ଉଲାଇ ନଦୀର ଦର୍ଶନ ଦ୍ୱାରା ଯେ ଜ୍ଞାନବୃଦ୍ଧି ପ୍ରତିନିଧିତ ହୋଇଛି, ସେହିଠାରୁ ଶେଷରେ ହବକ୍କୁକଙ୍କ ଦୁଇଟି ଫଳକ ଉପରେ ଲିଖାଯାଇଥିଲା।

“ଯେ ସମସ୍ତ ଭବିଷ୍ୟବାଣୀକୁ ସେମାନେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଆଗମନର ସମୟସହ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ବୋଲି ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ, ସେହି ଭବିଷ୍ୟବାଣୀମାନଙ୍କ ସହ ଏମିତି ଶିକ୍ଷା ଅନ୍ତର୍ବିନ୍ଧିତ ଥିଲା, ଯାହା ସେମାନଙ୍କର ଅନିଶ୍ଚିତତା ଓ ଉତ୍କଣ୍ଠାର ଅବସ୍ଥା ପାଇଁ ବିଶେଷ ଭାବେ ଉପଯୁକ୍ତ ଥିଲା, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ଏହି ବିଶ୍ୱାସରେ ଧୈର୍ଯ୍ୟସହ ଅପେକ୍ଷା କରିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରୁଥିଲା ଯେ, ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ସେମାନଙ୍କର ବୁଝାମଣା ପାଇଁ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଥିଲା, ତାହା ଯଥାସମୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯିବ।”

ଏହି ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହବକ୍କୂକ ୨:୧–୪ ର ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀ ମଧ୍ୟ ଥିଲା: “ମୁଁ ମୋର ପହାରା ସ୍ଥାନରେ ଦାଣ୍ଡାୟମାନ ହେବି, ଏବଂ ଦୁର୍ଗ ଉପରେ ନିଜକୁ ସ୍ଥିର କରିବି, ଏବଂ ସେ ମୋତେ କ’ଣ କହିବେ, ତାହା ଦେଖିବା ପାଇଁ ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବି, ଏବଂ ଯେତେବେଳେ ମୋତେ ଭର୍ତ୍ସନା କରାଯିବ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ କ’ଣ ଉତ୍ତର ଦେବି। ତେବେ ସଦାପ୍ରଭୁ ମୋତେ ଉତ୍ତର ଦେଇ କହିଲେ, ଦର୍ଶନଟି ଲେଖ, ଏବଂ ତାହାକୁ ଫଳକମାନଙ୍କ ଉପରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରି ଲେଖ, ଯେପରି ପଢ଼ୁଥିବା ଲୋକ ଦୌଡ଼ି ପାରେ। କାରଣ ଏହି ଦର୍ଶନ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟ ପାଇଁ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ଶେଷକାଳରେ ତାହା କହିବ ଏବଂ ମିଥ୍ୟା କହିବ ନାହିଁ: ଯଦିଓ ଏହା ବିଳମ୍ବ କରେ, ତଥାପି ଏହା ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କର; କାରଣ ଏହା ନିଶ୍ଚୟ ଆସିବ, ଏହା ବିଳମ୍ବ କରିବ ନାହିଁ। ଦେଖ, ଯାହାର ପ୍ରାଣ ଗର୍ବରେ ଉଦ୍ଧତ, ସେ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟର relinquished not upright: କିନ୍ତୁ ଧର୍ମୀ ନିଜ ବିଶ୍ୱାସଦ୍ୱାରା ବଞ୍ଚିବ।”

“୧୮୪୨ ମସିହାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ଏହି ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀରେ ଦିଆଯାଇଥିବା—‘ଦର୍ଶନଟି ଲେଖ, ଏବଂ ତାହାକୁ ପଟ୍ଟିକାମାନଙ୍କ ଉପରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରି ଲେଖ, ଯେପରି ପାଠକ ଦୌଡ଼ି ପାରିବ’—ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଚାର୍ଲସ୍ ଫିଚ୍ଙ୍କୁ ଦାନିଏଲ ଓ ପ୍ରକାଶିତ ବାକ୍ୟର ଦର୍ଶନମାନଙ୍କୁ ଉଦ୍ଭାସିତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀମୂଳକ ଚାର୍ଟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାକୁ ପ୍ରେରିତ କରିଥିଲା। ଏହି ଚାର୍ଟର ପ୍ରକାଶନକୁ ହବକ୍କୁକଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଆଜ୍ଞାର ଏକ ପୂରଣ ବୋଲି ଗ୍ରହୀତ କରାଯାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ସେ ସମୟରେ, ଦର୍ଶନର ସିଦ୍ଧିରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ବିଳମ୍ବ—ଏକ ବିଳମ୍ବର କାଳ—ସେହି ଏକେଇ ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଛି ବୋଲି କେହି ଲକ୍ଷ୍ୟ କରିନଥିଲେ। ନିରାଶା ପରେ, ଏହି ଶାସ୍ତ୍ରବାଣୀ ବହୁତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତୀତ ହେଲା: ‘ଦର୍ଶନଟି ଏଖଣି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ପାଇଁ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ଶେଷକାଳରେ ସେ କହିବ, ଏବଂ ମିଥ୍ୟା କହିବ ନାହିଁ; ଯଦିଓ ତାହା ବିଳମ୍ବ କରେ, ତଥାପି ତାହା ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କର; କାରଣ ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଆସିବ, ସେ ବିଳମ୍ବ କରିବ ନାହିଁ…. ଧର୍ମୀ ନିଜ ବିଶ୍ୱାସ ଦ୍ୱାରା ବଞ୍ଚିବ।’ The Great Controversy, 391, 392.”

ହବକ୍କୂକଙ୍କର ଦୁଇଟି ଫଳକ ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀମୂଳକ ଭାବେ ଦୁଇଜଣ ସାକ୍ଷୀ ଅଟନ୍ତି। ବାଇବେଲ ଅନୁସାରେ, ସତ୍ୟ ସ୍ଥାପିତ କରିବା ପାଇଁ ଦୁଇଜଣ ସାକ୍ଷୀଙ୍କୁ ଏକତ୍ର ଆଣିବା ଆବଶ୍ୟକ।

କିନ୍ତୁ ସେ ଯଦି ତୁମ କଥା ନ ଶୁଣେ, ତେବେ ତୁମ ସହ ଆଉ ଜଣେ କିମ୍ବା ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ନେଇଯାଅ, ଯେପରି ଦୁଇ କିମ୍ବା ତିନି ସାକ୍ଷୀଙ୍କ ମୁଖରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ କଥା ସ୍ଥିରୀକୃତ ହେଉ। ମାଥିଉ 8:16।

ଯେତେବେଳେ ହବକ୍କୂକଙ୍କର ଦୁଇଟି ତାଲିକା (1843 ଓ 1850 ମସିହାର ପାଇଓନିୟର୍ ଚାର୍ଟଗୁଡ଼ିକ) ପରସ୍ପର ଉପରେ ଅଧିସ୍ଥାପିତ କରାଯାଏ, ସେମାନେ ମିଲରଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନର “ରତ୍ନ” ସ୍ୱରୂପ ସତ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ନିଶ୍ଚିତ କରନ୍ତି। ପ୍ରଥମ ତାଲିକାରେ ପ୍ରତିନିଧିତ 1843 ମସିହାର ଭୁଲଟି, ଯେତେବେଳେ ଦ୍ୱିତୀୟ ତାଲିକା ସହ ଅଧିସ୍ଥାପିତ କରାଯାଏ, ଦର୍ଶନର “ବିଳମ୍ବ ସମୟ”କୁ ସ୍ଥାପିତ କରେ। ମିଲର୍ (ସେହି ଇତିହାସର ପ୍ରତୀକାତ୍ମକ ପ୍ରହରୀ) ପଚାରିଲେ, ତାଙ୍କ ଇତିହାସର ବିବାଦର ସମୟରେ ସେ କ’ଣ କହିବେ।

ମୁଁ ମୋର ପାହାରା-ସ୍ଥାନରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେବି, ଏବଂ ଦୁର୍ଗମୀନାର ଉପରେ ଆପଣକୁ ସ୍ଥାପନ କରିବି; ସେ ମୋତେ କ’ଣ କହିବେ, ଏବଂ ମୁଁ ତିରସ୍କୃତ ହେଲେ କ’ଣ ଉତ୍ତର ଦେବି, ତାହା ଦେଖିବା ପାଇଁ ମୁଁ ସଚେତନ ହୋଇ ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବି। ହବକ୍କୁକ 2:1.

ପ୍ରଭୁ ମିଲରଙ୍କୁ ସେହି ଦର୍ଶନ ଲେଖିବା ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ, ଏବଂ ନିଜ ସ୍ୱପ୍ନରେ ସେ ସେହି ଦର୍ଶନ ଥିବା ପେଟିକାଟିକୁ ନିଜ କକ୍ଷର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଥିବା ଗୋଟିଏ ଟେବୁଲ୍‌ ଉପରେ ରଖିଲେ।

ଏବଂ ପ୍ରଭୁ ମୋତେ ଉତ୍ତର ଦେଇ କହିଲେ, ଏହି ଦର୍ଶନକୁ ଲେଖ, ଏବଂ ତାହାକୁ ଫଳକମାନଙ୍କ ଉପରେ ସ୍ପଷ୍ଟଭାବେ ଲେଖ, ଯେପରି ଯେ ତାହା ପଢ଼େ ସେ ଦୌଡ଼ିପାରେ। ହବକ୍କୂକ 2:2।

ତାପରେ ସେହି ସାରଣୀଗୁଡ଼ିକ ବିଳମ୍ବର ସମୟ ଏବଂ ପ୍ରଥମ ନିରାଶାକୁ ଚିହ୍ନିତ କରେ।

କାରଣ ଏହି ଦର୍ଶନ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟ ପାଇଁ ଅଛି; କିନ୍ତୁ ଶେଷକାଳରେ ଏହା କହିବ, ଏବଂ ମିଥ୍ୟା କହିବ ନାହିଁ। ଯଦିଓ ଏହା ବିଳମ୍ବିତ ହୁଏ, ତଥାପି ଏହା ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କର; କାରଣ ଏହା ନିଶ୍ଚୟ ଆସିବ, ଏହା ବିଳମ୍ବ କରିବ ନାହିଁ। ହବକ୍କୂକ 2:3.

