ဒံယေလကျမ်း - အမှတ် သုံး

ယခုအခါ ကျွန်ုပ်တို့သည် ဒံယေလကျမ်းအတွင်းရှိ လေဝိရာကျမ်း ၂၆ ၏ “ခုနစ်ကြိမ်” အကြောင်းကို လေ့လာနေကြသည်။ မိမိတို့၏ မျက်စိကို ပိတ်ထားရန် ရွေးချယ်ခဲ့သူများအတွက် ၎င်းသည် ဖုံးကွယ်လျက်ရှိသော်လည်း၊ မြင်လိုသူများအတွက်မူ ၎င်းသည် ထင်ရှားစွာ ရှိနေသည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ဒံယေလကျမ်း အခန်း ၈၊ အခန်းငယ် ၁၃ မှ စတင်မည်။

ဤအခန်းငယ်သည် “ထိုနောက်” ဟူသောစကားဖြင့် စတင်ထားပြီး၊ ဒံယေလက ယခင်အခန်းငယ်ဆယ်ခုအတွင်း မကြာသေးမီက မြင်ခဲ့ပြီးသော ပရောဖက်ဆိုင်ရာ သမိုင်းအမြင်နှင့် ခွဲခြားဖော်ပြလျက်ရှိသည်။ အခန်း၏ ပထမနှင့် ဒုတိယအခန်းငယ်တို့တွင် ဒံယေလသည် ထိုအမြင်ကို လက်ခံရရှိခဲ့သော နှစ်ကိုလည်းကောင်း၊ ဥလိုင်မြစ်အနီး၌ ထိုအမြင်ကို လက်ခံရရှိခဲ့ကြောင်းကိုလည်းကောင်း ဖော်ထုတ်ထားသည်။ တတိယအခန်းငယ်မှ ဒွါဒသမအခန်းငယ်အထိ သူသည် ပရောဖက်ဆိုင်ရာ သမိုင်းအမြင်ကို “မြင်” ရသည်။ “ထိုနောက်” သူသည် မေးခွန်းတစ်ခုနှင့် အဖြေတစ်ခုတို့ ပါဝင်သော ကောင်းကင်ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပြောဆိုမှုကို “ကြား” ရသည်။ ဆယ့်ငါးမအခန်းငယ်တွင် သူသည် မကြာသေးမီက မိမိ “မြင်” ခဲ့သော ပရောဖက်ဆိုင်ရာ သမိုင်းအမြင်သည် အဘယ်အရာကို ကိုယ်စားပြုကြောင်းကို စတင်ရှာဖွေလာသည်။ ဒံယေလသည် တတိယအခန်းငယ်မှ ဒွါဒသမအခန်းငယ်အထိ “မြင်” ခဲ့သော အမြင်နှင့်၊ သူ “ကြား” ခဲ့သော ကောင်းကင်ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပြောဆိုမှုတို့အကြားရှိ ကွာခြားချက်ကို အသိအမှတ်ပြုရန်မှာ မရှိမဖြစ် အရေးကြီးသည်—အကြောင်းမှာ ထိုနှစ်မျိုးသည် မတူညီသော အမြင်နှစ်ရပ် ဖြစ်ကြသောကြောင့်ပင်။

အခန်းငယ် ၁၃ တွင် မေးထားသောမေးခွန်းမှာ “ရူပါရုံသည် အဘယ်မျှကာလကြာမည်နည်း” ဟူ၍ဖြစ်ပြီး၊ “ရူပါရုံ” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော စကားလုံးသည် အခန်းငယ် ၁၆ တွင် “ရူပါရုံ” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော စကားလုံးနှင့် မတူညီသော ဟေဗြဲစကားလုံးတစ်လုံးဖြစ်သည်။

ဟီဘရူးစကားလုံး မတူကွဲပြားသော နှစ်လုံးကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာ၌ “vision” ဟူသော စကားလုံးတစ်လုံးတည်းဖြင့် ဘာသာပြန်လိုက်ခြင်းကြောင့် လေဝိရာကျမ်း နှစ်ဆယ့်ခြောက်ပါ “ခုနစ်ကြိမ်” သည် “မျက်စိရှေ့တည့်တည့်၌ ဝှက်ထားခြင်းခံရ” သကဲ့သို့ ဖြစ်သွားခဲ့သည်။ သမ္မာကျမ်းစာကို အပေါ်ယံသာ လျင်မြန်စွာ ဖတ်ရှုသဘောပေါက်ခြင်းဖြင့်သာ ကျေနပ်နေသောသူတို့သည် ဟီဘရူးစကားလုံး မတူညီသော ဤနှစ်လုံးကို စကားလုံးတစ်လုံးတည်းဟု မှတ်ယူကြသော်လည်း၊ ထိုသို့ပြုခြင်းသည် သူတို့အတွက် မိမိတို့ကိုယ်တိုင် အန္တရာယ်ဖြစ်စေသောအရာပင် ဖြစ်၏။

ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်၌ “အချက်အလက်တိုင်းတွင် ဆိုင်ရာအရေးပါမှုရှိသည်” ဟု ကျွန်ုပ်တို့အား အသိပေးထားသည်။ ထို့ကြောင့် အခန်း ရှစ်တွင် “ရူပါရုံ” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော ဟီဘရူးစကားလုံး နှစ်မျိုး ကွဲပြားစွာ ရှိနေသည်ဟူသော အချက်ကို ကျွန်ုပ်တို့ မျက်ကွယ်ပြုရန် ရွေးချယ်လျှင်၊ လာအိုဒိကိ မျက်စိကန်းခြင်းကို ကိုယ့်အပေါ်ကိုယ် သက်ရောက်စေခြင်းအတွက် ကျွန်ုပ်တို့ကိုယ်တိုင် တာဝန်ရှိကြမည်ဖြစ်သည်။ ရှေးဆိုရိုးစကားအရ “မမြင်လိုသူများထက် ပို၍ မျက်စိကန်းသူ မရှိ” ဟူ၏။

