“Tukukuy pacha” chaypi, 1798 watapi, Danielpa qillqasqan libro, astawan sut’intaq Ulai mayu nisqawan rikuchisqa rikuy, kicharisqa karqa. Chay rikuy willakurqa tapuywan taripanakuy qallarinasqanta 1844 watapi, octubre killapa 22 punchawninpi. Chay cheqaq kayman sayarichiq versículoqa Daniel qillqapa pusaq ñiqin kapítulonpi, chunka tawañiyuq versículonmi. William Miller, chay willakuypa kicharisqa kayninta reqsinanpaq akllasqa kachaq, mana hayk’aqpas hunt’asqatachu unanchaykurqa llapa chay rikuywan tupaq cheqaqkunata; ichaqa payqa hunt’arqan payman qusqan llamk’ayta.

Millerqa qallariyta proféticop simin yachayta qallarispan, Bibliapi reqsisqa hinaspa sayachisqa wakin kamachikuykunata profecía nisqapa hamut’anapaq unanchasqa kasqanta entienderqan. Chay kamachikuykuna codificasqa karqan hinaspa William Millerpa Hamut’ana Kamachikuykuna nisqawan reqsisqa karqan. Chay kamachikuykuna inspiraciónwan qollananakusqa kanku hinaspa domingo kamachikuypi ejecutivo juicio qallariyninta willakuqkuna llamk’achkanqaku chay kamachikuykuna kasqankuta reqsisqa kanku. Millerqa testificasqanman hina, Bibliata yachayta Bibliapa qallariyninmanta qallarisqan, hinaspataq chay pachaspi imatachus qhawachkarqan chayta entienderqanmanta qhipamanlla purisqan. Kay ruwaymantaqa facilmi rikuy, Millerpa riqsisqan ñawpaq pachaqa-profecía, 1844 watapi hunt’asqa kasqanta reqsichisqa willakuywan tupaq, Levítico iskay chunka soqtayuqpi “qanchis kuti” nisqa kasqanmi karqan.

Qelqasqa yachachinchisqa ninmi, angel Gabrielqa, wakin santokuna angelkunawan kuska, Millerpa yuyayninta pusarqan, imaynan Gabrielqa Danielpa, Juan reveladorpa hinaspa Bibliapi llapa profetakunapa yuyayninkunatapas pusarqan chayhinata; imaraykuchus Gabrielta qusqaku rurasqanta, Satanásmi chinkachirqan. Gabrielpa llamk’ayninmi rikuchisqa karqan Satanáspa ñawpaq sutimpi, Lucifer nisqapi, chayqa “k’anchay apaq” ninanmi. Gabrielmi profétiko k’anchayta Miller-man apamurqan, hinaspa chay k’anchayman kasukuspanmi willakuyninta qhawachirqan, mayqen willakuymi yachachirqan tapukuy taripaypa kichakusqanta 22 de octubre de 1844 p’unchawpi.

Qhipaman qhawarispaqa, William Millerpa ruwasqanta entiyniyta munaqkunaman saqinmi, paymanqa wakin yuyaykuna profetap rimayninmanta qosqa kasqanta reqsinankupaq, chaykunataq aswan qayllamusaq taripaymanta willakuyninta huñuspa ruwanampaq llavikuna tukurqan. Chay llavikunamanta huknin karqan, huk p’unchawqa profetap apaypi huk watawan sut’ichasqa kasqanta pay reqsisqan. Hukñataq karqan profetap huk sayakuynin, chayta pay llamk’achirqan tarisqan profeciakunap siq’ikunanta churaykuspa tinkuchinampaq. Chay sayakuyqa iskay satanaspa atiniyninkunapi sayasqa karqan, chaykunataq Diospa llaqtanta hinaspa Diospa yupaychana wasinta chunyayachirqanku. Llapan Millerpa tarisqankunaqa churakusqa karqanku chay profetap sayakuyninman, chaytaq paganismopa historianta rikuchirqan, chaymanta papalismota qatiqta, iskayninkutaq qatiq qatiq Diospa yupaychana wasinta hinaspa Diospa llaqtanta saruch’arqanku ñawpaq Israelmanta pacha, Cristo Iskay Kutimunan kama.

