Manaraq Danielpa kimsay kaq capitulonta rimasunchikpaq, wakin profétiko simbólokunata qhawarisunchik, chaykunam yanapawasunchik capitulota aswan hunt’asqata entiendenanchikpaq. Daniel, Hananías, Misael, hinaspa Azaríasqa Santo Espíritumanta llamk’achisqa kanku, mayqin profétiko símbolokunata rikuchinankupaq, maypi hinaspa imayna contexto-pi llamk’achisqa kasqankuman hina. Ñawpaq kaq capitulopiqa, tawa allin runakuna hina rikuchisqa kanku, mana mayqinninmanta t’aqasqa, chay capitulop tukukuyninkama, maypichus Daniel sut’inchasqa kachkan “llapa rikuykunapi hinaspa musquykunapi entiendenakuy” qosqayoq kasqanwan.
Kay tawa chusku waynakunapaqqa, Diosqa paykunaman yachayta hinaspa atiyta qorqan llapa yachaypiwan yuyaykuna piwanpas; Danieltaq llapa rikch’ayninkunapi hinaspa musquykunapipas entiendeniyoq karqan. Daniel 1:17.
Huk kaq ñiqi capitulopi, ‘tawa’ nisqapa unanchaaynin hina, paykunaqa tukuy pachapi qhipa p’unchaykunapi Diospa llaqtanta rikuchinku. ‘Tawa’ nisqaqa huk unanchaaymi, mayqinchus tukuy pachata qhawachin, hinaspapas llapa profetakunaqa qhipa p’unchaykunamanta rimashanku. Kaq ñiqi capitulopi chay tawa allin runakunaqa qhipa p’unchaykunapi Diospa llaqtanta rikuchinku, chanta chunka qanchisniyuq versículopi ñawpaqta huk sapa t’aqay ruwasqa kachkan Danielwan chay kimsa allin runakunawan ukhupi, mayqinchus “kimsa-hukwan tinkisqa huñuy” nisqa unanchata rikuchin.
“Kimsa-kaq hukwan hukllachasqa” nisqa unanchasqaqa kuti-kutita tarikun Diospa saminchakusqa siminpi. Chayqa achka cheqaqkunatan rikuchin, ima contexto kasqanman hina. Chayqa rikuchin kinsa angelkunapa willakuyninkunapa historianta, chaykunaqa qallarin “tukukuypa pacha” nisqapi 1798 watapi, hinaspataq tukukun gracia pacha wisq’akusqanpi. Llapa kinsa willakuykunaqa rikuchisqa karqan ñawpaq angelpa kuyukuyninpi, chay kuyukuynintataq qatiqnin Apocalipsis chunka pusaqniyuqpi tawa kaq angelmi; chay hinaqa, kimsa-kaq hukwan hukllachasqa.
Wakin kunayman chiqankunapi, huk yupaywanmi rikuchinman Millerita pacha ñawpaq angelpa willakuyninpa kuyuriyninta, kimsa yupaywan kuskachasqa kachkan kinsa kaq angelpa willakuyninpa kuyuriyninwan. Chhaynapiqa, “kimsa-huk kuskachasqa” nisqapas “huk-kimsa kuskachasqa” nisqahinallataqmi rikuchisqa kayta atin. Simbólicoq “kimsa-huk kuskachasqa” nisqaqa símbolo hinam llamk’an, ichaqa huk kaq kimsa kaqman ñawpaqchasqa kaptinpas, otaq kimsa kaq huk kaqman ñawpaqchasqa kaptinpas. Nabucodonosorpa hornonpin, Danielpa kimsa kaq capitulonpi, ñawpaqtaqa qhawanchik kimsa allin runakunata, chaymantataq tawa kaqta, Diospa Churinman rikch’akuqta.
