണക്കാക്കപ്പെടുകയും, യഥാർത്ഥത്തിൽ ദൈവത്തെ മറക്കാനുള്ള ഒരു മാർഗമാകുകയും ചെയ്യുന്ന ഒന്നാണ്. ഇവരൊക്കെയും ആവശ്യപ്പെടുന്നതിനെ നിറവേറ്റുന്നതിന് പാപ്പാസഭ അത്യന്തം യോജിച്ചതാകുന്നു. ഏകദേശം സകല ലോകത്തെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മനുഷ്യരുടെ രണ്ടു വർഗങ്ങൾക്ക് അതു സജ്ജീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു—തങ്ങളുടെ പുണ്യകർമ്മങ്ങളാൽ രക്ഷിക്കപ്പെടുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്കും, തങ്ങളുടെ പാപങ്ങളിൽ തന്നേ രക്ഷിക്കപ്പെടുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്കും. ഇതാണ് അതിന്റെ ശക്തിയുടെ രഹസ്യം.”

“ഗാഢമായ ബൗദ്ധിക അന്ധകാരത്തിന്റെ ഒരു കാലഘട്ടം പാപ്പാധിപത്യത്തിന്റെ വിജയത്തിന് അനുകൂലമാണെന്ന് കാണിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അതുപോലെ, മഹത്തായ ബൗദ്ധിക പ്രകാശത്തിന്റെ ഒരു കാലഘട്ടവും അതിന്റെ വിജയത്തിന് തുല്യമായി അനുകൂലമാണെന്ന് ഇനിയും തെളിയിക്കപ്പെടും. കഴിഞ്ഞ യുഗങ്ങളിൽ, മനുഷ്യർ ദൈവത്തിന്റെ വചനമില്ലാതെയും സത്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവില്ലാതെയും ഇരിക്കുമ്പോൾ, അവരുടെ കണ്ണുകൾ മൂടപ്പെട്ടിരുന്നു; അവരുടെ കാലുകൾക്കായി വിരിച്ചിരുന്ന വല കാണാതെ, ആയിരങ്ങൾ അതിൽ കുടുങ്ങിപ്പോയി. ഈ തലമുറയിൽ, ‘ശാസ്ത്രം’ എന്നു വ്യാജമായി വിളിക്കപ്പെടുന്ന മാനുഷിക അനുമാനങ്ങളുടെ ദീപ്തിയിൽ അനേകരുടെ കണ്ണുകൾ മിന്നിത്തെളിഞ്ഞ് മങ്ങിപ്പോകുന്നു; അവർ ആ വല തിരിച്ചറിയുന്നില്ല, കണ്ണുമൂടിക്കെട്ടിയവരെപ്പോലെ തന്നെ അതിലേക്കു സന്നദ്ധമായി നടന്നു കടക്കുന്നു. മനുഷ്യന്റെ ബൗദ്ധിക ശേഷികൾ തന്റെ സ്രഷ്ടാവിൽനിന്നുള്ള ദാനമായി കരുതപ്പെടുകയും സത്യത്തിന്റെയും നീതിയുടെയും സേവനത്തിൽ പ്രയോഗിക്കപ്പെടുകയും വേണമെന്നായിരുന്നു ദൈവത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം; എന്നാൽ അഹങ്കാരവും മഹത്വാകാംക്ഷയും പോറ്റിപ്പോറ്റുമ്പോൾ, മനുഷ്യർ ദൈവവചനത്തേക്കാൾ മേലെ തങ്ങളുടെ സിദ്ധാന്തങ്ങളെ ഉയർത്തുമ്പോൾ, ബുദ്ധി അജ്ഞാനത്തേക്കാൾ വലുതായ ദോഷം വരുത്താൻ കഴിയും. ഇങ്ങനെ, ബൈബിളിലുള്ള വിശ്വാസത്തെ തകർക്കുന്ന ഇക്കാലത്തെ വ്യാജശാസ്ത്രം, തന്റെ ആകർഷക രൂപങ്ങളോടുകൂടിയ പാപ്പാധിപത്യത്തെ സ്വീകരിക്കാനുള്ള വഴി ഒരുക്കുന്നതിൽ, ഇരുണ്ട യുഗങ്ങളിൽ അതിന്റെ പ്രാഭവവർധനയ്ക്കായി വഴി തുറന്നുകൊടുത്ത വിജ്ഞാനനിഷേധം ചെയ്തതുപോലെ തന്നേ, ഫലപ്രദമാണെന്ന് തെളിയിക്കും.”

“ഇപ്പോൾ യുഎസ്‌എയിൽ സഭയുടെ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും ആചാരങ്ങൾക്കും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പിന്തുണ ഉറപ്പാക്കുന്നതിനായി പുരോഗമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന പ്രസ്ഥാനങ്ങളിൽ, പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകൾ പാപ്പിസ്റ്റുകളുടെ പാത പിന്തുടരുകയാണ്. അതിലുപരി, പഴയ ലോകത്തിൽ നഷ്ടപ്പെട്ട ആ പരമാധികാരം പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് അമേരിക്കയിൽ വീണ്ടും വീണ്ടെടുക്കുന്നതിനായി പാപ്പാധിപത്യത്തിന് അവർ വാതിൽ തുറന്നുകൊടുക്കുകയാണ്. ഈ പ്രസ്ഥാനത്തിന് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകുന്നതാകട്ടെ, ഉദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്ന പ്രധാന ലക്ഷ്യം ഞായറാഴ്ച ആചരിക്കൽ നിർബന്ധിതമാക്കുക എന്നതാണ്—റോമിൽ ആരംഭിച്ച ഒരു ആചാരം; അതിനെ തൻറെ അധികാരത്തിന്റെ അടയാളമെന്നു അവൾ അവകാശപ്പെടുന്നു. ദൈവകല്പനകളേക്കാൾ മനുഷ്യപരമ്പര്യങ്ങൾക്ക് ആദരം നൽകുന്ന മനോഭാവം, ലോകീയ ആചാരങ്ങളോടുള്ള അനുരൂപതയുടെ മനോഭാവം—ഇതാണ് പാപ്പാധിപത്യത്തിന്റെ ആത്മാവ്; അതേ ആത്മാവാണ് പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് സഭകളെ മുഴുവൻ വ്യാപിച്ച്, പാപ്പാധിപത്യം മുമ്പ് ചെയ്തതുപോലെതന്നെ ഞായറാഴ്ചയെ ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുന്ന അതേ പ്രവൃത്തി ചെയ്യുന്നതിലേക്കു അവരെ നയിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്.”

