ဒန်ယေလကျမ်းနှင့် ဗျာဒိတ်ကျမ်းတို့သည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းပေးကြသဖြင့်၊ နှစ်ကျမ်းပေါင်းစည်း၍ ပြည့်စုံခြင်းသို့ ရောက်ကြသည်။
“ဗျာဒိတ်ကျမ်း၌ သမ္မာကျမ်းစာရှိ ကျမ်းအပေါင်းတို့သည် ဆုံတွေ့၍ အဆုံးသတ်ကြ၏။ ဤနေရာ၌ ဒန်ယေလကျမ်း၏ ဖြည့်စွက်ချက်ရှိသည်။” Acts of the Apostles, 585.
ဗျာဒိတ်ကျမ်းဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက်၌ ဖော်ပြထားသော နိုင်ငံတော်များသည် ပရောဖက်ပြုချက်ကို လေ့လာသူ၏ အာရုံစိုက်ရာ ဖြစ်ရမည်။ အကြောင်းမူကား နောက်ဆုံးသောကာလများ၏ ပြင်ပသမိုင်းကို အဓိကအားဖြင့် ထိုနေရာတွင် တင်ပြဖော်ပြထားသောကြောင့်ဖြစ်သည်။
“ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်၏ အလင်း၌ နိုင်ငံတော်များ၏ တက်ကြွမှုနှင့် ကျဆင်းမှုကို အုပ်စိုးထိန်းချုပ်သော အကြောင်းရင်းများကို သင်ယူသိရှိခြင်းသည် အလွန်ကောင်းမြတ်၏။ လူငယ်တို့သည် ဤမှတ်တမ်းများကို လေ့လာ၍၊ လူမျိုးနိုင်ငံများ၏ စစ်မှန်သော အောင်မြင်တိုးတက်မှုသည် ဘုရားသခင်ပေးတော်မူသော အခြေခံသဘောတရားများကို လက်ခံလိုက်နာခြင်းနှင့် မည်မျှ အလွန်နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်လျက်ရှိကြောင်း မြင်ကြစေ။ သူသည် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး လှုပ်ရှားမှုကြီးများ၏ သမိုင်းကိုလည်း လေ့လာစေ၍၊ ဤသဘောတရားများသည် မကြာခဏ မထီမဲ့မြင်ပြုခံရ၍ မုန်းတီးခြင်းကို ခံရသော်လည်း၊ ထိုသဘောတရားများကို ထောက်ခံကြွေးကြော်သူများသည် ထောင်တွင်းနှင့် သတ်ဖြတ်ရာစင်ပေါ်သို့ ပို့ဆောင်ခံရသော်လည်း၊ အမှန်တကယ်ပင် ဤယဇ်ပူဇော်မှုများအားဖြင့် အောင်ပွဲခံခဲ့ကြသည်ကို သူမြင်စေ။” Education, 238.
“ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးအကြီးမားဆုံးလှုပ်ရှားမှုများ” ဖြစ်စေ၊ “နိုင်ငံများ၏ တက်မြောက်ခြင်းနှင့် ပျက်ဆီးကျခြင်း” ဖြစ်စေသော သန့်ရှင်းသော သမိုင်းမှတ်တမ်းများသည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်၌ အသက်ရှင်ခြင်းသို့မဟုတ် သေခြင်းသို့ ဆိုင်သော အရေးကြီးဆုံးအရာတစ်ခုဖြစ်သည်။ ပေါလုသည် 2 Thessalonians အခန်း ၂ တွင်၊ သမ္မာတရားကို မချစ်သောသူများနှင့် ထို့နောက် အလွန်ပြင်းထန်သော လှည့်ဖြားမှုကို လက်ခံရရှိသောသူများသည်၊ ထိုအရာကို ပြုကြသည်မှာ ပေါလုက ထိုကျမ်းပိုဒ်၌ ဖော်ပြထားသော သတင်းစကားကို ငြင်းပယ်ရန် မိမိတို့ရွေးချယ်ခဲ့ကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ ထိုကျမ်းပိုဒ်သည် သက်ဝင်မရှိသော ရောမနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းဆိုင်ရာ ရောမတို့၏ ဆက်နွယ်မှုကို ဖော်ပြထားပြီး၊ ထိုဆက်နွယ်မှုသည် Pergamos နှင့် Thyatira တို့၏ ဆက်နွယ်မှုလည်း ဖြစ်သကဲ့သို့၊ သံနှင့် မြေစေးတို့၏ ဆက်နွယ်မှုလည်း ဖြစ်ပြီး၊ ထို့ပြင် နဂါးနှင့် သားရဲတို့၏ ဆက်နွယ်မှုလည်း ဖြစ်သည်။ Thyatira ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ပုပ်ရဟန်းမင်းဆိုင်ရာ ရောမ၏ တက်မြောက်လာခြင်းနှင့် Pergamos ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော သက်ဝင်မရှိသော ရောမ၏ ပျက်ဆီးကျခြင်းသည် အလွန်ပြင်းထန်သော လှည့်ဖြားမှုကို လက်ခံရရှိသူများ မုန်းတီးသော သမ္မာတရားဖြစ်သည်။
မီလာရိုက်တို့၏ သမိုင်းတွင်၊ ၁၈၄၃ ခုနှစ်၏ ပထမဦးဆောင်သူများ၏ ပရောဖက်ပြဇယားပေါ်သို့ ပါဝင်လာခဲ့သော မီလာရိုက်တို့နှင့် ပရိုတက်စတင့်များအကြား ငြင်းခုံမှုသည် ဒံယေလ အခန်းကြီး ၁၁ ၏ အခန်းငယ် ၁၄ တွင် “သင်၏လူတို့ထဲက လုယက်သူများ” ဟူ၍ ဖော်ပြထားသောအရာက သမိုင်းဆိုင်ရာ အဘယ်အာဏာကို ကိုယ်စားပြုသနည်း ဆိုသည့်အချက်အပေါ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထိုလုယက်သူများသည် မီလာရိုက်တို့က အခိုင်အမာဆိုသကဲ့သို့ ပုဂံရောမ၏ ပေါ်ထွန်းလာခြင်းကို ဆိုလိုသလော၊ သို့မဟုတ် ပရိုတက်စတင့်များက ဆိုသကဲ့သို့ ဆဲလျူးဆစ်တို့၏ ကျဆုံးခြင်းကို ဆိုလိုသလော။
“လောကီအရေးအခင်း၏ စင်မြင့်ပေါ်သို့ ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သော လူမျိုးနိုင်ငံတိုင်းသည် ‘စောင့်ကြည့်တော်မူသောသူနှင့် သန့်ရှင်းတော်မူသောသူ’ ၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို ပြည့်စုံစွာ ဆောင်ရွက်မည်မည်ကို ထင်ရှားစွာ မြင်တွေ့နိုင်စေရန်အလို့ငှာ၊ မြေကြီးပေါ်၌ မိမိတို့၏ နေရာကို ယူထားခွင့် ပေးအပ်ခံခဲ့ရသည်။ ပရောဖက်ပြုချက်သည် ကမ္ဘာ၏ မဟာအင်ပါယာများဖြစ်သော ဗာဗုလုန်၊ မေဒိ-ပေရရှား၊ ဂရိ၊ နှင့် ရောမတို့၏ ထွန်းကားခြင်းနှင့် ပျက်စီးကျဆုံးခြင်းကို ခြေရာခံ ဖော်ပြထားသည်။ ထိုအင်ပါယာအသီးသီး၌လည်း၊ အင်အားနည်းသော လူမျိုးနိုင်ငံများကဲ့သို့ပင်၊ သမိုင်းသည် မိမိကိုယ်ကို ထပ်မံ ပြန်လည်ဖော်ဆောင်ခဲ့သည်။ တစ်ခုချင်းစီ၌ စမ်းသပ်ကာလရှိခဲ့သည်၊ တစ်ခုချင်းစီ ကျရှုံးခဲ့သည်၊ ၎င်းတို့၏ ဘုန်းတန်ခိုး မှိန်ဖျော့သွားခဲ့သည်၊ ၎င်းတို့၏ အာဏာ ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သည်၊ ထို့နောက် ၎င်းတို့၏ နေရာကို အခြားတစ်ဦးက ဝင်ရောက်ယူခဲ့သည်။....”
