Mateo qelqapi tarisqa qhipa kimsa Mesiás nisqapa hunt’asqankunaqa Domingo kamachiypa waymarkninpi kimsa imakunata reqsichin: Diospa llaqtanpa ch’iqichisqa kayninta Domingo kamachiypi, imaynachus huch’uy rebaño 1844 watapa octubre killapa 22 p’unchayninpi ch’iqichisqa karqa, hinallataq discipulokunapas cruzpi ch’iqichisqa karqaku. Iskay ch’iqichisqa kaykunaqa Domingo kamachiywan tupachisqa kanku. Galileawan tinkisqa kaspa, mayqinchus huk profétiko muyuypaq señalan kasqanrayku, Domingo kamachiykama tutayaypi kasqaku runakunaqa tutayaymanta waqyachisqa kanqaku. Chay runakunaqa Diospa huk rebañonmi kanku, chunka hukniyuq horapa llamk’aqkuna, sábado nisqamanta churanakuypa asuntoyninman rikch’arichisqa, Babiloniamanta waqyachisqa kashaspanku. Babiloniamanta lloqsichisqa waqyasqankuqaqa juiciopa iskay kaq faseyninmi, mayqinchus Diospa wasinpi qallarin, chaymantataq Domingo kamachiypi Jerusalénmanta hawapi kaqkunata uyanchan.
Chunkaq Mesiás nisqa Chunkañiqin Waymarkanqa Domingo kamachiy ch’eqechiymi.
Ichaqa llapallan kaykuna rurasqa karqan, profetakunapa qillqasqankuna hunt’akunankupaq. Chaymantataq llapa discipulonkuna payta saqerparispa ayqekurqanku. Mateo 26:56.
Willakuy rimay
¡Rikch’ay, espaday, michiqniypaqpas, noqawan kuska runapaqpas!, nispa nin Tukuy Atiyniyuq Señor: michiqta maqay, hinaspa ovejakuna ch’iqichisqa kanqaku; huch’uykunapaqtaq makiyta kutirichisaq. Zacarías 13:7.
“Noqanchikqa manaraq unayllata ancha ch’iqiykachasqa kananchikpaqmi rishanchik, chayrayku imatapas rurana kasqanchikqa usqhaylla rurasqa kanan.” Fundamentals of Christian Education, 535.
“Hamun pacha chayamushanmi maypichus rakisqa, ch’iqchisqa kasun, sapa hukninchiktaq kaqlla sayanaykipaq kanqa, kikin ancha chanin iñiyniyuqkunawan kuska kawsaypa allin kayninta mana kapuspa; chayqa, imaynataq sayanki Dios ladoykipi mana kashaqtin, paymi qanta pusaspa hinaspa kamachispa kachkan nisqanta yachaspa mana kashaqtiyki?” Review and Herald, March 25, 1890.
Ñiqin chunka hukniyuq Mesíaspa willakuy nirqamanta señasqaqa nacionkuna mana judíokunapa waqyakuyninmi.
chayta hunt’asqa kananpaqmi, Isaias profeta rimarisqanta nispa: Zabulonpa allpan, Nephthalimpa allpan, lamar qichan ñanpi, Jordan mayumanta chimpanpi, mana judío runakunapa Galilean; tutayaypi tiyasaq runakuna hatun k’anchayta rikusqaku; wañuypa suyunpi, llantuyninpi tiyasaqkunamanpas k’anchay oqariqkamusqa. Mateo 4:14–16.
Willakuy ñawpaq rimay
Chayqaqa, manam chay tutayayqa hina kanqachu ñawpaq ñak’ariyninpi kasqanman hina, maypachachus qallariyninpi pisillata ñak’arichirqan Zabulón suyuta, Naphtalí suyutapas; qhepantataq aswan sinch’ita ñak’arichirqan lamar ñanninta, Jordán mayu chimpanta, nacionkunapa Galilea nisqapi. Tutapi puriq runakunaqa hatun k’anchayta rikurqanku; wañuy llanthu allpapi tiyakkuqkunapa patanmanmi k’anchay paqarimun. Isaías 9:1, 2.
Domingu leyta kamachisqa kaptin qhipa tamya mana tupuy atiywan paramunqa, hinaspa mana judío nacionkuna hatun k’anchayta rikuqkanku. Qatikachayqa iñiq cheqaqkunata ch’iqichinqa, chaywanpas willakuyta mast’arinqa.
“‘Qankunaman tantachikuykunaman entregasqa kankichik, … arí, kamachiqkunapaqpas reykunapaqpas pusasqa kankichik Ñoqaq rayku, paykunapaqpas mana judiokunapaqpas huk testimonio kananpaq.’ Mateo 10:17, 18, R. V. Ñak’ariyqa k’anchayta mast’arinqa. Cristopa kamachinkunata kay pachapi hatun runakunapa ñawpaqenman apasqa kanqaku; mana kayraykuchu chayqa, ichapas mana hayk’aqpas evangelioyta uyariyman karqanku. Cheqaq kaqqa kay runakunaman pantasqa rikuchisqa karqan. Cristopa disipulonkuna iñisqanmanta llulla tumpaykunata uyarirqanku. Achka kutiqa cheqaq kasqanta reqsinankupaq sapallan ñanqa chay iñiyninkurayku juzgasqa apamusqa runakunapa testimionionmi. Tapukuy ukhupiqa kutichinankupaq mañakusqa kanku, juezninkutaq chaskisqa testimoniota uyarinankupaq. Diospa gracianqa sirviqninkunaman qorqa kanqa chay sasachakuyta tinkunankupaq. ‘Qonqasqa kankichikmi,’ nispa Jesusnin, ‘chay kikin horapi imata rimanaykichikpaq. Mana qankunachu rimankichik, aswanpas Yayaykichikpa Espiritunmi qankunapi rimashan.’ Imaynachus Diospa Espiritun sirviqninkunapa yuyayninkuta k’anchachin, chayhinam cheqaq kaqqa divino atiyninwan ancha chanin kasqanwanpas rikuchisqa kanqa. Cheqaq kaqta mana chaskiqkunaqa disipulokunata tumpanankupaq ñit’inankupaqpas sayarinqaku. Ichaqa chinkaypiñataq ñak’ariypipas, wañuykamaña, Señorpa wawakunaqa divino Ejemplonpa llamp’u kayninta rikuchinankum. Chayhinam rikurinqa contraste Satanaspa yanapaqninkunawan Cristopa rantikuna kasqankumanta. Salvadorqa kamachiqkunapa ñawpaqenpipas llaqtapa ñawpaqenpipas hatunchasqa kanqa.”
Disípulokunaqaqa manaraqmi mártirkunapa sinchi sunqu kayninwan, kallpawanpas kamarirqanku chay hina gracia nisqa necesitakusqan p’unchaykama. Chaymantataq Salvadorpa prometesqan hunt’akurqan. Pedrowan Juanwan Sanedrín consejopa ñawpaqenpi testificaspa, runakunaqa “admirakurqanku; hinaspataq reparakurqanku paykunaqa Jesuswan kashasqankuta.” Hechos 4:13. Estebanmantataq qelqasqa kashan: “llapa consejopi tiyashaqkuna, payman sinchita qhawarispa, uyanta rikurqanku angelpa uya hinata.” Runakunaqa “mana atirqankuchu mich’ayta yachayta ni espiritutapas, mayqanwancha rimarqan.” Hechos 6:15, 10. Hinaspataq Pablo, Cesar-kunapa corte nispapi kikin juzgasqa kayninmanta qelqaspa, nin: “Ñawpaq defensa yuyayniypiqa manam pipas ladoyta hap’irqanchu, aswanqa llapanku saqerpariwanku…. Ichaqa Señorqa laduypi sayarqan, kallpachawarqanpas; chayrayku ñoqa vasitawan willakuy hunt’asqata willasqa kananpaq, llapa gentilkunapas uyariq kananpaq; hinaspataq leonpa siminmanta qespichisqa karqani.” 2 Timoteo 4:16, 17, R. V.
