ရှင်ဖန် ဟက်စကယ်သည် ဤအချက်ကို ထင်ရှားပေါ်လွင်စေသော သမ္မာတရားများကို မိမိအသိအမှတ်ပြုခြင်းအားဖြင့် ၎င်းကို ထောက်ခံခဲ့သော်လည်း၊ သူ မမြင်နိုင်ခဲ့မည်ဟု ကျွန်ုပ် ညွှန်ပြခဲ့သော အချက်မှာ၊ ရှေးဣသရေလ၏ အဆုံးခေတ်သမိုင်းအတွင်း၌ပင် ခေတ်သစ်ဣသရေလ၏ အစပြုမှုသည် ထိုတူညီသော သမိုင်းကာလနှင့် တစ်ပြိုင်နက်တည်း ထပ်လျက်ဖြစ်ပေါ်နေသည်ဟူသော အချက်ဖြစ်သည်။ ခရစ်တော်သည် လူအများနှင့် ပဋိညာဉ်တရားကို တစ်ပတ်ကာလအတွက် (နှစ်ထောင်ငါးရာနှစ်ဆယ်ရက်) အတည်ပြုနေစဉ်တွင်၊ ရှေးဣသရေလသည် လာအိုဒီကေယ၏ အတွေ့အကြုံကို အသက်ရှင်နေခဲ့ပြီး၊ ထာဝရဘုရား၏ နှုတ်မှ အန်ထုတ်ခြင်းခံရရန် အလွန်နီးကပ်သော အခြေအနေတွင် ရှိနေခဲ့သည်။ တစ်ပြိုင်နက်တည်းပင် ခေတ်သစ်ဣသရေလသည် ဧဖက်၏ အတွေ့အကြုံကို အသက်ရှင်နေခဲ့သည်။ ရှေးဣသရေလ၏ လာအိုဒီကေယသည် ပြန့်ကြဲခြင်းခံနေရစဉ်တွင်၊ ခေတ်သစ်ဣသရေလ၏ ဧဖက်သည် ထိုတူညီသော သမိုင်းအတွင်း၌ပင် စုဝေးခြင်းကို ခံနေရသည်။
“ဟုတ်ကဲ့” ဟုလည်း ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ သင် စဉ်းစားမိနေပါက၊ ဒැනီယေလ အခန်းကြီး ၉ ၏ ပြည့်စုံခြင်းအဖြစ် ခရစ်တော်သည် ပဋိညာဉ်တရားကို အတည်ပြုခဲ့သော ထိုအပတ်သည်၊ ကိုယ်တော်၏ ဗတ္တိဇံခံခြင်းဖြင့် စတင်၍ စတီဖင်ကို ကျောက်ခဲဖြင့် ပစ်သတ်ခြင်းနှင့် အဆုံးသတ်သောကာလဖြစ်ပြီး၊ အတိအကျ အက္ခရာအရ ရက်ပေါင်း နှစ်ထောင်ငါးရာနှစ်ဆယ် မဟုတ်ခဲ့သည်ကို ကျွန်ုပ် သိရှိနေပါသည်။ သို့ရာတွင် ပရောဖက်ပြုသဘောအရမူ သေချာစွာ ထိုသို့ဖြစ်ခဲ့သည်။ အကြောင်းမှာ ပရောဖက်ပြုသဘောအရ တစ်နှစ်သည် ရက်ပေါင်း သုံးရာခြောက်ဆယ်နှင့် ညီမျှသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ရက်ပေါင်း သုံးရာခြောက်ဆယ်ကို ခုနစ်နှင့် မြှောက်လျှင် ရက်ပေါင်း နှစ်ထောင်ငါးရာနှစ်ဆယ် ဖြစ်လာသည်။ ထို့ပြင် ထိုပရောဖက်ပြုအပတ်၏ “အလယ်တည့်တည့်” သည် ကားတိုင်ဖြစ်သည်။ ပရောဖက်ပြုသဘောအရ ခရစ်တော်သည် ရက်ပေါင်း နှစ်ထောင်ငါးရာနှစ်ဆယ်ရှိသော ထိုပရောဖက်ပြုကာလ၏ အလယ်တည့်တည့်တွင် ကားတိုင်ကို ထားတော်မူခဲ့သည်။ ထိုအားဖြင့် လေဝိဝတ္တု ၂၆ ၏ “ခုနစ်ကြိမ်” သည် ခရစ်တော်၏ ကားတိုင်အားဖြင့် တည်ထောင်ထားခြင်းနှင့် ထောက်မထားခြင်းကို ပြသတော်မူသည်။ Sister White သည် ဟဗက္ကုပ်၏ သန့်ရှင်းသော ဇယားနှစ်ခုလုံး၊ ဆိုလိုသည်မှာ 1843 နှင့် 1850 ဇယားတို့၌ နှစ်ပေါင်း ၂၅၂၀ ဆိုင်ရာ ပရောဖက်ပြုချက်ကို ဇယား၏ အလယ်ဗဟိုတည့်တည့်တွင် ထားရှိထားကြောင်း သင်ကြားပေးသကဲ့သို့၊ ထိုဇယားနှစ်ခုစလုံး၌လည်း ထိုဖော်ပြချက်၏ အလယ်တည့်တည့်တွင် ကားတိုင်ကို ထားရှိထားသည်မှာ မတော်တဆမှုတစ်ရပ် မဟုတ်ပေ။
“သမ္မာကျမ်းစာတွင် လူသားတို့အနေဖြင့် ဤဘဝအတွက်ဖြစ်စေ၊ လာမည့်ဘဝအတွက်ဖြစ်စေ ပြင်ဆင်သင့်လျော်စွာ တတ်မြောက်နားလည်ရန် လိုအပ်သော အခြေခံသဘောတရားအလုံးစုံ ပါဝင်လျက်ရှိသည်။ ထိုသဘောတရားများကိုလည်း လူအပေါင်းတို့ နားလည်နိုင်ကြသည်။ ၎င်း၏ သွန်သင်ချက်ကို တန်ဖိုးထားသိမြင်သော စိတ်ရှိသူ မည်သူမဆို သမ္မာကျမ်းစာမှ စာပိုဒ်တစ်ပိုဒ်တည်းကိုပင် ဖတ်ရှုရာ၌ အထောက်အကူဖြစ်စေသော အတွေးတစ်ရပ်ကို မရရှိဘဲ မနေနိုင်ပါ။ သို့သော် သမ္မာကျမ်းစာ၏ အဖိုးအတန်ဆုံး သွန်သင်ချက်ကို အခါအားလျော်စွာ သို့မဟုတ် ဆက်စပ်မှုမရှိသော လေ့လာဖတ်ရှုခြင်းဖြင့် ရရှိနိုင်မည် မဟုတ်ပါ။ ၎င်း၏ ကြီးမားသော အမှန်တရားစနစ်ကို အလျင်စလို သို့မဟုတ် ဂရုမစိုက်ဘဲ ဖတ်ရှုသူက အလွယ်တကူ ခွဲခြားသိမြင်နိုင်အောင် တင်ပြထားခြင်း မဟုတ်ပါ။ ၎င်း၏ ရတနာများအနက် များစွာတို့သည် မျက်နှာပြင်အောက် နက်ရှိုင်းစွာ တည်ရှိနေကြပြီး၊ စူးစိုက်ကြိုးစားသော သုတေသနပြုမှုနှင့် အဆက်မပြတ် အားထုတ်မှုတို့ဖြင့်သာ ရရှိနိုင်ကြသည်။ ကြီးမားသော အစုတစ်စုလုံးကို ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်သော အမှန်တရားများကို “ဤအနည်းငယ်၊ ထိုအနည်းငယ်” ဟူ၍ ရှာဖွေစုဆောင်းရမည်။ ဟေရှာယ 28:10။”
“ဤသို့ စူးစမ်းဖော်ထုတ်၍ အတူတကွ စုစည်းထားသောအခါ၊ ၎င်းတို့သည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အပြည့်အဝ လိုက်ဖက်ညီစွာ ညှိနှိုင်းထားကြောင်း တွေ့ရှိရလိမ့်မည်။ ဧဝံဂေလိကျမ်းတစ်စောင်စီသည် အခြားကျမ်းများကို ဖြည့်စွက်ပေးသောအရာ ဖြစ်ပြီး၊ ပရောဖက်ပြုချက်တစ်ခုစီသည် အခြားတစ်ခု၏ အနက်ဖွင့်ဆိုချက်ဖြစ်ကာ၊ သမ္မာတရားတစ်ခုစီသည် အခြားသမ္မာတရားတစ်ခု၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုဖြစ်သည်။ ယုဒအမျိုး၏ ဓမ္မစနစ်ဆိုင်ရာ ပုံဆောင်အရာများကို ဧဝံဂေလိတရားအားဖြင့် ထင်ရှားစွာ နားလည်စေသည်။ ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်အတွင်းရှိ သဘောတရားအခြေခံမူတစ်ရပ်စီတိုင်း၌ မိမိ၏နေရာရှိပြီး၊ အဖြစ်အပျက်တစ်ရပ်စီတိုင်း၌လည်း မိမိ၏ သက်ဆိုင်ပတ်သက်မှု ရှိသည်။ ထိုသို့သော ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်မှုတစ်ရပ်လုံးသည် အကြံအစည်နှင့် အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရွက်မှု နှစ်ရပ်စလုံး၌ မိမိ၏ ဖန်ဆင်းရှင်အကြောင်းကို သက်သေခံလျက်ရှိသည်။ အနန္တဘုရား၏ စိတ်တော်မှတစ်ပါး အခြားမည်သည့်စိတ်ကမျှ ထိုသို့သော ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်မှုကို စိတ်ကူးဖော်နိုင်ခြင်း မရှိသကဲ့သို့ ပုံဖော်တည်ဆောက်နိုင်ခြင်းလည်း မရှိနိုင်ပေ။” Education, 123.
ခုနစ်ပါးသောအသင်းတော်တစ်ခုချင်းစီသည် မီလာရိုက်သမိုင်း၌လည်းကောင်း၊ ကျွန်ုပ်တို့၏သမိုင်း၌လည်းကောင်း ထပ်မံပေါ်ထွန်းကြသည်ဟူသော အခြေခံသဘောတရားနှင့်အတူ၊ အစောပိုင်း အက်ဒ်ဗင်တစ်ဝါဒက အသိအမှတ်ပြုခဲ့သော အခြားအရေးကြီးသဘောတရားတစ်ရပ်လည်း ရှိသည်။ ထိုသဘောတရားသည် တစ်ခုတည်းသော သမိုင်း၏ “အတွင်းပိုင်းနှင့် အပြင်ပိုင်း” ပရောဖက်ပြုလိုင်းများကို သန့်ရှင်းသောဝိညာဉ်တော်က အမှန်တရားကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုတော်မူကြောင်းကို ပြသသည်။ မီလာသည် ဤအချက်ကို အသိအမှတ်ပြုခဲ့ပြီး တိုက်ရိုက်သင်ကြားခဲ့သည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်းရှိ တံဆိပ်ခုနစ်ပါးသည် အသင်းတော်များနှင့် အပြိုင်သမိုင်းတစ်ရပ်ကို ကိုယ်စားပြုကြောင်းကို သူက မှန်ကန်စွာ သင်ကြားခဲ့သော်လည်း၊ ထိုအပြိုင်ပုံဖော်ချက်၌ တံဆိပ်များသည် အတူတူညီသော သမိုင်း၏ အပြင်ပိုင်းအမှန်တရားကို ကိုယ်စားပြုပြီး၊ အသင်းတော်များသည် အတွင်းပိုင်းအမှန်တရားကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။ ယူရိယ စမစ်သည်လည်း ဤသဘောတရားကို ဆွေးနွေးထားပြီး “အတွင်းပိုင်း” နှင့် “အပြင်ပိုင်း” ဟူသော စကားလုံးများကို အသုံးပြုထားသည်။ ထိုစကားလုံးများသည် အပြိုင်လိုင်းနှစ်ကြောင်းကို ဖော်ပြရန် အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းဖြစ်သည်ဟု ကျွန်ုပ်ထင်သည်။
“တံဆိပ်များကို ဗျာဒိတ်ကျမ်း၏ အခန်း ၄၊ ၅ နှင့် ၆ တို့၌ ကျွန်ုပ်တို့၏ အာရုံသို့ မိတ်ဆက်ပေးထားသည်။ ဤတံဆိပ်များအောက်တွင် တင်ပြထားသော မြင်ကွင်းများကို ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၆ နှင့် ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်း ၈ ၏ ပထမပိုဒ်၌ မြင်တွေ့ရသည်။ ၎င်းတို့သည် ဤကာလအပိုင်းအခြား ဖွင့်လှစ်ခြင်းမှစ၍ ခရစ်တော် ကြွလာတော်မူသည့်အချိန်တိုင်အောင် အသင်းတော်နှင့် ဆက်နွယ်နေသော ဖြစ်ရပ်များကို အမှန်ပင် ဖုံးလွှမ်းထားကြောင်း ထင်ရှားသည်။”
“အသင်းတော်ခုနစ်ပါးသည် အသင်းတော်၏ အတွင်းပိုင်းသမိုင်းကို ဖော်ပြသကဲ့သို့၊ တံဆိပ်ခုနစ်လုံးသည် ၎င်း၏ အပြင်ပိုင်းသမိုင်းတွင် ဖြစ်ပျက်သော ကြီးမားသည့် ဖြစ်ရပ်များကိုလည်း မြင်ကွင်းထဲသို့ ဆောင်ကြဉ်းလာသည်။” Uriah Smith, The Biblical Institute, 253.
ယခု ကျွန်ုပ်တို့သည် အသင်းတော် ခုနစ်ပါးကို စတင်စဉ်းစားလေ့လာမည်။ ပထမအသင်းတော် နှစ်ပါးနှင့် ထို့နောက် တတိယအသင်းတော်နှင့် စတုတ္ထအသင်းတော်တို့သည် “အကြောင်းနှင့် အကျိုး” ဆက်နွှယ်မှုရှိကြသဖြင့် ၎င်းတို့ကို အတူတကွ စဉ်းစားလေ့လာရမည်ဖြစ်ကြောင်း သိမှတ်ရန် အရေးကြီးသည်။ စမုရနာသည် ရောမ၏ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်းကို ခံရသူတို့ကို ကိုယ်စားပြုသော အသင်းတော်ဖြစ်ပြီး၊ ဧဖက်သည် ဧဝံဂေလိတရားကို လောကတစ်ခွင်လုံးသို့ ယူဆောင်သွားခဲ့သော အသင်းတော်ဖြစ်သည်။
“တပည့်တော်တို့ကို ခရစ်ယာန်ဟု ပထမဦးစွာ ခေါ်ဝေါ်ခြင်းသည် အန္တိအုတ်မြို့၌ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထိုအမည်ကို သူတို့အား ပေးခဲ့ကြခြင်းမှာ သူတို့၏ ဟောပြောခြင်း၊ သွန်သင်ခြင်းနှင့် ပြောဆိုဆက်ဆံခြင်းတို့တွင် ခရစ်တော်သည် အဓိကအကြောင်းအရာ ဖြစ်တော်မူသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ သူတို့သည် ကိုယ်တော်၏ လူ့ဇာတိဖြင့် လောကီဝန်ဆောင်မှုပြုတော်မူခဲ့သော နေ့ရက်များအတွင်း ဖြစ်ပျက်ခဲ့သည့် အကြောင်းအရာများကို အစဉ်မပြတ် ပြန်လည်ရေတွက်ကြ၏။ ထိုအခါ ကိုယ်တော်၏ တပည့်တော်များသည် ကိုယ်တော်၏ ကိုယ်တိုင်တည်ရှိခြင်းအားဖြင့် ကောင်းချီးခံခဲ့ကြရသည်။ သူတို့သည် ကိုယ်တော်၏ သွန်သင်ချက်များနှင့် အနာရောဂါများကို ပျောက်ကင်းစေတော်မူသော အံ့ဖွယ်မှုများအပေါ် မပင်ပန်းမနွမ်း မိန့်ဆိုဆင်ခြင်ကြ၏။ တုန်ခါသော နှုတ်ခမ်းများနှင့် မျက်ရည်ပြည့်သော မျက်လုံးများဖြင့် သူတို့သည် ဥယျာဉ်တော်၌ ကိုယ်တော်ခံရသော ပြင်းစွာဝေဒနာ၊ ကိုယ်တော်အား သစ္စာဖောက်အပ်နှံခြင်း၊ စစ်ဆေးတရားစီရင်ခြင်းနှင့် ကွပ်မျက်ခြင်း၊ ထို့ပြင် ရန်သူတို့က ကိုယ်တော်အပေါ် ချမှတ်ခဲ့သော ကဲ့ရဲ့အရှက်ခွဲခြင်းနှင့် ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းတို့ကို ကိုယ်တော်သည် မည်မျှသည်းခံခြင်းနှင့် နှိမ့်ချခြင်းဖြင့် ခံယူတော်မူခဲ့ကြောင်း၊ နှင့် ကိုယ်တော်ကို ညှဉ်းဆဲနှိပ်စက်သူတို့အတွက် ဘုရားသခင်နှင့်တူသော ကရုဏာတော်ဖြင့် ဆုတောင်းတော်မူခဲ့ကြောင်းတို့ကို ပြောဆိုကြ၏။ ကိုယ်တော်၏ ရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းနှင့် ကောင်းကင်သို့ တက်ကြွတော်မူခြင်း၊ ထို့ပြင် ကျဆုံးသော လူသားအတွက် ကြားဝင်ဖျန်ဖြေတော်မူသော အဖြစ်ဖြင့် ကောင်းကင်ဘုံ၌ ဆောင်ရွက်တော်မူသော အမှုတော်တို့သည် သူတို့ ဝမ်းမြောက်စွာ ဆင်ခြင်ပြောဆိုလိုသည့် အကြောင်းအရာများ ဖြစ်ကြ၏။ ထို့ကြောင့် သူတို့သည် ခရစ်တော်ကို ဟောပြော၍၊ ကိုယ်တော်အားဖြင့် ဘုရားသခင်ထံ ဆုတောင်းပတ္ထနာပြုကြသောကြောင့်၊ သာသနာမဲ့သူတို့က သူတို့အား ခရစ်ယာန်များဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်းမှာ အလွန်သင့်လျော်ပေသည်။
“ခရစ်ယာန် ဟူသောအမည်ကို သူတို့အား ပေးတော်မူသည်မှာ ဘုရားသခင်ပင် ဖြစ်တော်မူ၏။ ဤသည်မှာ မိမိတို့ကို ခရစ်တော်နှင့် ပူးပေါင်းစည်းစေသူ အပေါင်းတို့အား ပေးအပ်သော တော်ဝင်အမည် ဖြစ်၏။ ယာကုပ်က နောက်ပိုင်းတွင် ရေးသားခဲ့သော ‘ငွေရတတ်သောသူတို့သည် သင်တို့ကို ဖိနှိပ်၍ တရားစီရင်ရာပလ္လင်များရှေ့သို့ ဆွဲခေါ်ကြသည် မဟုတ်လော။ သင်တို့အား ခေါ်ဝေါ်ထားသော ထိုမြတ်နိုးဖွယ်အမည်ကို သူတို့သည် ကဲ့ရဲ့ပြစ်တင်ကြသည် မဟုတ်လော’ ဟူသောစကားသည် ဤအမည်အကြောင်းပင် ဖြစ်၏။ ယာကုပ် ၂:၆၊ ၇။ ထို့ပြင် ပေတရုက ‘မည်သူမဆို ခရစ်ယာန်တစ်ယောက်အဖြစ် ဆင်းရဲဒုက္ခခံရလျှင် ရှက်ကြောက်ခြင်းမရှိစေနှင့်။ ထိုအမှုကြောင့် ဘုရားသခင်ကို ဘုန်းတော်ထင်ရှားစေစေ။’ ‘သင်တို့သည် ခရစ်တော်၏နာမတော်ကြောင့် ကဲ့ရဲ့ခံရလျှင် မင်္ဂလာရှိကြ၏။ အကြောင်းမူကား ဘုန်းတော်၏ဝိညာဉ်တော်၊ ဘုရားသခင်၏ဝိညာဉ်တော်သည် သင်တို့အပေါ်၌ နားနေတော်မူသောကြောင့် ဖြစ်၏’ ဟု ကြေညာခဲ့၏။ ၁ ပေတရု ၄:၁၆၊ ၁၄။” တမန်တော်တို့၏အမှု၊ ၁၅၇။
ဧဖက်အသင်းတော်သည် “ခရစ်တော်ယေရှု၌ ဘုရားသခင်အားကြောက်ရွံ့လျက်” အသက်ရှင်ခဲ့သော အစောပိုင်းအသင်းတော်ကို ကိုယ်စားပြုခဲ့ပြီး၊ ထိုအရာသည် အစဉ်မပြတ် “အကျိုး” ကို ဖြစ်ပေါ်စေသော “အကြောင်းရင်း” ဖြစ်သည်။
အမှန်စင်စစ်၊ ခရစ်တော်ယေရှု၌ ဘုရားရေးရာဖြင့် အသက်ရှင်လိုသူ အပေါင်းတို့သည် ညှဉ်းဆဲခြင်းကို ခံရကြလိမ့်မည်။ ၂ တိမောသေ ၃:၁၂။
ဧဖက်အသင်းတော်၏ ဘုရားတရားကိုင်းရှိုင်းခြင်းသည် စမုရနအသင်းတော်ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ ဤအသင်းတော်နှစ်ပါးသည် အကြောင်းရင်းနှင့် အကျိုးဆက်ဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုကို ကိုယ်စားပြုကြပြီး၊ အကျိုးဆက်သည် အကြောင်းရင်းတစ်ရပ်၏ ရှေ့ပြေးမှုကို မဖြစ်မနေလိုအပ်သည်။ တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေ အကျပ်အတည်း၏ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းသည် Sister White က “primitive godliness” ဟု ခေါ်ဆိုသော အရာ၏ ထင်ရှားပေါ်လွင်ခြင်းကြောင့် လှုံ့ဆော်ခြင်းခံရသည်။ ထိုဘုရားတရားကိုင်းရှိုင်းခြင်းသည် ယခင်ကာလသမိုင်းများ၊ သို့မဟုတ် အစဉ်ဦးသမိုင်းများအတွင်း သရုပ်ဖော်ပြသထားပြီးဖြစ်သော ဘုရားတရားကိုင်းရှိုင်းခြင်းဖြစ်သည်။
“ယုံကြည်ခြင်းနှင့် ဘုရားကြောက်ရွံ့ကိုင်းရှိုင်းခြင်း ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ကျဆင်းယိုယွင်းနေသော်လည်း၊ ဤအသင်းတော်များအတွင်း၌ ခရစ်တော်၏ အစစ်အမှန်နောက်လိုက်များ ရှိနေကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားစီရင်ချက်များသည် ကမ္ဘာမြေပေါ်သို့ နောက်ဆုံးအကြိမ် ဆင်းသက်မတိုင်မီ၊ သခင်ဘုရား၏ လူမျိုးတော်အတွင်း၌ တမန်တော်ခေတ်မှစ၍ မျက်မြင်မတွေ့ဖူးသေးသော မူလခေတ် ဘုရားကြောက်ရွံ့ကိုင်းရှိုင်းခြင်း၏ ပြန်လည်နိုးထမှုတစ်ရပ် ဖြစ်ပေါ်လာလိမ့်မည်။ ဘုရားသခင်၏ ဝိညာဉ်တော်နှင့် တန်ခိုးတော်သည် မိမိ၏ သားသမီးများအပေါ် သွန်းလောင်းပေးခြင်းခံရလိမ့်မည်။ ထိုအချိန်တွင် ဤလောကကို ချစ်သောမေတ္တာက ဘုရားသခင်နှင့် ကိုယ်တော်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို ချစ်သောမေတ္တာ၏ နေရာကို အစားထိုးယူထားသော အသင်းတော်များမှ လူများစွာသည် မိမိတို့ကိုယ်ကို ခွဲထွက်ကြလိမ့်မည်။ သင်းအုပ်ဆရာများနှင့် လူထုတို့အနက် များစွာသောသူတို့သည် သခင်ဘုရား၏ ဒုတိယအကြိမ် ကြွလာခြင်းအတွက် လူမျိုးတစ်မျိုးကို ပြင်ဆင်စေရန် ဘုရားသခင်က ဤအချိန်၌ ကြေညာစေတော်မူသော ထိုကြီးမြတ်သည့် အမှန်တရားများကို ဝမ်းမြောက်စွာ လက်ခံကြလိမ့်မည်။ ဝိညာဉ်တို့၏ ရန်သူသည် ဤအမှုတော်ကို တားဆီးလိုသည်ဖြစ်၍၊ ထိုသို့သော လှုပ်ရှားမှုတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်ရမည့် အချိန်မတိုင်မီတွင်၊ အတုတစ်ခုကို သွင်းသွင်း၍ ၎င်းကို တားဆီးရန် ကြိုးပမ်းလိမ့်မည်။ သူ၏ လှည့်ဖြားသော တန်ခိုးအောက်သို့ ဆောင်ယူနိုင်သော အသင်းတော်များအတွင်း၌ ဘုရားသခင်၏ အထူးကောင်းချီးမင်္ဂလာသည် သွန်းလောင်းခြင်းခံရသကဲ့သို့ သူက ထင်ရှားစေမည်။ ကြီးမားသော ဘာသာရေးစိတ်ဝင်စားမှုဟု ယူဆရသော အရာသည် ထင်ရှားပေါ်လွင်လာလိမ့်မည်။ လူအစုအဝေး များပြားစွာသည် ဘုရားသခင်က သူတို့အတွက် အံ့ဖွယ်နည်းဖြင့် လုပ်ဆောင်တော်မူနေသည်ဟု ဝမ်းသာဂုဏ်ယူကြလိမ့်မည်၊ သို့သော် ထိုအမှုသည် အခြားဝိညာဉ်တစ်ပါး၏ အမှုဖြစ်သည်။ ဘာသာရေး၏ အရိပ်အယောင်အောက်တွင် စာတန်သည် ခရစ်ယာန်လောကတစ်လွှား၌ မိမိ၏ ဩဇာသက်ရောက်မှုကို တိုးချဲ့ရန် ရှာဖွေလိမ့်မည်။” The Great Controversy, 464.
