यहेज्केलच्या ग्रंथातील चेतावणीच्या संदेशाचा गाभा इ.स.पू. ५८७ मध्ये सुरू झालेल्या वेढ्यातून व्यक्त होतो. त्या वेढ्यामुळे दीड वर्षानंतर, इ.स.पू. ५८६ मध्ये, यरुशलेमचा विनाश झाला. इ.स.पू. ५८७ मध्ये सुरू झालेला वेढा हा इ.स. ६६ मध्ये सेस्टियसने घातलेल्या वेढ्याचे पूर्वप्रतिरूप होता. इ.स.पू. ५८६ मध्ये झालेला यरुशलेमचा विनाश हा इ.स. ७० मधील यरुशलेमचा वेढा आणि विनाश यांचे पूर्वप्रतिरूप होता.

इ.स.पू. ५८७ आणि इ.स. ६६ ही दोन्ही वर्षे चिन्हे होती. यहेज्केलच्या पत्नीचा मृत्यू यरुशलेमच्या भावी विनाशाकडे निर्देश करत होता, आणि रोमच्या सत्तेचे ध्वज मंदिराच्या पवित्र आवारात उभारले जाणे हे केवळ पळून जाण्याचे चिन्ह नव्हते, तर रविवारचा कायदा लागू होताना येणाऱ्या श्वापदाच्या खुणेचेही ते प्रतीक होते. यहेज्केलची पत्नी आणि ६६ हे वर्ष या दोन्हींनी यरुशलेमच्या विनाशाकडे भविष्यसूचक निर्देश केला; हा विनाश म्हणजे रविवारचा कायदा—श्वापदाची खूण—होय.

यहेज्केलचा वेढा हा रविवारचा कायदा लागू होण्याच्या वेळी देवाचे लोक बंदिवासात जाण्याचे प्रतीक होता, आणि सन ६६ हे श्वापदाच्या खुणेपासून सुटकेचे प्रतीक होते. यहेज्केलची पत्नी ही अॅडव्हेंटवादातील मूर्ख कुमारिकांच्या बंदिवासाचे प्रतीक होती, आणि सन ६६ मध्ये सुटून गेलेले लोक हे अगदी त्याच संकटातील शहाण्या कुमारिकांचे प्रतिनिधित्व करत होते. सन ६६ मध्ये सुटून गेलेल्या शहाण्या कुमारिकांना रोमन सैन्यध्वज उभारला जाण्यापूर्वीच त्या चिन्हाचा अर्थ समजला होता.

रोमन ध्वज श्वापदाच्या खुणेचे प्रतीक आहे, आणि दहा कुमारिकांच्या दृष्टान्तात दार तेथेच बंद होते. ७० साली झालेला यरुशलेमेचा विध्वंसदेखील रविवारच्या कायद्याचे प्रतीक आहे. ६६ हे वर्ष तिसऱ्या देवदूताच्या चेतावणीचे प्रतीक आहे. ६६ साली ती चेतावणी अधिकाधिक प्रखर होऊन मोठ्या आरोळीचे स्वरूप धारण करू लागते. ६६ ते ७० हा कालखंड श्वापदाची प्रतिमा निर्माण होण्याच्या कालखंडाशी जुळतो, आणि त्या कालखंडाचा आरंभ आणि शेवट रविवारच्या कायद्याने होतो. ६६ हे वर्ष या कालखंडाचा अल्फा आहे आणि म्हणूनच ते पूर्वरूप आहे; तर ७० हे वर्ष ओमेगा असल्याने ते प्रतिरूपात्मक रविवारचा कायदा आहे. ६६ हे वर्ष छाया आहे, तर ७० हे वर्ष वास्तव आहे. ६६ या अल्फा मार्गचिन्हावर मंडळीसाठी दार बंद होते, आणि ७० या ओमेगा मार्गचिन्हावर राष्ट्रासाठी दार बंद होते.

सन ६६ मधील धोक्याची सूचना देणारे चिन्ह वेढ्याचा आरंभ दर्शवते; हाच तो टप्पा असतो, जेव्हा सन ७० मध्ये यरुशलेमचा नाश होईल त्या वेळी होणाऱ्या रविवारच्या कायद्याच्या अंमलबजावणीसाठी तयारी करण्यास अॅडव्हेंटिस्टांना फार उशीर झालेला असतो. वेढ्याच्या काळात शिक्का उमटवला जातो, परंतु तो केवळ देवदूतांनाच दिसतो; आणि यरुशलेमचा नाश म्हणजे रविवारचा कायदा होय, ज्या वेळी हा शिक्का जगाला प्रत्यक्ष दिसतो.