“ဗျာဒိတ်” ဟူသော စကားလုံးသည် ဒံယေလ အခန်းကြီး ရှစ်တွင် ဆယ်ကြိမ် ပေါ်လာသည်။ သို့ရာတွင် ထိုဆယ်ကြိမ်၌ ဟေဗြဲစကားလုံး နှစ်မျိုး ပါဝင်နေပြီး၊ ထိုစကားလုံးနှစ်မျိုး၏ အဓိပ္ပာယ်များသည် တူညီခြင်းမရှိပါ။ အကယ်၍ ထိုနှစ်မျိုးသည် အဓိပ္ပာယ်တူညီခဲ့မည်ဆိုလျှင်၊ ဒံယေလသည် ထိုဆယ်ကြိမ်စလုံးတွင် ထိုစကားလုံးနှစ်မျိုးအနက် တစ်မျိုးတည်းကိုသာ အသုံးပြုခဲ့မည် ဖြစ်သည်။ ဒံယေလသည် စကားလုံးနှစ်မျိုးကို ရေးသားခဲ့သည်မှာ၊ ထိုစကားလုံးနှစ်မျိုးစလုံး၌ မိမိတို့၏ သီးသန့်အဓိပ္ပာယ်များ ရှိကြသဖြင့်ဖြစ်ပြီး၊ တစ်မျိုးမှာ ဒံယေလ “မြင်” သော ဗျာဒိတ်ကို ကိုယ်စားပြုကာ၊ အခြားတစ်မျိုးမှာ သူ “ကြား” သော ဗျာဒိတ်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အခန်းငယ် ၁၃ တွင် “ဗျာဒိတ်” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော စကားလုံးမှာ châzôn ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်း၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ “မြင်ကွင်းတစ်ရပ်” သို့မဟုတ် “ဗျာဒိတ်တစ်ပါး”, “အိပ်မက်တစ်ခု” သို့မဟုတ် “ပရောဖက်ပြုချက်တစ်ရပ်” ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်နှင့် ဒံယေလ အသုံးပြုပုံအပေါ် အခြေခံ၍၊ ထိုအရာကို ကျွန်ုပ်သည် “ပရောဖက်ပြုသော သမိုင်း၏ ဗျာဒိတ်” ဟု ခေါ်သည်။

ဒံယေလ အခန်း ရှစ်၏ ပထမပိုဒ်၌ ဒံယေလက “ရူပါရုံတစ်ပါးသည် ငါ့ထံသို့ ပေါ်လာ၏” ဟုဆိုသည်။ ဒုတိယပိုဒ်၌လည်း သူသည် “ရူပါရုံအတွင်း၌ ငါမြင်ရ၏” ဟူ၍ နှစ်ကြိမ်တိုင်တိုင် ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် တဆယ်သုံးပိုဒ်၌ “ရူပါရုံသည် အဘယ်မျှကြာမည်နည်း” ဟူသော မေးခွန်းကို ထုတ်ဖော်ထားသည်။ ထိုအသုံးအနှုန်းများအားလုံးမှာ ဟေဗြဲစကား “châzôn” ပင်ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် တဆယ်ငါးပိုဒ်သို့ ရောက်သောအခါ၊ ဒံယေလက ထိုတူညီသောစကားလုံးကို အသုံးပြုခဲ့သည့် အရေးအကြီးဆုံးအချိန်ဖြစ်ကောင်းဖြစ်သည်။ အကြောင်းမူကား သူက “ငါသည်”…“ရူပါရုံကို မြင်ပြီး အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို ရှာဖွေသောအခါ” ဟုဆိုထားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဒံယေလသည် châzôn ရူပါရုံကို မြင်ပြီးနောက်၊ ထိုရူပါရုံ၏ အဓိပ္ပာယ်ကို နားလည်လိုခဲ့သည်။ ဤအချက်သည် ထိုအခန်းအတွင်း၌ ဝတ်ပြုရာကျမ်း အခန်း နှစ်ဆယ့်ခြောက်ရှိ “ခုနစ်ကာလ” ကို ဖုံးကွယ်ထားခြင်းနှင့် ဆက်စပ်၍ အလွန်အရေးကြီးသော သက်ရောက်မှုရှိသည်။

ထို့အပြင်၊ သူသည် ဆယ့်ခုနစ်နှင့် နှစ်ဆယ့်ခြောက်မြောက် အခန်းငယ်များတွင် châzôn ဟူသော စကားလုံးကိုလည်း အသုံးပြုထားသည်။ “ရူပါရုံ” ဟူသော စကားလုံးသည် ဒံယေလ အခန်းကြီး ရှစ်တွင် ဆယ်ကြိမ် ပေါ်လာပြီး၊ châzôn ဟူသော စကားလုံးသည် ထိုပေါ်လာမှုများအနက် ခုနစ်ကြိမ်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ဒံယေလသည် “ရူပါရုံ” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော အခြား ဟေဗြဲစကားလုံးကို လေးကြိမ် အသုံးပြုထားသည်။ ထိုအခြား ဟေဗြဲစကားလုံးမှာ mar’eh ဖြစ်ပြီး၊ “အသွင်အပြင်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။

ဒံယေလအခန်းကြီး ၈ တွင် châzôn ကို ခုနစ်ကြိမ်တွေ့ရပြီး၊ mar’eh ကို လေးကြိမ်တွေ့ရသည်။ ထိုနှစ်မျိုးကို ပေါင်းစည်းလျှင် ဒံယေလအခန်းကြီး ၈ တွင် အင်္ဂလိပ်စကားလုံး “vision” ပေါ်လာသော အကြိမ်ဆယ်ကြိမ်ကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။ ခုနစ်နှင့် လေးကို ပေါင်းလျှင် ဆယ့်တစ် ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ mar’eh ဟူသော စကားလုံးကို ဒံယေလအသုံးပြုခဲ့သော အကြိမ်တစ်ကြိမ်တွင် ၎င်း၏ သတ်မှတ်အဓိပ္ပာယ်အတိုင်းပင် ဘာသာပြန်ထားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော်၊ အခန်းငယ် ၁၅ တွင် ဒံယေလသည် ပရောဖက်ပြုသမိုင်း၏ châzôn ရူပါရုံ၏ အနက်ကို “ရှာဖွေ” နေစဉ်၊ သူ့ရှေ့၌ “လူတစ်ယောက်၏ အသွင်အပြင်ကဲ့သို့သော အရာ” တစ်ခု “ရပ်နေ” လေသည်။ “အသွင်အပြင်” ဟူသော စကားလုံးမှာ mar’eh ပင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် mar’eh ကို ဒံယေလအခန်းကြီး ၈ တွင် ဒံယေလက လေးကြိမ်အသုံးပြုထားပြီး၊ ၎င်းတို့အနက် တစ်ကြိမ်မှာ ၎င်း၏ မူလအဓိပ္ပာယ်ဖြစ်သော “အသွင်အပြင်” နှင့် ကိုက်ညီစွာ ဘာသာပြန်ထားကာ၊ ကျန်သော သုံးကြိမ်ကို “vision” ဟူ၍ ဘာသာပြန်ထားသည်။

