ဒံယေလကျမ်း - အမှတ် ငါးဆယ့်ငါး

ဂါဗြေလသည် ယေရမိ၏ ပရောဖက်ပြုချက်၌ ဖမ်းဆီးသိမ်းသွားခြင်း၏ အနှစ်ခုနစ်ဆယ်ကာလနှင့် မောရှေ၏ ကျိန်ဆိုခြင်းနှင့် ကျိန်ခြင်းတို့ကို ဒံယေလ နားလည်သဘောပေါက်လာပြီးနောက် သူ့ထံသို့ ရောက်လာ၏။

“ကျိန်ဆိုခြင်း” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော စကားလုံးအဖြစ် ဒါနိယေလ အသုံးပြုခဲ့သော ဝေါဟာရသည်၊ လေဝိဝတ္တရာကျမ်း အခန်း ၂၆ တွင် “ခုနစ်ဆ” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော ဝေါဟာရအဖြစ် မောရှေ အသုံးပြုခဲ့သော စကားလုံးနှင့် တူညီသော စကားလုံးပင် ဖြစ်သည်။ အစ်မ ဝှိုက်က အခန်း ၉ တွင် ဒါနိယေလသည် ယေရမိ၏ နှစ်ခုနစ်ဆယ် ကာလနှင့် နှစ်နှစ်ထောင်သုံးရာ ကာလတို့အကြားရှိ ဆက်နွှယ်မှုကို နားလည်ရန် ရှာဖွေနေခဲ့ကြောင်း ကျွန်ုပ်တို့အား အသိပေးထားသည်။ ဂါဗြေလသည် အခန်း ၈ တွင် ဒါနိယေလအား နှစ်နှစ်ထောင်သုံးရာ ရက်ဆိုင်ရာ ရူပါရုံကို နားလည်စေရန် အမိန့်ပေးခံခဲ့ရပြီး၊ အခန်း ၉ တွင် ပြန်လာသောအခါ ဂါဗြေလသည် မိမိ၏ အလုပ်ကို အဆုံးသတ်လျက်၊ အခန်း ၇၊ ၈ နှင့် ၉ တို့၏ အကြောင်းအရာဖြစ်ခဲ့သော ရူပါရုံ နှစ်ခုကို စိတ်အတွင်း၌ ခွဲခြားနားလည်စေရန် ဒါနိယေလအား အသိပေးသည်။ ထိုရူပါရုံ နှစ်ခုသည် ၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် တံဆိပ်ဖြည့်ဖွင့်လှစ်ခံရသော “အသိပညာ တိုးပွားခြင်း” ၏ အဓိကအကြောင်းအရာပင် ဖြစ်သည်။

ယေရမိ၏ ခုနစ်ဆယ်နှစ်နှင့် မိုးရှေ၏ “ကျိန်စာ” တို့သည် မိုးရှေ၏ “ကျိန်ဆိုချက်” ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော “ခုနစ်ကြိမ်” ၏ သင်္ကေတများ နှစ်ရပ်လုံးဖြစ်ကြသော်လည်း၊ ဂါဗြိအေလသည် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင်သုံးရာကာလ၏ ပိုင်းခြားသတ်မှတ်ချက်ကို တင်ပြမည်ဖြစ်သည်။ နင်းချေခြင်းနှင့်ဆိုင်သော ရူပါရုံ (“chazon”) နှင့် ပေါ်ထွန်းလာခြင်းနှင့်ဆိုင်သော ရူပါရုံ (“mareh”) တို့၏ အပြန်အလှန်ဆက်နွယ်မှုကို မှန်ကန်စွာ ပိုင်းခြားသတ်မှတ်သောအခါမှသာ ထိုကာလကို မှန်ကန်စွာ ပိုင်းခြားနိုင်သည်။ ဂါဗြိအေလသည် ယုဒလူမျိုးတို့အတွက် စမ်းသပ်ခွင့်ကာလ အနှစ် လေးရာကိုးဆယ် ပေးထားကြောင်းကို ဦးစွာ သတ်မှတ်ဖော်ပြခြင်းဖြင့် စတင်ခဲ့သည်။ ထိုကာလသည် အကျဉ်းချခံရသော ခုနစ်ဆယ်နှစ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည့် ပုန်ကန်မှု အနှစ် လေးရာကိုးဆယ်နှင့် အတူတူပင် ဖြစ်ခဲ့သည်။

နှစ်ဆယ့်လေးမြောက်အခန်းငယ်ရှိ “သတ်မှတ်ထားသည်” ဟူသောစကားလုံးသည် ဘီစီ ၄၅၇ ခုနှစ်၌ တတိယအမိန့်တော် ထုတ်ပြန်သွားခြင်းမှ အေဒီ ၃၄ ခုနှစ်၌ စတီဖင်ကို ကျောက်ခဲဖြင့် ပစ်သတ်ခြင်းအထိကာလကို ရည်ညွှန်းသော်လည်း၊ နှစ်ဆယ့်ခြောက်နှင့် နှစ်ဆယ့်ခုနစ်မြောက်အခန်းငယ်များရှိ “သတ်မှတ်ထားသည်” ဟူသောစကားလုံးသည် ဟိသင်အယူဝါဒနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်တို့၏ ပျက်စီးစေသော အာဏာများကို ဖော်ထုတ်ညွှန်ပြနေသည်။