“വായനക്കാരൻ ഉടൻ വരാനിരിക്കുന്ന സംഘർഷത്തിൽ ഉപയോഗിക്കപ്പെടേണ്ട ശക്തികളെ മനസ്സിലാക്കുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അതേ ലക്ഷ്യത്തിനായി കഴിഞ്ഞ യുഗങ്ങളിൽ റോം പ്രയോഗിച്ച മാർഗങ്ങളുടെ ചരിത്രരേഖ പിന്തുടരുന്നതുമാത്രമാണ് അവൻ ചെയ്യേണ്ടത്. പാപ്പിസ്റ്റുകളും പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകളും ഏകീഭവിച്ചപ്പോൾ അവരുടെ മതസിദ്ധാന്തങ്ങളെ നിരസിക്കുന്നവരോടു എങ്ങനെ പെരുമാറുമെന്നു അവൻ അറിയുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ശബ്ബത്തിനോടും അതിന്റെ പ്രതിരക്ഷകരോടും റോം പ്രകടിപ്പിച്ച ആത്മാവിനെ അവൻ നോക്കട്ടെ.”

“രാജകീയ ആജ്ഞകളും, പൊതുസഭകളും, ലൗകികാധികാരത്തിന്റെ പിന്തുണയോടെ നടപ്പിലാക്കിയ സഭാവിധികളും, ജാതീയ ഉത്സവം ക്രിസ്തീയ ലോകത്തിൽ ബഹുമാനപൂർണമായ സ്ഥാനം കൈവരിക്കാൻ ഇടയായ പടികളായിരുന്നു. ഞായറാഴ്ച ആചരണം നിർബന്ധമാക്കിയ ആദ്യത്തെ പൊതുനടപടി കോൺസ്റ്റന്റൈൻ പുറപ്പെടുവിച്ച നിയമമായിരുന്നു. (എ.ഡി. 321) ഈ ആജ്ഞപ്രകാരം പട്ടണവാസികൾ “സൂര്യന്റെ പൂജ്യദിനത്തിൽ” വിശ്രമിക്കേണ്ടതായിരുന്നു; എങ്കിലും ഗ്രാമവാസികൾക്ക് അവരുടെ കൃഷിവൃത്തികളിൽ തുടർന്നുപ്രവർത്തിക്കാൻ അനുമതി ഉണ്ടായിരുന്നു. യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇത് ഒരു ജാതീയ നിയമമായിരുന്നെങ്കിലും, ക്രിസ്തുമതത്തെ നാമമാത്രമായി സ്വീകരിച്ചശേഷം സാമ്രാട്ട് അതിനെ പ്രാബല്യത്തിൽ കൊണ്ടുവന്നു.”

രാജകീയ കല്പന ദൈവിക അധികാരത്തിന് മതിയായ പകരമായി തെളിയാതിരുന്നതിനാൽ, പ്രഭുക്കന്മാരുടെ അനുകൂലം തേടിയിരുന്ന ഒരു മെത്രാനും കോൺസ്റ്റന്റൈന്റെ പ്രത്യേക സുഹൃത്തും ചാപല്യക്കാരനും ആയ യൂസേബിയസ്, ക്രിസ്തു ശബ്ബത്തിനെ ഞായറാഴ്ചയിലേക്കു മാറ്റിയതായി അവകാശപ്പെട്ടു. ഈ പുതിയ ഉപദേശത്തിന് തെളിവായി തിരുവെഴുത്തുകളിൽ നിന്നൊരു സാക്ഷ്യവും പോലും ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടില്ല. യൂസേബിയസ് തന്നേ, അറിവില്ലാതെ, അതിന്റെ അസത്യത സമ്മതിക്കുകയും ആ മാറ്റത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ കര്‍ത്താക്കളെ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. “ശബ്ബത്തിൽ ചെയ്യേണ്ടത് കടമയായിരുന്നതെല്ലാം,” അവൻ പറയുന്നു, “ഇവയെ ഞങ്ങൾ കർത്താവിന്റെ ദിവസത്തിലേക്കു മാറ്റിയിരിക്കുന്നു.”—Robert Cox, Sabbath Laws and Sabbath Duties, page 538. എന്നാൽ, അടിസ്ഥാനരഹിതമായിരുന്നിട്ടും, ഞായറാഴ്ചയ്ക്കുവേണ്ടിയുള്ള ആ വാദം മനുഷ്യരെ കർത്താവിന്റെ ശബ്ബത്തെ ചവിട്ടിമെതിക്കാൻ ധൈര്യപ്പെടുത്താൻ ഉപകരിച്ചു. ലോകത്താൽ ബഹുമാനിക്കപ്പെടാൻ ആഗ്രഹിച്ച എല്ലാവരും ആ ജനപ്രിയ ഉത്സവദിനത്തെ സ്വീകരിച്ചു.

പാപ്പാസംഘത്തിന്റെ അധികാരം ദൃഢമായി സ്ഥാപിതമായതോടെ, ഞായറാഴ്ചയുടെ ഉയർത്തിപ്പിടിത്തത്തിന്റെ പ്രവർത്തി തുടർന്നു. ഒരു കാലത്തേക്ക്, ജനങ്ങൾ സഭാസമ്മേളനങ്ങളിൽ പങ്കെടുത്തിട്ടില്ലാത്ത സമയങ്ങളിൽ കൃഷിപ്പണികളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു; ഏഴാം ദിവസം ഇപ്പോഴും ശബ്ബത്തായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടു. എന്നാൽ ക്രമേണ ഒരു മാറ്റം വരുത്തപ്പെട്ടു. വിശുദ്ധ പദവിയിലുള്ളവർക്ക് ഞായറാഴ്ച ഏതെങ്കിലും സിവിൽ തർക്കവിഷയത്തിൽ വിധി പറയുന്നത് നിരോധിക്കപ്പെട്ടു. അതിന് കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞ്, ഏത് പദവിയിലുള്ളവരായാലും, എല്ലാ ആളുകളും സാധാരണ വേലയിൽ നിന്ന് ഒഴിഞ്ഞുനിൽക്കണമെന്ന് കല്പിക്കപ്പെട്ടു; സ്വതന്ത്രർക്കു പിഴയും ദാസന്മാർക്കു ചമ്മട്ടിയടിയും ശിക്ഷയായി നിർണ്ണയിക്കപ്പെട്ടു. പിന്നീട്, ധനികന്മാർ അവരുടെ സ്വത്തുവകകളുടെ പകുതി നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നതിലൂടെ ശിക്ഷിക്കപ്പെടണമെന്ന് വിധിക്കപ്പെട്ടു; ഒടുവിൽ, ഇനിയും ദൃഢവിരോധം തുടർന്നാൽ അവർ ദാസന്മാരാക്കപ്പെടണമെന്നും കല്പിക്കപ്പെട്ടു. താഴ്ന്ന വർഗ്ഗക്കാർ ശാശ്വത നാടുകടത്തൽ അനുഭവിക്കേണ്ടതായിരുന്നു.