Chay kinsa qhari, Sadrac, Mesac, Abed-nego, watasqa urmaykurqanku nina rawray horno ukhupi. Chaymanta rey Nabucodonosor mancharisqa rikch’arispa utqaylla hatarirqan, nispa, rimarispa tapurqan consejeronkunata: ¿Manachu kinsa qharikunata watasqata wishch’urqanchik ninapa chawpinman? Paykuna kutichirqanku, nispanku reyman: Arí, rey. Pay kutichispa nirqan: Qhawariy, tawa qharikunatan rikuni cacharichisqa, purishaqta ninapa chawpinpi, mana ima nanayniyoq; tawa kaqpa rikch’aynintaq Diospa Churin hina kashan. Daniel 3:23–25.
Mana iskayrayku mana iskayrayasqa kachkan, huk hunt’asqa divino razónpas, hinallataq huk chiqap histórico hecho pas, chaymanta yachachinawanchik imarayku Daniel mana rikuchisqa karqa qori ídolo yupaychana serviciopi kimsa kaq capítulope; ichaqa huk razón proféticoqa kaymi: Daniel chaypi kaptinqa, nina rawray hornopi kimsa-yuq hukwan t’inkisqa combinaciónpa profético simbolismonta chinkachinman karqan. Gedeonwanqa, Gedeonmi karqa huk pachak runayuq kimsa tropankunawan. Cristopas achka kutipi kimsa disipulonkunawan kuska karqa.
Qanchis p’unchaykunamanta qhipamanmi Jesusqa Pedrota, Santiagota, Juan wawqinta ima pusarqan, sapallankupaq hatun urquman wicharichispa. Chaypim payqa ñawpaqenkupi tukusqa rikurirqan; uyankutaq intim hina k’anchariq, p’achantaq k’anchay hina yuraq karqan. Mateo 17:1, 2.
Huk-kimsa huk, icha quimsa huk; chayqa kikin unanchallam, paykunallataq qhipa p’unchaykunapa huk willakuy-unkuyta ricuchkanku, qhipa p’unchaykunaqa taripay p’unchaykunam. Taripay p’unchaykunaqa 1798 watapi qallarikurqan, tapukuy taripayqa 1844 wata, octubre killapa 22 p’unchayninpi qallarinanpaq nisqa willakuymiwan. Hinaspapas taripay p’unchaykunaqa qatiyanraqmi runapa probacionnin wichq’ayta qallarinankama, utqay hamuq domingo kamachiypi, Diospa ejecutiva taripayninkuna qallarispa, sapa kuti aswan kallpachakuspa wiñayman purin probacion tukuy hinantinpi wichq’akunan-kama, hinaspa qanchis qhipa muchuykunapas pasanan-kama. Nabucodonosorpa hornonwanqa, kimsa allin qharikuna, qhepaman Cristowan huñusqakuna, estandarteta rikuchinku. Qori lantipa dedicacionninpiqa, llapa nacionkuna Nabucodonosorpa imperionta ruwaypi kaqkunaqa chaypi kasqanku.
Payqa karumanta nacionkunapaq huk unanchata hoqarinqa, hallp’a tukukuyninmanta paykunata waqyaspa; qhawariychis, utqaylla, sinchi usqhaywan hamunqaku. Isaías 5:26.
Qanchis chunka watakuna Danielpa prisionpi kasqanqa huk wakin ancha allin reqsinapaq unanchasqa kachkan, chaymi kutin-kutin tarikun Diosmanta saminchasqa simipi. Jehoiakimmanta Cirokamaqa Danielpa prisionpi kasqan cheqaq qanchis chunka watakunatan rikuchin. Iskay kaq Crónicas libropiqa, qanchis chunka watakunaqa chay hallp’a samarinanpaq, sabadonkuna kusisqa disfrutananpaq pacha kasqantan rikuchin. Isaías iskay chunka kinsayuqpiqa, qanchis chunka watakunaqa 1798 watamanta domingo ley kama Estados Unidospa historiantan rikuchin; chayta ruwaspanmi, chay hinallataq republicanismopa wakranpa, ch’uyapuni protestantismopa wakranpa parallel historiankunatapas rikuchin. Panay Whiteqa qanchis chunka watakunata papal tutayay p’unchaykunapa waranqa iskay pachak soqta chunka watankunawan tupachin.
