विलियम मिलरको सपना *Early Writings* पुस्तकभित्र समावेश गरिएको थियो, र त्यसैले सत्यको वचनलाई ठीकसित विभाजन गर्न खोज्ने विद्यार्थीले सम्पन्न गर्नुपर्ने उही भविष्यवाणीसम्बन्धी विश्लेषण र प्रयोगको अधीनमा छ। यो सपना धेरै वर्षहरूदेखि *Future for America* मार्फत धेरै पटक प्रस्तुत गरिएको छ, तर यहाँ हामी यसलाई “ज्ञानको वृद्धि” सम्बन्धी अध्ययनभित्र राखिरहेका छौँ, जुन १७९८ मा “अन्तको समय” मा खोलिएको थियो। यस सपनाले त्यस सन्देशको इतिहासलाई सम्बोधन गर्दछ, जसले वृद्धि गरिएको ज्ञानको प्रतिनिधित्व गर्‍यो। यसले पहिलो र तेस्रो स्वर्गदूतका सन्देशहरूको आन्दोलनहरूबीचको एउटा सम्बन्धलाई चित्रण गर्दछ।

विलियम मिलरको स्वप्नले उनको कार्यलाई चिन्हित गर्दछ, र उनको कार्य प्राचीन इस्राएलको आरम्भमा मोशाको कार्यद्वारा प्रतिरूपित गरिएको थियो। अन्तिम दिनहरूमा मिलरको स्वप्नको परिपूर्ति, प्राचीन इस्राएलका अन्तिम दिनहरूमा ख्रीष्टको कार्यद्वारा प्रतिरूपित गरिएको थियो। प्राचीन इस्राएलको अन्त्यमा ख्रीष्टले सम्पन्न गर्नुभएको कार्यले आत्मिक इस्राएलका अन्तिम दिनहरूमा ख्रीष्टले सम्पन्न गर्नुहुने कार्यको प्रतिनिधित्व गर्‍यो। मिलरको स्वप्नमा अन्तिम दिनहरूमा सम्पन्न गरिने कार्यलाई “डर्ट ब्रश म्यान” द्वारा गरिने रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ। अन्तिम दिनहरूमा मध्यरात्रिको पुकारको परिपूर्तिको भविष्यवाणीको रूपमा मिलरको स्वप्नलाई चिन्नु अत्यावश्यक छ। साथै, प्राचीन इस्राएलका अन्तिम दिनहरूमा तिनीहरूका निम्ति ख्रीष्टले गर्नुभएको कार्यले मिलरको स्वप्नमा “डर्ट ब्रश म्यान” को कार्यलाई प्रतिरूपित गरेको थियो भन्ने कुरा चिन्नु पनि उत्तिकै अत्यावश्यक छ।

ख्रीष्टको कार्यको एउटा महत्त्वपूर्ण पक्ष ध्यान दिनुपर्ने यो हो कि उहाँले मोशाको समयदेखि गाडिएर रहेका सत्यहरूलाई केवल उद्घाटित मात्र गर्नुभएन, तर ख्रीष्टले एकैसाथ ती मौलिक सत्यहरूलाई अझ महान्‌रूपमा प्रकट पनि गर्नुभयो। यसो गरेर, उहाँले एउटा उदाहरण स्थापित गर्नुभयो कि जब अन्तिम दिनहरूमा परमेश्वरका जनहरूले मिलरको स्वप्न पूरा गर्नेछन्, तब मिलरको कार्यद्वारा स्थापित सत्यहरू तिनको प्रारम्भिक बुझाइभन्दा पर अझ विस्तार गरिनेछन्।

“उद्धारकर्ताको समयमा यहूदीहरूले सत्यका बहुमूल्य रत्नहरूलाई परम्परा र दन्त्यकथाको फोहोरले यसरी ढाकेका थिए कि सत्य र असत्य छुट्याउन असम्भव भएको थियो। उद्धारकर्ता अन्धविश्वास र लामो समयदेखि पालिएका भ्रमहरूको फोहोर हटाउन, र परमेश्वरको वचनका रत्नहरूलाई सत्यको चौखटमा जडान गर्न आउनुभयो। यदि उद्धारकर्ता अहिले हामीकहाँ पनि यहूदीहरूकहाँ आएझैँ आउनुहुन्थ्यो भने, उहाँले के गर्नुहुन्थ्यो? परम्परा र विधिविधानको फोहोर हटाउने यस्तै प्रकारको काम उहाँले गर्नुपर्ने हुन्थ्यो। उहाँले यो काम गर्दा यहूदीहरू अत्यन्त विचलित भएका थिए। तिनीहरूले परमेश्वरको मौलिक सत्यलाई दृष्टिबाट हराएका थिए, तर ख्रीष्टले त्यसलाई फेरि दृष्टिमा ल्याउनुभयो। अन्धविश्वास र भ्रमबाट परमेश्वरका बहुमूल्य सत्यहरूलाई मुक्त गर्नु हाम्रो काम हो। सुसमाचारमा कस्तो महान् काम हामीलाई सुम्पिएको छ!” Review and Herald, June 4, 1889.

आज फोहोर सफा गर्ने मानिस (ख्रीष्ट) ले “परम्परा र विधिविधानका फोहोरहरू हटाउने यस्तै कार्य” सम्पन्न गरिरहनुभएको छ, जसरी यहूदीहरूको समयमा यहूदाको कुलका सिंह (ख्रीष्ट) ले सम्पन्न गर्नुभएको थियो। मिलरको सपनामा, परमेश्वरको वचनको सन्दुकभित्र पूर्ण रूपमा मिलाइएका सत्यका बहुमूल्य रत्नहरू फोहोर र नक्कली रत्नहरूले ढाकिएका भए। ती रत्नहरूलाई फोहोरबाट बाहिर निकालेर अन्तिम दिनहरूको मध्यरात्रिको पुकारको अवधिमा परमेश्वरको वचनको ठूलो सन्दुकमा पुनः राखिनु थियो, किनकि मिलरले पुनर्स्थापित रत्नहरूलाई ठूलो सन्दुकमा हेर्दा उनले “अत्यन्त आनन्दले जयघोष गरे, र त्यस जयघोषले” उनलाई “ब्यूँझायो।” मिलरको सपना 1847 मा भएको थियो, पहिलो स्वर्गदूतको मध्यरात्रिको पुकार भएको तीन वर्षपछि, त्यसैले सपनामा उनको ब्यूँझनु अन्तिम दिनहरूको मध्यरात्रिको पुकार हो। त्यो मध्यरात्रिको पुकार ती दुई साक्षीहरूले घोषणा गर्छन्, जसलाई अतल कुण्डबाट उक्लिएको पशुले मारेको थियो, र जो साढे तीन दिनसम्म सडकमा मरेका थिए, जबसम्म तिनीहरू एकसाथ गठन भएनन्, त्यसपछि मरेका सुक्खा हड्डीहरूको उपत्यकामा जीवित पारिए, र त्यसपछि एउटा झण्डाको रूपमा उचालिए। मिलरको सपना त्यही सडकमा, र त्यही उपत्यकामा पूरा हुन्छ, जसलाई उनले “आफ्नो कोठा” भनेर चिनाएका छन्।