वेढ्याच्या वेळी शिक्का मारला जातो, परंतु त्या वेळी तो केवळ देवदूतांनाच दिसतो.

“जिवंत देवाचा जो शिक्का त्याच्या लोकांच्या कपाळांवर लावला जातो, तो काय आहे? ते असे एक चिन्ह आहे, जे मानवी डोळ्यांना नव्हे, तर देवदूतांना वाचता येते; कारण संहारक देवदूताने उद्धाराचे हे चिन्ह पाहिलेच पाहिजे. विवेकी मनाने प्रभूच्या दत्तक पुत्र-कन्यांमध्ये कालवरीच्या वधस्तंभाचे चिन्ह पाहिले आहे. देवाच्या नियमशास्त्राच्या उल्लंघनाचे पाप दूर करण्यात आले आहे. त्यांनी विवाहवस्त्र परिधान केले आहे आणि ते देवाच्या सर्व आज्ञांचे आज्ञाधारकपणे व निष्ठेने पालन करतात.” गॉस्पेल हेराल्ड, ११ जून, १९०२.

रविवारच्या कायद्याच्या वेळी निशाण उंचावले जाते आणि मग ज्यांच्यावर शिक्का मारण्यात आला आहे, त्यांना संपूर्ण जग पाहते.

“पवित्र आत्म्याचे कार्य म्हणजे पापाविषयी, नीतिमत्त्वाविषयी आणि न्यायनिवाड्याविषयी जगाची खात्री पटविणे. सत्यावर विश्वास ठेवणारे लोक सत्याद्वारे पवित्र झालेले आहेत, उदात्त आणि पवित्र तत्त्वांनुसार वागत आहेत आणि देवाच्या आज्ञा पाळणारे व त्या आपल्या पायांखाली तुडविणारे यांच्यातील भेदरेषा उच्च व उन्नत रीतीने स्पष्ट करून दाखवीत आहेत, हे पाहूनच जगाला इशारा मिळू शकतो. आत्म्याद्वारे होणारे पवित्रीकरण हे ज्यांच्यावर देवाचा शिक्का आहे आणि जे बनावट विश्रांतीदिन पाळतात, त्यांच्यातील भेद ठळकपणे दर्शविते. कसोटीची वेळ येईल, तेव्हा श्वापदाची खूण काय आहे हे स्पष्टपणे दिसून येईल. ती म्हणजे रविवार पाळणे होय. सत्य ऐकल्यानंतरही जे या दिवसाला पवित्र मानत राहतात, त्यांच्यावर त्या पापपुरुषाची स्वाक्षरी असते, ज्याने काळ आणि नियम बदलण्याचा विचार केला होता.” बायबल ट्रेनिंग स्कूल, १ डिसेंबर, १९०३.

यरुशलेमच्या विनाशाच्या वेळी, म्हणजेच रविवारच्या कायद्याच्या वेळी, ध्वज उंचावला जातो आणि सातव्या दिवशी किंवा पहिल्या दिवशी उपासना करणाऱ्यांमधील भेद हा समस्त मानवजातीच्या लक्षाचा केंद्रबिंदू बनतो. सेस्टियसचे चिन्ह रविवारच्या कायद्याच्या वेळी होणाऱ्या आगामी विनाशाचे पूर्वरूप दर्शविते आणि त्याविषयी इशाराही देते. ६६ हे वर्ष अशा एका कालखंडाचे प्रतिनिधित्व करते, जो यरुशलेमच्या विनाशाद्वारे दर्शविलेल्या रविवारच्या कायद्यापर्यंत नेतो. वेढ्यापासून रविवारच्या कायद्यापर्यंतची रचना ही पर्गम येथील मंडळीच्या इतिहासाद्वारे दर्शविलेल्या तीन साक्षीदारांच्या रचनेसारखीच आहे.

एक चिन्ह यरुशलेमचा नाश होईपर्यंत काही काळ चालणाऱ्या वेढ्याचा आरंभ दर्शवते. ३२१ आणि ५३८ ही वर्षे इ.स.पू. ५८६ आणि ७० या वर्षांशी समांतर आहेत. या चारही तारखा लवकरच येऊ घातलेल्या रविवारच्या कायद्याचे प्रतिनिधित्व करतात. ३२१ मधील रविवारच्या कायद्यापूर्वी ३१३ मध्ये मिलानचा जाहीरनामा जारी करण्यात आला होता, आणि ५३८ मधील रविवारच्या कायद्यापूर्वी ५३३ चा हुकूमनामा जारी करण्यात आला होता. ३१३ आणि ५३३ ही वर्षे ६६ आणि इ.स.पू. ५८७ या वर्षांशी समांतर आहेत.