ତାହାପରେ, ଜ୍ଞାନର ବୃଦ୍ଧିକୁ ଆଧାର କରି ପ୍ରକାଶିତ ହେଉଥିବା ଦୁଇଟି ବର୍ଗକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରାଯାଇଛି।

ଦେଖ, ଯାହାର ପ୍ରାଣ ଅହଙ୍କାରରେ ଫୁଲିଉଠିଛି, ସେଥିରେ ସରଳତା ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ଧର୍ମୀ ନିଜ ବିଶ୍ୱାସଦ୍ୱାରା ବଞ୍ଚିବ। ହବକ୍କୂକ 2:4।

ଦାନିୟେଲ ପୁସ୍ତକର ଦ୍ୱାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟର ପରୀକ୍ଷା ପ୍ରକ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ଉପାସକମାନଙ୍କର ଦୁଇଟି ଶ୍ରେଣୀ ପ୍ରକାଶିତ ହେବ।

ଏବଂ ସେ କହିଲେ, ହେ ଦାନିଏଲ, ତୁମ ପଥରେ ଯାଅ; କାରଣ ଏହି କଥାମାନେ ଶେଷ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବନ୍ଦ ଓ ମୁଦ୍ରାଙ୍କିତ ରହିଛି। ଅନେକେ ଶୁଦ୍ଧିକୃତ ହେବେ, ଧଳା କରାଯିବେ, ଏବଂ ପରୀକ୍ଷିତ ହେବେ; କିନ୍ତୁ ଦୁଷ୍ଟମାନେ ଦୁଷ୍ଟତା କରିବେ; ଏବଂ ଦୁଷ୍ଟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ମଧ୍ୟ ବୁଝିବେ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ବୁଝିବେ। ଦାନିଏଲ 12:9, 10.

ଦାନିଏଲଙ୍କର “ଜ୍ଞାନୀ”ମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ମାଥିଉ ପଚିଶ ଅଧ୍ୟାୟର ସେହି ଜ୍ଞାନୀ କୁମାରୀମାନେ, ଯେମାନେ ବିଶ୍ୱାସଦ୍ୱାରା ଧର୍ମୀ ଠାରାଇଯାଇଥିଲେ; ଏବଂ ଦୁଷ୍ଟମାନେ ଥିଲେ ସେହି ମୂର୍ଖ କୁମାରୀମାନେ, ଯେମାନେ ଗର୍ବରେ ଉଚ୍ଚ ହୋଇଯାଇଥିଲେ। ମିଲରଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନର ଶେଷରେ, ରତ୍ନମାନେ ଦଶ କୁମାରୀଙ୍କ ଉପମାରେ ଥିବା ତେଲକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ, ଯାହା ସେହି ସନ୍ଦେଶ ଥିଲା।

“ଆମ ପାଖକୁ ସେ ପଠାଉଥିବା ବାର୍ତ୍ତାଗୁଡ଼ିକୁ ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଗ୍ରହଣ କରୁନାହୁଁ, ସେତେବେଳେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଅସମ୍ମାନ କରାଯାଏ। ଏପରିଭାବରେ ଆମେ ସେହି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ତେଲକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରୁଛୁ, ଯାହାକୁ ସେ ଆମ ଆତ୍ମାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଢାଳିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ଯେପରି ସେହି ତେଲ ଅନ୍ଧକାରରେ ଥିବାମାନଙ୍କୁ ପହଞ୍ଚାଇ ଦିଆଯାଉ। ଯେତେବେଳେ ଏହି ଆହ୍ୱାନ ଆସିବ, ‘ଦେଖ, ବର ଆସୁଛନ୍ତି; ତାଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ କରିବାକୁ ବାହାରି ଯାଅ,’ ସେତେବେଳେ ଯେମାନେ ସେହି ପବିତ୍ର ତେଲକୁ ଗ୍ରହଣ କରିନଥିବେ, ଯେମାନେ ନିଜ ହୃଦୟରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହକୁ ସଂରକ୍ଷିତ କରିନଥିବେ, ସେମାନେ ମୂର୍ଖ କୁମାରୀମାନଙ୍କ ପରି ଦେଖିବେ ଯେ ସେମାନେ ନିଜ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ନୁହନ୍ତି। ସେହି ତେଲ ପାଇବାକୁ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିଜସ୍ୱ କୌଣସି ଶକ୍ତି ନାହିଁ, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନ ଧ୍ୱଂସସ୍ଥୂପ ହୋଇଯାଏ।” Review and Herald, July 20, 1897.

ଶେଷ ଦିନମାନଙ୍କରେ ମିଲରଙ୍କର ରତ୍ନମାନ ଦଶଗୁଣ ଅଧିକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭାବରେ ଦୀପ୍ତିତ ହେବ; ଏବଂ ଯେପରି ଆଲୋକ ଏକ ପରୀକ୍ଷାର ପ୍ରତୀକ, ସେପରି ସଂଖ୍ୟା ଦଶ ମଧ୍ୟ ପରୀକ୍ଷାର ଏକ ପ୍ରତୀକ ଅଟେ। ମିଲରଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନର ଶେଷଭାଗରେ ପ୍ରତିନିଧିତ ଶେଷ ଦିନମାନଙ୍କରେ, ହବକ୍କୁକଙ୍କ ଫଳକମାନଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରତିନିଧିତ ସତ୍ୟର ଆଲୋକ ଏକ ପରୀକ୍ଷାକାରୀ ସନ୍ଦେଶ ଉତ୍ପନ୍ନ କରେ, ଯାହା ଦଶ କୁମାରୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତରେ ମଧ୍ୟରାତ୍ରିର ହାକର ପରୀକ୍ଷାକାରୀ ସନ୍ଦେଶ ଅଟେ। ସେହି ପରୀକ୍ଷା ପ୍ରକ୍ରିୟା ମିଲରାଇଟ ଇତିହାସର ପରୀକ୍ଷା ପ୍ରକ୍ରିୟାର ଏକ ପୁନରାବୃତ୍ତି ଅଟେ, କାରଣ ଶେଷ ଦିନମାନଙ୍କରେ ଦଶ କୁମାରୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ଅକ୍ଷରେ ଅକ୍ଷରେ ପୁନରାବୃତ୍ତ ହୁଏ।

“ମୋତେ ପ୍ରାୟତଃ ଦଶ କୁମାରୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତକୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଏ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପାଞ୍ଚଜଣ ଜ୍ଞାନୀ ଥିଲେ, ଏବଂ ପାଞ୍ଚଜଣ ମୂର୍ଖ। ଏହି ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ଅକ୍ଷରେ ଅକ୍ଷରେ ପୂରଣ ହୋଇଛି ଏବଂ ହେବ, କାରଣ ଏହାର ଏହି ସମୟ ପାଇଁ ବିଶେଷ ପ୍ରୟୋଗ ରହିଛି, ଏବଂ ତୃତୀୟ ଦୂତଙ୍କ ସନ୍ଦେଶ ପରି, ଏହା ପୂରଣ ହୋଇଛି ଏବଂ ସମୟର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବର୍ତ୍ତମାନ ସତ୍ୟ ଭାବରେ ଅବିରତ ରହିବ।” Review and Herald, August 19, 1890.

ମିଲ୍ଲରଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନର ଶେଷରେ ବିଳମ୍ବ ସମୟର ଅନୁଭବ ଅକ୍ଷରେ ଅକ୍ଷର ପୁନରାବୃତ୍ତ ହେବ, ଏବଂ ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କର ରତ୍ନମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟଠାରୁ ଦଶଗୁଣ ଅଧିକ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେବ; ଏହା ଦ୍ୱାରା ଏହି ପରିଚୟ ମିଳେ ଯେ, ରତ୍ନମାନେ ଦଶ କୁମାରୀଙ୍କ ଉପମାରେ ଶେଷ ପରୀକ୍ଷାକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରୁଛନ୍ତି। ଦଶ ସଂଖ୍ୟା ପରୀକ୍ଷାର ପ୍ରତୀକ; ଏବଂ ଦଶ ଦିନର ଶେଷରେ ଦାନିଏଲ୍ ଓ ସେହି ତିନିଜଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ ବାବିଲୋନର ଆହାର ଭୋଜନ କରୁଥିବାମାନଙ୍କଠାରୁ ଦୃଶ୍ୟତଃ ଅଧିକ ସୁନ୍ଦର ଓ ସ୍ଥୂଳ ଦେଖାଯାଇଥିଲେ। ହବକ୍କୂକରେ ସେହି ଗର୍ବୀତମାନେ, ଯେମାନେ ବିଶ୍ୱାସରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଅନୁମାନପ୍ରସୂତ ଦୁସାହସରେ ବଞ୍ଚିଲେ, ବାବିଲୋନର ଚରିତ୍ର ଉନ୍ନତ କଲେ। ମିଲ୍ଲରାଇଟ୍ ଇତିହାସରେ ସେମାନେ ବାବିଲୋନର କନ୍ୟାମାନେ ହେଲେ, ଏବଂ ହବକ୍କୂକରେ ପାପାସି ସେମାନଙ୍କର ଚରିତ୍ରକୁ ପରିଚିହ୍ନିତ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି।

