یہویاقیم یہوداہ کے آخری تین بادشاہوں میں پہلا تھا، اور جب وہ بابلیوں کے ہاتھوں مغلوب ہوا تو جنوبی مملکت کے لیے غلامی کے ستر برس شروع ہوئے۔ یہ ستر برس اُس مدت کی نشان دہی کرتے ہیں جس کے دوران بابل، جو بائبل کی نبوت کا پہلا بادشاہی نظام تھا، حکومت کرے گا۔ یسعیاہ کے باب تیئس میں صور کی فاحشہ ستر علامتی برسوں تک فراموش کر دی جائے گی، جنہیں نبوتی طور پر ایک بادشاہ کے ایام قرار دیا گیا ہے۔ بائبل کی نبوت میں بادشاہ سے مراد ایک مملکت ہوتی ہے، اور بائبل کی نبوت کی واحد وہ مملکت جس کے ایام ستر برس پر مشتمل تھے، بابل تھی۔
इस इतिहास के दौरान, सोर की वेश्या, जो पोपाई सत्ता का प्रतिनिधित्व करती है, भुला दी जाएगी। सत्तर प्रतीकात्मक वर्षों के अंत में, उसे स्मरण किया जाएगा, और वह निकलकर पृथ्वी के सब राज्यों के साथ व्यभिचार करेगी। आत्मिक व्यभिचार कलीसिया और राज्य के संयोग के अवैध संबंध को दर्शाता है। प्रतीकात्मक सत्तर वर्षों के अंत में, पोपाई सत्ता संयुक्त राष्ट्र के साथ संबंध में आएगी, जिसका प्रतिनिधित्व उन सब राजाओं द्वारा होता है जिनके साथ सोर की वेश्या इन प्रतीकात्मक सत्तर वर्षों के अंत में व्यभिचार करती है। वह राज्य जो इन प्रतीकात्मक सत्तर वर्षों के दौरान राज्य करता है, संयुक्त राज्य अमरीका है, अर्थात् दो सींगों वाला पृथ्वी का पशु।
فصلهای یک تا پنجِ دانیال، تاریخ هفتاد سالِ بابل را ترسیم میکنند؛ و ازاینرو، آن فصلها نمایانگر تاریخ هر دو شاخِ وحشِ زمین هستند. فصلهای چهار و پنج، نخستین و آخرین پادشاهِ بابل را مشخص میسازند، و این دو فصل با هم تاریخِ وحشِ زمین و دو شاخِ آن را معرفی میکنند. داوریِ آن دو شاخ، و نیز خودِ وحشِ زمین، بهوسیلهٔ داوریِ پادشاهِ نخستین و پادشاهِ آخرین به تصویر کشیده شده است. داوریِ نبوکدنصر، تبعید برای «هفت زمان» بود، در حالی که او بهمدت دو هزار و پانصد و بیست روز، همچون وحشی بیابانی، از علف و شبنم میزیست. داوریِ بلشصر بر دیوار نوشته شد، و با عددِ دو هزار و پانصد و بیست معادل گردید؛ و بدینسان آشکار میسازد که داوریِ وحشِ زمین و دو شاخِ آن، بهوسیلهٔ «هفت زمان» در لاویان بیستوشش بازنمایی میشود. این امر بر شهادتِ دو پادشاه استوار است، و آن دو شاهد نمایانگر نخستین و آخرین هستند.
«هفت زمان» سنگِ لغزشِ ادونتیسم است، و ازاینرو نمیتواند شناخته شود، هرچند آشکارا در آنجاست—برای آنان که میخواهند ببینند. این، نمادِ داوریِ آن ملّت (بابل) است که هفتاد سال سلطنت کرد، و نیز نمادِ داوری برای آن پادشاهی است که هفتاد سالِ نمادین سلطنت میکند. هنگامی که ویلیام میلر فهم خود را از «هفت زمان» در لاویان بیستوشش عرضه کرد، از دو هزار و پانصد و بیست روزِ نبوکدنصر، که در دانیال باب چهار همچون حیوانی میزیست، بهعنوان یکی از شاهدانِ نبوی برای تأییدِ «هفت زمان» در لاویان بیستوشش بهره برد. «هفت زمان» هم سنگِ بنیاد است و هم سنگِ سرِ زاویه در زکریا باب چهار. عیسی، خواهر وایت، اشعیا و پطرس آن را همان سنگی معرفی میکنند که سرِ زاویه میشود. این آموزه، آموزهٔ تاجگذارِ نبوتِ کتابمقدس است، هرچند در اساس از دیدِ کسانی که اقرار دارند پیامآورانِ فرشتهٔ سوماند، نادیده مانده است.
