ယခင်ဆောင်းပါးသည် အောက်ပါအပိုဒ်ဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်— “၃၁၃ ခုနှစ်၏ စာချုပ်အခြေပြု အိမ်ထောင်ရေးသည် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု—ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၁၇ ၏ ဘုရင်ဆယ်ပါးတို့တွင် အထင်ကရအမြင့်ဆုံးသော ဘုရင်—အကြားရှိ နောက်ဆုံးသော စာချုပ်အခြေပြု အိမ်ထောင်ရေးကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ယင်းသည် ပြင်သစ်၏ ချိုနှစ်ချောင်းရှိသော အာဏာဖြင့် ပုံဖော်ပြသထားသကဲ့သို့ ချိုနှစ်ချောင်းရှိသော အာဏာတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ၄၉၆ ခုနှစ်တွင် ကလိုဗစ်နှင့်အတူ စတင်ခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် ၅၃၃ ခုနှစ် ယုစတီနီယန်၏ အမိန့်တော်နှင့် ၅၃၈ ခုနှစ်၌ ပုပ်ရဟန်းမင်းအဖွဲ့၏ နန်းတင်ခြင်းသို့ ဦးတည်သွားခဲ့သော သမိုင်းသည် ၁၉၈၉ ခုနှစ်မှ တနင်္ဂနွေဥပဒေတိုင်အောင်၏ သမိုင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။”
ရိုနယ် ရေဂန်သည် ၄၉၆ ခုနှစ်တွင် ကလိုဗစ်အားဖြင့် ပုံဆောင်ထားခြင်းခံရပြီး၊ ဒိုနယ် ထရမ့်သည် ၅၃၃ ခုနှစ်တွင် ဂျုစတီနီယန်အားဖြင့် ပုံဆောင်ထားခြင်းခံရသည်။ ဂျုစတီနီယန်၏ အမိန့်ပြန်တမ်းသည် ၅၃၈ ခုနှစ်တွင် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာသည် ရာဇပလ္လင်ပေါ်သို့ တက်ရောက်ခြင်းမတိုင်မီ ငါးနှစ်အလို၌ ပေါ်ထွက်လာခဲ့ပြီး၊ မီလန်အမိန့်ပြန်တမ်းသည် ၃၂၁ ခုနှစ်၏ ပထမဆုံး တနင်္ဂနွေဥပဒေမတိုင်မီ ရှစ်နှစ်အလို၌ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ ထိုအမိန့်ပြန်တမ်းနှင့် ထိုအမိန့်နှစ်ရပ်စလုံးသည် တနင်္ဂနွေဥပဒေကို မတိုင်မီ လမ်းမှတ်အဖြစ် ညီညွတ်စွာ ကိုက်ညီနေကြသည်။
ရေးဂန်
၁၈၇၀ ခုနှစ်တွင် အီတလီတပ်များက ရောမမြို့ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ကြသည် (၁၈၇၀ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၂၀ ရက်)။ ပုပ်ရဟန်းမင်း၏ နယ်မြေအုပ်ချုပ်ရေးနိုင်ငံဖြစ်သော Papal States သည် တည်ရှိမှု ရပ်စဲသွားခဲ့ပြီး၊ ပုပ်ရဟန်းမင်း Pius IX သည် “ဗာတီကန်အတွင်းရှိ အကျဉ်းသား” ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် နိုင်ငံတစ်ခုအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံရသော ပုပ်ရဟန်းမင်း၏ ကျန်ရှိနေသော နယ်မြေမရှိတော့သဖြင့်၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် (အခြားနိုင်ငံများ များစွာကဲ့သို့ပင်) ပုပ်ရဟန်းမင်းအား လောကီအာဏာပိုင်အုပ်ချုပ်သူအဖြစ် တရားဝင် သံတမန်ဆက်ဆံရေးကို ဆက်လက်မထားရှိတော့ပေ။ ၁၉၅၁ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် သမ္မတ Harry S. Truman သည် ဗာတီကန်ဆိုင်ရာ အမေရိကန်သံအမတ်အဖြစ် ဗိုလ်ချုပ် Mark W. Clark ကို အမည်စာရင်းတင်သွင်းခဲ့သည်။ ထိုခန့်အပ်မှုသည် ဘာသာရေးနှင့် နိုင်ငံတော်အကြား ခွဲခြားထားမှုကို ချိုးဖောက်ကြောင်း ဆိုကြသော ပရိုတက်စတန် အသင်းတော်များနှင့် အဖွဲ့အစည်းများစွာထံမှ ပြင်းထန်သော ဆန့်ကျင်မှုသည် လျင်မြန်စွာ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ ၁၉၅၂ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် ဗိုလ်ချုပ် Clark သည် မိမိ၏အမည်ကို ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းခဲ့သည်။
၁၉၈၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် သမ္မတ ရော်နယ်လ် ရေးဂန်နှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီး ယောဟန် ပေါလု ဒုတိယတို့သည် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုနှင့် သန့်ရှင်းတော်မူသော ပလ္လင်တော်အကြား အပြည့်အဝ သံတမန်ဆက်ဆံရေး တည်ထောင်ရန်ကို တရားဝင် သဘောတူညီခဲ့ကြသည်။ ၁၉၈၄ ခုနှစ် ဧပြီလ ၉ ရက်နေ့တွင် ဝီလျံ အေ. ဝီလ်ဆန် (ယခင်ကတည်းက ရေးဂန်၏ ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသူ) သည် မိမိ၏ အထောက်အထားစာတမ်းများကို တင်သွင်းကာ သန့်ရှင်းတော်မူသော ပလ္လင်တော်ဆိုင်ရာ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၏ ပထမဆုံး သံအမတ်ကြီး ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၁၉၅၁ ခုနှစ်မှ ၁၉၈၄ ခုနှစ်အထိ သုံးဆယ့်သုံးနှစ်အတွင်း ပရိုတက်စတန်ဘာသာ၏ ကက်သလစ်ဘာသာအပေါ် ဆန့်ကျင်တော်လှန်မှုသည် ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သည်။ ၄၉၆ ခုနှစ်တွင် ကလို့ဗစ်နှင့်အတူ ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်၏ဘက်၌ ရပ်တည်ခဲ့သော “လက်နက်များ” သည် ၁၉၈၄ ခုနှစ်တွင် ရီးဂန်မှစ၍ ၁၉၈၉ ခုနှစ်အထိကို ပုံဆောင်ဖော်ပြသည်။ ကလို့ဗစ်သည် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်ကို အာဏာသို့ ပြန်လည်တက်လာခြင်းမှ တားဆီးနေသော ဘာသာရေး (ပဂန်ဝါဒ) ကို ဖယ်ရှားခြင်းကို ကိုယ်စားပြုခဲ့ပြီး၊ ၁၉၈၄ ခုနှစ်ရောက်သော် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်၏ မြင့်တက်လာမှုအပေါ် ပရိုတက်စတန်ဘာသာ၏ ဆန့်ကျင်တော်လှန်မှုသည် ဖယ်ရှားခြင်းခံရပြီးဖြစ်သည်။ “အမြဲတမ်းသောအရာ” (“daily”) ဟူသော ပဂန်ဝါဒသည် ဖယ်ရှားခြင်းခံရပြီး၊ ပေါလုက ပဂန်ဝါဒ၏ ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်အပေါ် ဆန့်ကျင်တားဆီးမှု ဖယ်ရှားခြင်းကို “ယုံကြည်ခြင်းမှလွဲသွားခြင်း” ဟု ဖော်ပြသည်။
