Danielpa Qillqan — Pusaq Chunka Tawa Yupaq

Cheqaqa iskay utaq kimsa testigokunapa willakuyninpi sayachisqa kachkan, hinaspa Ezequiel pusaq kaq capitulopi tawa millay ruwaykunapa churakuynin, Laodicea Adventismopa tawa mirayninkuna hina, achka testigokunayoqmi. Ñawpaq qelqasqakunapi reqsisqa karqa Apocalipsis iskay chaymanta kimsa capitulokunapi qanchis iglesiakuna mana sapallan moderno Israelpa apostolkuna pachasqamanta kay pachapa tukukuyninkama historianta rikuchisqankuta, aswanpas chay qanchis iglesiakuna Moisespa pachasqamanta Cristopa pachasqankama ñawpaq Israelpa historiantapas rikuchisqankuta.

Iglesia Éfeso sutiyuq tantiyachkarqan ñawpaq cristiano iglesiatapas, hinallataq Moisesmanta Jueceskunapa pacha kama ñawpaq Israeltapas. Iglesia Esmirna sutiyuq tantiyachkarqan ñak’ariy pachatam disipulokunapa pachanmantapacha Roma emperador Constantino kama, hinallataq Jueceskunapa pachatapas, maypachachus sapa runa kikimpa ñawikunapi allin kasqanta rurarqan chay pacha. Iglesia Pérgamo sutiyuq tantiyachkarqan acuerdo ruray pachatam Constantinopa pachanmantapacha papado 538 watakama, ichaqa hinallataq chay pachatapas, maypachachus ñawpaq Israelqa Diosta mana chaskispa reyta akllarqan, hinaspataq muyuriqninkupi kaq pagano reinokunawan sapa kuti acuerdota rurarqan. Tawañiqin iglesia, Tiatira sutiyuq, Jezabelwan rikuchisqa, papal kamachiy pachanmi 538 watamanta 1798 watakama, hinallataq ñawpaq Israelpa Babiloniapi qanchis chunka watayuq prisionnin pachatapas.

Chay tawa iglesiakunapas Adventismopa tawa mirayninkunata rikuchinku, hinallataq Ezequielpa tawa millay ruwayninkunata chay tawa miraykunaman churaypaq huk testigota qunku. 1863 watapi hatarikuq kayqa, ñawpaq Israelpa ñawpaq mirayninwan rikuchisqa karqa, Aaronpa quri becerro nisqa hatarikusqanwan ilustrasqa. Ñawpaq mirayqa Efeso iglesiaman qusqa yachachiyta hapin, maypichus reqsichin Diospa llaqtan ñawpaq munakuyninta saqesqankuta, hinaspa arrepentikuyta ruwaspa ñawpaq munakuyninkuman kutimunankupaq. 1863 watapi, ñawpaq munakuyqa, William Millerpa alhajankunawan rikuchisqa hina (cimientospi sayasqa cheqaqkunata, aswanpas “qanchis kuti” nisqata), hukman churakusqa karqa, hinaspa Diospa llaqtan kutimunankupaq yachachisqa karqa.

Miller runakunaqa qhapaq Protestante apostatakunawan ch’aqwarkanku, paykunatan Jeremías suticharqan “asikuyqoqkunapa huñunakusqan” nispa, hinaspataq pacienciayuqta suyarqanku rikuchisqa hamunanpaq, imaraykuchus chay hamuspaqa manan llullakunqachu. “Asikuyqoqkunapa huñunakusqan” nisqaqa unay profetawan rikuchisqa karqan, paymi llullakuspa Judá llaqtamanta profetata pantarachirqan, chay profetataq Jeroboampa llulla yupaychasqanman phiñakuyta willarqan.

Iskay kaq iglesiam Smirnamanta rikuchirqan ñawpaq cristiano iglesiapi qatiykachay pacha kasqanta; chaypi karqanku cheqaq mártir-kuna, hinallataq wakinkunaqa mana santo munaykunamanta kikinkumanta qatiykachayta apamurqanku. Chaymantaq rikuchirqan Jueces pacha kasqanta, maypichus sapa runa ñawpaq Israelpi kikin ñawinkunapi allin hina rikurisqanta rurarqu. Hatuq hatariy paqarisqa miray 1888 watapi qallarisqa, reqsisqa karqan huk qatiykachay pachata Profecía Espíritu contra, chay horas akllasqa kachaqninkunapaq, hinallataq Espíritu Santopa contranpi. Chaymi yaykuchirqan huk pacha, maypichus Laodicea Adventismopa ñawpaq qhari-kuna akllakurqanku imatapas kikinkupa ñawinkunapi allin hina rikurisqanta ruranankupaq, sut'inchasqa runakunawan hina Kellogg, Prescott, hinaspa Daniells.