“അത്ഭുതങ്ങളെയും സഹായത്തിനായി വിളിച്ചുവരുത്തുകയുണ്ടായി. മറ്റു വിസ്മയങ്ങളിൽ ഒന്നായി, ഞായറാഴ്ച തന്റെ വയൽ ഉഴുതെടുക്കാൻ പോകുകയായിരുന്ന ഒരു കർഷകൻ തന്റെ ഉഴവുപകരണം ഇരുമ്പുകൊണ്ട് വൃത്തിയാക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, ആ ഇരുമ്പ് അവന്റെ കൈയിൽ ദൃഢമായി ഒട്ടിപ്പിടിച്ചു; പിന്നെ രണ്ടുവർഷം അവൻ അതിനെ തനിക്കൊപ്പമെടുത്ത് നടക്കേണ്ടിവന്നു, ‘അവന്റെ അത്യന്തം വലിയ വേദനയ്ക്കും ലജ്ജയ്ക്കും ഇടയാക്കി.’—Francis West, Historical and Practical Discourse on the Lord’s Day, page 174.”

“പിന്നീട് പോപ്പ്, ഞായറാഴ്ച ലംഘിക്കുന്നവരെ പാരിഷ് പുരോഹിതൻ ശാസിക്കയും, അവർ സഭയിൽ പോകുകയും തങ്ങളുടെ പ്രാർത്ഥനകൾ അർപ്പിക്കുകയും ചെയ്യണമെന്ന് ഉപദേശിക്കയും വേണമെന്ന് നിർദേശം നൽകി; അല്ലാത്തപക്ഷം അവർ തങ്ങളുടെയും അയൽക്കാരുടെയും മേൽ ഏതെങ്കിലും മഹത്തായ അനർത്ഥം വരുത്തിക്കൊണ്ടുവരാതിരിക്കേണ്ടതിന്നു. ഒരു സഭാസഭ, പിന്നീട് ഇങ്ങനെ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടതും പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുമാരാൽപോലും ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടതുമായ ഈ വാദം മുന്നോട്ടുവച്ചു: ഞായറാഴ്ച ജോലി ചെയ്യുന്നതിനിടെ ചിലർ മിന്നലേറ്റ് ബാധിക്കപ്പെട്ടതിനാൽ, അത് ശബ്ബത്തായിരിക്കണം. ‘ഈ ദിവസത്തെ അവഗണിച്ചതിന്മേൽ ദൈവത്തിന്റെ അപ്രസാദം എത്ര മഹത്തായിരുന്നുവെന്നത് വ്യക്തമാണ്,’ എന്ന് ആ പ്രലേറ്റുമാർ പറഞ്ഞു. തുടർന്ന് പുരോഹിതന്മാരും ശുശ്രൂഷകന്മാരും, രാജാക്കന്മാരും പ്രഭുക്കന്മാരും, സകല വിശ്വസ്തജനങ്ങളും ‘ആ ദിവസത്തെ അതിന്റെ ബഹുമതിയിലേക്ക് പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെടേണ്ടതിന്നും, ക്രിസ്തീയമതത്തിന്റെ മാനത്തിനായി, വരുംകാലങ്ങളിൽ അതിനെ കൂടുതൽ ഭക്തിപൂർവ്വം ആചരിക്കേണ്ടതിന്നും, തങ്ങളുടെ പരമാവധി ശ്രമവും ജാഗ്രതയും വിനിയോഗിക്കേണ്ടതാകുന്നു’ എന്നു അഭ്യർത്ഥിക്കപ്പെട്ടു.”—തോമസ് മോറർ, *Discourse in Six Dialogues on the Name, Notion, and Observation of the Lord’s Day*, പേജ് 271.

കൗൺസിലുകളുടെ ഉത്തരവുകൾ അപര്യാപ്തമാണെന്നു തെളിഞ്ഞതിനാൽ, ജനങ്ങളുടെ ഹൃദയങ്ങളിൽ ഭീതിയുണർത്തുകയും ഞായറാഴ്ചയിലെ തൊഴിൽനിരതതയിൽനിന്നു അവരെ പിന്തിരിപ്പിക്കുവാൻ നിർബന്ധിതരാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു രാജകൽപ്പന പുറപ്പെടുവിക്കണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ടു മതേതര അധികാരികളെ അഭ്യർത്ഥിച്ചു. റോമിൽ ചേർന്ന ഒരു സിനഡിൽ, മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാ തീരുമാനങ്ങളും കൂടുതൽ ശക്തിയോടും ഗൗരവത്തോടും കൂടി വീണ്ടും സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടു. അവ സഭാനിയമത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുകയും, ക്രിസ്തീയലോകത്തിന്റെ ഏതാണ്ട് മുഴുവൻ ഭാഗങ്ങളിലും പൗരാധികാരികളാൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വരുത്തപ്പെടുകയും ചെയ്തു. (See Heylyn, History of the Sabbath, pt. 2, ch. 5, sec. 7.)