ဂါဗြေလသည် ဒံယေလအား “မေရှိယ” ကို “ဖြတ်တောက်ခြင်းခံရ” သော “နောက်၌” “လာမည့် မင်းသား၏ လူများသည် မြို့တော်နှင့် သန့်ရှင်းရာဌာနကို ဖျက်ဆီးကြလိမ့်မည်” ဟု အသိပေး၏။ အယူမှားရောမသည် အေဒီ ၆၆ ခုနှစ်မှ ၇၀ ခုနှစ်အထိ တိတိကျကျ သုံးနှစ်ခွဲကြာမြင့်ခဲ့သော ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း “မြို့တော်နှင့် သန့်ရှင်းရာဌာန” ကို ဖျက်ဆီးခဲ့သည်။ ဂါဗြေလက “စစ်ပွဲ၏ အဆုံး” သည် “ရေလွှမ်းမိုးခြင်းနှင့်အတူ” ဖြစ်မည်ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြပြီး၊ ထိုစစ်ပွဲသည် “အပျက်အစီးများ” ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားမည်ဟုလည်း ဖော်ပြ၏။ ယေရုရှလင်မြို့နှင့် သန့်ရှင်းရာဌာနအပေါ် ဆောင်ရွက်ပြီးစီးခဲ့သော ထိုစစ်ပွဲသည် အယူမှားဝါဒနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်တို့က ဆောင်ရွက်ခဲ့သော နင်းချေဖျက်ဆီးခြင်း ဖြစ်သည်။ အစအဦးတွင် ယေရုရှလင်မြို့ကို ဖျက်ဆီးမည့် အယူမှားအာဏာမှာ ဗာဗုလုန် ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း၊ မေရှိယကို ကားတိုင်တင်သတ်ပြီးနောက် ၎င်းကို ဖျက်ဆီးမည့် အယူမှားအာဏာမှာ အယူမှားရောမ ဖြစ်သည်။ သို့သော် သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် ဗိုလ်ခြေတော်အပေါ် ဆင်နွှဲခဲ့သော စစ်ပွဲကို အပျက်အစီးဖြစ်စေသော အာဏာနှစ်ရပ်က ဆောင်ရွက်ပြီးစီးခဲ့ကြပြီး၊ သမ္မာကျမ်းစာများအတွင်း အပျက်အစီးဖြစ်စေသော အာဏာနှစ်ရပ်ထဲမှ ဒုတိယအာဏာသည် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ် ဖြစ်သည်။

ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးအာဏာစနစ်သည် “လျှံထွက်သော ရိုက်နှက်ပြစ်ဒဏ်” ဟု ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသော အင်အားဖြစ်ပြီး၊ ဒံယေလ ၁၁ ၏ အပိုဒ် ၄၀ တွင် “လျှံ၍ ကျော်ဖြတ်သွားမည်” ဟု ဆိုထားသော အင်အားလည်း ဖြစ်သည်။ မောရှေက တရားဟောရာကျမ်း၌ ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း နက်မှောင်သော စကားကို ပြောဆိုသော သံကဲ့သို့သော လူမျိုးဖြစ်သည့် ဗာဗုလုန်မှ စတင်ကာ၊ ထို့နောက် ဆက်လက်ဖြစ်ပွားခဲ့သော ယေရုရှလင်မြို့ကို နင်းခြေဖျက်ဆီးခြင်း၏ နောက်ကို ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးအာဏာစနစ်က လိုက်လာခဲ့သည်။ နင်းခြေဖျက်ဆီးခြင်း၏ အဆုံးတိုင်အောင် “ပျက်စီးခြင်းများ” ကို “သတ်မှတ်ထား” ခဲ့သည်။ အပိုဒ် ၂၇ တွင် ခရစ်တော်သည် လူများစွာနှင့် ပဋိညာဉ်ကို တစ်ပတ်လုံး အတည်ပြုတော်မူသည်။ ထိုအပတ်၏ အလယ်၌၊ ခရစ်တော်သည် ကောင်းကင်ဘုံရှိ သန့်ရှင်းရာဌာနတော်၌ မဟာယဇ်ပုရောဟိတ်အမှုတော်ကို စတင်တော်မူသောကြောင့်၊ မြေကြီးပေါ်ရှိ ယဇ်ပူဇော်မှုစနစ်သည် ရပ်တန့်ရမည် ဖြစ်သည်။ ယုဒလူမျိုးတို့အတွက် ဖြတ်တောက်သတ်မှတ်ပေးထားသော စမ်းသပ်ကာလအတွင်း သူတို့၏ နားမထောင်ခြင်းကြောင့်၊ သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် မြို့သည် တစ်ဖန် ပျက်စီးလျက်နေစေရန် ဖြစ်ရပြန်သည်။

