Ñawpaqmantaraqmi willaku-sqasqa karqan, “ñawpa rimanakuykuna” qhipa p’unchaykunapi kawsarichisqa kanqanmanta.
“Historiapi hinallata profecíapipas Diospa Simin sut’ita rikuchin cheqaq kaywan pantasqa kaywan unay pacha qatiq, mana tukukuq ch’aqwayta. Chay ch’aqwayqa manaraqmi tukukunichu; kachkanraqmi. Imakunachus ñawpaqpi karqan, wakmanta kutimunqanku. Ñawpaq yuyay tinkuykunaqa wakmanta kawsarimunqanku, musuq yachachikuykunataq sapa kuti rikurimullaspa kanqanku.” Selected Messages, book 2, 109.
Mana pantasqa rimanakuykunaqa supaypa huk kallpachaymi karqan Kunan Pacha Romaq ruwananman urmachinapaq; chayqa papanisqa qhipa p’unchawkunaq Romañam visionta sayachin. Kay cheqaq kayninpa ashka rikch’ayninkuna kan Adventismoq historiapin. Ñawpaq kaqmi Protestantekunawan Milleritekunaq chawpipin rimanakuy, 1843 wataq qallariqkunaq chartninpi rikuchisqa hina. Chay 1843 wataq sagrado qallariq chartninpi, mayqin chartpas “Señormi pusarqan hinaspa mana tikrasqa kanan” nisqa karqan, Diospa siminpa huk sut’i profetico cheqaq kayninman mana chiqan rikuchiq sapallan willakuyqa karqan chay pacha Protestantekunawan Milleritekunapa rimanakuyninpa rikuchisqan. Protestantekunaqa Daniel qillqapi chunka hukniyuq kapitulo, chunka tawañiqin versiculopi “llaqtaykikunaq suwa runakuna” nisqata Antiochus Epiphanes kasqanta reqsichirqanku; ichaqa Milleritekunaqa Roma kasqanta yacharqanku.
“164 Antiochus Epífanespa wañuynin, payqa, hinaqa, manam sayarirqanchu Príncipespa Príncipenpa contranpi, imaraykuchus payqa wañusqa karqan 164 watakunañam ñawpaqta, Príncipespa Príncipen nacekunanman hina.” 1843 Pioneer Chart.
Chaymanta qhipamanqa James Whitewan Uriah Smithwan ima rimanakuymi karqa Daniel qhapaq chunka hukniyuq t’aqapi “chinchaymanta rey” nisqapa allin reqsichisqanmantapuni. Jamesqa allintam reqsichirqa Daniel chunka hukniyuqpa tukuynin versículokunapi “chinchaymanta rey” nisqaqa papal Roma kasqanta, utaq ñoqa sutichasqay hina kunan pacha Roma kasqanta. Smithqa nisqantaqmi Daniel qhapaq chunka hukniyuq t’aqapi, kimsa chunka suqta versículopi, “chinchaymanta rey” nisqaqa Diosta mana iñiq Francia kasqanta.
“VERSO 36. Hinaspa qhapaq runaqa munasqanman hina ruranka; payqa kikinta hoqarinqa, hinaspataq tukuy dioskunamanta aswan hatunman churakunku, hinaspataq dioskunapa Diosninpa contranpi musphaymanta rimaykunata rimanka, phiñakuynin hunt’akunan kama allinriq rinqa; imaraykuchus churasqa kaqqa rurasqa kanqa.
“Kaypi riqsichisqa reyqa mana atinchu qhipa qhawarisqa kikillan atiyniyta niyta; chayqa, papal atiyniyta; imaraykuchus kay sutinchaykunaqa mana allinchu kanman chay atiyniyman churakuspa.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 292.
Smithqa paypa “sapa rakiy” nisqanta churarqan maypichus nerqa: “Kaypi rikuchisqa reyeqa manan atinqachu kikin kallpata niyta qhepa qhawarisqa karqanman hina; chayqa, papal kallpa; imaraykuchus sut’ichaykunaqa mana allinchu kanku chay kallpaman churaptin,” nispa. Diospa Siminqa hayk’aqpas manan pantanchu, hinaspataq runapa huk yuyayniwan kay pasajepa sut’i gramatical ruwayninta qichuyqa gramaticalmanta pantasqañam. Versículopi nin “hinallataq rey,” nispa; chayqa mañanña reqsisqa reyqa kikin rey kananpaq, mayqen reychá ñawpaq pasajepi rikuchisqa karqan chay. Manan ima pruebapas kanchu musuq reymanta, hinaspataq Smithqa takyachinmi “kikin kallpa mayqen qhepa qhawarisqa karqan” nisqaqa “papal kallpa” kasqanta. Payqa libronpi riqsichinmi versículo kimsa chunka hukniyoqmanta pichqa chunka pichqayoqkama papal kallpa kasqanta; hinaspataq versículo kimsa chunka suqtayoqpi mana ima gramatical prueba kasqanrayku musuq reyta reqsichinankupaq, payqa sapallan rimarin qhepanpi hamuq versículokuna mana papal kallpapa profético característicankunata rikuchisqankuta. Chayraykun payqa Franciamanta yuyayninta churan.
