ဒံယေလအနက်ကျမ်း - တစ်ရာခြောက်ဆယ်လေး 번째

ဒန်နီယေလ အခန်းကြီး ၁၁ ၏ ဆယ့်ခြောက်မြောက်အခန်းငယ်တွင် ဘီစီ ၆၃ ခုနှစ်၌ ပွန်ပေက ယုဒနှင့် ယေရုရှလင်မြို့ကို အောင်နိုင်ခဲ့ခြင်းကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၌ မကြာမီ ရောက်ရှိလာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေကို၊ ထိုအခန်းကြီးတစ်ခုတည်း၏ လေးဆယ့်တစ်မြောက်အခန်းငယ် ပြည့်စုံခြင်းအဖြစ် ကိုယ်စားပြုသည်။ ထိုအခန်းငယ်နှင့် ဆက်စပ်သော သမိုင်းကြောင်းသည် မြို့ကို သိမ်းပိုက်သည့်အချိန်၌ ပြည်တွင်းစစ်တစ်ရပ် ဖြစ်ပွားနေကြောင်း ဖော်ထုတ်ပြသသဖြင့်၊ ယခု အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၌ ဖြစ်ပေါ်နေသော အမေရိကန် ပြည်တွင်းစစ်၏ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်မှုကိုလည်း ထင်ရှားစေသည်။ သေနတ်ပစ်ခတ်မှုများ ဖြစ်ပွားပြီးဖြစ်စေ မဖြစ်ပွားသေးစေ၊ ယခုအခါ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ထိန်းချုပ်အုပ်ချုပ်မှုကို လက်ဝယ်ရယူရန် လူတန်းစားအုပ်စုနှစ်စုသည် ပဋိပက္ခအတွင်း ရုန်းကန်လျက်ရှိကြသည်။ ပွန်ပေက ယေရုရှလင်မြို့ကို အောင်နိုင်သည့်အခါ၊ အေဒီ ၇၀ ခုနှစ်တွင် ဖျက်ဆီးခံရမည့်အချိန်တိုင်အောင် ယေရုရှလင်မြို့သည် ရောမအာဏာအောက်တွင် ဆက်လက်တည်ရှိမည်ဖြစ်ကြောင်းကို ညွှန်ပြခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းသည် သမ္မာကျမ်းစာ ပရောဖက်ပြုချက်၏ ခြောက်မြောက်နိုင်ငံတော် အဆုံးသတ်ကို အမှတ်အသားပြုသည့် မကြာမီ ရောက်ရှိလာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေ၏ ပုံဆောင်အရိပ်ဖြစ်ခဲ့သည်။

Pompey သည် ဤကျမ်းပိုဒ်၌ ဖော်ထုတ်ထားသော ရောမအာဏာလေးခုအနက် ပထမဆုံးသောသူဖြစ်သည်။ ရောမလူမျိုးဖြစ်သော Marc Antony ကိုလည်း ဖော်ထုတ်ထားသော်လည်း၊ ရောမခေါင်းဆောင်များအဖြစ် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသော အာဏာလေးခုအနက် Antony သည် ရောမကို ပုန်ကန်ပြီး အဲဂုတ္တုပြည်နှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့စည်းခဲ့သော ရောမခေါင်းဆောင်မှုကို ကိုယ်စားပြုသည်။ Pompey၊ Julius Caesar၊ Augustus Caesar နှင့် Tiberius Caesar တို့သည် ကမ္ဘာမြေ၏ သားရဲ၏ Republican ချို၏ မျိုးဆက်လေးဆက်ကို ပရောဖက်ပြုသဘောဖြင့် ကိုယ်စားပြုရန် အသုံးပြုထားသော ရောမလေးဦး ဖြစ်ကြသည်။

၁၈၆၃ ခုနှစ်၏ မျိုးဆက်၌ အမေရိကန်ပြည်တွင်းစစ်၏ ပုန်ကန်မှုကို ကိုယ်စားပြုသော ပွန်ပေသည်၊ နောက်ဆုံးမျိုးဆက်နှင့် ယခု စတင်ဖြစ်ပွားလျက်ရှိသော လက်ရှိ “ပြည်တွင်းစစ်” ကိုလည်း ပုံဖော်ပြသသည်။ ဂျူးလီယပ်စ် စီဇာသည် ဒုတိယမျိုးဆက်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထိုကာလ၌ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် လူမျိုးနိုင်ငံများအကြား အဓိကထိပ်တန်းနိုင်ငံအဖြစ် ခိုင်မာစွာ တည်ထောင်ခံရပြီးဖြစ်သော်လည်း၊ ၁၉၁၃ ခုနှစ်တွင် လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခံရသကဲ့သို့ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်၌ ဘဏ္ဍာရေးစနစ်၏ အချုပ်အခြာအာဏာကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်သို့ ပေးအပ်ခဲ့ပြီး၊ တစ်ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အစိုးရတစ်ရပ်အတွက် အလုပ်ကို စတင်ခဲ့သည်။ စီဇာ အော်ဂတ်စတပ်သည် ကမ္ဘာစစ်နှစ်ကြိမ်၏ ဂုဏ်ရောင်ပြောင်လက်သော နှစ်ကာလများကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထိုအချိန်၌ သွေးစက်ကျမှုများ ရှိသော်လည်း၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ကမ္ဘာ၏ မနာလိုအောင် ဖြစ်စေသော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထို့နောက် နောက်ဆုံးမျိုးဆက်၌၊ မူးယစ်သောက်စားခြင်းနှင့် ခရစ်တော်ကို လက်ဝါးကပ်တိုင်ပေါ်သို့ တင်သတ်ခြင်းကြောင့် လူသိများသော တိုင်ဘီးရီးယပ်စ် စီဇာသည်၊ ဂျွန် အက်ဖ်. ကနေဒီ—ပထမဆုံး ကက်သလစ် သမ္မတ—၏ ရွေးကောက်တင်မြှောက်မှုဖြင့် အခြေခံအားဖြင့် စတင်ခဲ့သော ကာလကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထိုသို့ဖြင့် ရောမထံ ဦးညွှတ်မည့် မျိုးဆက်ကို သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။