Chay pacha pisi iñiqkunaqa wañuy atinapaqmi espiritupi maqanakuypi karqanku huk kasta runakunawan, paykuna judío kasqankuta nispa, ichaqa manam karqankuchu. Kamachiq kayninkuta charispapas, Satanaspa sinagoganmantaq karqanku, imaynachus Panay White willakusqanman hina, wakinkunaqa “hanaq pachamanta qarqosqa angelkunawan pusasqa” kasharqanku. Yachayniyuq kasqankutaq nisqaku, ichaqa upa karqanku. Chay pachaqa manam yachayniyuqkunapaq huchachayqa churakusqachu, aswanmi wañuykama fidel kasqankupaq kallpachay karqan. 1915 watapi, Panay Whitepa qhepa siminkuna rimarisqanqa kaymi karqan: “Yachanimi pitaq iñisqayta,” payqa wañuykama fidel kasqanrayku.

Iglesia Pergamos nisqaqa chiqap kaywan pantasqa kaypa, paganismo wan Cristiano kaypa chawpinpi arinakurqan emperador Constantinoq pacha tiempompi, hinallataq ñawpaq Israel nisqaqa reykunapa historiankupi ima arinakuyninpas karqan chaytapas rikuchirqan. Chiqap kaywan pantasqa kaypa chaqruyninta rikuchirqan, mayqenchus pantasqa kayllatam paqarichiyta atinqa. Chayqa 1919 watapi Biblia conferencia nisqapi rikuchisqa karqan, maypichus “The Doctrine of Christ” nisqa libro paqarichisqa karqan, huk Adventista mensajeta ruranankupaq, mayqenchus aswan qayllapi apostata Protestantismoq llulla evangelionta rikuchinman. Adventismoq kimsñiqin mirayninpi karqan, maypichus chiqap kaypa hatun arinakuyninkuna ruwarqanku.

Chay wiñay p’unchaykunapi, 1919 watamanta qallarispa, iglesiaqa chay arregloman yaykurqan, chaymantaq Iglesiaq Manualnin paqarimurqan. Chay wiñay p’unchaykunapi, 1919 watamanta qallarispa, iglesiaqa chay arregloman yaykurqan, chaymantaq allin kawsay yachay wasikunapipas, hinallataq religionmanta yachay wasikunapipas acreditación nisqata mañakurqan. Chay wiñay p’unchaykunapim qallarirqan kunan pacha Bibliakunaman kuyuy, católica yachachiywan sayachisqa Bibliakunaman. Chay historiapim rikurirqan kamachiqkunapa munaynin, sut’in anti-cristiano régimenkunawan t’aqllanakuykunata sayarichiyta.

Chay rurayqa Wañuchinakuy Llaqta Ch’akiy p’unchawkunapi wawa kasqanpi paqarisqa karqan, maypichus Laodicea umalliqkuna Estados Unidos kamachiywan huk kamachikuy t’inkisqapi yaykurqanku, iglesiapi wayna qharikunapaq aswan allin lluqsiy kananrayku, paykunata Amerikapi historiaqpi aswan wañuchiq guerra-man apasqa kananpaq. Chay kikin rurayqa ñawpaq qallaripi Kallariy Pachakuti Guerra Mundialpi yapamanta rurasqa karqan, General Conferencepa umalliqnin A. G. Daniells Alemania kamachiywan rimarispan, Alemaniaq wayna qharikunata soldadoman qutuchinampaq, kallpawan servichinampaq, armas apachinampaq, hinaspa sábado p’unchawta mana kasukunankupaq ñanninta allinchaspa. Chay Daniellsq rurayninmi rakiyta apamurqan, chaymanta paqarirqanku kunankama kawsashaq imaymana t’aqakuna, Séptimo Día Adventista Reforma kuyuy paqarisqanman.