“Cristopa kamachinkunaqa ama huk wakichisqa rimaytachu allichanankupaq karqa, taripayman apasqa kaspanku qhawachinankupaq. Paykunapa wakichikuyninkuqa sapa punchawmi ruwasqa kanan karqa, Diospa siminpi ancha chanin cheqaqkunata waqaychaspa, hinaspa mañakuywan iñiyninkuta kallpachaspanku. Taripayman apasqa kaptinkuqa, Espíritu Santom paykunaman yuyarichinqa chaylla cheqaqkunata, mayqinkunachus chay pachapi necesitakusqa kanqa.” The Desire of Ages, 354, 355.
Juicioqa qallarin Diospa wasinmanta 9/11pi, hinaspan tukukun Domingo leypi, chaypachataq juicioqa kuyurin Diospa huk michiqninkunaman, Diospa wasinmanta hawapi kaqkunaman.
Chunka iskayniyuq Mesiánic Waymarkqa Juicio nacionesmanmi.
Chayta hunt’asqa kananpaqmi, imatachus Esaias profeta nisqa karqa, nispan: Qhawariy sirviyta, mayqintachus akllasqani; munasqayta, pimpi sonqoy allin kusisqa kashan: paypa hawanmanmi Espírituyniyta churasaq, hinaspan juicioyta apamunqa gentilkunaman. Manan maqanakunqachu, manataq qaparinqachu; kallikunapipas manan pipas uyarinqachu rimayninta. Takyasqa soqtataqa manan p’akinquchu, qosñichka mechatapas manan wañuchinqachu, juicioyta atipayninman apachkamunankama. Sutinpitaqmi gentilkuna suyakunqaku. Mateo 12:17–21.
Willakuy ñawpaq rimay
Qhawariy, noqamta kamachiyniyta, payta ñuqaqa kallpachani; akllasqayta, pichus almay kusikun chayta; espirituyta payman churani: payqa nacionkunaman justiciata orqomunqa. Mana qaparinqachu, mana oqarinqachu, manataqmi k’anchay ñankunapi siminta uyarichinqachu. Takasqa soq’ota manan p’akinqachu, qosñiyuq mechatapas manan wañuchinqachu: cheqaq kayman hina justiciata orqomunqa. Mana pantanqachu, manataqmi sonqon urmanqachu, kay pachapi justiciata sayachinankama; islakunapas leyinta suyanqaku. Isaías 42:1–4.
Diospa wasinpaq taripakuy tukukuyninqa qallarin 2023 watapa julio killapi, huk kunkata callikunapi uyarikusqanmanta, chaypi Moiséswan Elíaswan wañusqa sirq’a tulluyuq wañusqa toqopi siriykusqankuman hina. Chay kunkata uyarisqankuraqmi, Diospa wasinpaq taripakuyqa tukukuyta qallarin, hinaspan mana judiokunapa taripakuyninkama ñawpachakusun. Mateo qillqapi kan chunka iskayniyuq Mesiaspa hunt’akusqankuna, chaykunan sut’inchanku pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa musuqchasqa kuyuriyninpi hatun ñanraqkunata. Chay chunka iskayniyuq ñanraqkunaqa Mesiaswan rikch’achisqakunan. 1989; 1996; 9/11, 2001; julio 18, 2020; julio 2023; 2024; Chisya Chawpin Waqyay, sacerdotekunapa t’aqakuynin, hinaspa domingo kamachikuy, llapallan reqsichisqakunan, 9/11 nisqaqa ukhu hinaspa hawapi testigoyuq kasqanwan, domingo kamachikuypas ukhu testigoyuq ch’eqechisqa kasqanwan, chaymantataq iskay testigokunawan chunka hukniyuq hora llamk’aqkunapa taripakuy pacha. Mateo qillqapi chiqanmanta reqsichisqa kan isqon ñanraqkuna pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa musuqchasqa kuyuriyninmanta.
Mateoqa Musuq Testamentoq alfanninqa, Apocalipsisñataq omeganninqa. Mateoqa huk proféticok allin rurayninmi, chaypa ancha importancianqa qhipa p’unchaykunakama sellasqa karqa. Chaypiqa omega chunka iskayniyuq capitulokunata hap’in, chaykunaqa Génesis libroq alfa kaq chunka hukniyuqmanta iskay chunka iskayniyuq capitulokamakama tupanku. Apocalipsispaq alfa hinaqa, Danielwan Apocalipsiswan Diospa samayninwan qelqasqa tinkuyninta parallelasqanmi. Danielwan Apocalipsis librokunamanta imachus sut’inchasqa kachkan proféticok tinkuyninkumanta, chayqa Mateoqwan Apocalipsiswan tinkuyninpaqpas cheqaqmi kanman. Kay líneas nisqakunaman hina yachachisqa kasqanchikqa kayman tupapunman:
Mateo qillqapiqa, Apocalipsis qillqapi hina, chaylla profecíapa sutinchasqa seqenmi hap’isqa kachkan.
“Apocalipsisqa huk wisq’asqa librum, ichaqa kichasqa librumpas kachkan. Chaypi qillqasqa kachkan musphay laya hatun ruwaykuna kay pachapa willakuy historianta qhipa p’unchaykunapi hunt’akunankupaq. Kay libropa yachachikuykuna sut’i kanku, mana místico nitaq mana entiendesqa hinachu. Chaypiqa Danielpi hina kaq profecíapa sapan siq’inmi yapamanta hap’isqa kachkan. Wak profeciakunataqa Diosqa kutinmanta nisqa, chaynata ruwaspan reqsichin paykunaman ancha importanciata quna kasqanta. Señorqa manan kutichinchu ima kaqpas mana hatun consecuenciayuq kaqtachu.” Manuscript Releases, volumen 9, 8.
Mateo qillqapiqa Apocalipsiswan Danielwan kuska “saynallataq profecíapa siq’inta” hap’in, chayqa Apocalipsis qillqapim hunt’asqa kachkan, imaraykuchus “complemento” nisqa simiqa perfección ninmi.
“Apocalipsispiqa llapan Bibliapa librunkuna tinkunku hinaspa tukukunku. Kaypiqa Danielpa librunpa hunt’ayninmi kachkan. Hukninqa willakuymi; huknintaq revelaciónmi. Sellasqa karqan libroqa manan Apocalipsischu, aswanqa Danielpa willakuyninmanta chay qhepa p’unchaykunaman tupuq rakhuyninmi. Angelmi kamachirqan: ‘Qanmi ichaqa, Daniel, simikunata wisq’ay, librutapas sellay, tukuy pacha qayllaykama.’ Daniel 12:4.” Hechos de los Apóstoles, 585.
Mateo, Daniel y Apocalipsis son el mismo libro.
“Danielpa libronwan, Apocalipsispa libronwanpas hukllam kanku. Hukninqa willakuymi; huknintaq rikuchisqa-kichariymi; hukninqa selloswan wisq’asqa libro, huknintaq kicharisqa libro. Juanqa uyarisqa truynokuna rimarisqanku chay pakasqa imakunata, ichaqa mana qillqanampaqmi kamachisqa karqa.” The Seventh-day Adventist Bible Commentary, volume 7, 971.
Munasqa rikurirqa pisi tiempota hap’ispa Mateo qillqapi ima contexto kasqanta churayta, chaywanqa Pedroq Caesarea Philippipi kasqanpa profético nisqa ancha ima niyninta aswan qhawachinaypaq, manaraq Joel qillqaman yachayta kutichkaspay. Mateo qillqamanta qhawarisqaykunata pisiyachispa hukmanta huñuyta yachasaq, Pedroq Caesarea Philippipi kasqanpa ancha hatun profético nisqa ima niyninta rikuchinaypaq, chayqa Daniel once versículos trece chanta quince nisqapi Panium sutiyuqmi.
