आणि संध्याकाळच्या अर्पणाच्या वेळी असे घडले की, एलियाह संदेष्टा जवळ आला व म्हणाला, “हे अब्राहाम, इसहाक आणि इस्राएल यांच्या परमेश्वरा, आज हे प्रकट होऊ दे की, तू इस्राएलमध्ये देव आहेस, आणि मी तुझा सेवक आहे, आणि मी या सर्व गोष्टी तुझ्या वचनाप्रमाणे केल्या आहेत.” 1 Kings 18:36.

आम्ही एलियाच्या प्रतिकात्मक स्वरूपातील वैशिष्ट्ये ओळखत आलो आहोत. त्या वैशिष्ट्यांपैकी एक असे आहे की एलिया, योहान बाप्तिस्ता आणि विल्यम मिलर यांची सेवा व त्यांचा संदेश हे न्यायनिवाड्याची साधने होते. त्यांच्या त्यांच्या इतिहासांची परीक्षा घेण्यासाठी परमेश्वराने त्यांच्या संदेशाचा उपयोग केला. येशू म्हणाला की, जर तो आला नसता, तर वादविवाद करणाऱ्या यहुद्यांवर पाप राहिले नसते.

जर मी येऊन त्यांच्याशी बोललो नसतो, तर त्यांना पाप ठरले नसते; पण आता त्यांच्या पापासाठी त्यांच्याकडे काहीही आच्छादन नाही. योहान 15:22.

यहेज्केल आपल्या इतिहासातील कुतर्क करणाऱ्या यहूद्यांसाठी हाच सिद्धांत निर्देशित करतो.

कारण ते निर्लज्ज मुले आणि कठोरहृदयी आहेत. मी तुला त्यांच्याकडे पाठवीत आहे; आणि तू त्यांना म्हणशील, “परमेश्वर प्रभु असे म्हणतो.” आणि ते ऐकतील किंवा न ऐकतील, (कारण ते बंडखोर घराणे आहेत,) तरीही त्यांना कळेल की त्यांच्या मध्ये एक संदेष्टा होता. यहेज्केल २:४, ५.

एलियाच्या प्रतीकात्मकतेमध्ये न्यायाच्या साधन म्हणून त्याच्या भूमिकेचाही समावेश होतो.

“जे तिसऱ्या देवदूताचा संदेश घोषित करण्याच्या कार्यात गुंतलेले आहेत, ते पिता मिलर यांनी स्वीकारलेल्या त्याच पद्धतीनुसार पवित्र शास्त्रांचा शोध घेत आहेत. Views of the Prophecies and Prophetic Chronology या शीर्षकाच्या लहान पुस्तकात, पिता मिलर बायबलच्या अभ्यास व अर्थलक्षणासाठी पुढील साधे, परंतु बुद्धिसंगत आणि महत्त्वपूर्ण नियम देतात:

“‘1. बायबलमध्ये सादर केलेल्या विषयाशी संबंधित प्रत्येक शब्दाचा योग्य असा आशयभूत संबंध असला पाहिजे; 2. संपूर्ण पवित्र शास्त्र आवश्यक आहे, आणि परिश्रमी प्रयत्न व अभ्यास यांद्वारे ते समजले जाऊ शकते; 3. जे विश्वासाने, किंचितही डळमळ न करता, विचारतात त्यांच्यापासून पवित्र शास्त्रात प्रकट केलेले काहीही लपविले जाणार नाही वा लपून राहणार नाही; 4. सिद्धांत समजून घेण्यासाठी, ज्या विषयाचे ज्ञान तुम्हांस हवे आहे त्या विषयासंबंधीची सर्व शास्त्रवचने एकत्र आणा, आणि मग प्रत्येक शब्दाला त्याचा योग्य प्रभाव पडू द्या; आणि जर तुम्ही कोणताही विरोधाभास न येऊ देता तुमचा सिद्धांत मांडू शकत असाल, तर तुम्ही भ्रमात असू शकत नाही; 5. पवित्र शास्त्र हे स्वतःच स्वतःचे भाष्यकार असले पाहिजे, कारण ते स्वतःच स्वतःचे प्रमाण आहे. जर मी एखाद्या शिक्षकावर माझ्यासाठी त्याचे स्पष्टीकरण करण्यास अवलंबून राहिलो, आणि त्याने त्याच्या अर्थाचा केवळ अंदाज केला, किंवा त्याच्या पंथीय मतप्रणालीमुळे तो तसा अर्थ व्हावा अशी इच्छा धरली, किंवा त्याला ज्ञानी समजले जावे अशी अपेक्षा ठेवली, तर त्याचा अंदाज, इच्छा, मतप्रणाली किंवा शहाणपण हेच माझे प्रमाण ठरेल, बायबल नव्हे.’”

“वरील हे या नियमांपैकी एक अंश आहे; आणि बायबलच्या आपल्या अभ्यासात मांडून दिलेल्या तत्त्वांकडे लक्ष देणे आपणा सर्वांस हितकारक ठरेल.

“खरा विश्वास हा पवित्र शास्त्रांवर आधारित असतो; परंतु शैतान पवित्र शास्त्रांचा विपर्यास करून त्यांच्यातून भ्रांत मतप्रवाह आणण्यासाठी कितीतरी युक्त्या वापरतो, म्हणून एखाद्याला ती प्रत्यक्षात काय शिकवितात हे जाणून घ्यायचे असेल, तर फार मोठी खबरदारी आवश्यक आहे. या काळातील महान भ्रमांपैकी एक म्हणजे भावनांवर फार भर देणे, आणि देवाच्या वचनातील स्पष्ट विधानांकडे दुर्लक्ष करूनही स्वतःला प्रामाणिक म्हणवणे, कारण ते वचन भावनांशी जुळत नाही. अनेकांच्या विश्वासाला भावना यांशिवाय दुसरा कोणताही पाया नसतो. त्यांचा धर्म हा केवळ उत्तेजनातच असतो; ते ओसरले की, त्यांचा विश्वासही नाहीसा होतो. भावना भूसा असू शकतात, परंतु देवाचे वचन हे गहू आहे. आणि ‘भूसा गव्हाला काय?’ असे संदेष्टा म्हणतो.”

