විලියම් මිලර්ගේ සිහිනය Early Writings නම් ග්රන්ථය තුළ ස්ථානගත කර ඇති අතර, එබැවින් සත්යයේ වචනය නිවැරදි ලෙස බෙදා වෙන් කිරීමට උත්සාහ කරන ශිෂ්යයෙකු විසින් ඉටු කළ යුතු එම භවिष्यවක්තෘක විශ්ලේෂණය හා යෙදවීමට එකම ආකාරයෙන් එයද යටත් වේ. එම සිහිනය Future for America විසින් වසර ගණනාවක් පුරා බොහෝ වතාවක් ඉදිරිපත් කර ඇත; එහෙත් මෙහිදී අපි එය 1798 දී “අවසානයේ කාලයේ” විවෘත කරන ලද “දැනුමේ වැඩිවීම” පිළිබඳ අධ්යයනයට ඇතුළත් කරමින් සිටිමු. එම සිහිනය, වැඩි කරන ලද දැනුම නියෝජනය කළ පණිවුඩයේ ඉතිහාසය ආමන්ත්රණය කරයි. එය පළමු දේවදූතයාගේ පණිවුඩයේ සහ තුන්වන දේවදූතයාගේ පණිවුඩයේ චලන අතර සම්බන්ධතාවයක් නිරූපණය කරයි.
විලියම් මිලර්ගේ සිහිනය ඔහුගේ කාර්යය හඳුනා දෙයි; එම කාර්යය පුරාතන ඉශ්රායෙලයේ ආරම්භක කාලයේ මෝසෙස්ගේ කාර්යයෙන් පූර්වචිත්රණය කරන ලදි. අවසාන දවස්වල මිලර්ගේ සිහිනයේ සම්පූර්ණ වීම, පුරාතන ඉශ්රායෙලයේ අවසාන දවස්වල ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ කාර්යයෙන් පූර්වචිත්රණය කරන ලදි. පුරාතන ඉශ්රායෙලයේ අවසානයේ ක්රිස්තුස්වහන්සේ ඉටු කළ කාර්යය, ආත්මික ඉශ්රායෙලයේ අවසාන දවස්වල ක්රිස්තුස්වහන්සේ ඉටු කරන කාර්යය නියෝජනය කළේය. මිලර්ගේ සිහිනය තුළ, අවසාන දවස්වල ඉටු කරනු ලබන කාර්යය “Dirt Brush Man” විසින් සිදු කරනු ලබන ලෙස නිරූපණය කර ඇත. මිලර්ගේ සිහිනය අවසාන දවස්වල මධ්යරාත්රි හඬේ සම්පූර්ණ වීම පිළිබඳ අනාවැකියක් බව හඳුනා ගැනීම අත්යවශ්යය. එසේම, පුරාතන ඉශ්රායෙලයට ඔවුන්ගේ අවසාන දවස්වල ක්රිස්තුස්වහන්සේ කළ කාර්යය, මිලර්ගේ සිහිනයේ “Dirt Brush Man”ගේ කාර්යය පූර්වචිත්රණය කළ බව හඳුනා ගැනීමද අත්යවශ්යය.
ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ කාර්යයේ සැලකිල්ලට ගත යුතු එක් අංගයක් නම්, මෝසෙස්ගේ කාලයෙන් භූමදානය වී තිබූ සත්යයන් උන්වහන්සේ මුද්රාභංග කළා පමණක් නොව, ඒ මුල් සත්යයන් ක්රිස්තුස්වහන්සේ එකවරම විශාල කළ බවය. එසේ කිරීමෙන්, අවසාන දවස්වල දෙවියන්වහන්සේගේ ජනතාව මිලර්ගේ සිහිනය සම්පූර්ණ කරන විට, මිලර්ගේ කාර්යය මගින් ස්ථාපිත කරන ලද සත්යයන් ඔවුන්ගේ මුල් අවබෝධයෙන් ඔබ්බට විස්තාරණය කරනු ලබන බව පෙන්වා දෙන ආදර්ශයක් උන්වහන්සේ තැබූ සේක.
“ගැළවුම්කරුගේ කාලයේදී, යුදෙව්වෝ සම්ප්රදාය හා කතාවල කසළින් සත්යයේ අගනා මැණික් එතරම් ආවරණය කර තිබූ බැවින්, සත්යය බොරුවෙන් වෙනස් කර හඳුනාගැනීම අසම්භව විය. ගැළවුම්කරු පැමිණියේ අන්ධ විශ්වාසයේ හා දිගු කලක් සුරැකි වැරදිවල කසළ ඉවත් කර, දෙවියන්වහන්සේගේ වචනයේ මැණික් සත්යයේ රාමුව තුළ පිහිටුවනු පිණිසය. ඔහු යුදෙව්වන් වෙත පැමිණියාක් මෙන් දැන් අප වෙත පැමිණින්නෙහි නම්, ගැළවුම්කරු කුමක් කරනු ඇත්ද? සම්ප්රදාය හා චාරිත්රවල කසළ ඉවත් කිරීමේදීද ඔහුට සමාන කාර්යයක් කළ යුතු වනු ඇත. ඔහු මේ කාර්යය කළ විට යුදෙව්වෝ මහත් සේ කැළඹුණෝය. ඔවුන් දෙවියන්වහන්සේගේ මුල් සත්යය නොදැකී ගොස් තිබුණත්, ක්රිස්තුස්වහන්සේ එය නැවතත් පෙනෙන ලෙස කළසේක. දෙවියන්වහන්සේගේ අගනා සත්යයන් අන්ධ විශ්වාසයෙන් හා වැරදිවලින් නිදහස් කිරීම අපගේ කාර්යය වේ. සුභාරංචියේදී අපට භාර දී ඇති කාර්යය කෙතරම් මහත්ද!” Review and Herald, June 4, 1889.
අද දූලි මැදුරු මිනිසා (ක්රිස්තුස්) යුදාවගේ ගෝත්රයේ සිංහයා (ක්රිස්තුස්) යුදෙව්වරුන්ගේ කාලයේ ඉටු කළාක් මෙන්, “පරම්පරාගත සම්ප්රදාය හා චාරිත්රවල කසළ ඉවත් කිරීමෙහි සමාන කාර්යයක්” ඉටු කරමින් සිටියි. මිලර්ගේ සිහිනයේ, දෙවියන්වහන්සේගේ වචනයේ පෙට්ටිය තුළ සම්පූර්ණ ලෙස පිළිවෙළට තබා තිබූ සත්යයේ අගනා මැණික්, කසළ සහ කෘතිම මැණික්වලින් වැසී ගියේය. එම මැණික් අවසාන දිනවල මධ්යම රාත්රී හඬේ කාලයේදී කසළ අතරින් පිටතට ගෙන, නැවත දෙවියන්වහන්සේගේ වචනයේ විශාල පෙට්ටිය තුළ තැබිය යුතුව තිබුණේය; මක්නිසාද මිලර් ප්රතිස්ථාපිත මැණික් එම විශාල පෙට්ටිය තුළ දැක බැලූ විට ඔහු “අතිශයින් ප්රීතියෙන් ඝෝෂා කළේය, එම ඝෝෂාවෙන්” ඔහු අවදි විය. මිලර්ගේ සිහිනය 1847 දී, පළමු දූතයාගේ මධ්යම රාත්රී හඬෙන් වසර තුනකට පසු සිදු වූ බැවින්, සිහිනයේ ඔහුගේ අවදි වීම අවසාන දිනවල මධ්යම රාත්රී හඬය. එම මධ්යම රාත්රී හඬ ප්රකාශ කරනු ලබන්නේ අගාධයෙන් නැඟී ආ මෘගයා විසින් මරා දැමූ, දින තුන හමාරක් වීදියේ මළව සිටි, පසුව මැරුණු වියළි අස්ථිවල මිටියාවතේ එකට සෑදිය වී ජීවමාන කරනු ලැබ, අනතුරුව ලකුණක් වශයෙන් ඔසවා තබනු ලැබූ සාක්ෂිකරුවන් දෙදෙනා විසිනි. මිලර්ගේ සිහිනය සම්පූර්ණ වන්නේ එම වීදියේද, ඔහු “තම කාමරය” ලෙස හඳුන්වන එම එකම මිටියාවතේද ය.