Mateo qelqaqa kimsa sapaq profetiko siqi patapin allinta churakusqa kashan. Ñawpaq siqinqa ñawpaq chunka kapitulukuna; iskay ñiqin siqinqa qatiq chunka iskayniyuq kapitulukuna, chaykunata qatiqtaq kimsañiqin siqi suqta kapitulumantam ruwasqa kashan. Ñawpaq chunka kapitulukuna rikuchin Apocalipsis chunka tawa ñiqinpi kaq ñawpaq angelta, qatiq chunka iskayniyuq kapitulukuna rikuchin Apocalipsis chunka tawa ñiqinpi kaq iskay ñiqin angelta, hinaspa qhepa suqta kapitulukuna rikuchin Apocalipsis chunka tawa ñiqinpi kaq kimsañiqin angelta. Kay qhawanayta manaraqmi sut’inchaspa allinta pruebayta atirqanichu, ichaqa mana sasa kaspa ruwakuy atikunman. Chayta ruwasqanchikman manaraq chayaspa, Mateo qelqaqa hina llikllapi hatun siq’ikunata astawan churayta munani.
11 chaymanta 22 kama capítulokunapa iskay ñiqin siq’inqa iskay kaq angelwanmi rikuchisqa, hinaspa iskay kaq angelqa sapa kutinmi iskaychasqanta reqsichin, imaraykuchus Babilonia urmarun, urmarun. Génesis pa 11 chaymanta 22 kama capítulonkunaqa Diospa aqllasqa llaqtanwan patriarca Abram nisqawan rurasqan promesata, chaymanta kimsa pataman rakiyniyuq pactonta qhawarichin. Chay chunka iskayniyuq capítulokunapa chawpi cheqan versículonmi “circuncisión” nisqata pacto pa señalan kasqanta sut’inchan, hinaspa chayqa kimsamanta iskay kaq patapim sayachisqa karqa. Mateo pa tinkuchisqa pacto siq’inpa chawpi cheqan versículonqa Simon Barjona sut’in Pedroman tikrasqa kasqanmi.
Ñuqapas qanmanpis nini: qamqa Pedro kanki, chay rumi patapitaqsi iglesiayta hatarichisaq; ukhu pacha punkunkunapas manam atipankachu chayta atiyta. Mateo 16:18.
Pedro sutinqa pachak tawa chunka tawa waranqa runakunata rikch’achin, paytaqmi chay aylluta rikuspa sayarin, pichus Cristopa willakuyninta uyarispalla iñiyninkuta sayachinku. Mana aswanta Jesúsmanta willakuyllachu, ichaqa chay willakuymi, mayqantachus Jesús kikin sut’incharqa Pedrota Qhapaq Dios kikin qusqanta.
Paykunataq nin: Qankunaqa, ¿pitaq niwaqkikuna kani nispa?
Hinaspan Simón Pedro kutichispa nirqan: Qamqa kanki Cristo, kawsaq Diospa Churin. Hinaspan Jesús kutichispa payta nirqan,
Kusisqa kanki qan, Simón Barjona; mana aycha ni yawar chu kayta qampaq rikuchisurqanki, aswanpas hanaq pacha pi kaq Taytaymi. Mateo 16:15–17.
Pedroq iñiyñinqa sayan Jesúsqa Cristor tukusqanpi — Mesías kasqanpi. Pedroq sutinqa hukman tikrasqa kachkan, imaynatachus Abramq sutinpas tikrasqa karqan pactopi t’aqasqa aylluyoq kasqanta rikuchinapaq; hinaspapas sutinqa 144,000wan tupachisqa kachkan, chay kikin versículopipuni hatun ch’aqwayqa reqsisqa kachkan qaqa hina, iglesiapa cimienton kasqanrayku, infiernopa iglesiankunata atipanqa. Pachak tawa chunka tawa waranqaqa akllasqa pacto llaqtapa qhepa rikurimuyninmi kanku, Pedrotaq chay huñuymanta riman.
Pedroqa hinallataq ñawpaq cristiano iglesiata, discipulokunapa iglesiantapas, chay pachapiqa Cristoqa Iglesianpa cimientonta churarqanmi. Cristoqa cimientom, hinaspataq pay kikinmi esquina principal rumipas; Pedrutaq ñawpaq cristiano noviapatawan qhepa cristiano noviapatawan rikch’achiq unancha kachkan. Chayrayku, Pedroqa huk versículopi alpha omega unancha iskaynintinmi.
Chay huk versículumqa chunka iskay capítulo-kunapa chawpin versículunmi, chaykunaqa iskay kaq angelpa willakuyninta rikuchinku, hinaspataq Pedroqa “iskay kuti kasqa hina” llamk’an, ñawpaq noviahina, chaymantataq qhipa noviahinapas. Qhipa noviaqa Satanaspa sinagoganwan maqanakuypi kanqa, hinaspataq qhipa noviaqa iskay huñuymantam ruwasqa kanqa. Huk huñuyqa pachak tawa chunka tawa waranqa runakuna, hukñataq hatun achka runa huñuymi. Hatun achka runa huñuyqa Esmirnawanmi rikuchisqa, pachak tawa chunka tawa waranqa runakunañataq Filadelfiaywanmi rikuchisqa.
Pachak tawa chunka tawa waranqa runakunaqa Filadelfiamantam kanku, hinaspa chunka pusaqniyuq versículopi Pedro sutipa tikrayninmi pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa sellasqa kayninta rikuchin. Payqa sellasqa kaqkunapa unanchaqninmi, hinaspa chay versículopi, chunka iskayniyuq pactokuna qillqakunaq chawpi versículonpi, Génesispa chunka iskayniyuq qillqakunanpi chawpi versículowanmi tupachakun, maypichus circuncisiónqa señaltaq sutichasqa kachkan. Apocalipsispa chunka hukniyuqmanta iskay chunka iskayniyuqkama qillqakunanqa pacto testimoniopa chunka iskayniyuq qillqakunanman kimsañiqin siq’ita qun, hinaspa chay chunka iskayniyuq qillqakunapa chawpi versículonqa Apocalipsis chunka qanchisniyuq qillqapi waqllikuq warmipa kay pachapa reykunawan casarasqanta sutichan.
Hina uywa, kaq karqa, kunanqa manaña kanchu, paymi pusaq kaq; qanchis kaqmanta kaspan, chinkayman rin. Apocalipsis 17:11.
Kay ch’ullaq qillqapiqa riman Hatun Babiloniaq qhipa urmayninta reqsichiywan, hinaspa Babelpa ñawpaq urmayninqa Génesispa chunka iskayniyuq capítulo-kama pactokuna siq’ipa ñawpaq kapitulinpi karqan. Pedroqa pachak tawa chunka tawa waranqa runakunata chawpi ch’ullaq qillqapi sut’inchan, chaymi Génesispa chawpi ch’ullaq qillqanwan tupachkan. Apocalipsispa chawpi ch’ullaq qillqapiqa, Hatun Babiloniaq urmayninmi tukuchan Babelmanta Nimrod hatun cazadorpa willakuyninta.