ကွန်စတန်တိုင်း မဟာအားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော အလျှော့အတင်းပြုသော သင်္ကေတဆိုင်ရာ အသင်းတော်နှင့် 313 မှ 538 အထိ၏ သမိုင်းကာလသည်၊ အသင်းတော်တစ်ရပ်က မိမိကိုယ်ကို အလျှော့အတင်းပြုပြီး ယုံကြည်ခြင်းမှ ဖယ်ခွာကျဆင်းသွားသည့် ကာလတစ်ရပ်ကို ကိုယ်စားပြုခဲ့သည်။ ယခင်က ပုပ်ရဟန်းအာဏာ၏ ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်မှုများကို တားဆီးကန့်သတ်ထားခဲ့သော ‘508’ ဖြင့် ကိုယ်စားပြုသော ဘာသာရေးသည်၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ ပရိုတက်စတင့်များ၏ ယုံကြည်ခြင်းမှ ဖယ်ခွာကျဆင်းသွားခြင်းကို ပုံသက်သေပြုခဲ့သည်။ ရေဂန်ကို ကလိုဗစ်ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည်။ 496 ခုနှစ်တွင် ကလိုဗစ်သည် မိမိ၏ “အာဏာ” ကို ပုပ်ရဟန်းစနစ်ထံ ပေးအပ်ခဲ့ပြီး၊ ထိုသို့ဖြင့် ရေဂန်နှစ်များအတွင်း အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သော “မသန့်ရှင်းသော မဟာမိတ်ဖွဲ့မှု” ကို ပုံသက်သေပြုခဲ့သည်။ ကလိုဗစ်သည် 508 တွင် “နေ့စဉ်” ကို ဖယ်ရှားခြင်းကိုလည်း ကိုယ်စားပြုခဲ့သည်။ 508 သည် 1984 ကို ပုံသက်သေပြုခဲ့သည်။
“ဘုရားမဲ့ဝါဒနှင့် ခရစ်ယာန်ဘာသာတရားအကြားရှိ ဤအလျှော့အတင်းပေါင်းစည်းမှုသည်၊ ပရောဖက်ပြုချက်၌ ဘုရားသခင်ကို ဆန့်ကျင်လျက် ကိုယ်ကိုတိုင်ကို ဘုရားသခင်အထက်သို့ ချီးမြှောက်တင်မြှောက်မည်ဟု ကြိုတင်ဖော်ပြထားသော ‘အပြစ်၏လူ’ ပေါ်ပေါက်ဖွံ့ဖြိုးလာစေခဲ့သည်။ မှားယွင်းသော ဘာသာတရား၏ အလွန်ကြီးမားလှသော ထိုစနစ်သည် စာတန်၏ တန်ခိုးအာဏာ၏ အထူးထူးခြားခြား လက်ရာတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး၊ မိမိအလိုတော်အတိုင်း ကမ္ဘာမြေကို အုပ်စိုးနိုင်ရန် ရာဇပလ္လင်ပေါ်၌ ကိုယ်ကိုတိုင် ထိုင်စေလိုသော သူ၏ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများ၏ အထိမ်းအမှတ်တိုင်တစ်ရပ် ဖြစ်သည်။” The Great Controversy, 50.
ရီဂင်သည် ၁၉၈၃ ခုနှစ် မိန့်ခွန်းတစ်ရပ်တွင် ဆိုဗီယက်ယူနီယံကို “ဆိုးညစ်သော အင်ပါယာ” ဟု ကျော်ကြားစွာ ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ပြီး ဘုရားမရှိဝါဒအပေါ် အခြေပြုသော ကွန်မြူနစ်ဝါဒကို နက်ရှိုင်းသော ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာနှင့် ဝိညာဉ်ရေးဆိုင်ရာ ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ရပ်အဖြစ် မှတ်ယူခဲ့သည်။ သူနှင့် ဂျွန် ပေါလ် ၂ သည် ဆိုဗီယက် ကွန်မြူနစ်ဝါဒကို ဆန့်ကျင်ရာတွင် ကိုယ်ရေးကိုယ်တာအရနှင့် နိုင်ငံရေးအရ နီးကပ်သော မဟာမိတ်ဖက်ဆက်မှုတစ်ရပ်ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသည်။ ထိုနှစ်ဦးစလုံးသည် ထိုတိုက်ပွဲကို ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ သဘောတရားများဖြင့်သာမက ဘုရားသခင်၏ စီမံအုပ်ချုပ်တော်မူခြင်းနှင့်ပင် ဆက်နွှယ်သော သဘောတရားများဖြင့်လည်း မြင်တွေ့ခဲ့ကြသည်။ ရီဂင်သည် ကွန်မြူနစ်ဝါဒကို ပြိုလဲစေရန် “ဘုရားသခင်၏ အစီအစဉ်” တစ်ရပ်ရှိကြောင်းကို ပုဂ္ဂလိကအားဖြင့် ပြောဆိုခဲ့သည်။ ရီဂင်သည် ဖာတီမာတွင် ပေါ်ထွန်းခြင်းများအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုရှိခဲ့သည် (“ရုရှားသည် မိမိ၏ အမှားများကို ပြန့်နှံ့စေမည်” ဟူသော သတိပေးချက်)၊ ထို့ပြင် ထိုခေါင်းဆောင်နှစ်ဦးသည် ဘုရားသခင်က မိမိတို့အသက်ကို ကယ်တင်ထားတော်မူခြင်းသည်—၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် နှစ်ဦးစလုံး လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ရန် ကြိုးပမ်းမှုများမှ အသက်ရှင်ကျန်ရစ်ခဲ့ကြသဖြင့်—ကွန်မြူနစ်ဝါဒကို အနိုင်ယူခြင်းနှင့် ဆက်စပ်သော ရည်ရွယ်ချက်တစ်ရပ်အတွက်ဖြစ်ကြောင်း မျှဝေခံယူထားသော မိမိတို့၏ အသိကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။
ခရစ်တော်၏တပည့်များ
ရီဂန်သည် ကက်သလစ်ဘာသာ၏ ပုပ်ရဟန်းမင်းကို အန္တိခရစ်ဟု တိုက်ရိုက်သွန်သင်ခဲ့သော တည်ထောင်သူဘိုးဘေးများရှိသည့် Disciples of Christ အယူဝါဒအုပ်စုအတွင်း ကြီးပြင်းလာခဲ့သည်။ Disciples of Christ အသင်းတော်၏ အစောပိုင်းခေါင်းဆောင်များအနက် အထင်ရှားဆုံးဖြစ်သော Alexander Campbell သည် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်ကို အန္တိခရစ်ဖြစ်သည်ဟု ထပ်ခါတလဲလဲ သတ်မှတ်ဖော်ပြခဲ့သည်။ ဆွေးနွေးငြင်းခုံမှုများနှင့် စာပေဆိုင်ရာရေးသားချက်များတွင် သူသည် ဒံယေလ 7 ၏ ချိုငယ်၊ ဗျာဒိတ်ကျမ်း 13 ၏ သားရဲ၊ နှင့် 2 Thessalonians 2 ၏ အပြစ်သားလူ တို့သည် ရောမမြို့၏ ပုပ်ရဟန်းမင်းများကို ညွှန်ပြကြောင်း အခိုင်အမာဆိုခဲ့သည်။ သူသည် ဤသို့သော သတ်မှတ်ဖော်ပြချက်များကို အများပြည်သူရှေ့ ဆွေးနွေးငြင်းခုံမှုများတွင်လည်း အသုံးပြုခဲ့သည် (1837 ခုနှစ်တွင် ကက်သလစ် ဘိရှော့ John B. Purcell နှင့် ဆွေးနွေးငြင်းခုံမှုကိုလည်း ပါဝင်သည်)။ Barton W. Stone က ပုပ်ရဟန်းမင်း၏ အုပ်ချုပ်မှုကို စစ်မှန်သော အန္တိခရစ်နှင့် “အပြစ်သားလူ” ဟု ရည်ညွှန်းခဲ့သည်။ Walter Scott (ဤလှုပ်ရှားမှု၏ အခြားအစောပိုင်း သာသနာပြုတရားဟောဆရာတစ်ဦး) ကလည်း အပြစ်သားလူဖြစ်သော ရောမမြို့၏ ပုပ်ရဟန်းမင်းသည် ခရစ်ယာန်အသင်းတော်အတွင်း ပေါ်ထွန်းလာပြီး မိမိကိုယ်ကို ဘုရားသခင်အထက်၌ မြှောက်တင်လိမ့်မည်ဟု ရေးသားခဲ့သည်။
ရီဂန်၏မိခင် နယ်လ်သည် Disciples of Christ ဂိုဏ်း၏ ဘုရားတရားကို အလွန်ကိုးကွယ်သည့် အသင်းဝင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး၊ သူ၏ ကလေးဘဝတွင် အဓိက ဘာသာရေးဆိုင်ရာ သြဇာလွှမ်းမိုးမှု ပေးခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။ ရီဂန်သည် အသက် ၁၁ နှစ်အရွယ်တွင် အီလီနွိုင်းပြည်နယ်၊ ဒစ်ဆန်မြို့ရှိ Disciples of Christ အသင်းတော်၌ ဗတ္တိဇံခံခဲ့ရပြီး၊ ဆယ်ကျော်သက်အရွယ်တွင်လည်း ထိုနေရာ၌ တက်ကြွစွာ ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့သည် (တနင်္ဂနွေကျောင်းတွင် သင်ကြားပေးခြင်းလည်း ပါဝင်သည်)။ သူသည် Disciples of Christ နှင့် ဆက်နွယ်သော Eureka College တွင် တက်ရောက်ပညာသင်ယူခဲ့သည်။
“နှုတ်ကပတ်တော်ကို နားလည်ရာ၌ စိတ်ရှုပ်ထွေးလာကြသူများ၊ အန္တိခရစ်၏ အဓိပ္ပာယ်ကို မမြင်နိုင်ကြသူများသည် မလွဲမသွေ အန္တိခရစ်၏ဘက်တွင် မိမိတို့ကိုယ်ကို ထားကြလိမ့်မည်။ ယခုအခါ ကျွန်ုပ်တို့သည် လောကနှင့် ရောနှောညီညွတ်သွားရန် အချိန်မရှိတော့ပြီ။” Kress Collection, 105.