Smith sut’ita chusku chunka versículoman chayaykuptin, paypa sapallan yuyaychasqan private interpretaciónninwan hatarichisqan pantasqa profético plataforma payta saqen kimsa ñanpi guerra kasqanta reqsinanpaq; chaymi paypa yuyaykuykunaman hina surpa reyninta Egiptowan reqsichin, mayqinchus chay versículopi Franciaman “tanqanakun”, hinallataq Turquíatam norte reyninman reqsichin, mayqinchus paypas Franciaman hamun. Chay runaq yapasqan interpretaciónmi huk profético modelo ruwarin, chaywan Smith sut’ita literal Armagedón kasqanta reqsichin, maypichus Turquía Jerusalénman purin, runaq probaciónninpa tukukuyninta señalananpaq, Michael hatariptin. Adventismopa historiampiqa achka librokuna allinta qelqasqa karqan, chay hina huk aplicación nisqapa pantasqanta cheqaqta reqsichispa.
Kay qillqap qasqachu manam Uriah Smithpa sapallan yuyayninmanta rikurimusqan rurunkunata rimaychu, aswanqa chaylla reqsisichiyta munan, imayna ch’aqway qallarirqan pay sapallan yuyayninta wiñachiyta qallarisqanmantapacha; imaraykuchus James White pantasqa qhawananta hark’arqan, chaymi huk ch’aqway siq’i Adventismopi rikurirqan, maypichus Roma llaqtapa allin reqsisqanta pantasqa churaywan maqasqa karqan.
Daniel qillqapi “sapa p’unchaw” nisqamanta hatun unay-unnin suyarisqa ch’axwaypas karqan, chaypim Laodicea Adventismo qhipaman urmaykuq Protestante qhawariyta chaskirqan, Daniel qillqapi “sapa p’unchaw” nisqata Cristoq santuariopi ministiryuyninwan reqsichispa, chaymi churanakuyta rurarqan sayarichisqa kallpachaq qallariy chiqaq yachachiywan, mayqenchus “sapa p’unchaw” nisqa pagano Romaq unanchaqnin kasqanta yachachin.
Chaymantaqa rikurqani “sapa p’unchay” nisqaman tupaq (Daniel 8:12) “sacrificio” simiqa runakunaq yachay-sapa kayninwan yapasqa kasqanta, mana qillqasqa nisqaman pertenecesqantachu, hinaspataq Señor allin yuyayta qorqan taripay pacha qayakuyninta willaqkunaman. Huñunakuy kasqan p’unchaykunapi, 1844 watamanta ñawpaqta, casi llapaqmi “sapa p’unchay” nisqamanta allin qhawariypi hukllachasqa karqanku; ichaqa 1844 watamanta qhipaman pantasqa musphaypi, wak qhawariykunata chaskirqanku, hinaspataq tutayaywan pantasqa musphaymi hamurqan. Pachaqa manam 1844 watamantaqa pruebayuqchu karqan, nitaq manam hayk’aqpas yapamanta pruebayuq kanqachu. Primeros Escritos, 74.
Tukuy pacha tukukuypi, 1989 watapi, Daniel chunka hukniyuqpa qhipa suqta versículonkuna kichasqa kaptin, chaymanta hanaq llaqtamanta qhapaq reyqa Roma papal nisqa kasqanta reqsisqa karqan, hina James White ñawpaqta Uriah Smithwan rimanakusqanpi sut’ichasqanmanta. Whiteqa “sutin sutinman” nisqa yachay ñanta rurarispa Smithpa pantasqanta kutichirqan. Whiteqa nirqan: Daniel iskaypi qhipa atiyniyuq munay representasqa kaptin Roma, Daniel qanchispi qhipa atiyniyuq munay representasqa kaptin Roma, hinaspa Daniel pusaqpi qhipa atiyniyuq munay representasqa kaptin Roma, chayqa kimsa testigokunapa llineankunapi Daniel chunka hukniyuqpi tukukuyninman chayamun chay atiyniyuqqa Roma kan, manan Smithpa nisqan hina Turquíachu.