Kay kimsa willakuy sutinchaypaq profetapa siqinkunapa chawpinpi kaq versículokunaqa rikuchinku Diospa sellonta utaq animalpa señalta. Génesispi qallariq Babiloniapa wañuypa pactonqa Apocalipsispi tukukuyninman chayan. Chayta ruwaspanqa qallariytawan tukukuynintawan churaykun llapa kimsa siqikunaman, huñusqa kaptinku, siqi patapi siqi hina. Pedro maypi hatun churanakuypa unanchan hina rurasqa kachkan Rumikuwan Uku Pachapa punkukunawan chawpipi, chayqa iskay kaq angelpa willakuyninmi, imaraykuchus iskay kaq angelpa willakuyninqa: Babiloniaqa urmamun, urmamun (Nimrod), urmamun (Roma llaqta qharqosqa warmi). Mateo qelqapi kimsa siqinkunamanta iskay kaq siqinqa iskay kaq angelpa willakuyninmi, imaraykuchus Babiloniapa iskay urmayninkunata reqsichin. Chayqa llullaq kasarakuyta rikuchin cheqaq kasarakuy hunt’akusqan kikinpi, domingo kamachiypi. Chayqa “8” yupayta rikuchin Diospa runankunapa llullaq rikch’aynin hina, paykunaqa cheqaq pusaqmi. Papadokuna kamachikuq kaypas Diospa llullaq rikch’ayninta rikuchisqa kachkan, imaraykuchus payqa karqan, chaywanpas kachkan, hinaspa wicharimunqa. Wicharimunmi, maypichus unanchaq wicharimun chaypi—domingo kamachiypi.
Mateopiqa chunka iskayniyuq Mesíasmanta hunt’asqakuna kashan, hinaspataq Antiguo Testamento ukupi kinsa pachakmanta pichqa pachakkama Mesíasmanta willasqa qhelqas kashan. Mateopiqa chunka iskayniyuq hunt’asqakuna sut’inchasqa rikuchisqa kashan, chayqa wakin kinsa evangelio-kunamanta anchata aswanmi. Chay chunka iskayniyuq hunt’asqakunaqa pachaq tawa chunka tawayoq waranqamanta tawa waranqa runakunapa reformatorio kuyuriyninpi isqun sapaq señalkunawan tupayan. Isqunqa hunt’akuyta unanchan, mana isqunmanta aswan yupay kasqanrayku; imaraykuchus isqunmanta qhipaman hamuq llapa yupaykunaqa hukmanta isqunkama qanchisniyuq yupaykunallawan, hinaspataq ch’usaqwanmi rurakun. Isqunqa hunt’asqa kaymi. Chay isqun señalkunamanta iskayniyuqmi Mateopa hunt’asqankunamanta hukmanta aswanraqniyuq kanku. 9/11 nisqapi iskaymi kan, Domingo kamachiytaq kimsayuqmi.
Tukukuypi pacha 1989 watapi, chay qillqasqa willakuypa kamachisqa takyasqan 1996 watapi, chaymanta qatiqninpi 9/11, chaymanta qatiqninpi llakikuy 18 julio 2020 watapi, chaymanta qatiqninpi chunlla pampapi voz julio killapi 2023 watapi, mayqinchus pusarqan kawsarimuyman 2024 watapi, mayqinchus pusan Chisyaq Tuta Qapariyman, chaymanta qatiqninpi sacerdotekunapa t’aqanakuy, mayqinchus tukukun domingo kamachipi. Isqun waymarkakuna, huknin iskay testigoyuq, huknintaq kimsa testigoyuq; 9/11 iskayniyuqmi, domingo kamachitaq kimsayuqmi. Kayqa niyta munanmi, pachak tawa chunka tawayoq waranqakunapa reforma siq’inpi, 9/11-pa iskay testigonkuna domingo kamachipa kimsa testigonkunakama—pachak tawa chunka tawayoq waranqakunapa sellasqa kasqan pachatam señalan. Chunka iskay waymarkakuna llapa reforma kuyuykunawan tupanku, chaynata rurashaspataq, pachak tawa chunka tawayoq waranqakunapa sellasqa kasqan pachata 9/11-manta domingo kamachikama resaltanku hinaspa reqsichinku.
Chayhinataqmi, iskay testigokunata reqsichin 9/11‑pi, kimsa testigokunatataq Domingo ley‑pi. 9/11‑pi iskay testigokunaqa iskay kaq angelpa willakuyninmi, Domingo ley‑pi kimsa testigokunataq kinsa kaq angelpa willakuyninmi. Chayrayku, Mateopa Mesíasmanta qillqasqa profecíakunapa hunt’akuyninkunawan paqarichisqa siqiqa, sellasqa kanapa p’unchaynta t’aqwirichin hinaspa hatunchan, chay sellasqa kanapa historiapa alpha‑n hina iskay kaq angelta reqsichispa, omega‑n hinataq kinsa kaq angelta. Chayqa ninmi sellasqa kanapa p’unchayninqa huk yupay iskaywan huk yupay kimsawan wichq’asqa kashan; chayhinaqa iskay chunka kimsata, pampachakuypa unanchaqnin kasqanta, sellasqa kanapa llapan historianta hawanman churashan.
Mateo qelqapi kinsa profetiku siqi kan, chaykunaqa huk ñiqin, iskay ñiqin, kinsa ñiqin angelkunata sapaqchaspa rikuchin; hinaspataq Mateo-pa iskay ñiqin siqipi chunka iskayniyuq capitulokunaqa pachak tawa chunka tawan waranqa akllakusqakunawan rimasqa trato-ta rikuchin, imaraykuchus chayqa Génesis-pa alpha trato-nin Abramwan rimasqapa omega-ninmi. Kayqa hinallataq nin: iskay ñiqin angel hina, Pedroqa ñawpaqpas qhepa cristiano novia-tawan sapaqchaspa rikuchiptin, Pedro-pa iskaychasqa kasqanmi iskay ñiqin angelpi profetiku mañakusqa iskaychayta takyachin. Kinsa testigokunapa siminpi, chunka iskayniyuq yupayqa waskha hina Mateo qelqapi kinsa siqikunata, sapaqnin chunka iskayniyuq capitulokunawan, huñunaykuspa wataykun; chayrayku Mateo qelqapi wakmanta chunka iskayniyuq yupaypa huk rikuchisqa tarisunchik chayqa Mateo qelqipi wak chunka iskayniyuqkunawan tinkisqa kananmi.
Mateo qelqap chunka ishkay capitulonkuna, simbólicamente chunka hukniyuq yupaywan qallarispa, hinaspa paypa simbólico iskaynin kaq iskay chunka iskayniyuq yupaywan tukuspa, pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa allinchay hawan rikch’ayninwan tupanku, chunka ishkay Mesíasman hunt’akuykunawan sut’inchasqa, chay hina iskay kaq angelpa siq’inpi huk iskaychasqa “duplicación”-ta rikuchispa. Chay chunka ishkay Mesíasman hunt’akuykuna, chunka ishkay capitulonkunawan kuska, iskay kaq angelpa “duplicación”nin kanku; ichaqa mirachisqa kaspanku, 144,000-ta sut’ichanku. Pedro iskaychasqa kachkan, hinaspa chunka ishkay yupaypas iskaychasqa kachkan. Chay iskaychasqakuna hunt’anku Babilonia iskay kutikama urmayninpa iskaychasqanta.
Chunka huk ñiqinmanta iskay chunka iskayniyuqkama qillqasqakuna rikuchin Apocalipsis chunka tawañiqinpa iskay angelnta. Chunka yupayqa huk pruebapa unanchanmi, kimsa pruebakunamanta ñawpaq kaqtaq Mateoq ñawpaq chunka capitulonkuna kanku. “Chunka”qa huk pruebata unanchan. Mateoqa Apocalipsispa omega ninkaman alpha kasqanrayku, mayqin libroq huk ñiqin capitulonpas Jesucristomanta revelacionwan qallarin. Huk ñiqin capitulopi Joseqa pruebasqa kasharqan angelta creenanchu mana creenanchu nisqapi. Paypa tupaqninqa karqan Juan Bautistaq taytan Zacariasmi, paymi mana creerqachu hinaspa chay kikin pruebapi pantarqan. Hukninqa providencial paqarikuyta chaskirqan, huknintaq iskayrayarqan.
