ပနီယုံ — နံပါတ်လေး

Panium ၏ သမိုင်းတွင် Antiochus Magnus နှင့် Macedon ၏ Philip တို့အကြား မဟာမိတ်ဖွဲ့စည်းခြင်းတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ စစ်တိုက်မှုသည် ကလေးဘုရင် Ptolemy V ကို တိုက်ရိုက်ဆန့်ကျင်၍ Antiochus က ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး၊ Philip သည် နိုင်ငံတော်၏ အခြားဒေသများတွင် မိမိ၏ စစ်ဆင်ရေးများကြောင့် အီဂျစ်၏ ကလေးဘုရင်အား ကူညီရန် အခြားတပ်မတော်များ လာရောက်နိုင်ခြင်းကို တားဆီးပေးခဲ့သော အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ဤအရာ၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ Panium တွင် Ptolemy V ကို အနိုင်ယူခဲ့သော Antiochus Magnus ဖြင့်လည်းကောင်း၊ 1989 ခုနှစ်တွင် USSR ကို အနိုင်ယူခဲ့သော Reagan ဖြင့်လည်းကောင်း ကိုယ်စားပြုထားသည့် Trump က၊ တောင်ဘက်၏ နောက်ဆုံးဘုရင်ဖြစ်သော Putin ကို—အီဂျစ်၏ ကလေးဘုရင်ဖြင့် ပုံဆောင်ပြထားသည့် (ကလေး ဟူသည်မှာ ပရောဖက်ပြုချက်အရ နောက်ဆုံးမျိုးဆက်ကို ဆိုလိုသည်)—အနိုင်ယူသည်ဟု ဆိုလိုသည်။

ဖိလိပ္ပု ဟူသည်မှာ “မြင်းများကို ချစ်သောသူ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ “မြင်းများ” သည် စစ်ရေးအာဏာနှင့် စီးပွားရေးအာဏာ နှစ်မျိုးလုံးကို သင်္ကေတပြုသည်။ မြင်းများသည် ရထားများကို ဆွဲယူကြသကဲ့သို့ စစ်သားများကလည်း မြင်းများကို စီးနင်းကြသည်၊ ထို့ပြင် မြင်းများသည် ကုန်ပစ္စည်းများကိုလည်း ဈေးကွက်သို့ ပို့ဆောင်ပေးသည်။ “မြင်းများ” သည် “ရထားများ၊ သင်္ဘောများနှင့် မြင်းစီးသူများ” ၏ သင်္ကေတဖြစ်ပြီး၊ ထိုသည်ပင် အခန်းငယ် လေးဆယ်တွင် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း မြောက်ဘုရင်နှင့် ၎င်း၏ ကိုယ်စားလှယ်ဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုအတွင်း အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ အဓိက သင်္ကေတဖြစ်သည်။

Trump ၏ မဟာမိတ်သည် မက်ဆီဒိုးနီးယားပြည်သား ဖိလိပ္ပုနှင့် စတုရန်းမင်း ဟေရုဒ် ဖိလိပ္ပုတို့၌ ပုံဆောင်ခြင်းနှစ်မျိုးရှိသည်။ ဟေရုဒ် ဖိလိပ္ပုဖြစ်စေ၊ မက်ဆီဒိုးနီးယားပြည်သား ဖိလိပ္ပုဖြစ်စေ၊ ဤသင်္ကေတသည် ကဲသာ သို့မဟုတ် အန်တီအိုခပ်စ်က အသီးသီးပေးအပ်သော အာဏာကို ချစ်မြတ်နိုးသူတစ်ဦးကို ဖော်ညွှန်းသည်။ ဖိလိပ္ပုသည် မြင်းများကို နှစ်သက်သည်၊ ထို့ပြင် ဖိလိပ္ပုတစ်ဦးသည် မဟာအလက်ဇန္ဒား၏ နိုင်ငံတော်အတွင်း ဗဟိုကျပြီး အခြေခံကျသော အခန်းကဏ္ဍကို ကိုင်ဆောင်ထားခဲ့သော မက်ဆီဒိုးနီးယားမှ ဖြစ်သည်။

၎င်းသည် သူ၏မိခင်မြေ၊ သူ၏ဖခင် ဖိလိပ္ပု II ထံမှ အမွေဆက်ခံခဲ့သော နိုင်ငံတော်ဖြစ်ပြီး၊ သူ၏ အလွန်ကျယ်ဝန်းသော အင်ပါယာအတွက် စတင်ထိုးဖောက်ရာ အခြေခံစင်မြင့်လည်း ဖြစ်သည်။ ဂရိနိုင်ငံ၏ မြောက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသော မာစီဒုန်သည် အလက်ဇန္ဒား မွေးဖွားခဲ့ရာ (Pella, 356 BC) နှင့် ကြီးပြင်းခဲ့ရာ နိုင်ငံရေးနှင့် စစ်ရေး အဓိကဗဟိုချက်အဖြစ် သီးခြားထင်ရှားခဲ့ပြီး၊ ၎င်းက သူ၏ အောင်ပွဲခံ သိမ်းပိုက်မှုများကို လှုံ့ဆော်ပေးသော အစပြု အရင်းအမြစ်များ၊ လူအင်အားနှင့် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ ဖွဲ့စည်းပုံတို့ကို ပံ့ပိုးပေးခဲ့သည်။ အနှစ်သာရအားဖြင့် မာစီဒုန်သည် အလက်ဇန္ဒား၏ နိုင်ငံတော်၏ ဗဟိုနျူကလိယ ဖြစ်ခဲ့သည်—၎င်း၏ စတင်ရာအမှတ်၊ စစ်ရေးမောင်းနှင်အင်ဂျင်နှင့် သူ၏ အင်ပါယာသည် ၎င်း၏ နယ်နိမိတ်များကို အလွန်ဝေးကွာအောင် ကျော်လွန်၍ ကြီးထွားလာခဲ့သော်လည်း၊ မာစီဒုန်ဘုရင်တစ်ပါးအဖြစ် သူ၏ အမှတ်အသားကို အခြေချ ထိန်းသိမ်းပေးခဲ့သော ဒေသလည်း ဖြစ်သည်။