“‘श्वापदाची प्रतिमा’ हे धर्मभ्रष्ट प्रोटेस्टंटवादाच्या त्या स्वरूपाचे प्रतीक आहे, जे प्रोटेस्टंट मंडळ्या आपल्या धर्मसिद्धान्तांची सक्तीने अंमलबजावणी करण्यासाठी नागरी सत्तेचे साहाय्य मागतील तेव्हा विकसित होईल. ‘श्वापदाची खूण’ याची व्याख्या करणे अद्याप बाकी आहे.” महान संघर्ष, 445.

एक कालखंड आणि एक बिंदू

श्वापदाची प्रतिमा आणि श्वापदाची खूण ही दोन परस्परसंबंधित, परंतु भिन्न प्रतीके आहेत. श्वापदाच्या प्रतिमेची निर्मिती एका कालावधीचे प्रतिनिधित्व करते, तर श्वापदाची खूण एका कालबिंदूचे प्रतिनिधित्व करते. वेढा एका कालावधीचे प्रतिनिधित्व करतो, तर यरुशलेमचा नाश एका कालबिंदूचे प्रतिनिधित्व करतो. ईश्वरी प्रेरणेने दैवी नियोजनानुसार इ.स. ७० आणि इ.स.पू. ५८६ या दोन्ही वर्षांत एकाच महिन्याच्या एकाच दिवशी यरुशलेमचा नाश घडवून आणून हा भेद अधोरेखित केला. यरुशलेमचा नाश, म्हणजेच रविवारचा कायदा आणि श्वापदाची खूण, हा एक कालबिंदू आहे. वेढा हा एका चिन्हाने सुरू होणारा कालावधी आहे. ते चिन्ह रविवारच्या कायद्याचे पूर्वरूप आहे.

“त्याच्या डोळ्यांना प्रिय असलेल्या” यहेज्केलच्या पत्नीचा मृत्यू आणि दानीएल संदेष्ट्याने सांगितलेल्या ओसाडीच्या अमंगळाविषयी येशूने दिलेला इशारा या बायबलमधील दोन साक्षी आहेत. मिलानचा राजादेश आणि जस्टिनियनचा हुकूमनामा हीदेखील ऐतिहासिक चिन्हे आहेत; कारण रविवारच्या कायद्यापर्यंत नेणाऱ्या त्याच भविष्यसूचक कालखंडाचा आरंभ हे दोन्ही दर्शवतात.

मत्तय २४ मध्ये येशूने दिलेल्या चिन्हानुसार, ज्यांना सुटका हवी होती त्यांनी त्या इशाऱ्याची पूर्तता होण्याआधीच तो समजून घेणे आवश्यक होते.

म्हणून जेव्हा तुम्ही दानीएल संदेष्ट्याने सांगितलेला ओसाडीचा अमंगळ पदार्थ पवित्र स्थानी उभा असलेला पाहाल, (जो कोणी वाचतो, त्याने समजून घ्यावे:) तेव्हा जे यहूदीयात असतील त्यांनी डोंगरांत पळून जावे: जो घराच्या गच्चीवर असेल त्याने आपल्या घरातून काहीही घेण्यासाठी खाली उतरू नये: तसेच जो शेतात असेल त्याने आपली वस्त्रे घेण्यासाठी मागे परतू नये. मत्तय 24:15–18.

नोहा

मत्तय २४ मधील इशारावजा संदेशात येशूने यरुशलेमचा विनाश हा जगाच्या अंताचे उदाहरण असल्याचे सांगितले. त्याने आपल्या द्वितीय आगमनापूर्वीच्या परिस्थितीची तुलना नोहाच्या दिवसांतील परिस्थितीशीही केली. अशा प्रकारे, यरुशलेमचा विनाश आणि नोहाच्या दिवसांतील जलप्रलय हे दोन्ही जगाच्या अंताशी संबंधित घटनांची भविष्यसूचक उदाहरणे ठरतात.

परंतु नोहाच्या दिवसांत जसे होते, तसेच मनुष्याच्या पुत्राच्या आगमनाच्या वेळीही असेल. कारण जलप्रलयापूर्वीच्या दिवसांत, नोहा तारवात शिरला त्या दिवसापर्यंत, लोक खातपीत होते, लग्ने करीत होते व लग्ने लावून देत होते; आणि जलप्रलय येऊन त्या सर्वांना वाहून नेईपर्यंत त्यांना काहीच कळले नाही; तसेच मनुष्याच्या पुत्राच्या आगमनाच्या वेळीही असेल. मत्तय २४:३७–३९.