“എങ്കിലും ഞായറാഴ്ചാചരണത്തിന് തിരുവെഴുത്തിന്റെ അധികാരം ഇല്ലായിരുന്നതു ചെറുതല്ലാത്തൊരു സങ്കടത്തിനും വിറയലിനും കാരണമായി. ‘ഏഴാം ദിവസം നിന്റെ ദൈവമായ യഹോവയുടെ ശബ്ബത്താകുന്നു’ എന്ന യഹോവയുടെ വ്യക്തമായ പ്രസ്താവന മാറ്റിവെച്ച് സൂര്യന്റെ ദിവസത്തെ ബഹുമാനിക്കേണ്ടതിനുള്ള അവകാശം അവരുടെ ഉപദേശകര്‍ക്കുണ്ടോ എന്നു ജനങ്ങള്‍ ചോദ്യം ചെയ്തു. ബൈബിള്‍സാക്ഷ്യത്തിന്റെ അഭാവം നികത്തുവാന്‍ മറ്റുപായങ്ങള്‍ ആവശ്യമായി വന്നു. പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അന്ത്യകാലത്ത് ഇംഗ്ലണ്ടിലെ സഭകളെ സന്ദര്‍ശിച്ച ഞായറാഴ്ചയുടെ ഒരു അത്യുത്സാഹിയായ വക്താവിനെ സത്യത്തിന്റെ വിശ്വസ്ത സാക്ഷികള്‍ പ്രതിരോധിച്ചു; അവന്റെ ശ്രമങ്ങള്‍ അത്രയും നിഷ്ഫലമായിരുന്നതുകൊണ്ട് അവന്‍ ഒരു കാലത്തേക്ക് രാജ്യം വിട്ടുപോയി, തന്റെ ഉപദേശങ്ങള്‍ പ്രാബല്യത്തില്‍ വരുത്തുവാന്‍ ഏതെങ്കിലും മാര്‍ഗം കണ്ടെത്തുവാന്‍ ശ്രമിച്ചു. അവന്‍ മടങ്ങിവന്നപ്പോള്‍ ആ കുറവ് നികത്തപ്പെട്ടിരുന്നു; തുടര്‍ന്നുള്ള അവന്റെ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങളില്‍ അവന്‍ കൂടുതല്‍ വിജയം കണ്ടു. ദൈവം തന്നില്‍നിന്നു വന്നതാണെന്ന് അവകാശപ്പെട്ട ഒരു ചുരുള്‍ അവന്‍ കൊണ്ടുവന്നു; അതില്‍ ഞായറാഴ്ച ആചരിക്കേണ്ടതിനുള്ള ആവശ്യമായ കല്പനയും, അനുസരിക്കാത്തവരെ ഭീതിപ്പെടുത്തുവാനുള്ള ഭയങ്കരമായ ഭീഷണികളും അടങ്ങിയിരുന്നു. ഈ വിലമതിക്കപ്പെടുന്ന രേഖ—അത് പിന്തുണച്ച സ്ഥാപനത്തേതുപോലെ തന്നേ അധമമായ ഒരു കൃത്രിമം—സ്വര്‍ഗത്തില്‍നിന്ന് വീണതും, യെരൂശലേമില്‍ ഗോല്‍ഗോഥായിലെ വിശുദ്ധ ശിമയോന്റെ യാഗപീഠത്തിന്മേല്‍ കണ്ടെത്തപ്പെട്ടതുമാണെന്നു പറയപ്പെട്ടു. എന്നാല്‍ യാഥാര്‍ഥത്തില്‍ അതു ഉദ്ഭവിച്ച ഉറവിടം റോമിലെ പാപ്പാധിപത്യ കൊട്ടാരമായിരുന്നു. സഭയുടെ ശക്തിയും സമൃദ്ധിയും വര്‍ധിപ്പിക്കുവാനായി കപടപ്രവര്‍ത്തികളും കള്ളരേഖകളും ഉപയോഗിക്കുന്നത് എല്ലാ യുഗങ്ങളിലും പാപ്പീയ ശ്രേണിവ്യവസ്ഥ നിയമാനുസൃതമാണെന്നു കരുതിയിരുന്നു.”

“ആ ചുരുൾ ശനിയാഴ്ച ഉച്ചതിരിഞ്ഞ് ഒമ്പതാം മണിക്കൂർ, അതായത് മൂന്ന് മണിമുതൽ, തിങ്കളാഴ്ച സൂര്യോദയം വരെ പ്രവൃത്തി നിരോധിച്ചു; അതിന്റെ അധികാരം അനേകം അത്ഭുതങ്ങളാൽ സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടതാണെന്നും പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു. നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട സമയത്തിന് അപ്പുറം ജോലി ചെയ്തവർ പക്ഷാഘാതബാധിതരായെന്നു റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. സ്വന്തം ധാന്യം അരയ്ക്കാൻ ശ്രമിച്ച ഒരു മില്ലുകാരൻ, മാവിന്നു പകരം രക്തത്തിന്റെ ഒരു പ്രളയധാര പുറത്തേക്കു പൊട്ടിയൊഴുകുന്നതു കണ്ടു; ജലത്തിന്റെ ശക്തമായ ഒഴുക്കുണ്ടായിരുന്നിട്ടും മില്ലുചക്രം നിശ്ചലമായി നിന്നു. ഒരു സ്ത്രീ മാവ് അടുപ്പിൽ വെച്ചപ്പോൾ, അടുപ്പ് അത്യന്തം ചൂടായിരുന്നെങ്കിലും പുറത്തെടുത്തപ്പോൾ അത് പാകമാകാതെയിരുന്നു. മറ്റൊരു സ്ത്രീ, ഒമ്പതാം മണിക്കൂറിൽ ചുട്ടെടുക്കുന്നതിനായി മാവ് തയ്യാറാക്കി വെച്ചിരുന്നെങ്കിലും, അത് തിങ്കളാഴ്ചവരെ മാറ്റിവെക്കണമെന്ന് തീരുമാനിച്ചു; എന്നാൽ അടുത്ത ദിവസം, ദൈവികശക്തിയാൽ അത് അപ്പങ്ങളാക്കി ചുട്ടെടുത്തതായി അവൾ കണ്ടെത്തി. ശനിയാഴ്ച ഒമ്പതാം മണിക്കൂറിന് ശേഷം അപ്പം ചുട്ട ഒരു മനുഷ്യൻ, അടുത്ത പ്രഭാതത്തിൽ അത് മുറിച്ചപ്പോൾ, അതിൽനിന്ന് രക്തം പൊഴിഞ്ഞുവരുന്നതായി കണ്ടു. ഇങ്ങനെ അസംബന്ധവും അന്ധവിശ്വാസപരവുമായ കെട്ടുകഥകളാൽ ഞായറാഴ്ചയുടെ വിശുദ്ധി സ്ഥാപിക്കാൻ അതിന്റെ അനുകൂലകർ ശ്രമിച്ചു. (See Roger de Hoveden, Annals, vol. 2, pp. 526–530.)”

ഇംഗ്ലണ്ടിൽ ഉണ്ടായതുപോലെ തന്നേ സ്കോട്ട്ലൻഡിലും, പ്രാചീന ശബ്ബത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം ഞായറാഴ്ചയോടു ചേർത്തുവെച്ചുകൊണ്ടാണ് ഞായറാഴ്ചയോടുള്ള കൂടുതൽ ആദരബോധം ഉറപ്പിക്കപ്പെട്ടത്. എന്നാൽ വിശുദ്ധമായി ആചരിക്കേണ്ട സമയപരിധിയിൽ വ്യത്യാസമുണ്ടായിരുന്നു. സ്കോട്ട്ലൻഡിലെ രാജാവിന്റെ ഒരു രാജകല്പന ഇപ്രകാരം പ്രഖ്യാപിച്ചു: ‘ശനിയാഴ്ച ഉച്ചയ്ക്ക് പന്ത്രണ്ടുമണിമുതൽ വിശുദ്ധമായി കണക്കാക്കപ്പെടേണ്ടതാണ്,’ കൂടാതെ ആ സമയത്തുനിന്ന് തിങ്കളാഴ്ച പ്രഭാതംവരെ ആരും ലൗകികകാര്യങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടരുത്.—Morer, pages 290, 291.