همانگونه که بررسی شش فصل نخست کتاب دانیال را آغاز میکنیم، مهم است که دریابیم از همان ابتدا «هفت زمان» مشخص شده است. هنگامی که یهویاقیم به دست بابل سرنگون شد، اسارت هفتادساله آغاز گردید. کتاب تواریخ توضیح میدهد که چرا ایشان به مدت هفتاد سال به اسارت برده شدند.
صدقیاہ اکیس برس کا تھا جب وہ بادشاہ بنا، اور اُس نے یروشلم میں گیارہ برس سلطنت کی۔ اور اُس نے خداوند اپنے خدا کی نظر میں بدی کی، اور یرمیاہ نبی کے سامنے، جو خداوند کے منہ سے کلام کرتا تھا، فروتنی نہ کی۔ اور اُس نے شاہِ بابل نبوکدنضر سے بھی بغاوت کی، جس نے اُس سے خدا کی قسم کھلوائی تھی؛ لیکن اُس نے اپنی گردن سخت کی، اور اپنا دل اس بات سے سخت کر لیا کہ خداوند اسرائیل کے خدا کی طرف رجوع کرے۔ مزید برآں کاہنوں کے سب سرداروں اور لوگوں نے بھی غیر قوموں کی تمام مکروہات کے مطابق بہت زیادہ سرکشی کی، اور خداوند کے اُس گھر کو، جسے اُس نے یروشلم میں مقدس ٹھہرایا تھا، ناپاک کیا۔ اور خداوند، اُن کے باپ دادا کے خدا نے، اپنے قاصدوں کے وسیلہ سے اُن کے پاس بار بار پیغام بھیجا، کیونکہ اُسے اپنی قوم اور اپنے مسکن پر ترس آتا تھا۔ لیکن وہ خدا کے قاصدوں کا ٹھٹھا کرتے، اُس کے کلام کو حقیر جانتے، اور اُس کے نبیوں کی اہانت کرتے رہے، یہاں تک کہ خداوند کا غضب اُس کی قوم پر ایسا بھڑکا کہ کوئی چارہ نہ رہا۔ اس لیے اُس نے اُن پر کسدیوں کے بادشاہ کو چڑھا لایا، جس نے اُن کے جوانوں کو اُن کے مقدِس کے گھر میں تلوار سے قتل کیا، اور نہ جوان مرد پر رحم کیا نہ کنواری پر، نہ بوڑھے پر نہ اُس پر جو بڑھاپے سے جھک گیا تھا؛ اُس نے سب کو اُس کے ہاتھ میں دے دیا۔ اور خدا کے گھر کے سب ظروف، بڑے اور چھوٹے، اور خداوند کے گھر کے خزانے، اور بادشاہ اور اُس کے امیروں کے خزانے، یہ سب وہ بابل لے گیا۔ اور اُنہوں نے خدا کے گھر کو آگ سے جلا دیا، اور یروشلم کی فصیل ڈھا دی، اور اُس کے سب محلوں کو آگ سے جلا ڈالا، اور اُس کی تمام نفیس چیزوں کو برباد کر دیا۔ اور جو تلوار سے بچ رہے تھے اُن کو وہ بابل اسیر کر کے لے گیا؛ وہاں وہ اُس اور اُس کے بیٹوں کے لیے فارس کی سلطنت کے عہد تک خدمت گزارتے رہے؛ تاکہ خداوند کا وہ کلام جو یرمیاہ کی زبانی کہا گیا تھا پورا ہو، جب تک کہ زمین اپنے سبتوں سے شادمان نہ ہو جائے؛ کیونکہ جتنی مدت وہ ویران پڑی رہی، وہ سبت مناتی رہی، یہاں تک کہ ستر برس پورے ہوئے۔ اب فارس کے بادشاہ خورس کے پہلے سال میں، تاکہ خداوند کا وہ کلام جو یرمیاہ کی زبانی کہا گیا تھا پورا ہو، خداوند نے فارس کے بادشاہ خورس کی روح کو ابھارا، یہاں تک کہ اُس نے اپنی ساری مملکت میں منادی کرائی، اور اسے تحریر میں بھی درج کرایا کہ: خورس بادشاہِ فارس یوں فرماتا ہے: خداوند آسمان کے خدا نے زمین کی سب سلطنتیں مجھے بخشی ہیں؛ اور اُسی نے مجھے حکم دیا ہے کہ میں اُس کے لیے یروشلم میں، جو یہوداہ میں ہے، ایک گھر بناؤں۔ تم میں سے اُس کی ساری قوم میں کون ہے؟ خداوند اُس کا خدا اُس کے ساتھ ہو، اور وہ چڑھ جائے۔ 2 تواریخ 36:11–23۔
هفتاد سالِ اسارت برای آن بود که کلامِ ارمیا به انجام رسد: «تا زمین از سَبَّتهای خود برخوردار شود؛ زیرا تا زمانی که ویران افتاده بود، سَبَّت نگاه داشت.» در کلامِ خدا، جز آیهای در تواریخ که بدان استناد میکنیم، تنها یک موضع دیگر وجود دارد که به «برخوردار شدن» زمین از سَبَّتهایش اشاره میکند. آن موضع در بابهای بیستوپنجم و بیستوششمِ لاویان است. بابِ بیستوپنجم دستورالعملِ چگونگیِ واگذاشتنِ زمین را بیان میکند تا از آرامیِ سَبَّتیِ خود برخوردار شود، و بابِ بیستوششم اگر آن دستورهای عهد رعایت نمیشد، لعنتِ «هفتبرابر» را ترسیم میکند.
سرنوشت یهویاقیم آغاز اسارت را رقم زد؛ اسارتی که جزئی از آن چیزی است که دانیال در فصل نهم «لعنت» و «قسم» موسی نامید. دانیال لعنتِ «هفت زمان» را درک میکرد، زیرا او در فصل نهم شهادت میدهد که از طریق مطالعهٔ نبوت هفتادسالهٔ ارمیا بود که شمار سالهایی را که قوم خدا در بابل به بندگی کشیده میشدند، دریافت.
در سالِ اوّلِ سلطنتِ او، من دانیال از روی کتابها دریافتم شمارِ سالهایی را که کلامِ خداوند دربارهٔ آنها بر ارمیا نبی نازل شده بود، که هفتاد سالِ ویرانیهای اورشلیم به کمال خواهد رسید. دانیال ۹:۲
دانیال «بهوسیلهٔ کتابها» آن هفتاد سال را دریافت، نه فقط از کتاب ارمیا. کتاب دیگری که او فهمید، نوشتههای موسی بود، زیرا او در دعای خود تصریح میکند که «لعنتِ» آن هفتاد سالِ بندگی، همان «سوگندِ» موسی بوده است. واژهای که در دانیال باب نهم به «سوگند» ترجمه شده، همان واژهای است که در لاویان بیستوشش به «هفت بار» ترجمه شده است. اسارت یهودا در بابل به مدت هفتاد سال، تحققِ لعنتِ «هفت بار» بود، با وجود هر آنچه هر الاهیدانِ معاصری ممکن است استدلال کند. این حقیقت همچون روز روشن است، اما تنها اگر مایل به دیدن باشید.