नोहाच्या काळात नीतिमान लामेख व मथुशलह यांच्या मृत्यूंद्वारे वेढ्याची रचना दर्शविली जाते. लामेख जलप्रलयाच्या पाच वर्षे आधी मरण पावला आणि मथुशलह जलप्रलयाच्या वर्षी, दार बंद होण्याच्या सात दिवस आधी मरण पावला. मृत्युसमयी लामेखाचे वय ७७७ वर्षे होते आणि म्हणून तो जलप्रलयापूर्वीच्या अखेरच्या पाच वर्षांच्या प्रारंभी सातच्या चिन्हाचे प्रतिनिधित्व करतो. प्रारंभीचे ७७७ हे संख्याप्रतीक वेढ्याचा प्रारंभ दर्शविणाऱ्या चिन्हाचे प्रतिनिधित्व करते. वेढ्याच्या कालखंडाचा ओमेगा अंक “७” म्हणजे मथुशलहाच्या मृत्यूनंतरचे ते सात दिवस, ज्यादरम्यान प्राणी तारवात प्रवेश करीत होते. वेढ्याचा कालखंड हा श्वापदाची प्रतिमा घडविली जाण्याचा कालखंड आहे, ज्याची परिणती श्वापदाच्या खुणेत होते. तारवाचे बंद झालेले दार हे रविवारच्या कायद्याच्या वेळी बंद होणाऱ्या दाराचे पूर्वरूप आहे.

नीतिमान लामेखच्या मृत्यूपासून मथुशलहच्या मृत्यूपर्यंतचा पाच वर्षांचा कालखंड हा जॉन पॅलिओलोगोसचा मृत्यू झाला त्या १४४८ सालापासून त्याचा भाऊ कॉन्स्टँटिनोपलच्या त्रेपन्न दिवसांच्या वेढ्यात मरण पावला त्या १४५३ सालापर्यंतच्या पाच वर्षांच्या कालखंडाशी जुळतो. या दोन्ही कालखंडांचा आरंभ आणि अंत एकतर पिता-पुत्रांच्या किंवा भावांच्या मृत्यूने होतो. दोन्ही कालखंड पाच वर्षांचे आहेत, आणि जेव्हा अखेरचा कॉन्स्टंटिन कॉन्स्टँटिनोपलच्या तटबंदीवर मरण पावला, तेव्हा त्याची सांगड तारवाच्या बंद झालेल्या दाराशी जुळली; कारण अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने जेव्हा राज्यघटनेतील विभाजनाची प्रतीकात्मक भिंत उद्ध्वस्त करतात, तेव्हा त्यांच्यासाठी कृपाकाळ संपतो. सत्य दोन किंवा तीन साक्षीदारांच्या आधारे प्रस्थापित होते, आणि या दोन्ही कालरेषांना समांतर आरंभ आणि अंत आहेत; हीच अल्फा आणि ओमेगा यांची स्वाक्षरी आहे. या दोन्हींचा कालावधी पाच वर्षांचा आहे. या दोन्हींच्या अखेरीस रविवारच्या कायद्यावर भर दिला जातो.

१४४८ मध्ये जॉन आठवा पॅलिओलोगोस याच्या मृत्यूने कॉन्स्टँटिनोपलच्या पाच वर्षांच्या इतिहासाची सुरुवात झाली आणि १४५३ मध्ये शहराच्या पतनाने त्याचा समारोप झाला. आपल्या भावाच्या मृत्यूनंतर कॉन्स्टंटाइन अकरावा १४४९ मध्ये बायझंटाईन सिंहासनावर आरूढ झाला; भविष्यवाण्यांच्या मिलरवादी अर्थनिर्णयात त्याच्या राज्यारोहणाचा संबंध परंपरेने ऑटोमन अधिसत्तेला मान्यता देण्याशी जोडला जातो. भविष्यवाणीतील तीनशे एक्याण्णव वर्षे आणि पंधरा दिवसांच्या कालखंडाचा प्रारंभ २७ जुलै १४४९ रोजी झाला आणि हा कालखंड ११ ऑगस्ट १८४० रोजी संपला. पाच वर्षांच्या या इतिहासाच्या अखेरीस, त्रेपन्न दिवसांच्या वेढ्यानंतर कॉन्स्टँटिनोपलचे पतन झाले आणि शहराचे रक्षण करताना कॉन्स्टंटाइन अकरावा मारला गेला. ज्या पूर्व रोमन साम्राज्याच्या सैन्याने ६२७ मध्ये निनवेच्या लढाईत पर्शियाचा पराभव केला होता, त्या साम्राज्याचा कॉन्स्टँटिनोपलच्या पतनाने अंत झाला आणि त्यायोगे रोमनांविषयी मोहम्मदाने केलेल्या भाकिताशी असलेला ऐतिहासिक संबंध पूर्णत्वास गेला.

