Mu chikapitulu 8 cha Danieli, Danieli anapatsidwa masomphenya a maufumu a maulosi a m’Baibulo, ndipo pambuyo pake anamva kukambirana kwa kumwamba kofotokozedwa mwa funso ndi yankho.

Aho ndakanzwa mumwe mutsvene achitaura; uye mumwe mutsvene akati kuna iye mutsvene wakati akanga achitaura, Chiratidzo ichi chenguva dzose yechibayiro chemazuva ose, nokudarika kunoparadza, chinopa zvose zviri zviviri nzvimbo tsvene neuto kuti zvitsikwe netsoka, chichasvika rinhi? Iye akati kwandiri, Kusvikira pamazuva ane zviuru zviviri namazana matatu; ipapo nzvimbo tsvene ichanatswa. Danieli 8:13, 14.

Ndima gumi nembiri dzokutanga dzinomirira chiratidzo, uye ndima yegumi nenhatu neyegumi neina dzinoratidza chimwe chiratidzo. Sezvakangoitawo pamashoko maviri echiHebheru ose ari maviri anoshandurwa kuti “kubvisa,” uye mashoko maviri echiHebheru ose ari maviri anoshandurwa kuti “nzvimbo tsvene,” muna Danieri chitsauko 8 munewo mashoko maviri akasiyana echiHebheru, ose ari maviri anoshandurwa kuti “chiratidzo.”

Loko ana litatoli mibale oyo ebongolamaki ete “kolongola,” bateoloji ya Adventisme balobaka ete maloba yango nyonso mibale esengeli kososolama na ndimbola ya “kolongola.” Loko ana maloba mibale oyo ebongolamaki ete “esika mosantu,” bateoloji ya Adventisme balobaka ete maloba yango nyonso mibale esengeli kososolama lokola “esika mosantu ya Nzambe”; mpe loko ana maloba mibale oyo ebongolamaki ete “emonaneli,” bateoloji ya Adventisme, lisusu, balekaka kaka bokeseni oyo ezali kati na maloba yango mibale. Bokeseni yango ezalaki na ntina mingi penza mpo na Danyele, kino asalelaki na nko maloba mibale ya Baebele oyo ekeseni mpenza; yango wana, tosengeli koyeba mpe kobatela bokeseni yango. Liloba “emonaneli,” na molongo ya zomi na misato, ezali liloba ya Baebele “chazon,” mpe elingi koloba ndoto, emoniseli, to liloba ya esakweli—emonaneli.

Shoko rokuti “chiratidzo” rinowanikwa kagumi muchitsauko chechisere chaDanieri, asi rinomirira mazwi maviri akasiyana echiHebheru. “Chazon,” iro rinowanikwa mundima 13, rinowanikwawo mundima 1, uyezve kaviri mundima 2, zvirokwazvo mundima 13, uye kamwe chete mundima 15, 17, na26. Panguva nomwe pagumi panowanikwa shoko rokuti “chiratidzo” muchitsauko chechisere chaDanieri, rinenge riri shoko rokuti “chazon,” rinongoreva kuti “chiratidzo”.

Dzina rokuti “chiratidzo” parinowanikwa dzimwe nguva nhatu muna Danieri chitsauko chisere, ishoko rechiHebheru rinoti “mareh,” rinoreva kuona; kana kuonekwa. Muchitsauko chisere, shoko rechiHebheru rokuti “mareh” rakadudzirwawo kamwe chete kwete sokuti “chiratidzo,” asi sokuti “kuonekwa,” nokudaro richinyatsoratidza zvakakwana zvinorehwa neshoko iri. Ko Danieri akashandisirei mashoko maviri akasiyana echiHebheru, ari pedyo zvikuru pakureva zvokuti vadudziri vaaabata seshoko rimwe chete? Zvine basa here?

“Kila kanuni katika neno la Mungu ina nafasi yake, kila ukweli una umuhimu wake. Nayo muundo wake kamili, katika mpango na utekelezaji, hushuhudia juu ya Mwanzilishi wake. Muundo wa namna hiyo hakuna akili yoyote isipokuwa ile ya Yule Asiye na Kikomo ingeweza kuuwaza au kuuumba.” Education, 123.