“နောက်ဆုံးသောကာလ”၏ သန်းခေါင်ယံအော်ဟစ်သံသည် ထိုအပိုဒ်တွင် ခွဲခြားဖော်ထုတ်ထားသော “မူလဘုရားတရားသဘော” ၏ ပြန်လည်နိုးကြားခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အသင်းတော်တစ်ပါးအတွင်း၌ မဟုတ်ဘဲ လှုပ်ရှားမှုတစ်ရပ်အတွင်း၌ ဖြစ်ပေါ်သော ပြန်လည်နိုးကြားခြင်း ဖြစ်သည်။ Sister White သည် ထိုပြန်လည်နိုးကြားခြင်းကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုသော သမိုင်းမှာ ဧဖက်အသင်းတော်ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည့် “တမန်တော်တို့၏ခေတ်ကာလ” ၏ သမိုင်းဖြစ်သည်။ ထိုပြန်လည်နိုးကြားခြင်းသည် “ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်း” ကို ဖြစ်ပေါ်စေလိမ့်မည်။
“အများသောသူတို့သည် ထောင်ချခံရကြလိမ့်မည်၊ အများသောသူတို့သည် မိမိတို့၏အသက်ဘေးအတွက် မြို့ကြီးများနှင့် မြို့ငယ်များမှ ထွက်ပြေးကြလိမ့်မည်၊ ထို့ပြင် အများသောသူတို့သည် သမ္မာတရားကို ကာကွယ်ရပ်တည်ခြင်း၌ ခရစ်တော်၏နာမတော်ကြောင့် သက်သေခံအာဇာနည်များ ဖြစ်ကြလိမ့်မည်။” Selected Messages, စာအုပ် ၃၊ ၃၉၇။
နောက်ပါအပိုဒ်၌ “မြေကြီးပေါ်ရှိ ခရစ်တော်၏အသက်တာ” ဟူသောစကားရပ်သည် ဧဖက်အသင်းတော်၏အစကို ကိုယ်စားပြုသကဲ့သို့၊ လောကအဆုံးကာလတွင် လာအောဒိကိ အက်ဒဗင်တစ်ဝါဒ၏ သမိုင်းကိုလည်း ပုံသဏ္ဍာန်အားဖြင့် ကြိုတင်ညွှန်းဆိုထားသည်။
“‘တရားစီရင်ခြင်းသည် နောက်သို့ လှည့်ပစ်ခြင်းခံရ၍၊ တရားမျှတမှုသည် ဝေးကွာစွာ ရပ်လျက်ရှိ၏။ အကြောင်းမူကား သမ္မာတရားသည် လမ်းမပေါ်၌ လဲကျလျက်ရှိ၍၊ ဖြောင့်မတ်ညီညွတ်ခြင်းသည် ဝင်ရောက်နိုင်ခြင်းမရှိ။ ဟုတ်ပေ၏၊ သမ္မာတရားသည် ကင်းမဲ့လျက်ရှိ၍၊ မကောင်းမှုမှ ရှောင်လွှဲသောသူသည် မိမိကိုယ်ကို လုယက်ခံရမည့် အရာဖြစ်စေ၏။’ Isaiah 59:14, 15. ဤအရာသည် မြေကြီးပေါ်၌ ခရစ်တော်၏ အသက်တာ၌ ပြည့်စုံခဲ့သည်။ ကိုယ်တော်သည် ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တော်များအပေါ် သစ္စာရှိတော်မူ၍၊ ၎င်းတို့၏ အစား မြှင့်တင်ထားသော လူ့ရိုးရာဓလေ့များနှင့် လိုအပ်ချက်များကို ပယ်ဖျက်တော်မူ၏။ ဤအကြောင်းကြောင့် ကိုယ်တော်သည် မုန်းတီးခြင်းနှင့် ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းကို ခံတော်မူ၏။ ဤသမိုင်းသည် ထပ်မံဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိ၏။” Christ’s Object Lessons, 170.
ဧဖက်အသင်းတော်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော အတွေ့အကြုံသည် လောဒိကိအသင်းတော်၏ အတွေ့အကြုံနှင့် တစ်ပြိုင်နက်တည်း ဖြစ်ပေါ်လေ၏။ အငြင်းပွား၍ အပြစ်ရှာတတ်သော ယုဒလူတို့သည် ရှေးအစ္စရေး၏ လောဒိကိသားများ ဖြစ်ကြပြီး၊ ခရစ်တော်နှင့် ကိုယ်တော်၏ တပည့်တော်များသည် ခေတ်သစ်အစ္စရေး၏ ဧဖက်သားများ ဖြစ်ကြ၏။ ယောဟန်နှစ်ခြင်းဆရာသည် ဧဖက်အသင်းတော်ကို မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သကဲ့သို့၊ သူသည် မိမိတို့ကို ယုဒလူဟု ခေါ်ကြသော်လည်း အမှန်မဟုတ်သော လောဒိကိသားများက ဆန့်ကျင်သော “နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များ” ထဲက အသင်းတော်ကိုလည်း ကိုယ်စားပြုလေ၏။
“ယောဟန်ဗတ္တိဇံပေးသူ၏ အမှုတော်နှင့် နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များ၌ လူများကို မိမိတို့၏ အပျင်းအယဉ်၊ မသိမ်မွေ့သည့် အေးဆေးလျော့ရဲမှုမှ နိုးကြားစေရန် ဧလိယ၏ ဝိညာဉ်တန်ခိုးနှင့် ခွန်အားဖြင့် ထွက်သွားကြသူတို့၏ အမှုတော်သည် အရာများစွာ၌ အတူတူပင် ဖြစ်သည်။ သူ၏ အမှုတော်သည် ဤခေတ်ကာလတွင် ပြုရမည့် အမှုတော်၏ ပုံဆောင်အမျိုးအစားတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ခရစ်တော်သည် လောကကို ဖြောင့်မတ်ခြင်းအားဖြင့် တရားစီရင်ရန် ဒုတိယအကြိမ် ကြွလာတော်မူရန် ဖြစ်သည်။ လောကအား ပေးရမည့် နောက်ဆုံး သတိပေးသတင်းစကားကို သယ်ဆောင်ကြသော ဘုရားသခင်၏ သတင်းဆောင်များသည်၊ ယောဟန်က ပထမအကြိမ် ကြွလာခြင်းအတွက် လမ်းကို ပြင်ဆင်ခဲ့သကဲ့သို့၊ ခရစ်တော်၏ ဒုတိယအကြိမ် ကြွလာခြင်းအတွက် လမ်းကို ပြင်ဆင်ရကြမည်။ ဤပြင်ဆင်ရေးအမှုတော်၌ ‘ချိုင့်ဝှမ်းရှိသမျှသည် မြှောက်တင်ခြင်းကို ခံရမည်၊ တောင်ရှိသမျှနှင့် တောင်ကုန်းရှိသမျှသည် နှိမ့်ချခြင်းကို ခံရမည်။ ကွေ့ကောက်သောအရာသည် ဖြောင့်မတ်ခြင်းသို့ ရောက်ရမည်၊ ကြမ်းတမ်းသောအရပ်တို့သည် ပြန့်ပြူးလွင်ပြင် ဖြစ်ရမည်’ အကြောင်းမှာ သမိုင်းသည် ထပ်မံ ဖြစ်ပေါ်လာမည်ဖြစ်၍၊ တစ်ဖန် ‘ထာဝရဘုရား၏ ဘုန်းတော်သည် ပေါ်ထွန်းလိမ့်မည်၊ လူသားအပေါင်းတို့သည် တကွ မြင်ရကြလိမ့်မည်။ အကြောင်းမူကား ထာဝရဘုရား၏ နှုတ်တော်သည် မိန့်တော်မူပြီ’ ဖြစ်သည်။ Southern Watchman, March 21, 1905.”
ဧဖက်သည် “အကြောင်း” ဖြစ်၍ စမုရနာသည် “အကျိုးဆက်” ဖြစ်သည်။ ပေရဂံနှင့် သွယာတိရတို့လည်း အကြောင်းနှင့် အကျိုးဆက်ဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။ ပေရဂံသည် ခရစ်ယာန်သာသနာကို ပဂံဝါဒနှင့် ပေါင်းစပ်ခြင်းအားဖြင့် ပျက်စီးယိုယွင်းစေခဲ့သော အလျှော့ပေးသဘောရှိသော အသင်းတော်ဖြစ်သည်။ ခရစ်ယာန်အသင်းတော်သည် မိမိ၏ နယ်နိမိတ်အတွင်း၌ ပဂံဝါဒ၏ ရုပ်တုကိုးကွယ်မှုသည် အတူတကွ တည်ရှိနေနိုင်သည်ဟူသော အခြေခံယူဆချက်ကို လက်ခံလိုက်သောအခါ ကျဆုံးသွားခဲ့သည်။ ဧကရာဇ် ကွန်စတန်တင်းသည် ထိုအလျှော့ပေးသည့် သမိုင်း၏ သင်္ကေတဖြစ်ပြီး၊ ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ မပေါ်ထွန်းမီ ကြိုတင်၍ စစ်မှန်သော ခရစ်ယာန်သာသနာ၏ ဖောက်ပြန်ကျဆင်းခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေရန်မှာ သူ၏ ပရောဖက်ဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍ ဖြစ်ခဲ့သည်။
အဘယ်နည်းဖြင့်မျှ မည်သူမျှ သင်တို့ကို မလှည့်ဖြားစေနှင့်။ အကြောင်းမူကား၊ ပထမဦးစွာ ဖောက်ပြန်ကျောခိုင်းခြင်း ရောက်မလာလျှင်၎င်း၊ ပျက်စီးခြင်း၏သားဟု ခေါ်သော အပြစ်၏လူ မပေါ်ထွန်းလျှင်၎င်း၊ ထိုနေ့သည် မရောက်လာနိုင်။ ထိုသူသည် ဘုရားဟု ခေါ်ဝေါ်သမျှသောအရာနှင့် ကိုးကွယ်ရာဟု သတ်မှတ်သမျှသောအရာ အပေါင်းတို့ကို ဆန့်ကျင်၍ မိမိကိုယ်ကို ထိုအရာတို့အားလုံးအပေါ်၌ မြှောက်တင်လျက်၊ ဘုရားဖြစ်သကဲ့သို့ ဘုရားသခင်၏ ဗိမာန်တော်၌ ထိုင်လျက်၊ မိမိကိုယ်ကို ဘုရားဖြစ်သည်ဟု ပြသ၏။ ငါသည် သင်တို့နှင့်အတူ ရှိနေစဉ်က ဤအရာများကို သင်တို့အား ပြောခဲ့သည်ကို သင်တို့ မမှတ်မိကြသလော။ ယခုလည်း သူသည် မိမိအချိန်၌ ပေါ်ထွန်းနိုင်ရန် တားဆီးလျက်ရှိသောအရာကို သင်တို့ သိကြ၏။ အကြောင်းမူကား၊ မတရားခြင်း၏ နက်နဲသောအရာသည် ယခုပင် လှုပ်ရှားလျက်ရှိ၏။ သို့ရာတွင် ယခု တားဆီးလျက်ရှိသောသူသည် မိမိ လမ်းမှ ဖယ်ရှားခံရသည်တိုင်အောင် တားဆီးလျက် ရှိမည်။ ထိုနောက် မတရားသောသူသည် ပေါ်ထွန်းလိမ့်မည်။ ထိုသူကို သခင်ဘုရားသည် မိမိနှုတ်တော်၏ ဝိညာဉ်ဖြင့် ဖျက်ဆီးတော်မူ၍၊ မိမိကြွလာတော်မူခြင်း၏ တောက်ပသော ဘုန်းရောင်ခြည်ဖြင့် ပယ်ရှင်းတော်မူလိမ့်မည်။ ၂ သက်သာလောနိတ် ၂:၃–၈။
ပေရာဂမုအသင်းတော်သည် “အကြောင်းရင်း” ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ သွာသိရအသင်းတော်သည် “အကျိုးဆက်” ဖြစ်ခဲ့သည်။ ပရောဖက် ဒါနိယေလသည် အယူမှားဘုရားကိုးကွယ်မှုမှ ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားသော သမိုင်းကြောင်းကို မကြာခဏတင်ပြလေ့ရှိပြီး၊ ပေါလုက သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည့် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ် တည်ထောင်ခြင်းမတိုင်မီ ကြိုတင်ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော ယုံကြည်ခြင်းမှ ဖောက်ပြန်ကျဆင်းခြင်းအကြောင်းကို ဒါနိယေလ ၁၁ ၌ ဆွေးနွေးထားသည်။
အကြောင်းမူကား ခိတ္တိမ်၏ သင်္ဘောများသည် သူ့ကို ဆန့်ကျင်၍ လာကြလိမ့်မည်။ ထို့ကြောင့် သူသည် စိတ်မသာညည်းတွားလျက် ပြန်သွားမည်ဖြစ်ပြီး၊ သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်တရားကို ဆန့်ကျင်၍ အမျက်ထွက်လိမ့်မည်။ ထိုသို့ပင် သူပြုလိမ့်မည်။ သူသည် ပြန်လာ၍ သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်တရားကို စွန့်ပယ်သောသူတို့နှင့် ပေါင်းဖော်မည်။ ထို့ပြင် စစ်တပ်များသည် သူ့ဘက်၌ ရပ်တည်ကြလိမ့်မည်။ သူတို့သည် ခိုင်ခံ့သော သန့်ရှင်းရာဌာနကို ညစ်ညူးစေကြလိမ့်မည်။ အစဉ်မပြတ် ပူဇော်သောယဇ်ကို ပယ်ရှားကြလိမ့်မည်။ ထို့ပြင် လူဆိတ်ညံစေသော ရွံရှာဖွယ်အရာကို တည်စေကြလိမ့်မည်။ ဒံယေလ ၁၁း၃၀–၃၁။
သမိုင်းအတွင်း၌ ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ ဖော်ထုတ်ပေါ်လာမီ ဖောက်ပြန်လွဲချော်သွားသော အလျော့ပေးညှိနှိုင်းသည့် အသင်းတော်ကို ဒံယေလက “သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်ကို” စွန့်ပစ်သော “သူတို့” ဟု ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည်။ သူတို့သည် ထိုပဋိညာဉ်ကို စွန့်ပစ်ပြီးနောက်၊ ဒံယေလက “ပျက်စီးခြင်းကို ဖြစ်စေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာ” ဟု ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသော ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်သည် မြေကြီး၏ ရာဇပလ္လင်ပေါ်၌ တင်မြှောက်ခံရလေသည်။ Sister White သည် “ဒံယေလ အခန်းကြီး ၁၁ ၏ ပရောဖက်ပြုချက်သည် ယခုအခါ ပြည့်စုံခြင်းအပြည့်အစုံသို့ နီးကပ်လှပြီ” ဟု ဆိုရာ၌ ဒံယေလ အခန်းကြီး ၁၁ ၏ နောက်ဆုံး ခြောက်ပိုဒ်ကို သတ်မှတ်ညွှန်ပြထားသည်။ ထိုနောက်ဆုံး ခြောက်ပိုဒ်တို့သည် ဒံယေလ အခန်းကြီး ၁၁ ၏ နောက်ဆုံးပြည့်စုံခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုနောက်ဆုံးပိုဒ်များက ကိုယ်စားပြုသည့် သမိုင်းသည် Pergamos နှင့် Thyatira တို့က ကိုယ်စားပြုသော သမိုင်းဆိုင်ရာ “အကြောင်းရင်းနှင့် အကျိုးဆက်” ကို သတ်မှတ်ဖော်ပြသည့် ဒံယေလ ၁၁:၃၀–၃၆ ဖြင့် ပုံဆောင်ထားကြောင်း သူမက သွန်သင်ထားသည်။
“ကျွန်ုပ်တို့တွင် ဆုံးရှုံးပစ်ရန် အချိန်မရှိတော့ပါ။ ဒုက္ခဆင်းရဲသော ကာလများသည် ကျွန်ုပ်တို့၏ရှေ့၌ ရောက်ရှိနေကြပါသည်။ လောကသည် စစ်မက်၏ဝိညာဉ်ဖြင့် လှုပ်ရှားလှန်လှောနေပါသည်။ မကြာမီ ပရောဖက်ပြုချက်များ၌ ဖော်ပြထားသော ဒုက္ခဆင်းရဲ၏ အခင်းအကျင်းများသည် ဖြစ်ပျက်လာကြလိမ့်မည်။ ဒန်ယေလအခန်းကြီး ၁၁ ၌ရှိသော ပရောဖက်ပြုချက်သည် ၎င်း၏ ပြည့်စုံခြင်းသို့ နီးပါးရောက်ရှိနေပြီဖြစ်သည်။ ဤပရောဖက်ပြုချက်၏ ပြည့်စုံခြင်းအဖြစ် ဖြစ်ပျက်ခဲ့ပြီးသော သမိုင်းအများအပြားသည် တစ်ဖန် ပြန်လည်ဖြစ်ပျက်လာလိမ့်မည်။”
“သုံးဆယ်မြောက်သော အခန်းငယ်၌ ‘အခန်းငယ် ၃၀ မှ ၃၆ အထိကို ကိုးကားထားသည်’ ဟုဆိုထားသော တန်ခိုးတစ်ရပ်အကြောင်းကို ဖော်ပြထားသည်။”
“ဤစကားများ၌ ဖော်ပြထားသကဲ့သို့ ဆင်တူသော အဖြစ်အပျက်များ ဖြစ်ပေါ်လာလိမ့်မည်။” Manuscript Releases, number 13, 394.
Pergamos နှင့် Thyatira တို့၏ အကြောင်း–အကျိုးဆက်နွယ်မှုကဲ့သို့ပင်၊ Ephesus နှင့် Smyrna တို့၏ အကြောင်း–အကျိုးဆက်နွယ်မှုလည်း “နောက်ဆုံးသောကာလများ” တွင် ထပ်မံဖြစ်ပေါ်လိမ့်မည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ Protestant များသည် Pergamos ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ရုပ်တုကိုးကွယ်မှုနှင့် အလျှော့ပေးညှိနှိုင်းကြလိမ့်မည် (ရုပ်တုကိုးကွယ်ခြင်း၏ အဓိကဆုံးအမှတ်လက္ခဏာမှာ နေကိုကိုးကွယ်ခြင်း ဖြစ်သည်)။ ထိုသူတို့ ဖောက်ပြန်လဲကျသွားသောအခါ၊ ဒုစရိုက်၏လူသည် ပရောဖက်ပြုသဘောအရ တစ်ဖန်ထင်ရှားပေါ်လွင်စေရန် လမ်းခင်းပြင်ဆင်ထားပြီး ဖြစ်လိမ့်မည်။ ဖောက်ပြန်လဲကျခြင်းနှင့် papacy ကို ရာဇပလ္လင်ပေါ်သို့ တင်မြှောက်ခြင်းတို့ ထပ်မံဖြစ်ပေါ်နေစဉ်၊ ဘုရားသခင်သည် တစ်ဖက်တည်းတွင် Ephesus ဖြင့် ပုံဆောင်ထားသော အသင်းတော်တစ်ရပ်ကို ထမြောက်စေပြီး Daniel နှင့် Revelation ၏ သတင်းစကားကို ကမ္ဘာသို့ သယ်ဆောင်စေတော်မူလိမ့်မည်။ ထို့အပြင် Smyrna ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းလည်း ထပ်မံဖြစ်ပေါ်လိမ့်မည်။
ဗျာဒိတ်ကျမ်း၏ ပထမတံဆိပ်လေးပါးသည် ပထမအသင်းတော်လေးပါးက ကိုယ်စားပြုသော အတွင်းပိုင်းသမ္မာတရားလိုင်းနှင့် ယှဉ်ပြိုင်၍ အပြင်ပိုင်းသမ္မာတရားလိုင်းတစ်လိုင်းဖြစ်ကြောင်းကို ကျွန်ုပ်တို့ သုံးသပ်ပြီးနောက်၊ နောက်ဆုံးအသင်းတော်သုံးပါးကို ကျွန်ုပ် ဆွေးနွေးမည်။ ယခင်က မှတ်ချက်ပြုခဲ့သကဲ့သို့၊ Uriah Smith သည် ဤသို့ ဖော်ပြထားသည်-
“အသင်းတော်ခုနစ်ပါးသည် အသင်းတော်၏ အတွင်းပိုင်းသမိုင်းကို ဖော်ပြသကဲ့သို့၊ တံဆိပ်ခုနစ်လုံးသည် ၎င်း၏ အပြင်ပိုင်းသမိုင်းတွင် ဖြစ်ပျက်သော ကြီးမားသည့် ဖြစ်ရပ်များကိုလည်း မြင်ကွင်းထဲသို့ ဆောင်ကြဉ်းလာသည်။” Uriah Smith, The Biblical Institute, 253.