King James Bible ကို ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့သော လူတို့အပေါ် ဝေဖန်ပြစ်တင်ခြင်းတစ်စုံတစ်ရာကို ကျွန်ုပ် အဆိုပြုနေခြင်း မဟုတ်ပါ။ သို့ရာတွင် မှတ်သားရမည့်အချက်မှာ၊ အခန်းငယ် ၁၃ တွင် King James Bible အတွင်း ထည့်သွင်းထားသော စကားလုံးတစ်လုံးတည်းဖြစ်သည့် (sacrifice) ကို တွေ့ရပြီး၊ ဗျာဒိတ်အာဝဇ္ဇနာက ထိုစကားလုံးသည် “မူရင်းကျမ်းစာသားနှင့် မသက်ဆိုင်” ဟု တိတိကျကျ ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ပြင် ဗျာဒိတ်အာဝဇ္ဇနာက ထိုထည့်သွင်းထားသော စကားလုံးသည် “လူ့ပညာဖြင့် ထည့်သွင်းထားခြင်း” ဖြစ်ကြောင်းလည်း ဖော်ပြထားသည်။ ထိုအခန်းတစ်ခုတည်းအတွင်းမှာပင် ဟေဗြဲစကားလုံး မတူညီသော နှစ်လုံးကို အင်္ဂလိပ်စကားလုံး တစ်လုံးတည်းဖြင့် ဘာသာပြန်ထားသည်။ ဤစကားလုံး နှစ်လုံးအကြားရှိ ကွာခြားချက်ကို သိမြင်လက်ခံရန် မဖြစ်မနေ လိုအပ်သော အကြောင်းရင်းမှာ အလွန်နက်ရှိုင်းစွာ အရေးကြီးလှသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ဒန်နီယေလသည် မိမိယခုမှ “မြင်” ခဲ့သော “châzôn vision” ၏ “အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို ရှာဖွေ” နေစဉ်တွင်၊ ခရစ်တော်က ဂေဗြေလကို ဒန်နီယေလအား မိမိယခုမှ “ကြား” ခဲ့သော “mar’eh vision” ကို နားလည်စေရန် “ပြုလုပ်” ရန် အကြောင်းကြားတော်မူသည်။ ဒန်နီယေလသည် ပရောဖက်ပြုသမိုင်း၏ ရူပါရုံကို နားလည်လိုခဲ့သော်လည်း၊ အခန်းငယ် ၁၃ တွင် Palmoni (that certain saint which spake) ဟု ဖော်ပြထားပြီးဖြစ်သော ခရစ်တော်သည် ဂေဗြေလအား ဒန်နီယေလကို “châzôn vision” မဟုတ်ဘဲ “mar’eh vision” ကို နားလည်စေရန် ညွှန်ကြားတော်မူခဲ့သည်။ အခန်းငယ် ၁၅ နှင့် ၁၆ တို့တွင် ဂေဗြေလ၏ သတ်မှတ်ထားသော ရည်ရွယ်ချက်မှာ ဒန်နီယေလအား “mar’eh vision” ကို နားလည်စေရန် ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားပြီး၊ ထိုစကားလုံးကို “vision” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော်လည်း ၎င်း၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ “appearance” ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ဒန်နီယေလ နားလည်လိုခဲ့သော ပရောဖက်ပြုသမိုင်း၏ ရူပါရုံ မဟုတ်ပေ။ ဂေဗြေလ၏ တာဝန်အပ်နှင်းချက်ကို မသိမမှတ်မိပါက၊ ဝတ်ပြုရာကျမ်း နှစ်ဆယ့်ခြောက် အခန်းရှိ “ခုနစ်ကြိမ်” သည် မျက်မှောက်တည့်တည့်၌ပင် ဖုံးကွယ်လျက်ရှိနေသည်။

အခန်းငယ် နှစ်ဆယ့်ခြောက်တွင် “vision” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော ဟေဗြဲစကားလုံး နှစ်လုံးစလုံးသည် တစ်ခုတည်းသော အခန်းငယ်အတွင်း၌ တည်ရှိနေပြီး၊ ထိုအခန်းငယ်သည် “ခုနစ်ကြိမ်” နှင့်ဆိုင်သော ဒါနိယေလ၏ သက်သေခံချက်၏ အမှန်တရားကို ဖွင့်လှစ်နားလည်ရန် အဓိက သော့ချက်များအနက် တစ်ခု ဖြစ်လာသည်။

နှစ်ဆယ့်ခြောက်ပိုဒ်တွင် “ညနေခင်းများနှင့် နံနက်ခင်းများ၏ ရူပါရုံ” ဟူသောအရာမှာ mar’eh ရူပါရုံဖြစ်ပြီး၊ အဓိပ္ပာယ်မှာ “ပုံပေါ်ခြင်း” ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် “ပိတ်ထားရမည့်” ရူပါရုံမှာ ပရောဖက်ပြု သမိုင်း၏ châzôn ရူပါရုံဖြစ်သည်။ “ညနေခင်းများနှင့် နံနက်ခင်းများ” ဟူသော အသုံးအနှုန်းသည် ရူပါရုံနှစ်မျိုးအကြားရှိ ကွာခြားမှုကို သီးခြားခွဲထုတ်၍ ဖော်ထုတ်ပြသသောအရာဖြစ်သည်။ ထိုသို့ပြုရာတွင် သမ္မာကျမ်းစာ ပေါ်ပေါက်လာခြင်း၌ လူ့အချက်အလက်၏ အခန်းကဏ္ဍကို ဖော်ပြသည့် နောက်ထပ် ဥပမာတစ်ခုကိုလည်း ပေးထားသည်။ ထိုလူ့အချက်အလက်တွင် သမ္မာကျမ်းစာ၏ စကားတော်များကို မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သော ပရောဖက်များသာမက၊ သမ္မာကျမ်းစာကို ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့သူများလည်း ပါဝင်ကြသည်။ သမ္မာကျမ်းစာသည် ခရစ်တော်ကဲ့သို့ပင် ဘုရားသဘောနှင့် လူ့သဘော ပေါင်းစပ်ထားသည့်အရာကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထိုလူ့သဘောသည် အာဒံ အပြစ်ကျူးလွန်ပြီးနောက်မှ စ၍ သမိုင်းတစ်လျှောက် ဆင်းသက်လာကာ သမ္မာကျမ်းစာကို မှတ်တမ်းတင်သူများနှင့် ဘာသာပြန်ဆိုသူများထံသို့လည်း ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။ ခရစ်တော်နှင့် သမ္မာကျမ်းစာတို့သည် နှစ်မျိုးလုံး ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ဖြစ်ကြပြီး၊ ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်သည် စင်ကြယ်သန့်ရှင်း၏။ အကြောင်းမူကား ထိုပေါင်းစပ်မှုအတွင်းရှိ ဘုရားသဘောသည် အစဉ် လူ့ဇာတိ၌ တည်ရှိနေသော မည်သည့်ကန့်သတ်ချက်များကိုမဆို အမြဲ အုပ်ချုပ်လွှမ်းမိုးခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