ကျမ်းပိုဒ်၌ “ရွံရှာဖွယ်အမှုတို့၏ ပျံ့နှံ့ခြင်းကြောင့်၊ သူသည် ထိုအရာကို သုတ်သင်ပျက်စီးစေမည်။ အဆုံးတိုင်အောင်ပင် ဖြစ်လိမ့်မည်။ ထို့ပြင် သတ်မှတ်ထားသောအရာသည် ပျက်စီးနေသောအရာအပေါ်သို့ သွန်းလောင်းခံရလိမ့်မည်” ဟု ဆိုထားသည်။ ယုဒလူမျိုးတို့သည် မိမိတို့၏ စမ်းသပ်ကာလခွက်ကို နောက်ဆုံးတွင် အနားသတ်အထိ ပြည့်စုံစေကြသောအခါ၊ မြို့နှင့် သန့်ရှင်းရာဌာနသည် စစ်ပွဲ၏အဆုံးတိုင်အောင် ပျက်စီးလျက် ရှိရမည်ဖြစ်သည်။ ၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် နင်းခြေဖျက်ဆီးခြင်း၏ “အဆုံး” သို့ ရောက်သောအခါ၊ ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာသည် သေစေနိုင်သောဒဏ်ရာတစ်ခုကို ခံရမည်ဟု “သတ်မှတ်ထား” ခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ ထိုနောက် မြို့နှင့် သန့်ရှင်းရာဌာနသည်၊ ယုဒလူမျိုးတို့သည် အမိန့်ပြန်တမ်း သုံးရပ်အောက်မှ အမှန်တကယ်သော ဗာဗုလုန်မှ ထွက်လာခဲ့ကြသောအခါ ပုံဆောင်ပြခဲ့သကဲ့သို့၊ ပြန်လည်ထူထောင်၍ ပြန်လည်တည်ဆောက်ရမည်ဖြစ်သည်။

ထိုစစ်ပွဲ၏ အဆုံးသတ်ပြည့်စုံချိန်တိုင်အောင် ယေရုရှလင်မြို့သည် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ၏ နင်းချေခြင်းကို ခံရမည်ဖြစ်သည်။ နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင့်သုံးရာအတွင်း ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားသော သီးခြားပရောဖက်ကာလများကို မှန်ကန်စွာ နားလည်နိုင်ရန်မှာ သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် စစ်တပ်၏ ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းဆိုင်ရာ ရူပါရုံနှင့် ဆက်စပ်၍ နှစ်ပေါင်း ခုနစ်ဆယ်အတွင်း နင်းချေခြင်းဆိုင်ရာ ရူပါရုံ၏ ဆက်နွယ်မှုကို နားလည်ရမည်ဖြစ်သည်။ မောရှေ၏ ကျိန်စာအရ ကွဲပြားစေခြင်းဆိုင်ရာ ရူပါရုံကို ပယ်ချခြင်းသည် စုဝေးသိမ်းသွင်းခြင်းဆိုင်ရာ ရူပါရုံကို ပယ်ချခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ နှစ်ပေါင်း ခုနစ်ဆယ်ဆိုင်ရာ ရူပါရုံသည် ကွဲပြားစေခြင်း၏ ရူပါရုံဖြစ်သည်။ နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင့်သုံးရာဆိုင်ရာ ရူပါရုံသည် စုဝေးသိမ်းသွင်းခြင်း၏ ရူပါရုံဖြစ်သည်။ နှစ်ပေါင်း ခုနစ်ဆယ်ဆိုင်ရာ ရူပါရုံသည် ကွဲပြားစေခြင်း၏ “chazon” ရူပါရုံဖြစ်ပြီး၊ နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင့်သုံးရာဆိုင်ရာ ရူပါရုံသည် စုဝေးသိမ်းသွင်းခြင်း၏ “mareh” ရူပါရုံဖြစ်သည်။

ရူပါရုံနှစ်ပါးသည် ပရောဖက်ပြုချက်အရ အတူတကွ ပေါင်းစည်းထားပြီးဖြစ်သဖြင့်၊ တစ်ပါးကို ပယ်ချခြင်းသည် နှစ်ပါးစလုံးကို ပယ်ချခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ဤအချက်က၊ အက်ဒဗင်တစ်ဝါဒသည် နှစ်ထောင်သုံးရာနှစ်ပရောဖက်ပြုချက်ကို မိမိတို့ ထိန်းသိမ်းထားသည်ဟု ကြေညာသော်လည်း၊ ၁၈၆၃ ခုနှစ်တွင် “ခုနစ်ကြိမ်” ကို ပယ်ချခဲ့သကဲ့သို့ပင်၊ အက်ဒဗင်တစ်ဝါဒ၏ ဗဟိုတိုင်မကြီးကိုလည်း ပယ်ချခဲ့ကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။ ယုဒလူမျိုးတို့သည် ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တရားကို စောင့်ထိန်းကြသည်ဟု မိမိတို့ အခိုင်အမာ မဆိုခဲ့ကြသလော။ ရှေးဣသရေလလူမျိုးတို့သည် မေရှိယကို မျှော်လင့်စောင့်ဆိုင်းနေကြသည်ဟု မိမိတို့ ဝန်ခံမဆိုခဲ့ကြသလော။ ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို မထောက်မခံလျှင်၊ ထိုသို့သော အခိုင်အမာဝန်ခံချက်သည် အနက်အဓိပ္ပာယ်မရှိပေ။