“သန့်ရှင်းသော ကျမ်းစာ၏ စာမျက်နှာများ၌ အမျိုးသားတော်များ၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းနှင့် ပျက်စီးကျဆုံးခြင်းကို ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားသည့်အရာမှ၊ ပြင်ပဆန်သော လောကီဘုန်းအသရေမျှသာသည် မည်မျှ အဖိုးမတန်ကြောင်းကို သူတို့သည် သင်ယူရမည်။ ဗာဗုလုန်သည် ၎င်း၏ တန်ခိုးအာဏာနှင့် ၎င်း၏ ခမ်းနားထည်ဝါမှု အားလုံးနှင့်အတူ—ဤလောကသည် ထို့နောက်မှစ၍ မည်သည့်အခါမျှ မမြင်ဖူးသော တန်ခိုးအာဏာနှင့် ခမ်းနားထည်ဝါမှုဖြစ်၍၊ ထိုခေတ်က လူတို့၏ မျက်စိတွင် အလွန်တည်ငြိမ်ခိုင်မာ၍ ထာဝရတည်မည်ဟု ထင်ရသော အရာများဖြစ်သော်လည်း—မည်မျှ ပြည့်စုံစွာ ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့ပြီနည်း။ ‘မြက်ပင်၏ ပန်းကဲ့သို့’ ၎င်းသည် ပျက်စီးသွားခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်ကို မိမိ၏ အုတ်မြစ်အဖြစ် မရှိသော အရာခပ်သိမ်းသည် ထိုသို့ပင် ပျက်စီးသွားသည်။ ကိုယ်တော်၏ ရည်ရွယ်ချက်နှင့် ပေါင်းစည်းလျက်ရှိပြီး ကိုယ်တော်၏ စရိုက်လက္ခဏာကို ဖော်ပြသော အရာသာလျှင် တည်မြဲနေနိုင်သည်။ ကိုယ်တော်၏ အခြေခံသဘောတရားများသာ ဤလောကက သိရှိသော တည်ကြည်မပြောင်းလဲသည့် အရာများဖြစ်ကြသည်။” Education, 177, 184.
သမ္မာကျမ်းစာဆိုင်ရာ သမိုင်းသည် ဆော်လမုန်က မရှိလျှင် ပျက်စီးမည်ဟု ဆိုခဲ့သော ထိုမြင်ကွင်းပင် ဖြစ်သည်။ မီလာလိုက်များသည် ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၉၊ အပိုဒ် ၅ နှင့် ၁၀ တွင် “ငါးလ” ဟူ၍ ကိုယ်စားပြုထားသော နှစ်တစ်ရာငါးဆယ်ကို အသိအမှတ်ပြု၍ ကြေညာခဲ့ကြသော်လည်း၊ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၉ တွင် ကိုယ်စားပြုထားသော သမိုင်းကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း မလေ့လာမဆန်းစစ်ခဲ့ကြပေ။ သူတို့သည် အပိုဒ် ၁၀ ၏ “ငါးလ” ကို မှန်ကန်စွာ ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့ကြသော်လည်း၊ အပိုဒ် ၅ နှင့် ၁၀ နှစ်ခုလုံးတွင် “ငါးလ” ဟူသော စကားရပ် ပါဝင်နေခြင်းကြောင့်၊ ထိုစကားရပ်သည် အပိုဒ်နှစ်ခုလုံး၌ ဖော်ပြထားသော ညှဉ်းဆဲခြင်းဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက်ကို အလေးပေးဖော်ပြခြင်းသာ ဖြစ်သည်ဟု ထင်မြင်ခဲ့ကြသည်မှာ ထင်ရှားသည်။ ယခုအခါ အပိုဒ် ၅ တွင် ဖော်ပြထားသော “ငါးလ” သည် ၆၃၂ ခုနှစ်တွင် မိုဟာမက် သေဆုံးချိန်မှ စတင်၍ ၇၈၂ ခုနှစ်တွင် ဘိုင်ဇန်တိုင်၊ သို့မဟုတ် အရှေ့ရောမအင်ပါယာ၏ ဧကရာဇ်မ Irene အရှက်ခွဲခံရမှုနှင့် အဆုံးသတ်သော နှစ်တစ်ရာငါးဆယ်ကို ကိုယ်စားပြုသည်ဟု လွယ်ကူစွာ သက်သေပြနိုင်ပြီ ဖြစ်သည်။
ရှေ့ဆောင်များသည် အခန်းငယ် ဆယ် ကို Nicomedia စစ်ပွဲအား ဇူလိုင် ၂၇၊ ၁၂၉၉ တွင် စတင်သော တစ်ရာ့ငါးဆယ်နှစ်ကာလ၏ အစအဖြစ် သတ်မှတ်အသုံးချခဲ့ခြင်း၌ မှန်ကန်ခဲ့ကြသည်။ ထိုကာလသည် ဇူလိုင် ၂၇၊ ၁၄၄၉ တွင် Constantinople ၌ အုပ်စိုးခဲ့သော နောက်ဆုံး Constantine ၏ အရှက်ရစေခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ စာကြောင်းပေါ်စာကြောင်းအလိုက် တစ်ရာ့ငါးဆယ်နှစ်ကာလတစ်ရပ်သည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အစ္စလာမ်ကို ဖော်ထုတ်ပြသလျက်ရှိပြီး၊ ထိုအစ္စလာမ်ကို အာရေဗျ၏ အစ္စလာမ်ဖြစ်သော ပထမအမင်္ဂလာနှင့် တူရကီ၏ အစ္စလာမ်ဖြစ်သော ဒုတိယအမင်္ဂလာတို့ နှစ်မျိုးလုံးက ကိုယ်စားပြုထားသည်။ ဧကရာဇ်နှင့် ဧကရာဇ်မိဖုရားတို့ကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း အရှက်ရစေခဲ့သော ထိုအစ္စလာမ်သည် Irene ဖြင့် ကိုယ်စားပြုသော မိန်းမတစ်ဦးနှင့် နောက်ဆုံး Constantine ဖြင့် ကိုယ်စားပြုသော ယောက်ျားတစ်ဦးတို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အစ္စလာမ်က အောင်နိုင်ခြင်းကို ဖော်ထုတ်ပြသသည်။
အိုင်ရင်၏ အရှက်ကွဲခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သော တစ်ရာငါးဆယ်နှစ်ကာလအတွင်း၊ အာရေဗျ၏ အစ္စလာမ်သည် ဘိုင်ဇန်တိုင်း၏ နယ်မြေ သို့မဟုတ် ပိုင်နက်ကို ထိန်းချုပ်အုပ်စိုးလာခဲ့ပြီး၊ အိုင်ရင်ကို အလွန်အမင်း အရှက်ကွဲရသော အနေအထားသို့ ချန်ထားခဲ့သဖြင့်၊ သူမသည် အခြား ဖိအားပေးတောင်းခံမှုများနှင့်အတူ သုံးနှစ်တိုင်တိုင် အခွန်ပေးဆောင်ရန် အတင်းအကျပ် ခံခဲ့ရသည်။ ကွန်စတန်တိုင် နောက်ဆုံး၏ အရှက်ကွဲခြင်း ဖြစ်ပွားသောအခါ၊ ယင်းသည် ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်ခြင်းနှင့် အရှေ့ရောမ၏ မြို့တော် ပြုတ်ကျဖျက်သိမ်းခံရခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သော လေးနှစ်ကာလ၏ အစဖြစ်ကြောင်း မှတ်သားပေးခဲ့သည်။ အမှုနှစ်ရပ်လုံး၌ အစ္စလာမ်ပင် ဖြစ်ခဲ့သည်။ အိုင်ရင်အတွက် အာရေဗျအစ္စလာမ် ဖြစ်သကဲ့သို့၊ ကွန်စတန်တိုင် နောက်ဆုံးအတွက် တူရကီအစ္စလာမ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးသော ကာလများတွင်၊ ပထမအမင်္ဂလာနှင့် ဒုတိယအမင်္ဂလာတို့တွင် ဖော်ပြထားသော အာရေဗျအစ္စလာမ်နှင့် တူရကီအစ္စလာမ် ဟူသော သက်သေခံနှစ်ပါးအားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အစ္စလာမ်သည် ပထမဦးစွာ နယ်မြေကို သိမ်းယူမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထို့နောက် မြို့တော်ကိုလည်း သိမ်းယူမည်ဖြစ်သည်။ အရှေ့ရောမ၏ ကွန်စတန်တိုင်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော နောက်ဆုံးကာလ၏ နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းသည်၊ အရှေ့ရောမ၏ အိုင်ရင်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော နောက်ဆုံးကာလ၏ ဘာသာရေးအဖွဲ့အစည်းနှင့် သင်္ကေတဆိုင်ရာအရ လက်ထပ်ထားသည်။ ငါသည် “နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်း” နှင့် “ဘာသာရေးအဖွဲ့အစည်း” ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို အသုံးပြုခြင်းမှာ၊ သားရဲ၏ ရုပ်ပုံ သင်္ကေတသည် ပထမဦးစွာ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ပေါ်ပေါက်လာပြီး၊ ထို့နောက် ကမ္ဘာတွင် ပေါ်ပေါက်လာသည်ကို ရည်ညွှန်းဖော်ပြရန် ဖြစ်သည်။ သားရဲ၏ ရုပ်ပုံသည် ကွန်စတန်တိုင်နှင့် အိုင်ရင်တို့၏ သင်္ကေတဆိုင်ရာ လက်ထပ်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ သူတို့နှစ်ဦးစလုံးသည် မိမိတို့၏ နယ်မြေနှင့် မြို့တော်ကို အစ္စလာမ်ထံသို့ ဆုံးရှုံးခြင်းအားဖြင့် အရှက်ကွဲစေခြင်းကို ခံကြရသည်။
သူတို့၏ လက်ထပ်ထိမ်းမြားမှုကို သမိုင်းနှစ်ရပ်ကို ကိုက်ညီစွာ နှိုင်းယှဉ်သတ်မှတ်ခြင်းအားဖြင့် ခွဲခြားသိမြင်ရပြီး၊ ထိုအရာကို မီလန်အမိန့်တော်ကို ထုတ်ပြန်အတည်ပြုခဲ့သည့် 313 ခုနှစ်တွင် Constantia နှင့် Licinius တို့အကြားရှိ လက်ထပ်ထိမ်းမြားမှုအားဖြင့် ပုံဆောင်ပြသခဲ့သည်။ ထိုအချိန်၌ သင်္ကေတဆန်သော Smyrna အသင်းတော်ကာလသည် အဆုံးသတ်သွားပြီး၊ သင်္ကေတဆန်သော Pergamos အသင်းတော်ကာလသည် စတင်ခဲ့သည်။ ပေါလုက ပြင်းထန်သော လှည့်ဖြားခြင်းကို လက်ခံရရှိသူများဟု သတ်မှတ်ထားသောသူများသည်၊ အပြစ်၏လူကို ဖော်ထုတ်ပြသမီ အရင်ဆုံး ဖောက်ပြန်ကျဆင်းခြင်းတစ်ရပ် ပါဝင်သော ပေါလု၏ သတိပေးသတင်းစကားကို မြင်လိုကြမည်မဟုတ်။ ထိုဖောက်ပြန်ကျဆင်းခြင်းသည် Pergamos ၏ သမိုင်းကာလ၌ ဖြစ်ပေါ်ပြီး၊ အပြစ်၏လူသည် Thyatira အသင်းတော်ကာလ စတင်ခဲ့သည့် 538 ခုနှစ်တွင် ဖော်ထုတ်ပြသခံရသည်။
မည်သူမျှ သင်တို့ကို မည်သည့်နည်းဖြင့်မျှ လှည့်ဖြားမစေကြနှင့်။ အကြောင်းမူကား၊ ပထမဦးစွာ ယုံကြည်ခြင်းမှ ပြိုလဲခြင်း ဖြစ်ပေါ်လာ၍၊ ပျက်စီးခြင်း၏သားတည်းဟူသော အပြစ်၏လူ ပေါ်ထွက်ဖော်ပြခြင်း မဖြစ်မချင်း၊ ထိုနေ့ရက်သည် မရောက်လာနိုင်။ ထိုသူသည် ဘုရားဟု ခေါ်ဝေါ်သမျှအားလုံးနှင့် ကိုးကွယ်ရာဟု သတ်မှတ်သမျှအားလုံးကို ဆန့်ကျင်၍ မိမိကိုယ်ကို မြှောက်တင်လျက်၊ ထိုသို့ ဘုရားသခင်၏ ဗိမာန်တော်၌ ဘုရားကဲ့သို့ ထိုင်၍၊ မိမိသည် ဘုရားဖြစ်ကြောင်းကို ထင်ရှားပြ၏။ ၂ သက်သာလောနိတ် ၂:၃၊ ၄
အရှေ့ရောမ၏ သမိုင်းသည် အရှေ့ရောမနှင့် အနောက်ရောမတို့၏ သင်္ကေတဆန်သော ဆက်နွှယ်မှုတွင်လည်း ဖော်ပြထားသည့် ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ အမှန်တရားကို သက်သေခံပေးသော သက်သေခံချက်နှစ်ရပ်ကို ပေးစွမ်းသည်။ ထိုဆက်နွှယ်မှုအတွင်းတွင် အနောက်ရောမသည် အသင်းတော်ကို ကိုယ်စားပြုပြီး အရှေ့ရောမသည် နိုင်ငံတော်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ရောမသည် ဒံယေလ အခန်းကြီး ၂ ၌ သံနှင့် မြေစေးအဖြစ် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသကဲ့သို့ အသင်းတော်နှင့် နိုင်ငံတော် ပေါင်းစပ်ထားသော အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။
နောက်ဆုံးသောကာလများ၌ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အစ္စလာမ်သည် အသင်းတော်နှင့် နိုင်ငံတော် ပေါင်းစပ်ထားသကဲ့သို့ ကိုယ်စားပြုထားသော အာဏာတစ်ရပ်ကို ဆန့်ကျင်တိုက်ခိုက်၍ ၎င်း၏ နယ်မြေနှင့် မြို့တော်ကို သိမ်းပိုက်လာသည်ကို ယုံကြည်လက်ခံနိုင်ဖွယ် ထင်ရှားစွာ မြင်နိုင်ရသည့် အကြောင်းရင်းတစ်ရပ်မှာ၊ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၉ ၏ သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်သော သမိုင်း၌ တွေ့ရသော အခြား သက်သေခံနှစ်ရပ်ကလည်း ထိုအရာကို ထောက်မပေးနေခြင်းဖြစ်သည်။ ဩစ်မန်သည် Nicomedia ၏ နယ်မြေကို ၁၂၉၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင် ၂၇ ရက်နေ့တွင် သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး၊ ထို့နောက် နှစ်နှစ်အကြာ ၁၃၀၁ ခုနှစ်တွင် Nicaea ၏ နယ်မြေကို ထပ်မံ သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ သူ၏သားသည် ၁၃၃၁ ခုနှစ်တွင် Nicaea ၏ မြို့တော်ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး၊ ထိုသားတော်တည်းကပင် ၁၃၃၇ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်သော လေးနှစ်ကြာ ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်မှုမှတဆင့် Nicomedia ၏ မြို့တော်ကိုလည်း သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ရှေ့ဆောင်တို့သည် ဩစ်မန်နှင့်ဆက်စပ်သော ၁၂၉၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင် ၂၇ ရက်နေ့ကို အမှတ်အသားပြုခဲ့ကြသော်လည်း၊ ထို့နောက်လာသော တိုက်ပွဲဖြစ်သည့် Nicaea တိုက်ပွဲကို အော်တိုမန် အင်ပါယာ တည်ထောင်ခြင်း၏ သမိုင်းဆိုင်ရာ ဒုတိယအဆင့်အဖြစ် မည်သည့်အခါမျှ မကြည့်ရှုခဲ့ကြ။ ၁၂၉၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင် ၂၇ ရက်နေ့သည် တနင်္ဂနွေဥပဒေသို့ ရောက်ရှိရန် လိုအပ်သော အဆင့်အများအနက် ပထမအဆင့်သာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ တူရကီ အစ္စလာမ်၏ ပထမ အဆင့်နှစ်ရပ်သည် ၁၄၄၉ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်သော ပရောဖက်ပြုချက်တစ်ရပ်၏ အစကို သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ခဲ့ပြီး၊ ထို့နောက် ၁၈၄၀ ခုနှစ်တွင် တစ်ဖန်၊ ထို့နောက် 9/11 ၌ တစ်ဖန်၊ ထို့နောက် ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၃၁ ရက်နေ့တွင် တစ်ဖန် ထပ်မံ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။
ထိုအဆင့်နှစ်ဆင့်အနက် ပထမအဆင့်သည် တစ်ရာငါးဆယ်နှစ်၏ အစတင်ခြင်းကိုသာ မှတ်သားထားသည်မဟုတ်ဘဲ၊ သုံးဆယ့်ရှစ်နှစ်၏ အစတင်ခြင်းကိုလည်း မှတ်သားထားသည်။ ထိုအရာသည် Osman က Nicomedia ၏ နယ်မြေကို သိမ်းယူခြင်းနှင့်အတူ စတင်ခဲ့ပြီး၊ သုံးဆယ့်ရှစ်နှစ်အကြာ 1337 ခုနှစ်တွင် Osman ၏သားက လေးနှစ်ကြာ ဝိုင်းရံမှု၏ အဆုံး၌ Nicomedia ၏ မြို့တော်ကို သိမ်းယူသောအခါ အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ သုံးဆယ့်ရှစ် ဟူသော ကိန်းဂဏန်းသည် “ထမြောက်ခြင်း” ကို ကိုယ်စားပြု၍၊ Osman ၏ နယ်မြေသိမ်းယူမှုအဖြစ် အစဉ်အဆက် ပထမခြေလှမ်းသည် တူရကီ အစ္စလာမ်၏ ထမြောက်ခြင်းကို မှတ်သားခဲ့သည်။ ထို သုံးဆယ့်ရှစ်နှစ်ကြာသော ပထမအဆင့်တွင် “လေးနှစ်” ကြာသော ဝိုင်းရံမှုတစ်ရပ်က နိဂုံးကို မှတ်သားထားသည်။ တစ်ရာငါးဆယ်နှစ်၏ နောက်ဆုံးအဆင့်တွင် အရှက်ကွဲခြင်းကို ချမှတ်လျက်၊ ထို့နောက် လေးနှစ်အကြာ 1453 ခုနှစ်တွင် အရှေ့ရောမ၏ မြို့တော်ကို သိမ်းယူလေသည်။
၁၄၅၃ ခုနှစ်တွင် အော်တိုမန် တူရကီတို့ဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် အော်စမန်၏သားက ၁၃၃၇ ခုနှစ်တွင် Nicomedia ကိုလည်းကောင်း၊ ၁၃၃၁ ခုနှစ်တွင် Nicaea ကိုလည်းကောင်း သိမ်းပိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်စေ၊ ဤအမှုသုံးရပ်လုံး၌ မြို့တော်တစ်မြို့ချင်းစီသည် သမိုင်းတစ်ချိန်ချိန်၌ အရှေ့ရောမ၏ မြို့တော်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ဖူးသည်။ ဤမျဉ်းကြောင်းသုံးကြောင်းလုံးသည် အရှေ့ရောမကို အနိုင်ယူသိမ်းပိုက်ခြင်းကို ဖော်ထုတ်ညွှန်ပြနေကြသည်။ ထိုမျဉ်းကြောင်းသုံးကြောင်းအနက် တစ်ကြောင်းချင်းစီသည် အစ္စလာမ်က ပထမဦးစွာ နယ်မြေကို သိမ်းပိုက်ပြီး၊ ထို့နောက် အရှေ့ရောမ၏ မြို့တော်ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ခြင်းကို သတ်မှတ်ဖော်ပြသည်။ မြို့တော်သုံးမြို့လုံး၏ အမည်သည် ထိုနယ်မြေ၏ အမည်နှင့် တူညီသည်။ ထိုမျဉ်းကြောင်းသုံးကြောင်းအနက် တစ်ကြောင်းချင်းစီတွင် ထင်ရှားကွဲပြားသော အယ်လဖာနှင့် အိုမီဂါ ဆိုင်ရာ သမိုင်းပုဂ္ဂိုလ်များ ရှိကြသည်။ အစ္စလာမ်က ဧကရာဇ်နှင့် ဧကရီမ တို့နှစ်ဦးစလုံးကို အရှက်ခွဲနှိမ့်ချခဲ့ခြင်းအားဖြင့် အသင်းတော်နှင့် နိုင်ငံတော်၏ ဆက်နွှယ်မှုကို ဖော်ပြနေသကဲ့သို့၊ ထိုပရောဖက်ပြု နှိမ့်ချမှုသည် ၃၃၀ ခုနှစ်တွင် Constantine the Great က ရောမမြို့အပေါ် Constantinople ကို ရွေးချယ်ခဲ့သည့်အခါ သူ၏အားဖြင့်လည်း နှိမ့်ချခံခဲ့ရသော အနောက်ရောမနှင့် ၎င်းတို့၏ မျဉ်းကြောင်းများကို တစ်စုတစ်စည်းတည်း ချိတ်ဆက်ထားသည်။ အနောက်ရောမ၏ နောက်ဆုံး နှိမ့်ချမှုမှာ ၄၇၆ ခုနှစ်တွင် နောက်ဆုံး ဧကရာဇ်နှင့်အတူ ရောက်ရှိလာခဲ့ပြီး၊ ထိုနောက်မှစ၍ လျင်မြန်စွာ ဆုတ်ယုတ်ကျဆင်းသွားခဲ့သည်။
အရှေ့ရောမနှင့် ဆက်စပ်၍ ကြည့်လျှင် အနောက်ရောမသည် အသင်းတော်ဖြစ်ပြီး၊ အရှေ့သည် နိုင်ငံတော်ဖြစ်သည်။ အစ၌ 330 ခုနှစ်တွင် အရှက်ခွဲခြင်းရှိခဲ့ပြီး၊ ထို့နောက် 476 ခုနှစ်တွင်လည်း အရှက်ခွဲခြင်းရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် 782 ခုနှစ်တွင်လည်းကောင်း၊ ထို့နောက် တဖန် 1449 ခုနှစ်တွင်လည်းကောင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်တစ်ရပ် ခွဲခြမ်းခံရခြင်းဖြင့် အစပြုသော အရှက်ခွဲခြင်း၏ လိုင်းတစ်လိုင်းရှိပြီး၊ 476 ခုနှစ်တွင် ဧကရာဇ်ကို၊ ထို့ကြောင့် အင်ပါယာကိုပါ ဆုံးရှုံးရခြင်းအားဖြင့် အရှက်ခွဲခြင်းက ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် အစ္စလာမ်သည် အရှေ့ဘက်၏ နယ်မြေကို 782 ခုနှစ်တွင် ပထမဦးစွာ အရှက်ခွဲခြင်းကို ဆောင်ကြဉ်းလာပြီး၊ ထို့နောက် 1453 ခုနှစ်တွင် အရှေ့၏ မြို့တော်ကိုလည်း အရှက်ခွဲခြင်းသို့ ရောက်စေခဲ့သည်။