ပომპေယီနှင့် ဆက်နွှယ်နေသော ဤပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများသည် အရေးကြီးသော်လည်း၊ လက်ရှိတွင် ကျွန်ုပ်တို့သည် ပომპေယီနှင့် အခန်းငယ် ဆယ့်ခြောက် မတိုင်မီ ရှိသော ပရောဖက်ပြုသမိုင်းကို အာရုံစိုက်နေကြသည်။ ထိုသမိုင်းသည် အခန်း၏ ပထမနှစ်အခန်းငယ်များတွင် ၁၉၈၉ ကို အဆုံးကာလအဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ပြခြင်းဖြင့် စတင်ကာ၊ ထို့နောက် ရေဂင်နောက်ပိုင်း ဆဋ္ဌမမြောက်ဖြစ်သော ချမ်းသာကြွယ်ဝသည့် သမ္မတကို ညွှန်ပြထားပြီး၊ သူသည် ဂလိုဘယ်လစ်များကို လှုံ့ဆော်နှိုးဆွပေးသူဖြစ်သည်ဟု ဖော်ပြထားရာ၊ ထိုအရာကို ထရမ့်က အမှန်ပင် ပြီးမြောက်အောင် ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီဖြစ်သည်။

Trump ကို ကုရုနောက်မှ လာသော စတုတ္ထမြောက် အုပ်စိုးရှင်ဖြစ်သည့် Xerxes နှင့် ပုံသဏ္ဍာန်အားဖြင့် ရည်ညွှန်းထားသည်။ Xerxes သည် ချမ်းသာကြွယ်ဝသော ပါရှန်းဘုရင်ဖြစ်ပြီး၊ Esther ၏အကြောင်းအရာ၌ Ahasuerus ဟုလည်း သိရှိကြသည်။ ကျမ်းပိုဒ်များတွင် Xerxes နောက်မှ လာမည့် နောက်ဘုရင်မှာ အခန်းငယ် ၃ ၌ ဖော်ပြထားသော Alexander the Great ဖြစ်သည်။ သမိုင်းအရ Xerxes နှင့် Alexander the Great တို့အကြားတွင် အုပ်စိုးရှင် ရှစ်ပါး ရှိခဲ့သည်။ Trump မှ Alexander the Great က ရည်ညွှန်းထားသော တစ်ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အစိုးရတိုင်အောင် ဘုရင်ဆယ်ပါးကို ရည်ညွှန်းထားပြီး၊ Trump သည် ပထမဆုံးဖြစ်ကာ Alexander သည် နောက်ဆုံးဖြစ်သည်။

ပရောဖက်ဆိုင်ရာမျဉ်းများသည် ကမ္ဘာ၏အဆုံးကာလ၌ မြေကြီး၏ဘုရင်အပေါင်းတို့သည် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်နှင့် မှားယွင်းသောမေထုန်ပြုကြမည်ဖြစ်ကြောင်းကို ဖော်ပြသကဲ့သို့၊ ထိုဘုရင်တို့ကိုလည်း “ဘုရင်ဆယ်ပါး” ဟူ၍ ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည်။ ဆယ်ပိုင်းခွဲထားသောနိုင်ငံ၏ဦးခေါင်းဖြစ်ပြီး ယေဇဗေလနှင့် ထိမ်းမြားထားသော အာဟပ်သည်၊ ဘုရင်ဆယ်ပါးလုံးသည် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်နှင့် မှားယွင်းသောမေထုန်ပြုကြသော်လည်း၊ ထိုသို့ ပထမဦးဆုံးပြုသော အဓိကဘုရင်တစ်ပါးရှိကြောင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်အား မြေကြီး၏ရာဇပလ္လင်ကို ပထမအကြိမ် ပေးအပ်ခံရသောအခါ၊ အဓိကဘုရင်မှာ အေဒီ ၄၉၆ တွင် ဖရန့်များ၏ဘုရင် ကလိုဗစ် (ပြင်သစ်) ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဤအချက်သည် ပြင်သစ်နိုင်ငံအား ကက်သလစ်အသင်းတော်၏ သားဦးဟူသောဘွဲ့နှင့် ကက်သလစ်အသင်းတော်၏ အကြီးဆုံးသမီးဟူသောဘွဲ့တို့ကို ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်က ပေးအပ်ခဲ့ခြင်းနှင့်လည်း ကိုက်ညီသည်။

