Pichqa pakasqa killa
1838 watapim Josiah Litchqa chunka kaq versiculopi rikuchisqa Islampa willakuyninta, chunka pichqayuq kaq versiculopi nisqa pachawan tinkuchispa, riqsichirqan. Chay pachaqa profeciapa wakin kaqninkuna Litchpaq pakasqaraqmi karqan. 1840 watapa agosto killanpa 1 kaq punchawninkamaqa, Litchmi 1838 wata qipaman “pichqa killa” nisqa willakuymanta payman riqsichisqa kaqpi hapipakuspa, aswan huntasqa riqsichikuyta qillqaspa mastarisqaña karqan. 1838 watapiqa Apocalipsis libropa isqun kaq capitulonpi “pichqa killa” nisqa willakuypa huk kaqninmi Litchpaq pakasqa karqan. Pichqa killamanta profeciapa pakasqa kaqninpa sellonmi 1840 wata ñawpaqta Litchpaq paskasqa karqan, chay sellopa paskakuyninmi 1840 watamanta 1844 watakama Diospa atiyninpa rikurimuyninta paqarichirqan.
Pichqa kaq versiculopi rimasqa pichqa killakunaqa 2026 watakama pakasqam karqan. Elisabeth pichqa killantin pakakusqanmanta lluqsiptinmi Mary paywan huñukurqan. Maryqa chay pichqa killantin pakasqa kayta chunka llump'aq sipaskunamanta rikch'anachiwanmi tupachin, imaraykuchus Elisabethmantaqa hukniraymi Maryqa wiksayuq llump'aq sipas karqan, Elisabethñataq wawa wachakunanpaq kaq watankunataña pasasqa wiksayuq warmi karqan. Iskayninkupa wachakuyninkuqa, sapankapa imayna kasqanman hina, milagrom karqan, ichaqa Maryqa llump'aq sipasmi karqan. Llapan profetakunaqa kay pachapa tukukuyninmantam rimanku, hinallataq qhipa p'unchawkunapi Marypa unanchasqan llump'aq sipaskunaqa kinsa kaq angelpa Filadelfia kuyuriyninta hunt'achiq chay pichqa yachaysapa llump'aq sipaskunam kanku, paykunam pachak tawa chunka tawayuq waranqaman yupasqa kanku. Elisabethwan Marywanqa, Elisabethpa pichqa killantin pakakusqan qhipaman, suqta kaq killapim tupanakunku. Pichqa kaq versiculopi rimasqa pichqa killakunaqa 2026 watakama pakasqam karqan.
Juan paqarimuptin, Maríaqa Nazaretman kutirqa, Zacaríastaq manañam upachu karqa. Maríaqa Elisabetwanmi karqa domingo punchawmanta kamachiy pachapi punku wichqakusqankama, chay pachapim profecía riman. Zacaríasqa upayachisqa alfa ñan unancham, hinallataq churin paqarimuptin rimaq omega ñan unanchapasmi. Zacaríasqa qallariypipas tukukuypipas kachkan, huk ñiqin angelpapas kimsa ñiqin angelpapas unanchan kaspa. Elisabetqa iskay ñiqin angelpa willakuyninmi, Maríataq pichqa killa pakakuy pacha tukukuptin Elisabetwan huñukuq chawpi tuta qapariypa willakuyninmi.
Noépa pusaq runayuq ayllunqa pichqa killata arka ukhupi pakasqa karqan, chaymantataq arkaqa Ararat urqupi samarqan. Chawpi tuta qapariyqa Exeter llaqtapi iskay ñiqin angelwan hukllachakurqan, hinaspa 1844 watapi octubre killapa 22 ñiqin punchawninpi punku wichqakunankama hinalla karqan, chunka mana qarita riqsiq sipaskunamanta rikchanachiyta huntachispa. Maríaqa Exeter llaqtapi Elisabetwan hukllachakurqan, hinaspa Juanpa paqarimunankama hinalla karqan.