ပထမအသင်းတော်လေးပါးသည် “အကြောင်းနှင့် အကျိုး” ဆက်နွယ်မှု နှစ်ရပ်ကို ကိုယ်စားပြုကြပြီး၊ ထိုဆက်နွယ်မှုများသည် “နောက်ဆုံးကာလများ” တွင် ပြန်လည်ထပ်တလဲလဲ ဖြစ်ပေါ်ကြောင်းကို ကျွန်ုပ်တို့ ဖော်ပြခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ အဒ်ဗင်တစ်ဝါဒ၏ ရှေ့ဆောင်များအပေါ် အခြေခံသကဲ့သို့၊ ထို့ထက် ပို၍ အရေးကြီးသည့် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်၏ အာဏာပိုင်မှုအပေါ်လည်း အခြေခံ၍၊ အသင်းတော်၏ ထိုအတွင်းပိုင်း သမိုင်းလေးရပ်နှင့် အပြိုင် ဖြစ်သော အပြင်ပိုင်း သမိုင်းတစ်ရပ်ကို ပထမတံဆိပ်လေးခုက ကိုယ်စားပြုသင့်သည်။ ပထမတံဆိပ်နှင့် ဒုတိယတံဆိပ်တို့သည် ဧဖက်နှင့် စမုရနာ၏ တူညီသော လက္ခဏာများကို တုံ့ပြန်သံညီစွာ ဖော်ပြသော်လည်း၊ ခရစ်ယာန်သာသနာကို လောကသို့ သယ်ဆောင်ဖြန့်ကြက်သည့် အမှုတော်ကို ကိုယ်စားပြုရန် မြင်းဖြူကို အသုံးပြုထားသည်။ ယင်းသည် အသင်းတော်၏ အပြင်ပိုင်း အမှုတော်ကို ကိုယ်စားပြု하며၊ ဒုတိယတံဆိပ်သည် စမုရနာ၏ သွေးလွှမ်းမိုးသည့် သတ်ဖြတ်ညှဉ်းပန်းမှုကို မြင်းနီဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည်။
သိုးသငယ်တော်သည် တံဆိပ်တစ်ခုကို ဖွင့်တော်မူသောအခါ ငါမြင်ရ၏။ ထို့နောက် မိုးချုန်းသံကဲ့သို့သောအသံကို ငါကြားရပြီး၊ အသက်ရှိသတ္တဝါလေးပါးအနက် တစ်ပါးက “လာ၍ကြည့်လော့” ဟု ဆိုသည်ကို ငါကြားရ၏။ ငါကြည့်ရှုသောအခါ၊ ကြည့်လော့၊ မြင်းဖြူတစ်ကောင်ရှိ၏။ ထိုမြင်းပေါ်၌ စီးနင်းသူသည် လေးတစ်လက်ကို ကိုင်ဆောင်လျက်ရှိ၏။ သူ့အား သရဖူတစ်လုံး ပေးအပ်ခြင်းခံရ၏။ သူသည် အောင်နိုင်လျက်၊ ထပ်မံအောင်နိုင်ခြင်းငှာ ထွက်သွား၏။ ဒုတိယတံဆိပ်ကို ဖွင့်တော်မူသောအခါ၊ ဒုတိယအသက်ရှိသတ္တဝါက “လာ၍ကြည့်လော့” ဟု ဆိုသည်ကို ငါကြားရ၏။ ထို့နောက် အခြားမြင်းတစ်ကောင် ထွက်လာ၏။ ထိုမြင်းသည် နီ၏။ ထိုမြင်းပေါ်၌ စီးနင်းသူအား မြေကြီးပေါ်မှ ငြိမ်သက်ခြင်းကို ဖယ်ရှားရန်နှင့် လူတို့သည် အချင်းချင်း သတ်ဖြတ်ကြစေရန် အာဏာပေးအပ်ခြင်းခံရ၏။ ထို့ပြင် ကြီးမားသော ဓားတစ်လက်ကိုလည်း သူ့အား ပေးအပ်ခြင်းခံရ၏။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၆:၁–၄။
ဇက္ခရိကျမ်းတွင် ဗျာဒိတ်ကျမ်း၏ ပထမတံဆိပ်လေးခုတွင် ကိုယ်စားပြုထားသော မြင်းလေးကောင်ကို တိုက်ရိုက်ဖော်ထုတ်ပြသသော အခန်းငယ်အချို့ ပါရှိသည်။ ထိုအခန်းငယ်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော အခန်းကြီးဆယ်တွင်၊ နောက်မိုးရွာသွန်းသောအခါ ဘုရားသခင်၏ “အိမ်တော်” ဖြစ်သော “ယုဒသိုးအုပ်” သည် “စစ်တိုက်ရာ၌တော်သော သူ၏မြင်း” အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲစေမည်ဟု ဇက္ခရိက ဖော်ပြထားသည်။
နောက်မိုးရွာချိန်၌ ထာဝရဘုရားထံမှ မိုးကို တောင်းလျှောက်ကြလော့။ ထိုအခါ ထာဝရဘုရားသည် လင်းလက်သော မိုဃ်းတိမ်တို့ကို ဖြစ်စေ၍၊ လူအသီးသီးအတွက် လယ်ပြင်၌ရှိသော မြက်ပင်များအပေါ်သို့ မိုးရွာသွန်းခြင်းကို ပေးတော်မူလိမ့်မည်။ အကြောင်းမူကား ရုပ်တုတို့သည် အချည်းနှီးသောအရာကို ပြောဆိုကြပြီ၊ ဗေဒင်ဆရာတို့သည် မုသာကို မြင်ကြပြီ၊ မမှန်သော အိပ်မက်များကိုလည်း ပြောကြပြီ။ သူတို့သည် အချည်းနှီးသက်သာစေကြ၏။ ထို့ကြောင့် သူတို့သည် သိုးအုပ်ကဲ့သို့ လှည့်လည်သွားကြ၍၊ သိုးထိန်းမရှိသောကြောင့် ဒုက္ခခံကြရ၏။ ငါ၏အမျက်သည် သိုးထိန်းတို့အပေါ်၌ တောက်လောင်လျက်ရှိ၍၊ ဆိတ်ထီးတို့ကို ငါဒဏ်ခတ်ခဲ့၏။ အကြောင်းမူကား ကောင်းကင်ဗိုလ်ခြေတို့၏ ထာဝရဘုရားသည် မိမိ၏သိုးအုပ်တည်းဟူသော ယုဒအမျိုး၏အိမ်တော်ကို ကြည့်ရှုတော်မူပြီ၊ စစ်တိုက်ရာ၌ မိမိ၏လှပသော စစ်မြင်းကဲ့သို့ ဖြစ်စေတော်မူပြီ။ ဇက္ခရိ ၁၀:၁–၃။
အယ်လင် ဝှိုက်သည် ပင်တေကုသ်နေ့၌ သန့်ရှင်းသောဝိညာဉ်တော် သွန်းလောင်းခြင်းသည် ယခု ကျဆင်းလျက်ရှိသော နောက်မိုးကို ပုံဆောင်ကြိုတင်ဖော်ပြသည်ဟု အကြိမ်ကြိမ် သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ ပင်တေကုသ်နေ့၌ လောကအတွက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သော အမှုတော်ကို ဧဖက်အသင်းတော်က ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားပြီး၊ ဧဖက်အသင်းတော်သည် စမုရနအသင်းတော်က ပုံဆောင်ဖော်ပြထားသော ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ထိုညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းကို ယောဟန်က ဒုတိယတံဆိပ်၏ “အနီရောင်မြင်း” ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ပထမတံဆိပ်နှစ်ပါးသည် ပထမအသင်းတော်နှစ်ပါးနှင့် အပြိုင်သဘောဖြင့် သွားလျက်ရှိပြီး၊ နောက်မိုး သွန်းလောင်းလျက်ရှိသော “နောက်ဆုံးသောကာလများ” ကို ပုံဖော်ပြသကြသည်။
ပရောဖက်ပြုခြင်း၏ ဝိညာဉ်တော်သည် တတိယတံဆိပ်၏ အဆုံးနှင့် စတုတ္ထတံဆိပ်၏ အစကိုလည်း ရွေးချယ်ဖော်ပြ၍ ထိုနှစ်ခုကို (အကြောင်းနှင့် အကျိုးသက်ရောက်မှုအဖြစ်) အတူတကွ ဆက်နွယ်စေသကဲ့သို့၊ ထိုသို့ ပြုလုပ်ရာ၌ မိမိ၏ခေတ်၌ တည်ရှိနေသောအဖြစ်နှင့် “နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များ” တွင် တည်ရှိနေသောအဖြစ်ဟု ကိုယ်စားပြုထားသော သမိုင်းကိုလည်း သတ်မှတ်ထားသည်။
ယနေ့လည်း ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၆:၆–၈ တွင် ပုံဖော်ပြသထားသော ထိုတူညီသည့်ဝိညာဉ်တော်ကို တွေ့မြင်ရသည်။ သမိုင်းသည် ထပ်မံဖြစ်ပေါ်ရမည်။ ဖြစ်ခဲ့ပြီးသောအရာသည် တစ်ဖန်ပြန်၍ ဖြစ်လာမည်။ Manuscript Releases, volume 9, 7.
၁၈၉၈ ခုနှစ်တွင် ရေးသားထားသော ဆစ်စတာဝှိုက်၏ ကိုယ်ရေးရာဇဝင်တွင် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်ကို တစ်ဖန် ပြန်လည်နန်းတင်စေမည့် လမ်းကို ပြင်ဆင်ပေးသော အလျှော့အတင်း၏ စိတ်ဓာတ်သည် ထိုအချိန်ကတည်းကပင် အသက်ဝင်လျက်၊ ခိုင်မာလျက် ရှိနေပြီးဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ ၁၈၄၄ ခုနှစ် နွေဦးကာလတွင် ပထမကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကားကို ငြင်းပယ်ခြင်းနှင့်အတူ စတင်ခဲ့သော ပရိုတက်စတင့်ဝါဒ၏ လမ်းလွဲကျသွားမှုသည် ၁၈၆၃ ခုနှစ်တွင်ပင် ပရိုတက်စတင့် အက်ဒ်ဗင်တစ်ဝါဒ၏ ဦးချိုအပေါ်သို့ ကျူးကျော်ဝင်ရောက်လာစပြုနေပြီး ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။
ပါးဂမု၏ အလျော်အတင်းပေးညှိနှိုင်းမှုကို တတိယတံဆိပ်၌ “ချိန်ခွင်တစ်စုံ” အဖြစ် ကိုယ်စားပြုထားသည်။ အတိုင်းအတာချိန်ခွင်နှစ်ခုသည် မရိုးမသားသော တိုင်းတာခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ တတိယတံဆိပ်သည် စတုတ္ထတံဆိပ်သို့ ဦးတည်စေပြီး၊ ၎င်းကို “သေခြင်း” ၏ “အဝါဖျော့သောမြင်း” အဖြစ် ကိုယ်စားပြုထားသဖြင့်၊ အမှောင်ခေတ်များအတွင်း ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်က လူသန်းပေါင်းများစွာကို သတ်ဖြတ်ခဲ့ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ “ငရဲ” သည် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်၏ အဝါဖျော့သောမြင်းနောက်မှ လိုက်လာသည့်အရာဖြစ်သည်။ တတိယနှင့် စတုတ္ထတံဆိပ်တို့၏ သမိုင်းသည် ပါးဂမုနှင့် သီအာတိရ အသင်းတော်တို့၏ သမိုင်းနှင့် ပြိုင်တူညီသည်။ ကွန်စတန်တိုင်း၏ အလျော်အတင်းပေးညှိနှိုင်းမှုသည် တဖြည်းဖြည်း တိုးတက်လာသော လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ရပ်ဖြစ်ခဲ့သဖြင့်၊ ပေါလုက “အပြစ်မဲ့သကဲ့သို့ ထင်ရသော မတရားခြင်း၏ နက်နဲသောအရာသည် ယခုတင် လှုပ်ရှားလျက်ရှိပြီ” ဟု ဆိုခဲ့သောအချိန်ကကဲ့သို့ပင်၊ အလျော်အတင်းပေးညှိနှိုင်းခြင်း၏ စိတ်ဓာတ်သည် Sister White ၏ ကိုယ်ပိုင်သမိုင်း၌လည်း အစောပိုင်းကတည်းက လှုပ်ရှားနေပြီးဖြစ်သည်။ ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်၏ နန်းတက်ခြင်းမတိုင်မီ ဖြစ်ပေါ်သော ယုံကြည်ခြင်းမှ ကျဆင်းခြင်းသည် အမြဲတမ်း တဖြည်းဖြည်း တိုးတက်လာသော သမိုင်းတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး၊ ထို “သမိုင်းသည် ထပ်မံ ဖြစ်ပေါ်ရမည်။ ဖြစ်ခဲ့ပြီးသောအရာသည် နောက်တစ်ဖန် ဖြစ်လာလိမ့်မည်။”
ထိုအခါ သတ္တဝါလေးပါး၏အလယ်မှ အသံတစ်သံကို ငါကြားရ၏။ “ဂျုံတစ်ချိန်ကို ဒေနာရိတစ်ပြား၊ မုယောသုံးချိန်ကို ဒေနာရိတစ်ပြားဖြစ်စေ။ ဆီနှင့် စပျစ်ရည်ကို မဖျက်မဆီးနှင့်” ဟု ဆို၏။ ထို့နောက် စတုတ္ထတံဆိပ်ကို ဖွင့်တော်မူသောအခါ စတုတ္ထသတ္တဝါ၏အသံကို ငါကြားရ၏။ “လာ၍ ကြည့်လော့” ဟု ဆို၏။ ထိုအခါ ငါကြည့်လျှင်၊ အရောင်ဖျော့သော မြင်းတစ်စီးကို တွေ့ရ၏။ ထိုမြင်းပေါ်၌ စီးနင်းသောသူ၏အမည်မှာ “သေခြင်း” ဖြစ်၏။ မရဏာနိုင်ငံသည်လည်း သူ၏နောက်သို့ လိုက်လျက်ရှိ၏။ သူတို့အား မြေကြီး၏ လေးပုံတစ်ပုံအပေါ်၌ အခွင့်အာဏာပေးတော်မူ၍၊ ထားဘေးဖြင့်လည်းကောင်း၊ ငတ်မွတ်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ သေဘေးဖြင့်လည်းကောင်း၊ မြေကြီး၏ သားရဲတိရစ္ဆာန်များဖြင့်လည်းကောင်း သတ်ဖြတ်စေရန် ဖြစ်၏။ ဗျာဒိတ် ၆:၆–၈။
James White သည် ခုနစ်ပါးသောအသင်းတော်များနှင့် ခုနစ်ပါးသောတံဆိပ်များအတွင်း အခြားသော ပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာ မကိုက်ညီထူးခြားချက်တစ်ရပ်ကိုလည်း သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ သူသည် ပထမအသင်းတော်လေးပါးနှင့် နောက်ဆုံးအသင်းတော်သုံးပါးအကြား ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ခွဲခြားထားခြင်းတစ်ရပ်ကို ဖော်ထုတ်ပြသပြီး၊ ထို့နောက် တစ်ဖန်ပင် ပထမတံဆိပ်လေးပါးနှင့် နောက်ဆုံးတံဆိပ်သုံးပါး၌လည်း ထိုတူညီသော ဖြစ်စဉ်ကို တွေ့ရှိကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။
“ယခု ကျွန်ုပ်တို့သည် အသင်းတော်များ၊ တံဆိပ်ခတ်ချက်များ၊ နှင့် တိရစ္ဆာန်များ၊ သို့မဟုတ် အသက်ရှင်သော သတ္တဝါများကို တစ်ချိန်ကာလတူများကို ဖုံးလွှမ်းကြသည်ဟု နှိုင်းယှဉ်နိုင်သည့် အတိုင်းအတာအထိ လိုက်လံစိစစ်ခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ တံဆိပ်ခတ်ချက်များမှာ ခုနစ်ပါးရှိသော်လည်း၊ တိရစ္ဆာန်များမှာ လေးပါးသာရှိသည်။ ထို့ပြင် ဤနေရာတွင် မှတ်သားသင့်သည်မှာ ပထမ၊ ဒုတိယ၊ တတိယနှင့် စတုတ္ထ တံဆိပ်ခတ်ချက်များ ဖွင့်လှစ်သောအခါ ပထမ၊ ဒုတိယ၊ တတိယနှင့် စတုတ္ထ တိရစ္ဆာန်များက ‘လာ၍ ကြည့်လော့’ ဟု ပြောသံကို ကြားရသော်လည်း၊ ပဉ္စမ၊ ဆဋ္ဌမနှင့် သတ္တမ တံဆိပ်ခတ်ချက်များ ဖွင့်လှစ်သောအခါ ထိုသို့သော အသံကို မကြားရတော့ချေ။ ထို့အတူ နောက်ဆုံး အသင်းတော် သုံးပါးနှင့် နောက်ဆုံး တံဆိပ်ခတ်ချက် သုံးပါးတို့သည် ပထမ အသင်းတော် လေးပါးနှင့် ပထမ တံဆိပ်ခတ်ချက် လေးပါးတို့ကဲ့သို့ တစ်ချိန်ကာလတူများကို ဖုံးလွှမ်းကြသည်ဟု နှိုင်းယှဉ်၍ မရပေ။ သို့ရာတွင် ကျွန်ုပ်တို့ ပြသခဲ့သကဲ့သို့၊ အသင်းတော်များ၊ တံဆိပ်ခတ်ချက်များနှင့် တိရစ္ဆာန်များသည် လက်ရှိအချိန်မှ ရာစုနှစ် တစ်ဝက်ကျော်မျှကို ရောက်သည်အထိ၊ နှစ်ပေါင်း ၁၈၀၀ နီးပါးကာလအတွင်း တစ်ချိန်ကာလတူများကို ဖုံးလွှမ်းကြသည်ဟူသော အချက်၌ ကိုက်ညီကြသည်။” James White, Review and Herald, February 12, 1857.
James White သည် တူညီသောပုံစံသည် တံပိုးများ၌လည်း ရှိနေသည်ဟူသော အချက်ကို ထည့်သွင်းဖော်ပြမထားခဲ့သော်လည်း၊ အမှန်ပင် ရှိနေသည်။ ပထမတံပိုးလေးပါးသည် တံပိုးများဖြစ်ကြသော်လည်း၊ နောက်ဆုံးတံပိုးသုံးပါးသည် ဘေးဒုက္ခသုံးပါး ဖြစ်ကြသည်။ ပထမတံပိုးလေးပါးသည် ခရစ်နှစ် 321 ခုနှစ်တွင် Constantine ၏ တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေအတွက် ဘုရားသခင်က ပဂန်ရောမအပေါ် စီရင်တော်မူသော တရားစီရင်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုကြပြီး၊ တံပိုးဘေးဒုက္ခသုံးပါးသည် အစ္စလာမ်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ပထမတံပိုးဘေးဒုက္ခနှစ်ပါးသည် ခရစ်နှစ် 538 ခုနှစ်တွင် ၎င်းက ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သော တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေအတွက် ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးအုပ်ချုပ်သော ရောမအပေါ် ချမှတ်သော တရားစီရင်ခြင်းများ ဖြစ်ကြပြီး၊ တတိယတံပိုးဘေးဒုက္ခသည် အလွန်နီးကပ်သော အနာဂတ်တွင် ရောက်ရှိလာမည့် တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေအကျပ်အတည်းအတွက် ဖြစ်သည်။
ယောသပ် ဘိတ်စ်သည် နောက်ဆုံးအသင်းတော်သုံးပါးကို တစ်ခုတည်းသော သင်္ကေတအဖြစ် နားလည်ခဲ့သော ရှေ့ဆောင်တို့၏ အမြင်ကို အသုံးပြု၍ မီလာရိုက်ခေတ်ကာလအတွင်း တစ်ပြိုင်နက်တည်း ရှိနေသော အသင်းတော်သုံးပါးကို ဖော်ပြသည်။ ထိုစာပိုဒ်အတွင်းရှိ အလေးပေးဖော်ပြချက်များအားလုံးကို ဘိတ်စ်က ထည့်သွင်းပေးထားခြင်းဖြစ်သည်။
“‘ပြည်တစ်ပြည်လုံး၌ ထာဝရဘုရား မိန့်တော်မူသည်ကား၊ အပိုင်းနှစ်ပိုင်းသည် ထိုပြည်အတွင်းမှ ဖြတ်တောက်ခံရ၍ သေရကြလိမ့်မည်။ သို့ရာတွင် သုံးပိုင်းမြောက်သော အပိုင်းသည် ထိုအတွင်း၌ ကျန်ရစ်လိမ့်မည်။ ဘုရားသခင်က သုံးပိုင်းမြောက်သော အပိုင်းကို မီးထဲမှ ဖြတ်သန်းစေ၍ သူတို့ကို သန့်စင်တော်မူမည်ဟု မိန့်တော်မူသည်။ သူတို့သည် ကိုယ်တော်ကို ခေါ်လျှောက်ကြလိမ့်မည်၊ ကိုယ်တော်ကလည်း သူတို့စကားကို နားထောင်တော်မူလိမ့်မည်။ ကိုယ်တော်က ‘ဤသူတို့သည် ငါ၏လူမျိုးဖြစ်ကြသည်’ ဟု မိန့်တော်မူမည်။ သူတို့ကလည်း ‘ထာဝရဘုရားသည် ငါ၏ဘုရားသခင်ဖြစ်တော်မူ၏’ ဟု ဆိုကြလိမ့်မည်။ ပထမအပိုင်းမှာ စာဒိ၊ အမည်ခံအသင်းတော် သို့မဟုတ် ဗာဗုလုန်ဖြစ်သည်။ ဒုတိယအပိုင်းမှာ လာအိုဒိကိ၊ အမည်ခံ အက်ဒ်ဗင်တစ်ဖြစ်သည်။ သုံးပိုင်းမြောက်သော အပိုင်းမှာ ဖိလဒေလဖိ၊ မြေကြီးပေါ်ရှိ ဘုရားသခင်၏ တစ်ခုတည်းသော စစ်မှန်သော အသင်းတော်ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမူကား သူတို့သည် ဘုရားသခင်၏ မြို့တော်သို့ ပြောင်းရွှေ့ခြင်းခံရမည့်သူများဖြစ်ကြသည်။ ဗျာဒိတ် ၃:၁၂; ဟေဗြဲ ၁၂:၂၂–၂၄။ ယေရှု၏နာမတော်၌ ငါသည် သင်တို့အား တစ်ဖန် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်သည်မှာ၊ လာအိုဒိကိတို့ထံမှ စောဒုံနှင့် ဂေါမောရမြို့များမှ ပြေးလွှားထွက်ခွာသကဲ့သို့ ထွက်ခွာကြလော့။ သူတို့၏ သွန်သင်ချက်များသည် မှားယွင်း၍ လှည့်စားတတ်သော အရာများဖြစ်ပြီး၊ အလုံးစုံဖျက်ဆီးခြင်းသို့ ဦးတည်စေသည်။ သေခြင်း! သေခြင်း!!* ထာဝရ သေခြင်း!!! သည် သူတို့၏ လမ်းကြောင်းပေါ်၌ ရှိနေ၏။ လောတ၏ မယားကို သတိရကြလော့။” Joseph Bates, Review and Herald, volume 1, November 1850.