“എന്നിരുന്നാലും, ഞായറാഴ്ചയുടെ പവിത്രത സ്ഥാപിക്കാനുള്ള സകല ശ്രമങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നിട്ടും, പാപ്പമതസ്ഥർ തന്നെയാണ് ശബ്ബത്തിന്റെ ദൈവിക അധികാരവും അതിനെ പകരം വെച്ച സ്ഥാപനത്തിന്റെ മാനുഷിക ഉത്ഭവവും പരസ്യമായി സമ്മതിച്ചത്. പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഒരു പാപ്പീയസഭ വ്യക്തമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു: ‘എല്ലാ ക്രിസ്ത്യാനികളും ഏഴാം ദിവസം ദൈവത്താൽ വിശുദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടതാണെന്നും, അത് യെഹൂദന്മാർ മാത്രമല്ല, ദൈവത്തെ ആരാധിക്കുന്നതായി അവകാശപ്പെടുന്ന മറ്റെല്ലാവരും സ്വീകരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തുവെന്നും ഓർക്കട്ടെ; എങ്കിലും ഞങ്ങൾ ക്രിസ്ത്യാനികൾ അവരുടെ ശബ്ബത്തെ കർത്താവിന്റെ ദിവസമായി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു.’—Ibid., pages 281, 282. ദൈവനിയമത്തിൽ കൈകടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നവർ തങ്ങളുടെ പ്രവൃത്തിയുടെ സ്വഭാവത്തെക്കുറിച്ച് അജ്ഞരായിരുന്നില്ല. അവർ മനപ്പൂർവം തങ്ങളെ ദൈവത്തേക്കാൾ മുകളിൽ സ്ഥാപിക്കുകയായിരുന്നു.

“തന്നോടു അസമ്മതിക്കുന്നവരോടുള്ള റോമിന്റെ നയത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ശ്രദ്ധേയമായ ഉദാഹരണം, വാൾഡെൻസുകാരെതിരായ ദീർഘവും രക്തപാതകപരവുമായ പീഡനത്തിൽ കാണിക്കപ്പെട്ടു; അവരിൽ ചിലർ ശബ്ബത്ത് ആചരിക്കുന്നവരായിരുന്നു. നാലാം കല്പനയോടുള്ള തങ്ങളുടെ വിശ്വസ്തതനിമിത്തം മറ്റുള്ളവരും ഇതുപോലെ തന്നെ സഹിക്കേണ്ടിവന്നു. എത്യോപ്യയുടെയും അബിസീനിയയുടെയും സഭാചരിത്രം പ്രത്യേകമായി പ്രാധാന്യമുള്ളതാണ്. അന്ധകാരയുഗങ്ങളുടെ ഇരുളിനിടയിൽ, മധ്യ ആഫ്രിക്കയിലെ ക്രിസ്ത്യാനികൾ ലോകത്തിന്റെ കാഴ്ചയിൽനിന്ന് മറഞ്ഞുപോയി മറവിക്കിരയായിത്തീർന്നു; അനേകം ശതകങ്ങളോളം അവർ തങ്ങളുടെ വിശ്വാസം ആചരിക്കുന്നതിൽ സ്വാതന്ത്ര്യം അനുഭവിച്ചു. എന്നാൽ ഒടുവിൽ റോം അവരുടെ നിലനിൽപ്പിനെക്കുറിച്ച് അറിഞ്ഞു; അധികം താമസിയാതെ അബിസീനിയയുടെ ചക്രവർത്തി, പോപ്പിനെ ക്രിസ്തുവിന്റെ പ്രതിനിധിയായി അംഗീകരിക്കേണ്ടതിന്നു വശീകരിക്കപ്പെട്ടു. തുടർന്ന് മറ്റു ഇളവുകളും ഉണ്ടായി.”

സബ്ബത്തിന്റെ ആചരണം ഏറ്റവും കഠിനമായ ശിക്ഷകൾക്കു വിധേയമാക്കി നിരോധിക്കുന്ന ഒരു ആജ്ഞ പുറപ്പെടുവിക്കപ്പെട്ടു. (കാണുക: Michael Geddes, Church History of Ethiopia, pages 311, 312.) എന്നാൽ പാപ്പാതന്ത്രത്തിന്റെ പീഡനം ഉടൻതന്നെ അത്രയും ദുസ്സഹമായ ഒരു നുകമായി മാറിയതുകൊണ്ട് അബിസീന്യർ അതിനെ തങ്ങളുടെ കഴുത്തിൽനിന്ന് ഒടിച്ചെറുക്കുവാൻ നിർണ്ണയിച്ചു. ഭയങ്കരമായൊരു പോരാട്ടത്തിനുശേഷം റോമൻ അനുകൂലികൾ അവരുടെ ആധിപത്യപ്രദേശങ്ങളിൽനിന്ന് പുറത്താക്കപ്പെട്ടു, പുരാതന വിശ്വാസം പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. സഭകൾ തങ്ങളുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിൽ ആനന്ദിച്ചു; വഞ്ചന, മതോന്മാദം, റോമിന്റെ ഏകാധിപത്യശക്തി എന്നിവയെക്കുറിച്ചു അവർ പഠിച്ച പാഠം അവർ ഒരിക്കലും മറന്നില്ല. തങ്ങളുടെ ഏകാന്തമായ രാജ്യപരിധിക്കുള്ളിൽ തന്നേ, ക്രൈസ്തവലോകത്തിന്റെ ശേഷിച്ച ഭാഗങ്ങൾക്കു അജ്ഞാതരായി, നിലകൊള്ളുന്നതിൽ അവർ സംതൃപ്തരായിരുന്നു.