මිලර්වරුන්ගේ ඉතිහාසයේදී, අද්වෙන්තිවාදයේ මුල් සත්යයන් ස්ථාපිත කිරීම සඳහා සමිඳාණන් විසින් මිලර් භාවිත කරන ලද නමුත්, කාලයත් සමඟ ඒ සත්යයන් වළලනු ලබන බව ඔහුගේ සිහිනයෙන් හඳුනාගනු ලැබීය. සම්ප්රදාය හා චාරිත්රවල කසළ ඉවත් කර දැමීමේ මෙම සංසිද්ධිය, පුරාණ ඉශ්රායෙලයේ අවසානයේ ක්රිස්තුස් වහන්සේ ඉටු කළ දෙය වන අතර, එසේ කිරීමෙන් විලියම් මිලර්ගේ සිහිනයේ අවසාන සම්පූර්ණ ඉටුවීම පෙරදැක්වූ සේක.
යුදෙව්වෝ “දෙවියන්වහන්සේගේ මුල් සත්යය” පිළිබඳ දර්ශනය අහිමි කරගෙන සිටියහ; එහෙත් ක්රිස්තුස්වහන්සේ එය නැවත දෘශ්යමාන කළහ, තවද උන්වහන්සේගේ කාර්යය “අපගේ කාර්යය” ලෙස හඳුන්වා දුන්හ. අපගේ කාර්යය නම් “දෙවියන්වහන්සේගේ අගනා සත්යයන් අන්ධවිශ්වාසයෙන් සහ දෝෂයෙන් නිදහස් කිරීම” ය. විලියම් මිලර්ගේ සිහිනය මගින් එම මුල් සත්යයන්ගේ සොයාගැනීම, ඉදිරිපත් කිරීම සහ ප්රතික්ෂේප කිරීම, එසේම ඒවා නැවත පිහිටුවීම හඳුනා දෙයි. ප්රතිස්ථාපන කාර්යය ඉටු කිරීමට, ක්රිස්තුස්වහන්සේ සත්යය “සත්යයේ රාමුව” තුළ තැබූහ. විලියම් මිලර් සඳහා “සත්යයේ රාමුව” වූයේ බහුදේවවාදය හා පාප්වාදය යන විනාශකාරී බල දෙක පිළිබඳ ඔහුගේ අවබෝධයයි. අවසාන දවස්වල “සත්යයේ රාමුව” වන්නේ නාගයා, මෘගයා, සහ බොරු අනාගතවක්තෘවරයා යන විනාශකාරී බල තුනයි.
“සත්ය ආගම ආදර්ශවත් කර පෙන්වීමටත්, මනුෂ්යයන්ගේ හෘදයන් සහ ක්රියාවන් පාලනය කළ යුතු මූලධර්ම උසස් කිරීමටත් ක්රිස්තුස් ලෝකයට පැමිණි කල, බොරුකම එතරම් ගැඹුරින් එම මහත් ආලෝකය ලැබී තිබූ අය මත අල්ලාගෙන තිබුණේය; එබැවින් ඔවුන් තවදුරටත් ආලෝකය අවබෝධ කරගත්තේ නැත, සත්යය වෙනුවෙන් සම්ප්රදාය අත්හැරීමටද ඔවුන්ට කිසි ආශාවක් නොවීය. තමන්ගේම චාරිත්ර සහ නිර්මාණ රඳවා තබාගැනීම පිණිස ඔව්හු ස්වර්ගීය ගුරුවරයා ප්රතික්ෂේප කළහ; ඔව්හු තේජසේ ස්වාමීන් වහන්සේ කුරුසියේ ඇණ ගැසූහ. එම එකම ආත්මය අද ද ලෝකය තුළ ප්රකාශ වන්නේය. මනුෂ්යයෝ සත්යය සොයා බැලීමට අකැමැත්තෝය, මන්ද ඔවුන්ගේ සම්ප්රදායන් කලබලයට පත් විය හැකි බැවින්ද, දේවල්වල නව පිළිවෙළක් ඇතුල් කරනු ලැබිය හැකි බැවින්ද ය. මනුෂ්යත්වය තුළ වැරදීමට නිරන්තර ප්රවණතාවක් තිබේ; මනුෂ්යයෝ ස්වභාවයෙන්ම මනුෂ්ය අදහස් සහ දැනුම අතිශයින් උසස් කිරීමට නැඹුරු වෙති, එහෙත් දේවීය සහ සදාකාලික දේ නොපෙනේවත්, අගය කරනුද නොලැබේ.” Counsels on Sabbath School Work, 47.
අද ක්රිස්තුස් වහන්සේ ලෝකයට පැමිණි සේක් නම්, සත්යයේ ස්ථානයෙහි සම්ප්රදාය පත් කළ, මනුෂ්ය අදහස් හා දැනුම උසස් කර තැබූ “ඒම එකම ආත්මය” උන්වහන්සේ සොයාගනු ඇත. මිලර්ගේ සිහිනයෙහි, අවසාන දිනවලදී, ක්රිස්තුස් වහන්සේ එම සමාන කාර්යය ඉටු කිරීමට දූලි බුරුසුකරු ලෙස පැමිණෙන සේක. දූලි බුරුසුකරු ලෙස උන්වහන්සේගේ කාර්යය සම්පූර්ණ වූ කල, මිලර් විසින් නිරූපිත සාක්ෂිකරුවන් දෙදෙනා, මහ හඬාකෑමේ හඬට අවදි වන විට, මුල් මැණික් සූර්යයාට වඩා දස ගුණයක් දීප්තිමත්ව බැබළෙනු ඇත.
මිලර්ට දෙන ලද සත්යයේ රාමුව වූයේ විනාශක බලයන් දෙකක අනාවැකිමය ව්යුහයයි; ඇමරිකාව සඳහා අනාගතයට දෙන ලද සත්යයේ රාමුව නම් විනාශක බලයන් තුනක අනාවැකිමය ව්යුහයයි. පෙට්ටියට අමුණා තිබූ “යතුර” වූයේ මුද්රාභංග කර මිලර්ට දෙන ලද, ඉන්පසුව ඇමරිකාව සඳහා අනාගතයට ද දෙන ලද, විශේෂිත ක්රමවේදයයි.
ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ දිනවලදී, පැරණි ගිවිසුමේ ශුද්ධ ලේඛනවල ප්රඥාවේ නිධිගෘහය විවෘත කිරීමට තබාගත යුතු වූ දැනුමේ යතුර, එය තබාගත යුතුව සිටි අය විසින්ම ඉවත් කරගෙන තිබුණි. රබ්බිවරුන් හා ගුරුවරුන්, දුප්පත්යන්ටත් පීඩිතයන්ටත් ස්වර්ග රාජ්යය ප්රායෝගිකව වසා දමා, ඔවුන් විනාශයට පත්වීමට හැර දමා තිබුණි. ස්වකීය උපදේශනවලදී, ක්රිස්තුස්වහන්සේ ඔවුන්ගේ සිත් ව්යාකූල නොවන පිණිස, එක්වරම බොහෝ දේ ඔවුන් ඉදිරියෙහි නොගෙන ආ සේක. උන්වහන්සේ සෑම කරුණක්ම පැහැදිලිව හා වෙන වෙනම දැක්වූ සේක. අදහස් සිත් තුළ රෝපණය කිරීමේ ස්වකීය අරමුණ ඉටු කිරීමට ඒවා උපකාරී වන්නේ නම්, අනාවැකිවල ඇති පැරණි හා හුරුපුරුදු සත්යයන් නැවත නැවත ප්රකාශ කිරීමට උන්වහන්සේ හෙළා නොබැලූ සේක.
“ක්රිස්තුස්වහන්සේ සියලු පුරාණ සත්ය-මැණික්වල ආරම්භකයා වූ සේක. සතුරාගේ ක්රියාකාරිත්වය මඟින් මේ සත්යයන් තමන්ගේ නියම ස්ථානයෙන් ඉවත් කරනු ලැබුවේය. ඒවා තමන්ගේ සැබෑ පිහිටීමෙන් වෙන්කර දෝෂයේ රාමුව තුළ තබනු ලැබුවේය. ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ කාර්යය වූයේ එම අනර්ඝ මැණික් නැවත සකස් කර සත්යයේ රාමුව තුළ ස්ථාපිත කිරීමය. ලෝකයට ආශීර්වාද කිරීමට උන්වහන්සේ විසින්ම දෙන ලද සත්යයේ මූලධර්ම, සාතන්ගේ මෙහෙයවීම මඟින්, වැළලී ගොස් පැහැදිලිවම වඳවී ගිය ලෙස පෙනී තිබිණි. ක්රිස්තුස්වහන්සේ ඒවා දෝෂයේ සුන්බුන් අතරින් ගලවාගෙන, ඒවාට අලුත්, ජීවමාන බලයක් දුන් සේක; අනර්ඝ රත්නයන් මෙන් බැබළෙන ලෙසත්, සදාකාලයට ස්ථිරව සිටින ලෙසත් ආඥා කළ සේක.”
“ක්රිස්තුස්වහන්සේම මේ පැරණි සත්යයන්ගෙන් කිසිවක් භාවිත කළ හැකිව සිටියේ, එයින් අල්පම අංශුවක් හෝ ණයට ගැනීමට අවශ්ය නොවී ය; මක්නිසාද උන්වහන්සේ ඒ සියල්ලෙහි ආරම්භකයා වූ බැවිනි. උන්වහන්සේ ඒවා සෑම පරම්පරාවකම මනස් සහ සිතුවිලි තුළට දමනු ලැබූ සේක; තවද උන්වහන්සේ අපගේ ලෝකයට පැමිණි කල, මියගොස් තිබූ සත්යයන් නැවත සකස් කර ජීවන්ත කරමින්, අනාගත පරම්පරාගේ ප්රයෝජනය සඳහා ඒවා වඩාත් බලවත් කළ සේක. ඒ සත්යයන් කසළ ගොඩෙන් ගලවාගෙන, නැවතත් ඒවා මුල් සෞරභයට හා බලයට වඩා ඉක්මවූ නැවුම්භාවයකින් සහ ශක්තියකින් ලෝකයට දීමට බලය තිබුණේ යේසුස් ක්රිස්තුස්වහන්සේටය.” Manuscript Releases, volume 13, 240, 241.
අවසාන උපුටාදැක්වීමෙහි සලකා බැලිය යුතු විශේෂ කරුණක් නම්, පුරාණ ඉශ්රායෙල්හි අවසානයේ ක්රිස්තුස් වහන්සේ භාවිත කළ යතුර පැරණි ගිවිසුම විවෘත කිරීම සඳහා වූ බවය. මිලර්ගේ ක්රමවේදයේ යතුර පැරණි හා නව ගිවිසුම්වල පෙට්ටිය විවෘත කළේය; එහෙත් අවසාන දවස්වලදී, ඔහුගේ සිහිනයේ නිමාවෙහි, එම පෙට්ටිය වඩා විශාලය. අවසාන දවස්වල ක්රමවේදයේ යතුර පැරණි හා නව ගිවිසුම් පමණක් නොව, අනාවැකි ආත්මයද විවෘත කරයි. කරුණා කාලය අවසන් වීමට මඳක් පෙර, යේසුස් ක්රිස්තුස්ගේ එළිදරව්වෙහි මුද්රා විවෘත කිරීම සිදුවන්නේ යූදා ගෝත්රයේ සිංහයා විසිනි; මිලර්ගේ සිහිනයේදී ඔහු දූවිලි බුරුසු මිනිසා ලෙස නිරූපිතය. සහෝදරී වයිට් දූවිලි බුරුසු මිනිසාගේ කාර්යය සිදුවන්නේ කරුණා කාලය අවසන් වීමට මඳක් පෙර බව හඳුන්වා දෙයි.
“මට ජනවාරි 26 දින දර්ශනයක් දෙනලදී; එය මම විස්තර කරමි. දෙවියන්වහන්සේගේ ජනතාවගෙන් සමහරෙකු මන්දබුද්ධිකව හා නිද්රාශීලීව සිටින බව මම දුටුවෙමි; ඔවුන් අර්ධ වශයෙන් පමණක් අවදිව සිටියහ, අපි දැන් ජීවත්වන කාලය ඔවුන් නොතේරුම් ගත්තහ; ‘දූවිලි-බුරුසුව’ ඇති ‘මිනිසා’ ඇතුළු වී ඇති බවත්, සමහරෙකු උදුරාගෙන යනු ලබන අන්තරායක සිටින බවත් මම දුටුවෙමි. යේසුස්වහන්සේට ඔවුන් ගැළවීමට, ඔවුන් තවත් ටික කලක් ඉතිරි කිරීමට, එසේම ඔවුන්ගේ භයංකර අන්තරාය දැකගැනීමට ඔවුන්ට ඉඩ දීමට මම අයැදිලි කළෙමි, එවිට සදාකාලයටම ප්රමාද වීමට පෙර ඔවුන් සූදානම් විය හැකි වන පිණිසය. දූතයා පැවසුවේ, ‘විනාශය බලවත් සුළි කුණාටුවක් මෙන් පැමිණෙමින් තිබේ’ යනුවෙනි. මේ ලෝකය ප්රේම කළ, තම සම්පත් සමඟ බැඳී සිටි, ඒවායෙන් මුදාහැරීමටත්, මාර්ගයේ දූතයන්ගේ ගමන වේගවත් කිරීමට ඒවා පූජා කිරීමටත් කැමති නොවූ, ආත්මික ආහාර හිඟ නිසා විනාශයට පත්වෙමින් සිටි බඩගිනි බැටළුවන් පෝෂණය කිරීම සඳහා, එවන් අය කෙරෙහි අනුකම්පා කර ඔවුන් ගළවා දෙන ලෙස මම දූතයාගෙන් අයැදිලි කළෙමි.