ရီဂန်သည် ကလိုဗစ်နှင့်လည်းကောင်း၊ မဟာ ကွန်စတန်တင်း၏ အလျှော့အတင်းနှင့်လည်းကောင်း ပုံဆောင်ထားခြင်းခံရသည်။ ရီဂန်သည် ထို့ပြင် ၁၉၈၉ ခုနှစ်၌ အဆုံးကာလ စတင်ချိန်မှစ၍ နောက်ဆုံး သမ္မတရှစ်ဦးအနက် ပထမဦးဆုံးသူလည်း ဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံး သမ္မတရှစ်ဦးအနက် ပထမဦးဆုံးသူအဖြစ် သူသည် ဒေါ်နယ် ထရမ့်ကို ပုံဆောင်ထားသည်။ ထရမ့်သည် ရီဂန်ကဲ့သို့ပင် ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးအဖွဲ့၏ အမှန်တကယ် ရည်ရွယ်ချက်များနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးအဖွဲ့သည် မည်သူဖြစ်သည်ကို အလွန်နက်ရှိုင်းစွာ ရှုပ်ထွေးနေသူ ဖြစ်သည်။
နှစ်ဦးသည် သဘောတူညီခြင်းမရှိလျှင် အတူလျှောက်လှမ်းနိုင်မည်လော။ အာမုတ် ၃:၃။
ဒန်ယေလအခန်းကြီး ၁၁ တွင် ဖော်ပြထားသော ခြောက်ကြိမ်မြောက်နှင့် နောက်ဆုံးသော စာချုပ်အခြေပြု လက်ထပ်ထိမ်းမြားမှုသည် ၁၉၈၉ ခုနှစ်၌ အဆုံးကာလတွင် စတင်သော သမိုင်းအတွင်း ဖြစ်ပေါ်လာပြီး၊ ဒေါ်နယ် ထရမ့်၏ သမိုင်း၌ အဆုံးသတ်သည်။
“ယခု အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် အသင်းတော်၏ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် အကျင့်အသုံးများအတွက် နိုင်ငံတော်၏ ထောက်ခံအားပေးမှုကို ရရှိစေရန် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသော လှုပ်ရှားမှုများ၌ ပရိုတက်စတင့်များသည် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်ကို လိုက်နာသူတို့၏ ခြေရာအတိုင်း လိုက်လျှောက်နေကြသည်။ ထို့ထက်မက၊ ၎င်းတို့သည် ပရိုတက်စတင့် အမေရိက၌ ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်အား အဟောင်းကမ္ဘာတွင် ဆုံးရှုံးခဲ့ရသော အထွတ်အထိပ် အာဏာကို ပြန်လည်ရရှိစေရန် တံခါးဖွင့်ပေးလျက်ရှိကြသည်။” The Great Controversy, 573.
၃၁၃ ခုနှစ်၏ လက်ထပ်ခြင်းဆိုင်ရာ သဘောတူစာချုပ်နှင့် မီလန်အမိန့်သည် ၅၃၃ ခုနှစ်၏ သမိုင်းနှင့် ကိုက်ညီလျက်ရှိပြီး၊ ၅၃၃ ခုနှစ်တွင် ဂျတ်စတီနီယန် ထုတ်ပြန်ခဲ့သော အမိန့်တော်ကို တစ်ဖန် ထင်ရှားစွာ ခရစ်ယာန်ဟု မိမိကိုယ်ကို ခေါ်ဆိုသော အုပ်ချုပ်ရေးတစ်ရပ်က အကောင်အထည်ဖော်မည်ဖြစ်သည်။ ထိုအုပ်ချုပ်ရေးသည် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာကို ခရစ်ယာန်အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်းသည် အကောင်းဆုံးဆိုလျှင် ကိုယ်တိုင်ဆန့်ကျင်သော စကားလုံးပေါင်းစပ်မှုတစ်ရပ်သာ ဖြစ်ပြီး၊ အဆိုးဆုံးဆိုလျှင် သေစေနိုင်သော မှားယွင်းလှည့်ဖြားမှုတစ်ရပ် ဖြစ်ကြောင်းကို မရှိတော့အောင် နားမလည်တော့ပေ။
အသင်းတော်နှင့် နိုင်ငံတော်
ခရစ်မတိုင်မီ ၄၅၇ ခုနှစ်တွင် အာတဇေရှသ်မင်း၏ တတိယအမိန့်တော်အားဖြင့် နိုင်ငံရေးအာဏာနှင့် ဘာသာရေးအာဏာ နှစ်ရပ်လုံးအတွက် အမျိုးသား အချုပ်အခြာအာဏာကို ပြန်လည်အပ်နှင်းခဲ့သည်။
သင် ဧဇရ၊ သင်၏လက်၌ရှိသော သင်၏ဘုရားသခင်၏ ဉာဏ်ပညာအတိုင်း မြစ်အလွန်ဘက်၌ရှိသော လူအပေါင်းတို့ကို တရားစီရင်နိုင်မည့် အုပ်ချုပ်သူများနှင့် တရားသူကြီးများကို ခန့်ထားလော့။ ထိုသူတို့မှာ သင်၏ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တရားများကို သိသောသူ အပေါင်းတို့အတွက် ဖြစ်ရမည်။ မသိသောသူတို့ကိုလည်း သင်တို့ သင်ကြားပေးကြလော့။ သင်၏ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တရားကိုလည်းကောင်း၊ ရှင်ဘုရင်၏ ပညတ်တရားကိုလည်းကောင်း မပြုသောသူ မည်သူမဆို၊ သေဒဏ်ဖြစ်စေ၊ နယ်နှင်ဒဏ်ဖြစ်စေ၊ ဥစ္စာပစ္စည်းများ သိမ်းဆည်းခံရခြင်းဖြစ်စေ၊ ထောင်ချခြင်းဖြစ်စေ၊ ထိုသူအပေါ်သို့ တရားစီရင်ခြင်းကို လျင်မြန်စွာ ဆောင်ရွက်စေလော့။ ဧဇရ ၇:၂၅၊ ၂၆။
တတိယအမိန့်တော်သည် ဘုရားသခင်၏ပညတ်တရားများနှင့် ဘုရင်၏ဥပဒေများတို့အတွက် တရားစီရင်ခြင်းနှင့် ဒဏ်ခတ်အရေးယူခြင်းကို ဆောင်ရွက်ရန် အာဏာကို ပေးအပ်ခဲ့သည်။ ထိုအမိန့်တော်သည် ခရစ်တော်သည် မိမိ၏ဗိမာန်တော်သို့ ရုတ်တရက် ကြွလာတော်မူသော 1844 ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ 22 ရက်နေ့တွင် အဆုံးသတ်သော နှစ်နှစ်ထောင့်သုံးရာနှစ်ဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက်၏ အစကို မှတ်သားပေးခဲ့သည်။ ထိုသို့ပင်၊ အဲဒီအမိန့်တော်သည် B.C. 217 ခုနှစ်ရှိ Raphia စစ်ပွဲနှင့် B.C. 200 ခုနှစ်ရှိ Panium စစ်ပွဲတို့အကြား သမိုင်းအတွင်း၌ B.C. 207 ခုနှစ်၌ အဆုံးသတ်သော နှစ်နှစ်ရာငါးဆယ်ဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက်၏ အစကိုလည်း မှတ်သားပေးခဲ့သည်။ B.C. 457 ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံရေးအာဏာပိုင်စိုးမှုနှင့် ဘာသာရေးအာဏာပိုင်စိုးမှု နှစ်မျိုးလုံး၏ ပြန်လည်တည်ထောင်ခြင်းသည် omega ပြည့်စုံခြင်း နှစ်ရပ်ကို တွေ့ရှိသော နှစ်ထပ် alpha ကို ခွဲခြားဖော်ထုတ်ပေးသည်။ omega ပြည့်စုံခြင်း နှစ်ရပ်စလုံးသည် တံခါးပိတ်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုကြပြီး၊ တစ်ရပ်မှာ Protestant ချိုအတွက်ဖြစ်၍ အခြားတစ်ရပ်မှာ Republican ချိုအတွက်ဖြစ်သည်။