“Kunan p’unchaykunapi Diospa iglesianqa libreñam chay chinkasqa runa ayllupa salvasqanpaq divino plan ta hunt’aspa tukuchinankama ñawpaqman apayta. Askha pachak watakunaq unayninpi Diospa llaqtanqa libertadesninkunapi hark’asqa ñak’arirqanku. Evangelio nisqapa willakuynin, ch’uya kayninpi, ama willakunanchikpaqmi mich’asqa karqa, hinallataq runakunaq kamachikuyninkunata mana kasukoqkunamanqa aswan sinchi castigosmi chayasqa karqa. Chayraykum Señorpa hatun moral viñanqa casi llapanpuni mana llamk’asqa saqisqa karqa. Runakunaqa Diospa siminpa k’anchayninmanta qichusqa karqanku. Pantaypa, supersticiónpa tutayayniñataq cheqaq religionmanta yachayninta chinkachiyta yuyarqa. Kay allpapi Diospa iglesianqa, mana samayniyuq qatiykachay unay pacha tukuy kaypi, cheqaqtapuni preso kaypi karqa, imaynatachus Babiloniapi ñak’aq pacha exiliopi Israelpa wawakuna preso hap’isqa karqanku hina.” Profetas y Reyes, 714.
Hukmachasqa kaqtinña, unanchay hina qanchis chunka watakunaqa tutayay pacha watakunapa chunka iskay pachak soqtay chunka watankunatapas rikuchisqanta, chaymanta “kimsa wata kuskan”, utaq “tawa chunka iskay killa”, utaq “pacha, pachakuna, pacha rakisqa” nisqakuna, mayqinchus unanchaypi tutayay pacha watakunata rikuchinku, unanchasqa qanchis chunka watakunapa anlamintunta hinallataq chaypa churakuynintapas mast’arinku.
Daniel qillqapi, qanchis chunka watakuna reqsisqa kanku ñawpaq willakuy kallpachasqa kasqanmantapacha taripanakama chayana pacha hina. Chay pacha llapa qullana askhawan allinchay kuyuykunapi kashan; chay hina ruwaspataq, qanchis chunka watakuna huk cheqaq kaymanta chiqan-kunatapas rikuchin, mana pachapa imayna kasqanta aswanta resaltaspaqa, ichaqa chay pachapa imamanta kasqanta rimarin. Rikch’ariyninpaq hina, qanchis chunka watakunapa pachan Malakías sutiyuq profetawan rikuchisqa kashan, maypichus rimay apaqnin pactopa Levípa churinkunata ch’uyanchan. Hermana Whiteqa Malakíaspa Leví runakunata ch’uyanchasqanta Cristoq iskay kuti templota ch’uyanchasqanwan tinkuchirqan. Chay kikin pachataq pachanmi huk pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa sellasqa kay pacha. Hinallataq chay pachanmi qhepa para aswan-aswan pampaman uraykuchisqa kashan. Chay kikin pachataq animalpa llanthunmanta pruebay pacha hinallataq kashan, chaymi animalpa unanchanman pusaykun. Chay pachaqa profetapa “wakichiy p’unchay” nisqanpas kashan, mayqanmi Domingo kamachiyman pushan, chayqa “Sábado p’unchay” nisqanpas kikinmi. Chay pachapi ch’iqichiy pachakunapas, huñuy pachakunapas kanku; iskayninkuqa “qanchis kutikuna” nisqapa ima kasqankunamanta kanku.