मिलरवादीहरूको इतिहासमा, प्रभुले एडभेन्टवादका मूल सत्यहरू स्थापना गर्न मिलरलाई प्रयोग गर्नुभयो, तर उनको सपनाले समयक्रममा ती सत्यहरू गाडिनेछन् भनी संकेत गर्‍यो। परम्परा र रीतिरिवाजको फोहर हटाउने यो घटनाक्रम नै ख्रीष्टले प्राचीन इस्राएलको अन्त्यमा सम्पन्न गर्नुभयो, र यसरी गर्नुभएर उहाँले विलियम मिलरको सपनाको अन्तिम परिपूर्तिको प्रतिरूप प्रस्तुत गर्नुभयो।

यहूदीहरूले “परमेश्वरको मौलिक सत्य” लाई दृष्टिबाट हराइसकेका थिए, तर ख्रीष्टले “त्यसलाई फेरि दृष्टिमा ल्याउनुभयो,” र उहाँले आफ्नो कार्यलाई “हाम्रो कार्य” भनी चिनाउनुभयो। हाम्रो कार्य भनेको “परमेश्वरका बहुमूल्य सत्यहरूलाई अन्धविश्वास र त्रुटिबाट मुक्त गर्नु” हो। विलियम मिलरको स्वप्नले मौलिक सत्यहरूको खोज, प्रस्तुतीकरण तथा अस्वीकृति, र पुनर्स्थापनालाई चिनाउँछ। पुनर्स्थापनाको कार्य पूरा गर्नका लागि, ख्रीष्टले सत्यलाई “सत्यको ढाँचाभित्र” राख्नुभयो। विलियम मिलरका लागि “सत्यको ढाँचा” भनेको मूर्तिपूजकता र पोपतन्त्रका दुई उजाड पार्ने शक्तिहरूबारे उनको समझ थियो। अन्तिम दिनहरूमा “सत्यको ढाँचा” अजिङ्गर, पशु, र झूटा अगमवक्ताका तीन उजाड पार्ने शक्तिहरू हुन्।

“जब ख्रीष्ट साँचो धर्मको उदाहरण प्रस्तुत गर्न, र मानिसहरूको हृदय र कार्यलाई शासित गर्नुपर्ने सिद्धान्तहरूलाई उच्च पार्न संसारमा आउनुभयो, तब मिथ्याले तिनीहरूमाथि—जसले यति ठूलो ज्योति पाएका थिए—यति गहिरो पकड जमाएको थियो कि तिनीहरूले अब त्यस ज्योतिलाई बुझ्न छोडेका थिए, र सत्यका लागि परम्परालाई त्याग्ने कुनै झुकाव तिनीहरूमा थिएन। तिनीहरूले स्वर्गीय शिक्षकलाई अस्वीकार गरे, तिनीहरूले महिमाका प्रभुलाई क्रूसमा चढाए, ताकि आफ्नै चलन र आविष्कारहरूलाई कायम राख्न सकून्। यही एउटै आत्मा आज संसारमा प्रकट भइरहेको छ। मानिसहरू सत्यको अनुसन्धान गर्न अनिच्छुक हुन्छन्, किनकि त्यसो गर्दा तिनीहरूको परम्परा विचलित हुन सक्छ, र वस्तुहरूको नयाँ व्यवस्था प्रवेश गर्न सक्छ। मानवजातिमा भूल गर्न सक्ने निरन्तर प्रवृत्ति विद्यमान छ, र मानिसहरू स्वभावतः मानवीय विचार र ज्ञानलाई अत्यन्त उच्च स्थानमा उठाउन प्रवृत्त हुन्छन्, जबकि दैवी र अनन्तलाई न त पहिचान गरिन्छ न त मूल्याङ्कन नै गरिन्छ।” Counsels on Sabbath School Work, 47.

यदि ख्रीष्ट आज संसारमा आउनुहुन्थ्यो भने, उहाँले सत्यको स्थानमा परम्परालाई राख्ने मानव विचार र ज्ञानको उही “ठ्याक्कै त्यही आत्मा”को आत्मोन्नति भेट्टाउनुहुनेथियो। मिलरको स्वप्नमा, अन्तिम दिनहरूमा, ख्रीष्ट त्यही उही कार्य सम्पन्न गर्न माटो पुछ्ने मानिसको रूपमा आउनुहुन्छ। जब माटो पुछ्ने मानिसको रूपमा उहाँको कार्य सम्पन्न हुन्छ, तब मिलरद्वारा प्रतिनिधित्व गरिएका दुई साक्षीहरू ठूलो पुकारको घोषमा ब्यूँझँदा, मूल रत्नहरू सूर्यभन्दा दस गुणा बढी उज्याला भएर चम्किनेछन्।

मिलरलाई दिइएको सत्यको रूपरेखा दुई विनाशकारी शक्तिहरूको भविष्यवाणीसम्बन्धी संरचना थियो, र Future for America लाई दिइएको सत्यको रूपरेखा तीन विनाशकारी शक्तिहरूको भविष्यवाणीसम्बन्धी संरचना हो। सन्दूकसँग संलग्न गरिएको “कुञ्जी” त्यो विशिष्ट पद्धति थियो, जुन मोहरमुक्त गरी मिलरलाई दिइयो, र त्यसपछि Future for America लाई पनि।