اور خداوند در کوه سینا به موسی سخن گفت و فرمود: به بنیاسرائیل بگو و ایشان را خطاب کن: چون به سرزمینی که من به شما میدهم داخل شوید، آنگاه آن زمین برای خداوند سَبَتی نگاه خواهد داشت. شش سال مزرعهٔ خود را بکار، و شش سال تاکستان خود را هرس کن و محصول آن را جمعآوری نما؛ اما در سال هفتم، برای زمین سَبَتِ آرامی خواهد بود، سَبَتی برای خداوند؛ نه مزرعهٔ خود را بکار و نه تاکستان خود را هرس کن. آنچه از خودرویِ محصول تو میروید درو مکن، و انگورهای تاکِ ناهَرَسِ خود را جمع مکن، زیرا آن سال، سالِ آرامی برای زمین است. و سَبَتِ زمین برای شما خوراک خواهد بود: برای تو، و برای غلامت، و برای کنیزت، و برای مزدورت، و برای غریبی که نزد تو اقامت دارد، و نیز برای چارپایانت و برای وحوشی که در سرزمین تو هستند؛ همهٔ حاصل آن خوراک خواهد بود. و برای خود هفت سَبَتِ سال بشمار، یعنی هفت بار هفت سال؛ و مدتِ هفت سَبَتِ سال برای تو چهل و نه سال خواهد بود. آنگاه در روز دهمِ ماه هفتم، کرناى یوبیل را به صدا درآور؛ در روز کفاره، کرنا را در تمامی سرزمین خود به صدا درآورید. لاویان 25:1–9.
اہم بات یہ ہے کہ زمین کو آرام دینے کی ہدایات میں، زمین پر چھ برس کام کرنے اور ایک برس اسے آرام دینے کے سات ادوار اُنچاسویں برس تک جاری رہتے ہیں، جب یوبیل ہونا تھا، جو سات برسوں کے سات ادوار کی تکمیل کی نشان دہی کرتا تھا۔ دیکھنے کی نہایت اہم بات یہ ہے کہ یوبیل کے نرسنگے کی آواز یومِ کفارہ پر دی جانی تھی، یوں یہ ظاہر ہوتا ہے کہ جب مثالی یومِ کفارہ 22 اکتوبر 1844 کو شروع ہوا، تو یوبیل کا نرسنگا، جو “سات وقتوں” کے دور کی نمائندگی کرتا ہے، اُسی وقت پھونکا جانا تھا۔ “سات وقت” جو 677 قبلِ مسیح میں منسّی کے بابل لے جائے جانے کے وقت شروع ہوئے، دو ہزار پانچ سو بیس برسوں کی نمائندگی کرتے تھے، جو مثالی یومِ کفارہ پر اختتام پذیر ہوئے۔ یہ تعلق صرف اُنہی سے مخفی رہے گا جو دیکھنے کے لیے آمادہ نہیں۔ “سات وقتوں” کا دور، دو ہزار تین سو برسوں کے ساتھ مربوط ہے۔
همچنین مهم است که ببینیم در میان دستورهای عهدیِ نه آیهٔ نخستِ لاویان بیستوپنج، ژرفترین نمونهٔ اصلِ «یک روز بهجای یک سال» در کلام خدا یافت میشود. معجونی از افسانهها که الاهیدانان برای آنکه گله را با شرابِ بابلی مست نگه دارند پیش میکشند، این است که داوریِ «هفت زمان» در فصل بیستوشش، برداشتی نادرست از معنای عبریِ واژهای است که به «هفت زمان» ترجمه شده است. آن استدلال درست نیست. معنای عبریِ آن واژه بهتمامی در تعریف خود، توجیهِ بهکارگیریِ آن بهصورت عددی را دربر دارد؛ اما استدلالِ معیوبِ آنان، که آن را بر مقدمهای گمراهکننده مبتنی بر ادعای تخصصِ خود در دستور زبان عبری استوار میسازند، صرفاً استدلالی برای منحرف کردن اذهان است.
مجازاتی که در فصل بیستوشش بهصورت «هفت زمان» به تصویر کشیده شده است، از طریق سیاق آن بخش شناخته میشود، نه بهواسطۀ آنکه برخی الهیدانان امروزی زبان عبری را به زور به معنایی دیگر بکشانند. ویلیام میلر نتیجۀ خود را بدون هیچ ارجاعی به زبان عبری شکل داد، و الهام برداشت او را بهعنوان برداشتی درست تأیید کرد. فرشتگان فهم او را بر بنیاد سیاق فصلی که داوریِ «هفت زمان» در آن قرار دارد هدایت کردند، نه بر بنیاد زبان عبری.