Daniel qillqapi p’anqapi, Joacimqa ñawpaq willakuypa kallpachakusqanmanta rikch’ayninmi. Paymanta qhepanpi hamuq iskay reykunawan tupachispaqa, payqa allinlla kinsa angelkunamanta ñawpaqninmi, hinaspa chaykunaqa juicioyman pusanku, chaypitaq tukunku. Ciroqa domingo leyllamanta rikch’ayninchu, aswanpas payqa qespichisqamanta “señal” nisqapasmi. Danielqa kinsa-huknin yupaychay huñunapi huk imapasmi, hinaspa Diospa llaqtanpa tawa-muyu llapan pachapi rikuchikuyninmanta huk partipasmi. Danielqa Elias willaq mensajerop rikch’ayninpasmi, hinaspa Apocalipsis p’anqapipas Juanta rikch’achin. Payqa Diospa sellonta chaskiqkunap rikch’ayninpasmi. “Daniel” sutiqa “Diospa jueznin” utaq “juiciopa Diosnin” niytam munan; chayrayku payqa juiciomanta rikch’ayninmi, hinaspa Laodiceamanta rikch’ayninpasmi, imaraykuchus Laodiceaqa “juzgasqa llaqta” utaq “juiciopi kachkan llaqta” niytam munan. Laodiceapa juicioqa tukukuypiqa Daniel p’anqapi kicharisqa yachayta mana chaskisqankumantam sayarin.
Nabucodonosorqa kaynin Estados Unidos nacionpa republikanu waqranpa hinallataq cheqaq protestante waqranpa rikch’ayninmi, chaymantapas payqa Estados Unidos nacionta qallariyninmanta tukukuyninkama rikch’achin. Daniel pusaq tawa kaq, pichqa kaq kapitukunaman chayananchikpi, tarisunchikmi Nabucodonosorqa 1798 watapi “tukuypa pacha”ta rikch’achisqanta, Belsasarñataq domingo leyta rikch’achisqanta. Nabucodonosorqa “qanchis kutikama” muchuy puchukayninpi, huk cordero-hina tikrasqa kamachiqman tukurqan; ichaqa churinqa chinkachisqa kayninmanta ñawpaqta dragón-hina rimarispa tukukun.
“Babiloniapa qhipa kamachiqninman, imaynachus rikch’ayninpi ñawpaq kaqman chayamurqa, chay hinallataq hamurqa Diospa Qhawaqninpa sentencian: ‘Qhapaq rey,... qammanmi niyki; qampa kamachikuyniykiqa qechusqanñam kachkan’” Daniel 4:31. Profetas y Reyes, 533.
Danielpa ñawpaq kaq kapítulonqa rikuchin Millerita kuyuypa historianta 11 de agosto, 1840 p’unchawmanta 22 de octubre, 1844 p’unchawkama. Hinallataqmi rikuchin 11 de septiembre, 2001 p’unchawmanta domingo ley kama. Hinallataqmi rikuchin kimsa angelkunapa willakuyninkunamanta ñawpaq kaqta, chaykunaqa hinallataqmi huk iskay kaq proféticu símbolota rikuchin Estados Unidospa historiammanta 1798 watamanta domingo ley kama.
Ichapas Daniel qillqap ñawpaq kaq capitulonpa aswan ancha umuhinapa rikch’ayninqa kaymi kanman: chayqa ñawpaqta rimarisqa kaqmi proféticopi qillqasqa libropi, mayqan libroqa Danielpa qillqanwan Apocalipsispa qillqanwan kuskachasqa kasqanmantam. Chayqa huk profecía yachaqpaq kimsa profético pruebakunamanta ñawpaq kaqmi, allinta atipayta yachanampaq. Chaymi “mikhusqa” kanan, qhepaman hamuq pruebakunata pasananpaq.