ယဉ်ကျေးသောလောက၏ ရာဇပလ္လင်ပေါ်သို့ ရောမကို တင်မြှောက်ရာ၌ ပြင်သစ်က ပြီးမြောက်စေခဲ့သော ပရောဖက်ဆိုင်ရာ အမှုသည်၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ပရောဖက်ဆိုင်ရာ အမှုကို ပုံဆောင်ဖော်ပြထားသည်။ သမ္မာကျမ်းစာ ပရောဖက်ပြုချက်၌ ဖော်ပြထားသော တနင်္ဂနွေဥပဒေသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၌ အစပြုကာ၊ ထို့နောက် ကမ္ဘာမြေပေါ်ရှိ အမျိုးသားတိုင်းသည် ထိုဥပမာအတိုင်း လိုက်နာကြသည်။ ပရောဖက်ပြုချက်တစ်ကြောင်းနောက်တစ်ကြောင်းအလိုက်၊ နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များ၌ အပြစ်၏လူသားနှင့် ပထမဦးဆုံးနှင့် အထူးထင်ရှားစွာ မေထုန်ပြုသော ရှင်ဘုရင်ဆယ်ပါးအနက် အဓိကအကျဆုံး ရှင်ဘုရင်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုဖြစ်ကြောင်းကို ဖော်ထုတ်ပြသသည်။ ကျမ်းပိုဒ် ၂ နှင့် ၃ တို့၌ ပထမဆုံးသော ချမ်းသာကြွယ်ဝသည့် ရှင်ဘုရင် ဇေရဇ်နှင့် နောက်ဆုံးသော ရှင်ဘုရင် အလက်ဇန္ဒား မဟာအကြားတွင် ရှင်ဘုရင်များကို ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားခြင်း မရှိသော်လည်း၊ သမိုင်းသည် ရှင်ဘုရင်ဆယ်ပါးကို သတ်မှတ်ဖော်ပြသည်။ အရေအတွက် ဆယ်သည် စမ်းသပ်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသကဲ့သို့၊ မဟာမိတ်ဖွဲ့စည်းမှုကိုလည်း ကိုယ်စားပြုသည်။

ကမ္ဘာလောကသည် ရင်ဆိုင်နေရသော စမ်းသပ်မှုမှာ “သားရဲ၏ ရုပ်ပုံ” ဟူ၍ ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသော ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စနစ်တစ်ရပ်ကို ထူထောင်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ထိုစမ်းသပ်မှုသည် မကြာမီ ရောက်လာမည့် တနင်္ဂနွေဥပဒေနှင့်အတူ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် စတင်ပြီး၊ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ လူမျိုးအပေါင်းတို့သည် ထိုနမူနာကို လိုက်နာလာသောအခါ အဆုံးသတ်သည်။ ယေရှုသည် အစဉ်အမြဲ အရာတစ်ခု၏ အဆုံးကို ၎င်း၏ အစနှင့်တကွ ပုံဖော်ပြသတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် အခန်းငယ် ၂ နှင့် ၃ တို့တွင် ချမ်းသာသော ရှင်ဘုရင်နှင့် အလက်ဇန္ဒားတို့အကြား ရှင်ဘုရင်များကို စာရင်းမဖော်ပြထားသော်လည်း၊ သမိုင်းသည် ယိုယွင်းပျက်စီးနေသော နိုင်ငံရေးစနစ်တွင် ပါဝင်ခြင်းအားဖြင့် မဟုတ်ဘဲ မိမိ၏ စီးပွားရေး လုပ်ငန်းဆောင်တာများမှ ချမ်းသာကြွယ်ဝလာသော အချမ်းသာဆုံး သမ္မတထံတွင် စတင်သော စမ်းသပ်ခြင်းဖြစ်စဉ်တစ်ရပ်ကို ဖော်ထုတ်ပြသသည်။

“အမေရိက” ဟူသောနာမည်သည် “Amerigo” ဟူသောနာမ၏ လက်တင်ဘာသာပြန်ပုံစံမှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုနာမသည် ၁၅ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၆ ရာစုအစောပိုင်းကာလများတွင် ကမ္ဘာသစ်သို့ အကြိမ်ကြိမ်ခရီးထွက်ခဲ့သော အီတလီလူမျိုး စူးစမ်းရှာဖွေသူနှင့် ရေကြောင်းလမ်းညွှန် Amerigo Vespucci ထံမှ ဆင်းသက်လာသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် Vespucci ၏ စူးစမ်းရှာဖွေခရီးစဉ်များသည် ကမ္ဘာသစ်ကို စူးစမ်းရှာဖွေရာတွင် အမြတ်အစွန်းရရှိမှု၊ နယ်ပယ်ချဲ့ထွင်မှုနှင့် ဂုဏ်သိက္ခာတိုးမြှင့်မှုတို့အတွက် အခွင့်အလမ်းများ ရှိနိုင်သည်ဟု မြင်တွေ့ခဲ့သော ပံ့ပိုးသူများနှင့် အကူအညီပေးအပ်သူများ၏ ငွေကြေးထောက်ပံ့မှုနှင့် အရင်းအနှီးရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကြောင့် ဖြစ်နိုင်ခဲ့သည်။ “အမေရိက” ဟူသောနာမည်သည် အမြတ်အစွန်းများ ထုတ်လုပ်ရန် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်မှု၏ သင်္ကေတတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။

ယေရှုသည် အရာတစ်ခု၏ အဆုံးကို အစနှင့်အတူ အမြဲဖော်ပြတော်မူသည်။ ထို့အတူ၊ မေဒို-ပေရရှား၏ ဦးချိုနှစ်ချောင်းရှိသော နိုင်ငံမှ အလက်ဇန္ဒာ မဟာက ကိုယ်စားပြုသော တစ်ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အစိုးရသို့ ကူးပြောင်းရာ တံတားကို ကိုယ်စားပြုသော ဘုရင်ဆယ်ပါး၏ အစပြုခြင်းသည် ချမ်းသာသော ဘုရင်ထံမှ စတင်သည်။ ထိုဘုရင်သည် ပြင်သစ်နှင့် အာဟပ်တို့အားဖြင့် ပုံဆောင်ပြထားသော နိုင်ငံ၏ သမ္မတဖြစ်ပြီး၊ ထို့ပြင် သူသည် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းလုံးအား အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ အာဏာနှင့် ဆက်နွှယ်သော စီးပွားရေးစနစ်ဖြင့် ရင်ဆိုင်စေကာ၊ ဝယ်ခြင်းရောင်းခြင်းကို ပြုနိုင်လိုလျှင် ကက်သလစ်ဘုရားကျောင်းရှေ့၌ ဦးညွှတ်ရမည်ဟု တစ်ကမ္ဘာလုံးကို အတင်းအကျပ် ပြုလုပ်သောအခါ၊ အလက်ဇန္ဒာ မဟာက ကိုယ်စားပြုသော ခေါင်းအဖြစ်လည်း ဖြစ်လာမည်။

ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်းကြီး ၁၇ တွင် ဖော်ပြထားသော သတ္တမနိုင်ငံတော်သည် ရှင်ဘုရင်ဆယ်ပါးဖြစ်သည်။ ထိုဆယ်ပါးသော ရှင်ဘုရင်တို့၏ ပရောဖက်ပြုသော လက္ခဏာတစ်ရပ်မှာ၊ သူတို့သည် “အချိန်တိုကာလ” မျှသာ ဆက်လက်တည်ရှိကြပြီးနောက်၊ “တစ်နာရီ” မျှသာ အတူတကွ တည်မြဲနိုင်သော ဗာဗေလုန်၏ ပြည်တန်ဆာမအား မိမိတို့၏ သတ္တမနိုင်ငံတော်ကို ပေးအပ်ရန် သဘောတူကြခြင်းဖြစ်သည်။ ပရောဖက်တော်အရ သူတို့သည် ထိုသဘောတူညီချက်ကို လက်ခံရသော အကြောင်းရင်းမှာ ဗာဗေလုန်၏ စပျစ်ရည်ကြောင့် မူးယစ်နေကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ သမိုင်းအရ မဟာအလက်ဇန္ဒားသည်လည်း အချိန်တိုကာလမျှသာ အုပ်စိုးခဲ့သည်။ အကြောင်းမူကား သူ၏နိုင်ငံတော် တည်ထောင်သကဲ့သို့ပင် သူ၏အသက်တာလည်း အလျင်အမြန် အဆုံးသတ်သွားခဲ့ပြီး၊ သူသည် မိမိကိုယ်ကို သောက်စားမူးယစ်၍ သေဆုံးခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ထိုသည် ကုလသမဂ္ဂ၏ ရှင်ဘုရင်ဆယ်ပါးတို့၏ အချိန်တိုကာလနှင့် မူးယစ်ခြင်းကို သင်္ကေတပြုသည်။ မဟာအလက်ဇန္ဒားသည် ရပ်တည်လာသည်နှင့်တပြိုင်နက် ကျိုးဖျက်ခြင်းခံရပြီး၊ သူ၏နိုင်ငံတော်ကို လေရှုလေးမျက်နှာသို့ ပေးအပ်ခဲ့ရာ၊ ထိုအရာက သူ၏ ယခင်နိုင်ငံတော်ကို ပြန်လည်တည်ထောင်ရန် နောက်ဆက်တွဲ ဖြစ်ပေါ်လာသော ပဋိပက္ခကို ဖော်ထုတ်ညွှန်ပြလျက်ရှိသည်။

အလက်ဇန္ဒား၏နိုင်ငံတော်သည် ပေါင်းစည်းလာသကဲ့သို့ လျင်မြန်စွာပင် ပြိုကွဲသွားခဲ့သည်။ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် နောက်ဆုံးသောကာလများကို ကိုယ်စားပြုသောကြောင့် ဖြစ်ပြီး၊ ထိုကာလများ၌ ပရောဖက်ပြုချက်များသည် လျင်မြန်စွာ ဖြစ်ပျက်မည်ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။