سیاقِ باب پچیس وہ ہے جہاں عہد کی ہدایات متعین کی جاتی ہیں، اور پھر باب چھبیس اُن عہدی ہدایات کی پیروی کرنے پر موعودہ برکت فراہم کرتا ہے، اور اس کے بعد اُن ہدایات کی نافرمانی پر اُس چیز کی نشان دہی کرتا ہے جسے دانی ایل "موسیٰ کی لعنت" کہتا ہے۔
سیاق، موضوعِ اصلِ «یک روز بهجای یک سال» در نبوتِ کتابمقدسی است. آن آیاتِ آغازینِ لاویان بیستوپنج نشان میدهند که در نبوتِ کتابمقدسی، یک روز نمایانگرِ یک سال است. در کتابِ خروج، موسی بهروشنی نسبتِ میانِ آرامیِ سَبَتِ روزِ هفتم برای انسان و بهایم، و آرامیِ سَبَتِ سالِ هفتم برای زمین را مشخص میسازد.
اور چھ برس تو اپنی زمین میں بوائی کرے گا اور اس کی پیداوار جمع کرے گا؛ لیکن ساتویں برس تو اسے پڑا رہنے دے اور اسے آرام کرنے دے، تاکہ تیری قوم کے غریب کھائیں؛ اور جو کچھ وہ چھوڑ دیں اسے میدان کے درندے کھائیں۔ اسی طرح تو اپنے انگور کے باغ اور اپنی زیتون کے باغ کے ساتھ بھی کرے گا۔ چھ دن تو اپنا کام کرے گا، اور ساتویں دن آرام کرے گا، تاکہ تیرا بیل اور تیرا گدھا آرام پائیں، اور تیری لونڈی کا بیٹا اور پردیسی تازہ دم ہوں۔ خروج 23:10–12۔
در درون آن سه آیه میتوان دریافت که یک روز استراحت برای انسانها و چارپایان، معادلِ یک سال استراحت برای زمین است. در باب بیستوپنجمِ لاویان، در پنج آیهٔ نخست، همان ساختار دستوریِ عیناً مطابق با فرمانِ سَبَّت در باب بیستمِ خروج، آیات هشت تا یازده، یافت میشود.
اور خداوند در کوه سینا به موسی سخن گفت و فرمود: به بنیاسرائیل بگو و به ایشان بگو: چون به زمینی که من به شما میدهم داخل شوید، آنگاه زمین برای خداوند سَبَّتی نگاه دارد. شش سال مزرعهٔ خود را بکار، و شش سال تاکستان خود را هرس کن، و محصول آن را جمعآوری نما؛ اما در سال هفتم، برای زمین سَبَّتِ آرامی خواهد بود، سَبَّتی برای خداوند: مزرعهٔ خود را مکاشته، و تاکستان خود را هرس منما. آنچه از خودرویِ محصولت بروید درو مکن، و انگورهای تاکِ ناهَرْسِ خود را جمع مکن، زیرا آن سال، سالِ آرامی برای زمین است. لاویان 25:1–5.
സബ്ബത്ത് ദിവസത്തെ ഓർത്തു അതിനെ വിശുദ്ധമായി ആചരിക്കേണം. ആറു ദിവസം നീ പരിശ്രമിച്ചു നിന്റെ സകല പ്രവൃത്തിയും ചെയ്യേണം. എന്നാൽ ഏഴാം ദിവസം നിന്റെ ദൈവമായ യഹോവേക്കുള്ള സബ്ബത്താകുന്നു; അന്നാൾ നീ യാതൊരു പ്രവൃത്തിയും ചെയ്യരുത്; നീയും, നിന്റെ മകനും, നിന്റെ മകളും, നിന്റെ ദാസനും, നിന്റെ ദാസിയും, നിന്റെ കന്നുകാലിയും, നിന്റെ വാതിലുകൾക്കുള്ളിലുള്ള അന്യനും അങ്ങനെ ചെയ്യരുത്. എന്തുകൊണ്ടെന്നാൽ, യഹോവ ആറു ദിവസങ്ങളിൽ ആകാശവും ഭൂമിയും സമുദ്രവും അവയിൽ ഉള്ള സകലവും സൃഷ്ടിച്ചു; ഏഴാം ദിവസം അവൻ വിശ്രമിച്ചു. അതുകൊണ്ടു യഹോവ സബ്ബത്ത് ദിവസത്തെ അനുഗ്രഹിച്ചു അതിനെ വിശുദ്ധമാക്കി. പുറപ്പാട് 20:8–11.