जॉन आठवा पॅलिओलोगोस याने आगेकूच करणाऱ्या ऑटोमन तुर्कांविरुद्ध पाश्चात्त्यांकडे लष्करी मदत मागितली. ही मदत मिळविण्यासाठी तो एका बायझंटाईन शिष्टमंडळाचे नेतृत्व करीत फ्लॉरेन्सच्या धर्मपरिषदेला (१४३८–१४३९) गेला आणि तेथे त्याने पौर्वात्य व पाश्चात्त्य चर्चच्या ऐक्याला औपचारिक मान्यता दिली. पौर्वात्य चर्चने दीर्घकाळ नाकारलेल्या पाश्चात्त्य धर्मसिद्धान्तांचा (विशेषतः फिलिओक्वे आणि पोपचे अग्रस्थान यांचा) स्वीकार करण्याचाही या करारात समावेश होता.

तो कॉन्स्टँटिनोपलला परतल्यावर, बायझंटाईन धर्मगुरू, मठवासी आणि जनता यांनी या ऐक्याला व्यापक विरोध केला. या ऐक्याची कधीही प्रभावी अंमलबजावणी झाली नाही आणि पश्चिमेकडून अपेक्षित असलेली लष्करी मदतही प्रत्यक्षात मिळाली नाही. फ्लॉरेन्सच्या ऐक्याला दिलेला नकार हा १४५३ मध्ये शहराचे पतन होईपर्यंत दुहीचे एक प्रमुख कारण राहिला.

सर्व संदेष्टे स्वतः ज्या दिवसांत जगले त्या दिवसांपेक्षा शेवटल्या दिवसांविषयी अधिक नेमकेपणाने बोलतात, आणि त्यांत लिहिलेल्या त्या सर्व गोष्टी त्याच शेवटल्या दिवसांत जगणाऱ्यांना बोध व्हावा यासाठी आहेत. भगिनी व्हाइट “राज्यांचा उदय आणि पतन” याकडे भविष्यवाण्यांच्या अध्ययनाचा एक प्रमुख विषय म्हणून निर्देश करतात. ही तत्त्वे प्राचीन राज्यांच्या पतनांकडे शेवटल्या दिवसांतील राज्यांच्या पतनाची प्रतीके म्हणून निर्देश करतात. एका स्तरावरील आकलनानुसार, ११ ऑगस्ट १८४० रोजी संपलेल्या कालविषयक भविष्यवाणीच्या आरंभाचे निदर्शक असलेला, त्या भविष्यवाणीच्या आरंभाचे कारण व परिणाम वर्णन करणारा आणि १४५३ मध्ये त्रेपन्न दिवसांच्या वेढ्याने संपलेला असा पाच वर्षांचा कालखंड सुरू होण्यापूर्वी, त्या राज्याच्या नेत्याने ऑर्थोडॉक्स आणि पाश्चात्त्य कॅथलिक चर्च यांना विभक्त करणाऱ्या दोन प्रमुख सिद्धान्तांच्या स्वीकारावर आधारित युतीद्वारे रोमन कॅथलिक चर्चकडे मदत मागितली होती. ती परिषद महान कॉन्स्टंटाईनने बोलाविलेल्या ३२५ सालच्या नायसियाच्या पहिल्या परिषदेशी समांतर आहे.