Kimsakuna angelpa proféticokunapa kimsa kaq kuyuy, 1989 watapi qallarisqa, 2001 wata, setiembre killapa 11 p’unchawmanta huk chhika qhipamantaqa Joel qillqapa ñawpaq kaq capítulo nisqamanta huk ch’aqwaywan uyarisqa karqa. Ñawpaq pichqa versículokunapi, iskay testigokuna, ñawpaqta miraykunamanta, chaymanta insectokunamanta, Roma llaqtamanta Adventismoman apamusqa huk wiñayllata aswan mana allin tukuchiyta reqsichinku. Profecíapi “machasqakuna”, Isaías nisqanman hina, “Jerusalénpi kamachiq asipayakuy runakuna” kanku. Paykuna tawa kaq, tukukuq miraypi rikch’arin. Chay wiñayllata aswan mana allin tukuchiyqa espíritu nisqapi tukuchiymi, imaraykuchus qhepa p’unchaykunapa Jerusalénninta rimashan, hinaspa 1863 watapi hatariq rebeliónmanta pacha, Laodicea sutiyuq Qanchis p’unchay Adventistakunaqa Roma yachachiykunata wiñayllata upyarqanku.
Kay Pethuelpa churin Joelmanman hamuq Señorpa simin. Uyariychik kayta, machu runakuna; hinallataq allpapi tiyaqkuna llapaykichik, uyariychik. ¿Kayqa karqachu qankunapa p'unchayninpi, icha taytaykichikkunapa p'unchayninkupipas? Willakuychik wawallaykichikman kaymanta; wawallaykichikpas willachunku paykunapa wawankunaman, paykunapa wawankunapas huk qatiq mirayman. Langostapa ñawpaq mikhusqan puchuqtaqa huk langosta mikhurqan; langostapa puchusqantataq t'ukuruku mikhurqan; t'ukurukupa puchusqantataq kuru mikhurqan. Rikch'ariychik, machasqakuna, waqaychik; qapariychik, vinota upyaqkuna llapaykichik, musuq vinomanta, simiykichikmanta kuchusqa kasqanrayku. Joel 1:1–5.
Nueva York llaqtapi hatun wasi-sayakuna urmaykuyta qhipaman, entiendisqa karqan chay qhipa paraqa chaymanta qallarisqanta “ch’iqchiyta”, hinallataq Habacuc iskay kaq capitulopi ch’aqway, mayqinchus Millerita historiapi hunt’asqa karqan, huk kutiqmi yapamanta puririchkanña. Chay ch’aqwayqa karqan allin profético metodologiamanta.
Ñuqaqa ricchakuyniypi sayasaq, torre patapipas churakusaq, qhawasaq ima nisqanta ñuqaman, hinallataq ima kutichiytaq kachwan aswan allinchasqa kaptin. Hinaptin Señorqa kutichiwaraq, nispa: Qillqay musqhoyta, sut’itaq ruwachiy tablaskunapi, ñawirisqanmanta kallpachakunampaq. Musqhoyqa churasqa p’unchawpaqraqmi kashan, ichaqa tukukuyninpi rimanqa, mana llullakuspa; suyasqa hina unaychakuspapas, suyapay; cheqaqtapuni hamunqa, mana unaychanqachu. Qhawariy, hatunchakusqa almaqa manam chiqapchu paypi; ichaqa justo runaqa iñiyninwanmi kawsanqa. Arí, vinowan huchallikusqanrayku, payqa hatun tukuq runam, manataq wasinpi qhipanqachu; munayninta ukhu pacha hina mast’arinqa, wañuy hina kaspa mana hayk’aqpas saqsachikunqachu, aswanpas llapa suyukunata payman huñun, llapa llaqtakunatataq payman tantiyan. Habakkuk 2:1–5.
Habacuc iskaypa pruebakuyninmi rikch’achirqan pachak tawa chunka tawayuq waranqa runakunapa kuyuyñinpa pruebakuyninta, chayqa qallariqmi Apocalipsis chunka pusaj qhapaqninpi atiyniyuq angel uraykamuptin 11 septiembre 2001 watapi. Chaymantataq huk ch’aqwaymi qallarikurqan, 1843 watapa ñawpaq kamachiqkunapa chartanpi rikuchisqa Adventismopa cimientonkuna patapi sayaqkunawan, hinaspa chay Habacucpi “vinowan” huchallikuqkunawan, paykunaqa Joelpa “machasqakuna” karqanku, chaymanta “rikch’arirqanku,” ichaqa “musuq vinon” siminkumanta kuchusqa kananpaqlla.