မီလာရိုက်တို့၏ သမိုင်းတွင် စာဒိသည် အသက်ရှင်သည်ဟု အမည်ရှိ၍ ထိုသို့ဆိုထားသော်လည်း အမှန်မှာ သေသောအသင်းတော်ဖြစ်သည်။
စာဒိမြို့ရှိ အသင်းတော်၏ ကောင်းကင်တမန်ထံသို့ ရေးလော့။ ဘုရားသခင်၏ ဝိညာဉ်တော် ခုနစ်ပါးနှင့် ကြယ်ခုနစ်လုံးကို ကိုင်ဆောင်တော်မူသောသူက ဤသို့ မိန့်တော်မူ၏။ သင်၏ အကျင့်တို့ကို ငါသိ၏။ သင်သည် အသက်ရှင်သည်ဟု နာမည်ရှိသော်လည်း သေသောသူဖြစ်၏။ ဗျာဒိတ် ၃:၁။
ဘုရားသခင်၏လူမျိုးတော်သည် အမြဲပင် နာမည်တစ်ရပ်ရှိသည်။ ဧဖက်အသင်းတော်မှ ပေရဂံအသင်းတော်အထိ သမိုင်းကာလအတွင်း ထိုနာမည်မှာ “ခရစ်ယာန်” ဖြစ်ခဲ့သည်။ ပုပ်ရဟန်းမင်း၏ အုပ်ချုပ်မှုကာလတွင် ထိုနာမည်မှာ “တောကန္တာရရှိ အသင်းတော်” ဖြစ်ခဲ့သည်။ မနက်ကြယ်၏ မိတ်ဆက်ပေါ်ထွန်းခြင်းကာလ၊ ယောဟန် ဝိကလစ်ဖ်၏အချိန်မှစ၍ ထိုနာမည်မှာ “ပရိုတက်စတင့်” ဖြစ်ခဲ့သည်။ အဆုံးကာလဖြစ်သော ၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် ပရိုတက်စတင့်များသည် ရောမအသင်းတော်နှင့် ပြန်လည်ပေါင်းသင်းရန် စတင်နေပြီးသားဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် လိုအပ်နေသည့်အရာမှာ သူတို့၏ ကိုယ်တိုင်ဝန်ခံသော နာမည်ရှိသော်လည်း ရွေးချယ်ခံထားသော အသင်းတော် မဟုတ်တော့ကြောင်းကို ဖော်ထုတ်ပြသမည့် စမ်းသပ်ချက်တစ်ခုသာ ဖြစ်သည်။ ၁၈၄၄ ခုနှစ် နွေဦးရာသီတွင် သူတို့သည် ခရစ်တော်၏ ပဋိညာဉ်နာမတော်ကို ဆောင်ယူထားသော အသင်းတော် မဟုတ်တော့ကြောင်းကို ဖော်ထုတ်ပြသမည့် ထိုစမ်းသပ်ချက်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ကြသည်။ ဧလိယ၏အဖြစ်အပျက်သည် ဤအမှန်တရားအတွက် အလွန်အသေးစိတ်ကျသော ဒုတိယသက်သေကို ပံ့ပိုးပေးသည်။ သူတို့၏ အမှန်တကယ်သော ဇာတ်ရုပ်ကို ထင်ရှားပြသသောအခါ ပရိုတက်စတင့်များသည် ဗာဗုလုန်၏ သမီးများ ဖြစ်လာကြောင်းကို မီလာလိုက်တို့အဖို့ အစပိုင်းတွင် ခွဲခြားသိမြင်ရန် ခက်ခဲခဲ့သည်။ သို့သော် နောက်ဆုံးတွင် မီလာလိုက်တို့သည် ထိုအရာကိုပင် ပြုခဲ့ကြပြီး၊ ဒုတိယကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကား ပြည့်စုံစေရန် ထိုကျဆုံးသွားသော အသင်းတော်များထဲမှ စိတ်ဝိညာဉ်များကို ခေါ်ထုတ်ရန် စတင်ခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက် မီလာလိုက်တို့ကို မိမိတို့၏ ဇာတ်ရုပ်ကို ထင်ရှားစေမည့် စမ်းသပ်မှု လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ရပ် ရှိလာခဲ့သည်။ သူတို့သည် ဖိလဒေလဖိယာအသင်းသားများလော၊ လောဒိကိယာအသင်းသားများလော။
ဖိလဒေလဖိအသင်းသားတို့သည် ခရစ်တော်နောက်သို့လိုက်၍ အလွန်သန့်ရှင်းရာဌာနထဲသို့ ဝင်ကြသော်လည်း၊ ထိုသို့ပြုရန် ငြင်းဆန်ခဲ့သော မီလာရိုက်တို့သည် လောဒိကိအသင်းသားတို့၏ စရိုက်လက္ခဏာကို ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့်၊ Bates က အသင်းတော်သုံးပါးကို တူညီသော သမိုင်းကာလအတွင်း တစ်ပြိုင်နက်တည်း ရှိနေသောအရာများအဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်သည့် ယുക്തိတရားကို ကျွန်ုပ်တို့ တွေ့ရှိရသည်။ ထိုသမိုင်းသည် ပညာရှိကညာဆယ်ဦး၏ ဥပမာပုံပြင်၏ ပရောဖက်ပြုဖွဲ့စည်းပုံအတွင်း ပြည့်စုံခဲ့ပြီး၊ ထိုဥပမာပုံပြင်သည် စာလုံးအတိုင်း ပြည့်စုံခဲ့ပြီး ဖြစ်သကဲ့သို့ ထိုနည်းတူ ပြည့်စုံလိမ့်မည်ဟု ဗျာဒိတ်သက်သေက ကျွန်ုပ်တို့အား အသိပေးထားသည်။
“မဿဲ ၂၅ ၌ပါရှိသော အပျိုကညာ ဆယ်ဦး၏ ဥပမာပုံပြင်သည်လည်း အက်ဒဗင့်တစ် လူမျိုး၏ အတွေ့အကြုံကို ဖော်ပြထားသည်။” The Great Controversy, 393.
“အပျိုကညာဆယ်ယောက်အကြောင်း ဥပမာကို ကျွန်မထံ မကြာခဏ ညွှန်ပြကြသည်။ ထိုသူတို့အနက် ငါးယောက်သည် ပညာရှိကြ၍၊ ငါးယောက်မှာ မိုက်မဲသူများ ဖြစ်ကြသည်။ ဤဥပမာသည် အက္ခရာတိုင်းအတိုင်း ပြည့်စုံခဲ့ပြီး၊ ဆက်လက်၍လည်း ပြည့်စုံမည်ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် ဤအချိန်နှင့် သီးသန့်သက်ဆိုင်မှု ရှိသောကြောင့်ဖြစ်ပြီး၊ တတိယကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကားကဲ့သို့ပင်၊ ၎င်းသည် ပြည့်စုံခဲ့ပြီး၊ အချိန်ကာလ၏ နိဂုံးတိုင်အောင် လက်ရှိသမ္မာတရားအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိမည် ဖြစ်သည်။” Review and Herald, August 19, 1890.
နောက်ဆုံးအသင်းတော်သုံးပါးသည် မီလာရေးလှုပ်ရှားမှု၏ ပြင်ပရှိသူများကို ဆာဒိအဖြစ် ကိုယ်စားပြု၍၊ ထိုလှုပ်ရှားမှုအတွင်းရှိသူများသည် ဖီလဒယ်ဖိ သို့မဟုတ် လောဒိကေအဖြစ် ကိုယ်စားပြုကြသည်။ ထိုအသင်းတော်သုံးပါးကို ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်းကြီး ၃ တွင် ဖော်ပြထားပြီး၊ ပထမအသင်းတော်လေးပါးကိုမူ အခန်းကြီး ၂ တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ကြောင့် Sister White သည် ဗျာဒိတ်ကျမ်း အခန်းကြီး ၃ ၏ သမိုင်းကို ကိုးကားပြောဆိုသောအခါ၊ Joseph Bates က ယခုတင် ခွဲခြားဖော်ထုတ်ခဲ့သော အသင်းတော်များကိုပင် တိတိကျကျ ဖော်ပြနေခြင်းဖြစ်သည်။
“အို၊ ဤသည်ကား မည်မျှဖော်ပြချက်တစ်ရပ်ပေတည်း။ ဤကြောက်မက်ဖွယ်အခြေအနေ၌ ရှိနေကြသူတို့ကား မည်မျှများပြားလှသည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း၏ တတိယအခန်းကို ဝန်ကြီးတော်အပေါင်းတို့ အလွန်ကြိုးစား၍ လေ့လာကြရန် ငါ အထူးတလည် ပန်ကြား၏။ အကြောင်းမူကား ထိုအခန်း၌ နောက်ဆုံးကာလတို့၌ တည်ရှိနေသော အခြေအနေကို ပုံဖော်ဖော်ပြထားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဤအခန်းရှိ အခန်းငယ်တိုင်းကို သေချာစွာ လေ့လာကြလော့။ အကြောင်းမူကား ဤစကားများအားဖြင့် ယေရှုသည် သင်တို့အား မိန့်တော်မူလျက်ရှိ၏။” Manuscript Releases, volume 18, 193.
မီလာရိုက်သမိုင်း၏ ခေတ်ပြိုင်အသင်းတော် သုံးပါးသည် အက်ဒဗင်တစ်ဝါဒ၏ အဆုံးတွင် ထပ်မံပေါ်ထွက်လာသည်။ Joseph Bates သည် မီလာရိုက်ခေတ်ကာလ၏ လှုပ်ရှားမှုသဘောတရားများကို ဖော်ထုတ်ပြသခဲ့ပြီး၊ ဒုတိယကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကား၏ ရည်မှန်းခံပရိသတ်ဖြစ်သော ဗာဗုလုန်၏ သမီးတို့အဖြစ် Sardis ကို သတ်မှတ်ဖော်ပြခဲ့သည်။ သူသည် 1844 ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ 22 ရက်နေ့တွင် ခရစ်တော်နောက်သို့ လိုက်ကာ အလွန်သန့်ရှင်းရာဌာနတော်ထဲသို့ ဝင်သွားသော သိုးအုပ်ငယ်နှင့်၊ သန့်ရှင်းရာဌာနမှ ထွက်ရွှေ့ရန် ငြင်းဆန်ခဲ့သူတို့အကြားရှိ ပဋိပက္ခကို ကိုင်တွယ်ပြောဆိုနေခဲ့သည်။ သူသည် Laodicea အသင်းတော်သားတို့အား မိမိတို့ လက်ခံရရှိခဲ့သော မှောင်မိုက်ခြင်းမှ ခေါ်ထုတ်ရန် ကြိုးပမ်းနေခဲ့ပြီး၊ သူတို့၏ Laodicea ဆိုင်ရာ မျက်စိကန်းခြင်း၏ အနည်းဆုံး အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုမှာ William Miller သည် Laodicea လှုပ်ရှားမှု၌ ဦးဆောင်ရာ အနေအထားတစ်ရပ်ကို ယူခဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဤအရာသည် Philadelphia သို့ ပေးသော သတင်းစကား၌ ဖော်ပြထားသော တူညီသည့် ပဋိပက္ခပင် ဖြစ်သည်။
ကြည့်ရှုလော့၊ မိမိတို့သည် ယုဒလူမျိုးဖြစ်ကြသည်ဟု ဆိုကြသော်လည်း မဟုတ်ဘဲ မုသာပြောကြသော စာတန်၏ တရားဇရပ်မှ သူတို့ကို ငါပြုမည်။ ကြည့်ရှုလော့၊ သူတို့ကို သင်၏ခြေတော်ရှေ့သို့ လာ၍ ဦးညွှတ်စေမည်။ ထို့ပြင် သင့်ကို ငါချစ်တော်မူကြောင်းကိုလည်း သူတို့သိစေမည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၃:၉။
ဘာသာရေးအကျပ်အတည်းတစ်ရပ်သည် ကြီးမားသောစိတ်ပျက်ဖွယ်အဖြစ်အပျက်ကာလ၌ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သကဲ့သို့၊ ကိုးကွယ်သူအုပ်စုနှစ်မျိုးကို အစဉ်အမြဲ ထုတ်ဖော်ပေါ်လွင်စေသည်။ ပရိုတက်စတန်ဝါဒ၏ အာဏာလက္ခဏာအဝတ်သည် သာဒိမြို့မှ ယခုတလောသာ ဖယ်ရှားယူသွားခံရပြီးဖြစ်ကာ၊ သူတို့သည် ရောမဘက်သို့ ပြန်လည်လှည့်သွား၍ ရောမ၏သမီးအဖြစ် တရားဝင်ဖြစ်လာကြသည်။ ထိုနောက် အာဏာလက္ခဏာအဝတ်ကို မီလာရေး အက်ဒ်ဗင့်ဝါဒက ကိုင်ဆောင်ခဲ့သော်လည်း၊ မကြာမီတွင် စမ်းသပ်မှုတစ်ရပ်က မိမိတို့ကို “သိုးစုငယ်” ဟု ဝန်ခံကြေညာသူ အုပ်စုနှစ်မျိုးကို ပေါ်ထွက်စေမည်ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သောသိုးစုတစ်စုနှင့် အတုအယောင်သိုးစုတစ်စုဖြစ်သည်။ Bates သည် အလွန်သန့်ရှင်းရာဌာနတော်အတွင်းသို့ ခရစ်တော်နောက်သို့လိုက်ခဲ့သော သိုးစုငယ်ကို ကိုယ်စားပြုခဲ့သည်။ သူ၏ပဋိပက္ခသည် မိမိတို့ကို သိုးစုငယ်ဟု ဝန်ခံကြေညာသော လာအိုဒိကိအသင်းသားများနှင့် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဖိလဒေလဖိအသင်းသားတစ်ဦးအဖြစ် Bates ၏ပဋိပက္ခမှာ စာတန်၏ပရိသတ်နှင့် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထိုအုပ်စုသည် မိမိတို့ကို ဘုရားသခင်၏လူမျိုးဟု ဝန်ခံကြေညာကြသော်လည်း မုသာပြောဆိုကြ၍ ယုဒလူမဟုတ်ကြပေ။
ပုံဥပမာသည် အက်ဒ်ဗင်တစ်ဝါဒ၏ အဆုံးကာလ၌ နောက်ဆုံးအကြိမ် ပြည့်စုံလာသောအခါ၊ ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် အဆုံးကာလ၌ လျစ်လျူရှု၍ ကျော်လွန်သွားခြင်းခံခဲ့ရသော ပဋိညာဉ်တော်နှင့်ဆိုင်သည့် ရွေးချယ်ခံလူမျိုးတစ်မျိုး ရှိလာမည်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းသည် ခရစ်တော်ဖွားမြင်ချိန်တွင် ယုဒလူမျိုးခေါင်းဆောင်များကို လျစ်လျူရှု၍ ကျော်လွန်သွားခဲ့သကဲ့သို့ပင် ဖြစ်ပြီး၊ ထိုအရာသည် ထိုပရောဖက်ပြုသမိုင်း၌ အဆုံးကာလကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ခရစ်တော်၏သမိုင်းသည် ယေရုရှလင်မြို့သို့ အောင်ပွဲခံဝင်ရောက်ခြင်းသို့ ရောက်လာသောအခါ၊ မီလာရိုက်အချိန်ကာလ၏ သန်းခေါင်ယံအော်ဟစ်သံသမိုင်းကို ပုံဆောင်ပြသခဲ့သည်။ ဘုရားမှုတ်သွင်းခြင်းသည် လက်ဝါးကပ်တိုင်၏ လမ်းမှတ်ကို ၁၈၄၄ ခုနှစ်၏ မဟာစိတ်ပျက်ဖွယ်အဖြစ်နှင့် ထပ်တလဲလဲ ကိုက်ညီစွာ ချိတ်ဆက်ထားသည်။ ယူဒရှကာရုတ်သည် ခရစ်တော်၏သမိုင်းထဲက လာအိုဒိကိယအသင်းသားများကို ကိုယ်စားပြုပြီး၊ တမန်တော်များသည် ဖိလဒေလဖိအသင်းသားများဖြစ်ကြသည်။ လက်ဝါးကပ်တိုင်ပြီးနောက် သုံးနှစ်ခွဲကြာကာလအတွင်း၊ Bates ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ဖိလဒေလဖိအသင်းသားများသည် တပည့်တော် ယူဒရှကာရုတ်ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ကျဆုံးသွားသည့် အသင်းတော်မှ လာအိုဒိကိယအသင်းသားများကို ထွက်လာစေရန် ခေါ်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ကြသည်။
၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ယခင်က ရွေးကောက်ခံ ပဋိညာဉ်လူမျိုးသည် တံဆိပ်ဖြုတ်၍ ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သော အလင်းကို ပယ်ချခဲ့ကြသဖြင့် ကျော်ဖြတ်ခံခဲ့ရသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၁၈ ရက်၏ ပထမဆုံးစိတ်ပျက်ဖွယ်အဖြစ်အပျက် ရောက်လာသောအခါ ယခင်က တူညီသော လှုပ်ရှားမှု၌ ပါဝင်သကဲ့သို့ ထင်ရှားခဲ့သူများအကြား စမ်းသပ်ခြင်းလုပ်ငန်းစဉ် စတင်ခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် အုပ်စုတစ်စုမှာ လာအိုဒိကိဖြစ်ပြီး၊ အခြားအုပ်စုမှာ ဖိလဒေလဖိဖြစ်သည်။ ယုဒသည် လက်ဝါးကပ်တိုင်မတင်မီ ခရစ်တော်ကို အပ်နှံရန် စန်ဟီဒရင်နှင့် သုံးကြိမ် ပဋိညာဉ်ချုပ်ခဲ့သကဲ့သို့၊ ၂၀၀၁ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၁၁ ရက်နောက်ပိုင်း သမိုင်းကာလ၏ လာအိုဒိကိများသည် နောင်တရရန် အခွင့်အရေး သုံးကြိမ်ကို လက်လွတ်ဆုံးရှုံးပြီး ဖြစ်လိမ့်မည်။ မကြာမီ ရောက်လာမည့် တနင်္ဂနွေဥပဒေ၌ ယုဒသည် သစ်ပင်တစ်ပင်၌ လည်ဆွဲချသကဲ့သို့ သေချာစွာပင်၊ လာအိုဒိကိများသည် ဖိလဒေလဖိများနှင့် သီးခြားကွဲပြားနေကြောင်း ထင်ရှားပေါ်လွင်လာမည်။ စပါးရိတ်သိမ်းချိန်၌ပင် တောပင်များကို ဂျုံမှ ခွဲထုတ်ကြသည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ထိုရိတ်သိမ်းချိန်သို့ အလျင်အမြန် နီးကပ်လျက်ရှိသည်။
ဤသမ္မာတရားများကို ကျွန်ုပ်တို့ သိမြင်နိုင်မည့်အခါသည်၊ “သမ္မာတရား” ကို ဖော်ထုတ်၍ အတည်ပြုနိုင်သော တစ်ခုတည်းသော သမ္မာကျမ်းစာဆိုင်ရာ နည်းလမ်းသည် “historicism” ပင်ဖြစ်ကြောင်း နားလည်လိုသော စိတ်ရှိသည့်အခါ၌သာ ဖြစ်သည်။ မှန်ကန်သော နည်းလမ်းမှာ preterism မဟုတ်၊ futurism မဟုတ်၊ dispensationalism မဟုတ်၊ woke-ism မဟုတ်၊ သဒ္ဒါပညာဆိုင်ရာ သို့မဟုတ် သမိုင်းဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်မှုလည်း မဟုတ်၊ စာတန်၏ လိမ်လည်တုပမှု မျိုးစုံအနက် မည်သည့် ပုံစံမျှလည်း မဟုတ်ပေ။ Jean-Jacques Rousseau ဟု အမည်ရသော ဆယ့်ခုနစ်ရာစု အတွေးအခေါ်ပညာရှင်တစ်ဦးထံ သတ်မှတ်၍ ရည်ညွှန်းလေ့ရှိသော စကားတစ်ရပ် ရှိပြီး၊ ထိုစကားကို နည်းမျိုးစုံဖြင့် ပြန်လည်ဖော်ပြခဲ့ကြသော်လည်း၊ ထိုအတွေး၏ အနှစ်သာရမှာ “အမှားတွင် အမြစ်များစွာ ရှိသော်လည်း၊ သမ္မာတရားတွင် အမြစ်တစ်ခုတည်းသာ ရှိသည်” ဟူသည်။ “သမ္မာတရား” သည် ခြောက်သွေ့သော မြေထဲမှ ပေါက်ထွက်သော အမြစ်ကဲ့သို့ ဖြစ်တော်မူသော Alpha and Omega ပင် ဖြစ်တော်မူသည်။
“ထို့အတူ သမ္မာကျမ်းစာသည်လည်း၊ ကိုယ်တော်၏ ကျေးဇူးတရား၏ စည်းစိမ်များကို သိုမှီးထားသော ဘဏ္ဍာတိုက်ပင်ဖြစ်၏။ မိုးကောင်းကင်ကဲ့သို့ မြင့်မား၍ ထာဝရကာလကို ဝန်းရံလျက်ရှိသော ထိုသမ္မာတရားများ၏ ဘုန်းအသရေကို မသိမြင်နိုင်ကြပေ။ လူအများစုကြီးအဖို့ ခရစ်တော်တော်မူကိုယ်တိုင်ပင် ‘ခြောက်သွေ့သောမြေထဲမှ ထွက်ပေါက်လာသော အမြစ်ကဲ့သို့’ ဖြစ်တော်မူ၍၊ ထိုသူတို့သည် ကိုယ်တော်၌ ‘မိမိတို့ လိုလားတောင့်တရလောက်အောင် လှပမှုတစ်စုံတစ်ရာမျှ’ မမြင်ကြပေ။ ဟေရှာယ 53:2။ ယေရှုသည် လူများအကြား၌ ရှိတော်မူစဉ်၊ လူ့သဘာဝအတွင်း၌ ထင်ရှားပြသသော ဘုရားသခင်၏ ဖွင့်ဟထုတ်ဖော်ခြင်းဖြစ်တော်မူသော်လည်း၊ ကျမ်းပြုဆရာများနှင့် ဖာရိရှဲများက ကိုယ်တော်အား ‘သင်သည် ရှမာရိလူဖြစ်၍ နတ်ဆိုးစွဲနေသူ ဖြစ်သည်’ ဟု ပြောကြ၏။ ယောဟန် 8:48။ ကိုယ်တော်၏ တပည့်တော်များပင် မိမိတို့၏ စိတ်နှလုံးထဲက ကိုယ်ကျိုးရှာမှုကြောင့် အလွန်မျက်ကန်းသကဲ့သို့ ဖြစ်နေကြသဖြင့်၊ သူတို့အား ခမည်းတော်၏ မေတ္တာတော်ကို ထင်ရှားပြသရန် ကြွလာတော်မူသော သူကို နားလည်သဘောပေါက်ရန် နှေးကွေးကြ၏။ ထို့ကြောင့် ယေရှုသည် လူများအလယ်၌ပင် တစ်ကိုယ်တည်းဖြင့် လျှောက်လှမ်းတော်မူခဲ့၏။ ကိုယ်တော်ကို အပြည့်အဝ နားလည်သဘောပေါက်ခဲ့ကြသည်မှာ ကောင်းကင်၌သာ ဖြစ်၏။” Thoughts from the Mount of Blessing, 25.