Macedon သည် အလက်ဇန္ဒား၏ လေးပိုင်းခွဲထားသော နိုင်ငံတော်အတွင်း မြောက်ဘက်ဒေသကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထို့ကြောင့် ဖိလိပ္ပုတစ်ဦးမှာ ‘စတုတ္ထတစ်ပိုင်း’ ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော Tetrarch ဖြစ်ပြီး၊ အခြား ဖိလိပ္ပုတစ်ဦးမှာ အလက်ဇန္ဒား၏ ယခင် အင်ပါယာ၏ လေတိုက်ရာ လေးဘက်အနက် ‘လေးပုံတစ်ပုံ’ ဖြစ်သည်။

ဟေရောဒ်သည် ပဋိညာဉ်ကို ငြင်းပယ်သူတစ်ဦး၏ ကိုယ်စားပြုရုပ်ပုံဖြစ်သည်။ ဟေရောဒ်သို့ ဆက်သွယ်သည့် အသွေးအဆက်ဖြစ်သော ဧသောသည် မိမိ၏ သားဦးအခွင့်ကို ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။ ရွေးကောက်ခံ ပဋိညာဉ်လူမျိုး၏ သမိုင်းအစအဦး၌ပင် ဧသောသည် ခရစ်တော်သည် အတည်ပြုရန် အသေခံတော်မူခဲ့သော ပဋိညာဉ်ကို ငြင်းပယ်သူတို့၏ သင်္ကေတဖြစ်လာသည်။ ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ ရွေးကောက်ခံ ပဋိညာဉ်လူမျိုးကို မျိုးနွယ်တစ်ဆယ့်နှစ်စုအဖြစ် တိုးချဲ့မည့် အတိအကျသော အခိုက်အတန့်၌ပင် ဧသောသည် ပုန်ကန်ခဲ့သည်။ ရှေးဣသရေလ၏ အဆုံး၌လည်း၊ လက်ဝါးကပ်တိုင်ရှေ့တွင် ယုဒလူတို့က “ကဲသာဘုရင်မှတစ်ပါး အခြားဘုရင်မရှိ” ဟု ကြေညာခဲ့ကြသောအခါ၊ ယုဒလူမျိုးသည် အဆုံးပိုင်းတွင် အစပိုင်း၌ ဧသောအားဖြင့် ကြိုတင်ပုံဖော်ထားခဲ့သော သင်္ကေတဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဟေရောဒ်၏ မျိုးရိုးဇယားသည် ဧသော၏ အသွေးအဆက်နှင့် ယုဒလူတို့၏ အသွေးအဆက်တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ ယင်းသည် အစပိုင်း၌ ပုန်ကန်သော ပဋိညာဉ်ချိုးဖောက်သူတစ်ဦးအားဖြင့်လည်းကောင်း၊ အဆုံးပိုင်း၌ ပုန်ကန်သော ပဋိညာဉ်လူမျိုးအားဖြင့်လည်းကောင်း သင်္ကေတပြုထားသော အသွေးအဆက်ဖြစ်သည်။

မဟာဟေရုတ်မင်းသည် ယောသပ်နှင့် မရိကို ဗက်လင်မြို့သို့ ရောက်စေသော အခွန်စည်းကြပ်မှုကို ချမှတ်ခဲ့ပြီး၊ သူ၏ သားသုံးယောက်အနက် တစ်ယောက်ဖြစ်သော မဟာဟေရုတ်၏သား ဟေရုတ်အန္တိပတ်သည် လက်ဝါးကပ်တိုင်၏ ကာလအတွင်း အုပ်စိုးခဲ့သည်။ ခရစ်တော်၏ အသက်တာသည် မွေးဖွားခြင်းမှ သေခြင်းတိုင်အောင် ဟေရုတ်၏ မိသားစုအားဖြင့် သင်္ကေတသဘောဖြင့် ဖော်ပြခံရသဖြင့်၊ ထိုသမိုင်းက ရွေးကောက်ခံလူမျိုး၏ စစ်ဆေးခြင်းလာရောက်မှု၏ အချိန်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ထုတ်ပြသသည်။ သို့ရာတွင် ထိုလာရောက်စစ်ဆေးခြင်းကို ယုဒလူတို့သည် အများအားဖြင့် မမြင်ခဲ့ကြပေ။