Hebreo simipi “reproved” nisqapiq versículo hukniypi nin “argued with” nisqami. Millerita ricchariq qhawariqkunaman qusqasqa ch’aqwayqa sut’inchasqa karqa 1843 watapi ñawpaq chartpi, mayqinchus rurasqa karqa mayo killapi 1842 watapi, kay versículokuna hunt’asqa kananpaq. Huk clase runakuna, paykunaqa iñiyninkuwan kawsaspa, ch’aqwaypi karqaku chay pacha profético kunan chiqaq willakuyninmanta, huk clase runakunawan, mayqinkunaqa vinowan huchallikuspa pantarqaku. Paykunaqa Joelpa machasqankunam, mayqinkunaqa rikch’arimunku tarispa vinoqa, doctrina nisqapa unanchan kaspa, siminkumanta kuchusqaña kasqanta. Paykunaqa Isaíaspa Efraínpa machasqankunam, mayqinkunaqa Jerusalénpi kamachinku hinaspa mana atinkuchu sellasqa librota entiendenaykuta.
¡Ay ay, orgullopa coronanta Efraínpa machasqankunapaq, paykunaq sumaq k’anchayninqa ch’akiyta qallarisqa t’ika hina kasqanrayku, vinowan atisqa runakunaq wiriraq qhichwakunaq umanpi kasqanrayku! Qhawariy, Señorqa atiyniyuq, kallpayuq hukta kani; chayqa runtu para wayra hina, chinkachiq tempestad hina, sinchi unu mayukunamanta hunt’asqa lluqsimuq hina, makinwan allpaman wikch’uykunqa. Orgullopa coronan, Efraínpa machasqankunaqa chakikuna ukhunpi sarusqa kanqaku.... Sayaychis, musphaychis; qapariychis, waqyaychis: machasqa kanku, ichaqa mana vinowanchu; suysunku, ichaqa mana sinchi upyanawanchu.... Chayrayku uyariychis Señorpa siminta, qamkuna asipayasqa qharikuna, kay Jerusalénpi kaq llaqtata kamachiqkuna. Señorqa qamkunaman sunqunpi sinchi puñuy espirituta taqwiriykusqa, ñawiykichistapas wisq’asqa; profetakunata, kamachiqniykichiskunata, qhawariqkunatapas pakasqa. Llapa rikuyqa qamkunapaq sellasqa libroq siminkuna hina tukusqa; chay librota yachaqman quspanku, nispa: “Ama hina kaspa, kayta ñawiriy”; paytaq nin: “Mana atinichu, sellasqa kasqanrayku.” Hinaspataq libroqa mana yachaqman qusqa, nispa: “Ama hina kaspa, kayta ñawiriy”; paytaq nin: “Mana yachaqchu kani.” Isaías 28:1–3, 14; 29:9–12.
Habacucpa rimanakuynin, Efraínpa machasqakunawan Diospa profetakuynin Simi nisqanman iñispa puriqkunawan kuska, sut’inchasqa kashan Isaíaspa willakuyninpi allin metodologíawan mana allin metodologíapa chawpipi rimanakuy kasqanmanta; Isaíasqa sut’inchanmi “línea sobre línea” nisqa metodologíam machasqakunata urmachispa wañuywan rimanakuyman haykunankupaq kasqanta.
Ichaqa paykunaqa vinowan pantarqanku, sinchi machachiqwanpas ñanninkumanta lluqsirqanku; sacerdotepas profetapas sinchi machachiqwan pantarqanku, vinomanta millp’usqa kanku, sinchi machachiqwan ñanninkumanta lluqsisqa kanku; rikuypi pantanku, juicioypi takanku. Tukuy mesakunaqa q’echqaywan millay qhelliwan hunt’asqa kanku, chayhinaqa mana mayqin cheqapas ch’uya kanchu. ¿Pitaq yachachinqa yachayta? ¿Pitaq entiendenqachinqa doctrina-ta? Ñuñumanta qechusqakunatachu, ñuñuymanta rakisqakunatachu. Kamachikuyqa kanqa kamachikuy patapi kamachikuy, kamachikuy patapi kamachikuy; siq’i siq’i patapi, siq’i siq’i patapi; kaypi aslla, chaypipas aslla: imaraykuchus qhapaq simi mana allin rimayniyuq labio-kunawan, huk simipi rimarinqa kay llaqtaman. Paykunaman nirqan: Kaymi samay, maypin utqaychasqa runata samachinkichik; kaymi muskch’ariy; ichaqa mana uyariyta munarqankuchu. Chaywanpas Señorpa siminqa paykunapaq karqa kamachikuy patapi kamachikuy, kamachikuy patapi kamachikuy; siq’i siq’i patapi, siq’i siq’i patapi; kaypi aslla, chaypipas aslla; chayhina paykuna rinaankupaq, qhipaman urmanaankupaq, pakisqa kanaankupaq, toqllapi urmanaankupaq, hap’isqa kanaankupaq. Chayrayku uyarichiychis Señorpa siminta, qamkuna asipayasqa qhari-kuna, kay Jerusalénpi kaq llaqtata kamachiqkuna. Imaraykuchus qamkuna nirqankichik: Wañuywan pactota ruwasqayku, uku pachawanpas acuerdopi kashayku; llimp’iq muchuy pasanqa chayqa, manam noqaykumanqa chayamunqachu: llullakuyta pakakuna wasinchikta hina rurayku, llulla kaypa uranpim pakakusqayku. Isaías 28:7–15.