“ညနေနှင့် နံနက်” ဟူသော အသုံးအနှုန်းသည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်၌ အကြိမ်ကြိမ် တွေ့ရပြီး၊ အခန်းငယ် နှစ်ဆယ့်ခြောက်၌ ရှိသကဲ့သို့ အမြဲတမ်း “ညနေနှင့် နံနက်” ဟူ၍သာ ဘာသာပြန်ထားသည်။ ထို့အတူ ကမ္ဘာဦးကျမ်း၌ ဖန်ဆင်းခြင်းအကြောင်းကို “ညနေဖြစ်၍ နံနက်ဖြစ်လေ၏…” ဟူ၍ ထပ်တလဲလဲ ဖော်ပြထားသော နေရာများ၌လည်း အလွန်မကြာခဏ ထိုသို့ပင် ဘာသာပြန်ထားသည်။ အမှန်တကယ်အားဖြင့်၊ အချက်အလက်တိုင်း၌ မိမိနှင့်သက်ဆိုင်သော အရေးပါမှု ရှိသည် (ထိုအချက်ကို နားလည်ခြင်းသည် မရှိမဖြစ် အရေးကြီးသည်)။ သမ္မာကျမ်းစာတစ်လျှောက်လုံးတွင် “ညနေနှင့် နံနက်” ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို “ညနေနှင့် နံနက်” ဟူ၍ မဘာသာပြန်ဘဲ ထားသော တစ်ခုတည်းသော နေရာမှာ ဒံယေလအခန်းကြီး ၈ ၏ အခန်းငယ် ၁၄ ပင် ဖြစ်သည်။ ထိုနေရာတွင်သာ၊ ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်အတွင်း၌သာ၊ “ညနေနှင့် နံနက်” ဟူသော စကားစုကို ရိုးရိုး “ရက်များ” ဟူ၍သာ ဘာသာပြန်ထားသည်။

ထို့နောက် ဆယ့်နှစ်ပိုဒ်အကြာတွင်၊ ဒံယေလကျမ်း၏ ထိုတူညီသောအခန်း၌ “ညနေနှင့် နံနက်” ဟူသော ဟီးဘရူးစကားစုကို အမြဲတမ်း ဘာသာပြန်သကဲ့သို့ပင် ဘာသာပြန်ထားသည်။ သို့ရာတွင် အဒ်ဗင့်တီဇင်၏ အလယ်တိုင်နှင့် အခြေခံအုတ်မြစ်ဖြစ်သော ထိုပိုဒ်တွင်မူ၊ ထိုစကားစုကို ရိုးရိုးသာ “နေ့ရက်များ” ဟု ဘာသာပြန်ထားသည်။ King James Bible ၏ ဘာသာပြန်သူတို့အား ထင်ရှားလှသော ဤကဲ့သို့သော ဆန့်ကျင်မှုတစ်ရပ်ကို ပြုလုပ်စေသော သြဇာလွှမ်းမိုးမှုမှာ မည်သည့်အရာဖြစ်ခဲ့သနည်း။ သူတို့သည် နှစ်ဆယ့်ခြောက်ပိုဒ်၌ ထိုစကားစုကို သမ္မာကျမ်းစာတစ်လျှောက်လုံးရှိ ထိုစကားစုပေါ်ပေါက်ရာ အခြားအကြိမ်အားလုံးနှင့် ကိုက်ညီစွာ ဘာသာပြန်ခဲ့ကြသည်။ သို့သော် နှစ်ဆယ့်ခြောက်ပိုဒ်မတိုင်မီ ဆယ့်နှစ်ပိုဒ်အလို၊ တစ်ဆယ့်လေးပိုဒ်၌မူ၊ သူတို့၏ လူသားဆန်မှုက တစ်ဆယ့်သုံးပိုဒ်၏ မေးခွန်းအပေါ် အထူးကွဲပြားခြားနားသော ထင်ရှားချက်တစ်ရပ်ကို တင်ထားခဲ့သည်။ ထို့ပြင် တစ်ဆယ့်သုံးပိုဒ်၏ မေးခွန်းတွင် သမ္မာကျမ်းစာထဲသို့ မထည့်သွင်းသင့်ခဲ့သော စကားလုံးတစ်လုံးဖြစ်သည့် (ယဇ်ပူဇော်ခြင်း) ကိုလည်း ပါဝင်စေခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်သည် တစ်ဆယ့်လေးပိုဒ်ကို အလွန်နက်နဲ၍ ထူးခြားသီးသန့်သော နည်းလမ်းဖြင့် ထင်ရှားပေါ်လွင်နေစေလိုတော်မူခဲ့သည်။ ထိုသို့ ပြုတော်မူခြင်းအားဖြင့်လည်း၊ ဂါဗြေလအား ဒံယေလနားလည်စေရန် ညွှန်ကြားထားခဲ့သော အရာကို ကိုယ်တိုင် သတ်မှတ်ဖော်ပြတော်မူခဲ့သည်။

ဆယ့်ခြောက်မြောက်ကျမ်းပိုဒ်တွင်၊ ယေရှုက ဂါဗြေလအား ဒံယေလသည် ပရောဖက်ပြုထားသော သမိုင်းကြောင်းဆိုင်ရာ châzôn ရူပါရုံကို နားလည်လိုနေသော်လည်း၊ mar’eh ရူပါရုံကို ဒံယေလအား နားလည်စေရန် အမိန့်ပေးတော်မူခဲ့သည်။ နှစ်ဆယ့်ခြောက်မြောက်ကျမ်းပိုဒ်တွင် “ပြောကြားခဲ့သော ညနေများနှင့် နံနက်များ၏ ရူပါရုံ” သည် “မှန်ကန်” သည်ဟု ဆိုထားသည်။ châzôn ရူပါရုံသည် ပရောဖက်ပြုထားသော “မြင်ကွင်း” တစ်ခုဖြစ်ခဲ့သော်လည်း၊ mar’eh ရူပါရုံမှာ “ပြောကြားခံခဲ့ရသော” ရူပါရုံဖြစ်သည်၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းကို စကားဖြင့် ဖော်ပြပြောဆိုခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ပလ်မိုနီက “ညနေများနှင့် နံနက်များ နှစ်ထောင်သုံးရာတိုင်အောင်၊ ထို့နောက် သန့်ရှင်းရာဌာနသည် သန့်စင်ခြင်းခံရလိမ့်မည်” ဟု ဆိုခဲ့သော ဆယ့်လေးမြောက်ကျမ်းပိုဒ်တွင် ၎င်းကို ပြောဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ နှစ်ဆယ့်ခြောက်မြောက်ကျမ်းပိုဒ်သည် “ညနေများနှင့် နံနက်များ” ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို သုံး၍၊ ၎င်းသည် “ပြောကြားခံခဲ့ရသော” ရူပါရုံဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြကာ ဒံယေလ အခန်းကြီး ၈ ထဲရှိ ရူပါရုံနှစ်ခုအကြား ကွဲပြားမှုကို သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ ဒံယေလက “မြင်” ခဲ့ပြီး၊ ဒံယေလက နားလည်လိုခဲ့သော ပရောဖက်ပြုထားသော သမိုင်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရူပါရုံသည်၊ ဒံယေလက “ကြား” ခဲ့သော “ပြောကြားခံခဲ့ရသော” ရူပါရုံနှင့် မတူပေ။ ထို့ထက် အရေးကြီးသည်မှာ၊ ဒံယေလက “ကြား” ခဲ့သော ထိုရူပါရုံပင် ဂါဗြေလက ဒံယေလအား နားလည်စေရန် ဖော်ပြပေးရမည့် ရူပါရုံဖြစ်ခဲ့သည်။