ആഫ്രിക്കയിലെ സഭകൾ പാപ്പാസഭയുടെ സമ്പൂർണ്ണ മതഭ്രഷ്ടതയ്ക്ക് മുമ്പ് അവൾ ആചരിച്ചിരുന്നതുപോലെ ശബ്ബത്ത് ആചരിച്ചു. ദൈവത്തിന്റെ കല്പന അനുസരിച്ച് അവർ ഏഴാം ദിവസം ആചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നുവെങ്കിലും, സഭയുടെ ആചാരത്തോടനുസൃതമായി ഞായറാഴ്ച അവർ പ്രവൃത്തിയിൽനിന്ന് വിരമിച്ചു. പരമാധികാരം നേടിയ ശേഷം, സ്വന്തം ശബ്ബത്തിനെ ഉയർത്തിപ്പിടിക്കേണ്ടതിന്നു റോം ദൈവത്തിന്റെ ശബ്ബത്തിനെ ചവിട്ടിമെതിച്ചു; എന്നാൽ ഏകദേശം ആയിരം വർഷത്തോളം മറഞ്ഞുകിടന്നിരുന്ന ആഫ്രിക്കയിലെ സഭകൾ ഈ മതഭ്രഷ്ടതയിൽ പങ്കുചേർന്നില്ല. റോമിന്റെ അധീനതയിൽ കൊണ്ടുവരപ്പെട്ടപ്പോൾ, യഥാർത്ഥ ശബ്ബത്തിനെ മാറ്റിനിർത്തി വ്യാജ ശബ്ബത്തിനെ ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുവാൻ അവർ നിർബന്ധിതരായി; എന്നാൽ സ്വാതന്ത്ര്യം വീണ്ടെടുത്ത ഉടനെതന്നെ അവർ നാലാം കല്പനയോടുള്ള അനുസരണത്തിലേക്കു മടങ്ങിവന്നു.

“ഭൂതകാലത്തിലെ ഈ രേഖകള്‍ യഥാര്‍ഥ ശബ്ബത്തിനോടും അതിന്റെ പ്രതിരോധകരോടും റോമിന് ഉള്ള വൈരാഗ്യവും, അവള്‍ തന്നെ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്ന സ്ഥാപനത്തെ ബഹുമാനിപ്പിക്കുന്നതിനായി അവള്‍ പ്രയോഗിക്കുന്ന മാര്‍ഗങ്ങളും വ്യക്തമായി വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. ഞായറാഴ്ചയുടെ ഉന്നമനത്തിനായി റോമന്‍ കത്തോലിക്കരും പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകളും ഐക്യപ്പെടുമ്പോള്‍ ഈ രംഗങ്ങള്‍ വീണ്ടും ആവര്‍ത്തിക്കപ്പെടേണ്ടതാണെന്ന് ദൈവവചനം ഉപദേശിക്കുന്നു.”

വെളിപ്പാട് 13-ലെ പ്രവചനം, കുഞ്ഞാടിനോടു സാമ്യമുള്ള കൊമ്പുകളുള്ള മൃഗം പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്ന ശക്തി, “ഭൂമിയെയും അതിൽ വസിക്കുന്നവരെയും” പാപ്പാധികാരത്തെ ആരാധിപ്പിക്കും എന്നു പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു—അവിടെ അത് “പുള്ളിപ്പുലിയെപ്പോലെയുള്ള” മൃഗത്താൽ പ്രതീകീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. രണ്ടു കൊമ്പുകളുള്ള മൃഗം “ഭൂമിയിൽ വസിക്കുന്നവരോടു, അവർ മൃഗത്തിനൊരു പ്രതിമ ഉണ്ടാക്കേണ്ടതിന്നു” എന്നു പറയുകയും വേണം; അതുപോലെതന്നെ, “ചെറുവരും വലിയവരും, സമ്പന്നരും ദരിദ്രരും, സ്വതന്ത്രരുമ ദാസരുമ” എല്ലാം മൃഗത്തിന്റെ മുദ്ര കൈക്കൊള്ളേണ്ടതിന്നു അതു കല്പിക്കുകയും വേണം. വെളിപ്പാട് 13:11–16. കുഞ്ഞാടിനോടു സാമ്യമുള്ള കൊമ്പുകളുള്ള മൃഗം പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്ന ശക്തി അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളാണെന്നും, റോം തന്റെ പരമാധികാരത്തിന്റെ പ്രത്യേക അംഗീകാരമായി അവകാശപ്പെടുന്ന ഞായറാഴ്ചാചരണം അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ നിർബന്ധിതമാക്കുമ്പോൾ ഈ പ്രവചനം നിവൃത്തിയാകുമെന്നും കാണിച്ചുകഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ പാപ്പാധികാരത്തോടുള്ള ഈ ആദരാഞ്ജലിയിൽ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ മാത്രം ഒറ്റയായിരിക്കുകയില്ല. ഒരിക്കൽ അവളുടെ ആധിപത്യം അംഗീകരിച്ചിരുന്ന രാജ്യങ്ങളിലെ റോമിന്റെ സ്വാധീനം ഇനിയും നശിച്ചുപോയിട്ടില്ല. അവളുടെ ശക്തി പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെടുമെന്നു പ്രവചനം മുൻകൂട്ടി അറിയിക്കുന്നു. “അതിന്റെ തലകളിൽ ഒന്നു മരണത്തേക്കു മുറിവേറ്റതുപോലെ ഞാൻ കണ്ടു; അതിന്റെ മാരകമുറിവ് സൗഖ്യമായി; സർവ്വലോകവും മൃഗത്തെ അനുഗമിച്ചു വിസ്മയിച്ചു.” വാക്യം 3. ആ മാരകമുറിവേൽപ്പിക്കൽ 1798-ൽ പാപ്പാധികാരം തകർന്നുവീണതിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഇതിന് ശേഷം, പ്രവാചകൻ പറയുന്നു, “അതിന്റെ മാരകമുറിവ് സൗഖ്യമായി; സർവ്വലോകവും മൃഗത്തെ അനുഗമിച്ചു വിസ്മയിച്ചു.” “പാപപുരുഷൻ” രണ്ടാം വരവുവരെ തുടരുമെന്നു പൗലൊസ് വ്യക്തമായി പ്രസ്താവിക്കുന്നു. 2 തെസ്സലൊനീക്യർ 2:3–8. കാലാവസാനംവരെ അവൻ വഞ്ചനയുടെ പ്രവൃത്തി തുടരുകയും ചെയ്യും. വെളിപ്പാട് എഴുതിയവനും, പാപ്പാധികാരത്തെ തന്നെയാണ് സൂചിപ്പിച്ചു കൊണ്ട്, ഇപ്രകാരം പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു: “ജീവന്റെ പുസ്തകത്തിൽ പേരെഴുതപ്പെട്ടിട്ടില്ലാത്ത ഭൂവാസികൾ എല്ലാവരും അവനെ ആരാധിക്കും.” വെളിപ്പാട് 13:8. പഴയ ലോകത്തിലും പുതിയ ലോകത്തിലും, റോമൻ സഭയുടെ അധികാരത്തിന്മേൽ മാത്രം അധിഷ്ഠിതമായ ഞായറാഴ്ചാ സ്ഥാപനത്തിന് നൽകപ്പെടുന്ന ബഹുമാനത്തിലൂടെ, പാപ്പാധികാരം ആരാധനാപരമായ ആദരം പ്രാപിക്കും.

പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യകാലംമുതൽ, അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ പ്രവചനപഠിതാക്കൾ ഈ സാക്ഷ്യം ലോകത്തോട് പ്രസ്താവിച്ചുവരുന്നു. ഇപ്പോൾ നടക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന സംഭവങ്ങളിൽ, ആ പ്രവചനത്തിന്റെ നിറവേറലിലേക്കുള്ള ദ്രുതഗതിയിലുള്ള മുന്നേറ്റം കാണപ്പെടുന്നു. ദൈവത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു കല്പനയ്ക്കു പകരം നിൽക്കേണ്ടതിന് അത്ഭുതങ്ങൾ കെട്ടിച്ചമച്ച പാപ്പാധിപത്യ നേതാക്കളുടെ കാര്യത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നതുപോലെ തന്നേ, ഞായറാഴ്ചാചരണത്തിന് ദൈവിക അധികാരം ഉണ്ടെന്ന അതേ അവകാശവാദവും, അതിന് തിരുവെഴുത്തുകളിലെ തെളിവില്ലായ്മയും, പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് അധ്യാപകരിലും കാണപ്പെടുന്നു. ഞായറാഴ്ച-ശബ്ബത്തിനെ ലംഘിച്ചതിനാൽ ദൈവത്തിന്റെ ന്യായവിധികൾ മനുഷ്യരിൽ വരുത്തപ്പെടുന്നു എന്ന അവകാശവാദം വീണ്ടും ആവർത്തിക്കപ്പെടും; അതു ഇതിനകം തന്നെ ഉന്നയിക്കപ്പെടാൻ ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. ഞായറാഴ്ച ആചരണം നിർബന്ധമാക്കാനുള്ള ഒരു പ്രസ്ഥാനം വേഗത്തിൽ ശക്തിപ്രാപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.

സ്വന്തം ചാതുര്യത്തിലും കപടബുദ്ധിയിലും അത്ഭുതകരമാണ് റോമൻ സഭ. സംഭവിക്കാനിരിക്കുന്നതു എന്തെന്നു അവൾ വായിച്ചറിയാൻ കഴിയും. പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് സഭകൾ വ്യാജ ശബ്ബത്തിനെ അംഗീകരിച്ചുകൊണ്ട് അവൾക്കു ആദരം അർപ്പിക്കുന്നതും, പണ്ടുകാലങ്ങളിൽ അവൾ തന്നെയാണ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന അതേ മാർഗങ്ങളാൽ അതിനെ പ്രാബല്യത്തിൽ കൊണ്ടുവരുവാൻ അവർ ഒരുങ്ങുന്നതും കാണുന്ന അവൾ, തക്ക സമയം കാത്തിരിക്കുന്നു. സത്യത്തിന്റെ പ്രകാശം നിരസിക്കുന്നവർ, അവളാൽ ആരംഭിക്കപ്പെട്ട ഒരു സ്ഥാപനത്തെ ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുവാൻ, സ്വയം തെറ്റില്ലാത്തവളെന്നു പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന ഈ ശക്തിയുടെ സഹായം പിന്നീടെങ്കിലും തേടും. ഈ പ്രവൃത്തിയിൽ പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകളുടെ സഹായത്തിന് അവൾ എത്ര സന്നദ്ധമായി എത്തിച്ചേരും എന്നു അനുമാനിക്കുക പ്രയാസകരമല്ല. സഭയോടു അനുസരണക്കേട് കാണിക്കുന്നവരോടു എങ്ങനെ ഇടപെടണമെന്നു പാപ്പാധിപത്യ നേതാക്കളേക്കാൾ നന്നായി ആരാണ് അറിയുന്നത്?

ലോകമെമ്പാടുമുള്ള തന്റെ എല്ലാ ശാഖാപ്രശാഖകളോടുകൂടിയ റോമൻ കത്തോലിക്കാ സഭ, പാപ്പാസിംഹാസനത്തിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിനുകീഴിലും അതിന്റെ താൽപര്യങ്ങളെ സേവിക്കേണ്ടതിന്നായും രൂപകൽപ്പന ചെയ്‌തതുമായ ഒരു വിപുലമായ ഏക സംഘടനയായി നിലകൊള്ളുന്നു. ഭൂമിയിലെ ഏതു രാജ്യത്തുമുള്ള അവളുടെ കോടിക്കണക്കിന് അംഗങ്ങൾ, തങ്ങൾ പാപ്പാവിനോടുള്ള ഭക്തിനിഷ്ഠയിൽ ബന്ധിതരാണെന്ന നിലയിൽ സ്വയം കരുതേണ്ടതിന്നു ഉപദേശിക്കപ്പെടുന്നു. അവരുടെ ദേശീയതയോ അവരുടെ ഭരണകൂടമോ എന്തുതന്നെയായാലും, സഭയുടെ അധികാരം മറ്റെല്ലാ അധികാരങ്ങളുടെയും മീതെയാണെന്ന നിലയിൽ അവർ അതിനെ കാണേണ്ടതാണ്. രാഷ്ട്രത്തോടുള്ള വിശ്വസ്തത പ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് അവർ സത്യം ചെയ്‌താലും, അതിന്റെ പിന്നിൽ റോമിനോടുള്ള അനുസരണവ്രതം നിലകൊള്ളുന്നു; അവളുടെ താൽപര്യങ്ങൾക്ക് വിരുദ്ധമായ ഏതു പ്രതിജ്ഞയിൽ നിന്നുമെങ്കിലും അവരെ അത് മോചിപ്പിക്കുന്നു.