Chay willakuy yuraqninmi payta saqerqan tukuy cheqaqkunata chiqapta reqsiyta, 22 octubre 1844 p’unchayta taripay qallarikuynin hina sayachinapaq. Ichaqa chay cheqaq kayqa pisiymi karqan, mana rikuyta atisqanrayku kinsa ñak’achiq atiyniyuq kamachiyta, mayqinchus qatiq hamurqan paganismo chaymantapas papalismo qhepanman, willakuy historiapi. Mana necesariuchu karqan chay cheqaqta rikunanpaq, imaraykuchus paypa llamkaynin karqan 22 octubre 1844 p’unchayta willakuy, hinaspa kinsa ñak’achiq atiyniyuq kamachiy paqariyninqa kichasqa kanqa chay p’unchay qhepaman.

Danielpa qillqasqanpi “sapa p’unchaw” nisqaman tikrasqa simi, ishkay ch’usaqyachiq atiykunamanta huk ninapaq yuyaychasqankunata kamachisqa huk ruwanakuyman tupachisqanwan, ñawpaqta paganoruma, chaymanta papal Roma qatimuptin, payqa yachasqantaqmi “sapa p’unchaw” nisqaman tikrasqa simi paganismupa unanchan kasqanta, utaq paganorumaqpa. “Tamid” nisqa simiqa, “sapa p’unchaw” nisqaman tikrasqa, Danielqa phichqa kuti llamk’achin. Sapa kutiqa huk unanchawan kuska llamk’achisqa kachkan, chay unanchataq Miller allinta yachasqa papado-ta rikuchisqanta. Papadoqpa unanchanqa, “sapa p’unchaw” nisqawan sapa kuti kuska rikurimuq, ishkay unanchawanmi rikuchisqa kachkan. Mayqin hina kaptinpas, papal atiypa ishkay unanchankunaqa iskayninku papadollatam reqsichin; ichaqa chaywanpas, Daniel “tamid” nisqa simita, “sapa p’unchaw” nisqaman tikrasqata llamk’achispanqa, papadoq unanchanwan kuskam, hinallataq chaymanta ñawpaqpi llamk’achirqan. Millerpa yachaynin, Danielpa qillqasqanpi “sapa p’unchaw” nisqamanta, sayarichirqan chay ruwanakuyta pay rikusqanta, paganismumanta qallarispa papalismoman qatiq ishkay ch’usaqyachiq atiykunapi sayasqata. Millerpa reqsichisqan, Danielpa qillqasqanpi “sapa p’unchaw” nisqata paganismo kasqanmanta, hatun churanakuyman tukunanpaqmi kachkarqan Adventismopi, Adventismopa iskay kaq mirayninpi qallarispa, chayqa 1888 watapi qallariq.

Miller tarisqan ñawpaq profétic cheqaq kay, 1844 watapi octubre 22 p’unchaymanta yachaypi huk componente hina tarisqanqa, Levítico iskay chunka suqtayuqpi kashan “qanchis kuti” nisqaqa karqan; chaymi 1863 watapi ñawpaqta qhespisqa Millerpa takyasqa cheqaqkuna ukhupi cheqaqta qhesachisqa karqan. Chay qhesachiyqa Adventismopa ñawpaq mirayninta qallarin, paykuna Laodicea nisqa ch’in pampa puriyninpi pantaspa puriyta qallarisqankumanta. Iskay ñiqin mirayqa 1888 watapi Minneapolis General Conference nisqapi qallarin; chaypi rikurisqa hatariy qhepantataq, 1901 watapi Millerpa “sapa p’unchay” nisqanta paganismo kasqanmanta reqsisqanta qhesachiy satanáspa llamk’aynin qallarin. “Sapa p’unchay” nisqamanta allin yachayqa manaraq hunt’asqata saqisqa karqan profetisapa wañusqan qhepamanraq; paymi reqsichirqan Millerpa “sapa p’unchay” nisqamanta allin rikch’ayninpa contranpi wiñachisqa qhawariyqa “hanaq pachamanta qarqosqa angelkuna”wan apamusqa kasqanta. Hunt’asqa qhesachiyqa kinsa ñiqin miraypi, 1931 watapa muyuriyninpi, pasakurqan. Kinsa ñiqin mirayqa 1919 watapi Biblia Conferencia qhepallata W. W. Prescott qelqasqan libro, The Doctrine of Christ sutiyuq, lluqsisqanwan qallarisqa karqan. 1919 watapi kinsa ñiqin miray qallarin hinaspataq 1957 watapi Questions on Doctrine sutiyuq libro lluqsisqankama purirqan.