ଦେଖ, ଯାହାର ପ୍ରାଣ ଅହଂକାରରେ ଫୁଲିଉଠିଛି, ସେହି ପ୍ରାଣ ତାହାର ଭିତରେ ସରଳ ନୁହେଁ; କିନ୍ତୁ ଧର୍ମୀ ନିଜ ବିଶ୍ୱାସଦ୍ୱାରା ବଞ୍ଚିବ। ହଁ, ଏହା ମଧ୍ୟ, କାରଣ ସେ ମଦ୍ୟଦ୍ୱାରା ଅତିକ୍ରମ କରେ, ସେ ଗର୍ବିତ ମଣିଷ, ସେ ଘରେ ରହେନାହିଁ; ସେ ନିଜ ଆକାଙ୍କ୍ଷାକୁ ପାତାଳ ପରି ବିସ୍ତାର କରେ, ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁ ପରି ଅଛି, ଓ କେବେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇପାରେନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ସେ ସମସ୍ତ ଜାତିଙ୍କୁ ନିଜ ପାଖକୁ ସଂଗ୍ରହ କରେ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ନିଜ ପାଇଁ ଏକାଠା କରେ। ଏମାନେ ସମସ୍ତେ କି ତାହାଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଗୋଟିଏ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ଉଠାଇବେନାହିଁ, ଏବଂ ତାହାଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଗୋଟିଏ ଉପହାସପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରବଚନ କହିବେନାହିଁ, ଏବଂ କହିବେନାହିଁ, ହାୟ ତାହାର, ଯେ ନିଜର ନୁହେଁ ଏମିତି ଜିନିଷ ବଢ଼ାଏ! କେତେଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ? ଏବଂ ଯେ ନିଜ ଉପରେ ଘନ ମାଟିର ଭାର ଲାଦେ! ଯେମାନେ ତୋତେ କାମୁଡ଼ିବେ ସେମାନେ କି ହଠାତ୍ ଉଠିଯିବେନାହିଁ, ଏବଂ ଯେମାନେ ତୋତେ ଅଶାନ୍ତ କରିବେ ସେମାନେ କି ଜାଗିଉଠିବେନାହିଁ? ଏବଂ ତୁମେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଲୁଟର ବସ୍ତୁ ହେବ। କାରଣ ତୁମେ ଅନେକ ଜାତିକୁ ଲୁଟିଛ, ତେଣୁ ଲୋକମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଅବଶିଷ୍ଟ ଅଂଶ ତୁମକୁ ଲୁଟିବ; ମଣିଷର ରକ୍ତପାତର କାରଣରେ, ଏବଂ ଦେଶ, ନଗର ଓ ସେଥିରେ ବସୁଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ କରାଯାଇଥିବା ହିଂସାର କାରଣରେ। ହବକ୍କୂକ 2:4–8.

ମାଥିଉ ପଚିଶର କୁମାରୀମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆଣାଯାଇଥିବା ପରୀକ୍ଷାର ପ୍ରକ୍ରିୟା ଏମିତି ଜଣେ ଉପାସକ-ଶ୍ରେଣୀକୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରେ, ଯେମାନେ ଉତ୍ତରର ରାଜାଙ୍କର (ପାପତ୍ୱର) ଚରିତ୍ରକୁ ବିକଶିତ କରିଛନ୍ତି, ଯିଏ “ଅନେକ ଜାତିକୁ ଲୁଟିଥିବା” ଶକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଅଟନ୍ତି।

ପ୍ରଭୁ ଏହିପରି କହୁଛନ୍ତି, ଦେଖ, ଉତ୍ତର ଦେଶରୁ ଏକ ଜାତି ଆସୁଛି, ଏବଂ ପୃଥିବୀର ସୀମାନ୍ତରୁ ଏକ ମହାଜାତି ଉଦ୍ଭୁତ କରାଯିବ। ସେମାନେ ଧନୁ ଓ ବଣ ଧରିବେ; ସେମାନେ ନିଷ୍ଠୁର, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ମନେ କୌଣସି ଦୟା ନାହିଁ; ସେମାନଙ୍କର ସ୍ୱର ସମୁଦ୍ର ପରି ଗର୍ଜନ କରେ; ଏବଂ ସେମାନେ ଘୋଡ଼ା ଉପରେ ଚଢ଼ି, ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ସଜିଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ପରି, ହେ ସିଓନର କନ୍ୟା, ତୋର ବିରୁଦ୍ଧରେ ଆକ୍ରମଣରେ ପଙ୍କ୍ତିବଦ୍ଧ ହେବେ। ଆମେ ତାହାର କୀର୍ତ୍ତିଶବ୍ଦ ଶୁଣିଛୁ; ଆମର ହାତ ଶିଥିଳ ହୋଇଯାଇଛି; ବ୍ୟଥା ଆମକୁ ଆକ୍ରାନ୍ତ କରିଛି, ଏବଂ ପ୍ରସବବେଦନାରେ ଥିବା ଜଣେ ସ୍ତ୍ରୀର ବେଦନା ପରି ପୀଡ଼ା ଆମକୁ ଧରିଛି। କ୍ଷେତ୍ରକୁ ବାହାରୁ ଯିଅ ନାହିଁ, ପଥରେ ଚାଲ ନାହିଁ; କାରଣ ଶତ୍ରୁର ତଳୱାର ଏବଂ ଚାରିଦିଗରେ ଭୟ ଅଛି। ହେ ମୋର ପ୍ରଜାର କନ୍ୟା, ଶୋକବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କର, ଏବଂ ଖାକରେ ଗଡ଼ାଗଡ଼ି କର; ଏକମାତ୍ର ପୁତ୍ର ପାଇଁ ଯେପରି ଶୋକ କରାଯାଏ, ସେପରି ଶୋକ କର, ଅତ୍ୟନ୍ତ କଟୁ ବିଳାପ କର; କାରଣ ବିନାଶକ ହଠାତ୍ ଆମ ଉପରେ ଆସିପଡ଼ିବ। ଯିରିମିୟ ୬:୨୨–୨୬।

ହବକ୍କୁକଙ୍କ ଦୁଇ ଶ୍ରେଣୀ ହେଲେ ସେମାନେ, ଯେମାନେ ବିଶ୍ୱାସଦ୍ୱାରା ଧାର୍ମିକ ଠାରୁଣି ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି, ଏବଂ ସେମାନେ, ଯେମାନେ ବାବିଲୋନର ଶିକ୍ଷାସମୂହକୁ ଭକ୍ଷଣ ଓ ପାନ କରିଛନ୍ତି। ମିଲରଙ୍କ ସ୍ଵପ୍ନର ଅନ୍ତିମ ଦିନଗୁଡ଼ିକରେ କୁମାରୀମାନଙ୍କ ଭାବେ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରାଯାଇଥିବା ସେମାନେ, କିମ୍ବା ଖ୍ରୀଷ୍ଟଙ୍କ ଚରିତ୍ରକୁ ବିକଶିତ କରନ୍ତି ଏବଂ ଏହିପରି ଭାବେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ମୋହର ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ସେମାନେ ପାପାସୀର ଚରିତ୍ରକୁ ବିକଶିତ କରନ୍ତି ଏବଂ ପଶୁର ଚିହ୍ନ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି।

“ନୀତିଗତ ଅନ୍ଧକାରର ମଧ୍ୟରେ ସତ୍ୟ ଆଲୋକ ଦୀପ୍ତିତେ ଜ୍ୱଳିଉଠିବାର ସମୟ ଆସିଯାଇଛି। ତୃତୀୟ ସ୍ୱର୍ଗଦୂତର ସନ୍ଦେଶ ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ରେରିତ ହୋଇଛି, ଲୋକମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଲଳାଟରେ କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ହାତରେ ପଶୁର କିମ୍ବା ତାହାର ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତିର ଚିହ୍ନ ଗ୍ରହଣ କରିବାରୁ ସତର୍କ କରିବା ପାଇଁ। ଏହି ଚିହ୍ନ ଗ୍ରହଣ କରିବାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି, ପଶୁ ଯେପରି ନିଷ୍ପତ୍ତି କରିଛି, ସେହି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବା, ଏବଂ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ବଚନର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ବିରୋଧରେ ସେହି ଧାରଣାମାନଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିବା। ଯେମାନେ ଏହି ଚିହ୍ନ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ପରମେଶ୍ୱର କହନ୍ତି, ‘ସେହି ମଧ୍ୟ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ କ୍ରୋଧର ଦ୍ରାକ୍ଷାରସ ପିବିବ, ଯାହା ତାଙ୍କର ପ୍ରଚଣ୍ଡ କ୍ରୋଧର ପାତ୍ରରେ ଅମିଶ୍ରିତ ଭାବରେ ଢାଳାଯାଇଛି; ଏବଂ ସେ ପବିତ୍ର ସ୍ୱର୍ଗଦୂତମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଓ ମେଷଶାବକଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଅଗ୍ନି ଓ ଗନ୍ଧକରେ ଯନ୍ତ୍ରଣାଭୋଗ କରିବ।’” Review and Herald, July 13, 1897.