Chay kuskakuyqa Hitlerpa Nazi Alemaniawanpas purirqan, chaymanta qhipamanpas Unión Soviéticota ruwaykuna llaqtakunawanpas, kunan p’unchaykamaqpas China hina kamachiq kaykunapi sayachisqa kachkan. Kinsa kaq miraypa kuskakuynin, estadopa kamachiywan tupasqanmanta, ñawpaq Israelpa reykunapa hinaspa Constantinoq kuskakuyninwan rikuchisqa karqan, imaynatachus chayqa Pergamopa iglesiapi unancharisqa kachkan hina. Chay pachaqa hinallataq iglesiapa kamachiyninpa kuskakuynintapas lluqsiq unanchasqa karqan, llulla allin willakuywan, “hawka kawsay” hinaspa “allin takyasqa kay” nisqawan, imaynatachus Prescottpa “The Doctrine of Christ” nisqanpi rikuchisqa kachkan hina.

Wachaq kayqa General Conference nisqapa rurasqanta reqsichin, paykunaqa Nazi Alemania hina nacionkunawan, hinallataq Unión Soviética nisqawanpas, wakin mana allin kamachiq gobiernokunawan necesario llamk’ay tinkuykunata waqaychanankupaq nispa, kikinkuta churanakusqankuta; chay hinallataq mana yupaychaspa saqesqankuta chay nacionkunapi chiqap iñiqkunata, paykunaqa ñak’ariykunata muchusqaku imaymana régimenkunamanta, chaykunawan hukllawakusqankurayku. Ídolokunaman haywasqa mikhuyqa rikuchirqan apostata Protestantismopaq, Catholicismopaqpas llulla metodologíankuta; chay metodologíakunaqa chay p’unchaykunapi Laodicea Adventismopa universidadninkunapi sinchi takyasqa karqan, mayqenkunachus apostata metodologiakunapa kamachikuyninkunawan kamachisqa kayta ari nirqaku, iskayninpi, religiónpi healthpiwan.

Jesús qhawachirqan kimsa kaq miraypa tukukuyninta, imaynan qallariyninpi rurarqan hina; paymi tawa kaq miraypa chayamunanta reqsichirqan 1957 watapi rikhurichisqa librowan, *Questions on Doctrine* nisqawan, mayqinchus hunt’asqata qichurqan qespichikuypi hatun t’aqakunata, cheqaq kaypa chinkasqa Protestante apostata yuyaykunawan Katolisismowan kasqan chawpipi. Chay libroqa, cheqaqta nispa, achka pantasqa yachachiykunayuqmi; ichaqa aswanqa yachachinmi, Cristo ukhupi atipaq kawsaypi kawsay mana atikunchu, runa Iskay Kuti Hamuyninpi milagrosamente tikrasqa kanankama. Chay libroqa señalanmi chay miraypa qallariyninta, maypichus iskay chunka phisqa machu qhari kuna intita much’anankupaq karqan. Laodicea nisqa Adventista iglesiata domingo yupaychayta, utqay hamuq domingo kamachiypi, chaskinampaq saqesqa kananpaq munasqa politika hinaspa religión elementokuna chayaramusqaña karqan.

Ezequielpa tawa kaj millay ruwaynin rikurimun, pusaq ñiqin qillqapi, isqon ñiqin qillqapi iñiq pisi runakuna urkunpi sellota chaskishaqtin, chinkachiq angelkuna llamk’anankuta qallarinankupaq ñawpaqmanlla. Rikuyqa qallarin huk ñiqin versículopi, pusaq ñiqin qillqapi, soqtakilla killapa pichqay p’unchayninpi, soqtayuq watapi. Chay rikuyqa qallarin huk p’unchay ñawpaqman, intiyman k’umuykukuqkunapa huchankumanta taripaypa hunt’akuynin manaraq chayamuqtin; chayqa papal atiyninpa señalanmi, paypa sutinpa yupaynintaq “666” nisqami.

Pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa sellasqa kayninpa llamk’ananqa qallarikurqan 11 septiembre 2001 p’unchaypi, kay allpa uywaman aswan waqaychasqa kinsa kaq ayqepa Islam nisqapa rurayninwan maqasqa kaptin. Chay maqaymi llaqtakunata phiñachirqan, hinallataq qhipa para chayamunanpaq señalta churarqan. Ichaqa chay qhipa paraqa reqsisqa kanman karqan, Adventismopa cimientonkuna-man kutichisqa runakunaqllam, Islam nisqapa kinsa ayqenkuna cimientopi cheqaq yachachiy kasqanta rikunankupaq. Chay pachapin, Jeremías sutiyuq willasqan ñanqayna ñankunaman pusasqa, paymi “samayta” nispa sutichan (chaymi qhipa paraqa), chay runakunaqa icha trompetata waqachiq qhawaqkuna tukunkuman karqan kinsa kaq Ayqe willakuyninta willanankupaq, utaq trompetapa unanchasqan kunka uyariyta mana munaspa, chhaynaqa ñawpaq ñankunapi puriytaqa mana munankuchu karqan.