“වර්තමාන සත්යය නොලැබීම නිසා අසරණ ආත්මයන් මියයමින් සිටින බවත්, සත්යය විශ්වාස කරන බව ප්රකාශ කළ සමහරුන් දෙවියන්වහන්සේගේ කාර්යය ඉදිරියට ගෙන යාම සඳහා අවශ්ය මාධ්ය රඳවා තබාගෙන ඔවුන් මිය යාමට ඉඩ හැර ඇති බවත් මම දුටු විට, එම දර්ශනය අතිශයින් වේදනාකාරී වූ බැවින්, එය මා වෙතින් පහකරන ලෙස මම දූතයාගෙන් යාච්ඤා කළෙමි. දෙවියන්වහන්සේගේ කාරණය ඔවුන්ගේ දේපළවලින් කොටසක් ඉල්ලා සිටි විට, යේසුස්වහන්සේ වෙත පැමිණි යෞවනයා මෙන්, [Matthew 19:16–22.] ඔවුහු ශෝකයෙන් ඉවතට ගිය බවත්; ඉක්මනින්ම උතුරා ගලන දණ්ඩනය ඔවුන් පිටින් පසුකර යමින් ඔවුන්ගේ සම්පත් සියල්ලම අතුගාගෙන යනු ඇති බවත්, එවිට භූමික වස්තු පූජා කර ස්වර්ගයෙහි නිධානයක් රැස් කර තැබීමට ප්රමාද වැඩි වන බවත් මම දුටුවෙමි.” Review and Herald, April 1, 1850.
“පැළඳෙන මාරක දණ්ඩනය” යනු ඉක්මනින් පැමිණීමට ඇති ඉරිදා නීතියේ සංකේතයකි; මීලර්ගේ සිහිනයෙහි දූලි බුරුසු මිනිසාගේ කාර්යය, කරුණාකාලය අවසන් වීමට මඳක් පෙර සිදුවේ. ඔහු කාමරය පිරිසිදු කර අවසන් කළ විට, ඔහු මැණික් නැවත විශාල පෙට්ටියට දමන්නේය; එවිට ඒවා සූර්යයාට වඩා දස ගුණයකින් වැඩි දීප්තියෙන් බැබළෙති. දානියෙල් සහ ඔහු සමඟ සිටි තිදෙනා අනෙක් අයවලට වඩා දස ගුණයකින් යහපත් බව සොයාගනු ලැබූහ.
රජු ඔවුන් ගෙන එන්නට නියම කළ දින ගණන අවසානයට පැමිණි කල, නපුංසකයන්ගේ ප්රධානියා ඔවුන් නෙබුකද්නෙශ්ශර් ඉදිරියට ගෙන ආවේය. එවිට රජු ඔවුන් සමඟ කථා කළේය; ඔවුන් සියල්ලන් අතර දානියෙල්, හනනියා, මිෂායෙල්, සහ අසරියා සම වූ කිසිවෙක් සොයා නොගන්නා ලදී. එබැවින් ඔවුහු රජු ඉදිරියේ සිටියෝය. තවද රජු ඔවුන්ගෙන් විමසූ ප්රඥාව හා අවබෝධය සම්බන්ධ සියලු කාරණාවලදී, ඔහු තම මුළු රාජ්යයෙහි සිටි සියලු මායාකාරයන් හා ජ්යෝතිෂ්යයන්ට වඩා ඔවුන් දස ගුණයක් ශ්රේෂ්ඨ බව සොයාගත්තේය. දානියෙල් 1:18–20.
දානියෙල් සඳහා “දවස්වල අන්තය” යනු නෙබුකද්නෙශර් විසින් විනිශ්චය කළ පරීක්ෂණය නියෝජනය කළ අතර, එම පරීක්ෂණය අන්තිම දවස්වල ඉරිදා නීතියට ආදර්ශවත් වේ. මුල්කාලීන සහ පදනම් සත්යයන් අන්තිම දවස්වල නැවත ස්ථාපිත කරනු ලබන විට, ඒවා පළමුව හඳුනාගනු ලැබූ කාලයට වඩා දසගුණයක් වැඩි ප්රභාවයෙන් බැබළෙනු ඇත. එම සත්යයන්ද, අන්තිම දවස්වල ඒවා තේරුම්ගන්නා ප්රඥාවන්තයන්ද, මධ්යරാത്രි හඬේ නැවතීම වන පසු වැස්ස සමයේ දසගුණයක් වැඩි ප්රභාවයෙන් බැබළෙනු ඇත.
“ඔබ ස්වාමින්වහන්සේගේ පැමිණීම අතිශයින් දුරස්ථ කරගෙන යයි. මම දුටුවේ අන්තිම වැස්ස මධ්යරාත්රි හඬ මෙන් [හදිසියේම] පැමිණෙමින් තිබුණේය, එය දස ගුණ බලයෙන් යුතුවය.” Spalding and Magan, 5.
මුල් සත්යයන්ගේ ප්රතිෂ්ඨාපනය සිදු කරනු ලබන්නේ “පේළිය මත පේළිය” යන පසු වර්ෂාවේ ක්රමවේදය යෙදීමෙනි. එසේ ප්රතිෂ්ඨාපනය වූ පසු, මුල් සත්යයන් මිලර් පළමුවෙන් ඒවා දෙස බැලූ කල පැවති ආලෝකයට වඩා “දස ගුණයකින්” වැඩි දීප්තියෙන් බබළති. මුල් සත්යයන් ප්රතිෂ්ඨාපනය කිරීම සඳහා ක්රමවේදයේ යතුර භාවිත කරන ප්රඥාවන්තයන්, බබිලෝනියේ ක්රමවේදය අනුභව කරන අයගේ අත්දැකීමට වඩා “දස ගුණයකින්” උතුම් අත්දැකීමක් ලබති. කසළ ඉවතලන මිනිසා විසින් ගසාගෙන යනු ලබන්නේ, මුල් සත්යය වැසී යාමට හේතු වූ සම්ප්රදායන් හා චාරිත්රයන්ට ඇලී බැඳී ගිය අයය; ඔවුහු තමන් ඇලී බැඳී සිටි සම්ප්රදායන්ගේ හා චාරිත්රයන්ගේ දෝෂ සමඟම පිරිසිදු කර ඉවත් කරනු ලබති.
ව්යාජ ධර්මෝපදේශයක් යනු මූර්තියකි.
“සත්යය ප්රතික්ෂේප කිරීමෙන් මනුෂ්යයෝ එහි කර්තෘවරයා ප්රතික්ෂේප කරති. දෙවියන්වහන්සේගේ ව්යවස්ථාව පාදතලයට දමා මර්දනය කිරීමෙන් ඔව්හු ව්යවස්ථාදායකයාගේ අධිකාරය ප්රතික්ෂේප කරති. ලීයෙන් හෝ ගලෙන් රූපයක් ගොඩනඟා විග්රහයක් සෑදීම තරම්ම ව්යාජ ධර්මෝපදේශ හා සිද්ධාන්තවලින් විග්රහයක් සෑදීමද පහසුය.” The Great Controversy, 584.
එප්රායිම් සඳහා වූ කරුණාවේ කාලය අවසන්වූ බව සලකුණු කළ එප්රායිම් පිළිබඳ ප්රකාශය, දූවිලි බුරුසු රැගත් මනුෂ්යයා බිම අතුගාද්දී සිදුකරන දේහි සත්යය අවධාරණය කරයි.
එප්රායිම් රූපවලට බැඳී සිටියි; ඔහු තනිවම තබන්න. හෝෂෙයා 4:17.