ଯେ କୁମାରୀମାନେ ବାବିଲୋନର ଦାକ୍ଷାରସ ପାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶେଷରେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ କ୍ରୋଧର ଦାକ୍ଷାରସ ପାନ କରିବେ। ଯିଶାୟରେ, ଇଫ୍ରାୟିମର ମତାଳମାନେ ସବୁକିଛିକୁ ଓଲଟାଇ ଦେଇ ନିଜମାନଙ୍କର ଅନ୍ଧ ମତାଳପଣକୁ ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି, ଏବଂ ସେହି କାର୍ଯ୍ୟକୁ “କୁମ୍ଭକାରର ମାଟି” ବୋଲି ମନେ କରାଯିବ।

“ନିତ୍ୟ”କୁ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଙ୍କର ଏକ ପ୍ରତୀକ ବୋଲି ପରିଚିହ୍ନିତ କରିବା, “ନିତ୍ୟ” ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସତ୍ୟକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉଲଟାଇ ଦେଉଛି, କାରଣ “ନିତ୍ୟ” ଏକ ଶୟତାନୀୟ ପ୍ରତୀକ ଅଟେ। “ନିତ୍ୟ”କୁ ପୌତ୍ତଳିକତା ବୋଲି ମିଲରଙ୍କର ପରିଚିହ୍ନଟ ହବକ୍କୁକଙ୍କର ପଟ୍ଟିକାମାନଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଭାବରେ ପ୍ରତିନିଧିତ ହୋଇଛି। ଥେସଲନୀକୀୟମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଲିଖିତ ପତ୍ରର ସେହି ଅଂଶଟିକୁ ମିଲରଙ୍କର ଆବିଷ୍କାର—ଯାହା ତାଙ୍କୁ ଏହା ବୁଝିବାକୁ ସମର୍ଥ କଲା ଯେ “ଦେବତାଙ୍କର ମନ୍ଦିରରେ” ବସିଥିବା “ପାପର ମନୁଷ୍ୟ” ପ୍ରକାଶିତ ହେବା ପାଇଁ “ଅପସାରିତ” କରାଯାଇଥିଲା ପୌତ୍ତଳିକତା—2 Thessalonians, chapter two ରେ ଅବସ୍ଥିତ ପ୍ରମୁଖ ସତ୍ୟ ଅଟେ।

“ମୁଁ ପଢ଼ି ଚାଲିଲି, ଏବଂ ଡାନିଏଲ୍‌ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ଏହାକୁ [ନିତ୍ୟ] ମିଳୁଥିବା କୌଣସି ଘଟଣା ଖୋଜି ପାରିଲି ନାହିଁ। ତାହାପରେ ମୁଁ [ଏକ concordance ର ସାହାଯ୍ୟରେ] ସେହି ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ନେଲି ଯେଉଁମାନେ ଏହା ସହିତ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ରହିଥିଲେ, ‘ଦୂର କରିବା;’ ସେ ନିତ୍ୟକୁ ଦୂର କରିବ; ‘ଯେ ସମୟରୁ ନିତ୍ୟକୁ ଦୂର କରାଯିବ,’ ଇତ୍ୟାଦି। ମୁଁ ଆଉ ପଢ଼ି ଚାଲିଲି, ଏବଂ ଭାବିଲି ଯେ ଏହି ପାଠ୍ୟରୁ କୌଣସି ଆଲୋକ ପାଇବି ନାହିଁ; ଶେଷରେ ମୁଁ 2 ଥେସଲନୀକୀୟ 2:7, 8 ନିକଟକୁ ଆସିଲି। ‘କାରଣ ଅଧର୍ମର ରହସ୍ୟ ଏବେହି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଅଛି; କେବଳ ଯିଏ ବର୍ତ୍ତମାନ ବାଧା ଦେଉଛି ସେ ବାଧା ଦେଇ ଚାଲିବ, ଯାହାପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ପଥରୁ ଅପସାରିତ ହେବ ନାହିଁ, ଏବଂ ତାହାପରେ ସେହି ଦୁଷ୍ଟ ପ୍ରକାଶିତ ହେବ,’ ଇତ୍ୟାଦି। ଏବଂ ଯେତେବେଳେ ମୁଁ ସେହି ପାଠ୍ୟକୁ ପହଞ୍ଚିଲି, ଓହ୍‌, ସତ୍ୟ କିପରି ସ୍ପଷ୍ଟ ଏବଂ ଗୌରବମୟ ଭାବରେ ପ୍ରତୀତ ହେଲା! ସେଠି ଏହା ଅଛି! ସେହି ହିଁ ନିତ୍ୟ! ଭଲ, ଏବେ, ପୌଲ ‘ଯିଏ ବର୍ତ୍ତମାନ ବାଧା ଦେଉଛି,’ କିମ୍ବା ବିରୋଧ କରୁଛି, ବୋଲି କ’ଣ ଅର୍ଥ କରନ୍ତି? ‘ପାପର ମନୁଷ୍ୟ’ ଏବଂ ‘ଦୁଷ୍ଟ’ ଦ୍ୱାରା ପୋପତନ୍ତ୍ରକୁ ବୁଝାଯାଇଛି। ଭଲ, ତେବେ କ’ଣ ସେହି ବସ୍ତୁ ଯାହା ପୋପତନ୍ତ୍ରକୁ ପ୍ରକାଶିତ ହେବାରୁ ବାଧା ଦେଉଛି? ନିଶ୍ଚୟ, ସେହି ହେଉଛି ପୌତ୍ତଳିକତା; ତେବେ, ‘ନିତ୍ୟ’ ନିଶ୍ଚୟ ପୌତ୍ତଳିକତାକୁ ଅର୍ଥ କରିବ।” —William Miller, Second Advent Manual, page 66.” Advent Review and Sabbath Herald, January 6, 1853.

ଥେସ୍ସଲୋନିକୀୟମାନଙ୍କ ପତ୍ରରେ “the daily”ର ଯେଉଁ ଅର୍ଥ ମିଲର ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ, ସେହିଠାରେ ଏହି ଅନୁଚ୍ଛେଦର ପ୍ରମୁଖ ସତ୍ୟ ନିହିତ ଅଛି। ପାଉଲ ଯେତେବେଳେ ସେମାନଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିତ କରନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ସତ୍ୟକୁ ପ୍ରେମ କରନ୍ତି ନାହିଁ, ଏବଂ ଏହି କାରଣରୁ ଭୟଙ୍କର ଭ୍ରମକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ସାଧାରଣ ଅର୍ଥରେ ସତ୍ୟପ୍ରତି ଘୃଣାକୁ ଚିହ୍ନିତ କରୁଛନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଏହି ଅନୁଚ୍ଛେଦରେ ସିଧାସଳଖ ଉଲ୍ଲେଖିତ ସତ୍ୟ ହେଉଛି ଯେ “the daily” ପୌତ୍ତଳିକ ରୋମକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ।

ଦେହର ପ୍ରଦୀପ ହେଉଛି ଚକ୍ଷୁ; ତେଣୁ ଯଦି ତୁମର ଚକ୍ଷୁ ଏକାଗ୍ର ଥାଏ, ତୁମର ସମଗ୍ର ଦେହ ଆଲୋକରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ। କିନ୍ତୁ ଯଦି ତୁମର ଚକ୍ଷୁ ଦୁଷ୍ଟ ଥାଏ, ତୁମର ସମଗ୍ର ଦେହ ଅନ୍ଧକାରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ। ତେଣୁ ଯଦି ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଆଲୋକ ଅନ୍ଧକାର ହୋଇଯାଏ, ସେହି ଅନ୍ଧକାର କେତେ ବଡ଼! କେହି ମଣିଷ ଦୁଇଜଣ ସ୍ୱାମୀଙ୍କର ସେବା କରିପାରେ ନାହିଁ; କାରଣ ସେ କିମ୍ବା ଜଣେଙ୍କୁ ଘୃଣା କରି ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ଭଲପାଇବ, କିମ୍ବା ଜଣେଙ୍କ ପ୍ରତି ନିଷ୍ଠାବାନ ରହି ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ତୁଚ୍ଛ କରିବ। ତୁମେ ଈଶ୍ୱର ଓ ମମୋନ—ଉଭୟଙ୍କର ସେବା କରିପାରିବ ନାହିଁ। ମଥି 6:22–24।

ସତ୍ୟ ପ୍ରତି କେବଳ ପ୍ରେମ ଅଛି, କିମ୍ବା ସତ୍ୟ ପ୍ରତି ଘୃଣା ଅଛି। ଏହାର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ କୌଣସି ଅବସ୍ଥା ନାହିଁ। ମାଥିଉ ପଚିଶର ମୂର୍ଖ କୁମାରୀମାନଙ୍କ ଉପରେ ଯେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭ୍ରମ ଆସେ, ତାହା ଶେଷ ପରୀକ୍ଷାକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରୁଥିବା ମିଲରଙ୍କ ମଣିମୁକ୍ତାମାନଙ୍କର ଆଲୋକକୁ ସେମାନେ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିବାର ଉପରେ ଆଧାରିତ। ପ୍ରାଚୀନ ଇସ୍ରାଏଲର ଶେଷ ପରୀକ୍ଷା ଥିଲା ସେମାନଙ୍କର ଦଶମ ପରୀକ୍ଷା, ଏବଂ ଶେଷ ଦିନମାନରେ ମିଲରଙ୍କ ମଣିମୁକ୍ତାମାନେ ଦଶଗୁଣ ଅଧିକ ଦୀପ୍ତିରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଅନ୍ତି। ମିଲରଙ୍କ ମଣିମୁକ୍ତାମାନଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନର ପ୍ରତୀକ ହେଉଛି “the daily,” ଯାହାକୁ ଆଡଭେଣ୍ଟିଜ୍ମର ତୃତୀୟ ପିଢ଼ୀରେ ଏଫ୍ରାଇମର ମଦ୍ୟପମାନେ ଉଲଟାଇ ଦେଇଥିଲେ। “The daily” ହେଉଛି ପୌତ୍ତଳିକତାର ଏକ ଶୈତାନିକ ପ୍ରତୀକ। ସେହି ମଦ୍ୟପମାନେ ଏକ ଜାଲିଆତି ମଣିମୁକ୍ତା ପ୍ରବେଶ କରାଇଥିଲେ, ଯାହାକୁ ସେମାନେ ଧର୍ମତ୍ୟାଗୀ ପ୍ରୋଟେଷ୍ଟାଣ୍ଟବାଦରୁ ଆଣିଥିଲେ, ଏବଂ ଯାହା “the daily”କୁ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଙ୍କର ପ୍ରତୀକ ବୋଲି ପରିଚୟ କରାଏ।