ဟေရုဒ်မင်းကြီးသည် ယေရှု၏ဖွားမြင်ခြင်းကိုတုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် ကလေးငယ်များကိုသတ်ဖြတ်ခဲ့ပြီး၊ ထိုသို့အားဖြင့် အီဂျစ်ပြည်၌ ကလေးငယ်များကို သတ်ဖြတ်နေစဉ် မောရှေ၏ဖွားမြင်ခြင်းနှင့်ဆိုင်သော သမိုင်းကို ပြန်လည်ထပ်တလဲလဲ ဖြစ်စေခဲ့သည်။ ပထမအကြိမ် ကလေးငယ်များကို သတ်ဖြတ်ခြင်းသည် မျှော်လင့်ထားသော ရွေးချယ်ခံရသူကို သတ်ဖြတ်ရန် ကြိုးပမ်းမှုဖြစ်ခဲ့သကဲ့သို့၊ နောက်ဆုံးအကြိမ် ကလေးငယ်များကို သတ်ဖြတ်ခြင်းလည်း မျှော်လင့်ထားသော ရွေးချယ်ခံရသူကို သတ်ဖြတ်ရန် ထပ်မံကြိုးပမ်းမှုတစ်ရပ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်သောသူတို့သည် မောရှေ၏သီချင်းနှင့် သိုးသငယ်၏သီချင်းကို သီဆိုကြပြီး၊ ပရောဖက်ပြုဆိုင်ရာအရ “သီချင်း” သည် အတွေ့အကြုံတစ်ရပ်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်သောသူတို့သည် အပြိုင်တူသော အတွေ့အကြုံများကို ပိုင်ဆိုင်သော ကာလတစ်ခုအတွင်း အသက်ရှင်ကြသည်။ ထိုအပြိုင်တူမှုများထဲမှ တစ်ခုသည် ၁၉၇၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၂ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၌ ကိုယ်ဝန်ဖျက်ချခြင်းကို ခွင့်ပြုသော အမြင့်ဆုံးတရားရုံး၏ ဆုံးဖြတ်ချက်နှင့်အတူ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။ ထို့နောက်လိုက်သော လေးဆယ့်ကိုးနှစ်အတွင်း တစ်သိန်းလေးသောင်းလေးထောင်တို့အနက် ပါဝင်နိုင်မည့် အလားအလာရှိသော ကိုယ်စားလှယ်လောင်း ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ၆၆ သန်းသည် ပြည်ထောင်စုအစိုးရက ခွင့်ပြုအတည်ပြုထားသော ကိုယ်ဝန်ဖျက်ချခြင်းအားဖြင့် သတ်ဖြတ်ခံခဲ့ရကြသည်။

တန်ခိုးသည် စစ်အင်အားကို သင်္ကေတပြုသည်။

နဂါးဟူသော ဘုရားမဲ့ ရောမသည် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်အား အရာသုံးမျိုး ပေးအပ်ခဲ့သည်၊ ဆိုလိုသည်မှာ “သူ၏ တန်ခိုး၊ သူ၏ ပလ္လင်၊ ကြီးမားသော အာဏာ” ဖြစ်သည်။ အခန်းငယ် ၁၂ တွင် မြေမှ ပေါ်လာသော သားရဲဖြစ်သည့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် မိမိအရှေ့၌ ရှိသော သားရဲ၏ “တန်ခိုး” အားလုံးကို အသုံးပြုနေသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ သို့ရာတွင် အခန်းငယ် ၂ ၌ “တန်ခိုး” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော ဂရိစကားလုံးသည် အခန်းငယ် ၁၂ ၌ “တန်ခိုး” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော စကားလုံးနှင့် မတူပေ။ အခန်းငယ် ၂ ၌ “တန်ခိုး” ဟူသည် G1722 ဖြစ်ပြီး၊ အဓိပ္ပာယ်မှာ မျက်နှာချင်းဆိုင်၍ (အက္ခရာအတိုင်းဖြစ်စေ၊ ဥပမာသဘောဖြစ်စေ)၊ ရှေ့မှောက်၌ (မြင်ကွင်းအတွင်း) ဟူ၍ ဖြစ်သည်။

အခန်းငယ် ၁၂ တွင်ပါရှိသော “power” ဟူသော စကားလုံးသည် ဂရိဘာသာစကား၌ မတူညီသော စကားလုံးတစ်ခုဖြစ်သည်။