Chaymantapas Isaiasqa reqsichin imatachus Dios churarqa Habacucpa ch’aqwayninman, machasqakunaman juicio hamunanpaq; chayqa karqa cimiento rumi, Levitico iskay chunka suqtaq pusaqniyuq “qanchis kuti”, chaymi karqa ñawpaq kuti profecía, chayta Gabrielwan angelkuna pusarqanku William Millerta unanchanampaq.
Chaymi hinaspa Señor Dios nin: Qhawariy, Sionpi huk rumiymi churani cimiento hina, huk rumi allinta pruebasqa, chanin esquina rumita, huk seguro cimiento; pipas paypi creenqa mana utqaymanchu llusp’enqa. Juiciotapas churasaq cordelman tupuqman hina, chaymanta justicia plomadaman hina; chaymanta chikchi llullakuna pakakuyta pichaspa apanqa, unuypas pakakuna cheqanta pampachinqa. Hinaqtin wañuywan rurasqaykichik tratoykichik p’akisqa kanqa, infiernuwan acuerdoykichikpas mana sayanqachu; phawaylla llaquy castigo pasaqtin, chaywanmi sarusqa kankichik. Isaías 28:16–18.
Manaraqqa Señorqa llaqtantata ñawpaq ñankunaman kutichisqan qhepamanta, 2001 watapi septiembre killapa 11 p’unchawmanta qallarispa, kuyuypi chayasqa huk huñu karqan, paykunaqa Joelpa tawa chirikunata kinsañiqi ayqaymanap waqakuynin Islam nisqaman sut’ichiqta yuyarqanku. “Líneamanta líneakama” nisqa metodologíata Diospa llaqtanman chay qhepa wiñaymanta runakunaman kicharisqa kaptin, huk hatun profecía kamachiy reqsirisqa karqan. Chay kamachiyqa profecíapa kimsa kuti mañakusqanmi, hinaspa Joelpa tawa mirayninkuna kinsañiqi ayqaymanap waqakuynin Islam nisqata sut’ichisqanta nisqaku huñuqa, profecíapa kimsa kuti mañakusqan kamachiyta pantasqa hina churaykuspankumi, pantasqa churakusqankuta sayachinankupaq.
Chayqa 2014 watakunapi Satanás kay kuyuriyman yaykuyta saqisqa karqan, Gran Bretañamanta Australiamantawan hamuq homosexual “woke” agenda nisqawan, hinaspa chayqa Daniel qillqapi chunka hukniyuq capítulo, hukmanta chunka pichqayuq versokamak rikuchisqa historiapa llulla hamut’ayninpi sayaspa atacasqa karqan. Homosexualnisqa qhapaqkuna, kay kuyuriyta pakallamanta yaykuspa atacaqkunaqa, qhipaman nirqanku Adventismoqa Roma papaman pampachakuyta mañakunan kasqanta, anticristo nisqapaqqa llulla tumpasqakunata ruwasqanrayku, nispa, Roma papata. Kay ataquepa yuyayninqa kay kuyuriyta wañuchiy karqan, hinaspa aswanraq Daniel 11:1–15 nisqa kikillan pasajepi pantayta paqarichiy karqan, maypichus “llaqtaykikuna suwaqkuna” reqsisqa kashanku.