Qallari qillqakunapi, kay qillqasqakunapi ñawpaqta huk kutimanta aswanñaqa nisqaña hina, Hermana Whiteqa Cristoq historiampi kinsa pataman rakinakusqa pruebayuq ruwayninta huk párrafopi reqsichin, chaymanta qhipa párrafopitaq Milleritakunaq historiampi kinsa pataman rakinakusqa pruebayuq ruwaynintapas reqsichin. Payqa reqsichinmi Cristoq tiemponpi Juanpa willakuyninta mana chaskiqkunaqa Jesuspa yachachikuyninkunamanta mana allinchasqa kayta atirqankuchu. Qhipa párrafoqa rikuyta munayuq runaman saqinmi Milleritakunapa ñawpaq pruebanqa William Miller kasqanta, paytaqa Hermana White Juan Bautistawan Elíaswan iskayninmanta tipificasqa kasqanta reqsichin. Chay iskay testigokuna ñawpaq pruebayuqmanta Danielpa ñawpaq kapituluqa Elíaspa willakuynin kasqanta sayachin. Sichus ñawpaq kapituluqa mana chaskisqa kanman chayqa, iskayniyuq kimsayuq kapitulukunamantaqa ima allinpas manam kanmanchu.
Jesusqa iskay kaq angelpas Juan Bautista-ta, ñawpaq kaq angelta ima, sapaq historiankunapi qatiqkuna karqanku. Jesusmanta qhepanpi cruzpa juicio karqa, chaymanta kinsa kaq angel chayamurqa maskhay juicio qallarisqanpi. Discipulokunapa cruzpi llaquykusqanku rikuchin hatun llaquykuyta octubre 22, 1844 p’unchawpi. Danielpa ñawpaq capítuloqa Eliasm, Juan Bautistawan William Millerwan rikuchisqa hina; ichaqa manam iskay kaqta kinsa kaq capitulokunamanta t’aqasqa kanmanchu. Chay kimsa capitulokuna huñusqa kaspa wiñay Evangelio kanku, mayqenpas sapa kuti kinsa patakama profético pruebapa willakuyninmi, iskay clase adoradorkunata paqarichispa chaymanta t’aqanakunata. Chayrayku, chay kimsa capitulokuna t’aqasqa kanman chayqa, huk Evangelioñam kanman.
Ichaqa ñuqayku, utaq hanaq pacha llaqtamanta huk angelpas, qankunaman huk evangelio willakuyman chay qankunaman willasqaykumanta hukñata, chayqa maldisqas kachun. Ñawpaqta nisqaykuhinam, kunanpas yapamanta nini: pipas qankunaman huk evangelio willakuyman chay chaskisqaykikmanta hukñata, chayqa maldisqas kachun. Gálatas 1:8, 9.
Danielpa ñiqin kapítulonqa ñanichin pactopa kachaqnin usqhaylla templonman hamunanpaq, hinallataq chunlla pampapi waqyaspa qapariq simitapas rikuchin. Chay chunlla pampaqa rikuchisqa kashan ch’iqichisqa pacha hina, maypichus santuarioqa hoste wan kuska sarusqa, chakiman churakusqa kashan. Danielpa ñiqin kapítulonpiqa, Danielqa chunlla pampapi kashan, ch’iqichisqa hinaspa esclavochasqa. Ñiqin kapítulopa willakuyninqa ñanichin iskay ñiqin kapítulopa willakuyninpaq, maypichus Cristoqa Levípa churinkunata chuyanchan hinaspa paykunawan pactoman yaykun. Levípa churinkunaqa reqsichisqa kanku Diospa akllasqa llaqtanpa unanchaqninta hina, paykunaqa Moiseswan kuska cheqaq sonqowan sayarirqanku Aaronpa qori sananpa sasachakuyninpi, hinaspa Danielpa kimsa ñiqin kapítulonpas qori sananpa sasachakuyninmi.