Millerpa llamk’asqan Habacucpa iskay tablankunapi (1843 y 1850 watakunapi ñawpaq chartakuna) sut’ichasqa, allin takyasqa ña kasqan qhipamanmi, Señorqa qallarisqa cheqaqta kichariyta: huk kaq, kimsa kaq, ch’usaqyachiq atiyniyuq kasqanta, mayqinchus paganismota papalismotapas qatiq hamunan karqa, hinaspataq Diospa llaqtanta ñak’arichinqa.

«Pagano kaypi, chaymanta Papado nisqawan, Satanásqa achka pachak watakuna kamachisqanwan kallpanta rurachkarqa, Diospa cheqaq testigonkuna kay pachamanta chinkachiyta munaspa. Paganokuna papistakunawan kuska kachkarqanku, hukllaña dragónpa espiritunwan kuyuchisqa. Paykunaqa sapallanpi hukniray kasharqanku: Papadoqa, Diosman sirvichkanman hina llullakuyta rurashaspa, aswan peligrosa, aswan sinchi qhapaq awqaqa karqa. Romanismo nisqapa yanapayninwanmi Satanásqa kay pachata prisionerota hina hap’irqa. Diospa iglesian nisqaman sutichakusqa iglesiapis kay pantasqa yuyaypa filasninman apasqa karqa, chaymanta waranqa watamantapas aswan unayta Diospa llaqtanqa dragónpa phiñakuynin ukhunpi ñak’arirqaku. Hinaspa Papadoqa, kallpan qichusqa kashaspa, qatiykachaymanta sayayta munachisqa kaptin, Juanqa huk musuq atiyta rikurqa llaqtapi wiñamusqanta, dragónpa siminta waqyarichinampaq, chay kikin qhapaq millay hinaspa Diosta musphachiq llamk’anata qatiqninpaq. Kay atiyqa, qhipa kaq, iglesiapaq hinaspa Diospa kamachikuyninpaq maqanakunanpaq, ovejapa waqrankunaman rikch’akuq waqra-yuq uywawanmi unanchasqa karqa. Ñawpaqninpi kaq uywakunaqa lamar qochamanta lluqsimurqanku, ichaqa kayqa hallp’amantam lluqsimurqa, chaymi unanchasqa suyupa thak kaypi wiñariyninta rikuchin. “Iskay waqra ovejapaq hina” nisqaqa allinmi rikuchin Estados Unidospa Gobierno nisqapa kasqanta, iskay hatun saphi kamachikuyninpi rikhurisqa: Republicanismo hinaspa Protestantismo. Kay kamachikuykunam suyunchikpa kallpan hinaspa qhapaq kayninpa pakasqa pakarina. Ñawpaqta Amerikapa patanman pakakuy wasita tarirqankuqa kusikurqanku, Papadopa hatunchakuq mañakuyninmanta hinaspa reykuna kamachikuyninpa ñak’ariyninmanta qispisqa suyum chayaptinkuta. Paykunaqa yuyaychakurqanku huk gobiernota sayachiyta, llaqta kamachikuypi hinaspa religionpi qespikaypa ancha hatun cimienton patapi.» Signs of the Times, November 1, 1899.

