အပျိုကညာဆယ်ယောက်အကြောင်း ဥပမာပုံပြင်သည် အဒ်ဗင်တစ်လူမျိုး၏ အတွေ့အကြုံကို သရုပ်ဖော်ပြသသည်။
“မဿဲ ၂၅ ပါ အပျိုကညာဆယ်ဦးအကြောင်းရှိသော ဥပမာတော်သည်လည်း အက်ဒဗင်တစ်လူမျိုး၏ အတွေ့အကြုံကို ဖော်ပြလျက်ရှိသည်။” The Great Controversy, 393.
မီလာရေး အဒဗင်တစ်တို့သည် ထိုပုံဥပမာကို စာလုံးတစ်လုံးချင်းတိုင်အောင် အတိအကျ ပြည့်စုံစေခဲ့ကြသည်။
“မင်္ဂလာဆောင်ရန် စောင့်နေသော ကညာဆယ်ဦး၏ ဥပမာကို—ထိုထဲမှ ငါးဦးသည် ပညာရှိ၍၊ ငါးဦးသည် မိုက်မဲကြသည်—ကျွန်ုပ်ထံ မကြာခဏ ရည်ညွှန်းတင်ပြကြသည်။ ဤဥပမာသည် အက္ခရာတစ်လုံးမလွဲ အတိအကျ ပြည့်စုံခဲ့ပြီး၊ ပြည့်စုံလျက်ရှိကာ၊ ပြည့်စုံလိမ့်မည်ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် ဤအချိန်အတွက် အထူးသက်ဆိုင်မှုရှိသောကြောင့် ဖြစ်ပြီး၊ တတိယကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကားကဲ့သို့ပင်၊ ပြည့်စုံခဲ့ပြီးဖြစ်ကာ အချိန်ကာလ၏ အဆုံးတိုင်အောင် လက်ရှိအမှန်တရားအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေမည်ဖြစ်သည်။” Review and Herald, August 19, 1890.
ပထမကောင်းကင်တမန်၏ လှုပ်ရှားမှုသမိုင်းသည် တတိယကောင်းကင်တမန်၏ လှုပ်ရှားမှုကို ကိုယ်စားပြုလျက်ရှိပြီး၊ ဥပမာတော်၏ အဆုံးသတ်အာရုံစိုက်ချက်မှာ သတို့သမီးကညာတို့သည် ဆီကို ပိုင်ဆိုင်ထားကြသလားဟူသော အချက်ပင်ဖြစ်သည်။ ထိုဆီသည် နောက်မိုး၏ သတင်းစကားဖြစ်၏။
“မကောင်းမှုအောက်၌၊ လှည့်ဖြားခြင်းနှင့် မိစ္ဆာမှားယွင်းခြင်းအထဲ၌၊ သေခြင်း၏အရိပ်အောက်တိုင်တိုင်၌ လဲလျောင်းနေသော လောကတစ်ခု ရှိ၏—အိပ်မောကျလျက်၊ အိပ်မောကျလျက်။ သူတို့ကို နိုးထစေရန် စိတ်ဝိညာဉ်၏ဝေဒနာကို ခံစားလျက်ရှိသူတို့ကား မည်သူများနည်း။ မည်သည့်အသံက သူတို့ထံသို့ ရောက်ရှိနိုင်မည်နည်း။ ‘ကြည့်ရှုလော့၊ သတို့သားလာပြီ; ကိုယ်တော်ကို ကြိုဆိုရန် ထွက်သွားကြလော့’ ဟူသော အချက်ပေးသံကို ပေးမည့် အနာဂတ်ကာလသို့ ငါ့စိတ်သည် ဆောင်ယူခံရ၏။ သို့ရာတွင် အချို့သောသူတို့သည် မိမိတို့၏မီးခွက်များကို ပြန်လည်ဖြည့်တင်းရန် ဆီကိုရယူခြင်းကို နှောင့်နှေးခဲ့ကြလိမ့်မည်; ထို့ကြောင့် နောက်ကျလွန်းသွားသောအခါ ဆီဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော စရိုက်လက္ခဏာသည် လွှဲပြောင်း၍မရကြောင်းကို သူတို့ တွေ့ရှိရလိမ့်မည်။ ထိုဆီသည် ခရစ်တော်၏ ဖြောင့်မတ်ခြင်း ဖြစ်၏။ ၎င်းသည် စရိုက်လက္ခဏာကို ကိုယ်စားပြု၏၊ စရိုက်လက္ခဏာသည်လည်း လွှဲပြောင်း၍ မရနိုင်။ မည်သည့်လူမျှ အခြားသူတစ်ဦးအတွက် ၎င်းကို မရယူပေးနိုင်။ တစ်ဦးချင်းစီသည် အပြစ်၏ အညစ်အကြေး အစက်အပြောက်တိုင်းမှ သန့်စင်ခြင်းခံရသော စရိုက်လက္ခဏာကို မိမိအတွက် ကိုယ်တိုင် ရယူရမည်ဖြစ်၏။” Bible Echo, May 4, 1896.
ပုံပြင်ထဲမှ “ဆီ” သည် “စရိုက်လက္ခဏာ” ကို ကိုယ်စားပြုသကဲ့သို့ “ခရစ်တော်၏ ဖြောင့်မတ်ခြင်း” ကိုလည်း ကိုယ်စားပြုသည်။ သန့်ရှင်းစေခြင်းခံရသော စရိုက်လက္ခဏာသည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို စားသောက်သောသူတို့၌သာ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
သူတို့ကို ကိုယ်တော်၏ သမ္မာတရားအားဖြင့် သန့်ရှင်းစေတော်မူပါ။ ကိုယ်တော်၏ နှုတ်ကပတ်တော်သည် သမ္မာတရားဖြစ်ပါ၏။ ယောဟန် ၁၇:၁၇။
“ဆီ” ဟူသည်မှာလည်း ဘုရားသခင်၏ ဝိညာဉ်တော်၏ သတင်းစကားများကို ဆိုလိုသည်။
“ဘုရားသခင်သည် ကျွန်ုပ်တို့ထံသို့ ပို့တော်မူသော သတင်းစကားများကို ကျွန်ုပ်တို့ မခံယူသည့်အခါ၌ ကိုယ်တော်၏ဂုဏ်တော်သည် အရှက်ကွဲစေခြင်းကို ခံရတော်မူ၏။ ထို့ကြောင့် မှောင်မိုက်ထဲ၌ ရှိနေသောသူများထံ ဆက်လက်ပို့ဆောင်ပေးရန်အတွက် ကိုယ်တော်သည် ကျွန်ုပ်တို့၏စိတ်ဝိညာဉ်များအတွင်းသို့ လောင်းထည့်တော်မူလိုသော ရွှေအဆီကို ကျွန်ုပ်တို့ ငြင်းပယ်ကြ၏။” Review and Herald, July 20, 1897.