နှစ်တစ်ထောင့်သုံးရာနှစ်ဆယ့်သုံးရာကာလ၏ ပထမပရောဖက်ပြုချက်သည် ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တရားများကို ကိုယ်စားပြုခဲ့ပြီး၊ နှစ်တစ်ရာငါးဆယ်ကာလ၏ ပရောဖက်ပြုချက်သည် မင်းကြီး၏ ပညတ်တရားများကို ကိုယ်စားပြုခဲ့သည်။ ထိုပရောဖက်ပြုချက်နှစ်ပါးသည် ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၁၃ ၌ ဖော်ပြထားသော မြေသားတိရစ္ဆာန်ပေါ်ရှိ ပရိုတက်စတန်ဝါဒ၏ ချိုနှင့် ရီပတ်ဘလီကန်ဝါဒ၏ ချိုကို သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ပေးသည်။ မြေသားတိရစ္ဆာန်၏ ရီပတ်ဘလီကန်ချိုကို ဒံယေလ ၁၁:၁၁–၁၆ ၏ အလယ်ပိုင်းထဲသို့ ထည့်သွင်းထားသည်။ ရာဖိအာနှင့် ပန်နီယမ် အကြားရှိ ဆယ့်ခုနစ်နှစ်ကာလကို ခရစ်မတိုင်မီ ၄၅၇ ခုနှစ်၌ ထုတ်ပြန်ခဲ့သော တတိယအမိန့်တော်၏ နှစ်ဆပရောဖက်ပြုချက်မှ ချိုတစ်ချိုက ဖြတ်တောက်၍ ဆုံတွေ့လျက်ရှိသည်။ ထိုနှစ်ဖက်သဘောပရောဖက်ပြုချက်သည် နောက်ဆုံးပဋိညာဉ်လူမျိုး၏ တရားစီရင်ခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ ထိုပဋိညာဉ်လူမျိုး၏ အမြစ်အရင်း တည်ရှိရာ လူမျိုးနိုင်ငံ၏ တရားစီရင်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ဖော်ထုတ်ပြသသည်။
ထိုသို့ဘုရားသခင်သည် အာဗြံအား မိန့်တော်မူခဲ့၏— “သင်၏အမျိုးအနွယ်သည် မိမိတို့မပိုင်သောပြည်၌ တပါးသားဖြစ်၍ နေရလိမ့်မည်ကို အမှန်စင်စစ် သိမှတ်လော့။ သူတို့သည် ထိုပြည်သားတို့၏ အမှုကို ဆောင်ရွက်ရလိမ့်မည်၊ ထိုသူတို့သည်လည်း သူတို့ကို နှစ်ပေါင်းလေးရာပတ်လုံး နှိပ်စက်ညှဉ်းဆဲကြလိမ့်မည်။ ထို့ပြင် သူတို့အစေခံရမည့် ထိုအမျိုးသားကိုလည်း ငါသည် တရားစီရင်မည်။ ထိုနောက် သူတို့သည် ဥစ္စာအမြောက်အများနှင့် ထွက်လာကြလိမ့်မည်။” ကမ္ဘာဦး ၁၅း၁၃၊ ၁၄။
ယေဇကျေလကျမ်း၌ ၁၈၄၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၂ ရက်နေ့ကို ခရစ်တော်မတိုင်မီ ၅၇၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၂ ရက်နေ့က ပုံဆောင်ဖော်ပြထားသည်။ နေ့စွဲတစ်ခုသည် စုံစမ်းစစ်ဆေးသော တရားစီရင်ခြင်း၏ အစကို ဖော်ပြသကဲ့သို့၊ အခြားနေ့စွဲတစ်ခုသည် တရားစီရင်ခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်၏ အစနှင့် အဆုံး နှစ်ရပ်စလုံးတွင် ယုဘိလ တံပိုးမှုတ်ခြင်းကို ဖော်ပြထားသည်။ နေ့စွဲနှစ်ခုစလုံးသည် ကိုက်ညီလျက်ရှိပြီး၊ နှစ်ခုစလုံးက ပိတ်ထားသော တံခါးတစ်ခုကို ဖော်ပြထားသည်။ ၁၈၄၄ သည် ခရစ်တော်သည် အလွန်သန့်ရှင်းရာဌာနတော်သို့ ရွှေ့ဝင်တော်မူစဉ် သန့်ရှင်းရာဌာန၏ တံခါးပိတ်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ခရစ်တော်မတိုင်မီ ၅၇၃ ခုနှစ်သည် အပြစ်၏ ကျွန်ဖြစ်ခဲ့ကြပြီး ရွေးနှုတ်ခြင်းခံရသော သူတို့အား လွတ်မြောက်ခြင်း ပေးအပ်ကာ၊ နေထိုင်ရန် မြေသစ်တစ်ခုကို ပေးအပ်သောအခါ လူသားတို့၏ စမ်းသပ်ချိန် ကုန်ဆုံးခြင်းကို ဖော်ပြသည်။
အကယ်၍ ထိုနှစ်များအတွင်း သူ့ကို မရွေးယူဘဲနေပါက၊ ယုဗေလနှစ်တွင် သူသည် မိမိသားသမီးတို့နှင့်အတူ လွတ်ထွက်ရမည်။ အကြောင်းမူကား ဣသရေလအမျိုးသားတို့သည် ငါ့အတွက် ကျွန်များဖြစ်ကြ၏။ သူတို့သည် ငါ အဲဂုတ္တုပြည်မှ ထုတ်ဆောင်လာခဲ့သော ငါ၏ကျွန်များဖြစ်ကြ၏။ ငါသည် သင်တို့၏ဘုရားသခင် ထာဝရဘုရားဖြစ်၏။ လေဝိရာကျမ်း ၂၅း၅၄၊ ၅၅။
အောက်တိုဘာ ၂၂ ရက် နှစ်ရက်စလုံးသည် မကြာမီလာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ပညတ်၏ ပိတ်သွားသောတံခါးကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။ အက်ဒ်ဗင့်တဝါဒအား ပေးအပ်ထားသော စမ်းသပ်ကာလသည် ၁၈၄၄ ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့ပြီး မကြာမီလာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ပညတ်တွင် အဆုံးသတ်သည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုအား ပေးအပ်ထားသော စမ်းသပ်ကာလလည်း မကြာမီလာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ပညတ်တွင် အဆုံးသတ်သည်။ ထိုအဆုံးသတ်နှစ်ခုစလုံးသည် နှစ်ပေါင်း ၂,၃၀၀ နှင့် နှစ်ပေါင်း ၂၅၀ ဟူသော သက်သေနှစ်ပါးဖြစ်သည့် အောက်တိုဘာ ၂၂ ရက်နှစ်ရက်နှင့် ကိုက်ညီကြသည်။