“രാജ്യങ്ങളുടെ കാര്യങ്ങളിലേക്കു തന്ത്രപൂർവകമായും നിരന്തരമായും സ്വയം കടന്നുചെല്ലുവാൻ അവൾ നടത്തിയ ശ്രമങ്ങൾക്ക് ചരിത്രം സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു; അങ്ങനെ ഒരു ഉറച്ച നിലപാട് നേടിയ ശേഷം, രാജാക്കളുടെയും ജനങ്ങളുടെയും നാശം വരുന്നതുപോലും കണക്കാക്കാതെ, സ്വന്തം ലക്ഷ്യങ്ങളെ മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകുവാനും. ക്രി.വ. 1204-ആം ആണ്ടിൽ, പോപ്പ് ഇന്നസെന്റ് III, അരഗോണിന്റെ രാജാവായ പീറ്റർ II-ൽ നിന്ന് താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്ന അസാധാരണമായ സത്യം നേടിയെടുത്തു: ‘ഞാൻ, അരഗോണിയന്മാരുടെ രാജാവായ പീറ്റർ, എന്റെ യജമാനനായ പോപ്പ് ഇന്നസെന്റിനോടും, അവന്റെ കത്തോലിക്ക പിൻഗാമികളോടും, റോമാ സഭയോടും എപ്പോഴും വിശ്വസ്തനും അനുസരണയുള്ളവനുമായിരിക്കുമെന്നു പ്രഖ്യാപിക്കുകയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു; അവന്റെ അനുസരണയിൽ എന്റെ രാജ്യം വിശ്വസ്തതയോടെ നിലനിറുത്തുകയും, കത്തോലിക്ക വിശ്വാസത്തെ പ്രതിരോധിക്കുകയും, മതഭ്രഷ്ട ദുഷ്ടതയെ പീഡിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യും.’—John Dowling, The History of Romanism, b. 5, ch. 6, sec.

“55. റോമൻ പൊന്തീഫിന്റെ അധികാരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ‘ചക്രവർത്തിമാരെ സ്ഥാനച്യുതരാക്കുന്നത് അദ്ദേഹത്തിന് നിയമാനുസൃതമാണ്’ എന്നതും ‘അനീതിമാനായ ഭരണാധികാരികളോടുള്ള അവരുടെ വിശ്വസ്തതയിൽ നിന്ന് പ്രജകളെ അദ്ദേഹം മോചിപ്പിക്കാം’ എന്നതുമായ അവകാശവാദങ്ങളോടു ഇത് യോജിച്ചിരിക്കുന്നു.”—Mosheim, b. 3, cent. 11, pt. 2, ch. 2, sec. 9, note 17.

“റോം ഒരിക്കലും മാറ്റം വരുത്തുന്നില്ല എന്നത് അവളുടെ അഭിമാനവാക്യമാണെന്ന് ഓർമ്മിക്കപ്പെടട്ടെ. ഗ്രിഗറി VII ന്റെയും ഇന്നസെന്റ് III ന്റെയും സിദ്ധാന്തങ്ങൾ ഇന്നും റോമൻ കത്തോലിക്കാ സഭയുടെ സിദ്ധാന്തങ്ങളാണ്. അവൾക്കു അധികാരം മാത്രമുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിൽ, കഴിഞ്ഞ നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ ചെയ്തതുപോലെ ഇന്നും അതിനെ അതേ ശക്തിയോടെ പ്രയോഗിച്ചേനേ. ഞായറാഴ്ചയുടെ ഉന്നമനപ്രവർത്തനത്തിൽ റോമിന്റെ സഹായം സ്വീകരിക്കണമെന്ന് നിർദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റുകൾ തങ്ങൾ എന്താണ് ചെയ്യുന്നതെന്നു വളരെ കുറഞ്ഞ തോതിൽ മാത്രമേ അറിയുന്നുള്ളു. അവർ തങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യം പൂർത്തീകരിക്കുന്നതിലേയ്ക്ക് ശ്രദ്ധയൂന്നിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, റോം തന്റെ ശക്തിയെ വീണ്ടും സ്ഥാപിക്കാനും, നഷ്ടപ്പെട്ട തന്റെ പരമാധികാരം വീണ്ടെടുക്കാനും ലക്ഷ്യമിടുന്നു. ഒരിക്കൽ യുഎസ് ഐക്യനാടുകളിൽ സഭയ്ക്ക് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ശക്തിയെ പ്രയോഗിക്കാനോ നിയന്ത്രിക്കാനോ കഴിയുമെന്ന സിദ്ധാന്തം സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടാൽ; മതപരമായ ആചാരങ്ങൾ ലൗകിക നിയമങ്ങളാൽ നിർബന്ധിതമാക്കപ്പെടാമെങ്കിൽ; ചുരുക്കത്തിൽ, സഭയുടെയും രാജ്യത്തിന്റെയും അധികാരം മനസ്സാക്ഷിയെ അധീനപ്പെടുത്തേണ്ടതാണെങ്കിൽ, ഈ രാജ്യത്തിൽ റോമിന്റെ വിജയം ഉറപ്പായിത്തീരും.”

“ദൈവത്തിന്റെ വചനം ആസന്നമായിരിക്കുന്ന അപകടത്തെക്കുറിച്ച് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിരിക്കുന്നു; ഇത് അവഗണിക്കപ്പെടുകയാണെങ്കിൽ, പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് ലോകം റോമിന്റെ ഉദ്ദേശ്യങ്ങൾ യാഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണെന്ന്, കുടുക്കിൽനിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ അത്യന്തം വൈകിയ ശേഷമേ അറിയുകയുള്ളു. അവൾ നിശ്ശബ്ദമായി ശക്തിയിലേക്ക് വളർന്നു കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. അവളുടെ ഉപദേശങ്ങൾ നിയമനിർമ്മാണ സഭകളിലും, സഭകളിലും, മനുഷ്യരുടെ ഹൃദയങ്ങളിലും തങ്ങളുടെ സ്വാധീനം ചെലുത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. തന്റെ മുമ്പത്തെ പീഡനങ്ങൾ ആവർത്തിക്കപ്പെടുന്ന രഹസ്യ അന്തർസ്ഥാനങ്ങളോടുകൂടിയ ഉയർന്നതും ഭീമവുമായ ഘടനകൾ അവൾ കെട്ടിപ്പടുക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. പ്രഹരിക്കേണ്ട സമയം വരുമ്പോൾ സ്വന്തമായ ലക്ഷ്യങ്ങൾ മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുന്നതിനായി, മറഞ്ഞും സംശയിക്കപ്പെടാതെയും അവൾ തന്റെ ശക്തികളെ ബലപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. അവൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നത് അനുകൂലമായ നിലപാടു മാത്രമാണ്; അതും ഇതിനകം തന്നേ അവൾക്കു നൽകപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. റോമൻ ഘടകത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം എന്താണെന്ന് നാം ഉടൻ കാണുകയും അനുഭവിക്കുകയും ചെയ്യും. ദൈവവചനം വിശ്വസിക്കുകയും അനുസരിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഏവർക്കും അതുവഴി നിന്ദയും പീഡനവും വരും.” The Great Controversy, 563–581.