Chayqa qhepamanqa pruebanapi churakusqaku taytankupa 1863 watapi hatarikuynin huchawan. Chay kikin pacha puntollapiqa Cristopa chiqap kayninmanta willakuy chayamurqa, chaymi “cheqaqtapuni iñiypi chaninchasqa kay” nisqa. Chayqa Joneswan Waggonerpa Laodicea willakuynin karqa, hinaspa Ezequielpa wañusqa ch’aki tullukunaman willakuyninmi karqa, chayqa “tawa wayrakuna”manta hamurqa, kaykunataq Islam nisqapa kinsa kaq ay!lliyman tupaq unanchanmi kanku (“phiñasqa caballoq” kicharikuyta maskhaqnin). Chay pisi simi cheqaq kasqakunaqa chaymantapas pruebanapi churakusqaku taytankupa 1888 watapi hatarikuynin huchawan, Apocalipsis chunka pusaqniyuq kaqpa atiyniyuq angelnin uraykamusqan pachapi, Nueva York llaqtapa hatun wasikuna urmachisqa kaptin, hinaspa Apocalipsis chunka pusaqniyuq kaq, hukmanta kimsakama versículokuna hunt’asqa karqa.

Chaymantataqmi qhipa para willakuypa reqsisqanwan pruebaykuq karqaku. ¿Qhipa paraqa ñawpaq pacha-kunapi hina Diospa atiyninpa rikuchikuyninchu karqa, icha Diospa atiyninpa rikuchikuyninkunaqa ñawpaq pacha-kunallapichu karqaku? Iñiq pisikunaqa chaymantataqmi paykunaq taytankupa hatarikuyninpa hatarikuyninwan 1919 watapi pruebaykuq karqaku. Imayna iñiq pisikuna chay kimsa pruebakunata pasankum chaymi reqsichin, urqunkumanchu Diospa sellonta urkunpi chaskinankupaq, utaq inti ñawpaqpi k’umuykukuspalla tarikusqankumanta, Laodicea Adventismopa iskay chunka pichqa machu kurakkunawan kuska.

Laodicea nisqapi Adventismoq tawa mirayninkunapa llapa hatariyninkunaqa iskay waranqa hukniyuq watapi, setyembri killapa chunka hukniyuq p’unchayninpi, huk kaqninman tupanku. Chay p’unchawtaqa Isaias sut’icharqan “inti lloqsimuyniyuq wayra p’unchaw” nispa, chaymi pachak tawa chunka tawa waranqa akllasqakunapa sellasqa kay pachaq qallariyninta señalan; sellasqa kay pachaqa huk pacha unaymi. Chay pacha tukukuyninqa qallariyninwanmi rikuchisqa karqan; Jesucristoqa imapa tukukuynintapas sapa kuti qallariyninwanmi rikuchin. Sellasqa kay ruwaypa qhipa kuyuykunapiqa, chay pacha qallariyninpi rikuchisqa pruebakunaqa hukmanta kutimuspam yapamanta ruwakunku.

11 ñiqin septiembripi, 2001 watapi, Laodicea nishqa Adventismoq hatarikuqkuna mana atipasqanku pruebakuna, Ezequielpa tawa millay ruwayninkunawan sut’ichasqa hinallataq Apocalipsispa iskay kimsa kapítulokunapi ñawpaq tawa iglesiakunawan rikuchisqa hina, chayaramurqan, huk pruebay proceso qallariyninta señalaspa, mayqanmi uywaq señanman otaq Diospa sellonman pusakun, qanchis p’unchay Adventistakuna kasqankuta sut’inchakuqkunapaq.