ရာဖိယနှင့် ပာနီယုမ် အကြားရှိ သမိုင်းတွင် အဆုံးသတ်သည့် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာ့ငါးဆယ်သည် ထိုတိုက်ပွဲနှစ်ရပ်၏ ကာလကို သင်္ကေတဆိုင်ရာ ကိန်းဂဏန်းနှစ်ခုအဖြစ် ခွဲခြားပေးပြီး၊ ထိုကိန်းဂဏန်းနှစ်ခုသည် ပေါင်းစည်းလျက် မိမိတို့၏ ထူးခြားသည့် အဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း ကိုယ်ပိုင်အားဖြင့် ဆောင်ယူထားကြသည်။ ရာဖိယပြီးနောက် ဆယ်နှစ်—“နယ်စပ်ဒေသ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော—နှင့် ပာနီယုမ်မတိုင်မီ ခုနစ်နှစ်—လွင်ပြင်ပေါ်တွင် တိုက်ခိုက်၍ ဝိုင်းရံခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့သော တိုက်ပွဲတစ်ရပ်—ဖြစ်သည်။ သင်္ကေတအနေနှင့် ဆယ်နှင့် ခုနစ်သည် သက်သေအထောက်အထား အများအပြားပေါ်တွင် နဂါးတန်ခိုးအာဏာကို ဖော်ညွှန်းသတ်မှတ်ကြသည်။ ဘီစီ ၂၀၇ ခုနှစ်သည် Daniel 11 ၏ အခန်းငယ် ၁၁ နှင့် ၁၅ အကြားတွင် မြေကြီးသားရဲ၏ သင်္ကေတဖြစ်သော Trump ကို ပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာအားဖြင့် နေရာချထားပြီး၊ ဆယ်ကိန်းနှင့် ခုနစ်ကိန်းတို့၏ ပေါင်းစပ်မှုဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသကဲ့သို့ နဂါးကဲ့သို့ ပြောဆိုရန် ကြိုတင်ပြင်ဆင်နေခြင်းဖြစ်သည်။
ဆယ့်ခုနစ်သည်လည်း သင်္ကေတအဓိပ္ပာယ်ရှိပြီး၊ ၎င်းသည် ရာဖိယာမှ ပာနီယုန်သို့ရောက်သည့် သမိုင်းကို ပာနီယုန်ထက်ကျော်လွန်၍လည်းကောင်း၊ ရာဖိယာမတိုင်မီသို့လည်းကောင်း ချဲ့ထွင်ဖော်ပြသည်။ ပတိုလမီယိုက် အဲဂုတ္တုပြည်၏ ဘုရင်ဖြစ်သော Ptolemy IV Philopator သည် BC 221 မှ BC 204 အထိ စိုးစံခဲ့ပြီး၊ BC 217 တွင် ရာဖိယာ၌ Antiochus Magnus ကို အနိုင်ယူခဲ့သည်။ ပတိုလမီသည် ရာဖိယာမတိုင်မီ စိုးစံခြင်းကို စတင်ခဲ့ပြီး၊ သူသည် “ဆယ့်ခုနစ်” နှစ် စိုးစံခဲ့သည်။ ဆယ့်ခုနစ် ဟူသော ကိန်းဂဏန်းသည် ရာဖိယာမတိုင်မီက စတင်သော သမိုင်းကာလတစ်ရပ်ကို ကိုယ်စားပြုပြီး၊ ထိုကာလသည် ပာနီယုန်စစ်ပွဲနှင့် စီဒုန်မြို့ဝိုင်းပိတ်မှုကို ကျော်လွန်၍၊ 330 နှစ်အဖြစ် ကိုယ်စားပြုထားသော လူသားတို့၏ စမ်းသပ်ကာလပိတ်သိမ်းခြင်းတိုင်အောင် ဆက်လက်တိုးချဲ့သွားသည်။ Smyrna အသင်းတော်၏ ကာလအတွက် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာငါးဆယ်ဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက်သည် 64 ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့ပြီး၊ 313 ခုနှစ်ရှိ Edict of Milan နှင့် လက်ထပ်ရေးစာချုပ်၌ အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။
မဟာကွန်စတန်တိုင်သည် Pergamos အသင်းတော်၏ သမိုင်းကို ကိုယ်စားပြုသကဲ့သို့၊ ထိုသမိုင်းကာလသည် ၃၁၃ ခုနှစ်တွင် စတင်၍ ၅၃၈ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ ၃၁၃ ခုနှစ်တွင် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာငါးဆယ်ဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက် အဆုံးသတ်ပြီးနောက် ပထမ “ဆယ့်ခုနစ်” နှစ်တာကာလတွင် မှတ်တိုင်သုံးခု ပါဝင်သည်။ ၃၁၃ ခုနှစ်သည် မီလန်အမိန့်ဖြစ်၍၊ ၃၂၁ ခုနှစ်သည် ပထမ တနင်္ဂနွေနေ့ ဥပဒေဖြစ်ပြီး၊ အင်ပါယာ၏ ပိုင်းခြားခြင်းကို ၃၃၀ ခုနှစ်တွင် အမှတ်အသားပြုထားသည်။ ၃၃၀ ခုနှစ်သည် လူသားတို့၏ စမ်းသပ်ကာလ ပိတ်သိမ်းခြင်းကို အမှတ်အသားပြုသော နောက်ဆုံး တနင်္ဂနွေနေ့ ဥပဒေကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထို့ကြောင့် ဆယ့်ခုနစ် ဟူသော ကိန်းဂဏန်းသည် Raphia မတိုင်မီ စတင်၍ Panium နှင့် Sidon တို့၏ စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုအပြီး ကောင်းစွာကျော်လွန်သည့်အထိ အဆုံးသတ်သည်။ ဒံယေလ အခန်းကြီး ၁၁ ၏ အခန်းငယ် ၁၆ သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ တနင်္ဂနွေနေ့ ဥပဒေကို ကိုယ်စားပြုသည်။
စမုရနာအကြောင်း ပရောဖက်ပြုချက်သည် ယေဇကျေလ၏ သတိပေးသတင်းစကား၏ အလယ်အနှစ်သာရဖြစ်သော ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အမှတ်လက္ခဏာကို ဖော်ထုတ်ပြသည်။ ယေရုရှလင်မြို့၏ ပျက်စီးခြင်းကို ပုံဖော်ထားသော ဥပမာနှစ်ရပ်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသကဲ့သို့ တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေ မတိုင်မီ ပေါ်ထွန်းလာသော လမ်းမှတ်သည် ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်ခြင်းပင် ဖြစ်သော်လည်း၊ ထိုအရာသည် သားရဲ၏ ရုပ်တု ဖွဲ့စည်းလာခြင်းကို စတင်စေသော မီလန်အမိန့်လည်း ဖြစ်သည်။
ဝိုင်းရံမှု၌ စာချုပ်ဆိုင်ရာ လက်ထပ်မင်္ဂလာ လှည့်လည်ပွဲတစ်ရပ် ဖြစ်ပေါ်မည်။ ၎င်းသည် ၄၉၆ ခုနှစ်တွင် Clovis အားဖြင့် ပုံဆောင်ပြသထားသကဲ့သို့ Reagan ဖြင့် စတင်ခဲ့သော လက်ထပ်မင်္ဂလာ လှည့်လည်ပွဲ၏ fractal တစ်ခုဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် လက်ထပ်မင်္ဂလာသို့ ဦးတည်သော နောက်ဆုံး လှည့်လည်ပွဲသည် ဝိုင်းရံမှု၌ စတင်ပြီး ၅၃၃ ခုနှစ် Justinian ၏ အမိန့်ပြန်တမ်းနှင့်လည်းကောင်း၊ ၃၁၃ ခုနှစ် Milan အမိန့်တော်နှင့်လည်းကောင်း ကိုက်ညီသည်။ အမှတ်အသားနှစ်ရပ်စလုံးသည် တနင်္ဂနွေဥပဒေမတိုင်မီ ရှိကြသည်။ ၃၁၃ ခုနှစ်သည် ၃၂၁ ခုနှစ် ပထမတနင်္ဂနွေဥပဒေမတိုင်မီ ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ၅၃၃ ခုနှစ် အမိန့်ပြန်တမ်းသည် ၅၃၈ ခုနှစ် Orleans ၏ တတိယကောင်စီ၌ ပြဋ္ဌာန်းသော တနင်္ဂနွေဥပဒေမတိုင်မီ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဥပဒေပြုမှုတစ်မျိုးမျိုးသည် Justinian ၏ အမိန့်ပြန်တမ်းနှင့် Milan အမိန့်တော်တို့ နှစ်ရပ်စလုံး၏ ပရောဖက်ဆိုင်ရာ လက္ခဏာများကို ပြည့်စုံစေမည်ဖြစ်ပြီး၊ သင်္ကေတဆိုင်ရာ စာချုပ်လက်ထပ်မင်္ဂလာတစ်မျိုးမျိုးလည်း တည်ထောင်ထားမည်ဖြစ်သည်။