နောက်ဆုံးတွင် မီလာရိုက်များသည် ၁၈၄၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၂ ရက်နေ့ကို နှစ်ထောင်သုံးရာနေ့ကာလ၏ အဆုံးသတ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြသော်လည်း၊ သူတို့၏ နားလည်မှုမှာ ကန့်သတ်ထားလျက်ရှိခဲ့သည်။ ထိုကြီးမားသော စိတ်ပျက်မှုအပြီးမှသာ ကောင်းကင်ဗိမာန်တော်နှင့် ထိုနေ့ရက်တွင် အလွန်သန့်ရှင်းရာဌာန၌ ခရစ်တော်၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းအကြောင်းဆိုင်ရာ အလင်းသည် ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။ ထိုနေ့ရက်နောက်ပိုင်းမှသာ သူတို့သည် တတိယကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကားနှင့် ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တရားကို မြင်တွေ့နားလည်ခဲ့ကြသည်။

သခင်ဘုရားသည် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင်သုံးရာနှင့် ဆက်နွယ်လျက်ရှိသော ပရောဖက်ဆိုင်ရာ အလင်းကို တိုးပွားစေလိုတော်မူခဲ့ပြီး၊ ၁၈၅၆ ခုနှစ်တွင် ထပ်လောင်းအလင်းအတွက် တံခါးကို ဖွင့်တော်မူခဲ့သည်။ ထို့နောက်လာသော ခုနစ်နှစ်အတွင်း အက်ဒ်ဗင့်ဝါဒက ထိုတံခါးကို ပိတ်သွားခဲ့သည်။ ၂၀၀၁ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၁၁ ရက်နောက်ပိုင်းမှသာ သခင်ဘုရားသည် ပရောဖက်ပြုချက်ကို လေ့လာသူများကို ဟိုင်ရမ် အက်ဒ်ဆန်၏ ဆောင်းပါးများထံ ပြန်လည်ပို့ဆောင်တော်မူခဲ့ပြီး၊ “ခုနစ်ကာလ” ၏ အလင်းသည် တစ်ဖန် ပြန်လည်တိုးပွားလာစပြုခဲ့သည်။

နှစ်နှစ်ထောင်သုံးရာနှစ်ဆယ်နှစ်၏ ပရောဖက်ပြုချက်နှင့် နှစ်နှစ်ထောင်ငါးရာနှစ်ဆယ်နှစ်၏ ပရောဖက်ပြုချက်တို့အကြားရှိ ဆက်နွယ်မှုကို မြင်တွေ့လက်ခံရန် ငြင်းဆန်ခဲ့သဖြင့်၊ အက်ဒ်ဗင်တစ်ဝါဒသည် ၁၈၄၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၂၂ ရက်ကို ချုံ့ကျပ်၍ မပြည့်စုံသော နည်းဖြင့် နားလည်လာခဲ့သည်။

S. S. Snow သည် ကားတိုင်တင်သတ်ခြင်း၏ ရက်စွဲကို တိတိကျကျ သတ်မှတ်ပြီးနောက်၊ 1844 ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ 22 ရက်နေ့သည် အတည်ပြုသိရှိလာခဲ့သည်။

မီလာရိုက်တို့သည် ကားတိုင်တင်သတ်ခြင်း၏ မှန်ကန်သော ရက်စွဲကို အသိအမှတ်ပြုခဲ့ကြပြီး၊ ထို့နောက် နှစ်နှစ်ထောင်သုံးရာ ကာလ၏ အဆုံးကိုလည်း သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။ “အပတ်၏ အလယ်၌” မေရှိယကို “ဖြတ်တောက်ခြင်း” ဟူသောအရာကိုလည်း၊ ယုဒလူတို့သည် မိမိတို့၏ စမ်းသပ်ကာလကို အပြည့်အဝ ဖြည့်မြောက်သွားခြင်းကြောင့် ခရစ်တော်သည် “ပဋိညာဉ်တရား” ကို အတည်ပြုတော်မူခဲ့ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်၍၊ “ရွံရှာဖွယ်အမင်္ဂလာများ ပြန့်နှံ့လွှမ်းမိုးခြင်း” ဟူသော သင်္ကေတဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသကဲ့သို့၊ ဖော်ထုတ်အသိအမှတ်ပြုခဲ့ကြသည်။ ကားတိုင်သည် သန်းခေါင်ယံ အော်ဟစ်သတင်းစကားကို အသိအမှတ်ပြုရန် အရေးပါသည့် သမိုင်းဆိုင်ရာ အမှတ်အသားဖြစ်လာခဲ့သည်။