දානියෙල් හා ගරුක තිදෙනා විසින් පෙන්නුම් කළ පරිදි, ඔබ ආහාරයට ගන්නා දෙයම ඔබ වෙයි. “මන්දබුද්ධිමත් හා නිදිබර” වූ අය පිළිබඳ සොයුරිය වයිට්ගේ කනස්සල්ල, ඔවුන්ගේ සූදානම නොමැතිකමත්, “වර්තමාන සත්යයේ” වැදගත්කම පිළිබඳ ඔවුන්ගේ විචාරශක්තිහිනයත් සම්බන්ධ වූවකි. ඇගේ කනස්සල්ල, මුල් සත්යයන් සම්පූර්ණයෙන්ම අහිමි කරගෙන තිබූ තම දවස්වල තර්කානුකූල වාදවිවාදයන්හි නිරත වූ යුදෙව්වන් පිළිබඳ ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ සැලකිල්ලේ ප්රකාශනයකි. මිලර්ගේ සිහිනය, පුරාතන ශාබ්දික ඉශ්රායෙලය විසින් පූර්වආදර්ශනය කරන ලද, නවීන ආත්මික ඉශ්රායෙලයේ අවසානය හඳුනා දෙයි.
“ශාස්ත්රීන් සහ පරිසිවරුන් ශුද්ධ ලියවිලි විස්තර කර දෙන බව ප්රකාශ කළහ; නමුත් ඔවුන් ඒවා විස්තර කළේ තමන්ගේම අදහස් හා සම්ප්රදායන්ට අනුකූලවය. ඔවුන්ගේ චාරිත්ර සහ උපදේශන නිතර නිතර තව තවත් දැඩි විය. එහි ආත්මික අර්ථයෙන්, ශුද්ධ වචනය ජනතාවට ඔවුන්ගේ අවබෝධයට වසා තිබූ මුද්රා තැබූ පොතක් මෙන් විය.” Signs of the Times, May 17, 1905.
1863 සිට ලාඔදිසියානු ඇඩ්වෙන්ටිස්වාදය මත ක්රමයෙන් ගැඹුරු අන්ධකාරයක් පැතිරී ඇත; බයිබලයත් අනාවැකි ආත්මයත් ඔවුන්ට මුද්රා තැබූ පොතක් මෙන් වී ඇත. කරුණාකාලය අවසන් වීමට අතිසමීපයේදී යේසුස් ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ එළිදරව්ව මුද්රා විවර කරනු ලබන අතර, එයින් අදියර තුනකින් යුත් පරීක්ෂණ ක්රියාවලියක් උපදවයි; එය අවසානයේදී චාරිත්ර හා සම්ප්රදාය යන තම පිළිම අතහැර දැමීමට ප්රතික්ෂේප කරන අය ඉක්මනින් පැමිණෙන ඉරිදා නීතියේදී ගසාගෙන යෑමෙන් නිමාවට පත් වේ.
“අපට අනන්ත වූ මිදවුම්කාරයෙකු ඇත; දෙවියන්වහන්සේගේ වචනය තුළ මෙයට සාක්ෂි දෙන සත්යයේ මැණික් කොපමණ අගනාද! එහෙත් මෙම අගනා රත්න සම්ප්රදායන්ගේද, විධර්මයන්ගේද, සාතන් තමාම ආරම්භ කළ අපවිත්ර කසළ රැසක යට සඟවා දමා ඇත. ඔහුගේ කූට උපක්රම, ඔහු කෙරෙහි විශ්වාස කරන අය හට ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ අගය අඳුරු කර දැමීම පිණිස, මනුෂ්ය මනස්වල අමුතු බලයකින් ක්රියා කරමින් තිබේ. දෙවියන්වහන්සේගේද මනුෂ්යයාගේද සතුරා, ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ අනුගාමිකයන් යැයි ප්රකාශ කරන අය මත මායාකාර බලයක් හෙළා ඇත; එබැවින් ඔවුන්ගෙන් බොහෝ දෙනෙකු පිළිබඳ මෙසේ කියා හැක: ඔවුහු තමන් වෙත පැමිණි දර්ශන කාලය නොදනිති.” Review and Herald, August 16, 1898.
මිලර්ගේ සිහිනය “මුල් සත්යයන්” ස්ථාපිත කිරීමේ ඉතිහාසය, ඒවා පසුව ප්රතික්ෂේප කරනු ලැබීම, අනතුරුව අවසානයේ ඒවා නැවත පිහිටුවනු ලැබීම දර්ශනය කරයි. අනුග්රහ කාලය අවසන් වීමට තරමක් පෙර “දූවිලි බුරුසු මිනිසා” එම දර්ශන පරිසරයට ඇතුල් වී මුල් සත්යයන් නැවත ස්ථාපිත කරයි, ඒවා “දස ගුණයක්” වඩා ප්රභාමත්ව කරයි. මෙය සිදුවන්නේ ඉරිදා නීතියේදී තුන්වන දූතයාගේ මහ හඬට පෙරගාමී වන මධ්යරාත්රි හඬේ ඉතිහාසය තුළය. මිලර්වාදී ඉතිහාසයේ විමර්ශන විනිශ්චය ආරම්භ වීමට මධ්යරාත්රි හඬ පෙරට ගිය පරිද්දෙන්ම, මධ්යරාත්රි හඬ ඉරිදා නීතියට පෙර කන්යාවන් අවදි කර වෙන් කරයි. මැණික් නැවත විශාල, ප්රතිෂ්ඨාපිත පෙට්ටිය තුළට විසි කරනු ලබන විට, එවිට ප්රමාද වැඩිය; මන්ද එම සිදුවීම සිදුවන්නේ බිම සම්පූර්ණයෙන්ම පිරිසිදු කර හමා දැමූ “පසු”ය.
“වරදෙහි දූවිල්ල හා කසළ සත්යයේ අගනා මැණික් වැළලී ගොස් ඇත; එහෙත් ස්වාමීන්වහන්සේගේ සේවකයන්ට මෙම නිධාන අනාවරණය කළ හැකි වන අතර, එවිට දහස් ගණනක් ඒවා දෙස ප්රීතියෙන් හා භක්තියජනක විස්මයෙන් බලනු ඇත. දෙවියන්වහන්සේගේ දූතයෝ නම्र සේවකයා අසල සිට, කරුණාවද දේවීය ප්රබෝධයද දෙනු ඇත; තවද දහස් ගණනක් දාවිත් සමඟ, ‘ඔබගේ ව්යවස්ථාවෙන් අද්භූත දේවල් දක්නා පිණිස මාගේ ඇස් විවෘත කළ මැනව’ යයි යාච්ඤා කිරීමට මෙහෙයවනු ලබනු ඇත. යුග ගණනාවක් නොදැකී හා නොසලකා තිබූ සත්යයන්, දෙවියන්වහන්සේගේ ශුද්ධ වචනයේ ප්රකාශිත පිටු අතරින් දීප්තිමත්ව ප්රභාෂ්වර ව පිළිරැසෙනු ඇත. සත්යය අසාත්, එය ප්රතික්ෂේප කරත්, පාදතළයට දමා නිග්රහ කරත් තිබූ සභා සාමාන්යයෙන් තව තවත් දුෂ්ටකම් කරනු ඇත; එහෙත් ‘ඥානවන්තයෝ,’ එනම් අවංකයෝ, තේරුම්ගනු ඇත. පොත විවෘතව ඇත, දෙවියන්වහන්සේගේ වචන උන්වහන්සේගේ කැමැත්ත දැනගැනීමට ආශා කරන අයගේ හදවත්වලට ළඟා වෙයි. තුන්වන දූතයාට එක්වන ස්වර්ගයෙන් පැමිණෙන දූතයාගේ මහත් හඬේ කැඳවීමේදී, යුග ගණනාවක් ලෝකය අල්ලාගෙන සිටි මන්දස්ථභාවයෙන් දහස් ගණනක් අවදි වී, සත්යයේ අලංකාරයත් වටිනාකමත් දකිනු ඇත.” Review and Herald, December 15, 1885.