Mhinduro kumubvunzo wechipiri ndeyekuti Hongu, zvinokosha chaizvo kuti nei Dhanyeri akaita mutsauko iwoyo; naizvozvo zvinova mutoro womudzidzi wechiporofita kutsvaka kunzwisisa mubvunzo wokutanga, unobvunza kuti nei Dhanyeri akaita mutsauko iwoyo. Mitsauko yaakaita pamusoro peshoko rakashandurwa richinzi “sanctuary,” uye shoko rakashandurwa richinzi “take away,” ine migumisiro isingaperi; saka nei munhu upi noupi angatarisira kukosha kuduku pane shoko rakashandurwa richinzi “vision?” “Chokwadi chose” chine “kukosha kwacho” “mushoko raMwari,” uye chinobata “chimiro” chechiporofita, pamwe nokuzadziswa kwechiporofita apo “chichiitwa.”

Patakatanga kufunga nezveshoko rokuti “chiratidzo,” muchitsauko chisere, “chokwadi” chine “zvarinoreva” pauchapupu hwaDhanieri ndechokuti ndiani akapindura mubvunzo waDhanieri 8, ndima 13, achiti, “Kusvikira pamazuva zviuru zviviri namazana matatu; ipapo nzvimbo tsvene ichanatswa.”

Kuna mambo manne yaliyo na “uzito” wa moja kwa moja juu ya Danieli sura ya nane, ambayo ninakusudia kuyashughulikia. Moja ni kwamba maono ya Mto Ulai yametambuliwa kuwa unabii kwa ajili ya siku za mwisho, na pia ni ishara ya “maarifa” ya kitabu cha Danieli ambayo “yalifunguliwa” katika “wakati wa mwisho” mwaka wa 1798.

“Kudiikanwa kufunda Shoko raMwari kwakanyanya, pedyo, uye kwakadzama. Zvikurukuru Danieri naZvakazarurwa zvinofanira kupiwa hanya kupfuura zvazvakamboitwa kare munhoroondo yebasa redu. Tingava nezvishoma zvokutaura mune dzimwe nzira pamusoro pesimba reRoma neupapa, asi tinofanira kukwevera ngwariro kune zvakanyorwa navaporofita navaapostora pasi pekufemerwa noMweya waMwari. Mweya Mutsvene akaronga zvinhu nenzira yakadai, zvose pakupihwa kwechiporofita uye muzviitiko zvinoratidzwa, kuitira kudzidzisa kuti munhu somumiriri anofanira kuramba asingaonekwi, akavanzwa muna Kristu, uye kuti Ishe Mwari wokudenga nomurayiro Wake ndivo vanofanira kukudzwa.”

“Verengai bhuku raDanieri. Danai, nhanho nenhanho, nhoroondo youmambo hwakamiririrwa imomo. Tarirai vezvematongerwo enyika, makanzuru, nemauto ane simba, muone kuti Mwari akashanda sei kuti adzikise kuzvikudza kwevanhu, nokukandira kubwinya kwevanhu muguruva. Mwari oga ndiye anomiririrwa somukuru. Muchiratidzo chomuporofita, Anoonekwa achiwisira pasi mumwe mutongi ane simba, uye achisimudza mumwe. Anoziviswa saMambo wezvose zvakasikwa, ava kuda kumisa umambo Hwake husingaperi—Wekare pamazuva, Mwari mupenyu, Manyuko ouchenjeri hwose, Mutongi wezvazvino, Mufumuri wezvichauya. Verengai munzwisise kuti munhu murombo sei, asina simba sei, upenyu hwake hupfupi sei, anokanganisa sei, uye ane mhosva sei paanosimudzira mweya wake kuchinhu chisina maturo.”

“UMweya OyiNgcwele ngo-Isaya usikhomba kuNkulunkulu, uNkulunkulu ophilayo, njengento enkulu okufanele ibhekwe—kuNkulunkulu njengoba embuliwe kuKristu. ‘Ngokuba sizalelwe umntwana, siphiwe indodana; nombuso uyakuba sehlombe lakhe; igama lakhe liyakuthiwa uMangaliso, uMeluleki, uNkulunkulu onamandla, uYise ongunaphakade, iNkosi yokuThula’ [Isaya 9:6].”