Millerqa mana qhawarirqachu kimsa kaq qatiq ñak’arichiq atiyninta, chayraykun ruwasqan wakichisqan mana hunt’asqa karqan, ichaqa llank’ananta hunt’achinapaq allinllata tupaq karqan. Paní White nirqanmi Millerta Diospa akllasqan kachaqnin kasqanta, llank’asqanpi Eliaswan Juan Bautistawan rikch’achisqa kasqanta, llank’anaman waqyakuyninpi Eliseowan rikch’achisqa kasqanta, wañuyninpiqa Moiseswan rikch’achisqa kasqanta. Sagrado historiamanta pisillan runakunan kanku imaynam ángeleskuna sepulturankupa ladonpi suyashanku paykunata kawsarichinankupaq nispa rimanakuyta paqarichiqkuna; ichaqa kayqa Millerpaqqa chay hinan comentario. Llank’asqan pisi churasqa kasqan, payta hatarichisqa historiarayku, mana Millerpa contra rimaychu, aswanpas reqsiylla kananpaq huk necesidádmi, llank’asqan Diospa profético Siminpa cheqaq k’anchayninpi qhawarisqa kananpaq.

Millerqa qusqa karqan sut’i, angelmanta hamuq kamachiyta, chaywan payqa huk marq’ayniyuq proféticota sayarichiyta atirqan, mayqenchus iskay chinkachiq atiyniyuqkunapi hap’ipakusqa karqan: ñawpaqta paganismpi, chaymantataq papalismopi. Chayrayku, chay iskay atiyniyuqkuna ruwasqan chinkachiymanta aswan ñawpaq historiata reqsichiq profeciakunaqa Millerpaq mana allinta entiendekusqa karqan. Ichaqa mana mayqennin chay pantasqakunaqa Habacucpa iskay santu tablankunaman chayarqanchu, maypichus Millerpa llamk’asqanwan sayarichisqa cimientokuna rikch’achisqa siq’isqa rikuchisqa karqan. Chayraykun inspiraciónqa 1843 watapa gráficomanta qillqayta atirqan, Señorpa makinqa payta pusasqan kasqanta.

“Apunchikmi rikuchiwarkanmi 1843 watapa tablanqa paypa makinwan pusasqa kasqanta, hinaspa mana ima partellampas tikrasqa kananpaqchu; yupaykunapas pay munasqan hina kasqankuta. Paypa makinmi wakin yupaykunapi pantasqaman hawaspa karqan hinaspa pakarqan, chayrayku mana pipas rikuyta atirqanchu, paypa makin chinkachisqa kama.”

“Chaymantataq rikarirqani ‘Sapa Punchaw’ nisqaman hina, ‘sacrificio’ simiqa runapa yachayninwan yapasqa kasqanta, hinaspa mana qillqasqa textoman pertenecerqanchu; hinaspa Señorqa chaypa chiqap qhawariyninta qorqan juicio p’unchay horapa qapariyninta willakuqkunaman. Hukllachasqa kay karqanman hina, 1844 watamanta ñawpaqta, casi llapallanmi ‘Sapa Punchaw’ nisqapa chiqap qhawariyninpi hukllachasqa karqanku; ichaqa 1844 watamanta pacha, pantasqa ch’aqwaypi, huk qhawariykunataña jap’irqanku, hinaspa tutayaywan ch’aqwaywanmi qatiq hamurqan.” Review and Herald, November 1, 1850.

Anqelkunaq kamachisqanman hina Miller huñusqan cheqaqkunaqa Señormi pusarqan, hinaspa 1843 watapi siq’i qillqapa chaskisqan ukhupi, musquchiyninmi chayta yaykurqan: Millerpa hamut’asqanman hina “sapa p’unchaw” nisqaqa paganismota sut’inchasqan allinmi karqan. Pisqa kutin hebreo simipi “tamid” nisqa, “sapa p’unchaw” nispa tikrasqa, Danielpa qillqanpi rikurin, hinaspataq sapa kutiqa iskay ch’usaqyachiq atiyniyuqkunapa tinkuynintam sut’inchan: ñawpaqta paganismo, chaymanta papalismo.

Millerpa “sapa p’unchayllapi” nisqamanta yachaynin, paganismopa unanchaqnin hina, paypa apaykachisqan profétic marco ukupi lliwllata ancha allinmi kasqa; imaraykuchus paganismomanta qhipaman papalismom hamuq sapaqnin t’aqanakuy, payman yuyarinapaq punkun tukurqan, chaywanmi lliw profeciakunata, payman entiendenanpaq pusasqa kasqankunata, tinkuchirqan.