1838 watapi Litchmanta pakasqa willakuyqa “pichqa killa” nisqa willakuymi karqa. Pichqa killapa pakasqa kayninqa arkapi kaq pusaq runawanmi unanchasqa kachkan; chayqa Elisabethpa wiksayuq kasqanpa ñawpaq pichqa killanpi pakakusqanmi. 1838 watapiqa Señormi chay pichqa killapa hawanpi makinta churaykuspa karqa, chay pichqa killapa hawanmanta makinta hurqunankama; chaywanmi Litchman saqirqa, huntakunanmanta chunka punchaw ñawpaqta, chay punchawninta qillqaspa riqsichinanpaq. Pichqa killamanta willakuypa sellon qipa punchawkunapi kichakuptin, kunan riqsichisqa kachkasqanman hina, qamqa 1844 watapa agustu killanpa 12 punchawninmanta 17 punchawninkama Exeterpi karpakunapi ruwasqa huñunakuypa suqta punchawninpi kanki; chaykunamanta qipamanmi suqta chunka suqtayuq punchawkuna karqa, 1844 watapa uktuwri killanpa 22 punchawninpi wichqasqa punkukama. Qanchis chunka iskayniyuq punchawmi karqa, ichaqa chay punchawkuna ñawpaqmanta willakuypa siqinpi churasqa kaptin, chaymantataq ñan unanchakuna sapanchasqa kaptinqa, Exeterpi karpakunapi huñunakuywan unanchasqa muyuykuspa harkaypa unanchan suqta punchaw kasqanta, chaykunamanta qipaman wichqasqa punkukama suqta chunka suqtayuq punchawkuna kasqantawanmi rikuyta atikun. Ñawpaqmanta willakuyman hinaqa, chay pachaqa 6 6 6 nisqawanmi unanchasqa kachkan.
Exetermanta octubre killapa 22 punchawninkama kaqpi unanchasqa muyurispa harkaypa willakuynintaqa Cainpa suqta kaq mirayninpi kaq Lamechmi unanchan. Pichqa killamanta ñawpaqmanta willasqapa sellon kichakusqan qhipallantam punku wichqakun. Pisimanta pisim wichqakun, ichaqa Adventismopaqqa chay pisimanta pisi wichqakuyqa 9/11-pim qallarirqan, muyurispa harkaypitaq tukukun. Muyurispa harkay chayamuptinqa, Cainpa miraynin Lamechpa utaq Sethpa miraynin Lamechpa imayna sunquyuq kaynintam rikuchinki. Cainpa miraynin Lamechpaq chay willakuypa yupayninqa 6 6 6-mi, Sethpa miraynin Lamechpaqpas atipaq iglesiapaqpas yupayninqa 7 7 7-mi.
Iskay Lamechkunawan, 666 utaq 777 yupaykunawanpas unanchasqa iskay sunqu kaykunapa rikhurimuyninqa, Nashville llaqtapa nina rump'ukunamanta paqta niq willakuymanta adventistakuna imarayku upallalla kasqankumanta tapukuy hatarimuptin, Adventismuta llapa runakunapa qhawariyninman apaq pasakuykunawan qallarimun. Aswan-aswanta hatunyachkaq ch'aqwayqa uywakuna arkaman yaykuna wichay ñanninta wicharisqankuwan ñawpaqmantaraq unanchasqa pisi pachallamanta chayamuq domingo kamachiypa wisq'asqa punkupa ñawpaqninpi ñawiwan rikuna rikuchikuyman tukupun. Aswan-aswanta hatunyachkaq, ñawiwan rikuna chay paqta niq willakuyqa Carmelo urqupi Elíasman pasakusqanwan, 1844 watapi millerita kuyuywanpas ñawpaqmantaraq unanchasqallataq karqa.
Muyuykuspa hark’aypa ñawpaqmanta willakuq wakichiynin
Llaqta thuñichiywan tukuq, llaqtata muyuykuspa wichq'aypa profecíapi ñiqichayninqa huk unanchawan qallariq, huk unanchawan tukuq pachatam unanchan. Huk pacha unaytapas, huk pacha tuputapas unanchan. Rikch'ayta paqarichiy pachaqa imaymana hinam unanchasqa kachkan. Diospa yuyaychasqan testimoniopi kay rikch'aq sapa profecía ñiqichayqa, manchay animalpa ch'ikunwan tukuq, chay animalpa rikch'ayninwan pruebaman churay pachatam ñawpaqmantaraq unanchachkan.
“‘Sallqa uywapaq rurasqa rikch'ay’ nisqaqa, iñiyninmanta t'aqakusqa protestantismoq chay rikch'aynintam unancha; chayqa protestante iglesiakuna dogmankunata hunt'achinankupaq Estadoq atiyninpa yanapayninta maskhaqtinkum wiñarinqa. ‘Sallqa uywapa unanchan’ nisqap ima kasqantaqa sut'inchanaraqmi kachkan.” Hatun Ch'aqway, 445.