Iskay kapítulopi Herodesqa musyarkarqan musuq rey paqarisqanmanta, hinaspan Joséwan Maríawan Egiptoman ayqekurqanku. Juan Bautistaqa kimsa kapítulopi ñawpaq pruebata apamurqan, huk ñawpaq prueba, chaytaqa Hermana Whiteqa wañuy utaq kawsay prueban kasqanta reqsichin, payqa qelqarqanrayku: “Juanpa willakuyninta mana chaskiqkunaqa Jesusmantaqa mana allinta yanapasqas kanmanchu karqan.” Ñawpaq angelqa huk pruebayuq willakuymi, runakunata waqyan, imaynatachus Juanqa Diosmanta manchakuychis nispa waqyarqan hina, Diospa taripayninpa horan hamusqanrayku. Kayqa Juanwan sut’inchasqa kashan, pay tapusqanpi: “¿Pitaq willarirqasunkichis hamuq phiñakuymanta ayqekunaykichispaq?”
Chaymantaqa tawa kaq kapitupim, Jesusqa tawa chunka p’unchawkama ayunashanmi kashan, chaymi kimsa sapaq pruebakunawan tukukapun, imaraykuchus chay kimsa pruebakunaqa sapa kutim ñawpaq angelpa willakuyninpi rikuchisqa kanku. Chaymantataq Jesusqa qallarin cimientosninkunata sayachiyta, disipulonkunata akllaspam, imaraykuchus Ezrawan Nehemiaswanqa templopa cimientosninqa ñawpaq decretopa historiapin churakusqa karqan, hinaspataq Milleritakunawanqa cimientosninqa ñawpaq angelpa historiapin churakusqa karqan. Chay cimientoskunaqa beatitudes nisqakunami, chay qhepantaq milagronkuna hamun, chaykunam pusarqan chunka iskayniyuq disipulonkunata cachamunanpaq, chunka kaq kapitupa tukukuyninkama. Chay chunka iskayniyuq disipulokunaqa ñataqmi wakichisqa karqanku, hinaspataq inspiracionmi sut’inchan disipulokunaqa cristiano iglesiapa cimienton kasqankuta. Chunka hukniyuq kaq kapitukamantaqa cimientosqa tukusqañam karqan.
Chunka huk ñiqinpi disipulokuna sapallankupi ministrashanku, Jesusqa sapallan kashan, chaymi chunkak ñiqinmanta chunka huk ñiqinkama sut’i huk t’aqayta reqsichin. Hukmanta chunkakama ñiqikunaqa ñawpaq angelpa willakuyninmi kanku; chayqa iskay ñiqinpa chayamunwan tukukurqan. Iskay ñiqin angelqa huk rakiyta, huk t’aqayta rurachin, imayna Milleritakuna wan Protestantekunawan karqan hinata. Chunka ñiqinqa Jesuspa disipulokunamanta t’aqakusqanwan tukukun, chunka huk ñiqinpitataq payqa sapallan kashan.
Chunka hukniyuqmanta iskay chunka iskayniyuqkama qillqasqaqa iskay ñiqin angelta rikuchin, chaymanta iskay chunka kinsayuqmanta iskay chunka pusaqniyuqkama qillqasqaqa kinsa ñiqin angelpa kinsa ñiqin siq’innin hina. Chayqa, mana iskayrayaspa, kinsa ñiqin angelqa Domingo kamachikuyman chayan, chaymi iskay chunka soqtayuqmanta iskay chunka pusaqniyuqkama qillqasqapi Pascua nisqapa unanchaqnin. “23” nisqaqa pampachakuypa unanchaqninmi, chay soqta kapitulumantapash ñawpaq kaqqa ñawpaq angelpa willakuyninta rikuchin, qhipa kinsa kapitulukunaqtaq kinsa ñiqin angelpa willakuyninta rikuchin. Chawpi kaq iskay kapitulukuna (24 & 25) iskay ñiqin angelta rikuchin. Qhipa kinsa kapitulukunaqa “23” nisqa sut’i waymarkakunata hap’in, chaykunawan kapitulu “23” ñawpaq angelman, utaq qallariyman hina, hinallataq iskay chunka soqtayuqmanta iskay chunka pusaqniyuqkama kapitulukuna kinsa ñiqinman tupachisqa, “23” waymarkakunawan. Kapitulu 23 ñawpaq angelmi, qatiq iskay kapitulukunaqa iskay ñiqin angelmi, qhipa kinsa kapitulukunaqtaq kinsa ñiqin angelmi.
Mateopa kimsaka siq’inpi kashan kimsaka angelta rikuchin, chayqa kimsaman rakisqa kashan. 23 kaq capítuloqa ñawpaq ñiqin patanmi, hinaspa ñawpaq angelmi. 24, 25 kaq capítulosqa iskay ñiqin patanmi, hinaspa iskay ñiqin angelmi. 26, 27, 28 kaq capítulosqa kimsay ñiqin patanmi, hinaspa kimsay ñiqin angelmi. Huk capítulo ñawpaq angelpaq, iskay capítulo iskay ñiqin angelpaq, hinaspa kimsa capítulo kimsay ñiqin angelpaq. Chay kimsay ñiqin, Pascua nisqa, cruzta rikuchiq, chaymanta domingo p’unchay kamachikuywan tupachisqa, Pentecostés nisqawanpas rikuchisqanmi.
Pentecostésqa yupayninqa 50, hinaspa 50qa Jubileo nisqapa unanchanmi. Jubileoqa chunka isqunniyuq tawa chunka watata (49) ukhunpi hap’in, chayqa qanchis wataq qanchis muyuyninpa qhepakuyninmi. Yupay 49qa yupay 50 manaraq ñawpaqpi hamun, ichaqa chaywanqa chiqapta t’inkisqa kachkan. Mateopi kinsa ñiqin siq’inqa qallarin capítulo 23 nisqawan, chaymanta qatiqninpi iskay capítulo (24, 25) hamun, chaykunapa yapakuyninqa 49mi, kinsa ñiqin angelpa ñawpaqninpi, paymi yupay 50ta rikuchin.
Soqta pusaq t’aqakunaq siq’in qallariyninqa “23” nisqa waymarkkunam, tukuyninqa ima “23” waymarkkunam; hinaspa capítulo 26-ta, 27-ta, 28-tawan yapaspa tarisqa yupayqa “81” nisqam, chayqa sacerdotekunaq unanchaqninmi, chaytaqa kikinkuna versículokunapi churasqa kachkan, maypichus yawar jich’ayta reqsichin, chay yawartaq Hanaq Pachapi Hatun Sacerdoteqa hatun sacerdoteyuq ministracionninpi llamk’achinqa. Chayraykum capítulo “81”pa sutinqa The Desire of Ages nisqapi Mateo 28-man hina sayarichisqa kachkan.
“Capítulo 81— ‘Señorqa Kawsarimpusqanmi’”
“Kay kapituluqa qallarin Mateo 28:2–4, 11–15 nisqapi.” El Deseado de Todas las Gentes, 780.
Yupay “81”qa sacerdociota sut’inta rikuchin, chaymanta Levítico 8pi sacerdotekunapa qanchis p’unchay consecraciónninku rikuchisqa kachkan. Números qillqapa 8 kaq capitulopin Levita runakunapa pichaychasqan rikuchisqa kachkan. 2 Crónicaspiqa, “81” sacerdotekuna rey Uzíasman sayarinku, hinaspataq chay pasajepa rimariyninmi sut’inchan pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa sellosqa willakuyninta sayachin.