එවිට අවදි වන්නා වූ “දහස් ගණන” යනුවෙන් නිරූපණය කරනු ලබන්නේ තවමත් බැබිලෝනියේ සිටින දෙවියන්වහන්සේගේ අනෙක් රැළය; මන්ද “බලවත් හඬ” ආරම්භ වන්නේ ඉරිදා නීතියේදීය. “Dirt Brush Man”ගේ කාර්යය 2001 සැප්තැම්බර් 11 දින සිට ක්රියාත්මක වෙමින් පවතින අතර, 2023 ජූලි මාසයෙන් පසු තව දුරටත් එසේය.
“ප්රේරිතයා මෙසේ කියයි: ‘සියලු ශුද්ධ ලියවිල්ල දෙවියන්වහන්සේගේ ප්රේරණයෙන් දෙන ලද්දකි; එය ධර්මෝපදේශය සඳහාත්, දෝෂ පෙන්වීම සඳහාත්, නිවැරදි කිරීම සඳහාත්, ධර්මිෂ්ඨකම පිළිබඳ ශික්ෂාව සඳහාත් ප්රයෝජනවත් ය; එසේ වන්නේ දෙවියන්වහන්සේගේ මනුෂ්යයා සම්පූර්ණව, සියලු යහපත් ක්රියා සඳහා සම්පූර්ණයෙන් සන්නද්ධව සිටින පිණිසය.’ බයිබලය තමන්ගේම විවරණකාරයාය. එක් ඡේදයක් අනෙක් ඡේද විවෘත කරන යතුරක් බවට පත්වන්නේය; මෙසේ වචනයේ සැඟවුණු අර්ථය මත ආලෝකය පතුරුවනු ලබන්නේය. එකම විෂය පිළිබඳව කතා කරන විවිධ පාඨ එකිනෙකට සසඳා, ඒවායේ අදාලත්වය සෑම පැත්තකින්ම විමසා බැලීමෙන්, ශුද්ධ ලියවිල්ලේ සත්ය අර්ථය ප්රකාශමාන වනු ඇත.”
බොහෝ දෙනා දෙවියන්වහන්සේගේ වචනයේ අර්ථය තේරුම් ගැනීම සඳහා ශුද්ධ ලියවිලි පිළිබඳ විවරණ පරිශීලනය කළ යුතුයැයි සිතති; එසේම විවරණ අධ්යයනය නොකළ යුතුය යන ස්ථානය අපි නොගනිමු. එහෙත් මනුෂ්යයන්ගේ වචන රාශිය යට සැඟවී ඇති දෙවියන්වහන්සේගේ සත්යය හඳුනාගැනීමට මහත් විචක්ෂණභාවයක් අවශ්ය වනු ඇත. බයිබලය විශ්වාස කරන බව ප්රකාශ කරන සභාව, එක් සමූහයක් ලෙස, දෙවියන්වහන්සේගේ වචනයේ විසිරී ඇති මැණික් එකතු කොට ඒවා සත්යයේ සම්පූර්ණ දාමයක් බවට ගොනු කිරීම සඳහා කොපමණ අල්ප දේ කර තිබේද! බොහෝ දෙනා සිතන පරිදි, සත්යයේ මැණික් මතුපිට මත නොපවතී. අකුසලයේ සන්ධානයෙහි ප්රධාන බුද්ධිය සත්යය දෘෂ්ටියෙන් බැහැරව තබා, ශ්රේෂ්ඨ මනුෂ්යයන්ගේ අදහස් සම්පූර්ණයෙන් ප්රකට කරනු පිණිස නිරතුරුව ක්රියා කරමින් සිටියි. අධ්යාපන ක්රියාවලීන් මඟින් ස්වර්ගයේ ආලෝකය අඳුරු කිරීමට සතුරා තම සියලු බලය යොදමින් සිටියි; මක්නිසාද, ‘මේය මාර්ගයය; එහි ගමන්කරන්න’ යනුවෙන් පවසන ස්වාමීන්වහන්සේගේ හඬ මනුෂ්යයන්ට ඇසෙන්නට ඔහු අදහස් නොකරන බැවිනි.
“සත්යයේ මැණිකයන් හෙළිදරව්කිරීමේ කෙත පුරා විසිරී තිබේ; එහෙත් ඒවා මනුෂ්ය සම්ප්රදායන් යටතේද, මනුෂ්යයන්ගේ කීම් සහ ආඥා යටතේද වළලා දමා ඇත; ස්වර්ගයෙන් පැමිණෙන ප්රඥාව ප්රායෝගික වශයෙන් නොසලකා හරින ලදී; මන්ද, මනුෂ්යයන්ගේ වචන සහ ක්රියාසාධනයන් මහත් ප්රතිවිපාකයකින් යුක්ත බව ලෝකය විශ්වාස කරන ලෙස සාතන් සාර්ථක වී ඇත. ලෝකයන්ගේ මැවුම්කරු වූ ස්වාමි වූ දෙවියන්වහන්සේ අසීමිත වියදමකින් සුභාරංචිය ලෝකයට දී ඇත. මෙම දේවීය කාරකයා මඟින්, ජීවනයේ උල්පත වෙත එන සියල්ලන් උදෙසා ස්වර්ගික සැනසිල්ලේ ප්රීතිමත්, ප්රබෝධමත් උල්පත්ද, ස්ථිර සැනසිල්ලද විවෘත කර දී ඇත. තවමත් සොයාගත යුතු සත්යයේ ශිරා පවතී; එහෙත් ආත්මික දේවල් ආත්මික ලෙසම තේරුම්ගනු ලැබේ. අයහපතින් අඳුරු කළ මනස්, යේසුස්වහන්සේ තුළ තිබෙන පරිදි සත්යයේ වටිනාකම අගය කළ නොහැක.” Review and Herald, December 1, 1891.
මිලර්ගේ සිහිනයෙහි දූවිලි බුරුසු මිනිසා ලෙස නිරූපිත ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ කාර්යය දෙඅංශයකි. එය දෝෂය ඉවත් කිරීමත්, මුල් සත්යයන් නැවත පිහිටුවීමත් ය. දෝෂය ඉවත් කිරීමද දෙඅංශයකි; මක්නිසාද දෝෂය කවුළුවෙන් පිටතට ගසනු ලබන විට, එම දෝෂයන්ට බැඳී සිටීමට තෝරාගන්නා අයද ඒ සමඟම රැගෙන යයි. දූවිලි බුරුසු මිනිසා විසින් සිදුකරනු ලබන වෙන් කිරීමේ කාර්යය යෙරෙමියාද අවධාරණය කරයි; “ස්වාමින්වහන්සේගේ සේවකයන්ට මෙම නිධානයන් අනාවරණය කළ හැකි බැවින්, දහස් ගණනක් ඒවා ප්රීතියෙන් හා විස්මයෙන් නරඹනු ඇත” යැයි ඇය ප්රකාශ කළ විට, ඔහුගේ සාක්ෂියද සිස්ටර් වයිට්ගේ සාක්ෂිය සමඟ එකඟ වේ.