ဤနေရာရှိ G1832 “power” ဟူသော စကားလုံးသည် (စွမ်းနိုင်မှု၏ အဓိပ္ပာယ်ဖြင့်) အခွင့်အရေး၊ သို့မဟုတ် ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် လွှဲအပ်ထားသော သြဇာကို ဆိုလိုသည်။ အာဏာ၊ စီရင်ပိုင်ခွင့်၊ လွတ်လပ်ခွင့်၊ တန်ခိုး၊ အခွင့်အရေး၊ ခွန်အား ဟူသော အဓိပ္ပာယ်များ ပါဝင်သည်။ အခန်းငယ် ၁၂ တွင် “power” ဟူသော စကားလုံးသည် မြေကြီးသားရဲသည် ပင်လယ်သားရဲ၏ လွှဲအပ်ထားသော အာဏာဖြစ်ကြောင်းကို ဖော်ပြနေသည်—အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ပင်လယ်သားရဲ၏ ကိုယ်စားလှယ် proxy ဖြစ်သည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ပထမသားရဲ၏ လွှဲအပ်ထားသော အာဏာအလုံးစုံကို ကျင့်သုံးသည်။ အခန်းငယ် ၂ တွင် ဘုရားမသိသော ရောမသည် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်အား အရာသုံးမျိုး ပေးအပ်ခဲ့သည်။ Clovis သည် ၄၉၆ ခုနှစ် Tolbiac စစ်ပွဲ၌ မိမိ၏ စစ်ရေးနှင့် စီးပွားရေးအင်အားကို ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်အား ပေးအပ်ခဲ့သည်။ Constantine သည် ၃၃၀ ခုနှစ်တွင် အင်ပါယာ၏ “seat” ကို စွန့်လွှတ်ပေးခဲ့ပြီး Justinian သည် ၅၃၃ ခုနှစ် အမိန့်ပြန်တမ်းတစ်ရပ်အားဖြင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းကို အယူမှားသူတို့ကို ပြုပြင်သူနှင့် အသင်းတော်များ၏ ခေါင်းဆောင်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ၄၉၆ ခုနှစ်ရှိ Clovis သည် ၁၉၈၉ ခုနှစ်ရှိ Reagan ၏ ပုံသင်္ကေတဖြစ်သည်။ Reagan သည် Trump ၏ ပုံသင်္ကေတဖြစ်သည်။

Tours ၏ Gregory ၏ဆိုချက်အရ (ရာစုနှစ်တစ်ခုနီးပါးနောက်ကျပြီး ရေးသားထားသည်) Clovis သည် စစ်ပွဲ၌ ရှုံးနိမ့်လျက်ရှိနေရာမှ အလွန်အမင်း အကျပ်အတည်းသို့ရောက်၍ အကူအညီရရန် ကက်သလစ်တို့၏ ဘုရားသခင်ကို ပဌနာပြုတောင်းလျှောက်ခဲ့သည်။ သူ၏ မိဖုရား Clotilde သည် ကက်သလစ်ဘာသာဝင် Burgundian မင်းသမီးတစ်ပါးဖြစ်ပြီး၊ သူ့ကို ပဂန်ဘာသာမှ ပြောင်းလဲလာစေရန် တိုက်တွန်းနေခဲ့သူဖြစ်သည်။ Clovis က မိမိ အောင်မြင်လျှင် ကက်သလစ်ဘာသာကို လက်ခံမည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည်။ ရေလှိုင်းသည် ပြန်လည်လှည့်လာခဲ့သည်—ဘုရားသခင်၏ ဝင်ရောက်ကူညီတော်မူခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ၊ စစ်ရေးနည်းဗျူဟာကြောင့်ဖြစ်စေ—နှင့် Clovis သည် Alemanni တို့ကို အနိုင်ယူကာ ၎င်းတို့၏ ဘုရင်ကို သတ်ဖြတ်၍ ၎င်းတို့၏ တပ်ဖွဲ့များကို ကွဲပြားပျက်စီးစေခဲ့သည်။ မိမိကတိအတိုင်း၊ သူသည် ကက်သလစ်ဘာသာသို့ ပြောင်းလဲဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး၊ အစဉ်အလာအရ Bishop Remigius (St. Remi) ၏ လက်ဖြင့် Reims ၌ A.D. 496 ခုနှစ် ခရစ်စမတ်နေ့တွင် နှစ်ခြင်းခံခဲ့သည်။

သူ၏ကူးပြောင်းယုံကြည်မှုသည် အရေးပါသော လှည့်ကွေ့ချက်တစ်ရပ်ကို အမှတ်အသားပြုခဲ့ပြီး၊ Clovis ကို ဂျာမန်နစ်အုပ်စိုးရှင်များအနက် ပထမဆုံး ကက်သလစ်ဘုရင်အဖြစ် ဖြစ်စေခဲ့သည် (Arian ခရစ်ယာန်ဖြစ်သော Visigoths သို့မဟုတ် Ostrogoths တို့နှင့် မတူဘဲ)။ ဤသို့ဖြင့် ဖရန့်ခ်လူမျိုးများသည် ရောမအသင်းတော်နှင့် တစ်ဖက်တည်းရပ်တည်လာခဲ့ကြပြီး၊ ထိုအရာကြောင့် သူသည် Gallo-Roman လူထုနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးအဖွဲ့အစည်းထံမှ ထောက်ခံမှုကို ရရှိခဲ့သည်။ Clovis ၏ ဗတ္တိဇံခံယူခြင်းကို ကက်သလစ်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအဖြစ် “ပြင်သစ်၏မွေးဖွားခြင်း” ဟူသော သင်္ကေတအဖြစ် မကြာခဏ မြင်ယူကြပြီး၊ ထိုအရာက Arianဝါဒ သို့မဟုတ် အယူမှားဝါဒကို လိုက်နာခဲ့သော အခြားတောရိုင်းလူမျိုးနိုင်ငံများနှင့် ၎င်းကို ခွဲခြားဖော်ပြသည်။ ထိုကြောင့် ကက်သလစ်ဝါဒသည် ပြင်သစ်ကို “ကက်သလစ်အသင်းတော်၏ သားဦး” ဟုလည်းကောင်း၊ “ကက်သလစ်အသင်းတော်၏ သမီးအကြီးဆုံး” ဟုလည်းကောင်း ရည်ညွှန်းခေါ်ဝေါ်သည်။