“ज्यांना जे प्रकाश व ज्ञान कधीच लाभले नाही, आणि जे त्यांना मिळविता येणेही शक्य नव्हते, ते त्याकडे दुर्लक्ष केल्यामुळे दोषी ठरविले जाणार नाहीत. परंतु अनेक जण ख्रिस्ताच्या दूतांद्वारे त्यांच्यासमोर सादर केलेल्या सत्याचे पालन करण्यास नकार देतात, कारण त्यांना जगाच्या निकषांशी अनुरूप व्हावयाचे असते; आणि जे सत्य त्यांच्या समजुतीपर्यंत पोहोचले आहे, जो प्रकाश आत्म्यामध्ये चमकला आहे, तोच न्यायाच्या दिवशी त्यांना दोषी ठरवील. या शेवटच्या दिवसांत सर्व युगांभर चमकत आलेला संचित प्रकाश आपल्याजवळ आहे, आणि त्यानुसार आपल्यावर तितकीच जबाबदारी येईल. पवित्रतेचा मार्ग जगाच्या पातळीवर नाही; तो उंचावून बांधलेला मार्ग आहे. आपण या मार्गाने चाललो, जर आपण प्रभूच्या आज्ञांच्या मार्गाने धावलो, तर आपण असे आढळेल की ‘नीतिमानांचा मार्ग तेजस्वी प्रकाशासारखा आहे, जो परिपूर्ण दिवसापर्यंत अधिकाधिक प्रकाशमान होत जातो.’” Review and Herald, November 25, 1884.

आपल्याला “ज्या प्रकाश व ज्ञानाकडे” आपण “कधीच पोहोचलो नव्हतो, आणि” जे आपण “मिळवू शकत नव्हतो,” त्याकडे दुर्लक्ष केल्याबद्दल “दोषी ठरविले” जात नाही. या विधानातील महत्त्वाचा भाग म्हणजे “मिळवू शकत नव्हतो” ही अभिव्यक्ती. एलियाह, योहान आणि मिलर हे त्यांच्या त्यांच्या पिढ्यांसाठी अशा प्रकाशाचे प्रतिनिधित्व करतात, जो प्राप्त करता येण्यासारखा होता. त्यांच्या संदेशाच्या उपस्थितीमुळे, संयुक्त राज्यांमध्ये कायदेशीर भाषेत ज्याला “plausible deniability” असे म्हटले जाते, त्या आच्छादनाचा निरास झाला. ज्या कोणत्याही पिढीत एलियाहचा संदेश प्रकट होतो, त्या पिढीत तो कोणतीही “plausible deniability” दूर करतो, आणि अशा रीतीने त्या वेळी सादर करण्यात येणाऱ्या प्रकाशाबद्दल संपूर्ण पिढीला जबाबदार धरतो.

“माझ्या भावाने एकदा असे म्हटले होते की, आम्ही मानत असलेल्या शिकवणीविषयी तो काहीही ऐकणार नाही, कारण त्याला भीती होती की तो खात्री पावेल. तो सभांना येत नसे, किंवा प्रवचने ऐकत नसे; परंतु नंतर त्याने जाहीर केले की त्याला दिसले की जणू काही त्याने ती ऐकली होती तितकाच तो दोषी होता. देवाने त्याला सत्य जाणून घेण्याची संधी दिली होती, आणि या संधीबद्दल तो त्याला जबाबदार धरणार होता. आता चर्चिली जात असलेल्या शिकवणींबद्दल आमच्यामध्ये पुष्कळ जण पूर्वग्रहदूषित आहेत. ते ऐकण्यासाठी येत नाहीत, ते शांतपणे शोधून पाहत नाहीत, परंतु अंधारातच आपले आक्षेप मांडतात. ते आपल्या स्थितीबद्दल पूर्णपणे समाधान मानून आहेत. ‘तू म्हणतोस, मी धनवान आहे, आणि संपत्तीने समृद्ध झालो आहे, आणि मला कशाचीच गरज नाही; आणि तुला हे ठाऊक नाही की तू दीन, आणि दुर्दैवी, आणि गरीब, आणि आंधळा, आणि नागवा आहेस: मी तुला सल्ला देतो की तू माझ्याकडून अग्नीत तावून सुलाखून निघालेले सोने विकत घे, म्हणजे तू धनवान होशील; आणि शुभ्र वस्त्रे, म्हणजे तू वस्त्रांकित होशील, आणि तुझ्या नग्नतेची लाज प्रकट होणार नाही; आणि तुझे डोळे अंजनाने अभिषिक्त कर, म्हणजे तू पाहू शकशील. ज्यांच्यावर मी प्रेम करतो, त्यांना मी धिक्कारतो व ताडतो: म्हणून उत्कट हो, आणि पश्चात्ताप कर’ (Revelation 3:17–19).”