ख्रीष्टको दिनमा ज्ञानको कुञ्जी तिनीहरूद्वारा खोसिएको थियो, जसले पुरानो नियमका धर्मशास्त्रहरूमा रहेको ज्ञानको भण्डारगृह खोल्न त्यसलाई धारण गर्नुपर्ने थियो। रब्बीहरू र शिक्षकहरूले प्रायः स्वर्गको राज्यलाई गरिब र पीडितहरूका निम्ति बन्द गरिदिएका थिए, र तिनीहरूलाई नाश हुन छोडिदिएका थिए। आफ्ना प्रवचनहरूमा ख्रीष्टले एकैचोटि तिनीहरूका सामु धेरै कुरा प्रस्तुत गर्नुभएन, नत्र त उहाँले तिनीहरूका मनलाई अलमल्याउनुहुन्थ्यो। उहाँले प्रत्येक बुँदालाई स्पष्ट र पृथक् बनाउनुभयो। यदि भविष्यवाणीहरूमा भएका पुराना र परिचित सत्यहरूले विचारहरू मनमा स्थापित गराउने उहाँको उद्देश्य पूरा गर्थे भने, तिनको पुनरुक्तिलाई उहाँले तुच्छ ठान्नुभएन।

“ख्रीष्ट सत्यका सबै प्राचीन रत्नहरूको उद्गमकर्ता हुनुहुन्थ्यो। शत्रुको कार्यद्वारा यी सत्यहरू आफ्नो स्थानबाट विस्थापित गरिएका थिए। तिनीहरू आफ्ना यथार्थ स्थानबाट विच्छिन्न गरिएर त्रुटिको संरचनाभित्र राखिएका थिए। सत्यको संरचनाभित्र ती बहुमूल्य रत्नहरूलाई पुनः ठीक स्थानमा मिलाई स्थापित गर्नु ख्रीष्टको कार्य थियो। संसारलाई आशीर्वाद दिन उहाँ आफैले दिनुभएको सत्यका सिद्धान्तहरू शैतानको माध्यमद्वारा गाडिएका थिए र मानौँ लोप भइसकेका जस्ता देखिन्थे। ख्रीष्टले तिनीहरूलाई त्रुटिको फोहोर थुप्रोबाट उद्धार गर्नुभयो, तिनीहरूलाई नयाँ, जीवन्त सामर्थ्य दिनुभयो, र तिनीहरूलाई बहुमूल्य रत्नहरूझैँ चम्कन तथा सदासर्वदा अडिग रहन आज्ञा गर्नुभयो।”

“ख्रीष्ट आफैंले यी पुराना सत्यहरूमध्ये कुनै पनि सत्यको प्रयोग सानोभन्दा सानो अंश पनि उधारो नलिई गर्न सक्नुहुन्थ्यो, किनकि तिन सबैको उद्गम उहाँ नै हुनुहुन्थ्यो। उहाँले तिनलाई प्रत्येक पुस्ताको मन र विचारमा स्थापित गर्नुभएको थियो, र जब उहाँ हाम्रो संसारमा आउनुभयो, तब उहाँले मृतप्रायः भइसकेका सत्यहरूलाई पुनः व्यवस्थित र जीवन्त बनाउनुभयो, जसले गर्दा तिनलाई भावी पुस्ताहरूको हितका निम्ति अझ प्रभावशाली बनाइयो। सत्यहरूलाई फोहरको थुप्रोबाट उद्धार गर्ने, र तिनलाई तिनको आरम्भिक ताजगी र शक्तिभन्दा पनि बढी ताजगी र शक्तिसहित फेरि संसारलाई प्रदान गर्ने सामर्थ्य येशू ख्रीष्टमै थियो।” Manuscript Releases, volume 13, 240, 241.

अन्तिम खण्डमा यो कुरा ध्यान दिन लायक छ कि प्राचीन इस्राएलको अन्त्यमा ख्रीष्टले प्रयोग गर्नुभएको कुञ्जी पुरानो करार खोल्नका लागि थियो। मिलरको कार्यविधिको कुञ्जीले पुरानो र नयाँ करारको सन्दूक खोलेको थियो, तर अन्तिम दिनहरूमा, उनको स्वप्नको निष्कर्षमा, त्यो सन्दूक अझ ठूलो हुन्छ। अन्तिम दिनहरूमा कार्यविधिको कुञ्जीले केवल पुरानो र नयाँ करार मात्र होइन, तर भविष्यवाणीको आत्मालाई पनि खोल्दछ। अनुग्रह-अवधिको समाप्ति हुनुभन्दा ठीक अघि, येशू ख्रीष्टको प्रकाशको मोहोर खोलिने कार्य यहूदाको गोत्रका सिंहद्वारा सम्पन्न गरिन्छ, जसलाई मिलरको स्वप्नमा फोहोर झार्ने ब्रश भएको मानिसद्वारा प्रतिनिधित्व गरिएको छ। सिस्टर ह्वाइटले फोहोर झार्ने ब्रश भएको मानिसको काम अनुग्रह-अवधिको समाप्ति हुनुभन्दा ठीक अघिको हो भनी पहिचान गर्नुहुन्छ।

“प्रभुले मलाई जनवरी २६ मा एक दर्शन दिनुभयो, जसको विवरण म प्रस्तुत गर्नेछु। मैले देखें कि परमेश्वरका केही जन मूर्ख र सुस्त अवस्थामा थिए; तिनीहरू केवल आधा मात्र जागा थिए, र हामी अहिले बाँचिरहेका समयलाई तिनीहरूले बुझेका थिएनन्; अनि ‘फोहोर झाड्ने ब्रस’ भएको ‘मानिस’ भित्र प्रवेश गरिसकेको थियो, र केही जना बहाइएर नष्ट हुने खतरामा थिए। मैले येशूसित बिन्ती गरेँ कि उहाँले तिनीहरूलाई बचाउनुभयोस्, तिनीहरूलाई केही समय अझै बाँकी राख्नुभयोस्, र तिनीहरूलाई तिनीहरूको भयङ्कर खतरा देख्न दिनुभयोस्, ताकि सधैँका लागि अत्यन्त ढिलो हुनु अघि तिनीहरू तयार हुन सकून्। स्वर्गदूतले भने, ‘विनाश एक प्रचण्ड आँधीबेहरीझैँ आउँदैछ।’ मैले स्वर्गदूतसँग विन्ती गरेँ कि यस संसारलाई प्रेम गर्ने, आफ्ना सम्पत्तिमा आसक्त भएका, र तिनीहरूबाट आफूलाई अलग गर्न तथा मार्गमा रहेका सन्देशवाहकहरूलाई अघि बढाउन तिनको बलिदान दिन इच्छुक नभएका—आध्यात्मिक भोजनको अभावमा नष्ट भइरहेका भोकाएका भेडाहरूलाई खुवाउन—त्यस्ताहरूलाई दया गरेर बचाइदिनुहोस्।”