သန့်ရှင်းသောကျမ်းစာကို ရေးစပ်ရာတွင် ပါဝင်ခဲ့သော လူသားရေးရာအရာသည် ဒံယေလအခန်းကြီး ၈ တွင် “ဗျာဒိတ်ရူပါရုံ” ဟူသော စကားလုံးကို ဆယ်ကြိမ် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ပြီး၊ ထိုသို့ပြုခြင်းအားဖြင့် “မြင်ခဲ့သော” ဗျာဒိတ်ရူပါရုံတစ်ခုနှင့် “ကြားခဲ့သော” ဗျာဒိတ်ရူပါရုံတစ်ခုတို့၏ ကွာခြားချက်ကို ဖုံးကွယ်ထားခဲ့သည်။ ထိုသို့ပြုခြင်းအားဖြင့်၊ ခရစ်တော်၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ဒံယေလက မိမိ “ကြားခဲ့သော” ဗျာဒိတ်ရူပါရုံကို နားလည်စေရန် ဖြစ်ပြီး၊ မိမိ “မြင်ခဲ့သော” ဗျာဒိတ်ရူပါရုံကို နားလည်ခြင်းထက် ထိုအရာကို အထူးအလေးပေးထားကြောင်း ဖော်ပြသော အလေးထားမှုကိုလည်း မရှင်းလင်းစေခဲ့သည်။ ယခု ဂါဗြေလသည် မိမိအပ်နှင်းခံထားသော တာဝန်ကို ပြည့်စုံစေရန် မည်သို့ဆောင်ရွက်သည်ကို ကျွန်ုပ်တို့ စဉ်းစားနိုင်ကြသည်။

ယခု ဂါဗြေလသည် မှန်ကန်သော ညနေများနှင့် နံနက်များ နှစ်ထောင်သုံးရာ၏ ရူပါရုံကို ဒံယေလ နားလည်စေရန် မိမိ၏လုပ်ငန်းကို စတင်လေသည်။ အရင်ဦးစွာ သူသည် ပရောဖက်ပြုသမိုင်း၏ ရူပါရုံဖြစ်သော châzôn ရူပါရုံသည် “အဆုံးကာလ” ၌ ဖြစ်မည်ဟု ဒံယေလအား အသိပေးလေသည်။ ထိုနောက် ဒံယေလသည် ပရောဖက်ပြုအိပ်မက်သဘောဖြင့် အိပ်လျက်ရှိစဉ် ဂါဗြေလသည် ဒံယေလကို ထိ၍ မတ်တပ်ရပ်နိုင်စေရန် ထောင်မတ်စေ၏။ ထို့နောက် သူက “သင့်အား သိစေမည်” ဟု အသိပေးလေသည်။

ထိုအရာသည် Palmoni (Christ) က၊ “Gabriel၊ ညဦးနှင့် နံနက်များ၏ mar’eh ရူပါရုံကို ဤသူနားလည်စေပါ” ဟု မိန့်တော်မူသောအခါ Gabriel အား ပြုလုပ်စေတော်မူခဲ့သော အရာပင်ဖြစ်သည်။ Gabriel က မိမိသည် ဒံယေလအား “အမျက်တော်၏ အဆုံးကာလ၌ ဖြစ်လာမည့်အရာကို သိစေမည်” ဟု ဆိုသည်။ ထိုအရာပင် ရှိနေ၏။ ထိုအရာသည် Leviticus နှစ်ဆယ့်ခြောက် အခန်းရှိ “ခုနစ်ကြိမ်” ပင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို Gabriel က ပရောဖက်များအား ထပ်ခါတလဲလဲ သက်သေခံစေ၍ မိမိတို့၏ ရေးသားချက်များ၌ အသုံးပြုစေခဲ့သော ပရောဖက်ပြုနည်းကိုယ်တိုင်အားဖြင့် ဖုံးကွယ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုနည်းလမ်းမှာ “line upon line, here a little and there a little” ဟူသော နည်းလမ်းပင် ဖြစ်သည်။

“Daniel and the Revelation အပေါ် အတွေးများ” ဟူသော စာအုပ်တွင် Uriah Smith က (အက်ဒ်ဗင်တစ်တို့အားလုံးသာမက၊ ၎င်းတို့၏ အိမ်နီးချင်းများပင် သိကျွမ်းရင်းနှီးထားသင့်သော စာအုပ်ဖြစ်သည်) ဒံယေလ အခန်း ၈ ၏ အခန်းငယ် ၁၇ မှ ၁၉ အထိအပေါ် အောက်ပါအတိုင်း မှတ်ချက်ပြုထားသည်။

Smith သတ်မှတ်ဖော်ပြနေသော “အမျက်တော်” သည် မနာရှေကို အာရှုရိတို့က ဗာဗုလုန်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည့် ဘီစီ 677 ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့သည်။ ကံမကောင်းစွာဖြင့် Smith သည် ဘီစီ 586 ခုနှစ်တွင် ဇေဒကိယာ ပြုတ်ကျခဲ့ခြင်းကို ယူ၍ ထိုအရာကို ဆယ့်ကိုးပိုဒ်ရှိ “အမျက်တော်” ကာလ၏ အစအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ Smith သည် ထိုပိုဒ်တွင် “အမျက်တော်၏ နောက်ဆုံးအဆုံး” ဟု ဖော်ပြထားသည်မှာ အဘယ်အဓိပ္ပာယ်ရှိသည်ကို လုံးဝ မကိုင်တွယ်ပေ။ သူသည် ထိုစကားလုံးကို ရိုးရိုး “အမျက်တော်” ဟူ၍သာ သဘောထားသည်။ သို့သော် “အမျက်တော်၏ နောက်ဆုံးအဆုံး” ရှိသည်ဆိုလျှင် သဒ္ဒါနှင့် ယുക്തိဗေဒအရ အနည်းဆုံး “အမျက်တော်၏ ပထမအဆုံး” လည်း ရှိရမည်ဟု တောင်းဆိုသည်။ Smith သည် သိမ်းသွားခြင်း နှစ်ခုနစ်ဆယ်ကာလသည် ဘီစီ 606 ခုနှစ်တွင် ယေဟောယာကိမ်ကို ဆန့်ကျင်၍ နေဗုခဒ္ဒနေဇာ၏ ပထမဆုံး တိုက်ခိုက်မှုဖြင့် စတင်ခဲ့ကြောင်း သိရှိခဲ့သော်လည်း၊ အမျက်တော်ကာလ၏ အစကိုမူ ယုဒနိုင်ငံ၏ နောက်ဆုံးမင်းကြီးဖြစ်သော ဇေဒကိယာကို ဆန့်ကျင်၍ ပြုလုပ်ခဲ့သည့် နေဗုခဒ္ဒနေဇာ၏ တတိယမြောက် တိုက်ခိုက်မှုမှ စတင်သည်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