එබැවින් ස්වාමීන්වහන්සේ මෙසේ කියන සේක: “නුඹ ආපසු හැරෙන්නෙහි නම්, මම නුඹ නැවත ගෙන එන්නෙමි; එවිට නුඹ මා ඉදිරියෙහි සිටින්නෙහිය. තවද නුඹ නීච දෙයින් අගනා දේ වෙන් කරගන්නෙහි නම්, නුඹ මාගේ මුඛය මෙන් වන්නෙහිය. ඔවුන් නුඹ වෙතට ආපසු හැරෙත්වා; නමුත් නුඹ ඔවුන් වෙතට ආපසු නොහැරෙන්න.” යෙරෙමියා 15:19.
යෙරෙමියාහි මෙම ඡේදයේ සන්දර්භය 2020 ජූලි 18 වන දින පළමු අසතුටට ලක්වූවන් අමතයි. අගනා දේ නීච දේවලින් වෙන් කරන්නේ “Dirt Brush Man” පමණක් නොව, එය යෙරෙමියා විසින් නිරූපිත අයගේ ක්රියාවද වේ; ඔවුන් ස්වාමීන්වහන්සේ වෙත ආපසු හැරී එන්නෝද, නැතහොත් ආපසු නොඑන්නෝද යන තීරණයක් ගන්නා අය ලෙස නිරූපණය කරනු ලැබේ. ඔවුන් පැහැදිලිවම ස්වාමීන්වහන්සේ සමඟ නොසිටි අය වෙති; මක්නිසාද ඔවුන් උන්වහන්සේ සමඟ ගමන් කරමින් සිටියා නම්, ඔවුන්ට ආපසු හැරී එන්නට කිසි හේතුවක් නොතිබෙනු ඇත. ඔවුන් ආපසු හැරී এসে ස්වාමීන්වහන්සේ ඉදිරියේ සිට, ඉන්පසු උන්වහන්සේගේ මුඛය බවට පත් වූ විට, අගනා දේ නීච දේවලින් වෙන් කිරීමේ කාර්යයක් ඔවුන් ඉටු කර තිබෙනු ඇත. “Dirt Brush Man”ගේ කාර්යයට ඥානවන්තයන්ගේ සහභාගිත්වය අවශ්ය වේ. මිලර්ගේ සිහිනය තුළ “Dirt Brush Man”ගේ කාර්යය ක්රිස්තුස්වහන්සේ පිරිපහදු කිරීමේ ක්රියාවලියක් මඟින් තම ධාන්ය මඩුව පවිත්ර කරන විටද නිරූපණය කරනු ලැබේ.
“මෙම පිරිපහදු කිරීමේ ක්රියාවලිය නිශ්චිතවම කොපමණ ඉක්මනින් ආරම්භ වනු ඇත්දැයි මට කිව නොහැක; එහෙත් එය දිගු කලක් ප්රමාද නොවනු ඇත. තම අතේ ගාලන පංකාව ඇති තැනැත්තා තම මාලිගාව එහි සදාචාරික අපවිත්රතාවයෙන් පවිත්ර කරනු ඇත. ඔහු තම මැඩිය සම්පූර්ණයෙන් පිරිසිදු කරනු ඇත.” Testimonies to Ministers, 372, 373.
අවසාන “පිරිපහදු කිරීමේ ක්රියාවලිය” 2023 ජූලි මාසයේදී ආරම්භ වූ අතර, එය මලාකි තුන්වන පරිච්ඡේදයේ පිරිපහදු කිරීමේ ක්රියාවලියයි.
“මලාකි 3:1–4 උපුටා දක්වා ඇත.
“පවිත්ර කිරීමේද ශෝධනය කිරීමේද ක්රියාවලියක් දෙවියන්වහන්සේගේ ජනතාව අතර සිදු වෙමින් පවතින අතර, සෙනාධිපති ස්වාමීන්වහන්සේ මෙම කාර්යයට තමන්ගේ හස්තය යොමු කර තිබේ. මෙම ක්රියාවලිය ආත්මයට අතිශයින්ම කටුක පරීක්ෂාවක් වන්නේය, එහෙත් අපවිත්රතාවය ඉවත් කරනු ලැබීමට එය අත්යවශ්යය. අපගේ ස්වර්ගීය පියාණන්වහන්සේට සමීප කරනු ලැබීමටද, උන්වහන්සේගේ කැමැත්තට යටත්ව සිටීමටද, අප විසින් ස්වාමීන්වහන්සේට ධර්මිෂ්ඨකමේ පූජාවක් ඔප්පු කරනු ලබන පිණිසද, පරීක්ෂා අත්යවශ්යය. දෙවියන්වහන්සේගේ ආත්මය ශෝධනය කිරීමේද පවිත්ර කිරීමේද කාර්යය, උන්වහන්සේගේ සේවකයන් එතරම්ම නමනු ලැබ, එතරම්ම ස්වයංභාවයට මරණය වී, ක්රියාශීලී සේවයට කැඳවනු ලැබූ විට ඔවුන්ගේ ඇස දෙවියන්වහන්සේගේ මහත්මයට පමණක් යොමු වී තිබෙන තෙක්, නිරන්තරයෙන් සිදු විය යුතුය.” Review and Herald, April 10, 1894.
මිලර්ගේ දෙවන සිහිනය මුල් සත්යයන්ගේ යළි පිහිටුවීමත්, එකաժամනව විසිරී ගොස් තිබූ ජනතාවක් යළි පිහිටුවීමත් හඳුනා දෙයි. නෙබුකද්නෙසර්ගේ දෙවන සිහිනය ඔහුගේ රාජ්යයේ යළි පිහිටුවීම හඳුනා දෙයි. මිලර්ගේ සිහිනය මුල් සත්යයන් භූමියේ වළලා තැබීම, ඒ සත්යයන් “විසිරී” තිබෙනවා යන පදවලින් ප්රකාශ කරයි. “විසිරී” යන වචනය “සත් වාරය” සඳහා සංකේතයකි. නෙබුකද්නෙසර්ගේ සිහිනය “සත් වාරය”හි “විසිරීම” ගැන ය. නෙබුකද්නෙසර් 1798 දී අවසාන කාලයේ ස්ථාපිත කරනු ලබන අතර, එහිදී ඔහු පරිවර්තනය වූ මිනිසෙකු නියෝජනය කරයි. මිලර් 1798 දී “ඥානවන්තයන්”ගේ සංකේතය වේ.
අපි මීළඟ ලිපියේදී මිලර්ගේ සිහිනය ඉදිරියට ගෙන යන්නෙමු.
“අප අන්යයන්ගෙන් අදහස්භේද දරන්නට කැඳවනු ලබන විට, හෝ අන්යයන් අපගේ මතයට වඩා වෙනස් බව ප්රකාශ කරන විට, අප ක්රිස්තියානි ආත්මයක් ප්රකාශ කළ යුතුය; තවද, සත්යය පරීක්ෂණය දරා සිටිය හැකි බැවින්, අපට නිශ්ශබ්දවද සාධාරණවද සිටීමට හැකි බව යන කරුණ ප්රමුඛ ලෙස තබා ගත යුතුය. එය වැඩි වැඩියෙන් අධ්යයනය කරනු ලබන තරමට, එහි ආලෝකය තව තවත් විහිදෙමින් ප්රකාශ වනු ඇත. කඨොරත්වය සහ දරුණුභාවය රසවත් කරන සෑම දෙයකටම ස්වාමින්වහන්සේ අකමැත්ත ප්රකාශ කරන අතර, තමන් සමඟ මතභේද දරන්නන්ව හැකි තරම් නරක ආකාරයෙන් පෙන්වමින්, ඔවුන් පිළිබඳව අවමානය සහ නින්දාව හෙළන අය මත තම තරවටුව තබනු ඇත. මෙසේ කරන අය දෙස සියලු ස්වර්ගය, ස්වර්ගය පරිසිවරුන් දෙස බැලූ ආකාරයෙන්ම බලන අතර, ඔවුන් ශුද්ධ ලියවිල්ලත් දෙවියන්වහන්සේගේ බලයත් නොදන්නා අජ්ඣානීන් බව ප්රකාශ කරයි. සත්යයේ සතුරන්ට සත්යය වැරදියක් කර දැක්විය නොහැක. ඔවුන් සත්යය පාගා දමා, එය පහළට හෙළා අපද්රව්යයෙන් වැසූ බැවින් එය ජය ගත්තා යැයි සිතනු ඇත; නමුත් දෙවියන්වහන්සේ තම විශ්වාසවන්තයන් අතර කිසිවෙකු මත, ක්රිස්තුස්වහන්සේ පෘථිවියේ සිටි කල කළාක් මෙන්,—එම අපද්රව්ය ඉවත් කර, සත්යයේ රාමුව තුළ සත්යය සුදුසු ස්ථානයට නැවත පිහිටුවීමට,—ක්රියා කරන සේක.