“जब मैले वर्तमान सत्यको अभावमा दीन आत्माहरू मरिरहेका देखेँ, र सत्यमा विश्वास गर्ने दाबी गर्ने कतिपयले परमेश्वरको काम अगाडि बढाउन आवश्यक साधनहरू रोकिराखेर तिनीहरूलाई मर्न दिइरहेका थिए, तब त्यो दृश्य अत्यन्तै पीडादायी भयो, र मैले स्वर्गदूतसँग त्यसलाई मबाट हटाइदिन बिन्ती गरेँ। मैले देखेँ कि जब परमेश्वरको कार्यका निम्ति तिनीहरूको केही सम्पत्ति माग गरिन्थ्यो, येशूकहाँ आएको त्यस जवान मानिसझैँ, [मत्ती 19:16–22.] तिनीहरू शोकाकुल हुँदै फर्केर जान्थे; र चाँडै नै उम्लँदो प्रकोप तिनीहरूमाथि भएर बित्नेछ र तिनीहरूको सम्पूर्ण सम्पत्ति सबै बगाएर लैजानेछ, अनि त्यसपछि सांसारिक धनको बलिदान चढाई स्वर्गमा धन सञ्चय गर्न अति ढिलो भइसकेको हुनेछ।” Review and Herald, April 1, 1850.

“उम्लिरहेको कोर्रा” चाँडै आउन लागेको आइतबारको व्यवस्थाको प्रतीक हो, र मिलरको स्वप्नमा देखिएको फोहर ब्रस गर्ने मानिसको कार्य अनुग्रहको समय बन्द हुनुभन्दा ठीक अघि सम्पन्न हुन्छ। जब उहाँले कोठा सफा गरिसक्नुहुन्छ, तब उहाँले ती रत्नहरूलाई फेरि ठूलो सन्दूकमा फ्याँकिदिनुहुन्छ, र त्यसपछि तिनीहरू सूर्यभन्दा दस गुणा बढी उज्यालो चम्कन्छन्। दानियल र ती तीन जना श्रेष्ठ पुरुषहरू अरूहरूभन्दा दस गुणा उत्तम पाइए।

राजाले तोकेको समयको अन्त्यमा, जब तिनीहरूलाई उपस्थित गराउनुपर्ने थियो, तब नपुंसकहरूका प्रधानले तिनीहरूलाई नबूकदनेसरको सामु ल्यायो। अनि राजाले तिनीहरूसित वार्तालाप गर्‍यो; र तिनीहरू सबैमध्ये दानिएल, हनन्याह, मिशाएल र अजर्याहजस्ता कोही पनि भेटिएनन्; यसकारण तिनीहरू राजाको सामु उपस्थित रहन थाले। अनि बुद्धि र समझका सबै विषयहरूमा, जसबारे राजाले तिनीहरूलाई सोध्यो, उसले तिनीहरूलाई आफ्नो सम्पूर्ण राज्यभरिका सबै जादूगरहरू र ज्योतिषीहरूभन्दा दस गुणा उत्तम पाए। दानिएल 1:18–20।

दानिएलका लागि “दिनहरूको अन्त” त्यो निर्णायक परीक्षा थियो, जहाँ नबूकदनेसरले न्याय गर्यो, र त्यो परीक्षा अन्तिम दिनहरूमा आइतबारको व्यवस्थाको प्रतिरूप हो। मूल र आधारभूत सत्यहरू अन्तिम दिनहरूमा पुनर्स्थापित हुँदा, तिनीहरू पहिलो पटक पहिचान गरिएका समयभन्दा दस गुणा बढी उज्ज्वल रूपमा प्रकाशमान हुनेछन्। ती सत्यहरू, र अन्तिम दिनहरूमा ती सत्यहरू बुझ्ने बुद्धिमानहरू, मध्यरात्रिको पुकारको पुनरावृत्ति अर्थात् पछिल्लो वर्षाको समयमा, दस गुणा बढी उज्ज्वल रूपमा चम्कनेछन्।

“तिमीहरूले प्रभुको आगमनलाई धेरै टाढा ठानिरहेका छौ। मैले देखेँ कि पछिल्लो वर्षा [मध्यरातको पुकारझैँ] अचानक, र दस गुणा शक्तिसहित आउँदै थियो।” Spalding and Magan, 5.

मूल सत्यहरूको पुनर्स्थापना “लाइनमाथि लाइन” भन्ने पछिल्ला वर्षाको पद्धतिशास्त्रको प्रयोगद्वारा सम्पन्न हुन्छ। एकपटक पुनर्स्थापित भएपछि, ती मूल सत्यहरू मिलरले पहिलोपटक तिनलाई हेर्दा जति चम्किएका थिए, त्यसभन्दा “दस गुणा” बढी उज्यालो भएर चम्कन्छन्। मूल सत्यहरूको पुनर्स्थापना गर्न पद्धतिशास्त्रको कुञ्जी प्रयोग गर्ने बुद्धिमानहरूले बाबेलको पद्धतिशास्त्रलाई भक्षण गर्नेहरूभन्दा “दस गुणा” उत्तम अनुभव प्राप्त गर्छन्। फोहोर झार्ने मानिसद्वारा बगाइएकाहरू तिनीहरू हुन्, जो मूल सत्यलाई ढाकिदिएका परम्परा र रीतिरिवाजहरूसँग आसक्त भएका छन्, र जससँग तिनीहरू आसक्त भएका छन् ती परम्परा र रीतिरिवाजका त्रुटिहरूसँगै तिनीहरू शुद्ध पारिँदै हटाइन्छन्।

एक झूटो सिद्धान्त एउटा मूर्ति हो।

“सत्यलाई अस्वीकार गर्दा मानिसहरूले त्यसका कर्तालाई अस्वीकार गर्छन्। परमेश्वरको व्यवस्थालाई खुट्टाले कुल्चँदा, तिनीहरूले व्यवस्थादाताको अधिकारलाई इन्कार गर्छन्। काठ वा ढुङ्गाको मूर्ति बनाएझैँ झूटा सिद्धान्तहरू र सिद्धान्तपरक मतहरूको मूर्ति बनाउनु पनि त्यत्तिकै सजिलो छ।” The Great Controversy, 584.