با هم، آن دو فرمانِ سَبَّتْ، بسترِ لاویان بیستوپنج و بیستوشش را تعیین میکنند. چون سطر بر سطر در کنار هم نهاده شوند، گواهی میدهند که «شش روز کار کن، و همهٔ کار خود را انجام ده»، و «شش سال مزرعهٔ خود را بکار، و شش سال تاکستانِ خود را هَرَس کن، و محصولِ آن را جمعآوری نما». «اما روز هفتم، سَبَّتِ یَهُوَه خدای توست»، و «سال هفتم برای زمین سَبَّتِ آرامی خواهد بود، سَبَّتی برای خداوند».
ھر دو الفاظ جو سبت کے احکام میں، خواہ وہ انسانوں کے لیے سبت ہو یا زمین کے لیے سبت، “ساتواں” کے طور پر ترجمہ کیے گئے ہیں، وہی ایک عبرانی لفظ ہیں جس کا احبار کے چھبیسویں باب میں “سات بار” کے طور پر ترجمہ کیا گیا ہے۔ احبار کے ابواب پچیس اور چھبیس کا سیاق اس نبوی اصول کے دائرے میں قائم ہے کہ بائبلی نبوت میں ایک دن ایک سال کی نمائندگی کرتا ہے۔ اسی قدر اہم نبوی اصولِ اوّلین ذکر بھی ہے۔
نخستین چیزی که در این دو باب ذکر شده است، اصلِ یک روز بهجای یک سال است. ویلیام میلر بهوسیلهٔ جبرئیل و فرشتگان دیگر هدایت شد تا «هفت زمان» مذکور در لاویان را بهعنوان نمادی از دو هزار و پانصد و بیست سال شناسایی کند، و این کاملاً با سیاق این ابواب، یعنی اصلِ یک روز بهجای یک سال، که در پنج آیهٔ آغازینِ باب بیستوپنج بیان شده است، در توافق کامل قرار دارد.
هنگامی که نویسندهٔ تواریخ علت این را که چرا به بابل اجازه داده شد تا پادشاهی جنوبیِ یهودا را به اسارت ببرد بیان کرد، گفت که این امر برای آن بود که زمین از استراحتِ سَبَتِ خود بهرهمند شود. تنها جای دیگری در کلام خدا که از بهرهمند شدن زمین از استراحتی یاد میکند، در فصلهای بیستوپنج و بیستوششِ لاویان قرار دارد. هفتاد سالی که بابل بهعنوان نخستین پادشاهیِ نبوتِ کتابمقدس سلطنت کرد، نهتنها سالهای نمادینی را ارائه میکند که در آن وحشِ زمینخاست بهعنوان ششمین پادشاهیِ نبوتِ کتابمقدس حکومت میکرد، بلکه آن هفتاد سال اشارهای مستقیم به «هفت زمان» در لعنتِ موسی است.
آنگاه که به مطالعهٔ نبوتهایی که در شش فصل نخست دانیال به تصویر کشیده شدهاند آغاز میکنیم، ضروری است بدانیم که لعنتِ «هفت زمان»، همانگونه که برکتِ «هفت زمان»، عنصری از هر یک از آن فصلهاست.
También es importante recordar que el ciclo de siete ciclos de siete años queda señalado por el toque de la trompeta del jubileo en el día décimo del mes séptimo, que es el Día de la Expiación. Este hecho vincula los “siete tiempos” con las dos mil trescientas tardes y mañanas de Daniel capítulo ocho, versículo catorce. También es importante recordar que un año profético consta de trescientos sesenta días, y si se suman trescientos sesenta días una y otra vez, durante “siete tiempos”, ello equivale a dos mil quinientos veinte días.
هنگامی که دانیال از طریق کتابها شمار سالهایی را که ارمیا تعیین کرده بود دریافت، دعایی را آغاز کرد که هر جزء از پاسخِ توبهای را که بهعنوان امری ضروری شناخته شده است در بر میگیرد، اگر قوم خدا هرگز به واقعیتِ اسیر بودن خود در سرزمین دشمن بیدار شوند. در پایان دعای لاویان بیستوششِ دانیال، جبرئیل ظاهر شد تا به دانیال درباره رؤیایی که آن را «شنیده» بود فهم عطا کند، یعنی رؤیای دو هزار و سیصد روز. جبرئیل سخن خود را با این اعلام آغاز کرد که هفتاد هفته برای قوم دانیال «مقرر» شده است.