စမစ်သည် ဆယ့်ကိုးချက်ရှိ “အမျက်တော်” ကို အချိန်ကာလတစ်ရပ်အဖြစ် မှန်ကန်စွာ ခွဲခြားသိမြင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်ကာလကိုလည်း ဒံယေလ ၈:၁၃ နှင့် ကိုက်ညီသကဲ့သို့ သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် အလုံးအရင်းတို့ကို နင်းချေခြင်းကာလအဖြစ် မှန်ကန်စွာ သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်း၏ အဆုံးသတ်အမှတ်ကိုလည်း 1844 ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ 22 ရက်အဖြစ် မှန်ကန်စွာ သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

စမစ်သည် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအားဖြင့် မှန်ကန်ခဲ့သော်လည်း၊ ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ အသုံးချမှုများ၌ သူ၏ လက္ခဏာရပ်ဖြစ်သော အရာကို ပြုလုပ်ခြင်းအားဖြင့် အမှန်တရားကို လွဲချော်ခဲ့သည်။ သူသည် ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ နှုတ်ကပတ်တော်ကို သမိုင်းအပေါ် မိမိ၏ နားလည်မှုကို လမ်းညွှန်စေမည့်အစား၊ သမိုင်းကို ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ နှုတ်ကပတ်တော်အပေါ် မိမိ၏ အနက်ဖော်ပြချက်ကို လမ်းညွှန်စေခဲ့သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ သမိုင်းကို သမ္မာကျမ်းစာက သတ်မှတ်ဖော်ပြစေမည်ဆိုလျှင်၊ ထိုအခါ သမိုင်းကို ချဉ်းကပ်ရန် မှန်ကန်သော အချက်အလက်များကို ရရှိကြမည်ဖြစ်သည်။

သမ္မာကျမ်းစာသည် လူတစ်ဦးသည် မည်သူ့အားဖြင့် အနိုင်ယူခံရသနည်း၊ ထိုသူ၏ အစေခံဖြစ်သည်ဟု သွန်သင်ထားသည်။

မနာရှေသည် ခရစ်တော်မပေါ်မီ ၆၇၇ ခုနှစ်တွင် ဗာဗုလုန်သို့ ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်ခြင်းခံရသည်။ ယုဒသည် အနိုင်ယူခံရ၍ ကျွန်ဘဝသို့ ခေါ်ဆောင်သွားခြင်းခံရသောအရာသည် ထိုနေရာ၌ပင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ၁၈၄၃ ခုနှစ်ဇယားနှင့် ၁၈၅၀ ခုနှစ်ဇယား နှစ်ခုလုံးတွင် ဖော်ပြထားသော အစပြုမှတ်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုဇယားများကို Sister White က မှန်ကန်သည်ဟု အတည်ပြုထောက်ခံထားသည်။ Smith သည် ဒံယေလ အခန်းကြီး ၈၊ အခန်းငယ် ၁၃ တွင် ဖော်ပြထားသော နင်းခြေခြင်း၏ အစကို ယုဒဘုရင်များ၏ နောက်ဆုံးဘုရင်ဖြစ်သော ဇေဒကိယထံမှ စတင်ထားသည်။ သို့သော် ဇေဒကိယသည် တဖြည်းဖြည်း တိုးတက်လာသော တရားစီရင်ခြင်း၏ အဆုံးဖြစ်ပြီး အစမဟုတ်ပေ။ Sister White က မနာရှေ၏ ဗာဗုလုန်တွင် ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်ခြင်းကို နောက်မှဖြစ်ပေါ်မည့်အရာ၏ “အနှံ့အပြားပေးသွင်းငွေ” ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ “အနှံ့အပြားပေးသွင်းငွေ” ဆိုသည်မှာ ကြိုတင်ပေးချေသော ငွေပမာဏတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး၊ နောက်ထပ်ပေးချေမှုများ ဆက်လက်လိုက်ပါမည့် ဝယ်ယူမှုတစ်ရပ်၏ အစပြုခြင်းကို အမှတ်အသားပြုသည်။

မနာရှေသည် “ခုနစ်ကာလ” ဆိုင်ရာ “ကျိန်ခြင်း” စတင်ခဲ့သည့် “အပေါင်ငွေ” ကို အမှတ်အသားပြုခဲ့ပြီး၊ ထိုအရာသည် နောက်ဆုံးသော “အမျက်တော်” ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမူကား “ပထမအမျက်တော်” သည် မြောက်ပိုင်းနိုင်ငံတော်ကို ဘီစီ 723 ခုနှစ်တွင် သိမ်းပိုက်ကာ သုံ့ပန်းဘဝသို့ ခေါ်ဆောင်သွားသောအခါမှစ၍ စတင်ခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ဒံယေလကို သုံ့ပန်းအဖြစ် ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သော ယေဟောယာကိမ်၏ ပြိုလဲပျက်စီးမှုကာလ၌၊ ယေရမိ ဖော်ပြထားသော သုံ့ပန်းဘဝ အနှစ်ခုနစ်ဆယ်သည် ဘီစီ 606 ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့သည်။ ယေဟောယာကိမ်ပြီးနောက် နှစ်ပါးမြောက်သော မင်းကြီးလက်ထက်တွင် ယေရုရှလင်မြို့သည် ဖျက်ဆီးခံရပြီး၊ ယုဒနိုင်ငံ၏ နောက်ဆုံးမင်းကြီး ဇေဒကိသည် မိမိရှေ့တွင် မိမိသားတို့ သတ်ဖြတ်ခံရသည်ကို မြင်တွေ့ရပြီးနောက်၊ မျက်စိဖောက်ထုတ်ခံရကာ ဗာဗုလုန်သို့ သုံ့ပန်းအဖြစ် ခေါ်ဆောင်သွားခံရလေသည်။