“हे वचन त्यांच्याविषयी लागू पडते जे संदेशाच्या ध्वनीखाली जगतात, परंतु तो ऐकण्यासाठी येत नाहीत. तुम्हाला कसे ठाऊक की प्रभु आपल्या सत्याचे नवे पुरावे देत नाही आहे, आणि ते नव्या मांडणीत ठेवत नाही आहे, जेणेकरून प्रभुचा मार्ग सिद्ध केला जाईल? देवाच्या लोकांच्या रांगांमध्ये नवा प्रकाश ओतला जावा यासाठी तुम्ही कोणत्या योजना आखत आहात? देवाने आपल्या लेकरांकडे प्रकाश पाठविलेला नाही, याचा तुमच्याजवळ कोणता पुरावा आहे? सर्व आत्मतुष्टता, अहंभाव, आणि मतगर्व दूर ठेवला गेला पाहिजे. आपण येशूच्या चरणी आले पाहिजे, आणि जो मनाने सौम्य व नम्र आहे त्याच्याकडून शिकले पाहिजे. येशूने आपल्या शिष्यांना जसे रब्बी आपल्या शिष्यांना शिकवीत असत तसे शिकविले नाही. पुष्कळ यहूदी आले आणि ख्रिस्ताने तारणाची रहस्ये उघड करून सांगितली ते ऐकले; परंतु ते शिकण्यासाठी आले नाहीत; ते टीका करण्यासाठी आले, त्याच्यामध्ये काही विसंगती सापडावी म्हणून आले, जेणेकरून लोकांच्या मनात पूर्वग्रह उत्पन्न करण्यासाठी त्यांच्याजवळ काहीतरी असावे. ते आपल्या ज्ञानात संतुष्ट होते, परंतु देवाच्या लेकरांनी खऱ्या मेंढपाळाचा आवाज ओळखला पाहिजे. हा असा काळ नाही काय की ज्यामध्ये देवासमोर उपवास आणि प्रार्थना करणे अत्यंत उचित ठरेल? आपण मतभेदाच्या धोक्यात आहोत, विवादग्रस्त मुद्द्यावर पक्ष घेण्याच्या धोक्यात आहोत; आणि मग आपण प्रामाणिकतेने, आत्मनम्रतेसह, देवाचा शोध घेतला पाहिजे नाही काय, जेणेकरून सत्य काय आहे हे आपल्याला कळावे?” Selected Messages, book 1, 413.

जे एलियाचा संदेश प्रतिनिधित्व करतात ते शुद्धीकरणाच्या प्रक्रियेत न्यायाची साधने आहेत; हीच प्रक्रिया कराराच्या दूतासाठी मंदिर शुद्ध करण्याचा मार्ग तयार करते. मंदिर शुद्ध करण्याचे कार्य पूर्ण करताना वर्तमान सत्याचा प्रकाश प्रकट केला जातो. तो प्रकट झाला नसता, तर ज्यांना ख्रिस्त शुद्ध करण्याचा प्रयत्न करीत होता आणि करीत आहे, ते आपल्या आत्मफसवणुकीच्या लाओदिकीया-वस्त्रातच राहिले असते. एलिया अशा सेवाकार्याचे प्रतीक आहे जे सत्य न्यायाचे साधन म्हणून सादर करते. म्हणूनच आम्हांस कळविण्यात आले आहे की ज्यांनी योहान बाप्तिस्मा देणारा याचा संदेश नाकारला, त्यांना येशूच्या शिक्षणाचा लाभ होऊ शकला नाही.

“ख्रिस्ताच्या पहिल्या आगमनाच्या घोषणेाकडे माझे लक्ष पुन्हा वेधण्यात आले. येशूचा मार्ग सिद्ध करण्यासाठी योहानाला एलियाच्या आत्म्याने व सामर्थ्याने पाठविण्यात आले होते. ज्यांनी योहानाची साक्ष नाकारली, त्यांना येशूच्या शिकवणींचा लाभ झाला नाही.” Early Writings, 258.

देवाच्या लोकांच्या शुद्धीकरणाचे प्रतिरूप दर्शविणाऱ्या भविष्यसूचक इतिहासांत, एक वर्तमान सत्याचा संदेश उघड केला जातो, जो या पिढीला अंधकार किंवा प्रकाश यांपैकी एकाची निवड करण्याबद्दल उत्तरदायी धरतो.

परंतु तू, हे दानिएला, ही वचने बंद कर आणि हे पुस्तक शेवटच्या काळापर्यंत मुद्रांकित करून ठेव: अनेक जण इकडे-तिकडे धावतील, आणि ज्ञान वाढेल…. आणि तो म्हणाला, जा, दानिएला, आपल्या मार्गाने जा; कारण ही वचने शेवटच्या काळापर्यंत बंद व मुद्रांकित केलेली आहेत. पुष्कळ जण शुद्ध केले जातील, निर्मळ केले जातील, आणि परीक्षिले जातील; परंतु दुष्ट दुष्टपणाच करतील; आणि दुष्टांपैकी कोणीही समजणार नाही; परंतु ज्ञानी समजतील. दानिएल 12:4, 9, 10.

जे आपल्या-आपल्या पिढ्यांसाठी एलियाचा संदेश प्रतिनिधित्व करतात, त्यांना ख्रिस्ताने आपल्या दूतांप्रमाणे ओळखले आहे, जेणेकरून तो त्यांचा न्यायाची साधने म्हणून उपयोग करील. एलियाने हेच दर्शविले होते, जेव्हा तो म्हणाला, “आज हे ज्ञात होवो की तू इस्राएलमधील देव आहेस, आणि मी तुझा सेवक आहे, आणि मी या सर्व गोष्टी तुझ्या वचनाप्रमाणे केल्या आहेत.”

ही सत्यता येशूने योहान बाप्तिस्ताविषयीही मांडली आहे.

आणि ते निघून गेल्यावर, येशूने योहानाविषयी लोकसमूहांस म्हणण्यास आरंभ केला, “तुम्ही अरण्यात काय पाहण्यासाठी बाहेर गेलात? वाऱ्याने हेलकावे खाणारे एक काडीचे रोप काय? पण तुम्ही काय पाहण्यासाठी बाहेर गेलात? मऊ वस्त्रे परिधान केलेला मनुष्य काय? पाहा, मऊ वस्त्रे परिधान करणारे राजांच्या महालांत असतात. पण तुम्ही काय पाहण्यासाठी बाहेर गेलात? संदेष्टा काय? होय, मी तुम्हांस सांगतो, आणि संदेष्ट्याहूनही अधिक. कारण हाच तो आहे, ज्याच्याविषयी लिहिले आहे, ‘पाहा, मी तुझ्या पुढे माझा दूत पाठवितो; तो तुझ्यापुढे तुझा मार्ग सिद्ध करील.’ मत्तय 11:7–10.