هفتاد هفته بر قوم تو و بر شهر مقدّس تو مقرّر شده است، تا عصیان به کمال رسد، و گناهان پایان یابد، و برای تقصیر کفّاره بهجا آورده شود، و عدالت جاودانی آورده شود، و رؤیا و نبوّت مختوم گردد، و قدّوسِ اقداس مسح شود. دانیال 9:24
واژهای که در این آیه به «مقرر شده» ترجمه گردیده، به معنای «بریده شده» است؛ بنابراین، مقصود آن است که هفتاد هفته میبایست از دو هزار و سیصد روز بریده شود. از آغاز فرمان سوم در سال ۴۵۷ پیش از میلاد، قوم دانیال هفتاد هفتهٔ نبوی از زمانِ آزمایشی در اختیار میداشتند. هفتاد هفتهٔ نبوی برابر است با چهارصد و نود سال. چهارصد و نود سال پس از فرمان سوم، اسرائیلِ باستان در سال ۳۴ استیفان را سنگسار میکرد، و آنان بهطور کامل از خدا طلاق داده میشدند.
اسیری که پیش از آن سه فرمان رخ داد و نقطهٔ آغاز چهارصد و نود سالِ زمانِ آزمایشی را مشخص میکند، هفتاد سال به طول انجامیده بود. آن هفتاد سال مقرر شده بود تا زمین از آرامیهای سَبَّتِ خود بهرهمند گردد؛ همان آرامیهایی که اسرائیلِ باستان هرگز بهجا نیاورده بود. هفتاد سال آرامیِ سَبَّت برای زمین، به سبب چهارصد و نود سالِ طغیان بر ضدّ سوگندِ موسی (یا هفتاد هفتهٔ سال) پدید آمد.
چہار سو نوّے سال تک احبار پچیس کے عہد کے خلاف بغاوت نے اسیرى کے ستّر سال پیدا کیے، تاکہ زمین اپنے آرام سے متمتع ہو۔ اسیری کے یہ ستّر سال تین فرمانوں پر منتج ہوئے، جنہوں نے قدیم اسرائیل کے لیے آزمائشی مہلت کے مزید چہار سو نوّے سال متعین کیے۔ یوں ہم چہار سو نوّے سال کے دو آزمائشی ادوار دیکھتے ہیں۔ یہ تین فرمان تین فرشتوں کے پیغامات کی تمثیل ہیں، جن میں سے پہلا 1798 میں پہنچا، یعنی شمالی مملکت کے خلاف “سات زمانوں” کی پہلی غضبناکی کے اختتام پر۔ تیسرا فرشتہ تیسرے فرمان کے بعد دو ہزار تین سو سال گزرنے پر 22 اکتوبر 1844 کو آیا، اور اسی وقت “غضب کے آخری انجام” نے بھی ظہور کیا۔
در طول چهلوشش سال میان پایان نخستین غضب و پایان آخرین غضب، عیسی بنیادِ هیکلِ میلریتی را نهاد، و سنگِ بنیاد آن «هفت زمان» بود. آن سنگ میبایست در آغاز، یا سنگِ بنیادِ اَدونتیسم باشد (وگرنه سنگِ لغزش)، و در پایان، یا سنگِ سرزاویه و سنگِ کمال آن باشد (وگرنه سنگِ گور). سه فرمانی که نمایانگر ورودِ پیامهای سه فرشته در تاریخ ۱۷۹۸ تا ۱۸۴۴ هستند، همچنین نمایانگر سه فصل نخستِ کتاب دانیال نیز میباشند.
ما در مقالهٔ بعدی بررسی شش فصل نخست را آغاز خواهیم کرد.
«هنگامی که کتابهای دانیال و مکاشفه بهتر فهمیده شوند، ایمانداران تجربهای دینی بهکلی متفاوت خواهند داشت... یک چیز بیتردید از مطالعهٔ مکاشفه فهمیده خواهد شد—اینکه پیوند میان خدا و قوم او نزدیک و قاطع است.» The Faith I Live By, 345.