ယခု ကျွန်ုပ်တို့ မျှဝေနေသော အမှန်တရားများကို သမိုင်းတစ်လျှောက် အမှန်တရား၏ တိုးပွားဖွံ့ဖြိုးခြင်းသည် အဆင့်ဆင့်တိုးတက်သည့်သဘောရှိကြောင်း ဆိုသော အကြောင်းအရာအတွင်းတွင် အသိအမှတ်ပြုရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထို့ထက် ပို၍ အရေးကြီးသည်မှာ ကျွန်ုပ်တို့၏ အမှန်တရားအပေါ် နားလည်မှုကို Alpha and Omega ဟူသော အကြောင်းအရာအတွင်းတွင် ထားရှိရမည်ဖြစ်သည်။ ထိုအကြောင်းအရာသည် ယေရှုက အရာတစ်ခု၏ အဆုံးကို ထိုအရာ၏ အစနှင့် တစ်ဆက်တည်း ဆက်စပ်ဖော်ထုတ်တော်မူခြင်း၏ အကြောင်းအရာဖြစ်သည်။
စတုတ္ထအသင်းတော်မှာ သီယာတိရမြို့အသင်းတော်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် သမ္မာကျမ်းစာပရောဖက်ပြုချက်၌ ဖော်ပြထားသော ပဉ္စမနိုင်ငံအဖြစ် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ စိုးမိုးအုပ်ချုပ်ခဲ့သည့် ကာလကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထိုကာလသည် တောကန္တာရ၌ရှိသော အသင်းတော်သည် ဖမ်းဆီးခြင်းခံနေရသော ကာလလည်းဖြစ်သည်။ ဝိညာဉ်ရေးဣသရေလအမျိုးသည် ဝိညာဉ်ရေး ဗာဗုလုန်၏ လက်အောက်၌ တစ်ထောင့်နှစ်ရာခြောက်ဆယ်နှစ်ကြာ ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရခြင်းကို အမှန်တကယ် ဣသရေလအမျိုးသည် အမှန်တကယ် ဗာဗုလုန်၌ ခုနစ်ဆယ်နှစ်ကြာ ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရခြင်းအားဖြင့် ပုံဆောင်ပြထားခဲ့သည်။
“ယနေ့တွင် ဘုရားသခင်၏အသင်းတော်သည် ပျောက်ဆုံးသွားသော လူမျိုးနွယ်၏ ကယ်တင်ခြင်းအတွက် ဘုရားသခင်၏ အစီအစဉ်တော်ကို အပြီးတိုင် ဆောင်ရွက်နိုင်ရန် လွတ်လပ်ခွင့် ရရှိလျက်ရှိသည်။ ရာစုနှစ်များစွာကာလတစ်လျှောက် ဘုရားသခင်၏လူမျိုးသည် မိမိတို့၏ လွတ်လပ်ခွင့်များ၌ ကန့်သတ်ခြင်းကို ခံစားခဲ့ရသည်။ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်သော အခြေအနေအတိုင်း ဧဝံဂေလိတရားကို ဟောပြောခြင်းအား တားမြစ်ခဲ့ကြပြီး၊ လူတို့၏ အမိန့်များကို မနာခံရဲသူများအပေါ် အပြင်းထန်ဆုံးသော ပြစ်ဒဏ်များကို ချမှတ်ခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ထာဝရဘုရား၏ အကြီးမားဆုံးသော ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ စပျစ်ဥယျာဉ်တော်သည် လုံးဝနီးပါး မစိုက်ပျိုးမထိန်းသိမ်းရသေးသော အခြေအနေ၌ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ လူတို့သည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်၏ အလင်းကို ချို့တဲ့ခံခဲ့ရသည်။ အမှားအယွင်းနှင့် အယူသီးမှု၏ အမှောင်ထုသည် မှန်ကန်သော ဘာသာတရား၏ အသိပညာကို ပျောက်ကွယ်စေရန် ခြိမ်းခြောက်လျက်ရှိခဲ့သည်။ မြေကြီးပေါ်ရှိ ဘုရားသခင်၏အသင်းတော်သည် ဤသနားညှာတာမှုကင်းမဲ့သော နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်းကာလရှည်တစ်လျှောက်တွင်၊ ပြည်နှင်ဒဏ်ကာလအတွင်း ဗာဗုလုန်၌ ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်ခံခဲ့ရသော ဣသရေလအမျိုးသားတို့ကဲ့သို့ပင် အမှန်တကယ် ဖမ်းဆီးအချုပ်ခံနေရသကဲ့သို့ ဖြစ်ခဲ့သည်။” Prophets and Kings, 714.
ဗာဗုလုန်၌ ကျွန်ဘဝသို့ ခေါ်ဆောင်ခံရသော ခုနစ်ဆယ်နှစ်ကာလကို သယာတိရအသင်းတော်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည်။ သယာတိရအသင်းတော်သည် ပေဂါမုအသင်းတော်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော အကြောင်းရင်းမှ ဖြစ်ပေါ်လာသော အကျိုးဆက်ဖြစ်သည်။ ပေဂါမုသည် ရုပ်တုကိုးကွယ်မှုကို ခရစ်ယာန်ဘာသာနှင့် ရောနှောပေါင်းစပ်ခဲ့သော ဧကရာဇ် ကွန်စတန်တိုင်အားဖြင့် သင်္ကေတပြုထားသည်။ သူ၏ ရုပ်တုကိုးကွယ်မှု၏ သင်္ကေတမှာ နေကို ကိုးကွယ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ရှေးဣသရေလလူမျိုးတို့သည် သယာတိရ၏ ခုနစ်ဆယ်နှစ်ကာလနှင့် ဆက်စပ်သော ကျွန်ဘဝသို့ ခေါ်ဆောင်ခံရရခြင်းအတွက် သမ္မာကျမ်းစာဆိုင်ရာ အကြောင်းရင်းမှာ၊ သူတို့၏ ရှင်ဘုရင်များသည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို တိုက်ရိုက် ပုန်ကန်လျက် သူတို့ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ရုပ်တုကိုးကွယ်သော လူမျိုးများနှင့် ဆက်ဆံရေးများနှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလလူမျိုးအား သူတို့ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ သာသနာမဲ့ လူမျိုးများနှင့် မရောနှောမပေါင်းသင်းကြရန် အကြိမ်ကြိမ် သတိပေးတော်မူခဲ့သည်။ ပညတ်တော်ဆယ်ပါးသည်၊ ရှေးဣသရေလလူမျိုးတို့က ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရမည့် အရာတည်းဟူသော ပညတ်တော်ဆယ်ပါးသည်၊ ရုပ်တုတို့ကို ကိုးကွယ်ခြင်းကို အတိအလင်း တားမြစ်ထားသည်။ ဟောရက်တောင်ရှိ ဂူအနီး၌ ထာဝရဘုရားသည် မောရှေရှေ့မှ ဖြတ်သန်းတော်မူ၍ မိမိ၏ အကျင့်စရိုက်တော်ကို ဖော်ပြတော်မူစဉ်၊ ကျွန်ုပ်တို့ ယခု ရည်ညွှန်းနေသော သတိပေးချက်ကို နှစ်ကြိမ်တိုင်တိုင် ထည့်သွင်းမိန့်တော်မူခဲ့သည်။
ထိုသို့ မိန့်တော်မူ၏။ “ကြည့်ရှုလော့၊ ငါသည် ပဋိညာဉ်တစ်ရပ်ကို ပြုမည်။ သင်၏လူမျိုးအပေါင်းရှေ့တွင် ငါသည် အံ့ဖွယ်အမှုများကို ပြုမည်။ ထိုအမှုများသည် မြေကြီးတစ်လျှောက်လုံး၌သော်လည်းကောင်း၊ မည်သည့်လူမျိုးတစ်မျိုး၌မျှသော်လည်းကောင်း မပြုဖူးသေးသော အရာများဖြစ်ကြလိမ့်မည်။ သင်ရှိရာလူမျိုးအပေါင်းသည် ထာဝရဘုရား၏ အမှုတော်ကို မြင်ရကြလိမ့်မည်။ အကြောင်းမူကား ငါသည် သင်နှင့်အတူ ပြုမည့်အရာသည် ကြောက်မက်ဖွယ်သောအရာဖြစ်၏။ ယနေ့ ငါသည် သင့်အား အမိန့်ပေးသမျှကို သင် စောင့်ထိန်းလော့။ ကြည့်ရှုလော့၊ ငါသည် အာမောရိလူမျိုး၊ ခါနာန်လူမျိုး၊ ဟိတ္တိလူမျိုး၊ ပေရဇိလူမျိုး၊ ဟိဝိလူမျိုး၊ ယေဘုသိလူမျိုးတို့ကို သင့်ရှေ့မှ နှင်ထုတ်မည်။ သင်သွားရသောပြည်၏ နေထိုင်သူတို့နှင့် ပဋိညာဉ်မပြုမိစေရန် ကိုယ်ကိုကိုယ် သတိပြုလော့။ သို့မဟုတ်လျှင် ထိုအရာသည် သင်တို့အလယ်၌ ထောင်ချောက်ဖြစ်လိမ့်မည်။ သို့ရာတွင် သင်တို့သည် သူတို့၏ ယဇ်ပလ္လင်များကို ဖြိုဖျက်ရမည်။ သူတို့၏ ရုပ်တုများကို ချိုးဖဲ့ရမည်။ သူတို့၏ အရှေရပင်တောများကို ခုတ်လှဲရမည်။ အကြောင်းမူကား သင်သည် အခြားဘုရားကို မကိုးကွယ်ရ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် နာမတော်သည် မနာလိုဟူသော ထာဝရဘုရားသည် မနာလိုသော ဘုရားဖြစ်တော်မူ၏။ သို့မဟုတ်လျှင် သင်သည် ထိုပြည်၏ နေထိုင်သူတို့နှင့် ပဋိညာဉ်ပြုပြီးနောက် သူတို့သည် မိမိတို့၏ ဘုရားတို့နောက်သို့ ပြည့်တန်ဆာကဲ့သို့ လိုက်၍ မိမိတို့၏ ဘုရားတို့အား ယဇ်ပူဇော်ကြလိမ့်မည်။ ထိုအခါ လူတစ်ဦးက သင့်ကို ခေါ်သဖြင့် သင်သည် သူ၏ ယဇ်ပူဇော်ရာမှ စားမိလိမ့်မည်။ ထို့ပြင် သင်သည် သူတို့၏ သမီးများကို သင်၏သားတို့အတွက် ယူမိလျှင်၊ သူတို့၏ သမီးများသည် မိမိတို့၏ ဘုရားတို့နောက်သို့ ပြည့်တန်ဆာကဲ့သို့ လိုက်ကြပြီး သင်၏သားတို့ကိုလည်း မိမိတို့၏ ဘုရားတို့နောက်သို့ ပြည့်တန်ဆာကဲ့သို့ လိုက်စေကြလိမ့်မည်။” ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၃၄:၁၀–၁၆။
ဤကျမ်းပိုဒ်တစ်ခုတည်း၌ပင် ဘုရားသခင်သည် ရှေးဣသရေလကို နှစ်ကြိမ် သတိပေးတော်မူခဲ့ပြီး၊ ထို့ပြင် သူတို့ပတ်လည်ရှိ ရုပ်တုကိုးကွယ်သော လူမျိုးများနှင့် မည်သည့် ပဋိညာဉ်မျှ မချုပ်ဆိုရမည်ဟူသော ရှေးဣသရေလအပေါ် ပေးထားသော ပညတ်နှင့်စပ်လျဉ်းသည့် သမ္မာကျမ်းစာသက်သေခံချက်များလည်း အများအပြား ရှိလေသည်။ ထိုသဘောတူညီမှုအလျှော့အတင်းများသည် ရှေးဣသရေလက ဘုရားသခင်နှင့် ကိုယ်တော်၏ ဘုရားအုပ်ချုပ်မှုစနစ်ကို ငြင်းပယ်ခဲ့ခြင်းမှ စတင်လာခဲ့သည်။ သူတို့သည် ရှင်ဘုရင်တစ်ပါးကို တပ်မက်တောင်းဆိုသောအခါ ဘုရားသခင်သည် သူတို့အား ရှင်ဘုရင်တစ်ပါး ရရှိစေရန် ခွင့်ပြုတော်မူခဲ့ပြီး၊ ထိုအချိန်မှစ၍ ရှင်ဘုရင်အများစု၊ အထူးသဖြင့် မြောက်ဘက် ဆယ်မျိုးနွယ်၏ ရှင်ဘုရင်တိုင်းသည် ထိုအမိန့်ကို မထီမဲ့မြင်ပြုခဲ့ကြသည်။ ဣသရေလသည် သူတို့ပတ်လည်ရှိ ရုပ်တုကိုးကွယ်သော လူမျိုးများထံမှ သီးခြား၍ ထူးခြားစွာ တည်ရှိရမည်ဟူသော သဘောတရားသည် ငြင်းပယ်ခံရပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် ကွန်စတန်တင်းက သင်္ကေတအဖြစ် ကိုယ်စားပြုလာမည့် ထိုအလျှော့အတင်းအားဖြင့် ယင်းကို ထင်ရှားစေခဲ့သည်။ ပေရဂမုနှင့် ကွန်စတန်တင်းသည် ဘုရားသခင်၏ အသင်းတော်ထဲသို့ ရုပ်တုကိုးကွယ်မှုကို သွင်းသွင်းလာခဲ့သော ဣသရေလရှင်ဘုရင်များ၏ ပုန်ကန်မှုကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။ ရှင်ဘုရင် ရှောလုမှ စတင်ခဲ့သော ဖောက်ပြန်ကျဆင်းမှုသည် ဝိညာဉ်ရေး ဗာဗုလုန်သို့ သိမ်းသွားခံရခြင်းသို့ ဦးတည်စေခဲ့သော ခရစ်ယာန်အသင်းတော်၏ ဖောက်ပြန်ကျဆင်းမှုကို ပုံဆောင်ပြခဲ့သည်။ ရှင်ဘုရင် ရှောလုမှ စတင်၍ ဗာဗုလုန်သို့ သိမ်းသွားခံရသည့်ကာလတိုင်အောင် ဆက်လက်သော သန့်ရှင်းမြတ်သော သမိုင်းကြောင်းကို ပေရဂမုအသင်းတော်အားဖြင့် သင်္ကေတပြုထားသည်။ ထို့နောက် လိုက်ပါလာသော ခုနစ်ဆယ်နှစ်ကြာ သိမ်းသွားခံရခြင်းကာလသည် သွာတိရအသင်းတော် ဖြစ်သည်။
ဧဖက်သည် ကတိထားရာပြည်ကို အောင်နိုင်ရန် ရှေ့သို့ ထွက်သွားသော အသင်းတော်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ဧဖက်သည် မောရှေ၏ အချိန်ကာလနှင့် ဣသရေလလူမျိုးကို အီဂျစ်၏ ကျွန်ဘဝချုပ်နှောင်မှုမှ ကယ်လွှတ်တော်မူခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။
“သမ္မာကျမ်းစာသည် မိမိ၏ ရတနာဘဏ္ဍာများကို ဤနောက်ဆုံးမျိုးဆက်အတွက် စုဆောင်း၍ တစ်စုတစ်စည်းတည်း ချုပ်နှောင်ထားခဲ့သည်။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်း၏ သမိုင်း၌ ပါဝင်သော ကြီးမြတ်သည့် အဖြစ်အပျက်များနှင့် လေးနက်သည့် ဆောင်ရွက်မှုအမှုအရာများ အားလုံးသည် ဤနောက်ဆုံးကာလရက်များတွင် အသင်းတော်အတွင်း၌ ဖြစ်ပျက်ခဲ့ကြသကဲ့သို့ ယခုလည်း ထပ်မံဖြစ်ပျက်နေကြသည်။” Selected Messages, book 3, 338, 339.