त्या पाच वर्षांच्या प्रारंभीचे फ्रॅक्टल हे पतनाच्या उंबरठ्यावर असलेल्या राज्याचा राजकीय नेता आणि कॅथलिक चर्च यांच्यातील युती दर्शविते. असे दर्शविताना ते महान कॉन्स्टंटाईनशी सुसंगत ठरते; त्याने एरियनवाद या मिथ्या धर्माचा सामना करण्यासाठी ३२५ साली पहिली धर्मपरिषद बोलावली होती, त्याचप्रमाणे पालायोलोगोसनेही इस्लाम या मिथ्या धर्माचा सामना करण्यासाठी धर्मपरिषद बोलावली होती. त्या पाच वर्षांच्या अल्फा फ्रॅक्टलमध्ये प्रकटीकरणाच्या नवव्या अध्यायातील तिसऱ्या कालविषयक भविष्यवाणीला प्रारंभ झाला. त्यानंतर अखेरीच्या फ्रॅक्टलमध्ये त्रेपन्न दिवसांच्या वेढ्याची नोंद आहे. त्या पाच वर्षांच्या प्रारंभी, लामेखाच्या मृत्यूच्या वेळी, त्या कालखंडाचा एक विशिष्ट आरंभिक इतिहास दिसून येतो, कारण भविष्यवाणीच्या दृष्टीने दोघाही लामेखांचा मृत्यू एकाच मार्गचिन्हावर होत असल्याचे दर्शविले आहे.

काइनाच्या वंशातील लामेख सत्तर वेळा सात या आपल्या शापाद्वारे परीक्षाकाळाची समाप्ती अधोरेखित करतो; हे चारशे नव्वद वर्षांच्या समतुल्य आहे. विभक्त राज्याच्या इतिहासात संदेष्टे, याजक आणि राजे यांच्यासाठी प्रत्येकी चारशे नव्वद वर्षांचे असे तीन परीक्षाकाळ आहेत, ही वस्तुस्थितीही विचारात घेतल्यास, नीतिमान लामेखाचा वयाच्या ७७७व्या वर्षी झालेला मृत्यू विजयी मंडळीच्या त्रिविध रचनेचे प्रतीक ठरतो. संदेष्टा, याजक आणि राजा या प्रत्येकावर शिक्का मारला जातो. दोन्ही लामेखांद्वारे दर्शविलेले शिक्कामोर्तब आणि परीक्षाकाळाच्या समाप्तीचे चिन्हांकन हे तारवाच्या बंद दाराचे पूर्वप्रतिरूप आहे. अखेरीचा फ्रॅक्टल म्हणजे प्राणी तारवात चढतात तो सात दिवसांचा काळ. वेढ्याचा आरंभ हे एक चिन्ह आहे, म्हणून नोहाच्या पाच वर्षांच्या कालखंडाच्या अखेरीस येणारा सात दिवसांचा फ्रॅक्टल एका चिन्हाने सुरू होतो.

“त्यांच्या परीक्षाकाळाचा शेवट जवळ येत होता. जगातील अविश्वासू, उपहास करणाऱ्या रहिवाशांना देवाच्या दैवी सामर्थ्याचे एक विशेष चिन्ह पाहायला मिळणार होते. नोहाने देवाने त्याला दिलेल्या सूचनांचे निष्ठापूर्वक पालन केले होते. देवाच्या निर्देशांनुसार तारू तंतोतंत बांधून पूर्ण झाले होते. त्याने मानव व पशू यांच्यासाठी प्रचंड प्रमाणात अन्नसाठा करून ठेवला होता. आणि हे पूर्ण झाल्यावर देवाने विश्वासू नोहाला आज्ञा केली, ‘तू आणि तुझे सर्व घराणे तारवात या, कारण तू माझ्यासमोर नीतिमान असल्याचे मी पाहिले आहे.’ देवाने निर्माण केलेले पशू अरण्यांतून व माळरानांतून एकत्र गोळा करण्यासाठी देवदूतांना पाठविण्यात आले. देवदूत या प्राण्यांच्या पुढे चालत होते आणि ते प्राणी नर व मादी अशा जोड्यांनी, तर शुद्ध पशू सात-सातच्या गटांनी त्यांच्या मागोमाग चालत होते. अत्यंत हिंस्र पशूंपासून ते अगदी सौम्य व निरुपद्रवी पशूंपर्यंत हे सर्व पशू शांतपणे व गांभीर्याने चालत तारवात शिरले. सर्व प्रकारच्या पक्ष्यांनी आकाश झाकोळून गेल्यासारखे दिसत होते. ते नर व मादी अशा जोड्यांनी, तर शुद्ध पक्षी सात-सातच्या गटांनी तारवाकडे उडत आले. जगातील लोक आश्चर्याने पाहत होते—काही जण भीतीने पाहत होते; परंतु बंडखोरीमुळे त्यांची मने इतकी कठोर झाली होती की देवाच्या सामर्थ्याच्या या अत्यंत विलक्षण प्रकटीकरणाचाही त्यांच्यावर केवळ क्षणिक प्रभाव पडला. सात दिवस हे प्राणी तारवात येत होते, आणि नोहा त्यांच्यासाठी तयार केलेल्या जागांमध्ये त्यांची व्यवस्था लावत होता.” भविष्यवाणीचा आत्मा, खंड १, ७१.