ମିଲରଙ୍କର ତାଙ୍କ ମଣିମୁକ୍ତାସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବୁଝାମଣା ସେ ଯେଉଁ ଇତିହାସିକ ପରିପ୍ରେକ୍ଷ୍ୟରେ ଉତ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲେ, ତାହା ଦ୍ୱାରା ସୀମିତ ହୋଇଥିଲା। ଦ୍ୱିତୀୟ ଆଗମନ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀମୂଳକ ଘଟଣା ବୋଲି ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇ, 1798 ମସିହାରେ ପାପାସୀ ଉପରେ ପଡ଼ିଥିବା ମାରାତ୍ମକ ଘାଉ, କେବଳ ଦାନିଏଲ ଦୁଇର ଚତୁର୍ଥ ଏବଂ ଶେଷ ପୃଥିବୀସ୍ଥ ରାଜ୍ୟକୁ ମାତ୍ର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିପାରୁଥିଲା। “ଦୈନନ୍ଦିନ” ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ମିଲରଙ୍କର ବୁଝାମଣା ସୀମିତ ଥିଲା, କାରଣ ତାଙ୍କର ସାକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଯେ, ପ୍ରକାଶନ ମାଧ୍ୟମରେ ସେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଧ୍ୟୟନ-ପଦ୍ଧତିକୁ ନେତୃତ୍ୱ ପାଇଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ସେ ନିଜ ବାଇବେଲ, କ୍ରୁଡେନଙ୍କ କନକର୍ଡାନ୍ସ, ଏବଂ କିଛି ସମ୍ବାଦପତ୍ର ପଢ଼ୁଥିଲେ। ସେହି ପ୍ରକାରରେ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କର ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ସରଳଭାବେ ତାଙ୍କ ମନରେ ଆସିଥିଲା।

“ମୁଁ ଯେ ବାରୋ ବର୍ଷ ଧରି ଦେବବାଦୀ ଥିଲି, ସେହି ସମୟରେ ମୁଁ ଯେତେଇତିହାସ ମିଳୁଥିଲା ସେସବୁ ପଢ଼ୁଥିଲି; କିନ୍ତୁ ଏବେ ମୁଁ ବାଇବେଲକୁ ଭଲ ପାଉଥିଲି; କାରଣ ସେଥିରେ ଯୀଶୁ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଶିକ୍ଷା ଦିଆଯାଇଥିଲା! ତଥାପି ବାଇବେଲର ବହୁ ଅଂଶ ମୋ ପାଇଁ ଏଯାବତ୍‌ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଥିଲା। 1818 କିମ୍ବା 19 ମସିହାରେ, ଯେତେବେଳେ ମୁଁ ମୋର ଜଣେ ବନ୍ଧୁଙ୍କୁ ଭେଟିବାକୁ ଯାଇଥିଲି, ଏବଂ ସେ ମୋତେ ଦେବବାଦୀ ଥିବାବେଳେ କଥା କହିବାରେ ଜାଣିଥିଲେ ଓ [ଶୁଣିଥିଲେ], ସେ ଏକ ବହୁତ ଅର୍ଥବହଳ ଭାବରେ ପଚାରିଲେ, ‘ଏହି ପାଠ୍ୟ ବିଷୟରେ ତୁମର କଣ ମତ, ଏବଂ ସେହି ପାଠ୍ୟ ବିଷୟରେ କଣ?’—ସେହି ପୁରୁଣା ପାଠ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରି, ଯାହାଙ୍କ ବିରୋଧରେ ମୁଁ ଦେବବାଦୀ ଥିବାବେଳେ ଆପତ୍ତି କରୁଥିଲି। ସେ କଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହା କହୁଥିଲେ, ମୁଁ ବୁଝିଲି, ଏବଂ ଉତ୍ତର ଦେଲି—ଯଦି ତୁମେ ମୋତେ ସମୟ ଦେବ, ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି ଯେ ସେଗୁଡ଼ିକର ଅର୍ଥ କଣ। ‘ତୁମକୁ କେତେ ସମୟ ଦରକାର?’ ମୁଁ ଜାଣେନି, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି, ମୁଁ ଉତ୍ତର ଦେଲି; କାରଣ ମୁଁ ଏହା ବିଶ୍ୱାସ କରିପାରୁନଥିଲି ଯେ ଈଶ୍ୱର ଏମିତି ଏକ ପ୍ରକାଶନ ଦେଇଥିବେ, ଯାହାକି ବୁଝାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ତାପରେ ମୁଁ ଏହି ସଙ୍କଳ୍ପ କଲି ଯେ ମୁଁ ମୋର ବାଇବେଲ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବି, ଏହି ବିଶ୍ୱାସରେ ଯେ ପବିତ୍ର ଆତ୍ମାର ଅର୍ଥ କଣ, ମୁଁ ତାହା ଅନ୍ବେଷଣ କରିପାରିବି। କିନ୍ତୁ ଏହି ସଙ୍କଳ୍ପ କରିବାମାତ୍ରେ ମୋର ମନରେ ଏହି ଚିନ୍ତା ଆସିଲା—‘ଧର, ତୁମେ ଏମିତି ଏକ ଅନୁଚ୍ଛେଦ ପାଇଲା, ଯାହାକୁ ତୁମେ ବୁଝିପାରୁନାହାଁ; ତେବେ ତୁମେ କଣ କରିବ?’ ସେତେବେଳେ ବାଇବେଲ ଅଧ୍ୟୟନର ଏହି ପ୍ରଣାଳୀ ମୋର ମନରେ ଆସିଲା:—ମୁଁ ଏପରି ଅନୁଚ୍ଛେଦମାନଙ୍କର ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ନେବି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ସମଗ୍ର ବାଇବେଲରେ ଅନୁସରଣ କରିବି, ଏବଂ ଏହି ପ୍ରକାରରେ ସେମାନଙ୍କର ଅର୍ଥ ଅନ୍ବେଷଣ କରିବି। ମୋ ପାଖରେ Cruden’s Concordance ଥିଲା, ଯାହାକୁ ମୁଁ ଭାବେ ଯେ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଏହିପରି ମୁଁ ତାହା ଓ ମୋର ବାଇବେଲକୁ ନେଇ ମୋର ଲେଖା ଟେବୁଲ ପାଖରେ ବସିଗଲି, ଏବଂ ଆଉ କିଛି ପଢ଼ିଲି ନାହିଁ—କେବଳ ଅଳ୍ପ କିଛି ସମ୍ବାଦପତ୍ର ବ୍ୟତୀତ—କାରଣ ମୁଁ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ କରିଥିଲି ଯେ ମୋର ବାଇବେଲର ଅର୍ଥ କଣ, ସେଥିକି ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ଜାଣିବି। Apollos Hale, The Second Advent Manual, 65.”

ମିଲରଙ୍କର ରତ୍ନଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ତାଙ୍କର ଅଧ୍ୟୟନ-ପ୍ରଣାଳୀ ଦ୍ୱାରା ମାତ୍ର ଚିହ୍ନିତ ହୋଇନଥିଲା, ବରଂ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ସିଧାସଳଖ ପ୍ରକାଶନ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଚିହ୍ନିତ ହୋଇଥିଲା।

“ଯିଏ ବାଇବେଲକୁ ବିଶ୍ୱାସ କରିନଥିଲେ, ସେହି ଜଣେ କୃଷକଙ୍କର ହୃଦୟକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ତାଙ୍କୁ ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀମାନଙ୍କୁ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବାକୁ ପରିଚାଳିତ କରିବା ପାଇଁ, ଈଶ୍ୱର ନିଜ ଦୂତଙ୍କୁ ପଠାଇଥିଲେ। ଈଶ୍ୱରଙ୍କର ଦୂତମାନେ ପୁନଃପୁନି ସେହି ଚୟିତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ ଦେଇ, ତାଙ୍କର ମନକୁ ପଥପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା ପାଇଁ ଏବଂ ଯେସବୁ ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ପ୍ରଜାଙ୍କ ପାଇଁ ସଦା ଅନ୍ଧକାରମୟ ରହିଥିଲା, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ତାଙ୍କ ବୁଝିବାରେ ଉଦ୍ଘାଟିତ କରିବା ପାଇଁ ଆସୁଥିଲେ। ସତ୍ୟର ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆରମ୍ଭ ତାଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିଲା, ଏବଂ ସେ ଏକ କଡ଼ି ପରେ ଆଉ ଏକ କଡ଼ି ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବାକୁ ପରିଚାଳିତ ହେଲେ, ଯାହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଆଦରଭରା ବିସ୍ମୟରେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ବାକ୍ୟକୁ ନିରୀକ୍ଷଣ କଲେ। ସେ ସେଠାରେ ସତ୍ୟର ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୃଙ୍ଖଳାକୁ ଦେଖିଲେ। ଯେହି ବାକ୍ୟକୁ ସେ ପ୍ରେରଣାହୀନ ବୋଲି ମନେ କରିଥିଲେ, ସେହି ବାକ୍ୟ ଏବେ ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ସମ୍ମୁଖରେ ତାହାର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଓ ମହିମାରେ ଉଦ୍ଘାଟିତ ହେଲା। ସେ ଦେଖିଲେ ଯେ ଶାସ୍ତ୍ରର ଗୋଟିଏ ଅଂଶ ଅନ୍ୟ ଅଂଶକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରେ; ଏବଂ ଯେତେବେଳେ ଗୋଟିଏ ଅଂଶ ତାଙ୍କ ବୁଝାମଣା ପାଇଁ ବନ୍ଦ ଥାଏ, ସେ ବାକ୍ୟର ଅନ୍ୟ ଅଂଶରେ ତାହାକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରୁଥିବା କଥାକୁ ଖୋଜି ପାଉଥିଲେ। ସେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ପବିତ୍ର ବାକ୍ୟକୁ ଆନନ୍ଦ ସହିତ, ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗଭୀର ସମ୍ମାନ ଓ ଭୟଭକ୍ତି ସହିତ, ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ।” Early Writings, 230.