एफ्राइमको निम्ति अनुग्रह-अवधिको अन्तलाई सूचित गर्ने जुन घोषणा गरियो, त्यसले भुइँ बुहार्दा फोहोरको ब्रश चलाउने मानिसले के पूरा गर्छ भन्ने सत्यलाई जोड दिन्छ।

एप्रैम मूर्तिहरूसँग गाँसिएको छ; त्यसलाई एक्लै छोडिदेओ। होशे 4:17।

दानियेल र तीन विश्वासी युवाहरूद्वारा देखाइएझैँ, मानिसले जे खान्छ, ऊ त्यही बन्छ। “मूर्ख र सुप्त” भएकाहरूका विषयमा सिस्टर ह्वाइटको चिन्ता तिनीहरूको तयारीको अभावसँग सम्बन्धित थियो, र “वर्तमान सत्य” को महत्त्वबारे तिनीहरूमा रहेको विवेकको अभावसँग पनि। उहाँको त्यो चिन्ता उहाँकै समयका तर्कबाजी गर्ने यहूदीहरूका निम्ति ख्रीष्टको चासोको अभिव्यक्ति थियो, जसले मूल सत्यहरूलाई पूर्ण रूपमा दृष्टिबाट गुमाइसकेका थिए। मिलरको सपनाले आधुनिक आत्मिक इस्राएलको अन्त्यलाई पहिचान गराउँछ, जसको प्रतिरूप प्राचीन शाब्दिक इस्राएलले दिएको छ।

“शास्त्रीहरू र फरिसीहरूले धर्मशास्त्रको व्याख्या गर्ने दाबी गर्थे, तर उनीहरूले त्यसलाई आफ्नै विचारहरू र परम्पराहरूअनुसार व्याख्या गरे। तिनीहरूका रीतिरिवाजहरू र सिद्धान्तहरू झन्-झन् कठोर र दुरुह बन्दै गए। यसको आत्मिक अर्थमा, पवित्र वचन जनताका लागि मुहर लगाइएको पुस्तकजस्तो भयो, तिनीहरूको समझबाट बन्द गरिएको।” Signs of the Times, May 17, 1905.

१८६३ देखि लाओडिसियन एड्भेन्टिज्ममाथि क्रमशः बढ्दो अन्धकार छाएको छ, र बाइबल तथा अगमवाणीको आत्मा तिनीहरूका निम्ति एउटा मुद्राले बन्द गरिएको पुस्तकझैँ भएको छ। कृपाअवधि समाप्त हुनुभन्दा ठीक अघि येशू ख्रीष्टको प्रकाशोद्घाटनको मोहर खोलिन्छ, र त्यसले तीन-चरणीय परीक्षाको प्रक्रियालाई उत्पन्न गर्छ, जसको अन्त्यमा आफ्ना चलन र परम्पराका मूर्तिहरू त्याग्न इन्कार गर्नेहरू चाँडै आउने आइतबारको व्यवस्थाको समयमा swept away हुन्छन्।

“हामीसँग एक असीम उद्धारकर्ता हुनुहुन्छ, र परमेश्वरको वचनमा यस सत्यको साक्षी दिने सत्यका रत्नहरू कति बहुमूल्य छन्। तर यी बहुमूल्य रत्नहरू परम्परा र विधर्मका फोहोरको थुप्रोमुनि गाडिएका छन्, जसको उद्गम शैतान आफैले गरेको हो। उहाँका षड्यन्त्रहरूले मानव मनमाथि अनौठो शक्तिसाथ काम गरिरहेका छन्, ताकि उहाँमाथि विश्वास गर्नेहरूका निम्ति ख्रीष्टको मूल्यलाई ओझेलमा पारियोस्। परमेश्वर र मानिसका शत्रुले, ख्रीष्टका अनुयायी भएको दाबी गर्नेहरूमाथि यस्तो मोहिनी डालेको छ कि तिनीहरूमध्ये धेरैका विषयमा यसो भन्न सकिन्छ, तिनीहरूले आफ्ना दर्शनको समय चिनेका छैनन्।” Review and Herald, August 16, 1898.

मिलरको सपना “मौलिक सत्यहरू” को स्थापना, त्यसपछिको तिनको अस्वीकार, र अन्ततः तिनको पुनर्स्थापनाको इतिहासलाई चित्रण गर्दछ। अनुग्रहको समय समाप्त हुनुअघि नै “फोहोर बुहार्ने मानिस” यस दृश्यमा प्रवेश गर्दछ र मौलिक सत्यहरूलाई पुनःस्थापित गर्छ, तथा तिनलाई “दशगुणा” उज्यालो बनाउँछ। यो मध्यरात्रिको पुकारको इतिहासमा घटित हुन्छ, जसले आइतबारको व्यवस्थामा तेस्रो स्वर्गदूतको ठूलो पुकारलाई अघि गर्दछ। मध्यरात्रिको पुकारले आइतबारको व्यवस्था आउनुअघि नै कुँवारीहरूलाई जागृत र पृथक् गर्दछ, जसरी मिलरवादी इतिहासमा मध्यरात्रिको पुकारले अनुसन्धानात्मक न्यायको आरम्भलाई अघि गरेको थियो। जब ती बहुमूल्य रत्नहरू पुनर्स्थापित ठूलो सन्दुकमा फेरि फालिन्छन्, तब धेरै ढिलो भइसकेको हुन्छ, किनकि त्यो घटना भुइँ सफा बुहारिसकेपछि “पछि” घटित हुन्छ।

“भूलका धुलो र फोहोरले सत्यका बहुमूल्य रत्नहरूलाई गाडिदिएको छ, तर प्रभुका कामदारहरूले यी खजानाहरूलाई उघार्न सक्छन्, ताकि हजारौँले तिनलाई आनन्द र विस्मयका साथ हेर्नेछन्। परमेश्वरका स्वर्गदूतहरू नम्र कामदारको छेउमा रहनेछन्, अनुग्रह र दैवी ज्योति प्रदान गर्दै, र हजारौँ दाऊदसँग यसरी प्रार्थना गर्न अगुवाइ गरिनेछन्, ‘मेरा आँखा खोलिदेऊ, ताकि म तेरो व्यवस्थाबाट अद्भुत कुराहरू देख्न सकूँ।’ युगौँदेखि नदेखिएका र बेवास्ता गरिएका सत्यहरू परमेश्वरको पवित्र वचनका प्रकाशित पृष्ठहरूबाट प्रज्वलित भई प्रकट हुनेछन्। सत्य सुनेका, अस्वीकार गरेका, र कुल्चेका मण्डलीहरू सामान्यतया अझ दुष्टतापूर्वक आचरण गर्नेछन्; तर ‘बुद्धिमानहरू,’ अर्थात् जो इमानदार छन्, तिनीहरूले बुझ्नेछन्। पुस्तक खुला छ, र परमेश्वरका वचनहरू उहाँको इच्छा जान्न चाहनेहरूको हृदयसम्म पुग्छन्। स्वर्गबाट तेस्रो स्वर्गदूतसँग सम्मिलित हुने स्वर्गदूतको ठूलो पुकारमा, युगौँदेखि संसारलाई समातेको जडताबाट हजारौँ जाग्नेछन्, र सत्यको सुन्दरता तथा मूल्य देख्नेछन्।” Review and Herald, December 15, 1885.