Clovis သည် ၄၉၆ ခုနှစ်တွင် ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်၏ ပထမဆုံး ကိုယ်စားအာဏာအဖြစ် ဖြစ်လာသောအခါ၊ ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ကိုယ်စားအာဏာဖြစ်လာသော Reagan ကို ပုံဆောင်ပြသခဲ့သည်။ Reagan နှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်း John Paul II တို့၏ သမိုင်းတွင် တောင်ဘက်၏ ရှင်ဘုရင်ကို ဖြုတ်ချရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် လျှို့ဝှက် မဟာမိတ်ဖွဲ့မှုတစ်ရပ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၁၇၉၈ ခုနှစ်မှ Sunday law အထိ Tyre ၏ ပြည့်တန်ဆာမသည် ဝှက်ထားခံရပြီး၊ သူမသည် အမြောက်ဘက်အကျဆုံး နိုင်ငံဖြစ်သော Macedon သို့ မိမိ၏ အမြစ်ကို ခြေရာခံနိုင်သော အလားတူ ပြည့်တန်ဆာမပင် ဖြစ်သည်။ သူမသည် အမှားမရှိဟု မိမိကိုယ်ကို ထင်ရှားစွာ ကြေညာလျက်ပင် ရှိသော်လည်း၊ ပရောဖက်ပြုချက်အရ ဝှက်ထားသော မြောက်ဘက်၏ ရှင်ဘုရင် ဖြစ်သည်။

ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးသည်လည်း “ပဋိညာဉ်ကို စွန့်ပစ်သောသူများ” ကို ကိုယ်စားပြုထားသည်။ ထိုသူများသည် ပရောဖက်ပြုချက်အရ ကိုယ်စားလှယ်စစ်ပွဲ သုံးကြိမ်လုံးအတွင်း ဖုံးကွယ်ထားခြင်းခံရသော်လည်း၊ နောက်ဆုံးတွင် ပေနီယမ်စစ်ပွဲ၏ သမိုင်းတွင် ထင်ရှားပေါ်လွင်လာမည်ဖြစ်သည်။ အင်ပီရီယယ် ရောမမှ ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးအုပ်စိုးသော ရောမသို့ ကူးပြောင်းသည့်အချိန်၌၊ ဒံယေလသည် အယူဝါဒပုဂံရောမသည် သမ္မာကျမ်းစာပရောဖက်ပြုချက်၌ စတုတ္ထနိုင်ငံအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသော မိမိ၏အချိန်ကာလအဆုံးသို့ ရောက်ရှိနေကြောင်း ဖော်ထုတ်ပြသည်။

“သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်ကို စွန့်ပစ်သောသူတို့” ဟူသော ကျမ်းပိုဒ်၌ ဖော်ပြထားသည်မှာ ကက်သလစ်အသင်းတော် ဖြစ်သည်။ သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်ကို စွန့်ပစ်သောသူတို့သည်၊ ယောဟန်ဗျာဒိတ်ရေးသူ ဖော်ပြသော ညှိနှိုင်းအပေးအယူပြုသော ပေရဂံအသင်းတော် ဖြစ်ကြပြီး၊ ပေါလု၏ အဆိုအရလည်း အပြစ်၏လူ ပေါ်ထွန်းမလာမီ ဦးစွာ လမ်းလွဲကျဆင်းသွားမည့်သူတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ကက်သလစ်ဝါဒသည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်အပေါ်သို့ ဆောင်ခဲ့သော တိုက်ခိုက်မှုအားဖြင့်လည်းကောင်း၊ သတ္တမနေ့ ဥပုသ်နေ့အပေါ်သို့လည်းကောင်း ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသကဲ့သို့ ပဋိညာဉ်ကို စွန့်ပစ်ခဲ့သောသူတို့ ဖြစ်သည်။ ထိုနှစ်မျိုးလုံးသည် ကွန်စတန်တိုင်၏ ခေတ်မှ စတင်၍ တဖြည်းဖြည်း တိုးမြှင့်လာသော တိုက်ခိုက်မှုများအောက်သို့ ရောက်ခဲ့ကြသည်။ အခန်း ၁၁ ၏ အစောပိုင်းပိုဒ်များ၌လည်း “ပဋိညာဉ်” ကို ပြန်လည် ရည်ညွှန်းဖော်ပြထားသည်။