သမ္မာကျမ်းစာဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက်အရ အစ္စလာမ်သည် အရှေ့ရောမနှင့် အနောက်ရောမ နှစ်ဖက်စလုံး၏ အစဉ်အလာကို ထင်ရှားစွာ ဖော်ထုတ်ပေးပြီး၊ ယနေ့ အစ္စလာမ်က ထုတ်ဖော်ပေးလျက်ရှိသော အလင်းသည် မီလာရိုက် ရှေ့ဆောင်များအတွက် အစ္စလာမ်နှင့်ဆိုင်သော အခြေခံအလင်းနှင့် ကိုက်ညီသော်လည်း၊ ထိုအလင်းထက် များစွာ ကျော်လွန်လျက်ရှိသည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် “the robbers of thy people who establish the vision” သည် မည်သူတို့ဖြစ်ကြောင်းဖြင့် စတင်ခဲ့သော စမ်းသပ်ကာလသည် စမ်းသပ်ကာလ၏ အယ်လ်ဖာဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ယခု စမ်းသပ်ကာလ၏ အဆုံးတွင် ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၉ ပါ အစ္စလာမ်ဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာမှ လာသော အလင်းက ဤ နောက်ဆုံးသော ကာလများမတိုင်မီ တစ်ခါမျှ အကဲဖြတ်မခံခဲ့ရသေးသော အနောက်ရောမနှင့် အရှေ့ရောမ၏ သက်သေများကို ထပ်မံ ပေါင်းထည့်ပေးလျက်ရှိသည်။
ဒാനိယေလ ၁၁ ၏ အခန်းငယ် ၁၀ မှ ၁၆ အတွင်း တည်ရှိသော သမိုင်းကြောင်းလိုင်းများကို၊ ဤဆောင်းပါးများ၌ ယခင်ကတည်းက ဆွေးနွေးလျက်ရှိသော လိုင်းများနှင့် ဆက်စပ်စေသော သက်သေခံချက်များကို ပေးအပ်ခြင်းအားဖြင့်၊ အခန်းကြီး ၉ မှ ၁၁ အတွင်း ဖော်ပြထားသော အစ္စလာမ်၏ ပရောဖက်ပြုလိုင်းများသည် စုစည်းပေါင်းစပ်ပေးကြသည်။ သို့ရာတွင် အစ္စလာမ် ထူထောင်မြင့်တက်လာခြင်း၏ ပရောဖက်ပြုသရုပ်ဖော်ချက်အတွင်း၌ မီလာလိုက်များ၏ လှုပ်ရှားမှုနှင့် တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်၏ လှုပ်ရှားမှုတို့ နှစ်ရပ်စလုံး၏ ပေါ်ထွန်းလာခြင်းလည်း ပါဝင်လျက်ရှိသည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၉ ၏ အချိန်ပရောဖက်ပြုချက်များအတွင်း၌ အခိုင်အမာ တည်နေရာယူထားပြီး ထိုပရောဖက်ပြုချက်များ၏ အစိတ်အပိုင်းအဖြစ်လည်း ရှိနေသော လေးနှစ်ကာလနှစ်ခုသည် ၁၈၄၀ မှ ၁၈၄၄ အထိ လေးနှစ်ကာလအတွက် သက်သေခံချက်ပေးကြသည်။ ၁၈၄၄ ခုနှစ်တွင် ပရောဖက်ပြုအချိန် မရှိတော့သဖြင့်၊ သင်္ကေတဆိုင်ရာ လေးနှစ်ကာလကို အချိန်အားဖြင့် မဟုတ်ဘဲ ၎င်း၏ ပရောဖက်ပြုလက္ခဏာများအားဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။ ပထမ လေးနှစ်ကာလသည် အရှေ့ရောမ၏ ယခင် မြို့တော်ဖြစ်သော Nicomedia ကို အစ္စလာမ်က ၁၃၃၇ ခုနှစ်တွင် သိမ်းပိုက်ခဲ့ခြင်းကို ညွှန်ပြသည်၊ ထိုနယ်မြေကို သူ၏ဖခင်က သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီးနောက် သုံးဆယ့်ရှစ်နှစ်အကြာ ဖြစ်သည်။ ဒုတိယ လေးနှစ်ကာလသည် ၁၄၄၉ ခုနှစ်တွင် အစ္စလာမ်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အရှေ့ရောမ၏ နိုင်ငံရေးနှင့် ဘာသာရေး အုပ်ချုပ်သူများ၏ အရှက်ကွဲနှိမ့်ချခံရခြင်းကို ညွှန်ပြပြီး၊ တတိယ လေးနှစ်ကာလသည် မိမိ၏ ဘုန်းအသရေဖြင့် မြေကြီးကို လင်းစေသော ကောင်းကင်တမန်သည် ၁၈၄၀ ခုနှစ် ဩဂုတ် ၁၁ ရက်တွင် ဆင်းသက်လာသောအခါ ဘုရားသခင်၏ တန်ခိုးတော်၏ ဘုန်းကြီးသော ထင်ရှားပြသမှုကို ညွှန်ပြသည်။
ပထမနှင့် ဒုတိယ ကောင်းကင်တမန်၏ သမိုင်းနှင့်စပ်လျဉ်းသော Millerite သမိုင်းသည်၊ တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်ကို တံဆိပ်ခတ်နေစဉ်ကာလအတွင်း တတိယ ကောင်းကင်တမန်၏ သမိုင်းနှင့် ကိုက်ညီညွတ်လျက်ရှိသည်။ ထိုနောက်ဆုံး တံဆိပ်ခတ်ခြင်းအမှုသည် အပြစ်ကို ဖျောက်ပစ်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုအရာသည် ဘုရားသဘောသဘာဝနှင့် လူ့သဘာဝတို့၏ ပေါင်းစည်းခြင်းဖြစ်ကာ၊ အစ္စလာမ်က ယူဆောင်လာလျက်ရှိသော စစ်ပွဲကာလအတွင်း ဖြစ်ပျက်သည်။
ထိုသူသည် အနက်မရှိသော တွင်းကို ဖွင့်လိုက်၏။ ထိုအခါ ကြီးမားသော မီးဖိုမှထွက်သော မီးခိုးကဲ့သို့သော မီးခိုးသည် ထိုတွင်းထဲမှ တက်လာ၏။ ထိုတွင်း၏ မီးခိုးကြောင့် နေနှင့် လေထုသည် မှောင်မိုက်သွားကြ၏။ ထိုမီးခိုးထဲမှ ကျိုင်းကောင်များသည် မြေကြီးပေါ်သို့ ထွက်လာကြ၏။ မြေကြီးပေါ်ရှိ ကင်းမြီးကောက်များ၌ ရှိသော တန်ခိုးကဲ့သို့သော တန်ခိုးကို သူတို့အား ပေးအပ်ထား၏။ ထို့ပြင် သူတို့သည် မြေကြီး၏ မြက်ပင်ကိုလည်းကောင်း၊ စိမ်းလန်းသော အရာတစ်စုံတစ်ခုကိုလည်းကောင်း၊ သစ်ပင်တစ်ပင်ကိုလည်းကောင်း မထိခိုက်စေရဟု အမိန့်ပေးခံကြရ၏။ သို့ရာတွင် ဘုရားသခင်၏ တံဆိပ်ကို မိမိတို့ နဖူးပေါ်၌ မရရှိကြသော လူတို့ကိုသာ ထိခိုက်စေရမည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၉:၂–၄။
ပရောဖက်ပြုချက်အလုံးစုံ၏ ပြည့်စုံသောပြည့်မီခြင်းသည် နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များ၌ ဖြစ်ပေါ်သဖြင့်၊ ဤကျမ်းပိုဒ်သည် တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်ကို တံဆိပ်ခတ်ခြင်းကို ဖော်ထုတ်ပြသနေသည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၉ တွင်ပါရှိသော အစ္စလာမ်နှင့်ဆိုင်သော ပရောဖက်ပြုချက်သည် အစ္စလာမ်ကို တားဆီးထိန်းချုပ်ခဲ့သည့် ၁၈၄၀ ခုနှစ် ဩဂုတ် ၁၁ ရက်တွင် အဆုံးသတ်သို့ ရောက်ရှိလာသော သမိုင်းအတွင်း၌၊ ထိုရူပါရုံကို တည်ထောင်ပေးသော တန်ခိုး၏ အပြည့်စုံဆုံးသော ဥပမာသရုပ်ဖော်ချက်ကို အတူတကွ ပေါင်းစည်းနိုင်ရန် သမိုင်းဆိုင်ရာ သော့ချက်ကို ပေးထားသည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၉ ၏ သက်သေခံချက်သည် အခန်း ၁၀ နှင့် ပထမကောင်းကင်တမန်၊ ဒုတိယကောင်းကင်တမန်တို့၏ သမိုင်းသို့ ဆက်လက်တိုးချဲ့ဝင်ရောက်သွားသည်။ ထို့နောက် အခန်း ၁၁ တွင် တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေ၌ တတိယဘေးဒဏ်သည် ရုတ်တရက် ရောက်ရှိလာပြီး၊ ထိုအချိန်၌ပင် တတိယကောင်းကင်တမန်၏ အားကြီးသော ကြွေးကြော်သံ စတင်သည်။ အခန်း ၉ သည် ဒံယေလကျမ်းနှင့် ဗျာဒိတ်ကျမ်း၌ ဖော်ပြထားသော နိုင်ငံများ၏ တက်လာခြင်းနှင့် ကျဆင်းပျက်သုဉ်းခြင်းကို စီစဉ်ဖွဲ့စည်းရာ၌ အစ္စလာမ်၏ သော့ချက်ဖြစ်သည်။ အခန်း ၁၀ နှင့် ၁၁ သည် ပညာရှိအပျိုကညာများဖြစ်သော တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်၏ အတွေ့အကြုံကို ဖော်ထုတ်ပြသသည်။ အခန်း ၉ သည် ပြင်ပရူပါရုံကို တည်ထောင်ပေးသော သင်္ကေတကို ဖော်ထုတ်ပြသပြီး၊ အခန်း ၁၀ နှင့် ၁၁ သည် သိုးသငယ်ကို လိုက်လျှောက်၍ အလွန်သန့်ရှင်းရာဌာနတော်သို့ ဝင်ရောက်ခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သော အတွင်းရူပါရုံကို ဖော်ထုတ်ပြသသည်။
ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၁၀ သည် ဖွင့်ထားသော စာအုပ်ငယ်တစ်စောင်နှင့်အတူ ဆင်းသက်လာသော တန်ခိုးကြီး ကောင်းကင်တမန်အဖြစ် ခရစ်တော်ကို ဖော်ပြလျက် စတင်သည်။ ထိုအဖြစ်အပျက်သည် ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၉ ၏ ပရောဖက်ပြုချက်အဆုံးတွင် ပြည့်စုံခဲ့ပြီး၊ ထိုပရောဖက်ပြုချက်သည် သုံးရာကိုးဆယ့်တစ်နှစ်နှင့် ဆယ့်ငါးရက်ကို သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၁၀ သည် ယောဟန်၏ အစာအိမ်၌ သတင်းစကားသည် ခါးသီးလာခဲ့သော ၁၈၄၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၂ ရက်တိုင်အောင် ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်လာသော သမိုင်းကို ဖော်ပြသည်။ ၁၈၄၀ မှ ၁၈၄၄ အထိ လေးနှစ်တာကာလသည် ပထမကောင်းကင်တမန် ရောက်ရှိလာခြင်းဖြင့် စတင်ပြီး တတိယကောင်းကင်တမန် ရောက်ရှိလာခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ ၁၈၄၀ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၁၁ ရက်၏ ပြည့်စုံမှုနောက်တွင် လိုက်ပါလာသော ထိုလေးနှစ်တာကာလသည် သုံးရာကိုးဆယ့်တစ်နှစ်နှင့် ဆယ့်ငါးရက်၏ အစ၌ ၁၄၄၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင် ၂၇ ရက်မှ ၁၄၅၃ ခုနှစ်တိုင်အောင် ရှိသော လေးနှစ်တာကာလအားဖြင့် ပုံဆောင်ပြထားခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုလေးနှစ်တာ ကာလနှစ်ရပ်လုံးသည် ၁၃၃၃ မှ ၁၃၃၇ တိုင်အောင် နီကိုမီဒီယာမြို့ကို ဝိုင်းထားခဲ့သော လေးနှစ်တာကာလနှင့် ကိုက်ညီညွတ်သည်။ သင်္ကေတအရ အရှေ့ရောမသည် အစ္စလာမ်အားဖြင့် သုံးကြိမ်တိုင်တိုင် အောင်နိုင်ခံခဲ့ရသည်။ ပထမအကြိမ်မှာ ၁၃၃၁ ခုနှစ်တွင် နီကေးယားမြို့ ဝိုင်းထားမှုဖြစ်ပြီး၊ ထို့နောက် ၁၃၃၇ ခုနှစ်တွင် နီကိုမီဒီယာမြို့ကို လေးနှစ်ကြာ ဝိုင်းထားမှုဖြစ်ကာ၊ ထို့နောက် ၁၄၅၃ ခုနှစ်တွင် ကွန်စတန်တီနိုပယ်မြို့ ဝိုင်းထားမှု ဖြစ်သည်။
ဒိုင်အိုကလီရှန်သည် ခရစ်နှစ် ၂၉၃ တွင် ရောမကို အရှေ့နှင့် အနောက်ဟူ၍ ဥပဒေအရ ခွဲဝေခဲ့ပြီး၊ ကွန်စတန်တိုင်သည် ခရစ်နှစ် ၃၃၀ တွင် ရောမကို အနာဂတ္တိဆိုင်ရာ အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် အရှေ့နှင့် အနောက်ဟူ၍ ခွဲဝေခဲ့သည်။ ခရစ်နှစ် ၃၉၅ တွင် ဧကရာဇ် သီအိုဒိုစီယပ်စ် ပထမ ကွယ်လွန်သောအခါ၊ အင်ပါယာကို မိမိ၏ သားနှစ်ဦးအား အရှေ့နှင့် အနောက်အဖြစ် အမွေဆက်ခံပေးခဲ့သဖြင့်၊ ထိုအင်ပါယာသည် တရားဝင်လည်းကောင်း၊ အမြဲတမ်းလည်းကောင်း ခွဲဝေသွားခဲ့သည်။ ကက်သလစ် အသင်းတော်သည် “အကြီးမားသော ကွဲပြားမှု” အတွင်း ခရစ်နှစ် ၁၀၅၄ တွင် အရှေ့နှင့် အနောက်ဟူ၍ ကွဲပြားသွားခဲ့သည်။ ထိုကွဲပြားမှုသည် နောက်ဆက်တွဲဖြစ်ပေါ်လာသော ပျက်စီးယိုယွင်းမှုကဲ့သို့ပင် တဖြည်းဖြည်း ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။ ထိုကွဲပြားမှုသည် ယနေ့တိုင်တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။ ထိုနေ့စွဲမှ ငါးဆယ်နှစ်အတွင်း၊ ရောမရှိ အနောက်အသင်းတော်သည် အစ္စလာမ်ကို ဆန့်ကျင်၍ ခန့်မှန်းအားဖြင့် နှစ်ရာခန့်ကြာသော စစ်တပ်ထွက်ခွာမှုများကို စတင်ခဲ့သည်။ အနောက်ရောမသည် ခရစ်နှစ် ၄၇၆ တွင် ၎င်း၏ နောက်ဆုံး ဧကရာဇ်ကို ဆုံးရှုံးသောအခါ ပျက်ကျသွားခဲ့သည်။ အရှေ့ရောမသည် ခရစ်နှစ် ၁၄၅၃ တွင် ပျက်ကျသွားခဲ့သည်။ ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးအုပ်ချုပ်သော ရောမသည် ခရစ်နှစ် ၁၇၉၈ တွင် ပျက်ကျသွားခဲ့သည်။ အယူမှားရောမသည် ခရစ်နှစ် ၂၉၃၊ ၃၃၀ နှင့် ၃၉၅ တို့တွင် အရှေ့နှင့် အနောက်သို့ ခွဲဝေသွားခဲ့သည်။ ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးအုပ်ချုပ်သော ရောမသည် ခရစ်နှစ် ၁၀၅၄ တွင် အရှေ့နှင့် အနောက်သို့ ခွဲဝေသွားခဲ့သည်။ ဆစ္စတာ ဝှိုက်သည် နိုင်ငံများ၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းနှင့် ပျက်စီးခြင်းကို ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို လေ့လာရာတွင် အဓိက ကိုးကားအမှတ်တစ်ရပ်အဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။
ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်းကိုးမှ သမိုင်းအလင်းထဲသို့ ထုတ်ဖော်ပြသခံရသော နိုင်ငံတော်များသည် ရောမမြို့တော်ပင် ထိုရူပါရုံကို တည်ထောင်ပေးသည်ဟူသော အယူအဆကို ပိုမိုခိုင်မာစေသည်။ အစ္စလမ်နှင့် တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်အကြားရှိသော ပရောဖက်ဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုသည်၊ ခရစ်တော်သည် မြည်းတစ်ကောင်စီး၍ ယေရုရှလင်မြို့သို့ ဝင်ရောက်တော်မူခြင်းအားဖြင့် ပုံဆောင်ထားသော သန်းခေါင်ယံအော်ဟစ်သတင်းစကားသည်၊ ပထမဒုက္ခကာလတွင် စတင်ခဲ့သော အချိန်ပရောဖက်ပြုချက်တစ်ရပ်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားကြောင်း၏ သက်သေဖြစ်သည်။ ထိုပရောဖက်ပြုချက်သည် ဒုတိယဒုက္ခ၏အတွင်းရှိ ပရောဖက်ပြုချက်၏ ဒုတိယပိုင်း၌ ဆက်လက်တိုးတက်ခဲ့ပြီး၊ ပထမနှင့် ဒုတိယ ကောင်းကင်တမန်တို့၏ မီလာရေးလှုပ်ရှားမှုသည် ထိုပရောဖက်ပြုချက်တော်တော်၏ ပြည့်စုံခြင်းဖြင့် စတင်ခဲ့သော လေးနှစ်တာ သမိုင်းကာလအတွင်း ၎င်း၏ ပြည့်စုံခြင်းသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ထိုပရောဖက်ပြုချက်သည် အစ္စလမ်၏ ထမြောက်လာခြင်းကို မှတ်သားပြသော “သုံးဆယ့်ရှစ်နှစ်နှင့် နှစ်နှစ်” (1299 and 1301) ဟူသော သင်္ကေတဖြင့် စတင်ခဲ့ပြီး၊ မီလာရေးသမားများ၏ ထမြောက်လာခြင်းကို မှတ်သားပြသော “သုံးဆယ့်ရှစ်နှစ်နှင့် နှစ်နှစ်” (1838 and 1840) ဟူသော သင်္ကေတဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။
၁၈၄၄ ခုနှစ်တွင် မီလာရေးတတို့၏ လေးနှစ်ကာလ အဆုံးသို့ရောက်သောအခါ၊ ထိုကာလသည် ၁၃၃၃ မှ ၁၃၃၇ အထိရှိသော ဝိုင်းထားခြင်းနှင့် ၁၄၄၉ မှ ၁၄၅၃ ခုနှစ် ဝိုင်းထားခြင်းတို့အားဖြင့် ပုံဆောင်ပြထားခဲ့သကဲ့သို့၊ ပရောဖက်ပြုကာလတွက်ချက်မှုကို ထိုနောက်တစ်ဖန် မသုံးသင့်တော့ပေ။ တစ်ရာလေးဆယ့်လေးထောင်တို့၏ အလံကို မြှောက်တင်ခြင်းသည် အစ္စလာမ်ကို မြှောက်တင်ထားသော ပရောဖက်ပြုချက်နှင့် တိုက်ရိုက် ဆက်နွယ်လျက်ရှိသည်။
ယုဒ၊ သင်သည် သင့်ညီအစ်ကိုတို့၏ ချီးမွမ်းခြင်းကို ခံရမည့်သူဖြစ်၏။ သင့်လက်သည် သင့်ရန်သူတို့၏ လည်ပင်းပေါ်၌ ရှိလိမ့်မည်။ သင့်အဖ၏ သားတို့သည် သင့်ရှေ့၌ ဦးညွှတ်ကြလိမ့်မည်။ ယုဒသည် ခြင်္သေ့ကလေးဖြစ်၏။ ငါ့သား၊ သင်သည် အမဲမှ တက်လာပြီ။ သူသည် ကိုင်းညွှတ်၍ အိပ်လျက်နေ၏၊ ခြင်္သေ့ကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ အိုမင်းသော ခြင်္သေ့ကဲ့သို့လည်းကောင်း ဖြစ်၏။ အဘယ်သူသည် သူ့ကို နှိုးဆော်နိုင်မည်နည်း။ ရှီလော ရောက်လာမည့်တိုင်အောင် အာဏာတံသည် ယုဒမှ မခွာရ၊ တရားပြုမင်းသည်လည်း သူ၏ ခြေတော်နှစ်ဖက်ကြားမှ မကွာရ။ လူမျိုးတို့၏ စည်းဝေးခြင်းသည်လည်း သူ့ထံသို့ ဖြစ်လိမ့်မည်။ သူသည် မိမိမြည်းပေါက်ကို စပျစ်နွယ်ပင်၌ ချည်နှောင်၍၊ မိမိမြည်းမ၏ ကလေးကို ကောင်းမြတ်သော စပျစ်နွယ်ပင်၌ ချည်နှောင်၏။ သူသည် မိမိအဝတ်ကို စပျစ်ရည်၌ လျှော်၍၊ မိမိအင်္ကျီကို စပျစ်သီး၏ သွေး၌ လျှော်၏။ သူ၏ မျက်စိတို့သည် စပျစ်ရည်ကြောင့် နီလိမ့်မည်၊ သူ၏ သွားတို့သည် နို့ကြောင့် ဖြူလိမ့်မည်။ ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၄၉:၈–၁၂။
တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်သောသူတို့သည် ခရစ်တော်၏ အကျင့်သဘောကို ပြည့်စုံစွာ ထင်ဟပ်ဖော်ပြကြ၏။ ထို့ပြင် ခရစ်တော်ကို သင်္ကေတဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များအနက် “ရွေးချယ်ခံသော စပျစ်နွယ်” ဟူ၍လည်း ဖော်ပြထား၏။ ကမ္ဘာဦး 16:12 တွင် ဣရှမေလကို “တောရိုင်းသော” လူဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြထား၏။
သူသည် တောရိုင်းသော လူဖြစ်လိမ့်မည်။ သူ၏လက်သည် လူတိုင်းကို ဆန့်ကျင်လိမ့်မည်၊ လူတိုင်း၏လက်သည်လည်း သူကို ဆန့်ကျင်လိမ့်မည်။ ထို့ပြင် သူသည် မိမိညီအစ်ကိုအပေါင်းတို့၏ ရှေ့မှောက်၌ နေထိုင်ရလိမ့်မည်။
“ရိုင်း” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော စကားလုံးသည် အာရပ်ရိုင်းမြည်းကို ဆိုလိုသည်။ နောက်ဆုံးသောကာလများ၌ ခရစ်တော်၏ ကိုယ်စားလှယ်များသည် အာရပ်ရိုင်းမြည်း၏ သတင်းတရားပေါ်၌ စီးနင်းကြသည်။ ယေရုရှလင်မြို့သို့ ခရစ်တော် စီးဝင်တော်မူခဲ့သော မြည်း၊ ဗာလာအမ်က တတိယအကြိမ် ရိုက်ခတ်ပြီးနောက် နောက်ဆုံး၌ စကားပြောခဲ့သော မြည်းပင် ဖြစ်သည်။ 1840 ခုနှစ်တွင် ပထမကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းတရားကို အားပေးခွန်အားပေးခဲ့သော သတင်းတရားကို ကြေညာခဲ့သော သတင်းပို့သူတို့သည်၊ လှုပ်ရှားမှုအား အားပေးခွန်အားပေးခဲ့သော သတင်းတရား တည်ရှိနေသော ထိုပရောဖက်ပြုသမိုင်းအတွင်း၌ပင် သက်ဆိုင်ပြီး အရေးကြီးသော နှစ်တစ်ရာငါးဆယ်ဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက်တစ်ရပ်ကို မမြင်ခဲ့ကြ။ ထိုတူညီသော အချိန်ပရောဖက်ပြုချက်အတွင်း၌ပင် 1840 မှ 1844 အထိ သမိုင်းကို ပုံဆောင်ကြိုတင်ဖော်ပြသော လေးနှစ်ကာလနှစ်ခုကိုလည်း သူတို့ မမြင်ခဲ့ကြ။ ယုဒအမျိုး၏ ခြင်္သေ့တော်သည် ယခု “ရှေးလမ်းဟောင်းများ” ထဲမှ ယခင်က မည်သည့်အခါမျှ မမြင်ဖူးသေးသော အလင်းကို ဖွင့်လှစ်တော်မူနေပြီး၊ ထိုအလင်းသည် 2023 ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ 31 ရက်နေ့မှစ၍ ဖွင့်လှစ်လျက်ရှိသော ထိုအလင်းနှင့် ညီညွတ်ကိုက်ညီသော အလင်းဖြစ်သည်။ ထိုအလင်းသည် နက်ရှ်ဗီလ်ကို ထိုးနှက်သူမှာ အစ္စလာမ်ဟုတ်မဟုတ်နှင့် စပ်လျဉ်းသည့် သံသယအားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးသည်။ ထိုအလင်းသည် ရောမ၏ သင်္ကေတကို ထင်ရှားစေသဖြင့်၊ 2024 ခုနှစ်တွင် “သင်၏လူမျိုး၏ ဓားပြများ” အကြောင်း အယ်လ်ဖာအငြင်းပွားမှုအတွက် အိုမီဂါဖော်ပြချက်တစ်ရပ် ဖြစ်လာသကဲ့သို့၊ မီလာရေးသမိုင်းအတွင်း၌လည်း ထိုတူညီသော သင်္ကေတနှင့်ပတ်သက်သော အငြင်းအခုံအတွက် အိုမီဂါသင်္ကေတလည်း ဖြစ်သည်။ ထိုအရာက ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း 9 ၏ အချိန်ပရောဖက်ပြုချက်များထဲမှ အစ္စလာမ်သည် တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်တို့၏ တံဆိပ်ခတ်ခြင်းကာလ အတွင်းသမိုင်း၌ ပြင်ပသတင်းတရား ဖြစ်ကြောင်း သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်သည်။ ဤအချက်ကို ကျွန်ုပ်တို့ အချိန်အတော်ကြာ သင်ကြားခဲ့ပြီးဖြစ်သော်လည်း၊ ယခုမူ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း 9 တွင် စတင်၍ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း 11 တွင် အဆုံးသတ်သော မျဉ်းတစ်ကြောင်းပေါ်တွင် ယင်းကို သက်သေပြနိုင်ပြီဖြစ်သည်။ 1840 မှ 1844 အထိ ပြည့်စုံခဲ့သော အစ္စလာမ်၏ အချိန်ပရောဖက်ပြုချက်နှင့် ဆက်နွှယ်သော တတိယလေးနှစ်ကာလသည် တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်တို့၏ တံဆိပ်ခတ်ခြင်းကာလကို ပုံဖော်ပြသသည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း 11 ၏ မြေငလျင်ကြီးအားဖြင့် တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်တို့သည် အလံတော်တစ်ရပ်အဖြစ် မြှောက်တင်ခံကြရသည်။
ဧဇကေလ အခန်း သုံးဆယ့်ခုနစ်တွင် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးကို စစ်တပ်တစ်ရပ်အဖြစ် ထူထောင်ခြင်းသည် အာဒံ၏ ဖန်ဆင်းခြင်းအားဖြင့် ရှေ့ပြေးပုံစံအဖြစ် ဖော်ပြခံခဲ့ရသည့် အဆင့်နှစ်ဆင့်ပါသော လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ပထမ၌ အာဒံကို မြေစေးမှ ပုံသွင်းဖန်ဆင်းတော်မူပြီးနောက်၊ ခရစ်တော်သည် သူ့အထဲသို့ အသက်၏ အသက်ရှုခြင်းကို မှုတ်သွင်းတော်မူ၏။ ဧဇကေလ၌ ပထမ ပရောဖက်ပြုချက်က သေကောင်များကို ဖွဲ့စည်းပေးသော်လည်း၊ ၎င်းတို့သည် သေးပြီးသားပင် ဖြစ်နေဆဲဖြစ်သည်။ ထို့နောက် လေမုန်တိုင်း လေးရပ်ကို ထိုကိုယ်ခန္ဓာများအပေါ်၌ မှုတ်သွင်းစေရာ၊ ၎င်းတို့သည် ထမြောက်၍ အင်အားကြီးသော စစ်တပ်တစ်ရပ်အဖြစ် ရပ်တည်ကြ၏။ အမှတ် သုံးဆယ့်ရှစ် နှင့် လေးဆယ်တို့သည် ထိုအဆင့်နှစ်ဆင့်ကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။
ဤအရာတို့ကို နောက်ဆက်တွဲဆောင်းပါး၌ ဆက်လက်ဖော်ပြသွားမည်။
ဤအမှုအရာတို့နောက်၌ ယုဒလူတို့၏ ပွဲတော်တစ်ခုရှိသဖြင့် ယေရှုသည် ယေရုရှလင်မြို့သို့ တက်တော်မူ၏။ ယေရုရှလင်မြို့၌ သိုးတံခါးအနီးတွင် ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် ဗက်သက်ဒါဟု ခေါ်သော ရေကန်တစ်ကန်ရှိ၍၊ ထိုရေကန်၌ မုတ်ငါးဆောင်ရှိ၏။ ထိုမုတ်တို့အောက်၌ အင်အားချို့တဲ့သူ၊ မျက်မမြင်သူ၊ ခြေဆွံ့သူ၊ ခြောက်သွေ့နာမကျန်းသူ အစုအဝေးကြီးသည် ရေလှုပ်ရှားခြင်းကို စောင့်လျက် လဲလျောင်းနေကြ၏။ အကြောင်းမူကား သတ်မှတ်ထားသော ကာလအခါ၌ ကောင်းကင်တမန်တစ်ပါးသည် ရေကန်ထဲသို့ ဆင်း၍ ရေကို လှုပ်ရှားစေတတ်၏။ ထိုသို့ ရေလှုပ်ရှားပြီးနောက် ပထမဦးစွာ ဆင်းဝင်သောသူသည် မိမိ၌ ရှိသမျှသော ရောဂါအမျိုးမျိုးမှ ကင်းလွတ်၍ ကောင်းမွန်စွာ ချမ်းသာရ၏။ ထိုနေရာ၌ နှစ်သုံးဆယ့်ရှစ်နှစ်တိုင်အောင် နာမကျန်းသောသူတစ်ယောက်လည်း ရှိ၏။ ယေရှုသည် ထိုသူ လဲလျောင်းနေသည်ကို မြင်တော်မူ၍၊ ထိုသို့ဖြစ်နေသည်မှာ ကြာမြင့်ပြီဟု သိတော်မူသဖြင့်၊ “ကျန်းမာခြင်းကို ရလိုသလော” ဟု မေးတော်မူ၏။ ထိုအင်အားချို့တဲ့သောသူက “သခင်၊ ရေလှုပ်ရှားသောအခါ အကျွန်ုပ်ကို ရေကန်ထဲသို့ ထည့်ပေးမည့်သူ မရှိပါ။ အကျွန်ုပ် သွားရောက်နေစဉ်တွင်ပင် အခြားသူတစ်ယောက်သည် အကျွန်ုပ်ထက် အရင် ဆင်းသွားတတ်ပါသည်” ဟု ပြန်လည်လျှောက်၏။ ယေရှုကလည်း “ထလော့၊ ကိုယ်အိပ်ရာကို ယူ၍ လမ်းလျှောက်လော့” ဟု မိန့်တော်မူ၏။ ထိုခဏချင်းတွင် ထိုသူသည် ကျန်းမာခြင်းရ၍ မိမိအိပ်ရာကို ယူကာ လမ်းလျှောက်လေ၏။ ထိုနေ့သည် ဥပုသ်နေ့ဖြစ်သတည်း။ ယောဟန် 5:1–9။
ထိုအခါ ငါက၊ ယခု ထ၍ ဇေရက်ချောင်းကို ကူးကြလော့ဟု ဆို၏။ ထို့နောက် ငါတို့သည် ဇေရက်ချောင်းကို ကူးကြ၏။ ကာဒေရှဗာနာမှ ထွက်လာ၍ ဇေရက်ချောင်းကို ကူးလာသည်တိုင်အောင် ကြာခဲ့သော ကာလမှာ သုံးဆယ့်ရှစ်နှစ် ဖြစ်၏။ ထိုကာလအတွင်း စစ်သူရဲအမျိုးသား တစ်ဆက်လုံးသည် ထာဝရဘုရားသည် သူတို့အား ကျိန်ဆိုတော်မူသကဲ့သို့ တပ်အလယ်မှ ပျောက်ကွယ်၍ ကုန်ဆုံးသွားကြ၏။ တရားဟောရာ ၂:၁၃၊ ၁၄။