ထိုအမိန့်ကို ထုတ်ပြန်သောအခါ၌ ပြင်ဆင်ရန် အချိန်မရှိတော့ပေ။ အကြောင်းမူကား စမ်းသပ်ကာလ၏တံခါးသည် ပရိုတက်စတင့်ဦးချိုအပေါ်တွင် ပိတ်သွားပြီးဖြစ်ရာ၊ အဲဂုတ္တုပြည်၌ ပထမ ပသခါပွဲ၌ ပိတ်သွားသကဲ့သို့ အမှန်ပင် ဖြစ်၏။ ထို့နောက် တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေသည် နောက်တစ်ဆင့်သော လမ်းမှတ်အဖြစ် သားရဲ၏ရုပ်တုကို အပြည့်အဝ ဖွဲ့စည်းပြီးကြောင်းကိုသာ မဟုတ်ဘဲ၊ သားရဲ၏အမှတ်တံဆိပ်ကို အတင်းအကျပ် ပြဋ္ဌာန်းအကောင်အထည်ဖော်ခြင်းကိုလည်း ဖော်ညွှန်းသတ်မှတ်၏။ တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေသည် ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၁၃ ထဲမှ မြေကြီးသားရဲဖြစ်သော ရီပတ်ဘလီကန်ဦးချိုအတွက် စမ်းသပ်ကာလ၏အဆုံးကို အမှတ်အသားပြုသည်။ ထိုအရာသည် ပသခါပွဲနောက်၌ ဖာရောနှင့် သူ၏စစ်အင်အားတို့သည် ပင်လယ်နီ၌ သေဆုံးသွားသကဲ့သို့ အမှန်ပင် ဖြစ်၏။
ဘီစီ ၂၀၇ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်သည့် နှစ်ပေါင်း နှစ်ရာငါးဆယ်ကာလသည်၊ ပနီယုမ် လွင်ပြင်၌ စတင်၍ စိဒုန်မြို့ ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်မှုဖြင့် အဆုံးသတ်မည့် လာမည့် စစ်ဆင်ရေးအတွက် ပြင်ဆင်လျက်ရှိသော အန်တီအိုကပ်စ် မဂ္နပ်စ်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသကဲ့သို့ ဒေါ်နယ် ထရမ့်ကို ဖော်ထုတ်ညွှန်ပြသည်။ ပနီယုမ် စစ်ပွဲအပြီးတွင် ပတိုလမီဘက်မှ စစ်သူကြီး အေအ်တိုးလီယာနယ်မှ စကိုပတ်စ်သည် အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သော တပ်သား ခန့်မှန်း ၁၀,၀၀၀ ခန့်နှင့်အတူ စိဒုန်မြို့သို့ ထွက်ပြေးသွားသည်။ အန်တီအိုကပ်စ်က ၎င်းကို လိုက်လံကာ စိဒုန်မြို့ကို “ဝိုင်းရံ” ခဲ့သည်။ အလက်ဇန္ဒြီးယားရှိ ပတိုလမီ အစိုးရက ကယ်ဆယ်ရေးတပ်ဖွဲ့တစ်ရပ် ပို့ဆောင်ခဲ့သော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ပေ။ အစာငတ်မွတ်မှုနှင့် ရင်ဆိုင်ရသဖြင့် စကိုပတ်စ်သည် မြို့ကို လက်နက်ချခဲ့သည်။ အန်တီအိုကပ်စ်က စကိုပတ်စ်အား ထွက်ခွာခွင့်ပြုခဲ့သည်။ ထို့နောက် စကိုပတ်စ်သည် အီဂျစ်သို့ ပြန်လည်သွားခဲ့ပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် သစ္စာဖောက်မှုနှင့် ငွေကြေးအလွဲသုံးစားမှု စွဲချက်များဖြင့် နောက်ဆုံးတွင် ကွပ်မျက်ခံရသည်။ စိဒုန်မြို့ ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်မှုသည် ပနီယုမ်အပြီး၌ ကိုယ်လီ-ရှုရိကို အန်တီအိုကပ်စ်၏ သိမ်းပိုက်မှုကို ပြီးစီးစေခဲ့သည်။
ဆစ္စတာ ဝှိုက်က ဥရိယာ စမစ်၏ Daniel and the Revelation စာအုပ်ကို “ဘုရားသခင်၏ အကူအညီပေးသော လက်တော်” ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ စမစ်သည် ဒံယေလ ၁၁ ၏ အခန်းငယ် ၁၄ နှင့် ၁၅ အပေါ် မိမိ၏ ရှင်းလင်းချက်တွင် အန္တိအုတ်ခု၏ အဆင့်နှစ်ဆင့်ပါဝင်သော စစ်ဆင်ရေးကို ဖော်ထုတ်ပြထားသည်။
အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ နုပျိုသောဘုရင်၏ ပညာသင်ကြားရေးကို ရောမအထက်လွှတ်တော်က M. Emilius Lepidus အား အပ်နှံခဲ့ပြီး၊ ထိုသူသည် ထိုနန်းတော်၏ အသက်ကြီး၍ အတွေ့အကြုံပြည့်ဝသော ဝန်ကြီး Aristomenes ကို ဘုရင်၏ အုပ်ထိန်းသူအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ သူ၏ ပထမဆုံး လုပ်ဆောင်ချက်မှာ မဟာမိတ်ဖွဲ့ထားသော ဘုရင်နှစ်ပါးဖြစ်သည့် Philip နှင့် Antiochus တို့၏ ခြိမ်းခြောက်လျက်ရှိသော ကျူးကျော်မှုကို ကြိုတင်ကာကွယ်ရန် ဖြစ်သည်။
ဤရည်ရွယ်ချက်အတွက်၊ ထိုအချိန်၌ အဲဂုတ္တုလူတို့၏ အမှုတော်၌ ရှိနေသော အဲတိုလီယာပြည်မှ ကျော်ကြားသည့် စစ်ဗိုလ်ချုပ် စကိုပတ်ကို မိမိ၏ မူလတိုင်းပြည်သို့ စစ်ကူများ စုဆောင်းရန် စေလွှတ်하였다။ စစ်တပ်တစ်ရပ်ကို စနစ်တကျ ပြင်ဆင်တပ်ဆင်ပြီးနောက်၊ သူသည် ပါလက်စတိုင်းနှင့် ကိုအေလေ-ရှုရိပြည်သို့ ချီတက်ဝင်ရောက်ခဲ့သည် (အန္တိအိုခပ်သည် အာရှအငယ်ပိုင်း၌ အတ္တလုနှင့် စစ်ပွဲဆင်နွှဲနေစဉ်)၊ ထို့နောက် ယုဒပြည်တစ်ပြည်လုံးကို အဲဂုတ္တု၏ အာဏာအောက်သို့ လက်အောက်ခံစေခဲ့သည်။