योहान हा केवळ एक संदेष्टा नव्हता; तो न्यायाचे एक साधन होता, आणि त्याची सेवा त्याच्या पिढीपुढे ओळखून दिली गेली; कारण त्यांनी त्याला पाहण्यासाठी अरण्यात बाहेर जाऊन हजेरी लावली, जसे निश्चितपणे सर्व इस्राएल अहाबाच्या आज्ञेवरून कर्मेल येथे आले होते. विल्यम मिलर याने 1798 मध्ये उघड करण्यात आलेल्या ज्ञानवृद्धीला समजले. तो ज्ञान वाढत असताना देवाच्या वचनात इकडे-तिकडे धावणाऱ्यांचे प्रतिनिधित्व करीत होता. त्याचा संदेश संदेष्टात्मक समयावर आधारित होता, आणि 1840 मध्ये त्याचा संदेश व सेवा त्याच्या पिढीसमोर अशा प्रकारे ठेवली गेली की संपूर्ण प्रोटेस्टंट जगाने त्याची पद्धत कार्य करते की नाही हे पाहण्यासाठी लक्ष ठेवले. जेव्हा ती पुष्टी झाली, तेव्हा त्याचा संदेश जगभर नेण्यात आला.

“इ.स. १८४० साली भविष्यवाणीची आणखी एक उल्लेखनीय पूर्ती घडून आली आणि त्यामुळे सर्वत्र व्यापक रस निर्माण झाला. त्याच्या दोन वर्षे आधी, दुसऱ्या आगमनाचा प्रचार करणाऱ्या प्रमुख सेवकांपैकी एक असलेल्या जोसायाह लिच यांनी प्रकटीकरण ९ चे एक स्पष्टीकरण प्रकाशित केले होते, ज्यात त्यांनी ऑटोमन साम्राज्याच्या पतनाची भविष्यवाणी केली होती. त्यांच्या गणनेनुसार, ही सत्ता... ११ ऑगस्ट, १८४० रोजी उलथून टाकली जाणार होती, जेव्हा कॉन्स्टँटिनोपलमधील ऑटोमन सत्ता खंडित होईल, अशी अपेक्षा केली जाऊ शकते. आणि मला विश्वास आहे की, तसेच घडून आल्याचे आढळेल.”

“ज्या अगदी निर्दिष्ट वेळी, तुर्कस्तानाने आपल्या राजदूतांमार्फत युरोपातील मित्रराष्ट्रांच्या संरक्षणाचा स्वीकार केला, आणि अशा रीतीने तिने स्वतःला ख्रिस्ती राष्ट्रांच्या नियंत्रणाखाली ठेवले. त्या घटनेने भविष्यवाणीची पूर्णतः अचूक पूर्तता केली. हे ज्ञात झाल्यावर, मिलर आणि त्याच्या सहकाऱ्यांनी स्वीकारलेल्या भविष्यवाणीच्या अर्थनिर्णयाच्या तत्त्वांच्या सत्यतेबद्दल असंख्य लोकांची खात्री पटली, आणि आगमन चळवळीला एक अद्भुत अशी गती प्राप्त झाली. विद्वान आणि मान्यवर पुरुष मिलरशी एकरूप झाले, त्याच्या मतांचे प्रचारकार्य आणि प्रकाशनकार्य या दोन्हीमध्ये सहभागी झाले, आणि 1840 ते 1844 या काळात हे कार्य झपाट्याने विस्तारले.” The Great Controversy, 334, 335.

“1840 ते 1844” हा कालखंड प्रकटीकरण ग्रंथाच्या दहाव्या अध्यायातील “सात मेघगर्जना” यांच्या इतिहासाचे प्रतिनिधित्व करतो. त्या इतिहासात मलाखीच्या तिसऱ्या अध्यायात दर्शविण्यात आलेली, तसेच ख्रिस्ताने मंदिराची केलेली दोन शुद्धीकरणे ज्यांचे प्रतीक होती, अशी एक शुद्धीकरणाची प्रक्रिया आरंभ झाली. शुद्धीकरणाची ही प्रक्रिया मिलर यांच्या “एका दिवसास एक वर्ष” या तत्त्वाच्या समजुतीवर आधारित, क्रमिक परीक्षेची प्रक्रिया होती. जे एलियाच्या संदेशाचे प्रतिनिधित्व करतात, ते कराराच्या दूताने अचानक आपल्या मंदिरात येण्यासाठी मार्ग सिद्ध करतात; आणि ते न्यायाच्या अशा एका साधनाचे प्रतीक आहेत, ज्याचा उपयोग कराराचा दूत प्रकाशाऐवजी अंधकाराची निवड करणाऱ्यांना बाहेर झाडून टाकण्यासाठी करतो.

मी तर तुम्हांला पश्चात्तापासाठी पाण्याने बाप्तिस्मा देतो; परंतु जो माझ्या मागून येत आहे तो माझ्यापेक्षा समर्थ आहे; त्याच्या चपला वाहण्यालाही मी पात्र नाही; तो तुम्हांला पवित्र आत्म्याने आणि अग्नीने बाप्तिस्मा देईल. त्याचे सूप त्याच्या हातात आहे, आणि तो आपली खळे पूर्णपणे स्वच्छ करील, व आपला गहू कोठारात जमवील; परंतु भूसा तो न विझणाऱ्या अग्नीने जाळून टाकील. मत्तय 3:11, 12.

योहान ६:६६ मध्ये दर्शविलेल्या ख्रिस्ताच्या दिवसांत, त्याने इतर कोणत्याही वेळेपेक्षा अधिक शिष्य गमावले. *द डिझायर ऑफ एजेस* मध्ये, जिथे योहानमधील या उताऱ्याचा विचार केला आहे, तेथे भविष्यवाणीच्या अनुप्रयोगाची पद्धतशास्त्र हीच शिष्यांनी त्याला सोडून जाण्याचे मुख्य कारण होती. त्यांना हे समजू शकले नाही की अक्षरशः असलेले आध्यात्मिकाचे प्रतिनिधित्व करते, आणि प्रेषित पौलाच्या मते, अक्षरशः आधी येते आणि त्यानंतर आध्यात्मिक येते.

आणि तसेच लिहिले आहे, पहिला मनुष्य आदाम जिवंत प्राणी झाला; शेवटचा आदाम जीवन देणारा आत्मा झाला. तथापि जे आध्यात्मिक आहे ते प्रथम नव्हते, तर जे नैसर्गिक आहे ते; आणि त्यानंतर जे आध्यात्मिक आहे ते. 1 Corinthians 15:45, 46.