ဘုရားသခင်၏တန်ခိုးတော်ကို အလွန်တင်းကျပ်စွာ ထင်ရှားဖော်ပြခဲ့သော ထိုကျမ်းပိုဒ်များအတွင်းရှိ အလင်းတော်ရှိနေသော်လည်း၊ မီလာရိုက်များသည် ရူပါရုံနှစ်ပါး၏ အပြန်အလှန်ဆက်နွယ်မှုကို နားလည်လိုသော ဒန်နီယေလ၏ ဆန္ဒက ကိုယ်စားပြုခဲ့သည့် ထိုကျမ်းပိုဒ်များ၏ အဓိပ္ပာယ်ကို မည်သို့မျှ အပြည့်အဝ မရောက်ရှိခဲ့ကြပါ။ ခရစ်တော်သည် ပဋိညာဉ်တော်ကို အတည်ပြုခဲ့သော သီတင်းပတ်ကို အပိုင်းနှစ်ပိုင်းအဖြစ် ခွဲထားခဲ့ပြီး၊ ၎င်းကို နောက်ပိုင်းတွင် ဆစ်စတာ ဝှိုက်က ခရစ်တော်၏ သုံးနှစ်ခွဲကြာ ကိုယ်တိုင်ဓမ္မအမှုတော်ကို ကိုယ်စားပြုခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထို့နောက် တပည့်တော်များအားဖြင့် ကိုယ်စားပြုသော သူ၏ဓမ္မအမှုတော်က လိုက်နာကြောင်း ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ လက်ဝါးကပ်တိုင်၏ သမိုင်းဝင် အမှတ်သင်္ကေတသည် ၁၈၄၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၂ ရက်၏ ရက်စွဲကို သေချာစွာ သတ်မှတ်ရန် အခြေခံကျောက်တိုင်ဖြစ်လာကြောင်း သူတို့မြင်ခဲ့ကြသော်လည်း၊ ၎င်းသည် တူညီသော သုံးနှစ်ခွဲကာလ နှစ်ခု၏ ဗဟိုချက်လည်း ဖြစ်သည်ကို မမြင်ခဲ့ကြသကဲ့သို့၊ ထို့ကြောင့် ဘုရားသခင်သည် မောရှေအားဖြင့် “သူ၏ပဋိညာဉ်တော်၏ အငြင်းပွားမှု” ဟု ခေါ်ခဲ့သော “ခုနစ်ကြိမ်” ကိုလည်း ကိုယ်စားပြုကြောင်း မမြင်ခဲ့ကြပါ။

ခရစ်တော်သည် လူအများနှင့် ပဋိညာဉ်ကို အတည်ပြုနေစဉ်၊ ထိုပဋိညာဉ်ပင် မနာခံသော ယုဒလူတို့နှင့် သူသည် အငြင်းပွားခြင်းပြုခဲ့သော ပဋိညာဉ်ဖြစ်သည်။ “သူ၏ ပဋိညာဉ်နှင့်ဆိုင်သော အငြင်းပွားမှု” သည် ဘီစီ 723 ခုနှစ်တွင် အာရှုရိလူတို့က မြောက်ပိုင်းနိုင်ငံကို ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခဲ့ကြသောအခါ စတင်ခဲ့ပြီး၊ ထို့နောက် ပရောဖက်ဆိုင်ရာ ရက်ပေါင်း တစ်ထောင့်နှစ်ရာခြောက်ဆယ်ကာလတစ်လျှောက်လုံး ပဂန်ဝါဒသည် အနက်အဓိပ္ပာယ်အတိုင်း ဣသရေလကို နင်းချေခဲ့သည်။ ထိုနင်းချေခြင်းနောက်တွင်လည်း ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်က ဝိညာဉ်ရေးရာ ဣသရေလကို နင်းချေခဲ့သော ပရောဖက်ဆိုင်ရာ ရက်ပေါင်း တစ်ထောင့်နှစ်ရာခြောက်ဆယ်ကာလ တစ်ခု ထပ်မံလိုက်ပါလာခဲ့သည်။

ခရစ်တော်သည် ပဋိညာဉ်ကို အတည်ပြုတော်မူခဲ့သည့် ပရောဖက်ပြုသော အပတ်ကာလသည်၊ နှစ် နှစ်ထောင် သုံးရာ အနာဂတ္တိရူပါရုံ၏ ပြည့်စုံခြင်းအဖြစ်သာမက၊ နှစ် နှစ်ထောင် ငါးရာ နှစ်ဆယ် အနာဂတ္တိရူပါရုံကိုလည်း ကိုယ်စားပြုခဲ့သည်။ မီလာရိုက်တို့သည် နှစ် နှစ်ထောင် သုံးရာ အနာဂတ္တိနှင့်ဆိုင်သော အလင်းကို လုံလောက်သလောက် နားလည်ခဲ့သဖြင့် “သန်းခေါင်အော်ဟစ်ခြင်း” သတင်းစကားကို မှန်ကန်စွာ ကြေညာနိုင်ခဲ့ကြသော်လည်း၊ အခန်းကိုးတွင် ဂါဗြေလ၏ အနက်ဖော်ပြချက်က ဖော်ပြပေးရန် ရည်ရွယ်ထားသော အလင်း၏ အချို့ကိုမူ ပယ်ချရန် ရွေးချယ်ခဲ့ကြသည်။