“ဆီ” ဟူသည်မှာ ခရစ်တော်၏ ဖြောင့်မတ်ခြင်း၏ သန့်ရှင်းစေသော တည်ရှိမှုကို ပို့ဆောင်ပေးသော ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်၏ သတင်းစကားများဖြစ်သည်။ ဆယ်မိန်းကလေးတို့၏ ဥပမာပုံပြင်၌လည်းကောင်း၊ ဟဗက္ကုတ် အခန်းကြီး ၂ ၏ ပရောဖက်ပြုချက်၌လည်းကောင်း၊ ညသန်းခေါင် အော်ဟစ်သတင်းစကားသည် ခရစ်တော်၏ ဖြောင့်မတ်ခြင်း၏ သတင်းစကားဖြစ်ပြီး၊ ၁၈၈၈ ခုနှစ် ပုန်ကန်ခြင်းအတွင်း Jones နှင့် Waggoner တို့၏ သတင်းစကားအားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။
“သခင်သည် မိမိ၏ ကြီးမားလှသော ကရုဏာတော်ဖြင့် Elders Waggoner နှင့် Jones တို့အားဖြင့် မိမိလူမျိုးထံသို့ အလွန်တန်ဖိုးကြီးမားသော သတင်းစကားတစ်ရပ်ကို ပေးပို့တော်မူခဲ့သည်။ ဤသတင်းစကားသည် လောကရှေ့တွင် မြှောက်တင်ထားသော ကယ်တင်ရှင်တော်၊ လောကတစ်ခုလုံး၏ အပြစ်များအတွက် ပူဇော်သက္ကာကို ပိုမိုထင်ရှားစွာ တင်ပြရန် ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အာမခံရှင်တော်အားဖြင့် ယုံကြည်ခြင်းကြောင့် ဖြောင့်မတ်ရာသို့ ခန့်အပ်ခြင်းကို တင်ပြခဲ့သည်။ ၎င်းသည် လူများအား ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တော်အလုံးစုံကို နာခံခြင်း၌ ထင်ရှားလာသော ခရစ်တော်၏ ဖြောင့်မတ်ခြင်းကို လက်ခံကြရန် ဖိတ်ခေါ်ခဲ့သည်။ လူအများသည် ယေရှုကို မျက်ခြေမပြတ်ဘဲ ပျောက်ကွယ်စေခဲ့ကြသည်။ သူတို့သည် မိမိတို့၏ မျက်စိများကို ကိုယ်တော်၏ ဘုရားသဘောတော်ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တော်၊ ကိုယ်တော်၏ ကုသိုလ်တော်များနှင့် လူသားမိသားစုအပေါ် ကိုယ်တော်၏ မပြောင်းလဲသော ချစ်ခြင်းမေတ္တာတော်သို့ လှည့်စေခြင်းကို လိုအပ်နေကြသည်။ အာဏာအစွမ်းသတ္တိအလုံးစုံကို ကိုယ်တော်၏ လက်တော်ထဲသို့ ပေးအပ်ထားပြီးဖြစ်သည်။ ထိုသို့ပေးအပ်ထားသည်မှာ လူသားတို့အား ကြွယ်ဝသော ဆုကျေးဇူးများကို ဝေငှပေးရန်နှင့် အကူအညီမဲ့သော လူသားအမှုဆောင်ထံသို့ မိမိကိုယ်တိုင်၏ တန်ဖိုးမဖြတ်နိုင်သော ဖြောင့်မတ်ခြင်းဆုကျေးဇူးကို ပေးသနားရန် ဖြစ်သည်။ ဤသည်ကား ဘုရားသခင်က လောကသို့ ပေးရန် အမိန့်တော်ထားသော သတင်းစကားဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ကျယ်လောင်သော အသံဖြင့် ကြေညာရမည့် တတိယကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကားဖြစ်ပြီး၊ ကိုယ်တော်၏ ဝိညာဉ်တော်ကို အလွန်များပြားသော အတိုင်းအတာဖြင့် သွန်းလောင်းပေးခြင်းနှင့်အတူ လိုက်ပါလိမ့်မည်။” Testimonies to Ministers, 91.
ဤသတင်းစကားသည် နောက်မိုး၏ သတင်းစကားဖြစ်သည်။
“နောက်မိုးသည် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးအပေါ်သို့ ကျရောက်ရမည်။ အားကြီးသော ကောင်းကင်တမန်တစ်ပါးသည် ကောင်းကင်မှ ဆင်းလာရမည်ဖြစ်ပြီး၊ မြေကြီးတစ်ပြင်လုံးသည် သူ၏ ဘုန်းအသရေကြောင့် အလင်းရောင်ဖြင့် ပြည့်လျက်ရှိရမည်။” Review and Herald, April 21, 1891.
၂၀၀၁ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၁ ရက်နေ့၌ တန်ခိုးကြီးသော ကောင်းကင်တမန် ဆင်းသက်လာသောအခါ၊ နောက်မိုးစတင် ဖြန်းကျလာခဲ့ပြီး၊ ဆယ်သမီးကညာပုံဥပမာနှင့် ဟဗက္ကုတ် အခန်းကြီး ၂ တွင် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည့် မီလာရိုက်တို့၏ သမိုင်းသည် ပြန်လည်ထပ်မံ ဖြစ်ပေါ်လာစပြုခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင်ပင် ဘုရားသခင်၏ နောက်ဆုံးကာလလူမျိုးတို့သည် ကောင်းကင်တမန်၏ လက်ထဲရှိ စာလိပ်ကို စားခဲ့ကြပြီး၊ ထိုသို့ပြုခြင်းအားဖြင့် ယေရမိ၏ ရှေးဟောင်းလမ်းခရီးများသို့ ပြန်လည်ပို့ဆောင်ခံရကာ၊ ထို့ကြောင့် သတိပေးတံပိုးကို မှုတ်ကြရမည့် ကင်းစောင့်များ ဖြစ်လာကြသည်။ ထိုတံပိုးသတိပေးခြင်းမှာ ဟေရှာယက ကျယ်သောကြွေးကြော်သံအဖြစ် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည့် လောဒိကိယာသတင်းစကား ဖြစ်သည်။
အသံအလွန်ကြီးစွာဖြင့် ဟစ်ကြော်လော့။ မချန်မထားနှင့်။ တံပိုးကဲ့သို့ သင်၏အသံကို မြှင့်လော့။ ငါ၏လူတို့အား သူတို့၏ ပြစ်မှားခြင်းကို၎င်း၊ ယာကုပ်အမျိုးအနွယ်အား သူတို့၏အပြစ်များကို၎င်း ဖော်ပြလော့။ ဟေရှာယ 58:1။
ပထမကောင်းကင်တမန်နှင့် တတိယကောင်းကင်တမန်တို့၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး လှုပ်ရှားမှုသည် “အဆုံးကာလ” တစ်ခု၌ စတင်သည်။ ထိုအချိန်တွင် ထိုကာလ၌ အသက်ရှင်နေသော မျိုးဆက်ကို စမ်းသပ်မည့် “ပညာတိုးပွားခြင်း” တစ်ရပ် ရှိလာမည်ဖြစ်သော်လည်း၊ ထိုပညာကို စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားသော သတင်းစကားအဖြစ် ထုတ်ဝေပြီးနောက်မှသာ ထိုသို့ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ထိုစနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားသော သတင်းစကားသည် “ခွန်အားပေးခံရ” လာပြီး၊ ထိုခွန်အားပေးခြင်းကို ကောင်းကင်တမန်တစ်ပါး ဆင်းသက်လာခြင်းအားဖြင့် အမှတ်အသားပြုသည်။ ထိုကောင်းကင်တမန်၏ ဆင်းသက်လာခြင်းသည် ဟဘက္ကူတ်၏ အငြင်းအခုံကို ဖော်ထုတ်ပြသပြီး၊ နောက်မိုးရွာသွန်းခြင်း၏ စစ်မှန်သော သတင်းစကား သို့မဟုတ် အတုအယောင် သတင်းစကား ဖြစ်သည်ကို သတ်မှတ်ဖော်ပြသော လူမျိုးနှစ်မျိုး ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ထို့နောက် သစ္စာရှိသူတို့သည် သတိပေး တံပိုးသံ သတင်းစကားကို စတင်မှုတ်ကြသော ဘုရားသခင်၏ စောင့်ကြည့်သူများ ဖြစ်လာကြသည်။