“සත්යය සාකච්ඡා විෂයයක් වන සමාගම්වල, තමන් සත්ය ලෙස පිළිගෙන නොතිබූ සෑම දෙයකටම විරුද්ධ වන්නෝ සිටිති; තමන් කළෙකු වන්නේ වැරැද්දට එරෙහිව සටන් කිරීම පමණක් යයි ඔවුන් තමන්ම මෝහනය කරගනිමින් සිටින අතර, පැවසෙන දේ කුමක්දැයි වැරදි ලෙස නිරූපණය නොකරමින්ද වැරදි ලෙස අර්ථකථනය නොකරමින්ද, සත්යය කුමක්දැයි තේරුම් ගන්නා පිණිස, පක්ෂපාත රහිත කනින් ඇසිය යුතු අවශ්යතාවය ඔවුන්ට ඇත. සෑම යුගයකදීම සත්යයට එරෙහිව සටන් කළ, එසේ කිරීමෙන් තමන්ට එරෙහිව දෙවියන්වහන්සේගේ උපදේශය (sic) ප්රතික්ෂේප කළ මනුෂ්යයන්ගේ ආදර්ශය ඔවුන්ට ඇත. මහත් ආලෝකයද, මහත් අවස්ථාවන්ද ලැබ තිබියදීත්, තවමත් සමිඳාණන්වහන්සේගේ පාර්ශ්වයේ සම්පූර්ණයෙන්ම නොසිටියා වූ මනුෂ්යයන් මත විශාල වගකීමක් පවතිනු ඇත. ඔවුන් සමිඳාණන්වහන්සේගේ පාර්ශ්වයේ සම්පූර්ණයෙන්ම සිටීමට ධෛර්යවත් වුවහොත්, තනිවම සිටීමට කැඳවනු ලැබූ විට පවා, අවංකභාවයේ ආරක්ෂිතව තබනු ලැබෙති. ඔහු ඔවුන්ට ධෛර්යයෙන්, පවිත්රත්වයෙන් හා සාධාරණත්වයෙන් යුතුව, දූෂණය නොවූ ධර්මිෂ්ඨකමේ මූලධර්මයන් සඳහා පෙනී සිටිමින් සිටීමට හැකියාව දෙනු ඇත. යුක්තිය වීථියේ වැටී තිබුණද, සාධාරණකම ඇතුළු විය නොහැකි වුණද, යුක්තිය නිසාම යුක්තිය වෙනුවෙන් සටන් කිරීමේදී ඔහු ඔවුන් අතහැර නොයනු ඇත. ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ ජීවිතයට අනුකූලව, පවිත්ර හා අපවිත්රතාවයෙන් තොර දේ කුමක්දැයි ඔවුන් අවබෝධ කරගන්නෝය; අජ්ඣානතාවයට පමණක් නොව, තමන් නිශ්ශබ්ද කරවීමට කුටාර්කිකත්වයේ අවි භාවිත කළ, ශික්ෂිත හා අත්දැකීම් සහිත අයටද විරුද්ධව සිටියද, ආත්මයෙන්, වචනයෙන් හෝ ක්රියාවෙන් ක්රිස්තියානි ධර්මයේ අතිශුද්ධ මූලධර්මවලින් ඔවුන් හැරී නොයති. සත්යයට එරෙහිව වැරැද්ද විසින් ගෙනයන මේ සියලු විවාද මධ්යයේ, ඔවුන් ආරක්ෂා කරනු ලැබ, සතුරන්ට ඔවුන්ට විරුද්ධව කථා කිරීමට හෝ ඔවුන්ට ප්රතිරෝධ කිරීමට නොහැකි වන ලෙස තම ගමන් මඟ තබාගැනීමට හැකියාව ලබාදෙනු ලැබේ. ඔවුහු මූලධර්මය පිළිබඳ පර්වතයක් මෙන් ස්ථිරව සිටිමින්, කිසි මනුෂ්යයෙකු සමඟ සම්මුතියකට නොපැමිණෙන අතරම, සෑම ක්රිස්තියානියෙකුගේම ලක්ෂණය වන ආත්මයද රැක ගන්නෝය.”
“ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ අනුගාමිකයෙකු වූ තැනැත්තා ශුද්ධ වූ දෙය හා සාමාන්ය වූ දෙය අතර වෙනස හඳුනාගනු ඇත; තවද ක්රිස්තුස්වහන්සේ ‘ඔවුන්ගේ ඵලවලින් ඔබ ඔවුන් හඳුනාගන්නහුය’ යයි වදාරා ඇති බැවින්, මනුෂ්යයෙකුගේ චරිතය හා කාර්යය පිළිබඳ සත්ය සාක්ෂියට දැඩිව ඇලී සිටිනු ඇත. කිතුනුවා සියලු ආකාරයේ විරුද්ධතා මධ්යයේ ඉදිරියට ගමන් කරනු ඇත. පහන්කඩුව සාතන්ගෙන් උපන්න දෙයක් වන බැවින්, ඔහු එය අගෞරවයෙන් සලකනු ඇත. චෝදනා කිරීම දුෂ්ටයාගේ ආයුධය වන බැවින්, ඔහු එය පිළිකුල් කරනු ඇත. ඊර්ෂ්යාව පෝෂණය කිරීම හෝ තමාව උසස් කරගැනීමෙහි ලිප्त වීම ඔවුන් නොකරනු ඇත; මක්නිසාද මේවා දෙවියන්වහන්සේගේත් මනුෂ්යයාගේත් විරුද්ධකරුගේ ලක්ෂණයන්ය. ඔවුන් ඔත්තුකරුවන් ලෙස නොපෙනෙනු ඇත; මක්නිසාද සාතන් යේසුස්වහන්සේට විරුද්ධව මේ කාර්යය කිරීමේදී නින්දිත යුදෙව්වරුන් යොදා ගත්තේය. ඔවුන් තම සහෝදරයන් පසුපස ප්රශ්න ප්රවාහයක් ගෙන නොයනු ඇත, වචනවලින් උන්වහන්සේව පැටලවීමේ අරමුණින්ද, බොහෝ දේ ගැන කතා කිරීමට උන්වහන්සේ උද්දීපනය කරමින්ද, ඒ මඟින් එක් වචනයක් නිසා උන්වහන්සේ වැරදිකරුවෙකු කරන්නට හැකි වන පිණිස යුදෙව්වරු ක්රිස්තුස්වහන්සේ පසුපස ගිය අන්දමෙන්.” Home Missionary, September 1, 1894.