Ichaqa kallpasapa kachkaptinmi sunqun hatunchakuspa paypa chinkayninman oqarikurqan; imaraykuchus Señor Diosninpa contranpi huchallikurqan, hinaspan Señorpa templonman haykurqan inciensota rupachinampaq, inciensopa altarininpi. Hinaspan sacerdote Azarías qepanta haykurqan, paywan kuska pusak chunka sacerdotekuna Señormanta, sinchi qharikuna kaspa. Paykunataq rey Uzíaspa ñawpaqninpi sayarirqanku, hinaspan nirqanku: Manan qanpaqchu, Uzías, Señorman inciensota rupachiyqa, aswanpas Aarónpa churinkuna sacerdotekunallapaqmi, inciensota rupachinankupaq churakusqa kasqankurayku. Lloqsiy santuario-manta; huchallikunkinmi; manataqmi chayqa qanpa yupaychasqa kayninpaq kanqachu Señor Diosmanta.
Chaymi Uziyasta piñakurqan, makinpin inciensota rupachinapaq q’uwinata apaspa. Sacerdotekunawan piñakusqanrayku, lepra unquyqa urqukurqan urkunpi, sacerdotekuna ñawpaqninpi, Señorpa wasinpi, inciensopa altarnin ladomanta. Hinaptin kuraq sacerdote Azarias, tukuy sacerdotekunapiwan kuska, payta qhawarirqanku; qhawariqtinkutaq, urkunpi leprayoqña karqan. Chaymanta qarqurqanku; arí, pay kikillanpas usqhaylla lluqsirqan, imaraykuchus Señor payta maqasqa karqan. Chaymi rey Uziyas wañunan p’unchaykama leprayoq karqan, sapallan wasipi tiyaspataq, leprayoq kasqanrayku; Señorpa wasinmantan t’aqasqa karqan. Chaykamataq churin Jotam reypa wasinpi kamachiq karqan, hallp’a llaqtapi runakunata juzgaspa. 2 Crónicas 26:16–21.
Pusaq chunka hukni yupaychasqa unanchasqa hinaqa tinkichisqa kashan sacerdotekunawan, paykuna Uziyapa kallpachakuyninkunata hark’arqanku yupaychana wasipi sacrificiokunata haywananpaq. Uziyapamanta pasajepa profetiku kaqninqa tinkun Daniel chunka hukniyuq kapítulopi chunka hukniyuq, chunka iskayniyuq versículokunapa profetiku kaqninwan. Iskaynin pasajekunapas reqsichinku huk uray llaqtapa reyniyuqta, sonqon hatunchasqa kaqtin awqanakuy atipayninkunamanta, aswanpas chayraq qhipa atipayninmanta huk hanaq llaqtapa reyniyuqpa contranpi. Daniel chunka hukniyuq kapítulopi chunka hukniyuq versículon Ptolemywan Raphia maqanakuypi hunt’akusqankamaqa, paypas, Uziyapa hinallataq, Jerusalén llaqtapi yupaychana wasipi sacrificiota haywanayta maskharqan, ichaqa sacerdotekunam payta hark’arqanku. Siki siki patapi, iskay testigokunam reqsichinku chay Ucrania maqanakuytaña, yaqapas tukuq.
Yuyay munasqa *The Desire of Ages* qillqap pusaq chunka hukniyuq kaq capitulonqa, Mateo 28 nisqapi sayarispan, Cristota hanaq pacha Hatun Sacerdote hina llamk’ayninta qallarinanpaq wicharisqanta reqsichin.
Kunanmi rimarisqanchikkunamanta kaymi aswan hatun yuyaynin: Chayna hatun sacerdoteyoqmi kanchik, paymi hanaq pachakunapi Hatun Atipaqpa tiyananpa paña ladonpi tiyachisqa kachkan. Hebreos 8:1.
Yupay “81” nisqaqa sacerdotekunapa unanchanmi, chaymanta capitulokuna 26, 27, 28; Mateo qillqapi kimsa ñiqin siq’ipi kimsa ñiqin patapi yapasqaqa 81mi. Iskay ñiqin patapi yapasqaqa 49mi, huk ñiqin patataq 23mi. Pusaq chunka hukniyuqqa pusaq chunka sacerdotekunatawan huk hatun sacerdotetawanmi Uziyaspa testimoniopin rikuchin. Kay nivelpi pusaq chunka sacerdotekunaqa runallam, hatun sacerdotetaq Divinunmi. 81 yupayqa Divinidadwan runakaywan huñusqanta rikuchin. Pusaq chunka hukniyuq yupaypi huk yupayqa Divinidadtam rikuchin.
Chunka hukninpi chunka hukniyuq yupaypi runakayninta, hinallataq Dios kaynintapas rikuchin. Chunka iskayniyuq hukniyuq yupaypi kaq hukqa Dios kayninta rikuchin, iskay chunkaqa runakayninta. Iskaywan hukwan tinkisqa kaqtaqa Emmausman ñanpi puriq discípulokunapi rikuyta atin.
Kimsaq hukllaq tantanakuyqa runakayninta hinallataq Dios kayninta rikuchin, Shadrach, Meshach, Abednego nisqakunapa nina hornopi rikuchisqan hina.
Tawa hukniyuq chaymanta hukwan tinkisqa rimayqa reqsichinmi, Dios kaywan runa kay tinkisqa chusku kaq miraypi hunt’asqa kasqanta.
Pichqawan hukniyuq tantanakuyqa qari kasarakuyta hamuqta suyaykachasqa pichqa sipaskunata reqsichin.
Soqta hukniyuq ujllayqa runapa qanchis p’unchaw samana p’unchawwan tupanakusqanta rikuchin, chaypa Patrunqa Dios kayninmi. “Soqta” yupayqa runapa unanchaqninmi, hukñataq Cristomi.
Qanchis hukninwan huñusqa riksichin Laodicea sutiyuq qanchisñiqin iglesiapa Filadelfia iglesiapa kawsayninman tikrasqanta.
81qaqa huk sacerdotekunapa unanchanmi, hinallataq paykunapa hatun sacerdote-wan tupanakuyninta.
Isqun kaq hukniyuq tupanakuyqa hunt’asqa kayta reqsichin. Wiksayqa isqun killakuna. Noéman pusqaq isqun miraykuna karqan, chaymanta qhipapi isqun miraykunataq pactoman pusarqan. Jesúsqa isqun hora p’unchawpi samayninta saqerqan. Isqun kaq hukniyuq tupanakuyqa paypa llaqtanta sellay llamk’aypa tukukuyninta reqsichin.
Kay hinallpi, hukninqa runakayninwan Hinallataq Dios kaywan huñusqanmanta kikinmi. Iskayniyuqqa yachachiq Diosmi, runakayninta yachachispa. Kimsayuqqa kimsa angelkunapa willakuyninmi, chaymi iskayniyuqpi paykunaman yachachisqa willakuyqa. Tawa niyuqqa tawa kaq mirayta reqsichin, chayhinataq reqsichin pichqa yuyaysapa sipaskuna rikurimusqanku profetiku historiata, hinaspa soqta kaq kamaynin p’unchawwan sut’inchasqa hina musuqmanta kamasqa kasqankuta. Chaymanta qanchis kaq pataqa Filadelfiaman muyuriyta reqsichin, hinaspa pusaq kaq qanchismanta kasqan pakasqa imayna kaynintapas. Chay pachapin pactoq rimanakuy hunt’asqa kachkan, hinaspa “81” nisqawan sut’inchasqa sacerdociyo hoqarisqa kachkan llank’ayta tukuchanampaq, chaytaq isqun yupaywan sut’inchasqa kachkan. Sapa patapin huk yupayqa Judá ayllumanta León nisqa kachkan, payqa Palmoni sutiyuqpas, Admirable Numerador nisqapas. 81qa sacerdotekunapa unanchaqninmi. Palmoniqa llapa yupaykunata kamarqan.