အမှန်တကယ်သော တံပိုးသံ၏ သတင်းစကားသည် ဟဗက္ကုတ်၏ ကျောက်ပြားနှစ်ပြားပေါ်၌ ကိုယ်စားပြုထားသော အလင်းအပေါ် အခြေခံထားသည်။ ၎င်းသည် လာအိုဒိကိယအသင်းတော်အား ပေးသော သတိပေးချက်ဖြစ်သကဲ့သို့၊ ဘုရားသခင်၏ လူမျိုး၏ အပြစ်များကို ဖော်ထုတ်သတ်မှတ်ပေးသော သတိပေးချက်လည်း ဖြစ်သည်။ ဆွေးနွေးငြင်းခုံမှုသည် ပထမဆုံး စိတ်ပျက်ဖွယ်ဖြစ်ရပ်သို့ ရောက်သည်အထိ ပိုမိုပြင်းထန်လာပြီး၊ ထိုအခါ လူတန်းစားတစ်စုသည် “ပြက်ရယ်ပြုသူတို့၏ စည်းဝေးရာ” ဖြစ်လာကာ၊ အမှန်တကယ်သော ကင်းစောင့်တို့အား စိတ်ပျက်ဖွယ်ဖြစ်ရပ်မတိုင်မီ မိမိတို့ ဖော်ပြခဲ့ဖူးသော သတင်းစကားအပေါ်ရှိ ဇွဲနိုးကြားခြင်းသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိကြရန် ခေါ်တော်မူခြင်းခံရသည်။ ကင်းစောင့်တို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာသောအခါ၊ မိမိတို့သည် “စောင့်ဆိုင်းရသောကာလ” အတွင်း၌ ရှိနေကြောင်းကို အသိအမှတ်ပြုကြပြီး၊ မအောင်မြင်ခဲ့ဟု ထင်မြင်ထားသော ထိုသတင်းစကားသည် အမှန်အားဖြင့် ပြည့်စုံဖြစ်ပေါ်မည်ဖြစ်သော်လည်း၊ ဘုရားသခင်၏ အစီအစဉ်အတိုင်း ဖြစ်မည်ကို သိမြင်ကြသည်။ ထိုသတင်းစကားသည် အချိန်ကာလတိုတစ်ခုအတွင်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာခဲ့သည် (သို့သော် အမှန်ပင် အချိန်ကာလတစ်ခုဖြစ်သည်)၊ ထိုသတင်းစကား ရောက်ရှိလာသောအခါ ၎င်းကို “သန်းခေါင်ယံအော်ဟစ်သံ” ၏ သတင်းစကားအဖြစ် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းသည် ကောင်းကင်တမန် ဆင်းသက်လာသောအခါမှ စတင်၍ တန်ခိုးနှင့် ပြည့်စုံလာခဲ့သော သတင်းစကား၏ တိုးပွားလာမှုသာ ဖြစ်သည်။
သတင်းစကား ရောက်ရှိလာသောအခါ၊ ကောင်းကင်တမန် ဆင်းသက်ချိန်တွင် ကင်းစောင့်များ၏ ရပ်တည်ချက်ကို လက်ခံခဲ့သူများနှင့် လက်ခံရန် ငြင်းဆန်ခဲ့သူများအကြား ကွဲကွာခြားနားခြင်းသည် အပြည့်အဝ ပြီးမြောက်ခဲ့သည်။ ထိုကွဲကွာခြားနားမှုသည် ကောင်းကင်တမန် ဆင်းသက်လာချိန်၌ စတင်ခဲ့သော နောက်မိုးပေါ်တွင် ချမှတ်ထားခဲ့သော “တိုင်းတာခြင်း” မပါဘဲ နောက်မိုး သွန်ချခြင်း မတိုင်မီ၊ တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်အပေါ် တံဆိပ်နှိပ်ခတ်ခြင်း ပြုလုပ်သော အချက်ကို သတ်မှတ်ပြသသည်။
မီလာရိုက်တို့၏ သမိုင်းသည် တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်ကို တံဆိပ်ခတ်နေစဉ် နောက်မိုး၏ သရုပ်ဖော်ပုံတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ထိုသမိုင်းအတွင်း ဟဗက္ကုတ်၏ အငြင်းပွားမှုသည် မှန်ကန်သော နောက်မိုးသတင်းစကားတစ်ရပ်နှင့် မှားယွင်းသော နောက်မိုးသတင်းစကားတစ်ရပ်အပေါ် အခြေခံထားသည်။ ပေါလုသည် အုပ်စုတစ်စုကို အမှန်တရားကို ချစ်မြတ်နိုးသောသူများအဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး၊ အခြားအုပ်စုကိုမူ အမှန်တရားကို ချစ်မြတ်နိုးခြင်း မရှိသဖြင့်လည်းကောင်း၊ “မုသာ” တစ်ရပ်ကို ယုံကြည်ခဲ့ကြသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ပြင်းထန်သော လှည့်ဖြားခြင်းကို လက်ခံရရှိသောသူများအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။
မီလာရိုက် လှုပ်ရှားမှုသည် “အဆုံးကာလ” မှအစပြု၍ “သန်းခေါင်အော်ဟစ်သံ” ၌ သန့်ရှင်းသောဝိညာဉ်တော်၏ သွန်းလောင်းခြင်းတိုင်အောင် အသိပညာနှင့် တန်ခိုး၌ တိုးပွားလာသော သမ္မာတရား၏ တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးမှုတစ်ရပ်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ မီလာရိုက် လှုပ်ရှားမှုက သီးခြားသတ်မှတ်ထားသော မှတ်တိုင်အချို့ကို ဖော်ထုတ်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် အပြိုင်ညီမျှထားသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် “အဆုံးကာလ”၊ “အသိပညာတိုးပွားခြင်း” ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော သတင်းစကား၏ “ပုံသေဖွဲ့စည်းခြင်း”၊ ဆင်းသက်လာသော ကောင်းကင်တမန်တစ်ပါးအားဖြင့် အမှတ်အသားပြုထားသော သတင်းစကား၏ “တန်ခိုးပေးခြင်း”၊ ဆယ်သတို့သမီး၏ ဥပမာပုံပြင်ကို မိတ်ဆက်ပေးသော “ပထမစိတ်ပျက်ခြင်း”၊ “သန်းခေါင်အော်ဟစ်သံ” ဟူ၍ ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသော သန့်ရှင်းသောဝိညာဉ်တော်၏ သွန်းလောင်းခြင်း၊ ထို့နောက် အုပ်ချုပ်ခေတ်ဆိုင်ရာ တံခါးတစ်ခု “ပိတ်”၍ အခြား အုပ်ချုပ်ခေတ်ဆိုင်ရာ တံခါးတစ်ခု “ဖွင့်” သော နောက်ဆုံး “ဒုတိယစိတ်ပျက်ခြင်း” တို့ဖြစ်သည်။
“ဘုရားသခင်သည် ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၁၄ ၏ သတင်းစကားများကို ပရောဖက်ပြုချက်အစဉ်အလာအတွင်း၌ ၎င်းတို့၏ သင့်လျော်ရာနေရာ၌ ထားတော်မူပြီဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတို့၏ လုပ်ငန်းတာဝန်သည် ဤလောကသမိုင်း၏ အဆုံးတိုင်အောင် ရပ်စဲရမည်မဟုတ်။ ပထမနှင့် ဒုတိယ ကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကားများသည် ဤအချိန်အတွက် ယခုတိုင် မှန်ကန်သောသမ္မာတရားပင်ဖြစ်ကြပြီး၊ နောက်မှ လိုက်လာသော ဤသတင်းစကားနှင့် အပြိုင် ဆက်လက်သွားရမည်ဖြစ်သည်။ တတိယ ကောင်းကင်တမန်သည် မိမိ၏ သတိပေးချက်ကို အသံကြီးစွာဖြင့် ကြေညာသည်။ ‘ဤအရာများနောက်,’ ဟု ယောဟန်က ဆိုသည်၊ ‘ငါသည် အခြားသော ကောင်းကင်တမန်တစ်ပါး ကောင်းကင်မှ ဆင်းလာသည်ကို မြင်ရ၏။ သူသည် ကြီးမားသော အာဏာရှိ၍၊ မြေကြီးသည် သူ၏ ဘုန်းတန်ခိုးကြောင့် လင်းထိန်သွားလေ၏။’ ဤလင်းထိန်မှုအတွင်း၌ သတင်းစကား သုံးပါးစလုံး၏ အလင်းသည် ပေါင်းစည်းလျက် ရှိသည်။” The 1888 Materials, 804.
တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်တို့၏ လှုပ်ရှားမှုများကို ပုံဆောင်ပြသသော Millerite လှုပ်ရှားမှုသည်၊ ဒန်နီယေလ အခန်း ၈၊ အပိုဒ် ၁၃ နှင့် ၁၄ တွင် ဖော်ပြထားသော နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင်သုံးရာနှင့် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင်ငါးရာနှစ်ဆယ်ဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက်များနှင့် တင်းကျပ်စွာ ဆက်နွယ်လျက်ရှိ하였다။ “အဆုံးကာလ” သည် ဣသရေလမြောက်နိုင်ငံအပေါ် ဘုရားသခင်၏ အမျက်ဒေါသ “ခုနစ်ကာလ” ၏ အဆုံးသတ်သို့ ရောက်ရှိလာသည့်အခါ ပေါ်ပေါက်လာ하였다။ ၁၈၃၁ ခုနှစ်တွင် Miller ၏ သတင်းစကားကို တရားဝင်ပုံသွင်းတည်ဆောက်ခြင်းသည်၊ King James Bible ထုတ်ဝေပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာနှစ်ဆယ်အကြာတွင် ဖြစ်ပေါ်လာ하였다။
“အခြားနိုင်ငံများ၌ ဤသတင်းတရားကြောင့် လှုံ့ဆော်ခံရသူများကဲ့သို့ပင် မစ္စတာ မီလာသည်လည်း မိမိအားအပ်နှင်းထားသော တာဝန်ကို အများပြည်သူဖတ်ရှုသည့် သတင်းစာများနှင့် လက်ကမ်းစာစောင်များတွင် ရေးသားထုတ်ဝေခြင်းအားဖြင့် ပထမဦးစွာ ဖြည့်ဆည်းဆောင်ရွက်ရန် စဉ်းစားခဲ့သည်။ သူသည် မိမိ၏အမြင်များကို ဗားမောင့်ပြည်နယ် ဘရန်ဒန်မြို့၌ ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသော နှစ်ခြင်းအသင်းတော်ပိုင် သတင်းစာဖြစ်သည့် Vermont Telegraph တွင် ပထမဦးစွာ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ဤအရာသည် ၁၈၃၁ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ခဲ့သည်။” John Loughborough, The Great Second Advent Movement, 120.
တတိယကောင်းကင်တမန်၏ “အဆုံးကာလ” လှုပ်ရှားမှုသည် ၁၈၆၃ ခုနှစ် ပုန်ကန်မှုမှ တစ်ရာနှစ်ဆယ့်ခြောက်နှစ် ပြည့်ဆုံးရာ ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ရောက်ရှိလာ하였다။ “တစ်ရာနှစ်ဆယ့်ခြောက်” သည် “ခုနစ်ကာလ” ၏ သင်္ကေတဖြစ်သည်။ လှုပ်ရှားမှုနှစ်ရပ်စလုံးသည် “ခုနစ်ကာလ” ပြည့်စုံခြင်းတစ်ရပ်ဖြင့် စတင်ခဲ့ကြသည်။
တတိယကောင်းကင်တမန်၏ လှုပ်ရှားမှု၏ သတင်းစကားကို ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် “The Time of the End” ဟု အမည်ပေးထားသော ဆောင်းပါးစဉ်တစ်စုံကို “Our Firm Foundation” ဟုခေါ်သော မဂ္ဂဇင်းတစ်စောင်တွင် ထုတ်ဝေခြင်းအားဖြင့် တရားဝင်ပုံသေသတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ထိုဆောင်းပါးများကို ၁၇၇၆ ခုနှစ် လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတမ်း ထုတ်ပြန်ပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာ့နှစ်ဆယ် အကြာတွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ လှုပ်ရှားမှုနှစ်ခုလုံး၏ သတင်းစကားကိုလည်း နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာ့နှစ်ဆယ်၏ အဆုံးတွင် ရောက်ရှိလာသော ထိုသတင်းစကားနှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်နွှယ်နေသော သမိုင်းတစ်ရပ်ပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာ့နှစ်ဆယ် အကြာတွင် တရားဝင်ပုံသေသတ်မှတ်ခဲ့သည်။
“နှစ်ရာနှစ်ဆယ်” ဟူသော ကိန်းဂဏန်းသည် ဘီစီ ၆၇၇ ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့သော တောင်ပိုင်း ယုဒနိုင်ငံအပေါ် ဘုရားသခင်၏ အမျက်တော် “ခုနစ်ကြိမ်” နှင့် ဘီစီ ၄၅၇ ခုနှစ်တွင် ဒံယေလကျမ်း အခန်း ၈၊ အခန်းငယ် ၁၄ ၌ ဖော်ပြထားသော နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင့်သုံးရာကာလ၏ အစပြုမှုတို့အကြားရှိ ဆက်နွယ်ချက် (ချိတ်ဆက်မှု) ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ နှစ်ရာနှစ်ဆယ် ဟူသော ကိန်းဂဏန်းသည် ပရောဖက်ပြုချက် နှစ်ရပ်ကို အတူတကွ ချိတ်ဆက်ပေးသည်။ ထိုပရောဖက်ပြုချက် နှစ်ရပ်ကိုလည်း အက်ဒ်ဗင်တစ်ဝါဒ၏ အခြေခံ အခန်းငယ်များဖြစ်သော ဒံယေလကျမ်း အခန်း ၈၊ အခန်းငယ် ၁၃ နှင့် ၁၄ တွင် အတူတကွ တင်ပြထားသည်။ ထိုအခန်းငယ်များတွင် ခရစ်တော်သည် မိမိကိုယ်တိုင်ကို ပရောဖက်ပြုသဘောဖြင့် “ထိုသန့်ရှင်းသူ တစ်ပါး” ဟု မိတ်ဆက်တင်ပြတော်မူခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ဟေဗြဲစကားလုံး “Palmoni” မှ ဘာသာပြန်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုစကားလုံး၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ “အံ့ဩဖွယ် ကိန်းရေတွက်သူ” ဖြစ်သည်။