Laodiceapi Adventismopa kamachiqninkunaqa kikin llullakuyninkupa watana waskhakunawan hap’ikusqa kachkanku, chayrayku Diospa atiynin rikurimuyninmanta kutimuyta — ñawpaq allinchay kuyuykunapi rikuchisqa hina, Adventismota kaqman hamuchiq allinchay kuyuytapas yupaychaspa — “reqsisqankupaq” niyaqqa casi mana atinapaqmi. Ñawpaq machu runakunaqa Millerpa sumaq rumiyninkunawan rikuchisqa yachachikuykunata ch’iqichirqanku, pakarqanku ima, llulla qullqikunawan chanta llulla sumaq rumiikunawanpas. Rey Jacobo Bibliapa kajonninqa mawka simipa pacha tiemponman urmachisqa kashan, hinaspataq huchayoq runapa siminchasqan rimaykunapi nisqa moderna simi Bibliakunawan rantisqa kashan.

Ñawpa runakuna mayqenninkupas munaykuman karqanman qhepa para willakuq mana kasqanta hawka kaywan allin qespikuywan willakuq kasqanmanta yuyayman churayta, chayqa ancha sasachá kanman karqan paykunaq reqsinankupaq ñawpaq santu historiakunapi Diospa atiyninpa rikuchikuyninkunaqa imaynamanta sut’ita reqsichin huk pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa sellasqankuta. Astawan sasataqmi paykunapaq reqsiyqa, huk pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa sellasqanta aswan chiqapta reqsichiq santu historiakunaqa Malakías kimsa kaq kapitulum hunt’aq santu historiakuna kasqanta, imaraykuchus Malakías kimsa kaq kapitulu sayarin sapa kuti kananta huk chaskita, mayqan ñanta wakichin Pactoq Chaskinpa usqhaylla chayamunanpaq. Chay chaskiqa profeta Elías nisqapi rikuchisqa karqan, paymi sinchi sonqowan willarqan paypa historiankupi mana parananta, mana chayqa paypa ministerionninwan hamusqanraykullañam.

Ezequielpa qanchis chunka kuraqkunan asipaypaqmi rikunkuman, “Señorpa templonmi kaniku” nisqanku mana allin takyachisqa kasqanta chaskiyta; astawanpas chayqa sayarirqan huk llaqtapa nisqanman, paykunaqa qhipaman saqisqa kasqankurayku, imaynatachus uvas chakraqa qusqasqa karqan chay chakraqpa rurayninkunata allinta apaqkunaman hina. Kimsa kaq Ay, ñanta wakichiq chasqui, uvas chakraq taki, llapallanmi willakun chay yachachiykunapaqpas, ruway costumbrekunapaqpas, paykuna chaykunapi atinikusqankuta churakusqankumanta; chaykunataq qhipa tamyata reqsinapaqqa yaqapas mana atipay atichiy atiq hark’ayninmi rikuchin.

Pachak tawaq chunka pusaq waranqa tawaq pachak chusku chunka tawaqniyuqkunapa sellosqankumanta tukukuyninmi kikillan pruebakunata rikuchin, pikunakachus kimsa kaq Ay ayllup Islam nisqapa ruolninta “reqsisqanku” nispa rimarisqanku chaykunapaq. “Yachaypa yapakusqan” mayqinchus Milleritakunapa kuyuyta qallariychirqan, chayqa qanchis kuti nisqapa tukukuyninpi, 1798 watapi, qallariqan. “Yachaypa yapakusqan” mayqinchus pachak tawaq chunka pusaq waranqa tawaq pachak chusku chunka tawaqniyuqkunapa kuyuyta qallariychirqan, chayqa huk unanchaq “qanchis kuti” nisqapa (pachak iskay chunka suqta watakuna) tukukuyninpi, 1989 watapi, qallariqan. Chay pachak iskay chunka suqta watakunapi, aswan-aswan hatunchaq apostasiapa ukhupi, Laodicea Adventismonqa tawa kaq, qhipa hinallataq tukuypaq mirayninman chayarunña.

Kinsa kaqtañan huk llaqtapas icha huk ayllupas hunt’an manaraq tukukuy p’unchaykunapa k’asninta, hinaspapas chay p’unchayqa ñam chayamunña. Danielpa qillqanmanta “yachaypa yapakusqan”, Hiddekel Mayu nisqawan rikuchisqa, chaymi yapakusqa yachaypas, Jesucristoq Revelacionnin kicharisqa kaptin, manaraq probation tukukunankama.

Qatiq qillqapiqa qipa artículo-pi Danielpa libronmanta qhipa kimsa capítulo-kunata rikhariqsun.