Chunka iskay chunka iskayniyuqpa kuskanmi chunka hukniyuq, hinaspata iskayninku qawachinku Dios kaywan runa kaywan huñusqa kasqanta. Qayna p’unchaykunapi qillqasqa huk artikulopi ishkay rimaykunata churarqani, chaykuna qallariytawan tukukuynintawan riman.
Ñawpaq willakuyqa reqsichirqanmi Ellen Whitepa ñawpaq santuario ricuyninkunapi, qhawachisqa kasqanta sábado kamachikuyqa wakin kamachikuykunamanta aswan k’anchariqta rikurisqanta. Hinallataq qhawachisqa karqanmi qhipa p’unchaykunapi “encarnación yachachiy” llamp’u k’anchaywan churasqa kasqanta. Sábadom ñawpa qallariypi k’anchay karqan, chaymi tukukuypi encarnación yachachiyta rikch’achirqan. Divinidadwan humanidadpa huñunakuyninmi encarnación yachachiyqa, imaraykuchus chayqa Cristopa runa aychata Hina pay kikinman hap’ikuyninmanta yachachiymi, chayhinataq ejemplota churarispa, divinidadwan humanidad huñusqa kaspa mana huchallikusqanta.
Chunka hukniyuq yapas chunka hukniyuq iskay chunka iskayniyuqmi kan, chaymanta chunka hukniyuq yupaymi sapa chunka iskayniyuq capítulo-manta rimanakuy línea-kunata qallarin, sapankataq iskay chunka iskayniyuqwan tukukun. Qillqakuna ukhupi capítulo chunka hukniyuqkuna hinallataq versículo chunka hukniyuqkuna pachaq tawa chunka tawa waranqa akllasqa runakunapa señalkuna-ta rikuchin.
2014
Ukraniapi awqaq guerraqa 2014 watapi qallarikurqan, hinaspataq huk pachak tawa chunka tawa waranqa sellaqkunaq wichay tiempomanta hawapi rikuriy linianta kaynin.
Uray llaqtamanta reyqa piñasqa hinan kuyurinqa, lloqsimuspataq paywan maqanakunqa, chay norte llaqtamanta reywan; hatun achka runakunata huñunqa; ichaqa chay achka runakunaqa paypa makinkunaman entregasqa kanqaku. Daniel 11:11.
18 julio killa, 2020
Punta ñakariy karqa Jesuspa qhipakunaynin Lazarota kawsarichiq rinanpaq, hatun milagro tukuchiqninta, Diospa sellonta ima. Jesus tawa p’unchawta suyarqa Lazarota kawsarichinankama. Juanpi kay versículoqa Juanpa evangelionpi sut’inchasqa qanchis milagrokunamanta qhipaqninta reqsichin. Ñawpaq kaq karqa yakuta vinoman tukuchiy. Achka k’anchaymi kan kay qanchis milagrokunata yuyaykuspa, Juan 11:11pi tukukuqta; hinaspapas llapa teologokunam acuerdopi kanku Juanpi qanchisllam milagrokuna kasqanmanta, chay milagrokuna chiqap sut’inchasqa kasqanrayku. Chayraykum mana yupaychankuchu Cristopa kawsarimuyninta pusqayuq señal hina; ichaqa milagrom karqa, hinaspa Paypa kawsarimuyninqa pactopa señalanmi, chaymi Juan qillqapi kawsarimuyqa pusqayuq milagrom, qanchismanta kaq, ñawpaq qanchis milagrokunapas Paypa kawsarimuyninpa atipayninwan rurakusqanrayku.
Kaykunata rimarispataq, chaymanta payqa nirqan paykunaman: Amigoyku Lázaro puñushan; ichaqa risaq payta puñuymanta rikch’achinaypaq. Juan 11:11.
Julio, 2023
2023 watapi julio killapi, ch’in pampa ukhumanta qapariq simiqa kawsaypa Espiritunta hap’iq willakuyta qaparimuq qallarisqa.
Kimsa p’unchay huk kuskan p’unchay qhipamanqa, Diosmanta kawsaypa Espíritu paykunaman haykurqan; chaymanta chakinkupin sayarirqanku. Paykunata rikukuqkunapaqtaq sinchi manchakuy urmaykurqan. Apocalipsis 11:11.
Juanqa paqarin Inti punchaw kamachiymanta pusqon p’unchaw ñawpaqta, paypa taytan Zacarias rimarinqa Inti punchaw kamachiyllapi kasqanrayku. Juanpa sutinqa Zacariasmanta Juanman tikrasqa Inti punchaw kamachiyllapi, maypichus sutin tikrasqa kasqan huk rimanakuyta riqsichin. Paqarisqanqa rikch’an wañuchisqakunapa kawsarimusqanta, 18 julio 2020 p’unchawpi ñankunapi wañuchisqa kasqankumanta.
Cheqaqmi niykichis, warmikunaq wiksanmanta paqarisqakuna ukhupi manam hukpas Juan Bautistamanta aswan hatunqa hatarirqanchu; chaywanpas hanaq pacha qhapaq suyupi aswan pisinnaq kaqpas paymanta aswan hatunmi. Mateo 11:11.
2024
Isaiyasmi rikuchin 1849 watapi hunt’asqa iskay ñiqin huñunata. Chay iskay ñiqin huñuy qallarin 2023 watapi julio killapi, tukukun Diospa llaqtan sellasqa kaptin.
Chay p’unchaypiqa pasaqmi, Señorqa makinta yapamanta iskay kutita oqarinqa llaqtanpa puchuqninta kutichimunanpaq, pisi qhepakusqankuta Asiriamanta, Egiptomanta, Patrosmanta, Cusmanta, Elammanta, Sinarmanta, Hamatmanta, hinallataq lamar qochapi islankunamantapas. Isaías 11:11.
Inti lawmanta aswanraqpiqa Domingo p’unchaw kamachikuy manaraq chayamuchkaptinmi karqa
Jesusqaña tukurqanña atipayninwan yaykuyta, chayhina sut’ichispa Chawpi Tutapi Qapariymanta domingo kamachikuyman tikrayta; paywan kachkan chunka iskayniyoq discípulonkuna, paykunaqa ñam akllasqa kasharqanku domingo kamachikuy manaraq chayamushaqtin.
Jesúsqa Jerusalénman, hinallataq temploman yaykurqan; llapa imakunata muyuriqta qhawarispaña, ch’isiyamusaqtintaq, chunka iskayniyuqwan kuska Betaniaman lluqsirqan. Marcos 11:11.
Sichusqa kasqan pachapi pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapi, domingo kamachiy ñawpaqmanlla, Dios kay qhariwan runa kay warmiwan huñunakuy tukukun, iskayninku wiñaypaq hukllaña kanku, pampachanakuyqa tukusqa kaptin.
Chayqa hina kaptinpas, Señorpiqa qhariqa warmimanta mana sapañachu, warmipas qharimanta mana sapañachu. 1 Corintios 11:11.
Saraypa milagru qispikuynin, 1863 watapi hatarikuq chiqnisqamantapacha unayña suyachisqa qispiy, hunt’akun Apocalipsis chunka iskayniyuq warmi iskay wawakunata wachachkaptin. Ñawpaq wawa chayamun Chawpi Tuta Qapariypi, iskay kaq wawaqa Domingo kamachiypi. Iskay kaq lluqsiq wawaqa puka p’ituta apaq karqa, chaymi Jericó llaqtapi Rahabpa señalninta rikuchin.
Iñiyninwanpasmi Saraqa kallpata chaskirqan mirayninta hap’iyta, chaymanta wawata wachakurqanña edadnin pasasqa kashaqtinpas, prometeqnin Diospa cheqaq kasqanta hap’iqtin. Hebreos 11:11.