“ឆន្ទៈពន្លឺដែលដានីយ៉ែលបានទទួលដោយផ្ទាល់ពីព្រះ ត្រូវបានប្រទានជាពិសេសសម្រាប់ថ្ងៃចុងក្រោយទាំងនេះ។ និមិត្តដែលគាត់បានឃើញនៅក្បែរច្រាំងទន្លេអ៊ូឡាយ និងហ៊ីដេកែល គឺទន្លេធំៗនៃស៊ីណារ ឥឡូវនេះកំពុងស្ថិតក្នុងដំណើរការនៃការសម្រេចបំពេញ ហើយព្រឹត្តិការណ៍ទាំងអស់ដែលបានទាយទុកជាមុន នឹងបានកើតមកដល់ក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ។”

“තනි ඒල්ගේ අනාවැකි දෙන ලද කාලයේ යුදෙව් ජාතියේ තත්ත්වයන් සලකා බලන්න. ඉශ්‍රායෙල්වරු වහල්කමට ගෙන යනු ලැබ සිටියහ; ඔවුන්ගේ දේවමාළිගාව විනාශ කරනු ලැබ තිබුණි; දේවමාළිගා සේවය නවතා දමා තිබුණි. ඔවුන්ගේ ආගම යාග පද්ධතියේ චාරිත්‍ර වටා කේන්ද්‍රගත වී තිබුණි. සත්‍ය නමස්කාරයේ ආත්මය ඔවුන්ගෙන් නැතිව ගොස් තිබියදී, බාහිර ආකාරයන්ට ඔවුහු සම්පූර්ණ ප්‍රමුඛත්වය දී තිබුණෝය. ඔවුන්ගේ සේවාවන් අනාර්ය ආගමික සම්ප්‍රදායන් හා පිළිවෙත් මගින් දූෂිත වී තිබුණි; යාග චාරිත්‍ර ඉටු කිරීමේදී ඔවුහු සෙවණට ඔබ්බෙන් ඇති සත්‍ය වස්තුව දෙස නොබලා සිටියහ. මනුෂ්‍යයන්ගේ පව් සඳහා වූ සැබෑ පූජාව වන ක්‍රිස්තුස්ව ඔවුහු හඳුනා නොගත්හ. බාහිර චාරිත්‍ර ඔවුන්ගේ ආගමේ මුළු එකතුවම නොවනු පිණිස, සමිඳාණන් වහන්සේ ජනතාව වහල්කමට ගෙන යාමත්, දේවමාළිගාවේ සේවාවන් නතර කිරීමත් ක්‍රියාත්මක කළ සේක. ඔවුන්ගේ මූලධර්ම හා ක්‍රියා පරිචයන් අනාර්යත්වයෙන් පවිත්‍ර කරනු ලැබිය යුතු විය. හෘදයාංගම සේවය නැවත ජීවමාන කරනු පිණිස චාරිත්‍රානුකූල සේවය නතර විය. ආත්මික දේ ප්‍රකාශ වීම සඳහා බාහිර මහත්භාවය ඉවත් කරනු ලැබීය.”

“Katika nchi ya utekwa wao, watu walipomgeukia Bwana kwa toba, Yeye alijidhihirisha kwao. Walikosa uwakilishi wa nje wa uwepo Wake; lakini miale angavu ya Jua la Haki iliangaza katika nia na mioyo yao. Walipomlilia Mungu katika unyenyekevu wao na dhiki yao, maono yalipewa manabii Wake, ambayo yalifunua matukio ya wakati ujao—kuangushwa kwa watesi wa watu wa Mungu, kuja kwa Mkombozi, na kusimamishwa kwa ufalme wa milele.” Manuscript Releases, volume 16, 333–335.

“Chokwadi” chekuti chiratidzo cheRwizi rweUrai chakapiwa nokuda kwamazuva okupedzisira chinomanikidza mudzidzi wechiporofita kuti aite nhamburiko yokunzwisisa zvachakafanotaura pamusoro pezviitiko zvinomiririrwa muchiratidzo ichocho. “Nyaya” dzechiporofita dzine chokuita nechiratidzo cheRwizi rweUrai “dzakaumbwa” no“Mweya Mutsvene” “zvose mukupiwa kwechiporofita, nomuzviitiko zvinoratidzirwa.” Zvaiitika kumuporofita paanogamuchira chiratidzo, pamwe chete nezviitiko zvechiporofita zvinoratidzwa nomuporofita, zvinofanira kudzidzwa, tichiziva kuti zvose zviri zviviri mufananidzo wechiporofita wezvichazadzikiswa mumazuva okupedzisira. Ndima yapfuura inosimbisa kuti tinofanira kuziva kuti Danieri akanga ari muutapwa hwe“nguva nomwe.”