Sadrac, Mesac, Abed-negoqa Levita runakuna hina kanku, qori ïdulopa “uywapa rikch’aynin” sutiyuq pruebaman manaraq chayaykuchkaptin ñawpaqmantapuni ch’uyanchasqa. Chay ceremonia piqa Nabucodonosor orquestata qawaqninmi, Tiro llaqta q’añu warmi takikunata taki, hinaspa apostata espiritu Israel k’umuykun qori ïduloman, chaymantataq q’ala llusq’a tusun taki waqaychayninwan muyuriqninpi.
Danielwan Apocalipsiswan p'anqa kikin p'anqallam kanku, hinallataq Cristo, Alpha hinataq Omega kasqanwan, kunanqa Jesús Cristoq revelaciónninta rikuchiq p'anqata kicharispa sellonmanta paskachkan. Chay p'anqapi churakusqan ñawpaq kaq chiqaq yachachiyqa kimsa angelkunaq willakuyninmi. Danielpa ñawpaq kimsa capitulonkunaqa kimsa angelkunaq willakuyninmi. Chay kimsa angelkunaq willakuyninkunawan tinkisqa chiqaq yachachiykuna, Apocalipsis capítulo catorcepi tarikusqankuna, hunt'asqa allin kayman chayanku ima hina Danielpa ñawpaq kimsa capitulonkunapi ñawpaqta rimarisqa kasqankuta reqsispalla. Apocalipsis catorcepi wiñay evangelio sutiyuqmi reqsichisqa kanku, hanaq pachapi phawashaq hina rikuchisqallataqmi; chaywanmi qhipa p'unchaykunapi llapa pachamamapaq willasqa kasqan willakuy reqsichikun. Danielpa ñawpaq kimsa capitulonkunapiqa, chay willakuyta pachamaman apaq qhari warmikunaq kawsayninmi rikuchisqa. Apocalipsis catorceqa hawapi kaq chiqaq yachachiy siq'imi, kimsa angelkunaq willakuyninta unanchakunawan rikuchispa. Wiñay evangelio, hinallataq sapa huk kimsa angelkunaq willakuyninpas, Danielpa ñawpaq kimsa capitulonkunapi rikuchisqa ukhupi kaq chiqaq yachachiy siqiwanmi hunt'asqa allin kayman apan.
Kimsa ñiqin kapitulokunaqa achka musphay allin cheqaqkunata rikuchinku, chay cheqaqkunamanta hukninqa kaymi: kimsa willakuykunaqa kimsa pataypi ruwasqa suyaychay pruibam kasqanta, mikhuna pruibawan qallarispa, chaymanta rikuy pruibawan qatiq, hinallataq litmus nisqa pruibawan tukukuq. Mana iskayrayaychu, chay kimsa pruibakunata sutichaypaq hukniraq ñankunapas kanman; ichaqa chay sutikunaqa facilmanta qhawasqa kan kapitulo hukpi, hinallataq yapamanta qhawasqa kanman kapitulo hukmanta kimsa kama. Chay kimsa kapitulokunaqa huñusqa, huk sapa símbolotahina, reqsikunanmi.
“Ñawpaq kaq ñawpaq iskay kaq willakuykunapas 1843 watapi hinaspa 1844 watapi qusqa karqan, chaymanta kunanqa kinsa kaqpa willakuynin willakusqañam kachkanchis; ichaqa kimsa willakuykunapasraqmi willakusqa kanan. Kunanpas, imaynachus ñawpaqmanta pacha ancha allin kasqa hina, chayhinallataqmi cheqaq kayta maskhaqkunaman kutichispa willakunankupaq. Qillqawanpas simiwanpasmi chay willakuyta waqyasun, ordenninta rikuchispa, hinaspa chay profeciakunapa mañakuyninta sut’ichaspa, mayqinchus ñawpaqman pusawanchis kinsa kaq angelpa willakuyninman. Mana atikunchu kinsa kaqqa kananqa ñawpaq kaqwan iskay kaqwan mana kachkaptinqa. Kay willakuykunataqa kay pachaman qusun publicacionespi, yachachiy rimaykunapi, profético historiapa sutinchasqa siq’inpi rikuchispa ima kaqkunachus karqanku hinaspa ima kaqkunachus kanqaraq.” Selected Messages, book 2, 104, 105.