စမစ်သည် အဆင့်ဆင့်တိုးတက်လာသော တရားစီရင်မှုတစ်ရပ်လုံးကို ဇေဒကိယထံ သတ်မှတ်ပေးခဲ့ပြီး၊ မိမိ၏ ယူဆချက်အတွက် သက်သေခံကျမ်းချက်အဖြစ်လည်း ဇေဒကိယ၏ တရားစီရင်မှုကို အသုံးပြုခဲ့သည်။ “ဆိုးညစ်၍ မသန့်ရှင်းသော မင်းသား” ဖြစ်သော ဇေဒကိယ၏ တရားစီရင်မှုသည်၊ ခရစ်တော်သည် နိုင်ငံတော်တစ်ခုကို တည်ထောင်ရန် ကြွလာမည့်အချိန်တိုင်အောင် ယုဒ၏ သရဖူကို ဖယ်ရှားထားရမည်ဖြစ်ကြောင်း အမှန်တကယ် ဖော်ပြခဲ့သည်။ စမစ်က “သူတို့သည် မြေကြီးဆိုင်ရာ အာဏာများ၏ လက်အောက်၌ ရှိနေကြပြီး၊ ဒါဝိဒ်၏ ရာဇပလ္လင်ကို ပြန်လည်တည်ထောင်သည့်အချိန်တိုင်အောင်—၎င်း၏ တရားဝင် အမွေဆက်ခံသူ ဖြစ်သော၊ ငြိမ်သက်ခြင်း၏ မင်းသား မေရှိယ ကြွလာမည့်အချိန်တိုင်အောင်—ထိုသို့ပင် ရှိနေကြလိမ့်မည်။ ထို့နောက် ထိုရာဇပလ္လင်ကို ကိုယ်တော်အား ပေးအပ်လိမ့်မည်” ဟု ဆိုခဲ့သည်။ 1844 ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ 22 ရက်နေ့တွင်၊ ဒံယေလ အခန်းကြီး 7၊ အခန်းငယ် 13 နှင့် 14 တို့၏ ပြည့်စုံခြင်းအဖြစ်၊ လူသား၏သားတော်အဖြစ် ကိုယ်စားပြုထားသော ခရစ်တော်သည် နိုင်ငံတော်တစ်ခုကို လက်ခံရယူရန် အဘ၏ရှေ့သို့ ကြွလာခဲ့သည်။

စစ္စတာ ဝှိုက်က ဒံယေလ အခန်း ၇၊ အခန်းငယ် ၁၃ နှင့် ၁၄ တို့သည် ၁၈၄၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၂ ရက်နေ့တွင် ပြည့်စုံခဲ့ကြောင်း အတည်ပြုထားသည်။

Smith သည် “အမျက်တော်၏ နောက်ဆုံးအဆုံး” ဟူသော အဓိကအချက်ကို မထိတွေ့ခဲ့ပေ။ ယုဒသည် မနာရှေ၏ ကာလ၌ အောင်နိုင်ခံခဲ့ရသည်ဟု ဖော်ထုတ်ပေးသော သမ္မာကျမ်းဆိုင်ရာ မူဝါဒကို သူ ရှောင်ကွင်းခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ဇေဒကိယမတိုင်မီ နှစ်ပါးသော မင်းများ၏ အချိန်၌ စတင်ခဲ့သော သိမ်းသွားခြင်းသည်လည်း၊ ဇေဒကိယသည် မိမိ၏ အဆုံးသတ်ကို တွေ့ကြုံမတိုင်မီကတည်းက ယုဒသည် ဗာဗုလုန်၏ အုပ်စိုးမှုအောက်၌ ရောက်နှင့်ပြီးဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း ကိုယ်စားပြုခဲ့သည်။ ဤသို့ ထင်ရှားလှသော ချန်လှပ်မှုများ ရှိနေသော်လည်း၊ သူက “ဤကာလသည် ဘုရားသခင်၏ ပဋိညာဉ်လူမျိုးအပေါ်၌ သက်ရောက်သော အမျက်တော်၏ ကာလဖြစ်၏။ သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် တပ်အစုကို ခြေဖြင့်နင်းချေခြင်းခံရမည့် ကာလဖြစ်၏” ဟု ဆိုခဲ့သေးသည်။ ထို့ကြောင့် သူသည် “ဘုရားသခင်၏ အမျက်တော်၏ ကာလ” ကို ဒံယေလ အခန်းကြီး ၈၊ အခန်းငယ် ၁၃ တွင် ပါရှိသော “ဘယ်လောက်ကြာမည်နည်း” ဟူသော မေးခွန်းနှင့် တိုက်ရိုက် ဆက်စပ်စေသည်။ အခန်းငယ် ၁၄ ၌ ပေးထားသော အဖြေမှာ ၁၈၄၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၂ ရက်တိုင်အောင် ဖြစ်သည်။

ဗာဗုလုန်ကျွန်ခံခြင်းသို့ ကွဲပြားဖြန့်ကျက်သွားခြင်းသည် ခရစ်မတိုင်မီ ၆၇၇ ခုနှစ်တွင် စတင်၍ ၁၈၄၄ ခုနှစ်အထိ ဆက်လက်တိုးတက်လာသော သမိုင်းစဉ်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ထိုကာလသည် နှစ်နှစ်ထောင်ငါးရာနှစ်ဆယ်နှစ်နှင့် ညီမျှပြီး၊ ထိုကာလသည် သေချာပေါက် လေဝိဝတ္တရာကျမ်း နှစ်ဆယ့်ခြောက်တွင် ဖော်ပြထားသော “ခုနစ်ကြိမ်” ပင် ဖြစ်သည်။ ၁၈၄၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၂ ရက်တွင် ထိုကာလပြီးဆုံးခြင်းက ဒံယေလအား နှစ်ထောင်သုံးရာ ညနှင့် နံနက်တို့၏ “mar’eh vision” အတွက် ဒုတိယသက်သေတစ်ပါးကို ပေးခဲ့သည်။