ଯେତେବେଳେ ସିଷ୍ଟର ହ୍ୱାଇଟ୍ କହନ୍ତି ଯେ “ଈଶ୍ୱର ତାଙ୍କର ଦୂତଙ୍କୁ” ମିଲରଙ୍କ ପାଖକୁ ପଠାଇଥିଲେ, ସେଥିରୁ ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୁଏ ଯେ ମିଲରଙ୍କ ପାଖକୁ ପଠାଯାଇଥିବା ସେହି ଦୂତ ଗାବ୍ରିଏଲ୍ ଥିଲେ, କାରଣ “ତାଙ୍କର ଦୂତ” ବୋଲିଥିବା ପଦଟି ଗାବ୍ରିଏଲଙ୍କ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଏକ ପଦ ଅଟେ।

ଦୂତଙ୍କ ଏହି କଥାଗୁଡ଼ିକ—‘ମୁଁ ଗାବ୍ରିଏଲ୍‌, ଯେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ରହେ’—ଏହା ପ୍ରକାଶ କରେ ଯେ ସେ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସଭାମଣ୍ଡପମାନଙ୍କରେ ଉଚ୍ଚ ସମ୍ମାନର ଏକ ପଦବୀ ଧାରଣ କରେ। ସେ ଯେତେବେଳେ ଦାନିଏଲଙ୍କ ପାଖକୁ ଏକ ସନ୍ଦେଶ ନେଇ ଆସିଥିଲେ, ସେ କହିଥିଲେ, ‘ଏହି ବିଷୟମାନରେ ମୋ ସହ ଦୃଢ଼ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଉଥିବା କେହି ନାହିଁ, କେବଳ ମିଖାଏଲ୍‌ [ଖ୍ରୀଷ୍ଟ], ତୁମମାନଙ୍କର ଅଧିପତି।’ ଦାନିଏଲ 10:21। ପ୍ରକାଶିତ ବାକ୍ୟରେ ଉଦ୍ଧାରକ ଗାବ୍ରିଏଲ୍‌ ବିଷୟରେ କହିଛନ୍ତି, ଯେ ‘ସେ ତାହାକୁ ନିଜ ଦୂତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଜ ଦାସ ଯୋହନଙ୍କୁ ପଠାଇ ସୂଚିତ କଲେ।’ ପ୍ରକାଶିତ ବାକ୍ୟ 1:1।” The Desire of Ages, 99.

ଗାବ୍ରିଏଲ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗଦୂତମାନେ ମିଲରଙ୍କ “ମନକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଲେ” ଏବଂ “ତାଙ୍କ ବୁଝାମଣା ପାଇଁ ସେହି ଭବିଷ୍ୟଦ୍ବାଣୀମାନଙ୍କୁ ଖୋଲିଦେଲେ, ଯେଗୁଡ଼ିକ ସଦା ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅନ୍ଧକାରମୟ ରହିଥିଲା।” ତାଙ୍କ ସନ୍ଦେଶ କେବଳ ତାଙ୍କର ଅଧ୍ୟୟନ ପଦ୍ଧତି ଦ୍ୱାରା ଉନ୍ନତ ହୋଇନଥିଲା, ବରଂ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରକାଶନ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ହୋଇଥିଲା। ବାଇବେଲ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବା ପାଇଁ ସେ ଯେ ପଦ୍ଧତିକୁ ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲେ, ସେହି ପଦ୍ଧତି ମଧ୍ୟ ସିଧାସଳଖ ତାଙ୍କ ମନରେ ଆସିଥିଲା। ଯେତେବେଳେ ଈଶ୍ୱର ଆମର ମନରେ ସତ୍ୟକୁ ଆଣନ୍ତି, ସେଥିରେ ବାଇବେଲକୁ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ବିଭକ୍ତ କରିବାର ପ୍ରକ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ସତ୍ୟରେ ପହଞ୍ଚିବାର ବିପରୀତ ଭାବରେ ଏକ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରକାଶନ ରହେ। ମିଲର ଉଭୟ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ “ଦୈନିକ” ବିଷୟଟିକୁ ସେ କିପରି ବୁଝିଲେ, ତାହାରେ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରକାଶନ ଏକ ଅଂଶ ଥିଲା।

ମିଲର ଦାନିଏଲ ଅଧ୍ୟାୟ ଆଠର ନବମରୁ ଦ୍ୱାଦଶ ପଦ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲିଙ୍ଗର ଦୋଳନକୁ ଚିହ୍ନିପାରିନଥାନ୍ତେ, କାରଣ ତାଙ୍କ ପାଖରେ କେବଳ ବାଇବେଲ ଏବଂ ବାଇବେଲୀୟ ଭାଷାସମୂହ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କୌଣସି ସୂଚନାରହିତ ଏକ ସମାନ୍ତର ପଦସୂଚୀ ମାତ୍ର ଥିଲା। “take away” ବୋଲି ଉଭୟଙ୍କୁ ଅନୁବାଦ କରାଯାଇଥିବା ‘sur’ ଓ ‘rum’ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପାର୍ଥକ୍ୟକୁ ସେ ଦେଖିପାରିନଥାନ୍ତେ। “sanctuary” ବୋଲି ଉଭୟଙ୍କୁ ଅନୁବାଦ କରାଯାଇଥିବା ‘miqdash’ ଓ ‘qodesh’ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପାର୍ଥକ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଦେଖିପାରିନଥାନ୍ତେ।

ସେ ବାଇବେଲରେ ଏକ ଶତ ଚାରିଥର ମିଳୁଥିବା ‘tamid’ ଶବ୍ଦର ସତ୍ୟକୁ ଦେଖିପାରିନଥାନ୍ତା। ସେ ଯେ ସତ୍ୟକୁ ଦେଖିପାରିନଥାନ୍ତା (ଯାହା ସେ ଦେଖିଥିବା ସତ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅଟେ), ସେହି ହେଲା—ବାଇବେଲରେ ହିବ୍ରୁ ଶବ୍ଦ ‘tamid’ ଏକ ଶତ ଚାରିଥର ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ, କେବଳ ଦାନିଏଲ ପୁସ୍ତକରେ ମାତ୍ର ହିବ୍ରୁ ଶବ୍ଦ ‘tamid’ କୁ ଏକ ବିଶେଷ୍ୟ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି। ‘Tamid’ ହେଉଛି ଏକ ହିବ୍ରୁ ଶବ୍ଦ, ଯାହାର ଅର୍ଥ “ନିରନ୍ତର”, ଏବଂ ଦାନିଏଲ ପୁସ୍ତକରେ ଏହାକୁ “ଦୈନିକ” ବୋଲି ଅନୁବାଦ କରାଯାଇଛି।

କେବଳ ଦାନିଏଲଙ୍କ ପୁସ୍ତକରେ ମାତ୍ର ଏହି ଶବ୍ଦଟି ଏକ ବିଶେଷ୍ୟରୂପେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ନବେ-ନଅଥର ଏହା ଏକ କ୍ରିୟାବିଶେଷଣରୂପେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି। ଏହି କାରଣରୁ, କିଙ୍ଗ ଜେମ୍ସ ବାଇବେଲର ଅନୁବାଦକମାନେ ଯେତେବେଳେ ଏହି ପରିସ୍ଥିତି ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲେ ଯେ, ଦାନିଏଲ ଏହି ଶବ୍ଦକୁ ପାଞ୍ଚଥର ବିଶେଷ୍ୟରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରିଛନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ବାଇବେଲର ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଲେଖକ ଏହାକୁ ନବେ-ନଅଥର କ୍ରିୟାବିଶେଷଣରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରିଛନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ପ୍ରମାଣର ଭାରରେ ସେମାନେ ଦାନିଏଲଙ୍କ ଏହି ଶବ୍ଦର ବିଶେଷ୍ୟରୂପୀ ବ୍ୟବହାରକୁ “ସଂଶୋଧନ” କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲେ। ଦାନିଏଲଙ୍କୁ “ସଂଶୋଧନ” କରିବା ପାଇଁ ସେମାନେ ଏହି ଶବ୍ଦ ସହିତ “ବଳିଦାନ” ଶବ୍ଦଟି ଯୋଗ କଲେ, ଏବଂ ଏପରିକରେ ଏକ ବିଶେଷ୍ୟକୁ କ୍ରିୟାବିଶେଷଣରେ ପରିଣତ କରିଦେଲେ। ଏବଂ ପରେ, ଅନୁବାଦକମାନଙ୍କୁ ସଂଶୋଧନ କରିବା ପାଇଁ, ଏଲେନ ହ୍ୱାଇଟ୍ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ଏହା ଲିପିବଦ୍ଧ କଲେ ଯେ ସେ, “‘Daily’ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଦେଖିଥିଲି ଯେ, ‘sacrifice’ ଶବ୍ଦଟି ମାନବୀୟ ଜ୍ଞାନଦ୍ୱାରା ଯୋଗାଯାଇଛି, ଏବଂ ଏହା ପାଠ୍ୟର ଅଂଶ ନୁହେଁ; ଏବଂ ଯେମାନେ ନ୍ୟାୟବିଚାରର ସମୟର ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ, ପ୍ରଭୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଏହାର ସଠିକ୍ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଦେଇଥିଲେ।”