အီဂျစ်ပြည်မှ ကယ်လွှတ်ခြင်းဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော သမိုင်းသည် နောက်ဆုံးကာလများတွင် ထပ်မံဖြစ်ပွားသည်။ ထို့ကြောင့် ထိုသမိုင်းသည် မီလာရေးယက် သမိုင်း၌လည်း ပြန်လည်ထပ်မံဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် Sister White သည် မီလာရေးယက် သမိုင်းကို ဖော်ပြရာတွင် ထိုသမိုင်းကို ထပ်တလဲလဲ ကိုးကားညွှန်းဆိုထားသည်။ သူမသည် 1844 ခုနှစ်၏ မဟာစိတ်ပျက်မှုကို၊ ဖာရော၏စစ်တပ်သည် နောက်ဘက်မှ လိုက်လာနေစဉ် နီရောင်ပင်လယ်ရှေ့၌ ရပ်နေကြသော ဟေဗြဲလူမျိုးတို့၏ စိတ်ပျက်မှုနှင့် ကိုက်ညီစွာ ချိန်ညှိထားသည်။ ထိုမျှမက သူမသည် အီဂျစ်ပြည်မှ ကယ်လွှတ်ခြင်း၏ သမိုင်းကိုလည်း ခရစ်တော်၏ အချိန်နှင့် ကိုက်ညီစွာ ချိန်ညှိထားသောကြောင့်၊ လက်ဝါးကပ်တိုင်၌ တပည့်တော်များ၏ စိတ်ပျက်မှုသည် နီရောင်ပင်လယ်၌ရှိသော စိတ်ပျက်မှုအားဖြင့် ပုံဆောင်ပြထားခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုစိတ်ပျက်မှုက 1844 ခုနှစ်၏ မဟာစိတ်ပျက်မှုကိုလည်း ထပ်မံပုံဆောင်ပြထားသည်။ လက်ဝါးကပ်တိုင်၏ စိတ်ပျက်မှုသည် ဧဖက်အသင်းတော်၏ အစကို ကိုယ်စားပြုခဲ့သည်။ ရှေးဣသရေလ၏ အစပိုင်း၌ မောရှေ၏ အချိန်သည် ဧဖက်အသင်းတော်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားပြီး၊ ထိုအသင်းတော်က ခရစ်တော်၏ အချိန်၌ ခေတ်သစ်ဣသရေလ၏ အစကိုလည်း ပုံဆောင်ပြထားသည်။ သမိုင်းနှစ်ရပ်စလုံးကို ဧဖက်အသင်းတော်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည်။ ဤနေရာတွင် ကျွန်ုပ်တို့ သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်နေသော သမ္မာတရားများကို Future for America က နှစ်များတစ်လျှောက် အများပြည်သူရှေ့တွင် မကြာခဏ တင်ပြခဲ့ပြီးဖြစ်သောကြောင့်၊ ကျွန်ုပ်သည် ယခုတွင် အနှစ်ချုပ်မြင်ကွင်းတစ်ရပ်ကိုသာ ပေးနေခြင်းဖြစ်သည်။
ခရစ်တော်၏ သမိုင်း၌၊ ယခင် ပဋိညာဉ်တော်အရ ရွေးချယ်ခံထားသော လူမျိုးကို ကျော်လွန်၍ သွားစေသည့်အချိန်တွင် အသစ်သော ပဋိညာဉ်တော် လူမျိုးကို ထူထောင်လျက်ရှိသော အစပြုမှုကို ကျွန်ုပ်တို့ တွေ့ရသည်။ ခရစ်တော်၏ သမိုင်းသည် ရှေးဣသရေလ၏ အဆုံးဖြစ်ပြီး၊ ရှေးဣသရေလ၏ အစ၌ အဲဂုတ္တုပြည်မှ ကယ်နှုတ်ခြင်း၏ သမိုင်းအတွင်း၌လည်း အသစ်သော ပဋိညာဉ်တော် လူမျိုးတစ်ရပ်အတွက် ယခင်က ရွေးချယ်ခံထားသော ပဋိညာဉ်တော် လူမျိုးတစ်ရပ်ကို ကျော်လွန်၍ သွားစေခဲ့သည်။
ခရစ်တော်၏သမိုင်း၌ ယခင်ရွေးချယ်ခံလူမျိုးသည် ယေရုရှလင်မြို့ဖျက်ဆီးခံရခြင်းနှင့်အတူ အေဒီ ၇၀ ခုနှစ်တွင် နောက်ဆုံးအဆုံးသတ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ အစအဦး၌ မောရှေ၏ကာလတွင် ယခင်ရွေးချယ်ခံလူမျိုးသည် လေးဆယ်နှစ်ကာလအတွင်း တောကန္တာရ၌ သေဆုံးသွားကြပြီး၊ ယောရှုနှင့် ကာလက်တို့သည် ကတိထားရာပြည်သို့ သတင်းစကားကို ယူဆောင်သွားရန် သတ်မှတ်ခံထားရသော အသစ်ရွေးချယ်ခံလူမျိုး၏ ကိုယ်စားလှယ်များ ဖြစ်လာကြသည်။ ထိုသို့ပင် ဧဖက်အသင်းတော်ခေတ်ကာလ၏ တမန်တော်များသည်လည်း ဧဝံဂေလိတရားကို လောကသို့ ယူဆောင်သွားကြသည်။
ရှေးဟောင်းဣသရေလ၏အစနှင့်အဆုံးသာမက ခေတ်သစ်ဣသရေလ၏အစအစလည်း ယခင်ရွေးချယ်ခံလူမျိုးတစ်စုမှ အသစ်သောရွေးချယ်ခံလူမျိုးတစ်စုသို့ ကူးပြောင်းခြင်းကို အားလုံးညွှန်ပြကြသည်။ အမှုတစ်ရပ်သည် သက်သေခံနှစ်ဦး သို့မဟုတ် သုံးဦး၏သက်သေခံချက်အပေါ်၌ တည်ကြည်စွာအတည်ပြုခံရ၏။ ထိုသက်သေခံလိုင်းသုံးခုအနက် တစ်ခုစီသည် ယခင်ရွေးချယ်ခံလူမျိုးနှင့် ကွာရှင်းခြင်းကို ဖော်ပြကြပြီး၊ ထိုသက်သေခံများသည် အစနှင့်အဆုံးကို အစကတည်းက ဖော်ပြတော်မူသော အာလဖာနှင့် ဩမေဂါ၏ လက်မှတ်အမှတ်အသားကို ဆောင်ကြ၏။ ဘုရားသခင်သည် တစ်ရာလေးသောင်းလေးထောင်နှင့် ပဋိညာဉ်ဝင်တော်မူသောအခါ လွန်ကျော်ခြင်းခံရမည့် ယခင်ရွေးချယ်ခံလူမျိုးတစ်စု ရှိလိမ့်မည်။ ဘုရားသခင်သည် ရှုပ်ထွေးမှု၏ မူလရင်းမြစ်မဟုတ်တော်မူ။ ကိုယ်တော်သည် မည်သည့်အခါမျှ မပြောင်းလဲတော်မူ၊ ကိုယ်တော်၏နှုတ်ကပတ်တော်လည်း မည်သည့်အခါမျှ ပျက်ကွက်မည်မဟုတ်။
အီဂျစ်မှ လွတ်မြောက်ခြင်းနှင့် ယောရှုအားဖြင့် ဘုရားသခင် ပြုတော်မူခဲ့သော အောင်ပွဲများကို ဧဖက်အသင်းတော်က ကိုယ်စားပြုသည်။ သို့သော် ဧဖက်သည် မိမိ၏ ပထမချစ်ခြင်းကို ဆုံးရှုံးရမည့် ကံကြမ္မာရှိခဲ့သည်။ ယောရှုကို သင်္ဂြိုဟ်ပြီးနောက် အခြားမျိုးဆက်တစ်ဆက် ပေါ်ထွန်းလာ၍ စမြုနအသင်းတော်က ကိုယ်စားပြုသော ကာလကို မှတ်သားစေ하였다။ ယောရှု၏ အံ့ဖွယ်ကောင်းသော ကတိထားရာပြည်ကို သန့်စင်ဖယ်ရှားခြင်းအမှုသည် လုံးဝ ပြီးမြောက်ခြင်းမရှိခဲ့ချေ။ အကြောင်းမူကား လူမျိုးသည် မိမိတို့ကိုယ်ကို ကျေနပ်အားရလာကြပြီး ယောရှုအား ပေးအပ်ခဲ့သော အမှုကို စွန့်ပစ်ခဲ့ကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ သူတို့သည် မိမိတို့၏ ပထမချစ်ခြင်းကို ဆုံးရှုံးခဲ့ကြသည်။ ထိုကာလသည် ဣသရေလလူမျိုးတို့က ဘုရားသခင်ကို ပယ်ချ၍ ဆာမွေလက ရှောလုကို ဘိသိတ်ပေးကာ ရှင်ဘုရင်အဖြစ် ခန့်အပ်သောအချိန်တိုင်အောင် ဆက်လက်တည်ရှိခဲ့ပြီး၊ ထိုသို့ဖြင့် ပေရဂံမုအသင်းတော်ခေတ်ကို စတင်ဝင်ရောက်စေခဲ့သည်။
“အာရှာမိုင်းနားရှိ အသင်းတော်တစ်ပါးဖြစ်သော စမြုနာသို့ ဤသတင်းစကားသည် ရောက်လာခဲ့သကဲ့သို့၊ ဒုတိယနှင့် တတိယရာစုများအတွင်း ခရစ်ယာန်အသင်းတော်တစ်ရပ်လုံးသို့လည်း ရောက်လာခဲ့သည်။ ထိုကာလသည် လောကတွင် အထွတ်အထိပ်အာဏာကို ရယူထားရန် အယူမှားဘုရားကိုးကွယ်မှုက နောက်ဆုံးအကြိမ် အပြင်းအထန် ရပ်တည်နေသော အချိန်ဖြစ်하였다။ ခရစ်ယာန်ဘာသာသည် အံ့ဩဖွယ်လျင်မြန်စွာ ပျံ့နှံ့သွား၍ လောကတစ်ခွင်လုံးတွင် သိရှိလာကြသည်။ အချို့တို့သည် စိတ်နှလုံးပြောင်းလဲခြင်းကြောင့် ခရစ်တော်၏ ယုံကြည်ခြင်းကို လက်ခံခဲ့ကြသည်။ အခြားအချို့မှာ တင်ပြဆွေးနွေးချက်၏ အားကောင်းမှုကြောင့် ယင်းယုံကြည်ခြင်းကို လက်ခံခဲ့ကြပြီး၊ အခြားတချို့ကမူ အယူမှားဘုရားကိုးကွယ်မှု၏ အကြောင်းရင်းသည် ယုတ်လျော့ကျဆင်းနေသည်ကို မြင်နိုင်သောကြောင့်၊ အောင်မြင်မည်ဟု ထင်ရှားသည့်ဘက်သို့ မူဝါဒအရ လှည့်ဝင်သွားကြသည်။ ဤအခြေအနေများသည် အသင်းတော်၏ ဝိညာဉ်ရေးတန်ခိုးကို အားနည်းစေခဲ့သည်။ တမန်တော်ခေတ်အသင်းတော်၏ လက္ခဏာဖြစ်ခဲ့သော ပရောဖက်ပြုချက်၏ ဝိညာဉ်တော်သည် တဖြည်းဖြည်း ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သည်။ ဤအရာသည် မိမိအား အပ်နှံခြင်းခံရသော အသင်းတော်ကို ယုံကြည်ခြင်း၏ တစ်လုံးတစ်ဝတည်းဖြစ်ခြင်းသို့ ပို့ဆောင်ပေးသော ဆုကျေးဇူးတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သော ပရောဖက်များ မရှိတော့သည့်အခါ မမှန်သော သွန်သင်ချက်များသည် လျင်မြန်စွာ ပျံ့နှံ့လာကြသည်။ ဂရိတို့၏ ဒဿနသည် ကျမ်းစာများကို မှားယွင်းစွာ အနက်ဖွင့်ဆိုမှုသို့ ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး၊ ခရစ်တော်က မကြာခဏ အပြစ်တင်ရှုတ်ချခဲ့သော ရှေးဖာရိရှဲတို့၏ ကိုယ်တိုင်ဖြောင့်မတ်ခြင်းသည်လည်း အသင်းတော်၏ အလယ်တွင် တစ်ဖန် ပြန်လည်ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။ ကွန်စတန်တိုင် မင်းအုပ်ချုပ်မှုမတိုင်မီ ရာစုနှစ်နှစ်ခုအတွင်း၊ နောက်ပိုင်း ရာစုနှစ်နှစ်ခုတွင် အပြည့်အဝ ဖွံ့ဖြိုးထွန်းကားလာမည့် ထိုအဆိုးများအတွက် အခြေခံကို ချမှတ်ခဲ့ကြသည်။ ဤကာလအတွင်း ရောမအင်ပါယာ၏ ဒေသအများအပြား၌ သာသနာအတွက် အသက်ပေးခံရခြင်းသည် လူသိများလူကြိုက်များလာခဲ့သည်။ ဤအချက်သည် ထူးဆန်းသည်ဟု ထင်ရသော်လည်း၊ အမှန်တရားဖြစ်သည်မှာ မပြောင်းလဲပေ။ ထိုအရာသည် ခရစ်ယာန်များနှင့် အယူမှားဘုရားကိုးကွယ်သူများအကြား ရှိနေသော ဆက်နွှယ်မှု၏ ရလဒ်ဖြစ်သည်။”
“ရောမလောကတွင် လူမျိုးအသီးသီး၏ ဘာသာတရားအားလုံးကို လေးစားအသိအမှတ်ပြုကြသော်လည်း၊ ခရစ်ယာန်တို့သည် လူမျိုးတစ်မျိုးမဟုတ်ဘဲ၊ အထင်အမြင်သေးခံရသော လူမျိုးတစ်မျိုး၏ ဂိုဏ်းခွဲတစ်ခုသာ ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် သူတို့သည် လူတန်းစားအမျိုးမျိုးရှိ လူသားအပေါင်းတို့၏ ဘာသာတရားကို ဆက်လက်ရှုတ်ချကြသည့်အခါ၊ လျှို့ဝှက်အစည်းအဝေးများကို ကျင်းပကြသည့်အခါ၊ မိမိတို့နှင့် အနီးစပ်ဆုံး ဆွေမျိုးများ၊ အရင်းနှီးဆုံး မိတ်ဆွေများ၏ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် ကျင့်သုံးမှုများမှ လုံးဝခွဲထွက်ကာ နေထိုင်ကြသည့်အခါ၊ သူတို့သည် ပုဂံအာဏာပိုင်များ၏ သံသယဖြင့် ကြည့်ရှုခြင်းခံရသည့် အရာများဖြစ်လာပြီး၊ မကြာခဏ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်းကိုလည်း ခံရကြသည်။ မကြာခဏဆိုသလို အုပ်ချုပ်သူများ၏ စိတ်ထဲ၌ ဆန့်ကျင်လိုသော စိတ်ဓာတ် မရှိသည့်အခါ၌ပင်၊ သူတို့သည် မိမိတို့အပေါ် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်းကို ကိုယ်တိုင် ဖိတ်ခေါ်တင်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။ ဤသဘောထားကို ဥပမာပြရာတွင်၊ သမိုင်းသည် ကားသေ့ဂ်ျမြို့၏ ဘိရှော့ Cyprian ကို သတ်ဖြတ်ကွပ်မျက်ခဲ့သော အကြောင်းအသေးစိတ်ကို ပေးထားသည်။ သူ့အပေါ် ချမှတ်ထားသော စီရင်ချက်ကို ဖတ်ကြားသောအခါ၊ နားထောင်နေကြသော ခရစ်ယာန် လူအုပ်ကြီးအတွင်းမှ အော်ဟစ်သံတစ်ရပ် တစ်ပြိုင်နက် ပေါ်ထွက်လာပြီး၊ ‘ငါတို့သည် သူနှင့်အတူ သေရမည်’ ဟု ဆိုကြသည်။”
“ခရစ်ယာန်ဟု ဝန်ခံကြသူများအနက် လူအများသည် သေခြင်းကို လက်ခံခဲ့ကြသည့် စိတ်သဘောထားနှင့်၊ အစိုးရ၏ ရန်ငြိုးကို မလိုအပ်ဘဲပင် လှုံ့ဆော်နှိုးဆွခဲ့ကြသည့် အခြေအနေတို့သည် အကြမ်းဖျင်းအားဖြင့် အေဒီ 303 ခုနှစ်တွင် ဧကရာဇ် ဒီယော့ကလီရှန်နှင့် ၎င်း၏ အကူအညီရှင် ဂါလေးရီးယုစ်တို့က ထုတ်ပြန်ခဲ့သော ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ရေး အမိန့်ပြန်တမ်း ပေါ်ပေါက်လာခြင်းနှင့် များစွာ သက်ဆိုင်နေဖွယ်ရှိသည်။ ထိုအမိန့်ပြန်တမ်းသည် မိမိ၏ သဘောသဘာဝအရ တစ်ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ဆယ်နှစ်တိုင်တိုင် အားထုတ်မှုပမာဏ မတူညီသော်လည်း အကောင်အထည်ဖော် ကျင့်သုံးခံခဲ့ရသည်။” Steven Haskell, The Story of the Seer of Patmos, 50, 51.
စမုရနာသည် သခင်ထံမှ အပြစ်တင်ခြင်းကို မခံရသော အသင်းတော်နှစ်ပါးအနက် တစ်ပါးဖြစ်သော်လည်း၊ ထိုကာလအတွင်း သတ်ဖြတ်ခံ၍ သက်သေခံသူများ၏ သမိုင်းက ထိုသူတို့အနက် အချို့၏ လှုံ့ဆော်ချက်များသည် ဘုရားသခင်ထံမှလာသော တိုက်တွန်းမှုအပေါ် မဟုတ်ဘဲ လူသားဆန်သော တွန်းအားများအပေါ် အခြေပြုထားကြောင်း သက်သေခံလျက်ရှိသည်။ တရားသူကြီးကျမ်းသည် ယောရှု၏ သေခြင်းကို ဖော်ပြခြင်းဖြင့် အစပြုထားပြီး၊ ထိုကျမ်းတွင် နှစ်ကြိမ် ထပ်ခါတလဲလဲ ဖော်ပြထားသော ကျမ်းချက်တစ်ချက်ရှိကာ၊ ထိုကျမ်းချက်သည် တရားသူကြီးများ၏ သမိုင်းကို သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးသည်။ ထိုကျမ်းချက်ကို ဒုတိယအကြိမ် ကိုးကားဖော်ပြထားသည့်နေရာသည် ကျမ်း၏ နောက်ဆုံးအခန်းငယ်ဖြစ်သည်။ ကျမ်း၏ ပထမအခန်းငယ်သည် ယောရှု၏ အဆုံးကို မှတ်သားပြုထားပြီး၊ နောက်ဆုံးအခန်းငယ်သည် ထိုသမိုင်းကို အနှစ်ချုပ် ဖော်ပြထားသည်။
ယောရှုသေဆုံးပြီးနောက်တွင်၊ ဣသရေလအမျိုးသားတို့သည် ထာဝရဘုရားအား မေးလျှောက်ကြ၍၊ “ကျွန်ုပ်တို့အတွက် ကနဦးအဖြစ် မည်သူက ကာနန်လူမျိုးတို့ကို တိုက်ခိုက်ရန် တက်သွားရမည်နည်း” ဟုဆိုကြ၏။ … ထိုနေ့ရက်များတွင် ဣသရေလပြည်၌ ရှင်ဘုရင်မရှိသဖြင့်၊ လူတိုင်းသည် မိမိမျက်စိ၌ မှန်ကန်သည်ဟု ထင်ရာအတိုင်း ပြုကျင့်ကြ၏။ … ထိုနေ့ရက်များတွင် ဣသရေလပြည်၌ ရှင်ဘုရင်မရှိ။ လူတိုင်းသည် မိမိမျက်စိ၌ မှန်ကန်သည်ဟု ထင်ရာအတိုင်း ပြုကျင့်ကြ၏။ တရားသူကြီး ၁:၁; ၁၇:၆; ၂၁:၂၅။
စမုရနာ၏ သမိုင်း၌လည်း “မိမိကိုယ်” သည် အစမှအဆုံးတိုင်အောင် အဓိကအကြောင်းအရာတစ်ရပ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ သူတို့၌ ရှင်ဘုရင်မရှိသောကြောင့် မိမိတို့ပြုလိုသမျှကို ပြုရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ လမ်းညွှန်မှုကင်းမဲ့ခြင်းသည် လှုပ်ရှားတက်ကြွသော ပရောဖက်ပြုခြင်း၏ ဝိညာဉ်မရှိခြင်းဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော စမုရနာ၏ သမိုင်းတွင် ဟက်စကဲလ် သတ်မှတ်ဖော်ပြခဲ့သော အချက်ဖြစ်သည်။ သမိုင်းနှစ်ရပ်လုံး၌ လမ်းညွှန်မှုကင်းမဲ့ခြင်းကြောင့် လူတစ်ဦး၏ ကိုယ်ပိုင် လှုံ့ဆော်ချက်များအပေါ် အခြေခံ၍ ဆုံးဖြတ်ချက်များချမှတ်နိုင်ရန် တံခါးဖွင့်ပေးခဲ့သည်။ ဧဖက်သည် အီဂျစ်မှ ကယ်တင်လွတ်မြောက်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ တရားသူကြီးမှတ်တမ်းစာအုပ်၌ မှတ်တမ်းတင်ထားသော သမိုင်းကို စမုရနာအသင်းတော်က ကိုယ်စားပြုသည်။ ရှောလုမင်းမှ ဗာဗုလုန်သိမ်းပိုက်ခြင်းသို့တိုင်ကာလကို ပေရဂံအသင်းတော်က ကိုယ်စားပြုပြီး၊ ဗာဗုလုန်သိမ်းသွားခြင်းကို သယာတိရအသင်းတော်က ကိုယ်စားပြုသည်။
ရှေ့ဆောင်တို့က သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ခဲ့သော ဖြစ်စဉ်နှင့် ကိုက်ညီစွာ၊ အသင်းတော်များ၊ တံဆိပ်များနှင့် တံပိုးများတွင် လေးနှင့် သုံး ဟူသော အပိုင်းခွဲခြားမှုတစ်ရပ် ရှိသည်။ ထို့ပြင် ရှေးအစ္စရေး၏ သမိုင်းတွင် ပထမအသင်းတော်လေးပါးသည် အီဂျစ်ကျွန်ဘဝမှ စတင်ကာ ဘာဗုလုန်ကျွန်ဘဝဖြင့် အဆုံးသတ်ကြသည်။ အကြောင်းမူကား အာလဖာနှင့် အိုမေဂါသည် အဆုံးကို အစနှင့် အမြဲ ဆက်စပ်ဖော်ပြတတ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ခေတ်သစ်အစ္စရေး၏ သမိုင်းတွင် ပထမအသင်းတော်လေးပါးသည် ယုဒလူတို့ ရောမအာဏာအောက်သို့ ကျရောက်ခြင်းမှ စတင်ကာ၊ ထိုအသင်းတော်လေးပါးသည် ဝိညာဉ်ရေးယုဒလူတို့ ဝိညာဉ်ရေးရောမ၏ အာဏာအောက်တွင် တစ်ထောင်နှစ်ရာခြောက်ဆယ်နှစ်ပတ်လုံး ကျရောက်ခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်ကြသည်။
ထိုနောက် Thyatira ၏နောက်ကို လိုက်၍ Sardis ပေါ်ပေါက်လာ၏။ ၎င်းသည် Thyatira က အရိပ်အမြွက်ဖော်ပြခဲ့သော Babylon အကျဉ်းသို့ ဖမ်းဆီးခံရခြင်းမှ သူတို့ ထွက်လာသောအချိန်၌ စတင်ခဲ့သည်။ Sardis သည် အသက်ရှင်သည်ဟု အမည်ရှိသော်လည်း အမှန်တကယ် အသက်မရှင်သော အသင်းတော်ဖြစ်သည်။ သူတို့၏ အသက်ရှိသည်ဟူသော ဝန်ခံချက်သည် လိမ်ညာခြင်းဖြစ်ခဲ့သည်။ စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းသည်မှာ အသင်းတော်ခုနစ်ပါးလုံးအနက် Sardis ဟူသော စကားလုံးတစ်လုံးတည်းသာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်မရှိခြင်း ဖြစ်သည်။ သမိုင်းနှင့် ကျမ်းပိုဒ်များ၏ အကြောင်းအရာအပေါ် အခြေခံ၍ Sardis အတွက် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များ ခန့်မှန်းသတ်မှတ်ထားကြသော်လည်း၊ ထိုအမည်၏ ဝေါဟာရမူလဆိုင်ရာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်မရှိပေ။ ၎င်း၌ အမည်ရှိသော်လည်း၊ အမည်မရှိသကဲ့သို့ဖြစ်သည်။
“သို့ရာတွင် ဒုတိယဗိမာန်တော်သည် အံ့မခန်းသော ဘုန်းအသရေအားဖြင့် ပထမဗိမာန်တော်နှင့် မတူညီဘဲ မရောက်မီခဲ့သကဲ့သို့၊ ပထမဗိမာန်တော်နှင့် သက်ဆိုင်ခဲ့သော ဘုရားသခင်၏ ပစ္စုပ္ပန်တော်ကို ဖော်ပြသည့် မြင်တွေ့နိုင်သော အမှတ်လက္ခဏာများအားဖြင့်လည်း သန့်ရှင်းစေခြင်းမခံရပေ။ ၎င်း၏ အပ်နှံခြင်းကို အမှတ်အသားပြုရန် သဘာဝလွန်တန်ခိုး၏ ထင်ရှားပြမှုတစ်စုံတစ်ရာမျှ မရှိခဲ့ပေ။ အသစ်တည်ဆောက်ထားသော သန့်ရှင်းရာဌာနကို ဘုန်းတော်၏ မိုဃ်းတိမ်ဖြင့် ပြည့်စေသည်ကို မတွေ့ရပေ။ ကောင်းကင်မှ မီးလည်း ဆင်းသက်လာ၍ ယဇ်ပလ္လင်ပေါ်ရှိ ပူဇော်သက္ကာကို လောင်ကျွမ်းစေခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ အလွန်သန့်ရှင်းရာဌာန၌ ခေရုဗိမ်တို့အကြား၌ ရှေကီနာသည် နောက်တစ်ဖန် မတည်မနေတော့ပေ။ သက်သေခံသေတ္တာ၊ ကရုဏာပလ္လင်နှင့် သက်သေခံကျောက်ပြားများကိုလည်း ထိုအထဲ၌ မတွေ့ရတော့ပေ။ ယေဟောဝါ၏ အလိုတော်ကို စုံစမ်းမေးမြန်းသော ယဇ်ပုရောဟိတ်အား အသိပေးရန် ကောင်းကင်မှ အသံတော်လည်း မမြည်ခဲ့ပေ။” The Great Controversy, 24.