इच्छा नसल्यामुळे आणि म्हणूनच असमर्थ ठरून, यहुद्यांनी ख्रिस्ताने स्वतःला स्वर्गातील भाकर म्हणून ओळख करून दिली, जी खाल्ली जाणे आवश्यक होते, तेव्हा त्याला समजून घेण्यास नकार दिला. रूढी आणि परंपरांनी ख्रिस्ताने स्वतः अवलंबिलेल्या पद्धतीवर मात केली. या इतिहासाविषयी सिस्टर व्हाइट यांनी असे नोंदविले:

“त्यांच्या अविश्वासावरील सार्वजनिक ताडनेमुळे हे शिष्य येशूपासून आणखीच दुरावले गेले. ते अत्यंत अप्रसन्न झाले, आणि तारणाऱ्याला दुखावण्याची तसेच फरीश्यांच्या द्वेषभावनेला तृप्त करण्याची इच्छा बाळगून त्यांनी त्याच्याकडे पाठ फिरवली आणि तुच्छतेने त्याला सोडून गेले. त्यांनी आपली निवड केली होती; आत्म्याविना बाह्यरूप, सारांशाविना टरफल त्यांनी स्वीकारले होते. त्यांचा निर्णय त्यानंतर कधीही उलटविला गेला नाही; कारण ते येशूबरोबर पुढे कधीच चालले नाहीत.”

“‘ज्याच्या हातात सुप आहे, आणि तो आपले खळे पूर्णपणे स्वच्छ करील, आणि आपला गहू कोठारात जमा करील.’ मत्तय 3:12. हे शुद्धीकरणाच्या काळांपैकी एक होते. सत्याच्या शब्दांद्वारे भूसा गव्हापासून वेगळा केला जात होता. ताडना स्वीकारण्याइतके ते अतिशय व्यर्थाभिमानी व आत्मधर्मी होते, आणि नम्रतेचे जीवन स्वीकारण्याइतके जगप्रेमी होते; म्हणून अनेक जण येशूपासून दूर गेले. अनेक अजूनही हाच मार्ग धरत आहेत. आजही आत्म्यांची परीक्षा तशीच होत आहे, जशी कफर्णहूम येथील सभास्थानातील त्या शिष्यांची झाली होती. जेव्हा सत्य हृदयापर्यंत पोहोचविले जाते, तेव्हा त्यांना दिसते की त्यांचे जीवन देवाच्या इच्छेनुसार नाही. त्यांना स्वतःमध्ये संपूर्ण परिवर्तनाची आवश्यकता दिसते; परंतु आत्मत्यागाच्या कार्याचा स्वीकार करण्यास ते तयार नसतात. म्हणून त्यांची पापे उघडकीस आणली जातात तेव्हा ते संतापतात. ते रुष्ट होऊन दूर निघून जातात, जसे त्या शिष्यांनी येशूला सोडून जाताना कुजबुजत म्हटले होते, ‘हे वचन कठीण आहे; ते कोण ऐकू शकेल?’” The Desire of Ages, 392.

तो मलाखीच्या कराराच्या दूताचाच तो स्वरूप आहे, जो लेवीच्या पुत्रांना अग्नीने शुद्ध करतो. तो आपले खळे पूर्णपणे स्वच्छ करतो, गहू आणि भूसा यांची विभागणी करतो. हे कार्य तो सूपाच्या साहाय्याने करतो. ही विभागणी साध्य करणारे साधन सूपच आहे, आणि ज्या-ज्या संबंधित इतिहासकाळात तो लेवीच्या पुत्रांना शुद्ध करतो, त्या प्रत्येक काळासाठी वर्तमान सत्याचा संदेश हेच ते सूप आहे. हे सूप म्हणजे एलियाचा संदेश व दूत, जे न्यायाच्या साधनाचे प्रतिनिधित्व करतात.

पाहा, मी माझा दूत पाठवीन, आणि तो माझ्यापुढे मार्ग सिद्ध करील; आणि प्रभु, ज्याचा तुम्ही शोध करता, तो अचानक आपल्या मंदिरात येईल; होय, कराराचा दूत, ज्याच्यात तुम्ही आनंद मानता; पाहा, तो येईल, असे सेनाधीश परमेश्वर म्हणतो. पण त्याच्या येण्याचा दिवस कोण सहन करील? आणि तो प्रकट होईल तेव्हा कोण उभा राहील? कारण तो शुद्ध करणाऱ्याच्या अग्नीसारखा आणि धोब्याच्या साबणासारखा आहे; आणि तो चांदी शुद्ध करणारा व पवित्र करणारा म्हणून बसेल; आणि तो लेवीच्या पुत्रांना शुद्ध करील, आणि त्यांना सोने व चांदीप्रमाणे निर्मळ करील, जेणेकरून ते परमेश्वराला धार्मिकतेने अर्पण अर्पितील. तेव्हा यहूदा आणि यरुशलेम यांचे अर्पण परमेश्वराला प्राचीन दिवसांप्रमाणे आणि पूर्वीच्या वर्षांप्रमाणे प्रिय होईल. मलाखी 3:1–4.

योहान बाप्तिस्मा देणाऱ्यानंतर जो येतो तोच आपल्या खळ्याची सुपाने शुद्धी करणारा आहे, आणि तो परिष्कर्त्याच्या अग्निसारखा आहे. शुद्धीकरणाची प्रक्रिया कराराच्या दूताद्वारे पूर्ण केली जाते, आणि म्हणून ती अशा एका इतिहासाची ओळख करून देते ज्यात प्रभु एका नव्या निवडलेल्या करारबद्ध लोकांशी करारात प्रवेश करीत आहे. प्राचीन इस्राएलला मिसरच्या गुलामगिरीतून सोडविण्यात आले तेव्हा, त्या पवित्र इतिहासातील एक विषय “ज्येष्ठ” याचा होता. मग ते मिसरच्या ज्येष्ठांचा मृत्यू असो, किंवा देवाने इस्राएलला आपला ज्येष्ठ म्हणून ओळख दिली असो.