အံ့ဖွယ်ရေတွက်ရှင်သည် ပရောဖက်ပြုချက်၏ မျဉ်းကြောင်းနှစ်ကြောင်းကို ကိုယ်စားပြုသော ရူပါရုံနှစ်ခုကို၊ Sister White က အက်ဒဗင့်ဝါဒ၏ ဗဟိုတိုင်ဟု သတ်မှတ်ထားသော အခန်းငယ်နှစ်ခုအတွင်း၌ပင် မိတ်ဆက်တင်ပြသည်။ အစပြုရာအချက်သည် ၁၈၄၄ ခုနှစ်တွင် ထိုရူပါရုံများ ပြည့်စုံလာသည့်အချိန်နှင့် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာ့နှစ်ဆယ် ဟူသော သင်္ကေတဆိုင်ရာ ချိတ်ဆက်မှုအားဖြင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသည်။ ဟဗက္ကုက် အခန်း ၂ သည် အခန်းငယ် ၂၀ ဖြင့် အဆုံးသတ်သဖြင့်၊ အံ့ဖွယ်ရေတွက်ရှင်က “နှစ်ရာ့နှစ်ဆယ်” ဟူသော ကိန်းဂဏန်းကို အခြားသော ဖော်ပြနည်းတစ်ရပ်ဖြင့် မှတ်သားထားသည်ဟု ဆိုနိုင်သည်၊ အကြောင်းမှာ ထိုအခန်းငယ်သည် ထိုနေ့ရက်၌ စတင်ခဲ့သော ပုံသဏ္ဍာန်ပြည့်စုံသည့် အပြစ်ဖြေရာနေ့၏ အဓိက လက္ခဏာတစ်ရပ်ကို ဖော်ထုတ်ပြသသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
သို့သော် ထာဝရဘုရားသည် မိမိ၏ သန့်ရှင်းသော ဗိမာန်တော်၌ ရှိတော်မူ၏။ မြေကြီးတစ်ပြင်လုံးသည် ကိုယ်တော်ရှေ့၌ တိတ်ဆိတ်စွာ နေကြလော့။ ဟဗက္ကုတ် ၂:၂၀။
အံ့ဖွယ်ရေတွက်ရှင်က တိုက်ရိုက်မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သော အက်ဒဗင်တစ်ဝါဒ၏ အလယ်ဗဟိုတိုင်ကို ကိုယ်စားပြုသည့် ပရောဖက်ပြုကာလနှစ်ရပ်သည် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာနှစ်ဆယ်အားဖြင့် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဆက်စပ်လျက်ရှိသည်။ ထို့ပြင် အရာတစ်ခု၏ အဆုံးကို အရာတစ်ခု၏ အစနှင့် အမြဲတစေ ချိတ်ဆက်သတ်မှတ်တော်မူသော ယေရှုသည် (အံ့ဖွယ်ရေတွက်ရှင်) ၎င်းတို့၏ အဆုံးသတ်ကို 1844 ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ 22 ရက်နေ့၌ နှစ်ရာနှစ်ဆယ်ဟူသော ကိန်းဂဏန်းဖြင့် မှတ်သားတော်မူခဲ့သည်။
ပထမကောင်းကင်တမန်၏ လှုပ်ရှားမှုသည် တတိယကောင်းကင်တမန်၏ လှုပ်ရှားမှုကဲ့သို့ပင် “အဆုံးကာလ” (အသီးသီး 1798 နှင့် 1989) တွင် စတင်ခဲ့ပြီး၊ ထိုနေရာ၌ လေဝိဝတ္တရာကျမ်း အခန်း ၂၆ မှ “ခုနစ်ကြိမ်” ကို သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ထားသည်။ သမိုင်းကြောင်းနှစ်ခုစလုံးတွင် နောက်ထပ် လမ်းမှတ်တိုင်ကို နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာနှစ်ဆယ်၏ အဆုံးသတ်ဖြင့် မှတ်သားထားပြီး၊ ၎င်းသည်လည်း “ခုနစ်ကြိမ်” ၏ ပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာ လက္ခဏာတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ ထိုရူပါရုံနှစ်ရပ် (chazon နှင့် mareh) ၏ စတင်မှတ်များသည် ၎င်းတို့ကို အပြန်အလှန် ဆက်စပ်ပေးသော နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာနှစ်ဆယ်ကာလကို ကိုယ်စားပြုသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
၁၆၁၁ ခုနှစ်တွင် King James Bible ကို ထုတ်ဝေခြင်း၊ Vermont Telegraph သတင်းစာတွင် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သည့်အတိုင်း Miller ၏ သတင်းစကားကို တရားဝင်ပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် သတ်မှတ်ခြင်း၊ Declaration of Independence ကို ထုတ်ဝေခြင်း၊ နှင့် Our Firm Foundation မဂ္ဂဇင်းတွင် The Time of the End ကို ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခြင်းတို့သည် အားလုံးပင် ထုတ်ဝေမှုများဖြစ်ကြသည်။ နှစ်ရာနှစ်ဆယ်နှစ်ကာလနှစ်ခုစလုံး၏ အစနှင့် အဆုံးတို့သည် သမိုင်းဆိုင်ရာ လမ်းမှတ်အဖြစ် ထုတ်ဝေမှုတစ်ရပ်ကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။ “နှစ်ရာနှစ်ဆယ်” ဟူသော ကိန်းဂဏန်းသည် ပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာ ဆက်နွှယ်မှု၏ သင်္ကေတတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး၊ ထုတ်ဝေမှုလေးရပ်စလုံးသည် ထုတ်ဝေမှုများဖြစ်ကြခြင်းအားဖြင့်လည်းကောင်း၊ သက်ဆိုင်ရာ သမိုင်းကာလများအတွင်း “အသိပညာတိုးပွားခြင်း” ဟူ၍ ကိုယ်စားပြုထားသော သတင်းစကားအားဖြင့်လည်းကောင်း အပြန်အလှန် ဆက်နွှယ်လျက်ရှိကြသည်။
၁၆၁၁ ခုနှစ်၏ သမ္မာကျမ်းစာသည် ကောင်းကင်ဘုံ၏ တရားရုံးများမှ လူသားမျိုးနွယ်ထံသို့ ဧဝံဂေလိတရား၏ ဆက်သွယ်ပေးခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ မီလာ၏ သတင်းစကားကို အချိန်နှင့်ဆိုင်သော ပရောဖက်ပြုချက်များ၏ အခြေအနေဘောင်အတွင်း၌ တည်ထားခဲ့ပြီး၊ ဟဗက္ကုတ်၏ သန့်ရှင်းသော ဇယားနှစ်ခုက မီလာ၏ သတင်းစကားသည် သမိုင်း၏ လိုင်းများအားဖြင့် ပုံရိပ်ဖော်ပြထားကြောင်းကို လွယ်ကူစွာ သိမြင်စေသည်။ “Vermont” ဟူသည်မှာ “အစိမ်းရောင် တောင်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ မှုတ်သွင်းခြင်းအရ “အစိမ်းရောင်” သည် ယုံကြည်ခြင်း၏ သင်္ကေတဖြစ်သည်။
“ဤအိပ်မက်သည် ကျွန်ုပ်အား မျှော်လင့်ခြင်းကို ပေးခဲ့သည်။ အစိမ်းရောင်ကြိုးသည် ကျွန်ုပ်၏စိတ်၌ ယုံကြည်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုခဲ့ပြီး၊ ဘုရားသခင်ကို ကိုးစားခြင်း၏ အလှတရားနှင့် ရိုးရှင်းမှုသည် ကျွန်ုပ်၏ဝိညာဉ်၌ တဖြည်းဖြည်း ထင်ရှားလာစပြုခဲ့သည်။” Christian Experience and Teachings, 28.