ဤကျမ်းပိုဒ်များ၌ “သူ” သည် မိမိ၏ပြည်သို့ ပြန်လာသည်ဟု ဆိုထားပြီး၊ ထို့နောက် နောက်ပိုင်းတွင်လည်း မိမိ၏ပြည်သို့ တစ်ဖန် ပြန်လာပြန်သည်။ ထိုပြန်လာခြင်း နှစ်ကြိမ်သည် နောက်ပိုင်း၌ ရောမမြို့သို့ အောင်ပွဲခံ၍ “ပြန်လာခြင်း” ဖြင့် ဆက်လက်လိုက်ပါလာသော အောင်ပွဲနှစ်ရပ်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ပထမအောင်ပွဲမှာ ခရစ်မတိုင်မီ 31 ခုနှစ်တွင် အန်တိုနီနှင့် ကလီအိုပတ်ထရာတို့ကို ဆန့်ကျင်၍ တိုက်ခိုက်ခဲ့သော အက်တီယမ် စစ်ပွဲဖြစ်ပြီး၊ ဒုတိယအောင်ပွဲမှာ အေဒီ 70 ခုနှစ်တွင် ယေရုရှလင်မြို့ ပျက်စီးသွားပြီးနောက် ဖြစ်သည်။ ထိုကျမ်းပိုဒ်များအတွင်းရှိ “ချိန်းချက်ထားသော အချိန်” သည် 330 ခုနှစ်ကို ဆိုလိုပြီး၊ ယင်းသည် နှစ်ပေါင်း သုံးရာခြောက်ဆယ်နှင့် ညီမျှသော နှစ်ဆယ့်လေးမြောက် ကျမ်းပိုဒ်၌ ဖော်ပြထားသော ပရောဖက်ပြု “အချိန်” ၏ အဆုံးသတ်ကို သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။

တစ်စားပွဲတည်း၌ မုသာစကားပြောသော ဘုရင်နှစ်ပါးသည် “သတ်မှတ်ထားသော အချိန်” မတိုင်မီ၌ ထိုသို့ပြုကြသည်။ အကြောင်းမှာ “အဆုံးသည် သတ်မှတ်ထားသော အချိန်၌ပင် ရောက်မည်” ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ စဉ်းစားသင့်သော မေးခွန်းတစ်ခုမှာ “ထိုနောက် သူသည် များစွာသော ဥစ္စာဓနနှင့်အတူ မိမိပြည်သို့ ပြန်မည်” ဟု ကျမ်းပိုဒ်က ဆိုသောအခါ အဘယ်ကို ရည်ညွှန်းသနည်းဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ယင်းသည် သတ်မှတ်ထားသော အချိန်တွင် ထိုနောက် သူသည် ပြန်မည်ဟု ဆိုလိုသလော။ သို့မဟုတ် ဘုရင်နှစ်ပါးသည် စားပွဲ၌ မုသာစကားပြောပြီးသည်နှင့် ထိုနောက် သူသည် ပြန်မည်ဟု ဆိုလိုသဖြင့်၊ ထို့ကြောင့် ထိုပြန်ခြင်းသည် သတ်မှတ်ထားသော အချိန်မတိုင်မီ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုလိုသလော။

Uriah Smith သည် ထိုပြန်လာမှုနှစ်ကြိမ်ကို ခရစ်တော်မပေါ်မီ ၃၁ ခုနှစ်နှင့် ခရစ်နှစ် ၇၀ ခုနှစ်ဟု သတ်မှတ်ထားပြီး၊ ထိုအရာသည် သတ်မှတ်ထားသောအချိန်ဖြစ်သည့် ၃၃၀ ခုနှစ်မတိုင်မီကာလ၏ သမိုင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ Smith သည်လည်း အခန်းငယ် ၂၉ တွင် ဖော်ပြထားသော “ပြန်လာခြင်း” သည် ၃၃၀ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းကာလဖြစ်ကြောင်း၊ ထို့ပြင် ၎င်းသည် Actium နှင့် Jerusalem ၏ စစ်ပွဲများနောက် လိုက်ပါလာသော ပြန်လာမှုများကဲ့သို့ အောင်မြင်မှုမရကြောင်းကိုလည်း ထောက်ပြထားသည်။ ဤအရာ၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ သတ်မှတ်ထားသောအချိန်မတိုင်မီတွင် မုသာစကားများ ပြောကြသည့် အစည်းအဝေးတစ်ခု ရှိပြီး၊ ထိုနောက် မုသာစကားများ ပြောနေခဲ့ကြသော ဘုရင်နှစ်ပါးအနက် တစ်ပါးသည် ဥစ္စာဓနအလွန်များစွာနှင့်အတူ ပြန်လာကာ၊ ထို့နောက် သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်ကို ဆန့်ကျင်၍ အမှုကြီးများကို ပြုလုပ်ပြီး၊ ထို့နောက် သတ်မှတ်ထားသောအချိန်ဖြစ်သည့် ၃၃၀ ခုနှစ်တွင် ပြန်လည်ရောက်လာသည်ဟု ဆိုလိုသည်။