ဂါဗြေလက ဒန်နိယေလအား “matter” နှင့် “vision” ဟု ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသော ထိုရူပါရုံနှစ်ပါးကို မှန်ကန်စွာ ခွဲခြားနားလည်ရန် (စိတ်ဖြင့် သီးခြားခွဲထုတ်ရန်) ညွှန်ကြားခဲ့သည်။ ထိုအကြံပေးချက်၏ ပြည့်စုံခြင်းအနေဖြင့်ပင် စစ္စတာ ဝှိုက်က ကျွန်ုပ်တို့အား အသိပေးသည်မှာ၊ အပတ်ခုနစ်ဆယ် (“ခုနစ်ကြိမ်” ၏ သင်္ကေတတစ်ရပ်) နှင့် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင့်သုံးရာတို့၏ ဆက်နွယ်မှုကို နားလည်ရန် ဒန်နိယေလ ကြိုးစားရှာဖွေခဲ့စဉ်၊ ယင်းအရာသည် သူ၏ အဓိကဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး ဖြစ်ခဲ့သည်ဟူ၍ ဖြစ်သည်။

“ကာလခုနစ်ဆ” ကို အက်ဒဗင်တစ်ဝါဒက ငြင်းပယ်ခဲ့ခြင်းကြောင့်၊ နှစ်ပေါင်းနှစ်ထောင်သုံးရာမှ ဖြတ်ထုတ်ထားသော ပထမဆုံးနှစ်ပေါင်းလေးရာကိုးဆယ်ကာလသည်၊ မိုးရှေက “သူ၏ပဋိညာဉ်၏အငြင်းပွားမှု” ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြသော ပဋိညာဉ်ကို ပုန်ကန်ဖောက်ဖျက်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်ကို သူတို့ နားမလည်နိုင်သော အနေအထား၌ ရောက်ရှိသွားခဲ့ကြသည်။

သူတို့သည် ရက်သတ္တပတ်အလယ်၌ ဖြစ်ပွားသော ကားတိုင်တင်သတ်ဖြတ်ခြင်းသည် နေ့စွဲကိုသာ သတ်မှတ်ပြသခြင်းထက် ပို၍ အရေးကြီးသောအရာဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း မသိမြင်နိုင်ရန် တားဆီးခံခဲ့ရကြသည်။ အကြောင်းမူကား၊ ထိုအရာသည် ပဋိညာဉ်၏အသွေးအားဖြင့် ခရစ်တော်က ဣသရေလ၏ မနာခံမှုနှင့် ပြုတော်မူသော အငြင်းပွားမှု၏ အလယ်ဗဟိုတိတိကို ဖော်ပြနေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ သူတို့သည် လက်ဝါးကပ်တိုင်ပေါ်၌ လူအများအတွက် သွန်းလောင်းခဲ့သော အသွေးသည်၊ ကိုယ်တော်၏ ပဋိညာဉ်ကို အတည်ပြုနေသကဲ့သို့ပင်၊ ဝတ်ပြုရာကျမ်း အခန်း ၂၅ နှင့် ၂၆ ၌ ဖော်ပြထားသော ပဋိညာဉ်ကိုလည်း အတည်ပြုနေကြောင်း ဆိုသည့် အချက်ကို မျက်စိကန်းနေခဲ့ကြသည်။

ရှေးအစ္စရေးလူမျိုးသည် “ထာဝရဘုရား မိန့်တော်မူသမျှကို ကျွန်ုပ်တို့ ပြုမည်” ဟူသော မိမိတို့၏ ကြေညာချက်အဖြစ် ပဋိညာဉ်ကို သတ်မှတ်ကာ ပဋိညာဉ်တစ်ရပ်ကို မိမိတို့အပေါ် တင်ဆောင်ယူခဲ့ကြသည်။ သို့ရာတွင် ခရစ်တော်က ကမ်းလှမ်းတော်မူနေသော ထိုပဋိညာဉ်သည် ကိုယ်တော်၏ ပညတ်တရားကို နှလုံးပေါ်၌ ရေးထိုးထားရမည်ဖြစ်ကြောင်းကို သူတို့သည် လုံးဝ မသိနားမလည်ကြခဲ့ပေ။ ပဋိညာဉ်၏ စည်းကမ်းချက်များအပေါ် သူတို့၏ ဖာရိရှဲဆန်သော အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်ကြောင့် စစ်မှန်သော ပဋိညာဉ်ကို နားလည်လက်ခံနိုင်ခြင်းမှ သူတို့ကို တားဆီးခဲ့သည်။