आणि तू फरोहाला सांग, परमेश्वर असे म्हणतो, ‘इस्राएल हा माझा पुत्र आहे, होय, माझा ज्येष्ठपुत्र आहे; आणि मी तुला म्हणतो, माझ्या पुत्राला जाऊ दे, म्हणजे तो माझी सेवा करील; आणि जर तू त्याला जाऊ देण्यास नकार देशील, तर पाहा, मी तुझ्या पुत्राला, होय, तुझ्या ज्येष्ठपुत्राला ठार मारीन.’ निर्गम ४:२२, २३.

देवाने मिसरातून सुटका करताना इस्राएलाबरोबर करार केला, तेव्हा दैवी योजनेनुसार प्रत्येक वंशातील प्रत्येक ज्येष्ठ पुत्र याजकत्वाच्या कार्यासाठी समर्पित केला जाणार होता. परंतु सुवर्ण-वासराच्या बंडाच्या वेळी, त्या बंडाविरुद्ध फक्त लेवीचा वंशच मोशेच्या बाजूने उभा राहिला. त्यांच्या विश्वासूपणामुळे, प्रत्येक वंशातील प्रत्येक ज्येष्ठाला याजकत्वासाठी समर्पित करण्याची आपली योजना देवाने रद्द केली; आणि इतर वंशांना बाजूला करून याजकत्वाचा एकाधिकाराचा अधिकार लेवीच्या वंशाला दिला. कराराचा दूत जेव्हा लेवीच्या पुत्रांना शुद्ध करतो, तेव्हा ते अशा इतिहासाचे प्रतिनिधित्व करते की ज्यात पूर्वीचे करार-लोक बाजूला ठेवले जात आहेत, जेणेकरून नवीन करार-लोक स्थापन केले जावेत. हे योहान बाप्तिस्त, मिलेराइट्स, आणि एक लाख चव्वेचाळीस हजार यांच्या बाबतीत घडले होते आणि घडणार आहे. 1840 ते 1844 या काळात, विल्यम मिलर यांना देण्यात आलेल्या भविष्यवाणीच्या संदेशाच्या परीक्षात्मक विषयामुळे शुद्धीकरणाची प्रक्रिया आरंभ झाली. त्या प्रक्रियेचा परिणाम असा झाला की 22 ऑक्टोबर, 1844 रोजी प्रभु अचानक आपल्या मंदिरात आला; परंतु शुद्धीकरणाची प्रक्रिया 1863 पर्यंत समाप्त झाली नाही.

“दानियेल ८:१४ मधील भविष्यवाणी, ‘दोन हजार तीनशे दिवसांपर्यंत; मग पवित्रस्थान शुद्ध केले जाईल,’ आणि पहिल्या देवदूताचा संदेश, ‘देवाला भिऊन त्याला गौरव द्या; कारण त्याच्या न्यायनिवाड्याची वेळ आली आहे,’ हे दोन्ही ख्रिस्ताच्या परमपवित्र स्थळी असलेल्या सेवाकार्याकडे, तपासणीच्या न्यायाकडे निर्देश करीत होते; त्याच्या लोकांच्या उद्धारासाठी आणि दुष्टांच्या नाशासाठी ख्रिस्ताच्या आगमनाकडे नव्हे. चूक भविष्यसूचक कालखंडांच्या गणनेत नव्हती, तर २३०० दिवसांच्या शेवटी घडणाऱ्या घटनेविषयी होती. या चुकीमुळे विश्वासणाऱ्यांना निराशा सहन करावी लागली; तरीही भविष्यवाणीने जे काही सांगितले होते, आणि ज्याची अपेक्षा करण्यास त्यांच्याकडे शास्त्राधारित कारण होते, ते सर्व पूर्ण झाले होते. ज्या क्षणी ते आपल्या आशाभंगामुळे शोक करीत होते, त्याच वेळी संदेशात पूर्वकथित केलेली घटना घडून आली होती, आणि प्रभु आपल्या सेवकांना प्रतिफळ देण्यासाठी प्रकट होण्यापूर्वी जी पूर्ण होणे आवश्यक होते, ती पूर्ण झाली होती.”

“ख्रिस्त आला होता, ते जसे अपेक्षा करीत होते तसे पृथ्वीवर नव्हे, तर प्रकारात पूर्वछायित केल्याप्रमाणे, स्वर्गातील देवाच्या मंदिरातील परमपवित्र स्थानी. या समयी तो प्रेषित दानिएल याने प्राचीन दिवसांच्या त्या परमेश्वराकडे येत असल्याप्रमाणे दर्शविला आहे: ‘मी रात्रीच्या दृष्टांतांत पाहिले, आणि पाहा, मनुष्यपुत्रासारखा एक जण आकाशातील मेघांसह आला, आणि आला’—पृथ्वीवर नव्हे, तर—’प्राचीन दिवसांच्या त्या परमेश्वराकडे, आणि त्यांनी त्याला त्याच्या समोर आणिले.’ दानिएल 7:13.”

“या येण्याविषयी संदेष्टा मलाखी हाही भविष्यवाणी करतो: ‘ज्या प्रभूचा तुम्ही शोध करीत आहात, तो अचानक आपल्या मंदिरात येईल; आणि ज्याच्यात तुम्हाला आनंद आहे तो कराराचा दूतही; पाहा, तो येईल, असे सैन्यांचा परमेश्वर म्हणतो.’ मलाखी 3:1. आपल्या मंदिरात प्रभूचे येणे हे त्याच्या लोकांसाठी अचानक, अनपेक्षित असे होते. ते त्याला तेथे पाहण्याची अपेक्षा करीत नव्हते. त्यांची अपेक्षा अशी होती की तो पृथ्वीवर येईल, ‘ज्वलंत अग्नीत देवाला न ओळखणाऱ्यांवर आणि सुवार्तेचे पालन न करणाऱ्यांवर सूड उगवित.’ 2 थेस्सलनीकाकरांस 1:8.”