Domingopa kamachikuy Laodiceapaq
Jeremías sut’inchan Laodicea nisqa Qanchis Punchaw Adventista iglesiapa taripayninta.
Chayraymi Señor nin: Qhawariychis, paykunaman mana allinta apamusqayki, chaymantaqa mana ayqekuyta atinqachu; noqaman waqyakamuptinkupas, manam uyariqchu saqesaq. Jeremías 11:11.
Ezequielqa Jeremiasta taripayninta Adventismopa contranpi hinallataq qhawarimun.
Kay llaqtam mana mank’ayniykichu kanqa, nitaq qankunaqa chay ukhunpi aychachu kankichik; ichaqa noqaqa qankunata Israelpa linderonpi juzgasaq. Ezequiel 11:11.
Ñawpaq Israel runakunapa Diospa rimanakuy llaqtan hina pasaykusqanqa, Diospa ñawpaq rimanakuy llaqtata chay paykuna wischusqankumanta celokuyman churananta ima. Kayqa Adventismo patapipas yapamanta kutichisqa kachkan domingo kamachikuypi.
Chayqa ninimi, ¿paykuna mitk’arirqakuchu urmaypaq? ¡Ama hina kachunchu! Aswanqa, paykunapa urmayninrayku qespichiyqa hamun mana judiokunaman, paykunata envidiayman churananpaq. Romanos 11:11.
Adventismoqa, paypaq William Millerpa ruwasqanman hina, paykunam mana chaskinkuchu chayta, sapaqraqmi templota hatarichiq kuyuy kachkan; ichaqa Salomón hina, paypas templota hatarichirqan, paykunaqa rimanakuyta p’akirqanku, chayrayku paykunapa qhapaq suyunkuta qechusqa kanqa, hinaspa qusqa kanqa huk llaqtaman, Diospa uvas chakranta pay kamachisqanman hina allinta apanakunankupaq.
Chayrayku Señorqa Salomonman nirqan: Kayta ruwasqaykirayku, ñoqapa pactoyta manataq estatutoykunatapas waqaychasqaykirayku, imakunatataq qamman kamachirqani, cheqaqtapunin qanmanta reinota llik’irispa qampa sirviykikaman qonqa. 1 Reyes 11:11.
Filadelfiapaq dominiku p’unchaw kamachikuy
Domingokuna kamachiypi, lliw atipaq iglesiaqa kikinpa allpaman churakun, profetakuna nisqanman hina; chay allpaqa qhipa para willakuyninwan ancha puquq allpam. Jericó llaqtaqa 1863 watapi musuqmanta hatarichisqa karqan, hinaspataq domingokuna kamachiypi Jericó urmaykun.
Ichaqa allp’a, maymanman yaykunkichis chayta jap’iq, urqukunayuqmi, wayq’ukunayuqmi, hanaq pacha paraq yakuynintataq upyan. Deuteronomio 11:11.
Llaqtaqa huk qhapaq suyupaqmi, chay atipaq iglisyataq Cristoq qhapac kawsayninpa qhapaq suyuninta rikuchin. Chay atipaq iglesiapaq qhapaq suyunqa qallarin domingo kamachikuypi, paypa iglesian hoqarisqa, hatunchasqa kachkaptin llapa urqukunamanta, t’urukunamantapas aswan hanaqman.
Cheqaq runakunaq saminchasqanwanmi llaqtapas hatunchasqa kanan; ichaqa mana allin runakunaq siminwanmi urmachisqa kanan. Proverbios 11:11.
Isqun horapi kashaqninpinmi angelqa Cornelioman hamurqa, Pedrota waqyaspa apachimunanpaq kamachispa; chayhinapin reqsichin maypachachus evangelioqa mana judío nacionkunaman chayanqa, domingo kamachikuy ley nisqapi. Dios Pedrota riyta kamachiptinqa, chayqa karqa qhelqa rikuy ukhupi, mana limpio animalakunata mikhuymanta. Kayqa hunt’akun domingo kamachikuy ley nisqapi. Isqun horaqa tupachkan isqun horawan, maypachachus Cristoq wañusqan. Isqun horaqa sut’inchan huk pacha tukukuyninta, chay pacha qallarin kimsa horapi, maypachachus Jesusqa chakatasqa karqa, soqta horakuna qhepataraq wañuspa. Chayllataqmi Pedroq pacha kasqanpas, paymi alto cuartopi kachkan kimsa horapi, hinaspataq templopi isqun horapi. Huk isqun horaqa tukukun Cristoq wañuyninwan; qatiqnin isqun horapitaq Pedroqa templopi kashan Joelpa willakuyninta willakuspa. Cristoq wañuyninmi tukuchirqa Israelwan pacto relacionninta, hinaspan kicharirqa punkuta mana judío nacionkunapaq, Cornelioswan reqsichisqa.
Hinaspan, chayllapuni kimsa qharikuna ñapis chayamurqaku maypi wasipis kasqayman, Cesareamanta ñuqaman kachamusqa. Hechos 11:11.
Qankunapaqqa millaypaqmi kanqaku; aysankutaqa ama mikhunkichu, ayankunataq millaypaqta qhawankichik. Leviticus 11:11.
Kay yachayta ham qhipa qillqapiqa qatiqkasaqku.
“Mosqoypi rikurqani Diosqa, mana rikuy atisqa makiwan, huk sumaqta rurakusqa kajunta kachamuwasqanta, chunka pulgada suniyniyuq, sojta cuadrado, ébano kaspimanta rurasqa, perlaswan sumaqta incrustasqa. Chay kajunmanqa huk llavi watasqa karqa. Ñuqaqa chayllata llavita hap’irqani hinaspa kajunta kicharqani; chaypiqa, musphayninwan mancharisqaywanpas, rikurqani tukuy laya, tukuy sayayniyuq alhajakunawan hunt’asqa kasqanta, diamanteswan, ancha chanin rumikunawan, qorimanta qollqimantapas monedakunawan, tukuy tupu chaniyuqkunawan, kajun ukhupi sapa mayninpi sumaqta churakusqa; hinaspa chay hina churakusqankumanta huk k’anchayta, huk hatun lliphipiyta kutichirqanku, intiwanlla tupachiy atisqa. …”
“Uñch’uyman qawarispa, ichaqa ñawiykunaqa chay rikuywanmi llipyasqa karqan. Ñawpaq k’anchayninkumanta chunka kuti aswan hatun k’anchaywanmi lliphipirqanku. Yuyarirqaniqa aqupi pichasqa kasqankuta, chay mana allin runakunapa chakinkuwan ch’eqesqa, t’ustisqa, hallp’api sarusqa kaptinkurayku. Chay uñch’uy ukhupin sumaq allinchasqa ñiqipi churakusqaña karqanku, sapa hukninpas kikin patapi, mana ima rikuy atisqa llakiywanpas chay runapaq churaykusqanmanta. Ancha kusikuywanmi qapariq kani, chay qaparikuyniytaqmi rikch’achiwarqan.” Early Writings, 81–83.
“Qankunaqa Señorpa hamuyninta ancha karumanmi churankichik. Qhawaqmi kani qhipa paraqa [chisi chawpipi waqyasqa qapariy hinalla] chayamushan, chunka kuti aswan atiyniyuqwan.” Spalding and Magan, 5.
Kaykun yachaymanta, unanchaymanta ima tapuykunapipas qhapaq runa paykunamanta tapurqan, paykunata tarirqan chunka kuti aswan allin kasqankuta llapan layqakunamanta, qoyllur qhawariqkunamantapas, tukuy qhapaq kamachisqan suyupi kaqkunamanta. Daniel 1:18–20.