အစ္စလာမ်၏ တတိယအမင်္ဂလာသည် ပထမနှင့် ဒုတိယအမင်္ဂလာတို့၏ ပရောဖက်ဆိုင်ရာ လက္ခဏာသွင်ပြင်များအပေါ်၌ တည်ထောင်ထားသည်။ ပထမအမင်္ဂလာတွင် မိုဟာမက် ရောက်ရှိလာခြင်းဖြင့် စတင်ကာ နောက်ထပ်ကာလတစ်ခုသို့ ဆက်လက်သွားသော အချိန်ကာလတစ်ရပ် ရှိခဲ့သည်။ ထိုနောက်ထပ်ကာလကို “ငါးလ” သို့မဟုတ် နှစ်တစ်ရာငါးဆယ်ဟု သတ်မှတ်ထားပြီး၊ ထိုကာလအတွင်း အစ္စလာမ်သည် ရောမ၏ စစ်တပ်များကို “နာကျင်စေမည်” ဖြစ်သည်။ ထိုနှစ်တစ်ရာငါးဆယ်ကြာ အချိန်ပရောဖက်ပြုချက်၏ အဆုံးသည် တစ်ချိန်တည်း၌ပင် သုံးရာကိုးဆယ့်တစ်နှစ်နှင့် ဆယ့်ငါးရက်ကြာ ပရောဖက်ပြုချက်၏ အစကိုလည်း အမှတ်အသားပြုသည်။ ထိုကာလအတွင်း ဒုတိယအမင်္ဂလာ၏ အစ္စလာမ်သည် ရောမ၏ စစ်တပ်များကို ထို့နောက် “သတ်မည်” ဖြစ်သည်။

၂၀၀၁ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၁၁ ရက်သည် ပထမအမင်္ဂလာ၏ မိုဟမ္မက်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ကာလ၏ ရောက်ရှိလာခြင်းကို မှတ်သားပေးခဲ့သည်။ ထိုကာလအတွင်း ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၇ ရက်သည် ရှေးကာလ၏ အမှန်တကယ် “ဘုန်းအသရေရှိသောပြည်” ၌—အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုကို ကိုယ်စားပြုသည့် အစားထိုးသင်္ကേതအဖြစ် ဖြစ်သော ထိုနေရာ၌—အစ္စလာမ်က “ရောမ၏ စစ်တပ်များ” ကို “နာကျင်စေ” မည့် ကာလ၏ အစကို မှတ်သားပေးသည့်နေ့လည်း ပါဝင်သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၇ ရက်မှစ၍ ရောမ၏ စစ်တပ်အပေါ် အစ္စလာမ်၏ တိုက်ခိုက်မှုများသည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ ရက်တွင် ဤဆောင်းပါးကို ရေးသားနေချိန်၌ နှစ်ရာနီးပါးသို့ ချဉ်းကပ်လျက်ရှိသည်။

မကြာမီ ရောက်ရှိလာမည့် တနင်္ဂနွေဥပဒေကြောင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် သမ္မာကျမ်းစာပရောဖက်ပြုချက်၌ ဆဌမနိုင်ငံတော်အဖြစ် “သတ်ဖြတ်ခံရ” သည်။ ဤအရာသည် ၎င်းတို့၏ တတိယမြောက် မဟာဂျီဟတ်၏ စစ်ဆင်ရေး ပိုမိုပြင်းထန်လာသကဲ့သို့၊ ယခင် ရောမ၏ စစ်တပ်များကို သတ်ဖြတ်ခဲ့သော အစ္စလာမ်၏ တိုက်ခိုက်မှု သုံးရာကိုးဆယ့်တစ်နှစ်နှင့် တစ်ဆယ့်ငါးရက်နှင့် အပြိုင်ဖြစ်သည်။ မိက္ခေလသည် ထမြောက်ရပ်တည်သောအခါ လူသားတို့၏ စမ်းသပ်ကာလသည် ပိတ်သိမ်းသွားပြီး၊ နောက်ဆုံးသော ဘေးဒဏ်ခုနစ်ပါးကာလအတွင်း လေချီလေးပါးသည် အပြည့်အဝ လွှတ်ချခံရလိမ့်မည်။

“လေးပါးသောလေများ” ကို Sister White က “မိမိကိုယ်ကို လွတ်မြောက်စေပြီး မိမိဖြတ်သန်းရာလမ်းကြောင်းတစ်လျှောက် သေခြင်းနှင့် ဖျက်ဆီးခြင်းကို ဆောင်ကြဉ်းရန် ကြိုးပမ်းနေသော ဒေါသထွက်သည့် မြင်းတစ်စီး” အဖြစ် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားပြီး၊ ကရုဏာခွင့်ကာလပိတ်သိမ်းသောအခါ ၎င်းတို့သည် အပြည့်အဝ လွှတ်ပေးခံရကြသည်။ ဒုတိယအမင်္ဂလာတွင် ၎င်းတို့ကို လေ လေးပါးအဖြစ်မဟုတ်ဘဲ “ကောင်းကင်တမန် လေးပါး” အဖြစ် ဖော်ပြထားခဲ့သည်။