त्यसपछि जाग्रत हुने “हजारहरू” ले परमेश्वरका अन्य भेडाहरूलाई जनाउँछन्, जो अझै बाबेलमा छन्, किनकि “ठूलो पुकार” आइतबारको व्यवस्थाबाट आरम्भ हुन्छ। “Dirt Brush Man” को कार्य सेप्टेम्बर ११, २००१ देखि चलिरहेको छ, र अझ विशेष रूपमा जुलाई २०२३ देखि।

“प्रेरित यसो भन्छन्, ‘सम्पूर्ण धर्मशास्त्र परमेश्वरको प्रेरणाद्वारा दिइएको हो, र सिद्धान्तका लागि, ताडनाका लागि, सुधारका लागि, धार्मिकतामा शिक्षा दिनका लागि लाभदायक छ; ताकि परमेश्वरको मानिस सिद्ध होस्, र हरेक असल कामका लागि पूर्णरूपमा सुसज्जित होस्।’ बाइबल आफैँ आफ्नो व्याख्याता हो। एउटा पद अरू पदहरू खोलिदिने कुञ्जी सिद्ध हुनेछ, र यसरी वचनको गुप्त अर्थमाथि ज्योति पर्नेछ। एउटै विषयमा बोल्ने विभिन्न पदहरूको तुलना गरेर, तिनको सम्बन्धलाई प्रत्येक पक्षबाट विचार गर्दा, धर्मशास्त्रहरूको साँचो अर्थ स्पष्ट हुनेछ।

“धेरैले परमेश्वरको वचनको अर्थ बुझ्नका लागि पवित्रशास्त्रमाथिका टीकाटिप्पणीहरू परामर्श गर्नैपर्छ भनी ठान्छन्, र हामी यस्तो अडान लिन चाहँदैनौं कि टीकाटिप्पणीहरू अध्ययन गर्नु हुँदैन; तर मानिसहरूका शब्दहरूको थुप्रोमुनि परमेश्वरको सत्य पत्ता लगाउन ठूलो विवेक आवश्यक पर्छ। बाइबलमा विश्वास गर्ने दाबी गर्ने समुदायको रूपमा मण्डलीले परमेश्वरको वचनका छरिएका रत्नहरूलाई सत्यको एउटै सिद्ध शृङ्खलामा संकलन गर्न कति थोरै काम गरेको छ! धेरैले ठानेझैं सत्यका रत्नहरू सतहमै छरिएका छैनन्। दुष्टताको महासङ्घको प्रधान बुद्धि सत्यलाई दृष्टिबाट ओझेलमा राख्न र महापुरुषहरूका मतहरूलाई पूर्णरूपमा अगाडि ल्याउन निरन्तर क्रियाशील छ। शत्रुले शैक्षिक प्रक्रियाहरूका माध्यमबाट स्वर्गको ज्योतिलाई धमिल्याउन आफ्नो सम्पूर्ण शक्ति लगाइरहेको छ; किनकि मानिसहरूले ‘यही बाटो हो, यसैमा हिँड’ भनी प्रभुको वाणी सुनेको उसले चाहँदैन।”

“सत्यका रत्नहरू प्रकाशनको क्षेत्रभरि छरिएका छन्; तर तिनीहरू मानवीय परम्पराहरूका तल, मानिसहरूका भनाइहरू र आज्ञाहरूका तल गाडिएका छन्, र स्वर्गबाट आउने ज्ञानलाई व्यवहारतः बेवास्ता गरिएको छ; किनकि शैतान यस कुरामा सफल भएको छ कि संसारले मानिसहरूका वचन र उपलब्धिहरूलाई अत्यन्त महत्त्वपूर्ण ठानेको छ। प्रभु परमेश्वर, लोकहरूको सृष्टिकर्ता, अनन्त मूल्य चुकाई संसारलाई सुसमाचार दिनुभएको छ। यस दैवी माध्यमद्वारा, जीवनको मूलमा आउनेहरूका लागि स्वर्गीय सान्त्वना र स्थायी दिलासाका आनन्ददायी, ताजगीदायी मुहानहरू खोलिएका छन्। अझै पत्ता लगाउन बाँकी सत्यका शिराहरू छन्; तर आत्मिक कुराहरू आत्मिक रूपमा नै बुझिन्छन्। दुष्टताले अँध्यारिएको मनले येशूमा रहेको सत्यको मूल्यको कदर गर्न सक्दैन।” Review and Herald, December 1, 1891.

मिलरको सपनामा फोहोर झाड्ने मानिसद्वारा प्रतिरूपित ख्रीष्टको कार्य दुईवटा पक्ष भएको छ। त्यो त्रुटि हटाउनु, र मौलिक सत्यहरू पुनर्स्थापित गर्नु हो। त्रुटिको हटाइ पनि दुईवटा पक्षको छ, किनकि जब त्रुटि झ्यालबाट बाहिर झारिन्छ, तब ती त्रुटिहरूसँग जोडिइरहन रोज्नेहरूलाई पनि त्यस त्रुटिले आफूसँगै लैजान्छ। फोहोर झाड्ने मानिसद्वारा सम्पन्न गरिएको पृथकीकरणको कार्यलाई यर्मियाले पनि सम्बोधन गर्छन्, र जब सिस्टर ह्वाइटले यसो भनिन्, “प्रभुका कामदारहरूले यी खजानाहरू उजागर गर्न सक्छन्, ताकि हजारौंले तिनीहरूलाई आनन्द र विस्मयका साथ हेर्नेछन्,” तब उनको साक्षी सिस्टर ह्वाइटसँग सहमत हुन्छ।