“tukukuy p’unchaypa tiempo”-pi, 1798 watapi, Danielpa qillqan kichasqa karqan, chaymanta ñawpaq pasajeta, Hermanapaq White riqsichisqan hina “chawpi sayay” nisqa, hinaspa adventista kuyuy paqariyninpa “cimientosnin” nisqa karqan, Daniel qillqapa pusaq kaq kapitulumanta, tawa chunka tawayoq versículon.

“Tukuy qillqasqa aswanqa tukuy wakinkunamanta, Advento iñiypaq tiyanan simi hinallataq chawpi sayariynin pilarpas karqan kay willakuy: ‘Iskay waranqa kinsa pachak p’unchaykama; chaymantaq santuarioqa llimphuchasqa kanqa.’ [Daniel 8:14.]” The Great Controversy, 409.

Chunka tawa chunka kimsaqniyuq versículopa kutichisqanmi, hinaspa chay kutichiyqa tapukuypa contexto mana kaqtinqa mana ima niyniyuqchu.

Chaymantanmi uyarirqani huk santo rimashaqta, hinaspan huk santo nirqan chay rimashaq cierto santoman: “¿Hayk’aqkamaqmi kanqa chay rikuy sapa p’unchay sacrificiomanta, ch’usaqyachiq hucha llump’aymantawan, santuario-ta hinaspa soldado-kunatapas sarusqa kananpaq?” Hinaspan pay niwarqan: “Ishkay waranqa kimsa pachak p’unchaykama; chaymantataq santuarioqa pichasqa kanqa.” Daniel 8:13, 14.

Kay iskay versiculokunaqa yachaypa yapakuyninpa símbolonninmi, mayqenqa Danielpa qillqasqa libron kicharisqa kaptin “tukukuypa tiempopi”, 1798 watapi, paqarirqan. Chunka kimsayuq versiculonqa reqsichin iskay ch’usaqyachiq atiyninkunata, mayqenkunapi Millerqa profétic modelo nisqanta sayarichirqan. Millerqa chunka kimsayuq versiculopi “sapa p’unchayta” paganismo nisqaman reqsichirqan, hinaspa “ch’usaqyachiypa huchallikuyta” papalismo nisqaman. Ancha importanmi reparayta, angelkunaq Millerman reqsichisqan profétic modeloqa reqsichisqa kasqanta iskay versiculokunapi, mayqenkunaqa yachaypa yapakuyninta representan, mayqenmi historiapi 1798 watapi chayamurqan. Ichaqa Millerqa manam qawasqa kananpaq qusqachu karqan qhipaman profétic escenapi hamuq huk atiyta, hinaspa Diospa llaqtanta qatiykachaqta.

“Iskay waqrachayuq manchakuy animalqa dragónpa simiyuq kasqanta rikurqani, hinaspa atiyninqa umanpi kasqanta, chay kamachikuyqa siminmanta lluqsinqa nisqanta. Chaymantataq Qharichakusqakunapa Maman-ta rikurqani; mamanqa mana ususinkunachu karqan, aswanqa paykunamanta sapa, sut’inchasqa t’aqasqa kasqanta. Payqa p’unchayninta ñam karqan, chaypas pasañanña; ususinkunataq, Protestante sectakuna, qatiqninpi hamuqkuna karqanku escenarioman lluqsimuspa mamanpa yuyayninta hina rurayta, imaynachus mamanqa santo runakunata qatiykacharqan. Rikurqanitaq, imaynachus mamanqa atiyninpi uraykachasqa kasqanman hina, ususinkunaqa wiñashaq karqanku, manañataq unayllamanta mamanpa rurasqan atiyninta paykuna rurankaq.” Spalding and Magan, 1.