ယနေ့ခေတ် ဣသရေလသည် သီတင်းပတ်အလယ်၌ လက်ဝါးကပ်တိုင်၏ သွေးတော်ကို အဓိပ္ပာယ်ဖော်ရာ၌၊ ရှေးဣသရေလတို့သည် မေရှိယကို ပယ်ရှား၍ မိမိတို့၌ ကဲသာဘုရင်မှတစ်ပါး အခြားဘုရင်မရှိဟု ကြေညာခဲ့ကြစဉ် ၎င်းတို့အပေါ်သို့ ကျရောက်ခဲ့သော မျက်စိကန်းခြင်းနှင့် တူညီသော မျက်စိကန်းခြင်းကို ယနေ့ခေတ် ဣသရေလအပေါ်သို့ ဖြစ်ပေါ်စေသော သဘောတရားများဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။

ခေတ်သစ်ဣသရေလသည် ဂါဗြေလက ဒါနိယေလအား ဖော်ပြခဲ့သော သမိုင်းအကြောင်း၌ ပဋိညာဉ်ကို အတည်ပြုခြင်းသာမက၊ ထိုပဋိညာဉ်ကို ငြင်းပယ်သူတို့အပေါ် ကျရောက်လာသော ကွဲပြားစေခြင်းလည်း ပါဝင်ကြောင်းကို မမြင်မသိဖြစ်လျက်ရှိ၏။ အကြောင်းမူကား ထိုအခန်းငယ်များက အယူမှားရောမ (လာရမည့် မင်းသား) သည် မြို့တော်နှင့် သန့်ရှင်းရာဌာနကို ဖျက်ဆီးမည်ဟုလည်းကောင်း၊ သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် ဗိုလ်ခြေကို နင်းချေခဲ့သော စစ်ပွဲ၏ အဆုံးတိုင်အောင် “ဖျက်ဆီးခြင်းများ” ဟု အများကိန်းဖြင့် ဆုံးဖြတ်ထားပြီးဖြစ်ကြောင်းလည်းကောင်း ဖော်ပြထားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ခရစ်တော်သည် များစွာသောသူတို့နှင့် ပဋိညာဉ်ကို အတည်ပြုရန် မိမိ၏သွေးတော်ကို သွန်းလောင်းတော်မူခဲ့သော သမိုင်းကြောင်းတွင်၊ ပျက်စီးခြင်းကို ဖြစ်စေသော အာဏာနှစ်ရပ်ဖြစ်သည့် ပုဂံရောမနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းရောမတို့ကို အထူးသဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ လက်ဝါးကပ်တိုင်ပေါ်တွင် သွန်းလောင်းခဲ့သော သွေးတော်သည် ခရစ်တော်က ကောင်းကင်သန့်ရှင်းရာဌာနထဲသို့ ဆောင်ယူတော်မူသော အရာဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင်သုံးရာရှိသော “mareh” ရူပါရုံက ကိုယ်စားပြုဖော်ပြသော ကိုယ်တော်၏ အမှုတော်၏ သင်္ကေတလည်း ဖြစ်သည်။ ထိုသမိုင်းကြောင်းသည် သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် စစ်ဗိုလ်ခြေကို နင်းချေမည့် ပျက်စီးခြင်းကို ဖြစ်စေသော အာဏာနှစ်ရပ်က ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည့် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင်ငါးရာနှစ်ဆယ်ရှိသော “chazon” ရူပါရုံ၏ သမိုင်းကြောင်းနှင့် အတူ ယက်ဆက်ထားလျက်ရှိသည်။

မီလာ၏ အိပ်မက်ထဲတွင် ရတနာများအဖြစ် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြခံခဲ့ရသော သမ္မာတရားတို့သည် နေကဲ့သို့ တောက်ပစွာ ထွန်းလင်းနေခဲ့သော်လည်း၊ ၎င်းတို့သည် မပြည့်စုံသေးခဲ့ကြ။ နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များ၌၊ သန်းခေါင်ယံအော်ဟစ်ခြင်းကို စကားလုံးတစ်လုံးမလွဲ ပြန်လည်အသံပေးသည့်အခါ၊ ထိုရတနာများကိုယ်တိုင်ကို “ဖုန်သုတ်တံကိုင်သော လူ” က အသစ်ဖြစ်သော၊ ပိုမိုကြီးမားသော သေတ္တာထဲသို့ ပစ်ထည့်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုအခါ ၎င်းတို့သည် မူလကထက် ဆယ်ဆ ပိုမိုတောက်ပစွာ ထွန်းလင်းမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် နောက်ဆုံးသော သန်းခေါင်ယံအော်ဟစ်ခြင်း သတင်းစကား၏ စမ်းသပ်ချက်ဖြစ်လာကြသည်။ ထိုရတနာများကို ဟဗက္ကုတ်က ကြိုတင်ဟောပြောထားသော သက်သေနှစ်ပါးက ဇယားများအဖြစ် သီးသန့် သတ်မှတ်ဖော်ပြခဲ့သည်။ 1843 နှင့် 1850 ရှေ့ဆောင်ဇယား နှစ်ချပ်ကို “တစ်ကြောင်းပေါ် တစ်ကြောင်း” ဟူ၍ အပြန်အလှန် တင်ထားသောအခါ၊ မီလာ၏ ရတနာများကို အတိအကျ သတ်မှတ်ဖော်ပြနိုင်ပြီး၊ ထိုသို့ပြုခြင်းအားဖြင့် ထိုရတနာများသည် နောက်ဆုံးသော သန်းခေါင်ယံအော်ဟစ်ခြင်း သတင်းစကားကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။