Tukuy kay churanakuykunaqa Satanaspa huk yuyayllan karqa papal Romapa unanchanta pantachinapaq. Ima musuqpas intipa urayninpi mana kanchu, sutinchayqa kawsaypi kaq aswan yachaq runam nisqanman hina. Kunan p’unchaypi churanakuyqa yapamanta Romapa reqsichisqa kayninmanta sayarin, “llaqtaykipa suwaqkuna” nisqawan unanchasqa. Chay musuq hinaspa sapallanpaq qhawariy nisqanqa “llaqtaykipa suwaqkuna”qa Estados Unidos kasqanta nin, chayta ruwaspataq sut’ita mana yachankuchu kayqa Milleritakunawan Protestantekunawan ñawpaq kaq churanakuy hina kikinlla kasqanta, hinaspa chunka suqta pachak watakunaq qillqaqnin John Heywoodman yupaychasqa machu rimayta, chaymi nin: “Qhawariyta mana munasqankumantaqa mana pipas paykunamanta aswan ñawsa kanchu.” Huk huknirisqa rimayninqa kaymi: “Uyariyta mana munasqankumantaqa mana pipas paykunamanta aswan upa rinriyuq kanchu.” Aswan allin yuyayman hina, achka runakuna mana yachankuchu kay rimayqa Heywoodman yupaychasqa kasqanta, nitaq entiendenkuchu Heywoodpa rimayninqa Bibliapi qillqasqa t’aqakunaqmantam hamun, hinaqa Jeremiaspi, Isaiaspi, hinaspa Jesuspa Musuq Testamento ukupi nisqanpi tarikusqankuman hina.
Uyariychis, kay mana yuyayniyuq mana yachaq llaqta, ñawiyuqkuna kaspaykichis mana qhawankichischu, rinriyuqkuna kaspaykichis mana uyarinkichischu. Jeremías 5:21.
Danielpa “mana alli ruraqkuna” nisqankuna, hinaspa Mateopa “uywaqlla ñusta sipaskuna” nisqankunaqa, mana entiendenchu “yachay yapakusqanta”. 1989 watapi yachay yapakusqanqa aswan hatunmanta karqa Daniel qillqapa chunka hukniyuq t’aqapi qhepa suqta versículokuna papalpa, icha noqaqa suticharqani Moderna Roma nispa, qhepa oqarikusqanta hinaspa urmayninta reqsiy. Chay versículokuna Estados Unidosta reqsichin, ichaqa papal atiyninwan Estados Unidospa tinkuyninllatam reqsichin. “Mana alli ruraqkuna” hinaspa “uywaqlla” runakunaqa “yuyaysapakunawan” tupachisqa kanku, hinaspa qhepa p’unchaykunapi yuyaysapakunaqa 1989 watapi yachay yapakusqanmanta entiendenku. Uywaqllakunaqa ñawiyuq kaspankupas mana rikunku, rinriyuq kaspankupas mana uyarinkuchu.
Chaymantapas Señorpa siminta uyarisqani, nispa: “¿Pitataq cachasaq, pitaq noqaykupaq rinqa?” Chaymantataq ñoqa nirqani: “Kaypi kani; cachaway.” Paytaq nirqan: “Rispa kay llaqtaman willay: Uyariychis cheqaqtapuni, ichaqa ama entiendenkichischu; qhawariychis cheqaqtapuni, ichaqa ama reparankichischu. Kay llaqtapa sonqonta wirayachiy, rinrinta llasayachiy, ñawinta wichq’ay; ama ñawinkuwan qhawanankupaq, ama rinrinkuwan uyarinankupaq, ama sonqonkuwan entiendenankupaq, ama kutirikunankupaq, ama hampisqa kanankupaq.” Isaías 6:8–10.
Isaías qanchis suqtayuq capitulopi rimakuyta chaskiq runakunaqa, 2001 watapi septiembre killapa 11 punchawninpi chayamusqa “kunan pacha chiqaq yachachiy” willakuypi kasqankuta niqkuna kanku, imaraykuchus Isaías suqtaqa chay pasajeta reqsichin “kay pachaqa Señorpaj glorianwan hunt’asqa kashan” nispa. Kay pachaqa Diospa glorianwan k’anchasqa karqan Apocalipsis chunka pusaqniyuq capitulomanta angel uraykamusqan pacha, Nueva York llaqtapa hatun wasikuna Diospa huk llamkayninwan urmachisqa kaptin.
Rey Uzías wañusqa watapiqa Señorniyta rikurqani tronomanta tiyaykuchkasqata, hanaqman oqarisqa, ancha hatunchasqa; p’achampa qhepannataq templota hunt’arqan. Chay patapiqa serafinkuna sayachkarqanku; sapa hukninmi soqta raphrayuq karqan: iskaywanmi uyanta pakarqan, iskaywanmi chakin-kunata pakarqan, iskaywantaq phawarqan. Hukmi hukman qaparispa nirqan: Santo, santo, santo, Señor de los ejércitosmi; tukuy kay pachaqa paypa hatun k’anchayninwan hunt’asqan. Qaparimuqpa vozninraykun punkupa sayana qullqikuna kuyurirqanku, wasitaq qosñiwan hunt’akuykurqan. Isaías 6:1–4.