यसकारण परमप्रभु यसो भन्नुहुन्छ, यदि तिमी फर्कियौ भने, म तिमीलाई फेरि ल्याउनेछु, र तिमी मेरो सामु उभिनेछौ; अनि यदि तिमीले निकृष्टबाट बहुमूल्यलाई अलग गर्‍यौ भने, तिमी मेरो मुखझैँ हुनेछौ; तिनीहरू तिमीतर्फ फर्कून्, तर तिमीचाहिँ तिनीहरूतर्फ नफर्क। यर्मिया 15:19।

यर्मियाको उक्त अंशको सन्दर्भ जुलाई १८, २०२० को पहिलो निराशा अनुभव गरिसकेकाहरूलाई सम्बोधन गर्ने हो। केवल “Dirt Brush Man” ले मात्र मूल्यवानलाई निकृष्टबाट अलग गर्ने होइन, तर यर्मियाद्वारा प्रतिनिधित्व गरिएकाहरूको कार्य पनि त्यही हो, जसलाई तिनीहरू प्रभुकहाँ फर्किने कि नफर्किने भन्ने निर्णय गरिरहेका रूपमा चित्रित गरिएको छ। स्पष्टतः तिनीहरू प्रभुसँग थिएनन्, किनकि यदि तिनीहरू उहाँसँग हिँडिरहेका हुन्थे भने, तिनीहरूलाई फर्कनुपर्ने कुनै कारण हुने थिएन। जब तिनीहरू फर्कन्छन् र प्रभुको सामु उभिन्छन्, र त्यसपछि उहाँका मुखपत्र बन्छन्, तब तिनीहरूले मूल्यवानलाई निकृष्टबाट अलग गर्ने कार्य सम्पन्न गरेका हुनेछन्। “Dirt Brush Man” को कार्यका लागि बुद्धिमानीहरूको सहभागिता आवश्यक पर्छ। मिलरको सपनामा “Dirt Brush Man” को कार्य ख्रीष्टले शुद्धीकरणको प्रक्रियामार्फत आफ्नो खलो शुद्ध गर्नुहुँदा पनि चित्रित गरिएको छ।

“यो शुद्धीकरणको प्रक्रिया ठीक कति छिट्टै आरम्भ हुनेछ, म भन्न सक्दिनँ, तर यो धेरै समयसम्म स्थगित हुने छैन। जसको हातमा आफ्नो सूप छ, उहाँले आफ्नो मन्दिरलाई यसको नैतिक अशुद्धताबाट शुद्ध पार्नुहुनेछ। उहाँले आफ्नो खलालाई पूर्ण रूपले सफा गर्नुहुनेछ।” Testimonies to Ministers, 372, 373.

अन्तिम “शोधन प्रक्रिया” सन् 2023 को जुलाई महिनामा आरम्भ भयो, र यो मलाकी अध्याय तीनको शोधन प्रक्रिया हो।

“मलाकी 3:1–4 उद्धृत।”

“परमेश्वरका जनहरूका बीचमा एउटा शोधन र शुद्धीकरणको प्रक्रिया चलिरहेको छ, र सेनाहरूका परमप्रभुले यस कार्यमा आफ्नो हात लगाउनुभएको छ। यो प्रक्रिया आत्माका लागि अत्यन्त कष्टकर छ, तर अशुद्धता हटाइयोस् भन्ने हेतुले यो आवश्यक छ। परीक्षाहरू आवश्यक छन्, ताकि हामी उहाँको इच्छाप्रति अधीन भएर आफ्ना स्वर्गीय पितासित निकट ल्याइएकाहरू होऊँ, र हामीले परमप्रभुलाई धार्मिकतामा एउटा भेटी चढाउन सकूँ। आत्माको शोधन र शुद्धीकरण गर्ने परमेश्वरको काम तबसम्म चलिरहनुपर्छ जबसम्म उहाँका सेवकहरू यति नम्र, यति आत्म-त्यागी नबन्छन् कि, जब उनीहरूलाई सक्रिय सेवामा बोलाइन्छ, तब उनीहरूको दृष्टि केवल परमेश्वरको महिमामै एकाग्र होस्।” Review and Herald, April 10, 1894.

मिलरको दोस्रो स्वप्नले मूल सत्यहरूको पुनर्स्थापनालाई, र साथसाथै तितरबितर पारिएको एउटा जातिको पुनर्स्थापनालाई पहिचान गर्दछ। नबूकदनेसरको दोस्रो स्वप्नले उसको राज्यको पुनर्स्थापनालाई पहिचान गर्दछ। मिलरको स्वप्नले मूल सत्यहरू गाडेर राखिनुलाई ती सत्यहरू “तितरबितर” पारिएका हुन् भन्ने भाषामा सम्बोधन गर्दछ। “तितरबितर” भन्ने शब्द “सात समय” को प्रतीक हो। नबूकदनेसरको स्वप्न “सात समय” को “तितरबितर” पारिनेसम्बन्धी हो। नबूकदनेसरलाई १७९८ मा, अर्थात् अन्तको समयमा, स्थापित गरिएको छ, र त्यहाँ उसले एउटा परिवर्तित मानिसको प्रतिनिधित्व गर्दछ। मिलर १७९८ मा “बुद्धिमानहरू” को प्रतीक हो।

हामी मिलरको स्वप्नलाई अर्को लेखमा निरन्तरता दिनेछौं।

“जब हामीलाई अरूसँग मतभेद गर्न आह्वान गरिन्छ, वा अरूहरूले हाम्रो मतसँग आफ्नो असहमति प्रकट गर्छन्, तब हामीले ख्रीष्टियन आत्मा प्रकट गर्नुपर्छ, र यो तथ्यलाई प्रमुख रूपमा राख्नुपर्छ कि हामी शान्त र निष्पक्ष रहन सक्छौँ; किनकि सत्य अनुसन्धान सहन समर्थ हुन्छ। जति बढी यसको अध्ययन गरिन्छ, उति नै यसको ज्योति प्रकट हुँदै जान्छ। प्रभु कठोरता र निर्दयताको गन्ध आउने हरेक कुरामाथि अप्रसन्न हुनुहुन्छ, र जो आफ्नो मतसँग भिन्न मत राख्नेहरूलाई तिरस्कार र निन्दामा पार्छन्, र तिनीहरूलाई सम्भव भएसम्म सबैभन्दा खराब रूपले प्रस्तुत गर्छन्, तिनीहरूमाथि उहाँले आफ्नो हप्की राख्नुहुन्छ। स्वर्गले यस्तो गर्नेहरूलाई त्यही दृष्टिले हेर्छ, जसरी स्वर्गले फरिसीहरूलाई हेरेको थियो, र तिनीहरूलाई धर्मशास्त्र र परमेश्वरको शक्तिदुवैप्रति अज्ञानी ठहर्याउँछ। सत्यका शत्रुहरूले सत्यलाई भूल ठहर्याउन सक्दैनन्। तिनीहरूले सत्यलाई कुल्चन सक्छन्, र यसलाई तल फालेका छन् र फोहोरमैलाले ढाकेका छन् भनेर यो परास्त भएको ठान्न सक्छन्; तर परमेश्वरले आफ्ना केही विश्वासयोग्य जनहरूलाई त्यही गर्न प्रेरित गर्नुहुनेछ, जुन ख्रीष्टले पृथ्वीमा हुँदा गर्नुभएको थियो,—फोहोरमैला हटाएर सत्यलाई सत्यको संरचनाभित्र त्यसको उचित स्थानमा पुनःस्थापित गर्नु।”