Manam ima allinchu, iskay p’unchawlla karqanman, utaq huk semanalla, utaq iskay chunka watakuna, capítulo iskaymanta kimsañiqinman chiqaq historia ukhupi chay hina karqanman; ichaqa yupaychasqa unanchaypi, kimsa pruebaspa wiñaymanta ñawpaqman puriyta rikuchkanku. Nabucodonosorqa lliphipasqa, musphachisqa karqan, Diosqa profeta Daniel nisqawan kuska paypa musquyninta yachaspa, chay musquypa sinchi, allin sut’inchayninta qospan, chaytaqa cheqaq kasqanmantam sut’i hamunman karqan. Ichaqa capítulo kimsapi, Nabucodonosorqa capítulo iskaypa iskay ñiqin pruebanta mana atirqanchu; payqa sonqonpi churarqan runapa hatunchakusqa munayninta Diospa atiyninpa sumaq rikuchikuyninmanta aswan hanaqman, chaymi pakasqa musquypa Diosmanta hamuq ninanta reqsichirqan.
Kimsa kaq ñiqin qillqapi quri rikch’akuqta sayarichisqanwan, payqa kimsakaq—litmus prueba nisqapi pantarqan. Sadrac, Mesac, Abed-nego nisqakunaqa litmus prueba nisqata atiparqanku. Nabucodonosorqa uywa salvajeq unanchanta chaskirqan, chay kimsa allin qharikunañataq Diospa sellonta chaskirqanku. Danielpa ñawpaq kimsa kaq qillqankunaqa, Apocalipsis chunka tawañiqinpi kinsa angelkunamanta willakuyninpa contexto nisqapi entiendisqa kanan tiyan. Chay kimsa qillqakuna ancha sasachaq mana kasqankumanta, ari, chaykunaqa hina sut’i kasqanrayku cristiano wawakunapa willakuykuna hina sapa kuti apaykachakunku, ichaqa cheqaqtapuni, ichapas, Diospa Simpinpi aswan ukhu, aswan hatun yuyayniyuq kimsa qillqakuna kanku.
Qatiq qelqaypi Danielpa kinsa kaq capitulonta qatiqnin artikulopi qatiqllasaqku.
“Mana hatunchakuywan ñak’arichiywan riqsisqa imaymanata mana Dios-ta reqsisqa qhapaq rey Nabucodonosor rurashqan puriyninpi, chayqa kunan p’unchaykunapipas rikuchkashanmi, hinallataq rikuchkasaqmi. Willakuykuna kutimunqaku. Kay p’unchaykunapi pruebaqa samana p’unchaw waqaychanamanta kanqa. Hanaq pachapi kaq tukuy kayninkuna qhawanqaku runakuna Jehovápa kamachikuyninta saruchkashqankuta, Diospa yuyarina señalta, paywan kamachikuyninta waqaychaq llaqtanpa chawpinpi kaqta, mana imapaqña kasqanta, despreciasqa kananpaq hina rurashqankuta, chaymanta huk sabbat falso-ta hatarichispa, imaynan Dura pampapi hatun qori lantita oqarichirqanku hina. Cristiano sutinchakuq runakuna kay pacha runakunata waqyanqaku paykuna rurasqan kay llulla samana p’unchawta waqaychanankupaq. Tukuy mana chaskiqkunata ñak’arichi leykunapa uranman churankaq. Kaymi mana allin kaypa pakasqa misterionninqa, Satanaspa yanapaqninkuna kamasqan, huchayoq runa rurasqanwan hunt’achisqa.” The Youth’s Instructor, July 12, 1904.