“လေးလေတို့” သို့မဟုတ် “ကောင်းကင်တမန်လေးပါး” ဟူသည်တို့သည် သင်္ကေတကို အသုံးပြုထားသော အကြောင်းအရာအရ အစ္စလာမ်ကို ကိုယ်စားပြုသော သင်္ကေတများ နှစ်မျိုးစလုံးဖြစ်သည်။ မဟာအလက်ဇန္ဒားသည် ထွန်းကားလာသောအခါ၊ မိမိ၏နိုင်ငံတော်သည် သတ္တမနိုင်ငံတော်ကို ကိုယ်စားပြု၏။ ထိုသတ္တမနိုင်ငံတော်သည် နဂါး၊ သားရဲနှင့် မိစ္ဆာပရောဖက်တို့၏ သုံးထပ်ဖွဲ့ နိုင်ငံတော်အနက် သုံးပုံတစ်ပုံဖြစ်၏။ “သူသည် ထွန်းကားလာသောအခါ မိမိ၏နိုင်ငံတော်သည် ကျိုးပဲ့ကွဲပြား၍ မိုးကောင်းကင်၏ လေးလေဘက်သို့ ခွဲဝေခံရလိမ့်မည်။” လူသားတို့၏ စမ်းသပ်ကာလ ပိတ်သိမ်းသည့်အခါ လေးလေတို့၊ သို့မဟုတ် ကောင်းကင်တမန်လေးပါးတို့သည် လွှတ်ပေးခံရမည်ဖြစ်ပြီး၊ သူတို့သည် သူ၏နိုင်ငံတော်ကို ချိုးဖျက်ကြမည်။ အကြောင်းမူကား သူ၏နိုင်ငံတော်သည် “ကျိုးပဲ့ကွဲပြားလိမ့်မည်” ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ ထိုဘုရင်ဆယ်ပါးနှင့် ၎င်းတို့၏ မိတ်ဖက်များဖြစ်သော ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကုန်သည်တို့သည် ထိုအခါ ဝေးရာ၌ ရပ်လျက် ငိုကြွေးမြည်တမ်းကြလိမ့်မည်။

ဘုရင်ဆယ်ပါး၏ စီးပွားရေးဖွဲ့စည်းပုံသည် အစ္စလာမ်၏ “အရှေ့လေ” ကြောင့် ပျက်စီးသွားသည်။

အစ္စလမ်၏ “အရှေ့လေ” သည် မဟာအလက်ဇန္ဒား၏ နိုင်ငံတော်သည် “ချိုးဖျက်” ခံရပြီး လေတော်လေးဘက်သို့ ပေးအပ်ခံရခြင်းအားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသကဲ့သို့၊ “သူတို့၏ ပျက်စီးရာနေ့” ၌ ဘုရင်ဆယ်ပါး၏ နိုင်ငံတော်ကို ချိုးဖျက်လျက်ရှိသည်။ ဒံယေလအခန်းကြီး ၁၁ ၌ ဖြစ်ပျက်ခဲ့သော သမိုင်းအများအပြားသည် အခန်းကြီး ၁၁ သည် ၎င်း၏ နောက်ဆုံးပြည့်စုံခြင်းသို့ ရောက်ရှိလာသည့်အခါ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာမည်ဖြစ်သည်။ ထိုသမိုင်းများကို မှန်ကန်စွာ ခွဲခြားသတ်မှတ်ရမည့် နေရာကို ဆုံးဖြတ်ခြင်းသည် ပရောဖက်ပြုချက်ကို လေ့လာသင်ယူရသူများဖြစ်ရန် ခေါ်တော်မူခံရသူတို့၏ ပရောဖက်ဆိုင်ရာ အမှုတော်ဖြစ်သည်။ ဒံယေလအခန်းကြီး ၁၁ ၏ နောက်ဆုံးသော အခန်းငယ်ခြောက်ငယ်သည် မိက္ခေလ ထတော်မူသည့်အခါ၊ လူသားတို့၏ စမ်းသပ်ခွင့်ကာလ ပိတ်သိမ်းချိန်တွင် အဆုံးသတ်သည်။ မဟာအလက်ဇန္ဒား၏ နိုင်ငံတော်သည် လေတော်လေးဘက်သို့ ခွဲဝေခံရသောအခါ၊ ထိုအရာသည် စမ်းသပ်ခွင့်ကာလ၏ အဆုံးသတ်ကို ကိုယ်စားပြုလျက်၊ ထို့နောက် အခန်းငယ် ၅ မှစ၍ လာမည့် ပရောဖက်ဆိုင်ရာ သမိုင်းကို ပရောဖက်ပြုချက်လိုင်းအသစ်တစ်ကြောင်းအဖြစ် ယူဆရမည်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ထုတ်ပြသသည်။

အခန်းငယ် ၅ မှ အခန်းငယ် ၁၆ အထိသည် ၅၃၈ ခုနှစ်မှ မကြာမီရောက်ရှိလာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေအထိ၏ သမိုင်းကို ဖော်ပြထားသည်။ အခန်းငယ် ၅ မှ ၉ အထိသည် ၅၃၈ ခုနှစ်တွင် စတင်၍ ၁၇၉၈ ခုနှစ်၊ အဆုံးကာလ၌ အဆုံးသတ်ခဲ့သော ပုပ်ရဟန်းအုပ်ချုပ်မှု၏ နှစ်တစ်ထောင်နှစ်ရာခြောက်ဆယ်ကာလ၏ သမိုင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အခန်းငယ် ၁၀ သည် အဆုံးကာလ၌ ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ပုပ်ရဟန်းအာဏာက ဆိုဗီယက်ယူနီယံကို လွှမ်းမိုးဖယ်ရှားခဲ့သည့် အခန်းငယ် ၄၀ ကို ပုံရိပ်တူပြသော သမိုင်းကို ဖော်ပြသည်။ အခန်းငယ် ၁၁ နှင့် ၁၂ တို့သည် ယူကရိန်း၌ လက်ရှိဖြစ်ပွားနေသော ကိုယ်စားလှယ်စစ်ပွဲကို ဖော်ပြပြီး၊ ပူတင်နှင့် ရုရှားသည် ထိုစစ်ပွဲတွင် အနိုင်ရကြမည်ဖြစ်သော်လည်း၊ ပူတင်၏ အောင်ပွဲနောက်ဆက်တွဲသည် “နိနေဝေစစ်ပွဲ” နှင့် “ချော့စရိုး၏ ကျဆုံးခြင်း” တို့နှင့် ပြိုင်တူဖြစ်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုအရာသည် ပထမအမင်္ဂလာ၏ သမိုင်းတွင် အစ္စလာမ်ကို လွှတ်ထုတ်ပေးသော “အောက်မရှိသောတွင်းကို ဖွင့်ပေးသော သော့” ဖြစ်ခဲ့သည်။