“परंतु लोक अद्याप आपल्या प्रभूला भेटण्यासाठी तयार नव्हते. त्यांच्या बाबतीत तयारीचे एक कार्य अजून पूर्ण व्हावयाचे होते. प्रकाश दिला जाणे आवश्यक होते, ज्यायोगे त्यांची मने स्वर्गातील देवाच्या मंदिराकडे वळविली जातील; आणि ते जेव्हा विश्वासाने आपल्या महायाजकाच्या तेथील सेवाकार्यात त्याचे अनुसरण करतील, तेव्हा त्यांच्यावर नवी कर्तव्ये प्रकट केली जातील. इशारा व शिक्षण यांचा आणखी एक संदेश मंडळीला दिला जाणे आवश्यक होते.”

“संदेष्टा म्हणतो: ‘त्याच्या येण्याच्या दिवशी कोण टिकून राहील? आणि तो प्रकट होईल तेव्हा कोण उभा राहील? कारण तो शुद्ध करणाऱ्याच्या अग्निसारखा आणि धुणाऱ्याच्या साबणासारखा आहे; आणि तो चांदी शुद्ध करणारा व पवित्र करणारा म्हणून बसेल; आणि तो लेवीच्या पुत्रांना शुद्ध करील, व त्यांना सोने-चांदीप्रमाणे परिष्कृत करील, म्हणजे ते परमेश्वराला नीतिमत्त्वाने अर्पण अर्पतील.’ मलाखी 3:2, 3. वरच्या पवित्रस्थानातील ख्रिस्ताची मध्यस्थी जेव्हा थांबेल, तेव्हा पृथ्वीवर जिवंत असणाऱ्यांनी मध्यस्थाविना पवित्र देवाच्या दृष्टीसमोर उभे राहिले पाहिजे. त्यांची वस्त्रे निष्कलंक असली पाहिजेत, त्यांच्या स्वभावांचे शिंपडण्याच्या रक्ताने पापापासून शुद्धीकरण झालेले असले पाहिजे. देवाच्या कृपेने आणि त्यांच्या स्वतःच्या परिश्रमी प्रयत्नांनी त्यांनी दुष्टतेविरुद्धच्या लढाईत विजयी झाले पाहिजे. स्वर्गात चौकशीचा न्याय चालू असताना, आणि पश्चात्ताप करणाऱ्या विश्वासणाऱ्यांची पापे पवित्रस्थानातून काढून टाकली जात असताना, पृथ्वीवरील देवाच्या लोकांमध्ये शुद्धीकरणाचे, पाप दूर करण्याचे, एक विशेष कार्य झाले पाहिजे. हे कार्य प्रकटीकरण 14 मधील संदेशांमध्ये अधिक स्पष्टपणे मांडलेले आहे.”

“जेव्हा हे कार्य पूर्ण झाले असेल, तेव्हा ख्रिस्ताचे अनुयायी त्याच्या प्रकट होण्यासाठी सिद्ध असतील. ‘मग यहूदा व यरुशलेम यांचे अर्पण परमेश्वराला प्राचीन दिवसांप्रमाणे व पूर्वीच्या वर्षांप्रमाणे प्रिय होईल.’ मलाखी 3:4. तेव्हा आमचा प्रभु आपल्या आगमनकाळी स्वतःकडे स्वीकारणार असलेली मंडळी ‘वैभवशाली मंडळी’ असेल, ‘जिला डाग, किंवा सुरकुती, किंवा तशा प्रकारची कोणतीही गोष्ट नसेल.’ इफिसकरांस 5:27. तेव्हा ती ‘उषःकालाप्रमाणे उदय पावणारी, चंद्राप्रमाणे शोभिवंत, सूर्याप्रमाणे निर्मळ, आणि ध्वजधारी सैन्याप्रमाणे भयंकर’ अशी दिसेल.’ श्रेष्ठगीत 6:10.”

“प्रभूच्या आपल्या मंदिरात येण्याबरोबरच, मलाखी त्याच्या दुसऱ्या आगमनाविषयीही भविष्यवाणी करतो, म्हणजे न्यायकार्यासाठी त्याच्या येण्याविषयी, या शब्दांत: ‘आणि मी न्याय करण्यासाठी तुमच्याजवळ येईन; आणि जादूटोणा करणाऱ्यांविरुद्ध, व्यभिचार करणाऱ्यांविरुद्ध, खोटी शपथ घेणाऱ्यांविरुद्ध, मजुराची मजुरी दडपणाऱ्यांविरुद्ध, विधवा व पितृहीन यांचा छळ करणाऱ्यांविरुद्ध, परक्याला त्याच्या हक्कापासून वंचित करणाऱ्यांविरुद्ध, आणि माझा भय न बाळगणाऱ्यांविरुद्ध मी तत्पर साक्षीदार होईन, असे सेनाधीश परमेश्वर म्हणतो.’ मलाखी 3:5. यहूदा हाच प्रसंग उल्लेखित करतो, जेव्हा तो म्हणतो, ‘पाहा, प्रभू आपल्या पवित्र जनांच्या लक्षावधी समुदायासह येत आहे, सर्वांवर न्याय करण्यासाठी, आणि त्यांच्यातील सर्व अधार्मिकांना त्यांच्या सर्व अधार्मिक कृत्यांविषयी दोषी ठरविण्यासाठी.’ यहूदा 14, 15. हे येणे, आणि प्रभूचे आपल्या मंदिरात येणे, ही दोन वेगवेगळी व स्वतंत्र घटनाआहेत.”

“पवित्रस्थानाच्या शुद्धीकरणासाठी ख्रिस्त आमचा महायाजक म्हणून परमपवित्र स्थानी येतो, असे दानियेल ८:१४ मध्ये दर्शविले आहे; मनुष्यपुत्र प्राचीन दिवसांच्या समोर येतो, असे दानियेल ७:१३ मध्ये सादर केले आहे; आणि प्रभु आपल्या मंदिरात येतो, अशी मलाखीने केलेली भविष्यवाणी—ही सर्व एकाच घटनाचे वर्णन आहेत; आणि हेच मत्तय २५ मधील दहा कुमारिकांच्या दृष्टान्तात ख्रिस्ताने वर्णन केलेल्या विवाहासाठी वराच्या येण्याद्वारेही दर्शविले आहे.” The Great Controversy, 424–426.