“त्यस्ता समूहहरूमा, जहाँ सत्य छलफलको विषय बन्छ, त्यहाँ यस्ता मानिसहरू हुनेछन् जसले आफूले सत्यका रूपमा ग्रहण नगरेको हरेक कुराको विरोध गर्नेछन्; र जब उनीहरू आफैँलाई केवल भूलसँग युद्ध गरिरहेका छन् भनी प्रसन्न तुल्याउँछन्, तब तिनीहरूलाई पूर्वाग्रहविहीन कानले सुन्नुपर्ने आवश्यकता हुन्छ, ताकि तिनीहरूले के सत्य हो सो बुझून्, र बोलिएको कुरालाई गलत रूपमा प्रस्तुत तथा गलत अर्थ नलगाऊन्। तिनीहरूका अगाडि सबै युगका ती मानिसहरूको उदाहरण छ, जसले सत्यको विरोध गरेका थिए, र यसो गर्दा तिनीहरूले परमेश्वरको सल्लाह (sic) आफ्नै विरुद्धमा अस्वीकार गरेका थिए। ती मानिसहरूमाथि अत्यन्त गम्भीर जिम्मेवारी रहनेछ, जसले ठूलो ज्योति, र महान् अवसरहरू पाएका छन्, तापनि जो अझैसम्म पूर्णतः प्रभुको पक्षमा उभिन असफल भएका छन्। यदि तिनीहरूले पूर्णतः प्रभुको पक्षमा उभिने साहस गरे, भने, एक्लै उभिन बोलाइएका बेला पनि तिनीहरू सत्यनिष्ठामा सुरक्षित राखिनेथे। उहाँले तिनीहरूलाई साहसका साथ, पवित्रता र निष्पक्षतामा उभिन, धार्मिकताका अशुद्ध नभएका सिद्धान्तहरूको लागि संघर्ष गर्न समर्थ तुल्याउनुहुनेथियो। उहाँले तिनीहरूलाई सही कुराको लागि, किनकि त्यो सही हो, लडाइँ गर्दा थामिराख्नुहुनेथियो, यद्यपि न्याय सडकमा लडेको होस्, र समता भित्र प्रवेश गर्न नसक्ने भएको होस्। तिनीहरूले के शुद्ध र निष्कलंक हुनेछ, र ख्रीष्टको जीवनसँग मेल खानेछ, सो बुझ्नेथे, र आत्मा, वचन, वा कर्ममा ख्रीष्टियन धर्मका अति शुद्ध सिद्धान्तहरूबाट नफर्कनेथे, चाहे तिनीहरू अज्ञानतामात्र होइन, तर शिक्षित र अनुभवी मानिसहरूका पनि विरोधमा किन नउभिनुपरेको होस्, जसले तिनीहरूलाई मौन गराउन कपटयुक्त तर्कका हतियारहरू प्रयोग गर्थे। सत्यविरुद्ध भूलको यस समस्त संघर्षभरि, तिनीहरू सुरक्षित राखिनेथे, र यस्तो मार्गमा चल्न समर्थ पारिनेथे कि तिनीहरूका शत्रुहरूले तिनीहरूका विरुद्ध केही भन्न वा तिनीहरूलाई प्रतिरोध गर्न सक्ने थिएनन्। तिनीहरू सिद्धान्तका निम्ति चट्टानझैँ अडिग उभिनेथे, कुनै मानिससँग सम्झौता गर्न इन्कार गर्दै, तैपनि हरेक ख्रीष्टियनलाई विशेषता दिने आत्मालाई जोगाइराख्दै।”

“जो ख्रीष्टका अनुयायी हो, उसले पवित्र र सामान्यबीच भेद गर्नेछ, र मानिसको चरित्र तथा कार्यको सच्चा प्रमाणलाई दृढतापूर्वक समातिरहनेछ; किनकि ख्रीष्टले भन्नुभएको छ, ‘तिनीहरूका फलद्वारा तिमीहरूले तिनीहरूलाई चिन्नु हुनेछ।’ ख्रीष्टियन सबै प्रकारका विरोधका बीच पनि अघि बढिरहनेछ। उसले चापलुसीलाई तुच्छ ठान्नेछ, किनकि त्यो शैतानबाट उत्पन्न हुन्छ। उसले दोषारोपणलाई घृणा गर्नेछ, किनकि त्यो दुष्टको हतियार हो। तिनीहरूले डाहलाई पाल्नेछैनन् वा आत्म-उत्कर्षमा लिप्त हुनेछैनन्, किनकि यी परमेश्वर र मानिसका विरोधीका विशेषताहरू हुन्। तिनीहरू जासूसका रूपमा पाइनेछैनन्; किनकि येशूको विरुद्धमा यो काम गर्न शैतानले तिरस्कृत यहूदीहरूलाई प्रयोग गरेको थियो। तिनीहरूले आफ्ना भाइहरूलाई प्रश्नहरूको बाढीसहित पछ्याउनेछैनन्, जसरी यहूदीहरूले ख्रीष्टलाई उहाँका वचनहरूमा फसाउने उद्देश्यले पछ्याएका थिए, र उहाँलाई धेरै कुराहरू बोल्न उक्साएका थिए, ताकि तिनीहरूले उहाँलाई एउटै वचनको कारण अपराधी ठहराउन सकून्।” होम मिसनरी, सेप्टेम्बर 1, 1894।