ဂါဗြေလသည် ထိုရူပါရုံကို ဒံယေလ နားလည်စေရန် အမိန့်ပေးခံခဲ့ရပြီး၊ ဂါဗြေလပြုလုပ်ခဲ့သည့်အရာမှာ 1844 ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ 22 ရက် ဟူသော အဆုံးသတ်ရက်စွဲအတွက် ဒုတိယသက်သေတစ်ရပ်ကို ပေးအပ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုသူသည် အချိန်နှင့်ဆိုင်သော ပရောဖက်ပြုချက်နှစ်ရပ်လုံး၏ ပြည့်စုံမည့်ရက်စွဲကို အတည်ပြုရန် ဒုတိယသက်သေတစ်ရပ်ကိုသာ ပေးခဲ့သည်မဟုတ်ဘဲ၊ Smith က မှန်ကန်စွာ ထောက်ပြခဲ့သကဲ့သို့ 1844 နှင့် ဆက်စပ်သော ဒုတိယသက်သေ၏ အချိန်ကာလသည် သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် စစ်တပ်ကို နင်းချေခံရမည့်ကာလဖြစ်ကြောင်း အခန်းငယ် 13 တွင် သတ်မှတ်ဖော်ပြထားပြီးဖြစ်သည်။ အခန်းငယ် 13 တွင် မေးထားသော မေးခွန်းမှာ “နိစ္စအမှု၊ ဖျက်ဆီးခြင်း၏ လွန်ကျူးမှု၊ သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် စစ်တပ်တို့ကို နင်းချေစေခြင်းတို့နှင့်ဆိုင်သော ရူပါရုံသည် အချိန်မည်မျှ ကြာမည်နည်း” ဟူ၍ဖြစ်သည်။ ထိုအချိန်ကာလသည် ဝတ်ပြုရာကျမ်း Leviticus နှစ်ဆယ့်ခြောက်၌ ဖော်ပြထားသော “ခုနစ်ကြိမ်” ပင်ဖြစ်သည်။

Smith သည် မမြင်ခဲ့သော်လည်းကောင်း၊ သို့မဟုတ် ထင်ရှားစွာ သတ်မှတ်ဖော်ပြခြင်းကို ရှောင်ရှားခဲ့သော်လည်းကောင်း ဖြစ်သည့်အရာမှာ၊ ဆယ့်ကိုးပိုဒ်ရှိ “အမျက်တော်” သည် ထိုအမျက်တော်၏ “နောက်ဆုံးအဆုံးသတ်” ဖြစ်သည်ဆိုသော အချက်ပင် ဖြစ်သည်။ “နောက်ဆုံး” ဟူသည်ရှိလျှင် “ပထမ” လည်း ရှိရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ဒံယေလသည် “ပထမအမျက်တော်” သည် မည်သည့်အချိန်၌ အဆုံးသတ်ခဲ့သည်ကို အခန်းကြီး ၁၁ တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ထိုတွင် သူသည် အမှောင်ခေတ်များအတွင်း အုပ်စိုးခဲ့သော ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာကို ရည်ညွှန်းဖော်ပြနေပြီး၊ ထိုပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာသည် အမျက်တော် ပြီးစီးသည်အထိ၊ သို့မဟုတ် အဆုံးသတ်သည်အထိ အောင်မြင်ကြီးပွားမည်ဟု ဆိုထားသည်။

အခန်းငယ် ၃၆ ကို တမန်တော် ပေါလုက သက်သာလောနိတ်အသင်းတော်သို့ ပေးပို့သော ဒုတိယပေးစာ၌ အဓိပ္ပာယ်ပြန်ဆိုထားသော အခန်းငယ်ဖြစ်သည်ဟု ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် နားလည်ထားကြသည်။

“အပြစ်၏လူ” ဟု ပေါလုက ခေါ်ဆိုထားသောသူ၊ “ပျက်စီးခြင်း၏သား” လည်းဖြစ်သောသူ၊ “ဘုရားဟု ခေါ်ဝေါ်သမျှ၊ သို့မဟုတ် ကိုးကွယ်ခြင်းခံရသမျှအရာအားလုံးအပေါ်တွင် မိမိကိုယ်ကို ဆန့်ကျင်၍ ချီးမြှောက်တင်မြှောက်သောသူ” သည်လည်း “မိမိအလိုရှိသည့်အတိုင်း ပြုလိမ့်မည်၊ မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်၍ ဘုရားအပေါင်းတို့အပေါ်တွင် မိမိကိုယ်ကို ကြီးမြတ်စေလိမ့်မည်” ဟု ဆိုထားသော “မင်းကြီး” ပင် ဖြစ်သည်။ ကျမ်းပိုဒ်နှစ်ခုစလုံးသည် ရောမပုပ်ရဟန်းမင်းကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဒံယေလက ပုပ်ရဟန်းမင်းသည် “အမျက်ဒေါသ ပြည့်စုံသည်တိုင်အောင်” အောင်မြင်ချမ်းသာလိမ့်မည်ဟု ရေးထားသည်၊ ယင်း၏အနက်မှာ ရှေ့သို့ တွန်းတင်တိုးတက်သွားမည်ဟု ဆိုလိုသည်။ သုံးဆယ့်ခြောက်ပိုဒ်ရှိ အမျက်ဒေါသသည် “သတ်မှတ်ထား” ပြီးသား ဖြစ်ခဲ့သည်။ “သတ်မှတ်ထား” ဟူသော စကားလုံး၏ အနက်မှာ “ဒဏ်ရာပေးသည်” ဖြစ်သည်။

၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်သည် ၎င်း၏ “သေစေတတ်သော ဒဏ်ရာ” ကို ခံခဲ့ရပြီး၊ ထိုအချိန်တွင် “ပထမ အမျက်တော်” သည် ပြီးစီးသွားခဲ့သည်၊ သို့မဟုတ် အဆုံးသတ်သွားခဲ့သည်။ “ပြီးစီးသည်” ဟူသော စကားလုံး၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ အဆုံးသတ်သည် သို့မဟုတ် ရပ်စဲသည် ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ အခန်းကြီး ၈၊ အခန်းငယ် ၁၉ တွင် ဖော်ပြထားသော “အမျက်တော်” ၏ အဆုံးသည် သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် စစ်တပ်ကို နင်းချေဖျက်ဆီးခံရမည့် ကာလ၏ အဆုံးကို ညွှန်ပြခဲ့သည်။ ထိုကာလသည် ၁၈၄၄ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သော်လည်း၊ “ပထမ” အမျက်တော်သည် ၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။

“နောက်ဆုံးသော အမျက်တော်” သည် ခရစ်မတိုင်မီ ၆၇၇ ခုနှစ်တွင် ရှုရိလူတို့က မနာရှေမင်းကို ဗာဗုလုန်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့ပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင့်ငါးရာနှစ်ဆယ် ပြည့်သော ၁၈၄၄ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ “ပထမ” အမျက်တော်သည် ခရစ်မတိုင်မီ ၇၂၃ ခုနှစ်တွင် ရှုရိလူတို့က ဣသရေလမြောက်နိုင်ငံကို ကျွန်ဘဝသို့ ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့ပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင့်ငါးရာနှစ်ဆယ် ပြည့်သော ၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။

ဒံယေလကျမ်း၌ ဖုံးကွယ်ထားသော “ခုနစ်ကာလ” အကြောင်းကို ထပ်မံ၍ ဆိုရန်ရှိသေးပြီး၊ ထိုအကြောင်းကို နောက်လာမည့် ကျွန်ုပ်တို့၏ ဆောင်းပါးတွင် ဆွေးနွေးတင်ပြမည်။