Miller mana kimsa kaq atiyniyuqta mana rikuy atisqanrayku, mana allin tukuykunamanmi chayarqan. Millerqa Apocalipsis chunka kimsayuqpi lamar qochamanta uywaqa pagano Roma kasqanta, hallp’amanta uywaqa papal Roma kasqanta riqsichirqan. Apocalipsis chunka qanchisniyuq t’aqapi rurasqan churayninpas pantasqañam karqan, papalismopa iskay kaq ch’usaqyachiq atiyninmanta aswan karuman mast’arikuq profetico historiata mana rikuy atisqanrayku. Chayraykumi, Miller Danielpa profecianpi Romanopa atiyninta riqsichispa, iskay pacha kaq huklla atiyniyoq hinam paykunata qhawaykurqan. Chayqa cheqan churaymi karqan, kunanpas cheqanmi kashan, ichaqa Bibliapa profecianpi suyukunata mana huk imapas Roma nisqawan sutichasqa tawa kaq suyumanta aswan karuman chayaqta unanchayta atichirqanchu. Payqa rikurqan, sut’itapas riqsichirqanmi, Roma nisqa tawa kaq suyuqa iskay pachayuq kasqanta, pagano Roma hinawan papal Roma hina rikuchisqa; ichaqa mana rikuyta atirqanchu papal Romaqa pichqa kaq suyupas kasqanta, chaymanta qhipaman suqta kaq suyu hamunanpaq kasqanta.

Danielpa iskay kaqpi, Millerita runakuna Bibliapi qelqasqa profeciapa pichqaq reino nisqap imaymana kaqninkunata tawa kaq reinowan huñurqanku. Aswan hatun yuyayman hina qhawarispa, paykunapa churasqanku chiqapmi karqa, ichaqa mana hunt’asqachu; imaraykuchus Bibliapi qelqasqa profeciapa reinokunamanta ñawpaq referencia, qhepa referenciawan hina kikinchasqa kanan tiyan, Jesucristoqa, Alpha Omega kasqanrayku, qallariytaq tukukuyninwan sapa kutin rikuchin. Iskay qatiq reino nisqakunapa sapaqchasqa kasqanta mana rikuy atisqanraykun, Millerpaq mana atikurqachu reqsiyta Apocalipsis chunka iskayniyuq kaqpi paganismo nisqaqa (dragón), Apocalipsis chunka kinsayuq kaqpi lamar qochamanta bestiaqa papalismo nisqaqa (la bestia) kasqanta, hinallataq Apocalipsis chunka kinsayuq kaqpi allpamanta bestiaqa apostata protestantismo nisqaqa (el falso profeta) kasqanta.

Millerqa mana atisqa rikuriyta atirqachu karqan Apocalipsispa chunka iskayniyuq, chunka kimsayuq kapitukunapi dragónta, bestiata, llulla profetataq kimsa qatiq qatiq reino hina; chayraykutaq, paypa profético yuyayman hina, mana munayta atirqachu iskaynin kapituloqa kay pachata Armagedónman pushaq kimsa atiykunapa qatiq qatiq rikuchisqan kasqanta hap’iyta. Millerman qosqa k’anchayqa paypa mirayninpaq hunt’asqa k’anchay karqan, chay miraynintaq chay k’anchaywanmi suyaychasqa karqan.

Kimsa chinkay atiyniyuq kallpakunapa k’anchaynin (dragón, bestia, hinaspa llulla profeta), “pacha tukukuypi,” 1989 watapi, Future for America-man qosqa karqa. Danielpa qillqasqanpi kaq pasajemi, Unión Soviéticapa urmayninwan kichasqa karqa, Daniel chunka hukniyuq qhapaqpaq hunt’akusqanman hina, tawa chunka versículopi; chaymi kinsa kaq angelpa k’anchaynin karqa, ichaqa Millerqa ñawpaq kaq angelpa k’anchayninta ñam chaskisqa karqa. Daniel chunka hukniyuq qhapaqpa qhepa soqta versículonkunaqa, Future for America kuyuriyninpa takyaynin hinaspa chawpi sayaynin kasqankuta rikurqanku; hinaspa Daniel chunka hukniyuq qhapaqpa tawa chunka versículonmi chay k’anchayta tukuyta huñun, imaynatachus Daniel pusaqniyuq qhapaqpa chunka kimsayuq hinaspa chunka tawayuq versículonkuna, Millerita kuyuriypi kichasqa k’anchayta tukuyta huñusqanku hinata.