မီလာ၏ သတင်းစကားကို သစ္စာရှိသော အသင်းတော်မှ ပုံစံတကျ ဖော်ထုတ်၍ ကြေညာခဲ့သည်။ အကြောင်းမူကား နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များ၌ “တောင်” သည် “အသင်းတော်” ကို ဆိုလိုသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များ၌ ထိုသို့ဖြစ်လာလိမ့်မည်။ ထာဝရဘုရား၏အိမ်တော်တည်ရှိရာ တောင်သည် တောင်များ၏ထိပ်၌ တည်ကြည်စွာတည်ထောင်ခြင်းခံရ၍၊ ကုန်းတောင်များအထက်သို့ မြှင့်တင်ခြင်းခံရလိမ့်မည်။ လူမျိုးအပေါင်းတို့သည် ထိုတောင်သို့ စီးဆင်းလာကြလိမ့်မည်။ လူများစွာတို့ကလည်း လာ၍၊ “လာကြလော့၊ ငါတို့သည် ထာဝရဘုရား၏တောင်တော်၊ ယာကုပ်၏ဘုရားသခင်၏အိမ်တော်သို့ တက်ကြစို့။ ကိုယ်တော်သည် မိမိ၏လမ်းခရီးတို့ကို ငါတို့အား သင်ကြားတော်မူမည်ဖြစ်၍၊ ငါတို့သည် ကိုယ်တော်၏လမ်းကြောင်းတို့၌ လျှောက်လှမ်းကြမည်။ အကြောင်းမူကား၊ ပညတ်တရားသည် ဇိအုန်မှ ထွက်ပေါ်လာလိမ့်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ထာဝရဘုရား၏နှုတ်ကပတ်တော်သည် ယေရုရှလင်မြို့မှ ထွက်ပေါ်လာလိမ့်မည်” ဟု ဆိုကြလိမ့်မည်။ ဟေရှာယ ၂:၂၊ ၃။
မီလာ၏ စနစ်တကျ ပုံဖော်ထားသော စမ်းသပ်ခြင်းဆိုင်ရာ သတင်းစကားသည် သစ္စာရှိသော အသင်းတော်မှ ပေါ်ထွက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ *The Telegraph* ဟုခေါ်သော ထုတ်ဝေစာစောင်သည် ကောင်းကင်ဘုံမှ ဆင်းသက်လာသော သတင်းစကားကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ၎င်းသည် *King James Bible* ကဲ့သို့ပင် ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ ဂရိစကားလုံးနှစ်လုံးမှ ဖွဲ့စည်းထားသော “telegraph” ဟူသော စကားလုံး၏ အနက်မှာ အဝေးတစ်နေရာမှ ပို့သော သတင်းစကား ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ပထမစကားလုံး (tele) ၏ အနက်မှာ “အဝေးရှိသော၊ သို့မဟုတ် ဝေးကွာသော” ဟုဖြစ်ပြီး၊ ဒုတိယစကားလုံး (grapho) ၏ အနက်မှာ “ရေးသားသည် သို့မဟုတ် မှတ်တမ်းတင်သည်” ဟု ဖြစ်သည်။ ထိုနှစ်လုံးကို ပေါင်းစပ်လျှင် “အဝေးမှ ရေးသားခြင်း သို့မဟုတ် ပို့လွှတ်ခြင်း” ဟု အနက်ရသည်။ ၁၆၁၁ ခုနှစ်တွင် ဘုရားသခင်သည် *King James Bible* ကို ထုတ်လုပ်စေခြင်းအားဖြင့် မိမိ၏ သတင်းစကားကို ကောင်းကင်ဘုံမှ ပို့လွှတ်တော်မူခဲ့ပြီး၊ နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာနှစ်ဆယ် ကုန်လွန်သည့် အဆုံး၌ ၁၈၃၁ ခုနှစ်တွင် *Vermont Telegraph* ၌ ပထမဆုံး စနစ်တကျ ပုံဖော်တင်ပြခဲ့သော မီလာ၏ သတင်းစကားသည်လည်း ဘုရားသခင်၏ သတင်းစကားကို ကောင်းကင်ဘုံမှ ပို့လွှတ်ခဲ့သည်။ ထိုသတင်းစကားသည် ၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် “အဆုံးကာလ” ၌ ဖွင့်လှစ်ခံခဲ့ရသော “အသိပညာ တိုးပွားခြင်း” ဖြစ်ပြီး၊ ထို့နောက် ထိုမျိုးဆက်အတွက် အဆင့်သုံးဆင့်ပါသော စမ်းသပ်ခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ရပ်ကို ပေါ်ပေါက်စေခဲ့သည်။ ထိုသမိုင်းသည် *Future for America* ၏ သမိုင်းကို ရုပ်ပုံအဖြစ် ကြိုတင်ပြသခဲ့သည်။
၁၇၇၆ ခုနှစ်ရှိ လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတမ်းသည် ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်းကြီး ၁၃ တွင် ဖော်ပြထားသော မြေကြီးသားရဲ၏ အစပြုခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ၎င်းသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ အစပြုခြင်းကို ကိုယ်စားပြု하며၊ ထိုသို့ဖြင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ အဆုံးကာလ၌ လွတ်လပ်ရေးကန့်သတ်ခံရခြင်းကို သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ပေးသည်။ Future for America ၏ သတင်းစကားသည် (အမည်က ညွှန်ပြသကဲ့သို့) လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတမ်း ထုတ်ဝေခြင်းဖြင့် အစပိုင်း၌ ပုံဆောင်ဖော်ပြထားသော အဆုံးသတ်ကို သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်သည်။ နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာနှစ်ဆယ် ကြာပြီးနောက် ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် The Time of the End မဂ္ဂဇင်းကို ထုတ်လုပ်ခဲ့သော ဓမ္မအမှုတော်သည် ယခင်က Future for America ဟု အမည်ပေးထားသော ဥပဒေရေးရာအဖွဲ့အစည်းကို လက်ခံရရှိခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင် Our Firm Foundation ဟုခေါ်သော ထုတ်ဝေစာစောင်တွင် ယခင်က ဖော်ပြထုတ်ဝေခဲ့သော ဆောင်းပါးများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် The Time of the End မဂ္ဂဇင်းကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
Future for America အမှုတော်၏ အမည်သည် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၏ အစပြုခြင်းကို မှတ်သားညွှန်ပြသော ထိုထုတ်ဝေစာတမ်းဖြစ်သည့် လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတမ်း၏ သမိုင်းကို ရည်ညွှန်းထားသည်။ အကြောင်းမူကား ထိုထုတ်ဝေစာတမ်းသည် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၏ အစကို မှတ်မှတ်ရရ ဖော်ပြခဲ့ပြီး၊ ယေရှုသည် အဆုံးကို အစနှင့် အမြဲတစေ ပုံဖော်ပြသတော်မူသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထုတ်ဝေစာတမ်း၏ ခေါင်းစဉ်ဖြစ်သော The Time of the End သည် ၁၉၈၉ ခုနှစ်ရှိ “အဆုံးကာလ” ကိုလည်း ရည်ညွှန်းသကဲ့သို့၊ မိက္ခေလ ထမြောက်ရပ်တည်သောအခါ စမ်းသပ်ခွင့်ကာလ အဆုံးသတ်ခြင်းကိုလည်း ရည်ညွှန်းသည်။ ထိုထုတ်ဝေစာတမ်းအတွင်း စနစ်တကျ သတ်မှတ်တင်ပြထားသော သတင်းစကား (Daniel eleven, verse forty through forty-five) သည် ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု ပြိုကွဲသွားခြင်းနှင့်အတူ (the time of the end) ဖွင့်လှစ်ခံရပြီး၊ ဖွင့်လှစ်ခံရသော ထိုကျမ်းပိုဒ်များသည် ၁၉၈၉ ခုနှစ်မှစ၍ ရှေ့သို့ ဆက်လက်ရွေ့လျားသွားသော သမိုင်းအစဉ်တစ်ရပ်ကို တင်ပြကာ၊ chapter twelve ၏ verse one တွင် မိက္ခေလ ထမြောက်ရပ်တည်ခြင်းနှင့် လူသားတို့၏ စမ်းသပ်ခွင့်ကာလ ပိတ်သိမ်းခြင်းကို ဖော်ထုတ်ပြသသည်။