ထို့နောက် သူသည် တောင်ဘက်ကို တိုက်ခိုက်သော်လည်း၊ ထိုအရာသည် Actium စစ်ပွဲ သို့မဟုတ် ယေရုရှလင်မြို့ ဖျက်ဆီးခံရခြင်းနှင့် မတူပေ။ ကျမ်းပိုဒ်များအတွင်းရှိ အေဒီ ၇၀ ၏ သမိုင်းသည်၊ ထိုပိုဒ်တွင် “သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်” ဟူ၍ ကိုယ်စားပြုထားသော ဘုရားသခင်၏ ရွေးချယ်ထားတော်မူသော ပဋိညာဉ်လူမျိုး၏ အဆုံးသတ်ကို ဖော်ပြနေသည်။ သုံးဆယ်မြောက်ကျမ်းပိုဒ်တွင် အယူမှားရောမသည် သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်ကို စွန့်ပယ်သောသူတို့နှင့် ဉာဏ်ရည်သတင်းအချက်အလက် ရရှိထားသည်။ အေဒီ ၇၀ သည် ဘုရားသခင်၏ ပဋိညာဉ်လူမျိုးအဖြစ် ရှိခဲ့သော ရှေးဟောင်း အက္ခရာအနက်အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် ဣသရေလ၏ အဆုံးသတ် အမှန်တကယ်ဖြစ်ပြီး၊ သုံးဆယ်မြောက်ကျမ်းပိုဒ်သည် အေဒီ ၇၀ ပြီးနောက် လေးရာစုအကြာရှိ သမိုင်းကို ညွှန်ပြနေသည်။ သုံးဆယ်မြောက်ကျမ်းပိုဒ်တွင် ကိုယ်စားပြုထားသော သမိုင်းအတွင်း ပဋိညာဉ်ကို စွန့်ပယ်သောသူတို့သည် ဘုရားသခင်နှင့် ကိုယ်တော်၏ ခရစ်ယာန်လူမျိုးတို့အကြား ချုပ်ဆိုထားသော ပဋိညာဉ်ကို စွန့်ပယ်ခဲ့ကြသောသူတို့ဖြစ်သည်။ ပုပ်ရဟန်းမင်းဆိုင်ရာ ရောမဘုရားကျောင်းသည် သုံးဆယ်မြောက်ကျမ်းပိုဒ်တွင် သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်ကို စွန့်ပယ်သောသူတို့အဖြစ် ကိုယ်စားပြုထားသော အသင်းတော်ဖြစ်သည်။

အခန်းငယ် နှစ်ဆယ့်ကိုးသည် ကျွန်ုပ်တို့ကို အေဒီ ၃၃၀ ခုနှစ်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားပြီး၊ ထိုနှစ်သည် ကွန်စတန်တိုင်းက မြို့တော်ကို ကွန်စတန်တီနိုပယ်သို့ ရွှေ့ပြောင်းခြင်းအားဖြင့် ပြည့်စုံလာခဲ့သော ချိန်းထားသည့်ကာလဖြစ်သည်။ ထို waymark ၌ ပဂန်ရောမသည် အက်တီယမ်နှင့် ယေရုရှလင်ကဲ့သို့ အောင်မြင်မှုမရရှိသော တောင်ပိုင်းစစ်ပွဲတစ်ရပ်အတွင်းသို့ ဆွဲသွင်းခံရမည်ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် အခန်းငယ် သုံးဆယ်တွင် ပဂန်ရောမသည် ယနေ့တွင် ကာသေ့ဂျ်ဟု သိကြသော ခိတိမ်မှနေ၍ ရေတပ်စစ်ဆင်ရေးကို စတင်ခဲ့သော ဂျင်ဆေရစ်၏ တိုက်ခိုက်ခြင်းကို ခံရသည်။ ပဂန်ရောမကို ဆန့်ကျင်သော ဤစစ်ပွဲကိုလည်း ဗျာဒိတ်ကျမ်းရှိ တံပိုးခုနစ်လုံးအနက် ဒုတိယတံပိုးအဖြစ် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြထားသည်။ ထိုတံပိုးအာဏာများအနက် ပထမလေးလုံးသည် အနောက်ရောမကို အေဒီ ၄၇၆ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်စေခဲ့သည်။ ထိုပထမလေးလုံးအနက် ဒုတိယတံပိုးဖြစ်သော ခိတိမ်၏သင်္ဘောများသည် အပြင်းထန်ဆုံးဖြစ်ခဲ့သည်၊ အကြောင်းမူကား ဂျင်ဆေရစ်သည် ပင်လယ်များကို ထိန်းချုပ်အုပ်စိုးခဲ့သဖြင့် အင်ပါယာ၏ ဥစ္စာဓနသည် ခန်းခြောက်သွားခဲ့သည်။