Pani Whiteqa angelpa willakuyninta hukchasqa kanmi chay ruwaywan, maypichus Apocalipsis qillqapa chunka pusaqniyuq kapitulopi angelqa kay pachata hunt’achin hatun k’anchayninwan.
“Diosqa kachkanña karqa Isaias-ta kachanampaq Huk willakuywan llapa ayllunman, ñawpaqtaq saqerqa profetata rikunampaq visiónpi santuario ukhupi kaq santísimo lugarta. Uqllapi, templo punku hinallataq ukhupi veloqa altoman oqarisqa otaq hurqusqahina rikurirqan, hinaspan saqesqa karqa ukhunta qhawarinanpaq, santísimo lugarman, maypichus ni profetapa chakinpas mana haykunmanchu karqa. Chaypi ñawpaqninman hatarimurqan Jehová-pa visiónnin, hatun, altopi oqarisqa trono patapi tiyashaqta, paypa k’anchayninpa ch’ampan templota hunt’achkaptin. Trono muyuriqninpiqa serafinkuna karqaku, hatun Reypa waqaychaqninkuna hina, paykunata muyuriq k’anchaytaq paykunapi rikurichkarqan. Yupaychay takinkuna unay, sunqu ukhumanta adoraciónpa tononkunawan waqyaspa uyarikuptin, punkupa sayarichiqnin columnakuna chukchurirqanku, allpa kuyuywan chaspisqahina. Huchawan mana qellichasqa siminkunawanmi kay angelkuna Diospa alabanzankunata lluqsimurqanku. ‘Santo, santo, santo, Señor de los ejércitosmi,’ nispa qaparirqanku; ‘llapa kay pachaqa paypa k’anchayninwan hunt’asqañam.’ [Qhaway Isaias 6:1–8.]”
Serafinkuna tronopa muyuriyninpi kanku anchata manchakuywan hunt’asqa, Diostaq k’anchayninta qhawaspanku, chayrayku mana huk ratullapas kikinkumanta admirakuywan qhawanakunkuchu. Alabanzankuqa Apu Sapa Atipaqpaqmi. Ñawpaq p’unchaykunaman qhawarispa, maypachachus llapa kay pachaqa Paypa k’anchayninwan hunt’a kanqa, atiy takiyqa hukmanta hukman kutichisqa uyarikun sumaq taqllanakuypi: “Santo, santo, santo, Señor de los ejércitosmi.” Gospel Workers, 21.
Isaiasqa, 2001 watapi septiembre killapa 11 p’unchawmanta qallarqen sello churay pacha ukhupi Diospa llaqtanta rikuchispa, huk willakuyta apananpaq qonqa karqa huk llaqtaman, paykuna ñawiyuq kashaspapas mana rikuyta akllaqkuna, rinriyuq kashaspapas mana uyariyta akllaqkuna kasqankuman. Jesusqa, Alpha y Omega hina, pachak tawa chunka tawa waranqa runakunapa sello churay pachanpa tukukuyninta qallariyninwan rikuchin. Tukukuypi yapamanta kanqa huk willakuy apaq, Isaiaswan rikuchisqa, huk llaqtaman willakuy apaq, paykuna mana rikuyta nitaq uyariyta akllaqkuna kasqankuman. Chay willakuyqa pachak tawa chunka tawa waranqakunapa qhipa pichayta ruwanqa. Chay willakuyqa Cheqaq Kaypa siminkuna, Diospa profetico testimoniomantan apamusqa. Chay profetico testimonioqa chay “vision”mi, “llaqtaykipa suwa runankuna” nisqawan atiyta rikuchisqa kallpawan sayachisqa.
Qatiq qelqakunaq qelqapiqa sapa chay churanakuykunata sapanmanta hap’ispa hukninwan hukninta t’aqapi t’aqapi, siq’imanta siq’iman hina churasaqku. Milleritakunaq siq’in, Smithwan Whitewan siq’in, “sapa punchaw” nisqapa siq’in, 1989 watapi “chinchay llaqtapa qhapaqnin” nisqapa siq’in, Joelpa kuru insectokunaq siq’in, hinallataq kunan p’innakuy. Soqta ñawpaq p’innakuykuna, mayqinakunatachus siq’imanta siq’iman hina qhawarispa, sut’inchawan ñawpaq p’innakuyq cheqaq kayninta sayachinku, chaymi 1843 watapa pionerokunaq siq’i tablapi rikuchisqa kachkan. Chay cheqaq kayqa kaymi: Romaqa “llaqtaykipa suwakninmi”, paykunaqa kikinkuta hatunchakunku, urmaykunkuña, hinallataq musquy rikuyta sayachinku.