၁၇၇၆ ခုနှစ်တွင် Independence Declaration ကို ထုတ်ဝေခဲ့ချိန်မှစ၍ The Time of the End မဂ္ဂဇင်းကို ထုတ်ဝေခဲ့ချိန်တိုင်အောင်သည် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာနှစ်ဆယ်နှင့် ညီမျှပြီး၊ အစနှင့် အဆုံးတို့သည် ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာတူများကိုပင် ကိုင်တွယ်ဖော်ပြလျက်ရှိသည်။ The Time of the End ကို ထုတ်ဝေရာ၌ အသုံးပြုထားသော အခန်းများသည် Our Firm Foundation ထုတ်ဝေမှုတွင် ပထမဦးစွာ ဆောင်းပါးများအဖြစ် ထုတ်ဝေခဲ့ပြီးနောက် စုစည်းပြုစုထားခြင်းဖြစ်ကာ၊ Millerite လှုပ်ရှားမှု၏ အခြေခံသမ္မာတရားများ (“our firm foundation”) ကို မကိုင်စွဲဘဲ ၁၉၈၉ ခုနှစ်ရှိ “time of the end” တွင် ဖြစ်ပေါ်သော “increase of knowledge” ကို နားလည်နိုင်ခြင်းမရှိကြောင်း ဆိုသည့် ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ သမ္မာတရားကို ကိုယ်စားပြုဖော်ပြသည်။
“အဆုံးကာလ” ဟူ၍ ကိုယ်စားပြုထားသော waymark နှင့်၊ ပဌမကောင်းကင်တမန်နှင့် တတိယကောင်းကင်တမန်၏ လှုပ်ရှားမှုများ၏ အပြိုင်သမိုင်းများအတွင်း သတင်းစကား၏ “တရားဝင်ပုံသွင်းခြင်း” ကို ကိုယ်စားပြုသော waymark တို့နှစ်ခုစလုံး၌ လေဝိရာကျမ်း နှစ်ဆယ့်ခြောက်ပါ “ခုနစ်ကြိမ်” ၏ ပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာ အစိတ်အပိုင်းများ ပါဝင်လျက်ရှိသည်။ အပြိုင်သမိုင်းများအတွင်း နောက်ထပ် waymark သည် သတင်းစကားကို အာဏာပေးခွန်အားဖြည့်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုအရာကို 1840 ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် 11 ရက်နေ့တွင် ဗျာဒိတ်ကျမ်း ဆယ်ပါ ကောင်းကင်တမန် ဆင်းသက်လာခြင်းအားဖြင့်ဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် 2001 ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ 11 ရက်နေ့တွင် ဗျာဒိတ်ကျမ်း ဆယ့်ရှစ်ပါ ကောင်းကင်တမန် ဆင်းသက်လာခြင်းအားဖြင့်ဖြစ်စေ မှတ်သားထားသည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်းကြီး ကိုးပါ ဒုတိယအမင်္ဂလာ၏ ပြည့်စုံခြင်းက ဗျာဒိတ်ကျမ်း ဆယ်ပါ ကောင်းကင်တမန်ကို ဆင်းသက်လာစေခဲ့ပြီး၊ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်းကြီး ဆယ်ပါ တတိယအမင်္ဂလာ၏ ပြည့်စုံခြင်းက ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်းကြီး ဆယ့်ရှစ်ပါ ကောင်းကင်တမန်ကို ဆင်းသက်လာစေခဲ့သည်။
တစ်ပြိုင်နက်တည်းသော သမိုင်းကြောင်းများတွင် ကောင်းကင်တမန် ဆင်းသက်လာသော အချိန်၌ နောက်မိုးသည် “ဖျန်း” စပြုသည်။ ထိုအချိန်တွင် သတင်းစကားသည် ဟောကိန်းထုတ်ထားသော အဖြစ်အပျက်၏ အတည်ပြုချက်အားဖြင့် “တန်ခိုးပေးခြင်းခံရ” သည်။ မီလာရိုက်များအတွက် ထိုအရာမှာ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၉၊ အခန်းငယ် ၁၅ တွင် ဖော်ပြထားသော ဒုတိယအမင်္ဂလာနှင့်စပ်လျဉ်းသည့် အစ္စလာမ်၏ အချိန်ဟောကိန်း ပြည့်စုံခြင်းအရ အော်တိုမန် အာဏာကြီးစိုးမှု ရပ်စဲသွားခြင်း ဖြစ်သည်။ တစ်ရာလေးဆယ့်လေးထောင်တို့၏ လှုပ်ရှားမှုအတွက်မူ ထိုအရာမှာ ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၁၀၊ အခန်းငယ် ၇ ၌ရှိသော သတ္တမတံပိုး၏ အချိန်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်သော တတိယအမင်္ဂလာနှင့်စပ်လျဉ်းသည့် အစ္စလာမ်၏ ဟောကိန်းဖြစ်သော “လူမျိုးများ အမျက်ထွက်ခြင်း” သည် နယူးယောက်မြို့ရှိ အဆောက်အအုံကြီးများ ပြိုလဲချခံရသောအခါ ပြည့်စုံသွားခြင်း ဖြစ်သည်။
ယှဉ်ပြိုင်နေသော သမိုင်းကြောင်းများ၏ အဓိက waymark တစ်ခုစီသည် အံ့ဖွယ်ကောင်းသော ရေတွက်ရှင်၏ အမှုတော်နှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်နွယ်လျက်ရှိပြီး၊ ထိုရေတွက်ရှင်သည် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင်သုံးရာနှင့် နှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင်ငါးရာနှစ်ဆယ်ကို ကိုယ်စားပြုသော ရူပါရုံနှစ်ပါး၏ ဆက်စပ်မှုအပေါ် မိမိ၏ လက်မှတ်တံဆိပ်ကို ထားရှိတော်မူ၏။ ကောင်းကင်တမန် ဆင်းသက်ချိန်တွင် ထမြောက်စေခံရသော ပရောဖက်ပြု စောင့်ကြည့်သူများသည် လာအိုဒိကိအသို့ ပေးသော သတင်းစကားကိုလည်း အပါအဝင် သတိပေး တံပိုးကို မှုတ်ကြပြီး၊ ထိုသတင်းစကားသည် 1856 ခုနှစ်တွင် “ခုနစ်ကြိမ်” နှင့်ဆိုင်သော ပိုမိုကြီးမားသည့် အလင်းကို တံဆိပ်ဖြည်ဖွင့်ခြင်းနှင့် တိုက်ရိုက် ချိတ်ဆက်လျက်ရှိခဲ့သည်။ ဟဗက္ကုတ်၏ ဇယားနှစ်ချပ်ဟူသော waymark သည် 1843 နှင့် 1850 ရှေ့ဆောင်ဇယားများအားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားပြီး၊ ထိုဇယားနှစ်ခုပင်လုံးသည် “ခုနစ်ကြိမ်” ကို ပုံရိပ်ဖော်အားဖြင့် ပြသကြသကဲ့သို့၊ ယှဉ်ပြိုင်နေသော သမိုင်းကြောင်း တစ်ခုစီ၌ ကောင်းကင်တမန်၏ ဆင်းသက်ခြင်းနှင့် “ပထမစိတ်ပျက်ခြင်း” အကြားတွင် ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။