तारवात आठ व्यक्ती होत्या, ज्या जुन्या जगातून नव्या जगात गेल्या; अशा रीतीने त्या मृत्यूची चव न चाखता या पृथ्वीवरून नूतन केलेल्या पृथ्वीवर जाणाऱ्या एक लाख चव्वेचाळीस हजार जनांचे पूर्वरूप ठरल्या. एक लाख चव्वेचाळीस हजार जनांचे प्रतीक या नात्याने नोहा तिसऱ्या देवदूताच्या संदेशाचेही प्रतिनिधित्व करीत होता. तीनशे वर्षे देवाबरोबर चाललेला आणि त्यानंतर उचलून घेतला गेलेला हनोख, नोहाच्या आठ जीवांनी ज्यांचे प्रतिनिधित्व केले त्या शेवटच्या काळातील त्याच लोकांचे प्रतिनिधित्व करतो. ते आठ जीव मृत्यू न पावणाऱ्यांचे पूर्वरूप आहेत, आणि त्याच व्यक्तींचे प्रतिनिधित्व करणारा हनोख मृत्यू पावला नाही. हनोख हा पहिला देवदूत होता, ज्याने विल्यम मिलरचे पूर्वरूप दर्शविले; विल्यम मिलरनेही ख्रिस्ताचे दुसरे आगमन आणि न्यायनिवाडा यांची घोषणा केली होती.

आणि आदामापासून सातवा असलेला हनोख यानेही यांच्याविषयी भविष्यवाणी केली, तो म्हणाला, पाहा, सर्वांचा न्याय करण्यासाठी आणि त्यांच्यातील सर्व अभक्त लोकांना, त्यांनी अभक्तपणे केलेल्या त्यांच्या सर्व अभक्त कृत्यांबद्दल आणि अभक्त पापी लोकांनी त्याच्याविरुद्ध उच्चारलेल्या सर्व कठोर उद्गारांबद्दल दोषी ठरविण्यासाठी, प्रभू आपल्या दहा-दहा हजार पवित्र जनांसह येत आहे. यहूदा १:१४, १५.

पहिल्या देवदूताचे प्रतीक असलेला हनोख हा तिसऱ्या देवदूताचे प्रतीक असलेल्या नोहाचे पूर्वप्रतिरूप होता. पहिल्या देवदूताचे प्रतीक असलेला हनोख हा पहिला देवदूत येतो त्या अंतसमयाचे प्रतिनिधित्व करतो. मिलरवाद्यांसाठी तो काळ इ.स. १७९८ होता; एक लाख चव्वेचाळीस हजार जणांसाठी तो इ.स. १९८९ होता. लेवीय २६ मधील सात काळांच्या समाप्तीला इ.स. १७९८ मधील अंतसमय आला, आणि इ.स. १८६३ मधील बंडखोरीपासून इ.स. १९८९ मधील सोव्हिएत संघाच्या पतनापर्यंतच्या एकशे सव्वीस वर्षांच्या समाप्तीला इ.स. १९८९ मधील अंतसमय आला. इ.स.पू. ७२३ पासून इ.स. १७९८ पर्यंतच्या दोन हजार पाचशे वीस वर्षांचे प्रतिनिधित्व करणाऱ्या सात काळांची विभागणी प्रत्येकी एक हजार दोनशे साठ वर्षांच्या दोन समान कालखंडांत केलेली आहे. एक हजार दोनशे साठ वर्षे ही सात काळांचे प्रतीक आहेत, आणि एकशे सव्वीस हा एक हजार दोनशे साठ वर्षांचा दशांश आहे; म्हणून इ.स. १७९८ आणि इ.स. १९८९ हे दोन्ही अंतसमय अशा कालखंडाच्या समाप्तीला आले, ज्याचे प्रतिनिधित्व लेवीय २६ मधील सात काळ करतात. पहिल्या देवदूताचे आणि अंतसमयी होणाऱ्या त्या देवदूताच्या आगमनाचे प्रतीक असलेला हनोख हा आदामापासून सातवा होता.