“Rikurqanimi 1843 watapi siq’isqa cuadroqa Señorpa makinwan pusasqa kasqanta, chaymanta mana hukman tikrasqa kananpaq kasqanta; yupaykunapas Pay munasqan hinalla kasqankuta; makinpas hawapi kaspa, wakin yupaykunapi pantasqata pakasqanta, chay hinaqa manam pipas rikuyta atirqachu, makin chinkachisqa kama.” Early Writings, 74.
Chay siq’ikuy chay qillqasqa tablapi kaq chiqakunataqa, hukllapi kikinmi siq’ikun Espíritu de Profecía-pa atiyninta; hinaspa chay tabla sut’inchan Roma kasqanta, mana Estados Unidoschu, “la visión” nisqata sayarichiqta, chay “visión” nisqatan Salomón yachachiwanchik mana chay “visión” kaqtinqa Diospa llaqtan chinkananpaq kasqanta.
“Supayqaqa … sapa kuti llullachisqanta yaykuchispaqa cheqaq kaqmanta karunchanqa. Supaypa qhipa llullakuyninmi kanqa Diospa Espiritunpa testimoniunta mana imapaqpas yupaychasqa kananpaq ruraspa. ‘Maypichus mana rikuyqa kanchu, chaypi runakuna chinkapunku’ (Proverbios 29:18). Supayqa yachaywanraq llamkanqa, imaymana ñankunapi, imaymana yanapakuqkunawanpas, Diospa puchuq runankunapa cheqaq testimoniopi confiaynin-ta chinkachinapaq.”
“Qillqashqas Testimoniokunapa contranpiqa satanikup hinalla ruphaychasqa cheqniymi kanqa. Satanaspa rurayninkunaqa iglesiakunapa iñiyninta paykunapi chinkachiyta munanqa, kayrayku: Satanasqa mana atinqachu hina sut’i ñanta hap’iyta llullakuyninkunata yaykuchinapaq, chaymanta almaskunata pantasqanpi watanapaq, Sichus Diospa Espiritunpa willakuykuna, huchachakuykuna, yuyaychaykunapas kasukusqa kanku chayqa.” Selected Messages, book 1, 48.
“Maypi kaqlla rikuchisqapa urayninta qhawariq, llapa runakunapa sonqonkuta ñawinchariq, hatun k’anchayta chaskiqkunamanta kaynata nin: ‘Paykunaqa manan llaqikunchu nitaq mancharisqa muspharinkuchu paykunapa allin kawsayninmanta, espirituyninkumantapas ima kasqankurayku.’ Arí, paykunaqa kikinkupa ñanninkuta akllakurqanku, hinaspa sonqonkuqa millay millay ruwayninkupi kusikurqan. Ñuqapas paykunapa pantasqa yuyayninkuta akllasaq, manchakusqankutapas paykunaman apamusaq; imaraykuchus qayasqaypi mana pipas kutichirqanchu; rimasqaypi mana uyariwarqankuchu. Aswanpas ñawpaq ñawiykunapi mana allinta ruwarqanku, hinaspa mana kusisqaypi kaqta akllakurqanku.’ ‘Diosqa sinchi pantachiyta paykunaman kachamunqa, llullata creenankupaq,’ imaraykuchus mana chaskirqankuchu cheqaq kayta munakuypi, salvasqa kanankupaq, ‘aswanpas mana chanin kaypi kusikurqanku.’ Isaías 66:3, 4; 2 Tesalonicenses 2:11, 10, 12.”
Yachachiq hanaqpachamanta tapurqan: “¿Ima aswan kallpayoq pantachiyraqchu yuyayta umallinman chaymanta, mana allin kaq kasqanta pakaspa qhawachispa, qamkuna allin cimientopi sayachkankichik nispa, Diospas ruwasqaykichikta chaskin nispa, ichaqa cheqaqpiqa achka imakunata kay pachapa yachayman hina rurachkankichik, hinaspa Jehovámanta huchallikuchkankichik? Ay, ancha hatun llullakuymin chayqa, sonqota apaykachaq pantachikuymi, chaymi yuyaykunata hapin, maypachachus runakuna, cheqaqta huk kutita reqsisqankumanta qhipaman, Diosta yupaychasqapa rikchayninta pantanku chaypa espiritunwan kallpanwanpas, hinaspa qapaq kasqankuta, imayuqmi aswan yapasqa kasqankuta, mana imapas pisiq kasqankuta yuyanku, ichaqa cheqaqpiqa llapan imapas pisiq kanku.” Testimonies, volumen 8, 249, 250.