Hinallataq pacha chayamunan tiempopin uray llaqtapa qhapaqnin payta maqanakunqa; hinaspa hanaq llaqtapa qhapaqnin muyu wayra hina paypa contran hamunqa, carruetakunawan, caballopi pureqkunawan, askha barcokunawan ima; hinaspa llaqtakunaman yaykunqa, llapanta unuyachispa pasakunqa. Daniel 11:40.

Kay versículopi reqsichin “pacha tukukuypi” qallarisqa huk guerra, 1798 watapi, ura qispipi reyninwan hanaq qispipi reyninwan chawpipi kasqanta. Ura qispipi reyqa atheísmo nisqawan huñusqa Francia karqan; chay watallapim papadoman wañuypaq nanayta qusqan. Papadomqa chaypi hanaq qispipi rey hina rikuchisqa kachkan. Profecía nisqaman hina, 1798 watapi Franciaqa Daniel qanchis kaq capítulo nisqapi chunka reino-kunamanta huknin karqan. Chay chunka reino-kunaqa pagano Roma-ta rikuchinku, pagano Roma-taq dragón-ta rikuchin. Papadomqa (hanaq qispipi rey) bestia-ta rikuchin. Chay versículoqa reqsichin hanaq qispipi reyta (papadomta), qallariyninpi wañuypaq nanaynin qusqa kasqanta, qhipamanqa ura qispipi reyta (atheísmo-pa reyninta) kutichinankama sayarichisqanta. Papadom kutichispaq riqsichikusqan pacha, atheísmo-pa reyninqa Francia suyumanmanta unayña kuyusqa karqan Unión Soviética sutiyuq confederaciónman. Franciaqa huk nacionlla karqan; ichaqa versículopi papadom ura qispipi reyta kutichispa maqasqan pacha, ura qispipi reyqa “país-kuna” nisqawan reqsichisqa karqan, imaynan ñawpaq Unión Soviética kasqan hinata.

Uray llaqtap chincay suyuyninpa rey (papado) kutichikuspantaq hamurqan “carretakunawan”, “caballopi puriq soldadokunawan” hinallataq “achka barcokunawan”. Carretakuna hinaspa caballopi puriq soldadokunaqa maqanakuy kallpapa unanchankuna kanku, barcokunaqa qullqi-kawsay kallpapa unanchankuna kanku. Chay atiyqa, papadowan mana ch’uyachu huñunakuyta ruwarqan Unión Soviética urmachinapaq, Estados Unidos karqan; hinallataq Estados Unidospa iskay kallpankuna Apocalipsis qhelqapa chunka kimsayuq capitulopin reqsichisqa kanku: armaspa kallpanwan hinaspa qullqi-kawsaypa kallpanwan pacha tukuyta papal autoridadpa señalta chaskinankupaq kallpachay atinankun. Runakunaqa señalyuq mana kaspankuqa rantiyta ni vendeyta mana saqesqachu kanqaku; chaymanta aswanpas, mana señalyuq kaspankuqa wañuchisqa kanqaku.

Chusku tawa chunkaqa chiqapmi reqsichin dragonta (ura llaqtapa reyninta), bestiata (papakuna kamachiyta) hinallataq llulla willakuqta (Estados Unidos-ta). “Pacha tukukuypaq tiempon” 1989 watapi sayachiq saphi chuskuchasqaqa, kimsa ch’inñachiq atiyninkunatan reqsichin, kay pachata Armagedónman pusanku hina; chay hinañataq, Millerita kuyuypa saphi chuskuchasqankupis reqsichirqan iskay ch’inñachiq atiyninkunata, ñawpaqta pagano kayta, chaymantaq papalismo-ta.