हनोख हा पहिला देवदूत होता; लामेख हा दुसरा देवदूत होता, कारण दुसऱ्या देवदूताचे नेहमीच दुहेरी स्वरूप असते, आणि काइनाच्या वंशातील लामेखाशी तुलना करून शेथाच्या वंशातील लामेखाचे वेगळेपण दर्शविले जाते. मथुशलह हा मध्यरात्रीच्या आरोळीच्या संदेशाचे प्रतिनिधित्व करतो; हा संदेश लामेखरूपी दुसऱ्या देवदूताशी जोडला जातो आणि त्याला सामर्थ्य प्रदान करतो. लामेखाचा मृत्यू वेढ्याचे चिन्ह दर्शवितो, कारण लामेखाचा मृत्यू यहेज्केलाच्या पत्नीच्या मृत्यूशी समांतर ठरतो. यहेज्केलाच्या पत्नीचे चिन्ह हे येणाऱ्या रविवारच्या कायद्याचे आणि त्यानंतरच्या बंदिवासाचे चिन्ह होते. लामेखाचे चिन्ह म्हणजे त्याचे ७७७ वर्षांचे वय होते. त्याचे चिन्ह यहेज्केलाच्या पत्नीशी आणि सन ६६ मधील सेस्टियसशी समांतर ठरते. ही चिन्हे सन ३१३ मधील मिलानच्या राजाज्ञेच्या चिन्हाशी समांतर ठरतात. यहेज्केलाला त्याच्या पत्नीच्या मृत्यूसमयी जसे वेगळे करण्यात आले, त्याचप्रमाणे सन ३१३ मधील राजाज्ञेच्या चिन्हाने स्मुर्णाच्या नीतिमान मंडळीला पर्गमच्या अनीतिमान मंडळीपासून वेगळे केले.

दोन वर्गांचे विभाजन वेढ्याच्या चिन्हाच्या टप्प्यावर दर्शविले जाते. वॉटरटाउन येथील तंबू आणि एक्सेटर येथील सहा दिवसांच्या शिबिरसभेदरम्यान सॅम्युएल स्नो यांनी ज्या तंबूत मध्यरात्रीच्या हाकेचा खरा संदेश सादर केला तो तंबू, या दोन तंबूंद्वारे दर्शविलेल्या दोन गटांतूनही हे विभाजन स्पष्ट होते. एक्सेटर येथील शिबिरसभेच्या सहा दिवसांनंतर, २२ ऑक्टोबर १८४४ रोजी दार बंद होईपर्यंतचा सहासष्ट दिवसांचा कालावधी होता. शेथच्या वंशातील लामेख ७७७ या संख्येने वेढ्याचे चिन्ह दर्शवितो, तर त्याचा समकक्ष असलेला काइनच्या वंशातील लामेख चारशे नव्वद वर्षांच्या परीक्षाकालाद्वारे आपले चिन्ह दर्शवितो. ६६ हे वर्ष रविवारच्या कायद्याशी संबंधित विनाशापूर्वी येणाऱ्या वेढ्याच्या चिन्हाचे प्रतिनिधित्व करते; या विनाशाचे पूर्वरूप ७० साली झालेल्या यरुशलेमच्या विनाशात दिसते. एक्सेटरमधील सहा दिवस ६६ या वर्षाशी जुळतात, तर दार बंद होईपर्यंतचे सहासष्ट दिवस हे वेढ्याचे चिन्ह आणि ७० साली झालेला विनाश यांच्या दरम्यानच्या कालावधीशी जुळतात आणि दार बंद होताना संपणाऱ्या परीक्षाकालाचे प्रतिनिधित्व करतात.

वेढ्याच्या चिन्हाच्या वेळी, या ओळींमध्ये 666 ही संख्या लामेखाच्या 777 या संख्येच्या विरोधात प्रतीकात्मकरीत्या दर्शवली आहे. वेढा हा एक भविष्यसूचक कालखंड आहे, आणि येशू नेहमीच आरंभाच्या आधारे अंताचे चित्रण करतो; म्हणून अनीतिमान लामेखाच्या खुणेसह नीतिमान लामेखाचा शिक्का वेढ्याच्या आरंभी खूण केल्या जाणाऱ्या नाश पावणाऱ्यांची आणि तारण पावणाऱ्यांची ओळख पटवतो, तसेच वेढ्याच्या अखेरीस प्रकट होणाऱ्या दोन वर्गांचीही ओळख पटवतो. सर्व वेढे श्वापदाच्या प्रतिमेच्या निर्मितीशी संरेखित होतात; ही निर्मिती श्वापदाच्या खुणेकडे नेते आणि त्या खुणेपाशीच समाप्त होते.

या गोष्टींची चर्चा आपण पुढील लेखात पुढे चालू ठेवू.