ဇယားနှစ်ခုပေါ်ရှိ အမှန်တရားအများစုသည် ဒံယေလ ၇ နှင့် ၈ ၌ ဖော်ပြထားသော တိရစ္ဆာန်များ၏ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ခြင်းကဲ့သို့ ၁၈၄၄ မတိုင်မီ ပြည့်စုံခဲ့သော ပရောဖက်ပြုချက်များကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။ ဒံယေလ ၂ ၏ ရုပ်တုကိုလည်း ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည်။ ထိုရူပါရုံကို အတည်ပြုတည်ဆောက်သောအရာမှာ ရောမလား၊ သို့မဟုတ် အန္တိအိုခပ်စ် အီဖိဖိနီးစ်လား ဟူသော ငြင်းခုံချက်လည်း ထိုတွင် ရှိသည်။ ပထမအကြိမ် စိတ်ပျက်ခြင်းနှင့် ဟဗက္ကုပ်၏ နှောင့်နှေးချိန်၊ သတို့သမီးပျိုဆယ်ဦး၏ နှောင့်နှေးချိန်လည်း ထိုတွင် ရှိသည်။ တတိယကောင်းကင်တမန်၏ ရောက်ရှိလာခြင်းလည်း ထိုတွင် ရှိသကဲ့သို့၊ ကောင်းကင်ဗိမာန်တော်လည်း ထိုတွင် ရှိသည်။ ပုဂံဝါဒ၏ သင်္ကေတအဖြစ် “နေ့စဉ်” သည်လည်း ထိုတွင် ရှိသည်။ ထို့ပြင် အစ္စလာမ်၏ “ဝမ်းနည်းခြင်း” သုံးပါးလည်း သေချာစွာ ထိုတွင် ရှိသည်။ ယင်းတို့ကို စုစည်းတင်ပြလိုက်သောအခါ၊ ယုဒအနွယ်၏ ခြင်္သေ့က ပရောဖက်ဆိုင်ရာ အမှန်တရားတစ်ရပ်ကို တံဆိပ်ဖြုတ်ဖော်ထုတ်သည့်အခါ ဖြစ်ပေါ်လာသော “အသိပညာတိုးပွားခြင်း” ကို ဇယားများက သရုပ်ဖော်ပြသနေကြသည်။

၁၇၉၈ ခုနှစ် အဆုံးကာလ၌ ဖွင့်လှစ်ပေးခံရသော ပရောဖက်ပြုသိကျွမ်းမှု၏ သင်္ကေတအဖြစ် ယူလိုင်မြစ်ဆိုင်ရာ ရူပါရုံကို ကျွန်ုပ်တို့၏ သုံးသပ်ဆင်ခြင်မှုကို အဆုံးသတ်လျက် ရှိစဉ်၊ ဝီလျံ မီလာ၏ အိပ်မက်တွင် ပါရှိသော ပိုမိုကြီးမားသည့် သေတ္တာအသစ်အတွင်းရှိ ရတနာများကို ဖွဲ့စည်းစေရန် တိုးပွားလာခဲ့သော ထိုသိကျွမ်းမှုနှင့် ဆက်စပ်၍၊ မီလာရေးယုတ်တို့၏ သမိုင်းကာလအတွင်း မပြည့်စုံသေးဘဲ ကျန်ရှိခဲ့သော မီလာရေးယုတ် သမ္မာတရားများကို ကျွန်ုပ်တို့ ပြန်လည်သုံးသပ်မည် ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့ထဲမှ အချို့မှာ မီလာရေးယုတ်တို့ အသက်ရှင်နေထိုင်ခဲ့ကြသော သမိုင်းကာလ၏ အချိန်အခြေအနေကြောင့် မပြည့်စုံသည့် အနေအထားတွင် ကျန်ရစ်ခဲ့ကြပြီး၊ အခြားအချို့မှာလည်း တတိယကောင်းကင်တမန်၏ တိုးတက်နေသော အလင်းနှင့်အညီ ဆက်လက်လိုက်နာရန် ငြင်းဆန်ခဲ့ကြသောသူတို့၏ နားမထောင်မှုကြောင့် မပြည့်စုံဘဲ ကျန်ရစ်ခဲ့ကြသည်။

ဤအရာများကို နောက်ဆောင်းပါးတွင် ဆက်လက်ဖော်ပြသွားမည်။