Kay versículoqa qallarin huk maqanakuywan uray llaqtap reywan hanaq llaqtap reywan. Versículopa qallariyninpi (1798) uray llaqtap reyqa atipan, ichaqa versículopi hanaq llaqtap reyqa kutichin hinaspa uray llaqtap reymanta atipan. Versículopa qallariyninqa señalan hanaq llaqtap reywan uray llaqtap reywan maqanakuyta, hinaspa versículopi kaq willakuypa tukukuyninpi chay kikin maqanakuy hanaq llaqtap reykunawan uray llaqtap reykunawan rikuchisqa kashan, ichaqa chinkachisqa ruwaqninmanta huknin-tukuq ruwaykunawan. Qallariyqa señalasqa karqan “pacha tukukuypa tiempon” 1798 watapi, hinaspa tukukuy maqanakuyqa señalan “pacha tukukuypa tiempon” 1989 watapi. Versículoqa qelqasqa testimoniopi ukhunpi apamun Alpha hinaspa Omega firmata, qallariyta hinaspa tukukuyninta.

Chiqaq versículopa cheqaq historianninqa 1989 watapi Unión Soviéticapa urmananmanta qhepamanraqmi purin, chaymanta versículo cuarenta y unniyoqpi domingo ley kama. Domingo leypi kunan pacha Babiloniaq kimsa-kutiy huñuyninqa utqaylla ruwasqa ruwaykunaq qatipayninwanmi paqarin. Chayrayku versículo cuarentaqa qallarin 1798 watapi wañuchiq k’iri churasqa kaptin, Tiro llaqtaq warmi wayq’eyna qhesachisqa qhespichisqa qonqapusqa kaptin. Versículopi rikuchisqa historiannaq tukukuyninqa llapantam versículo cuarenta y unniyoq domingo leypi tukukun, maypichus wañuchiq k’iri hampisqa kachkan, Tiro llaqtaq warmi wayq’eyna qhesachisqaqa yuyarisqa kachkan. Qallarinaqwan tukukuynaq firmanninqa manam versículopi tarikusqa qillqasqallapichu qillqasqa kachkan, aswanpas versículopi rikuchisqa llapa historiapiwanmi qillqasqa kachkan. Chay versículuqa profético marq’ata reqsichin; chay marq’aqa manam sapa paganismollapichu (dragón) nitaq papalismollapichu (bestia) sayasqa, aswanpas Armagedónman pacha muyuta pushaq kimsa chinkachiq atiyniyuqkunapa estructuranta reqsichin.

Marco profético nisqan Millerpa willakurqan Diospa mask’asqa taripaynin hamusqanta, hinaspa Future for America-pa marco profético nisqanmi willakun Diospa ejecutiva taripaynin hamusqanta. “Tukuy p’unchaypa tiempo”-pi, 1989 watapi, kimsa-patapi prueba ch’uyanchay ruwanakuy qallarikurqan Daniel chunka hukniyoq qillqapa qhepa soqtan versículonkuna kichasqa kasqanwan Unión Soviética urmayninpi. Millerqa paganismo-ta papalismo-tañam rikurqan, ichaqa mana apostata protestantismo-ta rikuspachu; chay sapaqchayqa allinta unanchasqa kanan tiyan, 1798 watapi kichasqa karqan Ulai Mayu-pa visión nisqanta cheqapta unanchanapaq.

Chay yuyaychayta qatiqkunata qhipa qillqapi qatiqkusun.

“Manaña waqaychanapaq tiempoqa manañam kanchu. Ñawpaqninchikpiqa sasachakuy pacha kachkan. Kay pachaqa maqanakuy espirituwanmi kuyuchisqa kachkan. Manaraq unayllataqmi profecíakunapi nisqa sasachakuykunap rikchayninkuna pasananpaq kachkan. Danielpa chunka hukniyuq kaqpi profecía nisqanqa casi hunt’asqaña tukuy hunt’ayninman chayaspa. Kay profecía hunt’akusqanman hina pasaq historiapa achka rak’inmi yapamanta kutimuspa qispinqa.”

“Kimsa chunka kaq versikupin rimaypi rikuchisqa huk kallpamantam, chaymanta nisqaqa: ‘verses 30 through thirty-six quoted.’”

“Kay simikuna, kay simikunapi nisqakunaman rikch’akuq, pasankaqmi.” Manuscript Releases, número 13, 394.