“ထိုသို့ဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့ရှေ့၌ရှိသော ကျမ်းပိုဒ်၏ ပြည့်စုံခြင်းအတွက် အခြေအနေများကို ပြင်ဆင်ထားနိုင်ခဲ့သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် Antiochus သည် ရောမလူတို့၏ အမိန့်အရ Attalus နှင့် မိမိ၏ စစ်ပွဲကို ရပ်ဆိုင်းပြီးနောက်၊ ပါလက်စတိုင်းနှင့် Coele-Syria ကို အဲဂုတ္တုလူတို့၏ လက်မှ ပြန်လည်သိမ်းယူရန် လျင်မြန်သော အစီအစဉ်များကို ချမှတ်ခဲ့သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ Scopas ကို သူ့အား တိုက်ဆိုင်ရန် စေလွှတ်ခဲ့သည်။ ယော်ဒန်မြစ်၏ အရင်းအမြစ်များအနီးတွင် စစ်တပ်နှစ်ဖွဲ့ တွေ့ဆုံကြသည်။ [Panium] Scopas သည် ရှုံးနိမ့်၍ Sidon အထိ လိုက်လံတိုက်ခိုက်ခံရကာ ထိုနေရာတွင်လည်း အနီးကပ် ဝိုင်းထားခြင်းခံရသည်။ အဲဂုတ္တု၏ အစွမ်းထက်ဆုံး ဗိုလ်ချုပ်သုံးဦးကို ၎င်းတို့၏ အကောင်းဆုံးတပ်အင်အားများနှင့်အတူ ဝိုင်းထားခြင်းကို ဖြေရှင်းရန် စေလွှတ်ခဲ့သော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ကြ။ နောက်ဆုံးတွင် Scopas သည် ပိန်လှီ၍ ကိုင်တွယ်မရနိုင်သော အငတ်ဘေး၏ ကြောက်မက်ဖွယ် ပုံရိပ်၌ မိမိ မယှဉ်နိုင်သော ရန်သူတစ်ဦးနှင့် ရင်ဆိုင်တွေ့ကြုံရာ၊ အသက်ချမ်းသာခွင့်တစ်ခုတည်းသာ ရရှိမည့် အရှက်ကွဲဖွယ် စည်းကမ်းချက်များအောက်တွင် လက်နက်ချရန် အတင်းအကျပ် ခိုင်းစေခြင်းခံရသည်။ ထို့နောက် သူနှင့် သူ၏ လူတစ်သောင်းတို့အား အဝတ်အစားနှင့် ပစ္စည်းများ ချွတ်ယူခံရပြီး အဝတ်မဲ့လျက် ထွက်ခွာသွားခွင့် ပြုခဲ့ကြသည်။ ဤအရာမှာ မြောက်ဘက်ဘုရင်က အလွန်ခိုင်ခံ့စွာ ကာကွယ်ထားသော မြို့များကို သိမ်းယူခြင်းဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ Sidon သည် တည်နေရာအရလည်း ကာကွယ်ရေးအရလည်း ထိုခေတ်၏ အခိုင်အမာဆုံး မြို့များထဲမှ တစ်မြို့ဖြစ်ခဲ့သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဤအရာမှာ တောင်ဘက်၏ လက်နက်အင်အားများ မတားဆီးနိုင်ခြင်းဖြစ်သကဲ့သို့၊ တောင်ဘက်ဘုရင် ရွေးချယ်ထားသော လူတို့၏ ကျဆုံးခြင်းလည်းဖြစ်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ Scopas နှင့် သူ၏ Aetolian တပ်ဖွဲ့များဖြစ်ကြသည်။” Daniel and the Revelation, 257, 258.
ခရစ်မတိုင်မီ 207 ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်သော နှစ်နှစ်ရာငါးဆယ်ကာလသည် Donald Trump ကို ဖော်ထုတ်ပြသသည်။ အရှေ့နှင့် အနောက်တို့၏ စာချုပ်အရ လက်ထပ်ပေါင်းဖက်ခြင်းနှင့် Milan အမိန့်တော်တို့ဖြင့် 313 ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်သော နှစ်နှစ်ရာငါးဆယ်ပရောဖက်ပြုချက်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုအတွင်း သားရဲ၏ပုံသဏ္ဍာန် ဖွဲ့စည်းခြင်းကို ဖော်ပြသတ်မှတ်လျက်ရှိသည်။ 313 ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့သော Pergamos အသင်းတော်သည် ပုပ်ရဟန်းမင်း၏ အာဏာသည် ပလ္လင်ပေါ်သို့ တက်ရောက်မည့်အချိန်မတိုင်မီ ခရစ်ယာန်သာသနာသည် အယူမှားဝါဒ၏ ဘာသာရေးနှင့် အပေးအယူပြုခြင်းအားဖြင့် ဖောက်ပြန်ကျဆင်းသွားခဲ့သော သမိုင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ Pergamos နှင့် 313 ခုနှစ်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုအတွင်း သားရဲ၏ပုံသဏ္ဍာန် ဖွဲ့စည်းခြင်းဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော အပေးအယူကို ပုံစံတူညွှန်ပြသည်။ ၎င်းသည် ခရစ်ယာန်သာသနာနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းဆိုင်ရာ ရောမတို့၏ အပေးအယူကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အကြောင်းမူကား Catholicism ဟူသော ဘာသာရေးသည် ခရစ်ယာန်အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ်အဖြစ် ဖုံးကွယ်ထားသော အယူမှားဝါဒသာ ဖြစ်ပြီး၊ ထိုထက်မပို၊ ထိုထက်မလျော့ ဖြစ်သည်။ 1776 ခုနှစ်တွင် စတင်၍ ယခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်သော နှစ်နှစ်ရာငါးဆယ်ပရောဖက်ပြုချက်သည်လည်း အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုကိုပင် ရည်ညွှန်းလျက်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် နှစ်နှစ်ရာငါးဆယ်ပရောဖက်ပြုချက် သုံးခုလုံးသည် ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်းကြီး 13 ထဲမှ မြေသားရဲနှင့် ဆိုင်သော ပရောဖက်ဆိုင်ရာ အစိတ်အပိုင်းတစ်ရပ်ရပ်ကို ရည်ညွှန်းကြပြီး၊ သုံးခုလုံးသည် ဆယ့်ခုနစ် ဟူသော ကိန်းဂဏန်းဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ပရောဖက်လိုင်းများအတွင်း၌ အဆုံးသတ်ကြသည်။
တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက နဂါးကဲ့သို့ ပြောဆိုသောအချိန်ဖြစ်ပြီး၊ လူမျိုးတစ်မျိုး၏ ပြောဆိုခြင်းဟူသည် ၎င်း၏ ဥပဒေပြုအာဏာပိုင်များနှင့် တရားစီရင်ရေးအာဏာပိုင်များ၏ ဆောင်ရွက်ချက်ကို ဆိုလိုသည်။
“နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ ‘ပြောဆိုခြင်း’ ဟူသည် ၎င်း၏ ဥပဒေပြုရေးနှင့် တရားစီရင်ရေး အာဏာပိုင်များ၏ လုပ်ဆောင်ချက်ကို ဆိုလိုသည်။” The Great Controversy, 442.