ပူတင်၏ အချိန်တိုသာ တည်တံ့ခဲ့သော အောင်မြင်မှု၏ နောက်ဆက်တွဲအဖြစ်၊ ဆယ့်သုံးမှ ဆယ့်ငါးအထိသော အခန်းငယ်များတွင်၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ကိုယ်စားလှယ်စစ်ပွဲတွင် အနိုင်ရမည်ဖြစ်သည်။ ထိုအရာသည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်မှစ၍ ဆင်နွှဲလျက်ရှိခဲ့သော ကိုယ်စားလှယ်စစ်ပွဲ၏ အဆုံးသတ်ဖြစ်သည်။ ထိုကျမ်းပိုဒ်သည် တိုက်ပွဲသုံးကြိမ်ကို သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ ပထမတိုက်ပွဲသည် ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင်၊ အခန်းငယ်ဆယ်နှင့် လေးဆယ်တို့၏ ပြည့်စုံခြင်းအဖြစ်၊ အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ ဒုတိယတိုက်ပွဲမှာ ယခုလက်ရှိ ယူကရိန်း၌ ဖြစ်ပွားနေသော စစ်ပွဲဖြစ်ပြီး၊ အခန်းငယ် ဆယ့်တစ်နှင့် ဆယ့်နှစ်တို့ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ တတိယ ကိုယ်စားလှယ်စစ်ပွဲမှာ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ နောက်ဆုံးအောင်ပွဲကို ကိုယ်စားပြုသောအရာဖြစ်ပြီး၊ အခန်းငယ် ဆယ့်သုံးမှ ဆယ့်ငါးအထိတွင် ဖော်ပြထားသည်။

အခန်းငါးမှ အခန်းတစ်ဆယ့်ငါးအထိ ဖော်ပြထားသော ဤကာလလေးခုပတ်သက်၍ အသိအမှတ်ပြုရမည့်အရာမှာ၊ ယူကရိန်းရှိ လက်ရှိစစ်ပွဲကို ကိုယ်စားပြုသော နောက်ဆုံးကာလနှစ်ခုနှင့် ထို့နောက် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ပြန်လည်တုံ့ပြန်မှုကို ကိုယ်စားပြုသော နောက်ဆုံးကာလနှစ်ခုသည် တံဆိပ်ခတ်ခြင်း၏ အချိန်ကာလအတွင်း ဖြစ်ပေါ်ကြသည်ဟူသည့် အချက်ဖြစ်သည်။ အခန်းတစ်ဆယ့်ခြောက်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် မကြာမီ ရောက်ရှိလာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေကို သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ အခန်းငါးမှ အခန်းတစ်ဆယ်အထိသည် 538 ခုနှစ်မှ 1798 ခုနှစ်ရှိ အဆုံးအချိန်အထိရှိသည့် သမိုင်းကြောင်းကိုလည်းကောင်း၊ ထို့နောက် 1989 ခုနှစ်ရှိ အဆုံးအချိန်အထိကိုလည်းကောင်း ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည်။ ထို့ကြောင့် အခန်းတစ်ဆယ့်တစ်မှ အခန်းတစ်ဆယ့်ငါးအထိတွင် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသော နောက်ဆုံး အင်အားပေးကိုယ်စားစစ်ပွဲ၏ တိုက်ပွဲနှစ်ခုသည်၊ ယေဇကျေလ အခန်း ၁၂ ၌ ရူပါရုံတိုင်း၏ အကျိုးသက်ရောက်မှု ပြည့်စုံအောင် အကောင်အထည်ဖော်ခြင်းခံရသည်ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသော ကာလအတွင်း ပြည့်စုံအကောင်အထည်ဖော်ခြင်းခံရကြသည်။

ထိုရူပါရုံများကို ယေဇကျေလအား “ဘီးအတွင်းရှိ ဘီးများ” ဟူ၍ ကိုယ်စားပြုဖော်ပြခဲ့ပြီး၊ Sister White သည် ၎င်းကို “လူ့အဖြစ်အပျက်များ၏ ရှုပ်ထွေးနက်နဲသော အပြန်အလှန်ဆက်နွှယ်မှု” ဟူ၍ သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ ယူကရိန်းစစ်ပွဲ၏ သမိုင်း၊ ပူတင်၏ အောင်ပွဲ၊ ထို့နောက် သူ၏ ပျက်စီးဆုံးပါးခြင်း၊ ယင်းနောက် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ အောင်ပွဲတို့သည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်အတွင်းရှိ “line upon line” ၏ အရှုပ်ထွေးဆုံးသော ဗျာဒိတ်ဖော်ပြချက်များအနက် တစ်ခုဖြစ်သည်။