ମିଲର, ନିଜ ସାକ୍ଷ୍ୟାନୁସାରେ, “ଦୈନିକ”ର ଅର୍ଥ ବୁଝିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ, ଯାହାକି ସେ ଶେଷରେ 2 Thessalonians ରେ ବୁଝିଲେ। କିନ୍ତୁ ଏହା ସହିତ, ନିଜ ସାକ୍ଷ୍ୟାନୁସାରେ, କୌଣସି ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ବୁଝିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବାବେଳେ ସେ ସେହି ଶବ୍ଦଟି ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ଥାନକୁ ବିଚାର କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ସେହି ଶବ୍ଦଟି ବାଇବେଲରେ ଅନ୍ୟ ନବେଣ୍ଣେଟି ସ୍ଥାନରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି। ତଥାପି “ଦୈନିକ” ସମ୍ବନ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ସାକ୍ଷ୍ୟ ଏହା ଯେ, ସେ ଏହାକୁ କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ଦାନିଏଲ ପୁସ୍ତକ ବ୍ୟତୀତ ମିଳାଇ ପାରିନଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ସେ କହିଥିଲେ, “ମୁଁ ପଢ଼ିବାକୁ ଲାଗିଲି, ଏବଂ ଦାନିଏଲ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ଏହାକୁ [ଦୈନିକ] ପାଇଲି ନାହିଁ।” ମିଲର କେବଳ ତାଙ୍କର ଅଧ୍ୟୟନ ପଦ୍ଧତି ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବରଂ ସ୍ୱର୍ଗଦୂତମାନଙ୍କର ସେବାକାର୍ଯ୍ୟ ମାଧ୍ୟମରେ ତାଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଦୈବୀ ପ୍ରକାଶନ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ସେହି ରତ୍ନଗୁଡ଼ିକ ପାଖକୁ ପରିଚାଳିତ ହେଲେ।

ଏହି କାରଣରୁ “ଦୈନିକ” ବିଷୟରେ ତାହାଙ୍କର ବୁଝାମଣା ସଠିକ୍ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସୀମିତ ଥିଲା। ସେ ଏହାକୁ ଚିହ୍ନି ପାରିଲେ ନାହିଁ ଯେ, ଦାନିଏଲର ପୁସ୍ତକରେ “ଦୈନିକ” ପାଞ୍ଚ ଥର ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଥିବା ମଧ୍ୟରୁ, ଯେ ତିନି ଥର “ଦୈନିକ” “ହଟାଯାଇଛି” ବୋଲି ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି, ସେଥିରୁ ଗୋଟିଏ ଥର ଅନ୍ୟ ଦୁଇ ଥରଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅର୍ଥକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରୁଥିଲା। ଗୋଟିଏ ଥର “ଦୈନିକ” ହିବ୍ରୁ ଶବ୍ଦ ‘rum’ ସହିତ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦୁଇ ଥର ଏହା ହିବ୍ରୁ ଶବ୍ଦ ‘sur’ ସହିତ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି। ଉଭୟ ଶବ୍ଦର ଅନୁବାଦ take away ବୋଲି କରାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ଦାନିଏଲ ଅଧ୍ୟାୟ ଆଠ, ପଦ ଏଗାରରେ ‘rum’ର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଉପରକୁ ଉଠାଇବା ଓ ଉଚ୍ଚ କରିବା, ଏବଂ ଅଧ୍ୟାୟ ଏଗାର, ପଦ ଏକତିରିଶ, ଓ ଅଧ୍ୟାୟ ବାର, ପଦ ଏଗାରରେ, ‘sur’ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଅପସାରଣ କରିବା।

ଯେ ସେହି ଧର୍ମତତ୍ତ୍ୱବିଦ୍ମାନେ ବାବେଲୀୟ ଆହାରକୁ ଭୋଜନ ଓ ପାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଯୁକ୍ତି କରନ୍ତି ଯେ, ତୁମେ କୌଣସି ବସ୍ତୁକୁ ଅପସାରଣ କର କିମ୍ବା କୌଣସି ବସ୍ତୁକୁ ଉଠାଇ ଦିଅ, ଏହି ଉଭୟେ ଅପସାରଣର ଏକ ପ୍ରକାରକୁ ସୂଚିତ କରେ; ତେଣୁ ଉଭୟ ଶବ୍ଦକୁ ଏକେଇ ଅର୍ଥବୋଧକ ବୋଲି ବୁଝିବା ଉଚିତ। ସେମାନେ ଦାବି କରନ୍ତି ଯେ, “ନିତ୍ୟ” ଶବ୍ଦଟି ତିନିଥର “ନିଆଯାଇଲା” ବୋଲି ଯେଉଁଠାରେ କୁହାଯାଇଛି, ସେଠାରେ ସର୍ବଦା ତାହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଅପସାରଣ କରିବା; ଏବଂ ଏହା କରିବା ସମୟରେ, ସେମାନେ ଦାନିଏଲ୍‌ ଶବ୍ଦଚୟନରେ ଅସାବଧାନ ଥିଲେ ବୋଲି ଚିହ୍ନିତ କରନ୍ତି। ସେମାନେ ଏହାକୁ ପ୍ରକାଶ୍ୟରେ କୁହନ୍ତି ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ନିହିତାର୍ଥରେ ସେମାନେ ଏହି ଶିକ୍ଷା ଦିଅନ୍ତି ଯେ, “ନିତ୍ୟ” “ନିଆଯାଇଲା” ବୋଲି ତିନୋଟି ଘଟଣାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ଥାନରେ ଦାନିଏଲ୍‌ଙ୍କୁ ‘sur’ ଶବ୍ଦଟି ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ ଥିଲା; କାରଣ ଧର୍ମତତ୍ତ୍ୱବିଦ୍ମାନଙ୍କ ମତାନୁସାରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ଥାନରେ “ନିତ୍ୟ” “ନିଆଯାଇଲା” ବୋଲି ସେ ନକି ଏକେଇ ଅର୍ଥକୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରିଥିଲେ।

ଅଷ୍ଟମ ଅଧ୍ୟାୟର ଏକାଦଶରୁ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ପଦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ସେମାନେ ‘miqdash’ ଓ ‘qodesh’ ଶବ୍ଦଦ୍ୱୟ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଏହି ଏକେ କାମ କରନ୍ତି, ଯେଉଁ ଦୁଇଟିକୁ “ପବିତ୍ରସ୍ଥାନ” ବୋଲି ଅନୁବାଦ କରାଯାଇଛି। ସେହି ଚାରି ପଦରେ “ପବିତ୍ରସ୍ଥାନ” ବୋଲି ଯେତେଥର ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ସନ୍ଦର୍ଭରେ ସେମାନେ ଜୋର ଦେଇ କହନ୍ତି ଯେ ସେଗୁଡ଼ିକ ସମସ୍ତେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ପବିତ୍ରସ୍ଥାନକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ। ପୁନର୍ବାର ଏହି ନିଷ୍କର୍ଷ ହୁଏ ଯେ, ଦାନିଏଲଙ୍କୁ ତେବେ ତିନୋଟି ସନ୍ଦର୍ଭରେ ସରଳଭାବେ ‘qodesh’ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ ଥିଲା, ଏବଂ ଏକାଦଶ ପଦରେ ‘miqdash’ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ ନଥିଲା। ମିଲର ସେହି ଶବ୍ଦଦ୍ୱୟର ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପାର୍ଥକ୍ୟକୁ ଚିହ୍ନି ପାରିନଥାନ୍ତେ, କିନ୍ତୁ ଆଧୁନିକ ଧର୍ମତତ୍ତ୍ୱବିଦ୍‌ମାନେ ତାହାକୁ ଚିହ୍ନନ୍ତି, ଏବଂ ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ତାହା କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ସେମାନେ ଏହି ଜିଦ୍ ଧରନ୍ତି ଯେ କୌଣସି ପାର୍ଥକ୍ୟକୁ ସ୍ୱୀକାର କରାଯିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ତଥାପି ମିଲର, ଯିଏ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକର ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପାର୍ଥକ୍ୟକୁ ଚିହ୍ନି ପାରିନଥିଲେ, ସେ ଆଧୁନିକ ଧର୍ମତତ୍ତ୍ୱବିଦ୍‌ମାନଙ୍କର ବୁଝାମଣାର ପ୍ରତିକୂଳ ଏକ ଅର୍ଥବୋଧକୁ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।

ବାସ୍ତବତା ହେଉଛି, ଦାନିଏଲ ଜଣେ ସତର୍କ ଲେଖକ ଥିଲେ; ସେ ଇବ୍ରୀୟ ଭାଷାକୁ ଜାଣୁଥିଲେ ଏବଂ ବାବିଲନର ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କଠାରୁ ଦଶଗୁଣ ଅଧିକ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବୋଲି ମନ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ। ଯଦି କେହି ଇବ୍ରୀୟ ଭାଷାର ଯଥାର୍ଥ ପ୍ରୟୋଗକୁ, ଏବଂ ସେହି ବିଶିଷ୍ଟ ଇତିହାସରେ ତାହା କିପରି ସଠିକ ଭାବେ ପ୍ରତିପାଦିତ ହେବା ଉଚିତ, ଜାଣୁଥାନ୍ତା, ତେବେ ସେ ଦାନିଏଲ ହେଉଥାନ୍ତା। ଯଦି ଦାନିଏଲ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଶବ୍ଦ ପ୍ରୟୋଗ କରିଥିଲେ, ତେବେ ସେଗୁଡ଼ିକ ଭିନ୍ନ ଅର୍ଥ ପ୍ରକାଶ କରିବା ପାଇଁ ଥିଲା, ଯାହାକୁ ସେ ସଚେତନଭାବେ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିବାକୁ ଚାହିଥିଲେ। ଯେତେବେଳେ ଦାନିଏଲଙ୍କ ଦ୍ୱାରା “ପବିତ୍ରସ୍ଥାନ” କିମ୍ବା “ହରିନେବା” ବୋଲି ଅନୁବାଦ ହୋଇଥିବା ଶବ୍ଦମାନଙ୍କର ପୃଥକ ପ୍ରୟୋଗକୁ ସ୍ୱୀକାର କରାଯାଏ, ସେତେବେଳେ ସେଗୁଡ଼ିକ “ନିତ୍ୟ” ବିଷୟରେ ମିଲ୍ଲରଙ୍କ ବୁଝାପଡ଼ାକୁ ସମର୍ଥନ କରେ; ଏବଂ ମିଲ୍ଲର ଏହି ବୁଝାପଡ଼ାକୁ ସେହି ଅନୁଚ୍ଛେଦରେ ଚିହ୍ନଟ କରିଥିଲେ ଯେଉଁଠାରେ ପୌଲ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଯେମାନେ ସତ୍ୟକୁ ଘୃଣା କରନ୍ତି ସେମାନେ ପ୍ରବଳ ଭ୍ରମ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ନିୟୋଜିତ।