Trump သည် တရားစီရင်ရေး သို့မဟုတ် ဥပဒေပြုရေး အာဏာပိုင် မဟုတ်သဖြင့်၊ မကြာမီ ရောက်လာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ ဥပဒေကို Congress က ဆောင်ရွက်၍ အကောင်အထည်ဖော်သည်။ သို့ရာတွင် ပုပ်ရဟန်းမင်း၏ အာဏာကို ထောက်ခံအားပေးမှု တစ်စုံတစ်ရာ ပံ့ပိုးပေးသော မည်သည့် လုပ်ဆောင်မှုမဆို တနင်္ဂနွေနေ့ ဥပဒေ၏ ပုံရိပ်သင်္ကေတ ဖြစ်သည်။ 533 ခုနှစ်၏ decree နှင့် 313 ခုနှစ်၏ edict တို့သည် သားရဲ၏ ရုပ်တု ဖွဲ့စည်းလာသော ကာလ၏ အစကို ဖော်ညွှန်းကြသည်။ ထိုကာလ၏ အဆုံးသည် မကြာမီ ရောက်လာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ ဥပဒေဖြစ်ပြီး၊ ယေရှုသည် အစဖြင့် အဆုံးကို အမြဲတမ်း ပုံဖော်ပြသသဖြင့်၊ သမ္မာကျမ်းစာ ပရောဖက်ပြုချက်ထဲရှိ အန္တိခရစ်အား “concession” တစ်စုံတစ်ရာ ပေးအပ်မည့် executive order အားဖြင့် Trump ၏ လုပ်ဆောင်မှုသည်၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် “shall so abjure the principles of its government as to enact a Sunday law” ဟူသည့် အခြေအနေသို့ ရောက်သောအခါ omega တွင်သာ အဆုံးသတ်မည့် ထိုလှုပ်ရှားမှု၏ alpha ကို ကိုယ်စားပြုမည်ဖြစ်သည်။
“တနင်္ဂနွေနေ့ကို ဥပဒေအားဖြင့် အတည်ပြုအကောင်အထည်ဖော်စေရန် ရည်ရွယ်သော ဤလှုပ်ရှားမှုတွင် ပါဝင်လှုပ်ရှားနေသူများအနက်ပင် များစွာသောသူတို့သည်၊ ဤအရေးယူဆောင်ရွက်မှုနောက်တွင် လိုက်ပါလာမည့် အကျိုးဆက်များအပေါ် မျက်မမြင်ဖြစ်နေကြသည်။ သူတို့သည် မိမိတို့က ဘာသာရေးလွတ်လပ်ခွင့်ကို တိုက်ရိုက်ထိခိုက်ရိုက်ခတ်နေကြောင်း မမြင်ကြ။ ကျမ်းစာထဲရှိ ဥပုသ်နေ့၏ တောင်းဆိုချက်များကိုလည်းကောင်း၊ တနင်္ဂနွေအဖွဲ့အစည်း တည်နေရာယူထားသည့် မမှန်သော အခြေခံအုတ်မြစ်ကိုလည်းကောင်း မည်သည့်အခါမျှ နားမလည်ခဲ့ဖူးသောသူများလည်း များစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းမှုကို ထောက်ခံသော မည်သည့်လှုပ်ရှားမှုမဆို၊ အမှန်အားဖြင့် စိတ်ကိုယ်သိက္ခာ၏ လွတ်လပ်ခွင့်ကို ရာစုနှစ်များစွာတိုင် အစဉ်မပြတ် ဆန့်ကျင်တိုက်ခိုက်လာခဲ့သော ပုပ်ရဟန်းအာဏာစနစ်အား လျှော့ပေါ့အလျော်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။ တနင်္ဂနွေနေ့ကို စောင့်ထိန်းခြင်းသည် “မတရားမှု၏ နက်နဲသောလျှို့ဝှက်ချက်” ကြောင့် ခရစ်ယာန်အဖွဲ့အစည်းဟု ခေါ်ဆိုခံရသည့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ်အဖြစ် တည်ရှိလာရခြင်းဖြစ်၏။ ထိုနေ့စောင့်ထိန်းခြင်းကို အတင်းအကျပ် အကောင်အထည်ဖော်ခြင်းသည်လည်း ရောမဘာသာဝါဒ၏ အခြေခံထောင့်ကျောက်ဖြစ်သော အခြေခံသဘောတရားများကို အမှန်တကယ် အသိအမှတ်ပြုခြင်းပင် ဖြစ်လိမ့်မည်။ ငါတို့နိုင်ငံသည် မိမိအစိုးရ၏ အခြေခံမူများကို ထိုမျှအထိ စွန့်ပယ်၍ တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းသောအခါ၊ ပရိုတက်စတန်ဝါဒသည် ဤအမှုဖြင့် ပုပ်ရဟန်းဝါဒနှင့် လက်ချင်းချိတ်မည်ဖြစ်၏။ ထိုသို့ပြုခြင်းသည် တက်ကြွသော အာဏာရှင်စနစ်အဖြစ် ထပ်မံခုန်ထွက်လာရန် အခွင့်အလမ်းကို ကာလကြာမြင့်စွာ စောင့်မျှော်နေခဲ့သော အာဏာသက်ဉ်းမှုကို အသက်သွင်းပေးခြင်းမှလွဲ၍ အခြားမဟုတ်ပေ။” Testimonies, volume 5, 711.
“ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းမှုကို ထောက်ခံသော မည်သည့်လှုပ်ရှားမှုမဆို သည် စစ်မှန်စွာဆိုရလျှင် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်အား အလျှော့ပေးအပ်ခြင်း၏ လုပ်ရပ်တစ်ရပ်ပင် ဖြစ်သည်။” ထို့ပြင် ထိုသို့သော လှုပ်ရှားမှုများသည် မကြာမီ ရောက်ရှိလာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေမတိုင်မီ ကြိုတင်ပေါ်ပေါက်လာကြသည်။
“ဤနေ့ကို ကိုးကွယ်စေခြင်းအား အတင်းအကျပ် ပြဋ္ဌာန်းသည့် အမိန့်သည် လောကတစ်ဝှမ်းလုံးသို့ ထွက်ပေါ်ရမည်ဖြစ်သည်။ ကန့်သတ်ထားသော အတိုင်းအတာတစ်ရပ်အတွင်းတွင်မူ ၎င်းသည် ထွက်ပေါ်ပြီးဖြစ်သည်။ အချို့သော နေရာများတွင် အရပ်ဘက်အာဏာသည် နဂါး၏အသံဖြင့် ပြောဆိုလျက်ရှိသည်။ ထိုသို့ပင် တိုင်းတပါးဘုရင်သည် ဟေဗြဲသုံ့ပန်းများအား ပြောဆိုခဲ့သကဲ့သို့ဖြစ်သည်။” Signs of the Times, May 6, 1897.
ဤအရာများကို နောက်ဆောင်းပါး၌ ဆက်လက်ဖော်ပြသွားမည်။