Danieri anomiririra avo vanoziva kutapwa kwavo pakupera kwemazuva matatu nehafu eChakazarurwa 11, avo vanobva vatendeukira kuna Ishe nekutendeuka, vozadzisa munyengetero weRevhitiko 26, voparadzanisa chinokosha nechisina maturo, uye ipapo Ishe vozadzisa chipikirwa chavo chokuti vaunganidze avo vakanga vapararira, sezvavanozviratidza kwavari. “Chinhu chavo chikuru chavanoisa pfungwa pachiri,” saka, ndi “Mwari sezvavakazarurwa muna Kristu.”

“Ulay” upa chechiratidzo, uye kuti hunobatsira sei ku“chimiro” cheshoko rechiporofita raka“gadzirwa” naKristu, ndicho “chokwadi” chokutanga chatakambofungisisa muchidimbu; uye ndima yakatorwa inoratidza kuti chinhu chikuru chatinofanira kutarisira chinofanira kuva chizaruro chaMwari, se“chakaratidzwa muna Kristu.” Muchitsauko chechisere chaDanieri, Kristu haana kuratidzwa sezvaakaitwa naIsaya, apo Isaya akaratidza kuti “zita rake richanzi Anoshamisa, Gota rezano, Mwari ane simba, Baba vokusingaperi, Muchinda woRugare.” Muchitsauko chechisere chaDanieri, Mwari anoratidzwa muna Kristu saPalmoni, zvichireva Muchengeti wenhamba Anoshamisa, kana kuti Muverengi Wezvakavanzika.

Iyo “ngirozi” inoda kuti “zvinorehwa” nezita rokuti “Palmoni” zvitsvakwe, pamwe chete nokuti zita iroro rinobatsira sei ku“chimiro” noku“kurongwa” kwechiporofita. “Ngirozi” yechitatu iri muna Danieri chitsauko 8, inofanira kuzivikanwa, ndeyokuti muchitsauko ichocho ndipo panoratidzwa mbiru huru yepakati yedzidziso yesangano reMillerite. Chishongo chaMiller chaipenya zvikuru chakawanikwa mundima 14, uye tinofanira kutsvaka kunzwisisa “zvinorehwa” neiyo “ngirozi” pachiratidzo cherwizi Ulai, icho zvino chava muchirongwa chokuzadzikiswa.

Muhope yaMiller, apo bhokisi rakaiswa pamusoro petafura yaiva pakati peimba yake, rakapenya nekubwinya kwezuva; asi mumazuva okupedzisira bhokisi iri rakakura zvikuru uye rinopenya kakapetwa kagumi kupfuura marakapenya parakaiswa pakutanga patafura yaMiller. Chii chiri muchiratidzo cherwizi rweUrai, chinosanganisira mbiru yepakati yesangano reMillerite, chinowedzera chiedza chedzidziso iyo kakapetwa kagumi mumazuva okupedzisira? Chii chinoratidzwa mumazuva okupedzisira chisina kuratidzwa panguva yokuguma muna 1798? Ndezvipi “zviitiko” zvechiratidzo cherwizi rweUrai, izvo Hanzvadzi White inoti “zvino zviri mukuitika kwekuzadziswa?”

Kana tikabatanidza pachena zvokwadi idzi nhatu dzokutanga pamwe chete (chiratidzo cheUlai, Kristu akazarurwa saPalmoni, nembiru huru yepakati yedzidziso), tinofanira kuva vakagadzirira kugamuchira hwaro hwakareruka huchava nomugumisiro pachidzidzo chedu chechiratidzo cherwizi rweUlai. Zvokwadi idzodzo dzabatanidzwa dzinozivisa avo vanoda kuona kuti shoko rakazarurwa muna 1798 raiva shoko “rakaremberedzwa panguva.” Pasina chinhu chenguva youprofita inotaurwa mberi, shoko raMiller ringadai risina kuvapo.