ଯେମାନେ ସତ୍ୟକୁ ଘୃଣା କରନ୍ତି ଏବଂ ସେହି ମିଥ୍ୟାକୁ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯାହା ପ୍ରବଳ ଭ୍ରମ ଉତ୍ପନ୍ନ କରେ, ସେମାନଙ୍କୁ ଏଫ୍ରାଇମର ମଦ୍ୟପମାନଙ୍କ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଚିତ୍ରିତ କରାଯାଇଛି, ଯେମାନେ ଦୁଇ ଶ୍ରେଣୀରେ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରାଯାଇଛନ୍ତି। ଗୋଟିଏ ଶ୍ରେଣୀ ହେଉଛି ଶିକ୍ଷିତ ନେତୃତ୍ୱ, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ ହେଉଛନ୍ତି ଅଶିକ୍ଷିତମାନେ, ଯେମାନେ କେବଳ ଶିକ୍ଷିତମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ଯାହା ଶିଖାଇବେ, ତାହାହିଁ ଶୁଣିବେ। ସେମାନେ ସେହିମାନେ, ଯେମାନେ ମିଥ୍ୟାର ତଳେ ନିଜମାନଙ୍କୁ ଲୁଚାନ୍ତି, ଏବଂ ଯେମାନେ ମୃତ୍ୟୁ ସହିତ ଗୋଟିଏ ଚୁକ୍ତି କରନ୍ତି। ସେମାନେ ମାଥିଉ ପଚିଶର ମୂର୍ଖ କୁମାରୀମାନେ, ଏବଂ ହବକ୍କୂକ ଦୁଇର ସେହିମାନେ, ଯାହାଙ୍କର ପ୍ରାଣ ଅଭିମାନରେ ଉନ୍ନତ ହୋଇଯାଇଛି। ସେମାନେ ସେହିମାନେ, ଯେମାନେ ମିଲରଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନର ଭିତ୍ତିଗତ ସତ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଶେଷରେ ଦଶଗୁଣ ଅଧିକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଅନ୍ତି (ଆଧୁନିକ ଇସ୍ରାଏଲ ପାଇଁ ଦଶମ ଏବଂ ଶେଷ ପରୀକ୍ଷାର ପ୍ରତୀକ ଭାବେ), ଯେପରି ପ୍ରାଚୀନ ଇସ୍ରାଏଲ ପାଇଁ ଦଶମ ଏବଂ ଶେଷ ପରୀକ୍ଷା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତୀକୀକୃତ ହୋଇଥିଲା।

ଆମେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରବନ୍ଧରେ ଏହି ଅଧ୍ୟୟନକୁ ଜାରି ରଖିବୁ।

ତାହାପରେ ସଦାପ୍ରଭୁ ମୋଶାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଏହି ଲୋକମାନେ କେତେଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋତେ ଅବମାନ କରିବେ? ଏବଂ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେତେ ଚିହ୍ନ ଦେଖାଇଛି, ସେସବୁ ସତ୍ତ୍ୱେ ସେମାନେ କେତେଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋପ୍ରତି ବିଶ୍ୱାସ କରିବେ ନାହିଁ? ମୁଁ ମହାମାରୀଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ଆଘାତ କରିବି, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତରାଧିକାରରୁ ବଞ୍ଚିତ କରିଦେବି; ଆଉ ତୁମକୁ ନେଇ ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ବଡ଼ ଓ ଅଧିକ ସଶକ୍ତ ଜାତି ଉତ୍ପନ୍ନ କରିବି।” ତେବେ ମୋଶା ସଦାପ୍ରଭୁଙ୍କୁ କହିଲେ, “ତାହେଲେ ମିଶରୀୟମାନେ ଏହା ଶୁଣିବେ, କାରଣ ତୁମେ ତୁମର ପରାକ୍ରମରେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଏହି ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଉପରକୁ ଆଣିଥିଲେ; ଏବଂ ସେମାନେ ଏହି ଦେଶର ନିବାସୀମାନଙ୍କୁ ଏହା କହିବେ; କାରଣ ସେମାନେ ଶୁଣିଛନ୍ତି ଯେ, ହେ ସଦାପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ଏହି ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଛ, ଯେ, ହେ ସଦାପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ମୁହାଁମୁହିଁ ଦେଖାଯାଅଛ, ଯେ ତୁମର ମେଘ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ରହେ, ଏବଂ ତୁମେ ଦିନରେ ମେଘସ୍ତମ୍ଭରେ ଓ ରାତିରେ ଅଗ୍ନିସ୍ତମ୍ଭରେ ସେମାନଙ୍କ ଆଗରେ ଚାଲୁଛ। ଏବେ ଯଦି ତୁମେ ଏହି ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ଏକମାନଙ୍କ ପରି ବଧ କରିଦେବ, ତେବେ ଯେ ସମସ୍ତ ଜାତି ତୁମର କୀର୍ତ୍ତି ଶୁଣିଛି, ସେମାନେ କହିବେ, ‘ସଦାପ୍ରଭୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଯେ ଦେଶ ଦେବାକୁ ଶପଥ କରିଥିଲେ, ସେହି ଦେଶରେ ଏହି ଲୋକମାନଙ୍କୁ ପ୍ରବେଶ କରାଇବାକୁ ସକ୍ଷମ ନଥିଲେ; ଏହି କାରଣରୁ ସେ ସେମାନଙ୍କୁ ଅରଣ୍ୟରେ ବଧ କରିଦେଲେ।’”

ଏବେ, ମୁଁ ତୁମକୁ ବିନୟପୂର୍ବକ ନିବେଦନ କରୁଛି, ତୁମେ ଯେପରି କହିଛ, ସେହିପରି ମୋର ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଶକ୍ତି ମହାନ୍ ହେଉ; “ଯେହୋବା ଦୀର୍ଘସହିଷ୍ଣୁ ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ କରୁଣାମୟ, ସେ ଅଧର୍ମ ଓ ଅପରାଧ କ୍ଷମା କରନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ସେ ଦୋଷୀଙ୍କୁ କେବେ ନିର୍ଦୋଷ ଘୋଷଣା କରନ୍ତି ନାହିଁ; ସେ ପିତାମାନଙ୍କ ଅଧର୍ମର ଦଣ୍ଡ ସନ୍ତାନମାନଙ୍କ ଉପରେ ତୃତୀୟ ଓ ଚତୁର୍ଥ ପୁରୁଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଣନ୍ତି।” ତେଣୁ, ତୁମ କରୁଣାର ମହାନତା ଅନୁସାରେ, ମୁଁ ବିନୟପୂର୍ବକ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଛି, ଏହି ଜନସମୁଦାୟର ଅଧର୍ମ କ୍ଷମା କର; ଯେପରି ତୁମେ ମିଶରରୁ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଲୋକମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା କରିଆସିଛ। ତାହାପରେ ଯେହୋବା କହିଲେ, “ତୁମ କଥା ଅନୁସାରେ ମୁଁ କ୍ଷମା କରିଛି; କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଯେପରି ସତ୍ୟରେ ଜୀବନ୍ତ, ସେପରି ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀ ଯେହୋବାଙ୍କ ମହିମାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ। କାରଣ ଯେମାନେ ମୋର ମହିମା ଏବଂ ମୁଁ ମିଶରରେ ଓ ଅରଣ୍ୟରେ କରିଥିବା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟକର କାର୍ଯ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଦେଖିଛନ୍ତି, ତଥାପି ଏବେ ଏହି ଦଶଥର ମୋତେ ପରୀକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ମୋର ସ୍ୱରକୁ ଶୁଣିନାହାନ୍ତି—ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ସେହି ଦେଶକୁ ଦେଖିବେ ନାହିଁ, ଯାହା ବିଷୟରେ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ପିତାମାନଙ୍କୁ ଶପଥ କରିଥିଲି; ଏବଂ ଯେମାନେ ମୋତେ କ୍ରୁଦ୍ଧ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହିମଧ୍ୟ ତାହା ଦେଖିବେ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ମୋର ଦାସ କାଲେବ, କାରଣ ତାହାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଆତ୍ମା ଥିଲା, ଏବଂ ସେ ମୋତେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣରୂପେ ଅନୁସରଣ କରିଛି, ସେହିହେତୁ ମୁଁ ତାହାଙ୍କୁ ସେହି ଦେଶରେ ନେଇଯିବି, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଯାଇଥିଲା; ଏବଂ ତାହାଙ୍କ ବଂଶଧରମାନେ ତାହା ଅଧିକାର କରିବେ।” ଗଣନା 14:11–24।