Chay pacha t'aqaqa sallqa uywapaq ruwasqa, chay uywapa rikch'ayninpa paqarichiyninta unanchan; sallqa uywapa chimpunqa, ruwakuchkaq chay rikch'ay rimayninwan domingo p'unchawpaq huk kamachikuyta paqarichiyta atiqña kaptinmi, kamachikuywan chaskichikun. Romaq kamachikuy atiyninpa chimpunqa, Jerusalén llaqta thuñichisqa kaqtinmi, Nabucodonosorwan ñawpaqmantaraq unanchasqa karqan. Babilonia kaptinpas Roma kaptinpas, muyurispa hark'aypa imayna wakichisqa kayninqa tukukuynin p'unchawkunapi kaq chinchay suyumanta reyta astawan sut'inchan. Orhanpa 1333 watamanta 1337 watakama muyurispa hark'asqanwan, 1449 watapi julio killap 27 p'unchawninmanta 1453 watapi Constantinopla llaqtata muyurispa hark'aykama kaq tawa watakunawanqa, manam 1840 watapi agosto killap 11 p'unchawninmanta 1844 watapi octubre killap 22 p'unchawninkama kaq pacha t'aqallatachu ñawpaqmantaraq unanchanku; chay muyurispa hark'aykunaqa Bibliaq Profecianpi inti lluqsimuymanta wayrapa churinkuna hina Islampa ruwaynintapas astawan sut'inchanku. Chinchay suyumanta reymanta (Babilonia utaq Roma) hinaspa inti lluqsimuymanta wayramanta rimaq yuyayqa Daniel 11:45 nisqapi “inti lluqsimuymantawan chinchay suyumantawan hamuq willakuykuna” nisqanmi.
Ichaqa inti lluqsimuna lawmanta chinchay lawmantawan willakuykuna payta hukmanyachinqa: chayraykum sinchi phiñakuyninwan lluqsinqa achka runakunata chinkachinanpaq, q'alata wañuchinanpaq ima. Daniel 11:44.
1449 watapi julio killapa 27 punchawninmanta 1453 watapi Constantinopla llaqtata muyuykuspa harkasqankama kaq tawa watakunaqa manam tawa watayuq pachallatachu riqsichin; aswanqa, 1448 watapi John Palaiologospa wañuyninwan huñusqa kaptinqa, chay pachaqa pichqa watawanpas unanchasqam kachkan.
Kay ñiqichayqa Jerusalén llaqtapa iskay kutipi tuñichisqa kasqanpipas, Noépa hatun lloqllanpipas rikuchikun. Egiptopi ñawpaq kaq Pascuapipas kachkanmi, chaypim tukuchiq angelqa punkupi yawarpa unanchanta rikunan karqan; chay punkum Faraóntawan paypa ejercitontawan lamar qochaman pusarqan, inti lluqsimunan lawmanta wayrakuna kacharisqa kanankama hinaspa yakukunapas suyuchisqa allpaman haykunapaq punkuta wisqanankama. Kay ñiqichayqa Pérgamo iglesiapa alfa ñawpa willakuyninpi kachkan, 313 watamanta 321 watapi ñawpaq kaq domingo punchawmanta kamachikuykama, hinallataq Pérgamopa omega ñawpa willakuyninpi kachkan, 533 watapi Justinianopa kamachiy qillqanmantapacha 538 watapi domingo punchawmanta kamachikuykama. Pérgamopiqa unanchaqa lliwman willasqa kamachikuymi utaq kamachiy qillqam, ichaqa iskayninmi domingo punchawmanta kamachikuypi tukukuq pachata qallarichin.
Ezequielpa Jerusalén llaqtata muyurispa wichq'aypa, thuñichiypa ima wakichiyninqa Cristo manaraq paqarimuqtin 587 watamanta 586 watakama karqan: pachapa qallariynintapas tukukuynintapas yupayman yaykuchispaqa iskay wata, chaykunata mana yupayman yaykuchispaqa 1.5 wata. Profecíapi muyurispa wichq'aypa huk wakichiyninpas Panium awqanakuypaq puriypi iskay watawanmi rikuchikun; chay puriypiqa Cristo manaraq paqarimuqtin 200 watapi Panium awqanakuy, Cristo manaraq paqarimuqtin 198 watapi Sidón llaqtata muyurispa wichq'ay ima karqan. Ezequielpa warminpa wañuyninqa Lamecpa wañuyninwan, Juan Palaiologospa wañuyninwan, Panium awqanakuywan ima tupan.