“နှောင့်နှေးသောကာလ” ၏ လမ်းမှတ်သည် ၁၈၄၃ ခုနှစ်၌ မအောင်မြင်ခဲ့သော ခန့်မှန်းချက်နှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်စပ်လျက်ရှိသည်။ ထိုခန့်မှန်းချက်သည် နှစ်ပေါင်းနှစ်ထောင်သုံးရာနှင့် နှစ်ငါးရာနှစ်ဆယ့်နှစ်ပါး၏ ပြည့်စုံခြင်းကို ခန့်မှန်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ သန်းခေါင်ယံအော်ဟစ်ခြင်း၏ သတင်းစကားသည် ထို ပရောဖက်ပြုကာလနှစ်ခု၏ မကြာမီ ပြည့်စုံလာမည့်အချက်ကို သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ခြင်းဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးလမ်းမှတ်ရှိ ကာလခွဲဝေမှုဆိုင်ရာ “ပိတ်ထားသောတံခါး” သည် ထို ပရောဖက်ပြုကာလနှစ်ခု၏ ပြည့်စုံခြင်းကို ဖော်ပြသတ်မှတ်ပြီး၊ သတ္တမ သို့မဟုတ် ယုဘီလီ တံပိုးသည် စတင်မြည်ဟည်းရာနေရာကို မှတ်သားပေးသည်။ သမိုင်းတစ်ရပ်စီအတွင်းရှိ လမ်းမှတ်တိုင်းသည် “ခုနစ်ကြိမ်” နှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်စပ်လျက်ရှိပြီး၊ “ခုနစ်ကြိမ်” သည် သမိုင်းနှစ်ရပ်လုံးကို ချည်နှောင်ထားသော ချည်မျှင်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထို့ပြင် ထိုသမိုင်းနှစ်ရပ်လုံးသည် နောက်မိုး၏ သတင်းစကားကို ကိုယ်စားပြုသည်။
ဤလေ့လာမှုကို နောက်လာမည့် ဆောင်းပါးတွင် ဆက်လက်တင်ပြသွားမည်။
“‘နှုတ်ကပတ်တော်ကြောင့် ထိမိလဲကျ၍ နားမထောင်သောသူတို့အတွက်’ ခရစ်တော်သည် ထိမိလဲကျစေသော ကျောက်ဖြစ်တော်မူ၏။ သို့သော် ‘ဆောက်လုပ်သူတို့ ပယ်ထားသော ကျောက်တုံးသည်ပင် ထောင့်ချုပ်အထွဋ်ကျောက်ဖြစ်လာ၏။’ ပယ်ချခံရသော ကျောက်တုံးကဲ့သို့ပင်၊ ခရစ်တော်သည် မြေကြီးပေါ်၌ မိမိ၏ အမှုတော်ဆောင်ရွက်စဉ်တွင် လျစ်လျူရှုခြင်းနှင့် ညှဉ်းပန်းဆက်ဆံခြင်းတို့ကို ခံတော်မူခဲ့၏။ ကိုယ်တော်သည် ‘လူတို့၏ မထီမဲ့မြင်ပြုခြင်းနှင့် ပယ်ချခြင်းကို ခံရသောသူ၊ ဝမ်းနည်းခြင်းများနှင့် ပြည့်စုံသောသူ၊ နာကျင်ဆင်းရဲခြင်းကို ကျွမ်းဝင်သောသူဖြစ်တော်မူ၏။ … ကိုယ်တော်သည် မထီမဲ့မြင်ပြုခြင်းကို ခံရတော်မူ၍၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် ကိုယ်တော်ကို မတန်မရာ သဘောထားခဲ့ကြ၏။’ ဟေရှာယ 53:3. သို့ရာတွင် ကိုယ်တော် ဘုန်းတော်ထင်ရှားရမည့် အချိန်သည် နီးကပ်လျက်ရှိ၏။ သေခြင်းမှ ရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းအားဖြင့် ကိုယ်တော်သည် ‘တန်ခိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ဘုရားသခင်၏ သားတော်’ ဟု ထင်ရှားကြေညာခြင်းကို ခံရတော်မူမည်။ ရောမ 1:4. ကိုယ်တော်၏ ဒုတိယအကြိမ်ကြွလာခြင်းတွင် မိုးကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး၏ အရှင်သခင်အဖြစ် ထင်ရှားပြတော်မူမည်။ ယခု ကိုယ်တော်ကို လက်ဝါးကပ်တိုင်ပေါ်တွင် သတ်မည့်သူတို့သည် ထိုအခါ ကိုယ်တော်၏ ကြီးမြတ်တော်မူခြင်းကို သိမှတ်ကြလိမ့်မည်။ စကြဝဠာ၏ ရှေ့မှောက်တွင် ပယ်ချခံရသော ကျောက်တုံးသည် ထောင့်ချုပ်အထွဋ်ကျောက်ဖြစ်လာလိမ့်မည်။
“၎င်းသည် ‘မည်သူအပေါ်သို့မဆို ကျလျှင်၊ ထိုသူကို အမှုန့်ဖြစ်အောင် ကြိတ်ချေလိမ့်မည်။’ ခရစ်တော်ကို ငြင်းပယ်ခဲ့သော လူမျိုးသည် မကြာမီပင် မိမိတို့၏ မြို့တော်နှင့် မိမိတို့၏ လူမျိုးတော် ပျက်စီးသွားခြင်းကို မြင်တွေ့ရမည်ဖြစ်သည်။ သူတို့၏ ဘုန်းအသရေသည် ချိုးဖျက်ခံရပြီး၊ လေရှေ့၌ ဖုန်မှုန့်ကဲ့သို့ ပြန့်ကျဲသွားလိမ့်မည်။ ယုဒလူမျိုးကို ဖျက်ဆီးခဲ့သော အရာကား အဘယ်နည်း။ ထိုအရာသည်၊ သူတို့က ၎င်းအပေါ်၌ တည်ဆောက်ခဲ့လျှင် မိမိတို့၏ လုံခြုံရာ ဖြစ်ခဲ့မည့် ကျောက်တုံးပင် ဖြစ်သည်။ ယင်းမှာ မထီမဲ့မြင်ပြုခံရသော ဘုရားသခင်၏ ကောင်းမြတ်ခြင်း၊ ပယ်ရှားခံရသော ဖြောင့်မတ်ခြင်း၊ အလေးမထားခံရသော ကရုဏာတော်ပင် ဖြစ်သည်။ လူတို့သည် မိမိတို့ကိုယ်ကို ဘုရားသခင်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်၌ တည်စေကြပြီး၊ မိမိတို့အတွက် ကယ်တင်ခြင်း ဖြစ်ခဲ့မည့် အရာအားလုံးသည် မိမိတို့၏ ပျက်စီးခြင်းသို့ ပြောင်းလဲသွားခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်က အသက်ရှင်ခြင်းအတွက် ခန့်မှတ်ထားတော်မူသမျှ အရာအားလုံးကို သူတို့သည် သေခြင်းအတွက် ဖြစ်သည်ဟု တွေ့ကြရသည်။ ယုဒလူမျိုးတို့၏ ခရစ်တော်ကို ကားတိုင်တင်သတ်ခြင်းအတွင်း၌ ယေရုရှလင်မြို့၏ ပျက်စီးခြင်းလည်း ပါဝင်နေခဲ့သည်။ ကာလဝရီပေါ်၌ သွန်းလောင်းခဲ့သော အသွေးတော်သည် ဤလောကအတွက်လည်းကောင်း၊ နောင်လာမည့် လောကအတွက်လည်းကောင်း၊ သူတို့ကို ပျက်စီးခြင်းထဲသို့ နစ်မြုပ်စေသော အလေးချိန် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်၏ ကျေးဇူးတော်ကို ငြင်းပယ်သူတို့အပေါ် တရားစီရင်ခြင်း ကျရောက်မည့် ကြီးမားသော နောက်ဆုံးနေ့၌လည်း ထိုနည်းတူ ဖြစ်လိမ့်မည်။ သူတို့အတွက် ထိမိလဲစရာ ကျောက်ဖြစ်သော ခရစ်တော်သည် ထိုအခါ လက်စားချေသော တောင်ကြီးကဲ့သို့ သူတို့ရှေ့၌ ပေါ်ထွန်းလာလိမ့်မည်။ ဖြောင့်မတ်သူတို့အတွက် အသက်ဖြစ်သော မျက်နှာတော်၏ ဘုန်းတော်သည် မတရားသောသူတို့အတွက်မူ လောင်ကျွမ်းဖျက်ဆီးသော မီးဖြစ်လိမ့်မည်။ အချစ်ကို ငြင်းပယ်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ကျေးဇူးတော်ကို မထီမဲ့မြင်ပြုခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ အပြစ်သားသည် ဖျက်ဆီးခြင်းကို ခံရလိမ့်မည်။”
“ဥပမာများစွာနှင့် ထပ်တလဲလဲပေးသော သတိပေးချက်များအားဖြင့်၊ ဘုရားသခင်၏သားတော်ကို ငြင်းပယ်ခြင်းကြောင့် ယုဒလူမျိုးတို့အပေါ် မည်သို့သောအကျိုးဆက် ဖြစ်ပေါ်လာမည်ကို ယေရှုသည် ဖော်ပြတော်မူခဲ့သည်။ ဤစကားတော်များဖြင့် ကိုယ်တော်သည် မိမိကို ကယ်တင်ရှင်အဖြစ် လက်မခံရန် ငြင်းဆန်သော ခေတ်အဆက်ဆက်ရှိ လူအပေါင်းတို့အား မိန့်တော်မူနေခြင်းဖြစ်သည်။ သတိပေးချက်တိုင်းသည် သူတို့အတွက်ပင် ဖြစ်သည်။ ညစ်ညူးစေခြင်းခံရသော ဗိမာန်တော်၊ နာခံမှုမရှိသော သား၊ မမှန်ကန်သော စပျစ်ဥယျာဉ်ငှားလယ်သမားများ၊ မထီမဲ့မြင်ပြုသော ဆောက်လုပ်သူများသည် အပြစ်သားတိုင်း၏ အတွေ့အကြုံ၌ မိမိတို့နှင့် ဆင်တူသောအရာရှိကြသည်။ သူသည် နောင်တမရလျှင်၊ ထိုအရာများက ကြိုတင်အရိပ်ဖော်ပြခဲ့သော အပြစ်ဒဏ်သည် သူ့အပေါ်သို့ ရောက်လာမည်ဖြစ်သည်။” The Desire of Ages, 599, 600.