ခိတ္တိမ်၏ သင်္ဘောများကြောင့် သူသည် ရင်ဆိုင်တားဆီးခံရ၍ ဝမ်းနည်းကြေကွဲလျက် ပြန်သွားကာ သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်တရားအပေါ် အမျက်ဒေါသထား၏။ ဤအရာသည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို ဆန့်ကျင်သော စစ်ဆင်ရေးတစ်ရပ်အားဖြင့်၊ ၅၃၈ ခုနှစ်တွင် ပေါပ်အာဏာစနစ် ခွန်အားရရှိလာခြင်းသို့ ဦးတည်သည့် သမိုင်း၌ ပြည့်စုံခဲ့သည်။ ထို့နောက် သူသည် ပြန်လာ၍ “သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်တရားကို စွန့်ပစ်သောသူတို့နှင့် နားလည်ညီညွတ်မှုရှိ” လေ၏။ ထိုအယူမှားရောမနှင့် ပေါပ်ရောမအကြား အပြန်အလှန်ဆက်သွယ်မှုသည် ယူစတီနီယန်၏ အမိန့်ပြန်တမ်းအားဖြင့် ၅၃၃ ခုနှစ်တွင် ပြည့်စုံခဲ့သည်။ ထို့နောက် နောက်တစ်ပိုဒ်ဖြစ်သော သုံးဆယ့်တစ်ပိုဒ်တွင် အယူမှားရောမသည် မည်သို့ “ဝမ်းနည်းကြေကွဲ” ခဲ့သည်ကို ဆက်လက်ဖော်ပြ၏။ ၂ သက်သာလောနိတ်တွင် ပေါလုက အယူမှားရောမသည် ၅၃၈ ခုနှစ်၌ ပေါပ်အာဏာစနစ် အာဏာသိမ်းယူခြင်းကို “တားဆီးထား” ကြောင်း သင်ကြား၏။ နိုင်ငံတော်၏ စီးပွားရေးကို ပျက်စီးစေသော ပင်လယ်ဘက်မှ တိုက်ခိုက်မှုတစ်ရပ်ကြောင့် သူသည် ဝမ်းနည်းကြေကွဲရပြီးနောက်၊ သန့်ရှင်းသော ပဋိညာဉ်တရားအပေါ် အမျက်ဒေါသထားကာ၊ ထို့နောက် ပဋိညာဉ်တရားကို စွန့်ပစ်သောသူတို့နှင့် နားလည်ညီညွတ်မှုရှိလေ၏။ နောက်လာသော ပိုဒ်များတွင် ၄၉၆ ခုနှစ်၌ ကလိုဗစ်က ပေါပ်အာဏာစနစ်အား ပေးအပ်ခဲ့သော အာဏာကို ကိုယ်စားပြုသည့် “လက်နက်များ” သည် ထကြွလာ၍၊ သမိုင်းအရ ရောမမြို့ကို ကိုယ်စားပြုခဲ့သော ခွန်အား၏ သန့်ရှင်းရာဌာနကို ညစ်ညမ်းစေကြ၏။ ထို့နောက် အယူမှားရောမသည် အယူမှားဘာသာတရား (အစဉ်မပြတ်သောအရာ) ကို ထိုနယ်ပယ်မှ ဖယ်ရှားပြီး ကက်သလစ်ဘာသာဖြင့် အစားထိုးကာ၊ ထို့နောက် ၅၃၈ ခုနှစ်တွင် ပေါပ်အာဏာစနစ်ကို ရာဇပလ္လင်ပေါ်၌ တင်ထားကြ၏။

ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်သည် 538 ခုနှစ်တွင် အာဏာပေးအပ်ခံရသောအခါ၊ ကျွန်ုပ်တို့ စဉ်းစားနေသော အခန်းငယ်များတွင် ကိုယ်စားပြုထားသော ပရောဖက်ပြုသက်သေခံချက်တစ်ရပ်ကိုလည်းကောင်း၊ သမိုင်းဆိုင်ရာ သက်သေခံချက်တစ်ရပ်ကိုလည်းကောင်း ပေးဆောင်ခဲ့သည်။ 538 ခုနှစ်ကို ခရစ်တော်မတိုင်မီ 31 ခုနှစ်နှင့် အက်တီယမ်စစ်ပွဲက ပုံရိပ်ပြုထားသည်။ ဒံယေလ အခန်း 8၊ အခန်းငယ် 9 ၌ အယူမှားရောမသည် ကမ္ဘာမြေ၏ ရာဇပလ္လင်ကို ရယူရန် ပထဝီဝင်ဆိုင်ရာ အတားအဆီးသုံးခုကို အနိုင်ယူမည်ဖြစ်သည်။ ပထမအတားအဆီးမှာ အရှေ့ဘက်ရှိ ဆီးရီးယားဖြစ်ပြီး၊ ထို့နောက် ယုဒပြည်နှင့် ယေရုရှလင်၊ ထို့နောက် အက်တီယမ်စစ်ပွဲ၌ အီဂျစ်ဖြစ်သည်။ ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်ဆိုင်ရာ ရောမသည်လည်း ချိုသုံးချောင်းကို ဖယ်ရှားခံရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုသုံးခုအနက် တတိယတစ်ခုမှာ 538 ခုနှစ်တွင် ရောမမြို့မှ နှင်ထုတ်ခံရသော ဂေါ့သ်များဖြစ်သည်။ အယူမှားရောမနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာစနစ်ဆိုင်ရာ ရောမတို့သည် အက်တီယမ်စစ်ပွဲသည် 538 ခုနှစ်နှင့် ကိုက်ညီကြောင်း သတ်မှတ်ဖော်ပြသော သက်သေခံနှစ်ပါးကို ပေးဆောင်ကြပြီး၊ 538 ခုနှစ်သည် ယနေ့ခေတ် ရောမသည် စမ်းသပ်ကာလ ပိတ်သိမ်းသည်အထိ အချုပ်အခြာအာဏာဖြင့် အုပ်စိုးသည့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ တနင်္ဂနွေနေ့ဥပဒေကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။

ကျွန်ုပ်တို့သည် အခန်းငယ် နှစ်ဆယ့်ခုနစ်မှ သုံးဆယ့်တစ်အထိကို အကျဉ်းချုပ်၍ သုံးသပ်ခြင်းအား နိဂုံးချုပ်ပြီးဖြစ်သည်။

နောက်လာမည့်ဆောင်းပါးတွင် ဤကျမ်းပိုဒ်များကို အဓိကထားသုံးသပ်ကာ၊ ဤကျမ်းပိုဒ်အပိုဒ်ကို အခန်းငယ် ဆယ့်တစ်မှ ဆယ့်ငါးအထိ၏ သမိုင်းနှင့် ကိုက်ညီစေရန် ချိန်ညှိသုံးသပ်သည့်အလုပ်ကို စတင်မည်။