ဗာဗုလုန်သုံ့ပန်းဘဝနောက်တွင် သူတို့သည် ယေရုရှလင်မြို့နှင့် ဗိမာန်တော်ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ကြ၏။ ထို့နောက် သူတို့သည် နာမတစ်ပါးကို ပြန်လည်ပိုင်ဆိုင်လာကြ၏၊ အကြောင်းမှာ ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏နာမကို ယေရုရှလင်မြို့၌ ထားမည်ဟု ကတိပြုထားတော်မူသောကြောင့် ဖြစ်၏။ သို့သော် မိမိ၏နာမသည် မိမိ၏အကျင့်စရိုက်ကို ကိုယ်စားပြုသည်ဖြစ်ရာ၊ မိမိ၏ ကိုယ်တိုင်တော်ရှိခြင်းကင်းမဲ့နေမှုက သူတို့သည် အသက်ကို ကိုယ်စားပြုသော နာမကို ပိုင်ဆိုင်နေကြသော်လည်း အမှန်တကယ်အားဖြင့် အသက်ကို ဖြစ်ပေါ်စေသော မျက်မှောက်တော်ကို မရှိတော့ကြောင်း ဖော်ပြလေ၏။ အမှန်စင်စစ် သူတို့တွင် ရှိသည်မှာ ဝန်ခံချက်နှင့် ဟန်ဆောင်မှုသာလျှင် ဖြစ်၏။
သာဒိမြို့ရှိ အသင်းတော်၌ နောက်ဆုံးအသံသည် ကြီးမြတ်၍ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ထာဝရဘုရား၏ နေ့တော်မတိုင်မီ လာမည့် ဧလိယတစ်ပါးအကြောင်း ကတိပေးခဲ့သည်။ ရှေးဣသရေလအတွက် ယေရုရှလင်မြို့၏ ဖျက်ဆီးခြင်းသည် ထာဝရဘုရား၏ ကြီးမြတ်၍ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော နေ့တော်ဖြစ်သည်။ ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် Sister White သည် ခရစ်နှစ် 70 တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော ယေရုရှလင်မြို့၏ ဖျက်ဆီးခြင်းကို နောက်ဆုံးသော ဘေးဒဏ်ခုနစ်ပါးအားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ထာဝရဘုရား၏ ကြီးမြတ်၍ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော နေ့တော်၏ ပုံဥပမာတစ်ရပ်အဖြစ် ရည်ညွှန်းထားသည်။ ဖိလဒေလဖိအသင်းတော်သည် တောကန္တာရ၌ အော်ဟစ်ကြွေးကြော်သော ယောဟန်ဗတ္တိဇံဆရာ၏ အသံဖြင့် စတင်ခဲ့သကဲ့သို့၊ ထိုအသံသည် ဝီလျံ မီလာ၏ အသံကို အရိပ်အမြွက်ပြုသည်။ ယောဟန်ဗတ္တိဇံဆရာ၏ အသံနှင့် ဝီလျံ မီလာ၏ အသံတို့သည် အရာရာမှန်ကန်နေသည်ဟု ယုံကြည်နေကြသော လူမျိုးတစ်မျိုးအား လောဒိကိယသတင်းစကားကို ကြေညာနေခဲ့ကြသည်၊ အမှန်အားဖြင့်မူ အရာရာအားလုံးမှားယွင်းနေချိန်တွင်ပင် ဖြစ်သည်။ ယောဟန်ဗတ္တိဇံဆရာနှင့် ဝီလျံ မီလာ နှစ်ဦးစလုံးသည် သစ်ပင်၏ အမြစ်နားသို့ ပုဆိန်ကို ချထားကြသည်။ သာဒိအသင်းတော်သို့ ပေးသော သတင်းစကားမှာ “သာဒိမြို့၌ပင် မိမိတို့အဝတ်ကို မညစ်ညူးစေကြသော အမည်အချို့ ရှိသေး၏။ သူတို့သည် ထိုက်တန်သောကြောင့် အဖြူရောင်အဝတ်နှင့် ငါနှင့်အတူ သွားလာကြလိမ့်မည်” ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ယောဟန်ဗတ္တိဇံဆရာနှင့် ဝီလျံ မီလာသည် သာဒိက ကိုယ်စားပြုသော အချိန်ကာလမှ ထွက်လာ၍ ခရစ်တော်နှင့်အတူ သွားလာရန် ထိုက်တန်သောသူများကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။
ဝီလျံ မီလာ ကြေညာဟောပြောခဲ့သော သမ္မာတရားကို လက်ခံယုံကြည်ရန် ထောင်ပေါင်းများစွာသောသူတို့ကို ဦးဆောင်ခေါ်ယူနိုင်ခဲ့ပြီး၊ ဧလိယ၏ ဝိညာဉ်တော်နှင့် တန်ခိုးအာဏာဖြင့် ဘုရားသခင်၏ အမှုတော်ဆောင်များလည်း ထမြောက်စေခြင်းခံရကာ ထိုသတင်းစကားကို ကြေညာဟောပြောကြလေသည်။ ယေရှု၏ ရှေ့ပြေးတော်ဖြစ်သော ယောဟန်ကဲ့သို့ပင်၊ ဤသြဇာကြီးလေးနက်သော သတင်းစကားကို ဟောပြောကြသူတို့သည် ပုဆိန်ကို သစ်ပင်၏ အမြစ်ရင်း၌ ချထားရမည်ဟု ခံစား၍၊ လူတို့အား နောင်တနှင့် ကိုက်ညီသော အသီးအပွင့်များကို သီးပွင့်စေရန် ခေါ်ဆိုကြလေသည်။ သူတို့၏ သက်သေခံချက်သည် အသင်းတော်များကို နိုးဆော်၍ အလွန်အမင်း ထိရောက်စွာ သက်ရောက်စေကာ၊ ထိုအသင်းတော်များ၏ အမှန်တကယ်သော လက္ခဏာသဘောကို ထင်ရှားဖော်ပြရန် ရည်ရွယ်ထားသောအရာဖြစ်သည်။ လာမည့် အမျက်တော်မှ ထွက်ပြေးကြရန်ဟူသော လေးနက်သော သတိပေးသံ ထွက်ပေါ်လာသည့်အခါ၊ အသင်းတော်များနှင့် ပေါင်းစည်းနေကြသော အများအပြားတို့သည် ကုသခြင်းဆိုင်ရာ သတင်းစကားကို လက်ခံရရှိကြ၏။ သူတို့သည် မိမိတို့၏ နောက်ဆုတ်ကျောခိုင်းခြင်းများကို မြင်တွေ့လာကြပြီး၊ နောင်တ၏ ခါးသီးသော မျက်ရည်များနှင့် စိတ်ဝိညာဉ်၏ နက်ရှိုင်းသော ဝေဒနာဖြင့် ဘုရားသခင်ရှေ့တော်၌ ကိုယ်ကိုနှိမ့်ချကြလေသည်။ ထိုသို့ ဘုရားသခင်၏ ဝိညာဉ်တော်သည် သူတို့အပေါ်၌ တည်ရှိနားနေသောအခါ၊ သူတို့သည်လည်း “ဘုရားသခင်ကို ကြောက်ရွံ့၍ ကိုယ်တော်အား ဘုန်းတော်ကို ပေးကြလော့။ အကြောင်းမူကား၊ ကိုယ်တော်၏ တရားစီရင်ခြင်းအချိန်သည် ရောက်လာပြီ” ဟူသော ကြွေးကြော်သံကို ပဲ့တင်ထွက်စေရန် ကူညီခဲ့ကြလေသည်။ Early Writings, 233.
ဗျာဒိတ်ကျမ်း၌ ဖော်ပြထားသော အသင်းတော်ခုနစ်ပါးသည် တမန်တော်တို့ခေတ်မှစ၍ ခရစ်တော်၏ ဒုတိယအကြိမ်ကြွလာခြင်းတိုင်အောင်၏ သမိုင်းကို ကိုယ်စားပြုသကဲ့သို့၊ ထိုအသင်းတော်ခုနစ်ပါးသည်လည်း ပရောဖက် မောရှေခေတ်မှစ၍ ခရစ်တော်၏ ပထမအကြိမ်ကြွလာခြင်းတိုင်အောင် ရှေးအစ္စရေး၏ သမိုင်းကိုလည်း ကိုယ်စားပြုသည်။
ဣသရေလအမျိုးသားတို့၏ စုံစမ်းခြင်းများနှင့် ခရစ်တော်၏ ပထမအကြိမ်ကြွလာခြင်းမတိုင်မီ မိမိတို့ယူဆောင်ခဲ့ကြသော သဘောထားသည်၊ ခရစ်တော်၏ ဒုတိယအကြိမ်ကြွလာခြင်းမတိုင်မီ မိမိတို့၏အတွေ့အကြုံ၌ ဘုရားသခင်၏လူမျိုးတို့ ရပ်တည်နေသည့် အခြေအနေကို သရုပ်ဖော်ပြသသည်။
“ခါနာန်ပြည်သို့ ဝင်ရောက်မည့်အချိန်မတိုင်မီ ဣသရေလအမျိုးသားတို့အတွက် စာတန်၏ ထောင်ချောက်များ ခင်းကျင်းထားခဲ့သကဲ့သို့ပင်၊ ကျွန်ုပ်တို့အတွက်လည်း စာတန်၏ ထောင်ချောက်များ အမှန်တကယ် ခင်းကျင်းထားလျက်ရှိသည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ထိုလူမျိုး၏ သမိုင်းကို ထပ်မံပြန်လည်လုပ်ဆောင်လျက်ရှိကြသည်။”
“သူတို့၏သမိုင်းသည် ကျွန်ုပ်တို့အတွက် လေးနက်တည်ကြည်သော သတိပေးချက်တစ်ရပ် ဖြစ်သင့်၏။ ထာဝရဘုရားသည် မိမိလူတို့အတွက် အလင်းတော်ကို ပေးတော်မူသောအခါ၊ စာတန်သည် တည်ငြိမ်စွာ ဘေးတွင်ရပ်နေလျက် သူတို့က ထိုအလင်းတော်ကို လက်ခံရရှိခြင်းမပြုစေရန် တားဆီးရန် မည်သည့်အားထုတ်မှုမျှ မပြုဘဲနေမည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့သည် ဘယ်သောအခါမျှ မမျှော်လင့်သင့်။ ဘုရားသခင်ပေးပို့တော်မူသော အလင်းတော်သည် ကျွန်ုပ်တို့နှစ်သက်စေမည့် နည်းလမ်းအတိုင်း မလာသောကြောင့်၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် ထိုအလင်းတော်ကို မငြင်းပယ်မိစေရန် သတိပြုကြစို့။.... အကယ်၍ အချို့သောသူတို့သည် ကိုယ်တိုင် အလင်းတော်ကို မမြင်၊ မလက်ခံကြလျှင်၊ အခြားသူတို့၏ လမ်းခရီး၌ အတားအဆီးမပြုကြစေနှင့်။”
“‘ယနေ့၌ ငါသည် ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီးကို သင်တို့တဘက်၌ သက်သေအဖြစ် ခေါ်ယူ၏။ ငါသည် အသက်နှင့် သေခြင်း၊ ကောင်းချီးမင်္ဂလာနှင့် ကျိန်ဆဲခြင်းကို သင်တို့ရှေ့၌ ထားပြီ။ ထို့ကြောင့် သင်နှင့် သင်၏ မျိုးဆက်တို့ အသက်ရှင်နိုင်ကြစေရန် အသက်ကို ရွေးချယ်ကြလော့။ သို့မှသာ သင်သည် သင်၏ ဘုရားသခင် ထာဝရဘုရားကို ချစ်နိုင်မည်၊ ကိုယ်တော်၏ အသံတော်ကို နာခံနိုင်မည်၊ ကိုယ်တော်ကို မှီဝဲကပ်လျက်နေနိုင်မည်။ အကြောင်းမူကား ကိုယ်တော်သည် သင်၏ အသက်ဖြစ်တော်မူ၏၊ သင်၏ နေ့ရက်ကာလ၏ ရှည်လျားခြင်းလည်း ဖြစ်တော်မူ၏။ သို့ဖြစ်၍ ထာဝရဘုရားသည် သင်၏ ဘိုးဘေးတို့အား၊ အဘրահမ်၊ ဣဇာက်၊ ယာကုပ်တို့အား ပေးမည်ဟု ကျိန်ဆိုတော်မူသော ပြည်၌ သင် နေထိုင်နိုင်မည်။’”
“ဤသီချင်းသည် သမိုင်းမှတ်တမ်းဆိုင်ရာသာ မဟုတ်ဘဲ ပရောဖက်ပြုသောသဘောရှိသည်။ ၎င်းသည် အတိတ်ကာလတွင် ဘုရားသခင်က မိမိလူမျိုးနှင့် ပြုတော်မူခဲ့သော အံ့ဖွယ်လုပ်ဆောင်ခြင်းများကို ပြန်လည်ဖော်ပြထားသကဲ့သို့၊ အနာဂတ်၌ ဖြစ်ပေါ်မည့် ကြီးမားသောအဖြစ်အပျက်များကိုလည်း ကြိုတင်ညွှန်ပြထားသည်။ ထိုအဖြစ်အပျက်များမှာ ခရစ်တော်သည် တန်ခိုးနှင့် ဘုန်းအသရေဖြင့် ဒုတိယအကြိမ် ကြွလာတော်မူသောအခါ သစ္စာရှိသူတို့၏ နောက်ဆုံးအောင်ပွဲဖြစ်သည်။
“တမန်တော် ပေါလုသည် ဣသရေလအမျိုးသားတို့၏ ခရီးသွားလာစဉ် အတွေ့အကြုံကို ဤလောကခေတ်တွင် အသက်ရှင်နေကြသောသူများ၊ လောကကာလအဆုံးများ ကျရောက်လာသည့်သူများ၏ အကျိုးအတွက် မှတ်တမ်းတင်ထားကြောင်း ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ကျွန်ုပ်တို့၏ အန္တရာယ်များသည် ဟေဗြဲလူမျိုးတို့၏ အန္တရာယ်များထက် လျော့နည်းသည်ဟု မယူဆဘဲ၊ ပို၍ကြီးမားကြောင်းသာ ယူဆရမည်။” Healthful Living, 280, 281.
အဲဂုတ္တုပြည်မှ ကယ်တင်ထုတ်နုတ်ခြင်းကို ဧဖက်အသင်းတော်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားပြီး၊ ထိုသမိုင်း၌ ဧဖက်အသင်းတော်၏ သင်္ကေတမှာ ယောရှုဖြစ်သည်။ ဘုရားသခင်သည် အဲဂုတ္တုပြည်မှ ထုတ်ဆောင်လာတော်မူသောသူတို့သည် ဆက်တိုက် အကြိမ်ဆယ်ကြိမ် စမ်းသပ်ခြင်းများ၌ ပျက်ကွက်ကြပြီးနောက်၊ ထာဝရဘုရားသည် ပဋိညာဉ်ကို ပုန်ကန်သောသူတို့ထံမှ ဖယ်ရှား၍ ယောရှုနှင့် ကာလက်တို့အား ပေးတော်မူ၏။
သူတို့အား ပြောလော့၊ “ငါ အသက်ရှင်တော်မူသည်အတိုင်း၊ သခင်ဘုရား မိန့်တော်မူသည်မှာ၊ သင်တို့သည် ငါ့နား၌ ပြောဆိုခဲ့ကြသည့်အတိုင်း ငါသည် သင်တို့အား ပြုမည်။ သင်တို့၏ အလောင်းကောင်များသည် ဤတောကန္တာရ၌ လဲကျကြလိမ့်မည်။ သင်တို့တွင် ရေတွက်ခြင်းခံရသောသူ အပေါင်းတို့သည်၊ သင်တို့၏ စုစုပေါင်းအရေအတွက်အတိုင်း၊ အသက် နှစ်ဆယ်မှစ၍ အထက်ရှိသူများဖြစ်၍ ငါ့တဘက်၌ မြည်တမ်းညည်းညူခဲ့ကြသောသူတို့သည်၊ ငါသည် သင်တို့ကို ထိုပြည်၌ နေစေမည်ဟု ကျိန်ဆိုခဲ့သောပြည်တော်သို့ အမှန်ပင် မဝင်ရကြ။ ယေဖုနာ၏သား ကာလက်နှင့် နုန်၏သား ယောရှုတို့ကိုသာ ချန်လှပ်၏။” တောလည်ရာကျမ်း ၁၄:၂၈–၃၀။
ဆစ္စတာ ဝှိုက်က ယောရှုနှင့် ကာလက်တို့သည် “လောကခေတ်များ၏ အဆုံးသတ်သည် ရောက်လာသောသူများ” ကို ကိုယ်စားပြုကြောင်း၊ ထိုသူများသည် “ယဇ်ပူဇော်ခြင်းအားဖြင့် ဘုရားသခင်နှင့် ပဋိညာဉ်ပြုကြသည်” ဟု ဖော်ပြထားသည်။
“ကမ္ဘာ၏အဆုံးကာလများသည် ရောက်ရှိလာသော ငါတို့အား သတိပေးခြင်းအတွက် ဤသမိုင်းကို မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ ယနေ့ ဘုရားသခင်၏လူတို့သည် ဣသရေလအမျိုးသားတို့၏ အတွေ့အကြုံကို မည်မျှအကြိမ်ကြိမ် ပြန်လည်ကြုံတွေ့နေကြသနည်း။ သူတို့သည် မည်မျှအကြိမ်ကြိမ် ညည်းညူကာ တိုင်တန်းကြသနည်း။ ထာဝရဘုရားက သူတို့ကို ရှေ့သို့ တိုးသွားရန် မိန့်တော်မူသောအခါ၊ သူတို့သည် မည်မျှအကြိမ်ကြိမ် နောက်ဆုတ်ကြသနည်း။ ကာလက်နှင့် ယောရှုကဲ့သို့ သစ္စာတည်ကြည်မှုနှင့် မလှုပ်မယှက်သော ယုံကြည်ခြင်းရှိသည့် လူများ ချို့တဲ့နေသောကြောင့် ဘုရားသခင်၏အမှုတော်သည် နစ်နာလျက်ရှိသည်။ ဘုရားသခင်သည် မိမိတို့ကို ကိုယ်တော်ထံ လုံးလုံးလျားလျား ဆက်ကပ်၍ ကိုယ်တော်၏ ဝိညာဉ်တော်ဖြင့် ပြည့်ဝစေခြင်းခံရမည့် လူများကို ခေါ်တော်မူ၏။ ခရစ်တော်နှင့် လူသားမျိုးနွယ်၏အမှုတော်သည် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်၍ ကိုယ်ကိုယ်ကို ပူဇော်အနစ်နာခံသော လူများကို တောင်းဆိုသည်။ ထိုသူတို့သည် စခန်းပြင်သို့ ထွက်သွား၍ ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်းကို ခံဆောင်ရမည်။ သူတို့သည် ခွန်အားကြီးမား၍ ရဲရင့်သော လူများ၊ မြတ်သောလုပ်ငန်းများအတွက် သင့်တော်သူများ ဖြစ်ကြစေ။ ထို့ပြင် ယဇ်ပူဇော်ခြင်းအားဖြင့် ဘုရားသခင်နှင့် ပဋိညာဉ်ချုပ်ကြစေ။” Review and Herald, May 20, 1902.