शेवटच्या परिच्छेदात चार “येणे” यांचा उल्लेख केलेला आहे, आणि ती सर्व एकाच येण्याची चार भिन्न प्रकारे केलेली प्रतीकात्मक मांडणी आहेत. त्या “येण्यां”पैकी एक म्हणजे दहा कुमारिकांचा दृष्टांत होय.

“दहा कुमारींच्या दृष्टान्ताकडे माझे वारंवार लक्ष वेधले जाते; त्यांपैकी पाच शहाण्या होत्या आणि पाच मूर्ख. हा दृष्टान्त अगदी अक्षरशः पूर्ण झाला आहे आणि होईल, कारण त्याचा या काळाशी विशेष संबंध आहे; आणि तिसऱ्या देवदूताच्या संदेशाप्रमाणेच तो पूर्ण झाला आहे आणि काळाच्या समाप्तीपर्यंत वर्तमान सत्य म्हणून राहील.” Review and Herald, August 19, 1890.

जर ती चार “येणे” “त्या एकाच घटनेचे वर्णन” असतील, तर मिलराइट चळवळीत अॅडव्हेंटिझमच्या प्रारंभी पूर्ण झालेली ती चार “येणे” अॅडव्हेंटिझमच्या समाप्तीच्या वेळी एलियाह चळवळीत पुन्हा “अगदी अक्षरशः” “पूर्ण होतील.”

विल्यम मिलर आणि मिलराइट्स हे पहिल्या देवदूताच्या संदेशाचे प्रतिनिधी होते, आणि आपण अलीकडे उद्धृत केलेल्या Early Writings मधील त्याच उताऱ्यात, पहिल्या देवदूताच्या संदेशात योहान बाप्तिस्ताच्या अगदी तशाच वैशिष्ट्यांचा समावेश होता. आपण तो उतारा उद्धृत केला होता, ज्यात असे म्हटले आहे की ज्यांनी योहान बाप्तिस्ताचा संदेश नाकारला, त्यांना येशूच्या शिकवणींचा लाभ होऊ शकला नाही. पुढील परिच्छेदात ती म्हणते, “ज्यांनी पहिला संदेश नाकारला, त्यांना दुसऱ्याचा लाभ होऊ शकला नाही; तसेच मध्यरात्रीच्या आरोळीचाही त्यांना लाभ झाला नाही, जी त्यांना विश्वासाद्वारे येशूसमवेत स्वर्गीय पवित्रस्थानातील परमपवित्र स्थानी प्रवेश करण्यास तयार करण्यासाठी होती.” विल्यम मिलर आणि योहान बाप्तिस्ता हे दोघेही न्यायाच्या साधनांचे प्रतिनिधित्व करतात.

त्यांपैकी कोणीही प्रगट झाले नसते, तर त्यांच्या अनुक्रमे पिढ्यांना प्रकाश नाकारल्याबद्दल जबाबदार धरले गेले नसते. देवाने त्या दोन संदेशवाहकांचा उपयोग लाओदीकिया पापाचा झगा दूर करण्यासाठी केला, आणि अशा प्रकारे एका अशा संदेशाची ओळख करून देऊन पूर्वीच्या निवडलेल्या लोकांची लाओदीकिया नग्नता प्रकट केली की, तो स्वीकारला गेला किंवा नाकारला गेला, तरी न्यायात त्याचा उपयोग त्यांच्या मध्ये एक संदेष्टा होता याचे चिन्ह म्हणून केला जाणार होता. 1840 ते 1844 या इतिहासाचे प्रतिरूप कर्मेल पर्वतावरील एलियाच्या अर्पणावर आकाशातून उतरलेल्या अग्नीने दर्शविले गेले. खरा संदेष्टा खोट्या संदेष्ट्यांपासून वेगळा ठरविला गेला होता.

आता आपण त्या शुद्धीकरणाच्या प्रक्रियेची रूपरेषा मांडण्याच्या टप्प्यावर आहोत, जी २२ ऑक्टोबर १८४४ नंतरही सुरू राहिली. सिस्टर व्हाइट यांनी असे म्हटले की, २२ ऑक्टोबर १८४४ नंतर “लोक अद्याप आपल्या प्रभूला भेटण्यास तयार नव्हते. त्यांच्यासाठी तयारीचे एक कार्य अजून पूर्ण व्हावयाचे होते. प्रकाश देण्यात येणार होता, जो त्यांच्या मनांना स्वर्गातील देवाच्या मंदिराकडे वळवील; आणि ते विश्वासाने तेथील त्याच्या सेवाकार्यात आपल्या महान याजकाचे अनुसरण करतील तसा, त्यांना नवी कर्तव्ये प्रकट केली जातील. मंडळीला इशारा व शिक्षणाचा आणखी एक संदेश देण्यात येणार होता.”

जेव्हा अ‍ॅडव्हेंटिझमने लेवीयविवरण छब्बीस मधील त्या “सात वेळा” नाकारल्या, ज्यांना दानिएलने मोशेची “शपथ” असे संबोधले, तेव्हा न्यायाच्या प्रारंभाशी संबंधित सत्यांचे आकलन करण्याच्या त्यांच्या प्रारंभीच्या कार्यापलीकडेही शुद्धीकरणाची प्रक्रिया पुढे चालू राहिली हे ओळखण्याची त्यांची क्षमता त्यांनी गमावली.

पुढील लेखात आपण सतत चालू असलेल्या शुद्धीकरणाच्या प्रक्रियेचा विचार करू, आणि 1840च्या दशकात मिलराइट अॅडव्हेंटिझमने प्राप्त केलेल्या खऱ्या प्रोटेस्टंटिझमच्या शिंगाचे रिपब्लिकनिझमच्या शिंगाशी संरेखन करण्यास प्रारंभ करू.