ယေဇကျေလ၏ “ဘီးအတွင်းရှိ ဘီးများ” အကြောင်းကို မှတ်ချက်ပြုရင်း Sister White က ယေဇကျေလသည် ထိုဘီးများကို ပထမဦးစွာ မြင်သောအခါ ရှုပ်ထွေးမှုကဲ့သို့ ထင်ရှားခဲ့သော်လည်း၊ နောက်ဆုံးတွင် ယေဇကျေလသည် ထိုဘီးများအတွင်း၌ ပြည့်စုံသော စနစ်တကျ အစီအစဉ်ကို သိမြင်လာခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုဘီးများသည် “လူ့သမိုင်းဖြစ်ရပ်များ၏ ရှုပ်ထွေးစွာ အပြန်အလှန် ဆက်နွယ်တည်ရှိမှု” ဖြစ်သည်။ အခန်းငယ် ၁၁ မှ ၁၅ ထိတွင် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသော သမိုင်းကို မှန်ကန်စွာ ပိုင်းခြားနားလည်နိုင်ရန် ကက်သလစ်အသင်းတော်နှင့် နာဇီဂျာမနီတို့အကြားရှိ ဆက်နွယ်မှုကို နားလည်ရမည်ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ ယူကရိန်းရှိ နာဇီခေါင်းဆောင်များသည် ထိုဆက်နွယ်မှု၏ ကိုယ်စားလှယ်များ ဖြစ်ကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ထို့အပြင် ၁၉၁၈ ခုနှစ်တွင် ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ ဖာတီမာ၌ ပေါ်ထွန်းခဲ့သည်ဟု ခေါ်ဆိုကြသည့် ကညာမာရိ၏ ပေါ်ထွန်းမှု၏ အခန်းကဏ္ဍကိုလည်း နားလည်ထားရန် လိုအပ်သည်။ ထိုသမိုင်းတွင် ကလေးသုံးဦးထံသို့ ကညာမာရိဟု ခေါ်ဆိုကြသည့်သူက ချန်ထားခဲ့သည်ဆိုသော လျှို့ဝှက်ချက်သုံးပါးကိုလည်း ထည့်သွင်းနားလည်ရမည်။ ကက်သလစ်အသင်းတော်နှင့် ဘုရားမရှိဝါဒီ ရုရှားအကြား ဖြစ်ပွားသော တိုက်ပွဲတစ်ရပ်နှင့် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကို ဖော်ပြထားသော ထိုသတင်းစကားသုံးရပ်၏ အခြေခံယူဆချက်သည် ယူကရိန်းစစ်ပွဲ၌ ကိုယ်စားပြုဖော်ပြလျက်ရှိသော ဖာတီမာသတင်းစကား၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။

ပြင်သစ်တော်လှန်ရေးနှင့် ကက်သလစ်အသင်းတော်အပေါ် ယင်း၏ ပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာ ဆက်နွှယ်မှု၊ ထို့အပြင် နောက်ဆုံးတွင် ပူတင်ကို ကိုယ်စားပြုသော နပိုလီယံ ဘိုနာပါတ်နှင့် ဆက်နွှယ်မှုသည်လည်း ယူကရိန်းစစ်ပွဲတွင် ဖော်ပြထားသော “ဘီးများ” ထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ပြင်သစ်တော်လှန်ရေး၏ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုနှင့်ဆိုင်သော ပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာ ဆက်နွှယ်မှုကိုလည်း သမိုင်း၌ ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည်။ အကြောင်းမူကား၊ ပြင်သစ် ကျဆင်းနေစဉ် နပိုလီယံက ပူတင်ကို ကိုယ်စားပြုသကဲ့သို့၊ ၁၉၈၉ ခုနှစ်၏ စစ်ပွဲတွင် ကက်သလစ်ဝါဒ၏ တပ်မတော်များ၏ ခေါင်းဆောင်အဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့သော ယခင် သရုပ်ဆောင် ရိုနယ် ရေဂင်သည်လည်း ယူကရိန်း ကျဆင်းနေစဉ် ယခင် သရုပ်ဆောင် ဇယ်လင်စကီးကို ပုံဆောင်ပြသည်။ ဤကျမ်းပိုဒ်များအတွင်း အပြန်အလှန် ဖြတ်ဆုံ၍ ချိတ်ဆက်နေသော ဘီးများတွင်၊ ဇယ်လင်စကီးကို ထောက်ခံမြှင့်တင်လျက်ရှိခဲ့ပြီး ယခုလည်း ထောက်ခံမြှင့်တင်နေသော အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ ဒီမိုကရက် နိုင်ငံရေးသမားများအတွက် နောက်ဆုံးကောက်ရိုးတစ်စင်းသည် ပူတင် အောင်မြင်လျှင် သူ၏အားဖြင့် ဖော်ထုတ်ခံရမည်ဖြစ်သည်။

ဤလေ့လာမှုကို နောက်ဆောင်းပါးတွင် ဆက်လက်ဖော်ပြမည်။