ယောရှုနှင့် ကာလက်တို့နှင့် ပြန်လည်တည်ဆောက်ထားသော ပဋိညာဉ်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသကဲ့သို့၊ ပြန်လည်သက်တမ်းတိုးခံရသော ပဋိညာဉ်သည် တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်နှင့် လူအုပ်ကြီးတော်နှင့် ပြုသော ပဋိညာဉ်ဖြစ်သည်။ မူလပဋိညာဉ်ရွေးချယ်ခံလူမျိုးသည် ဘုရားသခင်နှင့် ကွာရှင်းခံရပြီး တောကန္တာရ၌ သေရန် ချမှတ်ခံရပြီးနောက်၊ ထိုပဋိညာဉ်ကို ပြန်လည်သက်တမ်းတိုးတော်မူသည်။ တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်နှင့် ပြုသော ပဋိညာဉ်သည် ယခင်ရွေးချယ်ခံလူမျိုးတစ်စု ပယ်ချခံရသော သမိုင်းတစ်ရပ်တည်းအတွင်း၌ပင် ပြည့်စုံအောင် ဆောင်ရွက်ခံရသည်။
ဧဖက်သည် “နှစ်သက်ဖွယ်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး ယောရှုနှင့် အစောပိုင်းအသင်းတော်တို့က ပြီးမြောက်စေခဲ့သော အမှုသည်လည်း “နှစ်သက်ဖွယ်” ဖြစ်ခဲ့သည်။ ယောရှုသည် ဘုရားသခင်၏လူမျိုးကို ကတိထားရာပြည်သို့ ဦးဆောင်ခေါ်သွားသောအခါ၊ သူသည် အောင်ပွဲခံလျက် ရှေ့သို့ ထွက်သွားခဲ့သည်။ ပထမတံဆိပ်သည် ဧဖက်အသင်းတော်နှင့် အပြိုင်ဖြစ်ပြီး၊ အောင်ပွဲခံလျက် ရှေ့သို့ ထွက်သွားသော မြင်းဖြူတစ်စီးဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည်။ ဤအရာသည် ယောရှုနှင့် တမန်တော်ခေတ်အသင်းတော်တို့အတွက် မှန်ကန်ခဲ့သည်။ ပထမတံဆိပ်သည် ရှေးခေတ်ဣသရေလနှင့် မျက်မှောက်ခေတ်ဣသရေလ နှစ်ရပ်လုံး၌ ဧဖက်အသင်းတော်နှင့် အပြိုင်ဖြစ်သည်။
“စမုရနာ” ဟူသောအမည်သည် သေဆုံးသူတို့ကို အလောင်းမပုပ်စေရန် လိမ်းအသုံးပြုသည့် ဆီတစ်မျိုးဖြစ်သော “မုရန်” ဟူသောစကားမှ ဆင်းသက်လာသည်။ ဒုတိယတံဆိပ်ကို “ကြီးမားသော ဓား” နှင့် “တန်ခိုး” ပေးအပ်ခံရသော အနီရောင်မြင်းဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားပြီး၊ ၎င်းသည် “မြေကြီးပေါ်မှ ငြိမ်သက်ခြင်းကို” ယူသွားရန် ဖြစ်ကာ၊ ထိုသမိုင်းကာလတွင် လူတို့သည် “အချင်းချင်း သတ်ကြလိမ့်မည်” ဟု ဆိုလိုသည်။ ဒုတိယတံဆိပ်သည် စမုရနာအသင်းတော်နှင့် တစ်ပြိုင်နက်တည်း သက်ဆိုင်နေပြီး၊ ဘုရားသခင်၏ ရန်သူများအား ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးကို အနိုင်ယူ၍ သတ်ဖြတ်ခွင့်ပြုသော အာဏာကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ဤအရာသည် တမန်တော်များခေတ် အသင်းတော်နောက်ပိုင်းကာလတွင်လည်းကောင်း၊ တရားသူကြီးများ၏ သမိုင်းတွင်လည်းကောင်း ပြည့်စုံအကောင်အထည်ပေါ်ခဲ့သည်။ သမိုင်းနှစ်ရပ်စလုံးတွင် ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ လူမျိုးအပြင်ဘက်ရှိ အင်အားများကို မိမိ၏ လူမျိုးအပေါ် စစ်ပွဲနှင့် သေခြင်းကို ဆောင်ကြဉ်းစေရန် ခွင့်ပြုတော်မူခဲ့သည်။ တမန်တော်ခေတ် အသင်းတော်၌ ထိုစစ်ပွဲသည် ခရစ်တော်၏ ဘာသာတရားကို ငြင်းပယ်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပြီး၊ ယခင်ဧဖက်ကာလတွင် ထိုဘာသာတရားသည် လောကသို့ ဧဝံဂေလိတရားကို ဆောင်ယူသွားစဉ် အနိုင်မယူနိုင်သော အရာဖြစ်ခဲ့သည်။ တရားသူကြီးများခေတ်တွင် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုး၏ ရန်သူများ၏ လှုံ့ဆော်ချက်မှာ ယခင်ဧဖက်ကာလအပေါ် အခြေခံထားခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုကာလ၌ ဘုရားသခင်သည် အဲဂုတ္တုပြည်နှင့် ယောရှုအား အသုံးပြု၍ အနိုင်ယူစေခဲ့သော နောက်ဆက်တွဲ တိုင်းနိုင်ငံများအပေါ် မိမိ၏ တန်ခိုးကို ထင်ရှားပြသတော်မူခဲ့သည်။ ဒုတိယတံဆိပ်သည် ရှေးဣသရေလနှင့် ခေတ်သစ်ဣသရေလ နှစ်မျိုးစလုံး၌ စမုရနာအသင်းတော်နှင့် တစ်ပြိုင်နက်တည်း သက်ဆိုင်နေသည်။
“ပါဂါမုန်” ဟူသည်မှာ “ခိုင်ခံ့စွာ ကာကွယ်ထားသော မြို့တော်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ ထိုကြောင့် ရှင်ဘုရင်တစ်ပါး၏ နန်းတော်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ တတိယတံဆိပ်သည် ပါဂါမုန်နှင့် အပြိုင်ပြေးလျက်ရှိပြီး၊ ဘုရားသခင်၏ တရားစီရင်ခြင်းကို ဆန့်ကျင်လျက် လူသား၏ တရားစီရင်ခြင်းကို မြေကြီးပေါ်ရှိ ရှင်ဘုရင်များက ဆောင်ရွက်သော သမိုင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထို့ကြောင့် “ဂျုံ,” “မုယော,” “ဆီ” နှင့် “စပျစ်ရည်” တို့ကို ချိန်တွယ်သော “နှစ်ဖက်ချိန်ခွင်” ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည့် အတိုင်းအတာ၊ သို့မဟုတ် တရားစီရင်ခြင်းသည်၊ ဘုရားသခင်၏ တရားစီရင်ခြင်းနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် အစဉ်အမြဲ ချို့ယွင်းလျက်ရှိသော မင်းကြီးဆိုင်ရာ လူ့အာဏာကို ဖော်ထုတ်ပြသသည်။ သစ္စာရှိသော တိုင်းတာမှု သို့မဟုတ် သစ္စာရှိသော ချိန်တွယ်မှုတစ်ရပ်သည် နှစ်ဖက်ချိန်ခွင် မလိုအပ်ကြောင်းကို သတိရပါ။ နှစ်ဖက်ချိန်ခွင်သည် မညီမျှသော တရားစီရင်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။
“မုယော” သည် ပသခါပွဲတော်၏ “ပဌမအသီး” ပူဇော်သက္ကာ၏ သင်္ကေတဖြစ်ပြီး၊ “ဂျုံ” သည် ပင်တေကုတ္တေပွဲတော်၏ “လှိုင်းခတ်မုန့်နှစ်လုံး” ပူဇော်သက္ကာ၏ သင်္ကေတဖြစ်သည်။ “ဆီ” သည် သန့်ရှင်းသောဝိညာဉ်တော်၏ သင်္ကေတဖြစ်ပြီး၊ “စပျစ်ရည်” သည် သွန်သင်ချက်၏ သင်္ကေတဖြစ်သည်။ ရှေးဣသရေလခေတ်ရှိ Pergamos သည် ပသခါပွဲမှ ပင်တေကုတ္တေကာလအထိဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ဘုရားသခင်၏ ကိုးကွယ်ခြင်းစနစ်အပေါ် တရားစီရင်ခြင်းကို ဆောင်ကြဉ်းလာခဲ့သော ဣသရေလ၏ အလျှော့ပေးညှိနှိုင်းသည့် ဘုရင်များ၏ ကာလဖြစ်သည်။ ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ဆိုင်ရာ အမှန်တရားများကို “စပျစ်ရည်” နှင့် “ဆီ” တို့ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည်။ ရှေးဣသရေလနှင့် ခေတ်သစ်ဣသရေလ နှစ်မျိုးစလုံးတွင် Pergamos အသင်းတော်သည် စာတန်က Smyrna ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော သမိုင်းကာလအတွင်း သွေးသွန်းခြင်းအားဖြင့် မဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့သည့်အရာကို ဆောင်ရွက်ရန် ကြိုးပမ်းသည့် ကာလဖြစ်သည်။ Pergamos တွင် စာတန်သည် Smyrna တွင် ကိုယ်စားပြုထားသကဲ့သို့ သွေးသွန်းခြင်းအားဖြင့်မဟုတ်ဘဲ၊ အလျှော့ပေးညှိနှိုင်းမှုအားဖြင့် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတော်နှင့် ဘုရားသခင်၏ အမှန်တရားကို ဖျက်ဆီးရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။ ရှေးဣသရေလ၏ ဘုရင်များ၏ အလျှော့ပေးညှိနှိုင်းမှုသည် ခေတ်သစ်ဣသရေလတွင် Constantine ၏ အလျှော့ပေးညှိနှိုင်းမှုကို ပုံရိပ်ပြုသည်။
သိအာတီရာသည် “နောင်တရသော ယဇ်ပူဇော်သက္ကာ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ ဘုရားသခင်၏ နာမတော်ကြောင့် သတ်ဖြတ်ခံရသော မိမိလူမျိုးတော်အား ဘုရားသခင် ပေးတော်မူသည့် သက္ကလာခံခြင်း၏ ဝိညာဉ်ကို ဖော်ပြသည်။ နောင်တရသော ယဇ်ပူဇော်သက္ကာသည် ခုနှစ်ဆယ်နှစ် သုံ့ပန်းဘဝကာလအတွင်း ဒံယေလ၊ ရှဒရက်၊ မေရှက်နှင့် အဘက်နေဂေါတို့၌ ထင်ရှားသကဲ့သို့ အလွန်ပြင်းထန်သော အခြေအနေများအောက်၌ ခရစ်တော်ကို အမှုတော်ဆောင်ရန် စိတ်လိုလားခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသကဲ့သို့၊ တစ်ဆယ့်နှစ်ရာခြောက်ဆယ်နှစ်၏ သမိုင်းကာလအတွင်း ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ၏ လက်အောက်တွင် ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်း၊ အကျဉ်းချခြင်း၊ အသေရေဖျက်ခြင်းနှင့် သတ်ဖြတ်ခြင်းတို့ကို ခံခဲ့ရသော ဝေါလ်ဒင်ရှန်များ၊ ဟူဂျီနော့များနှင့် အခြားသူတို့၏ ယဇ်ပူဇော်သက္ကာကိုလည်း ကိုယ်စားပြုသည်။ စတုတ္ထ တံဆိပ်သည် သိအာတီရာအသင်းတော်နှင့် ပြိုင်ညီစွာ ဆက်လက်သွားပြီး၊ ရှေးဗာဗုလုန်က ရှေးဣသရေလအပေါ် ပြုခဲ့သော ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းနှင့် ခေတ်သစ်ဗာဗုလုန်က ခေတ်သစ်ဣသရေလအပေါ် ပြုသော ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းတို့ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ သုံ့ပန်းဘဝ နှစ်မျိုးစလုံး၏ သမိုင်းမှာ အမှန်တရားမှ ကျဆင်းဖောက်ပြန်ခြင်းကို ဦးစွာ လိုအပ်ခဲ့ပြီး၊ ထိုအရာကို ဣသရေလ၏ ဘုရင်များနှင့် ကွန်စတန်တိုင်း ဧကရာဇ်တို့က ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနှစ်မျိုးစလုံးသည် သိအာတီရာက ကိုယ်စားပြုသည့် ကာလတစ်ရပ်အတွက် လမ်းခင်းပေးခဲ့ကြသည်။
စရဒိသည် မိမိ၌ရှိသည်ဟု ဝန်ခံကြေညာသော အမည်နှင့် ကိုက်ညီသော အဓိပ္ပာယ်မရှိဘဲ၊ ထိုဝန်ခံကြေညာခြင်းသည် လိမ်လည်ခြင်းသာဖြစ်၏။ Shekinah ၏ မျက်မှောက်တော်သည် ဒုတိယဗိမာန်တော်၌ မည်သည့်အခါမျှ ထင်ရှားစွာ မဖော်ပြခဲ့။ ခရစ်တော်၏ မျက်မှောက်တော်သည်လည်း စရဒိ၏ သမိုင်း၌ မည်သည့်အခါမျှ မဖော်ပြခဲ့။ အမှောင်ခေတ်များ၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးသည် အခြေခံအားဖြင့် ရှေ့သို့ တစ်လှမ်းတိုး၍ နောက်သို့ နှစ်လှမ်းဆုတ်သော အစဉ်တစိုက်သော အဖြစ်အပျက်များသာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ပရိုတက်စတင့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးအတွင်း စရဒိ၏ သမိုင်းက ပြီးမြောက်စေရန် ရည်ရွယ်ထားခဲ့သော အလုပ်သည် မည်သည့်အခါမျှ အပြီးသတ်မခံခဲ့ရ။
“Philadelphia” ဟူသည်မှာ ညီအစ်ကိုချစ်ခြင်းကို ဆိုလိုပြီး၊ ဘုရားသခင်ကို ဦးစွာမချစ်လျှင် သင်၏ ညီအစ်ကိုကို ချစ်ရန် မဖြစ်နိုင်ပေ။
တစ်စုံတစ်ယောက်က “ငါသည် ဘုရားသခင်ကို ချစ်၏” ဟုဆိုသော်လည်း မိမိညီအစ်ကိုကို မုန်း၏ဆိုလျှင်၊ ထိုသူသည် မုသာပြောသောသူဖြစ်၏။ အကြောင်းမူကား၊ မိမိမြင်ဖူးသော ညီအစ်ကိုကို မချစ်သောသူသည် မိမိမမြင်ဖူးသော ဘုရားသခင်ကို မည်သို့ချစ်နိုင်မည်နည်း။ ထို့ပြင် “ဘုရားသခင်ကို ချစ်သောသူသည် မိမိညီအစ်ကိုကိုလည်း ချစ်ရမည်” ဟူသော ပညတ်တော်ကိုလည်း ငါတို့သည် ကိုယ်တော်ထံမှ ရရှိထားကြ၏။ ၁ ယောဟန် ၄:၂၀၊ ၂၁။
ဖိလဒေလဖိသည် ဘုရားသခင်ကို ချစ်သော အသင်းတော်ကို ကိုယ်စားပြု၍၊ ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် ဖိလဒေလဖိအပေါ် ပြစ်တင်ရှုတ်ချမှု သို့မဟုတ် ဆုံးမပြစ်တင်မှု မရှိချေ။
ဖိလဒေလဖိအသင်းတော်၏ ကောင်းကင်တမန်ထံသို့ ရေးလော့။ သန့်ရှင်းတော်မူသောသူ၊ သစ္စာမှန်ကန်တော်မူသောသူ၊ ဒါဝိဒ်၏ သော့ကို ကိုင်ဆောင်တော်မူသောသူ၊ ဖွင့်လျှင် အဘယ်သူမျှ မပိတ်နိုင်၊ ပိတ်လျှင်လည်း အဘယ်သူမျှ မဖွင့်နိုင်သောသူက ဤသို့ မိန့်တော်မူ၏။ သင်၏အကျင့်တို့ကို ငါသိ၏။ ကြည့်ရှုလော့၊ ငါသည် သင့်ရှေ့၌ ဖွင့်ထားသော တံခါးကို ချထားပြီ။ ထိုတံခါးကို အဘယ်သူမျှ မပိတ်နိုင်။ အကြောင်းမူကား သင်၌ ခွန်အားအနည်းငယ်ရှိသော်လည်း၊ ငါ၏နှုတ်ကပတ်တော်ကို စောင့်ထိန်းခဲ့ပြီး၊ ငါ၏နာမကိုလည်း မငြင်းပယ်ခဲ့။ ကြည့်ရှုလော့၊ မိမိတို့ကိုယ်ကို ယုဒလူဟု ဆိုကြသော်လည်း မဟုတ်ဘဲ မုသားပြောသော စာတန်၏ တရားဇရပ်မှသူတို့ကို ငါလုပ်မည်။ ကြည့်ရှုလော့၊ သူတို့သည် သင့်ခြေရှေ့သို့ လာ၍ ကိုးကွယ်ကြမည်အောင် ငါလုပ်မည်။ ထိုသို့ဖြင့် ငါသည် သင့်ကို ချစ်တော်မူကြောင်းကို သူတို့သိကြလိမ့်မည်။ သင်သည် ငါ၏ သည်းခံခြင်းနှင့်ဆိုင်သော နှုတ်ကပတ်တော်ကို စောင့်ထိန်းခဲ့သောကြောင့်၊ မြေပေါ်၌ နေထိုင်ကြသောသူတို့ကို စမ်းသပ်ခြင်းငှာ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးအပေါ်သို့ ကျရောက်လာမည့် စုံစမ်းခြင်း၏ အချိန်ကာလမှ ငါလည်း သင့်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မည်။ ကြည့်ရှုလော့၊ ငါသည် အလျင်အမြန် လာမည်။ သင်၌ရှိသောအရာကို အခိုင်အမာ ကိုင်စွဲလော့၊ သို့မှသာ သင်၏သရဖူကို အဘယ်သူမျှ မယူသွားစေရ။ အောင်မြင်သောသူကို ငါ၏ဘုရားသခင်၏ ဗိမာန်တော်၌ တိုင်တစ်တိုင်အဖြစ် ငါခန့်ထားမည်။ သူသည် နောက်တဖန် ပြင်သို့ မထွက်ရတော့။ ထို့ပြင် ငါ၏ဘုရားသခင်၏ နာမတော်ကိုလည်းကောင်း၊ ငါ၏ဘုရားသခင်ထံမှ ကောင်းကင်မှ ဆင်းသက်လာသော မြို့တော်တည်းဟူသော ယေရုရှလင်သစ်၏ နာမကိုလည်းကောင်း၊ ငါ၏ နာမသစ်ကိုလည်းကောင်း သူ့အပေါ်၌ ငါရေးသားမည်။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၃:၇–၁၂။
ဖိလဒေလဖိအား “ဒါဝိဒ်၏သော့ချက်” ကို ပေးအပ်ခံရ၏။ ရှေးဣသရေလ၏ ဖိလဒေလဖိသမိုင်း၌လည်း သူတို့အား ဒါဝိဒ်၏သားတော်ကို ပေးအပ်ခဲ့ပြီး၊ ထိုအရာသည် အခြားအရာများအနက် ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ အခြေခံသဘောတရားဖြစ်သော အာလဖနှင့် ဩမေဂါ၊ အစနှင့် အဆုံးကို ကိုယ်စားပြု၏။ ထိုသော့ချက်သည် “သမိုင်းဖြတ်သန်းအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုနည်း” (historicism) ၏ နည်းလမ်းတရားကို ကိုယ်စားပြု၏။ ရှေးဣသရေလ၏ အဆုံးကာလ၌ ဖိလဒေလဖိအသင်းတော်က ကိုယ်စားပြုသော ကာလတွင်၊ သမ္မာကျမ်းစာပရောဖက်ပြုချက်၏ မူလရေးသားသူကိုယ်တိုင်ပင် ထိုသော့ချက်ဖြစ်တော်မူ၏။ မီလာရိုက်သမိုင်း၌ ဖိလဒေလဖိအသင်းတော်က ကိုယ်စားပြုသော ကာလတွင်၊ ဝီလျံ မီလာအား ထိုသော့ချက်ကို ပေးအပ်ခဲ့၏။ ထိုသမိုင်းနှစ်ရပ်၌ ခရစ်တော်သည် မိမိတို့ကို အာဗြဟံ၏သားတို့ဟု ထင်မြင်ကြသော်လည်း အမှန်မဟုတ်သော ယုဒလူတို့နှင့် ဆက်ဆံတော်မူ၏။ မီလာသည်လည်း မိမိတို့ကို ဝိညာဉ်ရေးရာ ယုဒလူတို့ဟု ထင်မြင်ကြသော်လည်း အမှန်မဟုတ်သော ပရိုတက်စတင့်တို့နှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့၏။
နားရှိသောသူသည် ဝိညာဉ်တော်သည် အသင်းတော်တို့အား မိန့်တော်မူသောစကားကို ကြားပါစေ။ ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၃:၁၃။
လောဒိကိအာဟူသည်မှာ “တရားစီရင်ခံရသော လူမျိုး” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ လောဒိကိအာသားများသည် ခရစ်တော်၏ခေတ်ကာလရှိ ယုဒလူမျိုးများဖြစ်ကာ၊ ယေရုရှလင်မြို့ ပျက်စီးသွားသည့် အေဒီ ၇၀ ခုနှစ်တွင် နောက်ဆုံး၌ တရားစီရင်ခံခဲ့ကြသည်။ မိစ္ဆာဘက်သို့ ကျောခိုင်းသွားသော ပရိုတက်စတင့်ဝါဒ၏ နောက်ဆုံးတရားစီရင်ခြင်းသည် တနင်္ဂနွေဥပဒေ အကျပ်အတည်းကာလ၌ ဖြစ်ပေါ်သော်လည်း၊ ၁၈၄၄ ခုနှစ် နွေဦးတွင် ပထမကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကားကို သူတို့ ငြင်းပယ်ခဲ့ကြသောအခါ သူတို့၏တရားစီရင်ခြင်းကို တွေ့ကြုံခဲ့ရပြီး၊ ထို့နောက် ဘုရားသခင်အလိုတော်အားဖြင့် ဗာဗုလုန်၏ သမီးများဟု ကြေညာသတ်မှတ်ခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။ ထိုပြိုလဲသွားသော ပရိုတက်စတင့်များသည် စုံစမ်းစစ်ဆေးတရားစီရင်ခြင်း၏ နောက်ဆုံးနေ့ရက်များ၌ရှိသော လောဒိကိအာဆန်သော အက်ဒ်ဗင်တစ်ဝါဒကို ပုံဆောင်ပြကြသည်။
ယခု ကျွန်ုပ်တို့သည် ဗျာဒိတ်ကျမ်းပါ အသင်းတော်ခုနစ်ပါးကို ပရောဖက်ပြုသင်္ကေတများအဖြစ် မှန်ကန်စွာ နားလည်နိုင်သည့် နည်းလမ်းအမျိုးမျိုးကိုလည်းကောင်း၊ ထို့နောက် ပရောဖက်ပြုအရ လက်တွေ့အသုံးချနိုင်သည့် နည်းလမ်းများကိုလည်းကောင်း အခြေခံအားဖြင့် ပြန်လည်သုံးသပ်ပြီးဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် ထိုအရာများကို “အမြင့်ဆုံးသော အာဏာပိုင်ထံမှ ကျွန်ုပ်တို့အား ပေးအပ်ထားသော” ပရောဖက်ပြုစည်းကမ်းများ၏ အခြေအနေဘောင်အတွင်း၌သာ နားလည်၍ အသုံးချရမည်ဖြစ်သည်။
ယောဟန်သည် ထိုသတင်းစကားများကို မှတ်တမ်းတင်ခဲ့စဉ် အချိန်၌ တည်ရှိနေသော အသင်းတော်ခုနစ်ခုအား ပေးအပ်ခဲ့သော သတင်းစကားများပင် အသင်းတော်ခုနစ်ခုသို့ ပေးအပ်သော သတင်းစကားများဖြစ်သည်။ အသင်းတော်ခုနစ်ခုသို့ ပေးအပ်သော သတင်းစကားများသည် သမိုင်းတစ်လျှောက်လုံးရှိ အသင်းတော်အပေါင်းတို့အတွက် ညွှန်ကြားချက်နှင့် သတိပေးချက်ကို ပေးသည်။ အသင်းတော်ခုနစ်ခုသို့ ပေးအပ်သော သတင်းစကားများသည် သမိုင်းတစ်လျှောက်လုံးရှိ ခရစ်ယာန်တစ်ဦးချင်းစီအတွက်လည်း ညွှန်ကြားချက်နှင့် သတိပေးချက်ကို ပေးသည်။ အသင်းတော်ခုနစ်ခုသည် တမန်တော်များ၏ အချိန်မှ ကမ္ဘာအဆုံးတိုင်အောင် ခရစ်ယာန်သမိုင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အသင်းတော်ခုနစ်ခုသည် မောရှေ၏ အချိန်မှ အေဒီ ၇၀ ခုနှစ်တွင် ယေရုရှလင်မြို့ ပျက်စီးခြင်းတိုင်အောင် ရှေးဣသရေလသမိုင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အသင်းတော်ခုနစ်ခုကို ပထမအသင်းတော်လေးခုနှင့် နောက်ဆုံးအသင်းတော်သုံးခုတို့အကြားရှိ ခြားနားချက်ကို သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ခြင်းအားဖြင့် သိမြင်၍ လက်တွေ့အသုံးချနိုင်သည်။
ကျွန်ုပ်တို့ ခွဲခြားသတ်မှတ်လျက်ရှိသော မတူကွဲပြားသည့် ပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာ အသုံးချချက် ခြောက်မျိုးအနက်၊ ထိုအသုံးချချက်များကို တံဆိပ်ခုနစ်ခုထဲ၌လည်း ထပ်မံဖော်ပြထားသည်။
ဤအမှန်တရားများကို နောက်ဆောင်းပါး၌ ကျွန်ုပ်တို့ ဆွေးနွေးတင်ပြမည်။