“චතුර්ථ ‘සත්‍යය’ මෙයින් අදහස් වන්නේ, මෙම පරිච්ඡේදයට සම්බන්ධව, මිලරයිට්වරු අනාවැකිමය කාලය මත පදනම් වූ පණිවිඩයක් ප්‍රකාශ කළ බවයි. මේ සත්‍යය අවධාරණය කිරීම පිණිස, දෙවියන් වහන්සේ ක්‍රිස්තුස් වහන්සේ තුළ, දහතුන්වන හා දහහතරවන පදවල, අද්භූත සංඛ්‍යාගණකයා (Palmoni) ලෙස ප්‍රකාශ කරනු ලැබූ සේක. දර්ශනයේ අන්තර්ගතය හුදෙක් දහහතරවන පදයේ දින දෙදහස් තුන්සියයක අවසානය ලෙස 1844 ඔක්තෝබර් 22 හඳුනා ගැනීම පමණක් යැයි සිතීම, Palmoni ලෙස ක්‍රිස්තුස් වහන්සේ තුළින් දෙවියන් වහන්සේ ප්‍රකාශ වීමේ එළිදරව්ව මත සීතල ජලය වත් කිරීමක් වේ.”

Vadzidzisi vezvechitendero vechiAdventism vakashanda nesimba kuviga kukosha kwemubvunzo uri mundima yegumi nenhatu yaDanieri chitsauko 8, kuti vagadzire kuravira mundiro yavo yengano dzavakatema kuti kuchachengeta vasina kudzidza vane nzeve dzinokwenya, kuti varege kuva nehanya nechokwadi chakabatana nembiru huru yepakati peAdventism.

“Magwaro ayo kupfuura mamwe ose akanga ari vose hwaro nembiru huru yepakati yerutendo rweAdventi akanga ari chiziviso chinoti, ‘Kusvikira pamazuva zviuru zviviri namazana matatu; ipapo nzvimbo tsvene ichanatswa.’ [Danieri 8:14.] Aya akanga ari mashoko aizivikanwa kwazvo kuvatendi vose mukuuya kwaShe kwava pedyo. Nezvimiromo zvezviuru, chiporofita ichi chakadzokororwa sechiratidzo chezwi cherutendo rwavo. Vose vakanzwa kuti pazviitiko zvakaporofitwa imomo ndipo pakanga pakatsamira tariro dzavo dzakajeka zvikuru netarisiro dzavo dzavaichengeta zvikuru. Mazuva aya echiporofita akanga aratidzwa kuti anopera mumatsutso a1844. Sezvakanga zvakaita vamwe vose venyika yechiKristu, vaAdventi panguva iyoyo vakabata kuti nyika, kana chimwe chikamu chayo, ndiyo yaiva nzvimbo tsvene. Vakanzwisisa kuti kunatswa kwenzvimbo tsvene kwaireva kuchenurwa kwenyika nemoto wezuva guru rokupedzisira, uye kuti izvi zvaizoitika pakuuya kwechipiri. Naizvozvo vakagumisa kuti Kristu aizodzokera panyika muna 1844.

“Asi nguva yakatarwa yakanga yapfuura, uye Ishe vakanga vasina kuoneka. Vatendi vaiziva kuti Shoko raMwari harina kukwanisa kukundikana; kududzirwa kwavo kwechiporofita kwaifanira kuva ndiko kwakanga kwakanganisa; asi kukanganisa kwacho kwakanga kuri kupi? Vazhinji vakagadzirisa nokukurumidza dambudziko iri nokuparadza chisungo chacho, vachiramba kuti mazuva 2300 akaguma muna 1844. Hapana chikonzero chaigona kupiwa pamusoro paizvozvo, kunze kwokuti Kristu akanga asina kuuya panguva yavakanga vachimutarisira. Vakapokana vachiti, dai mazuva echiporofita akanga apera muna 1844, Kristu aizodzoka panguva iyoyo kuti achenese nzvimbo tsvene nokunatswa kwenyika nomoto; uye sezvo akanga asina kuuya, mazuva acho aisagona kunge akanga apera.”

“Kuvuma mhedziso iyi kwaireva kuramba kuverengwa kwaimbova kwenguva dzechiporofita. Mazuva 2300 akanga awanikwa kuti anotanga pakatanga kushanda murayiro waArtaxerxes wokudzorerwa nokuvakwazve kweJerusarema, mumatsutso a457 B.C. Kana izvi zvikatorwa senzvimbo yokutangira, pakava nokuwirirana kwakakwana mukushandiswa kwezviitiko zvose zvakafanotaurwa mutsananguro yenguva iyoyo muna Danieri 9:25–27. Vhiki makumi matanhatu nepfumbamwe, iwo 483 okutanga emakore 2300, zvaifanira kusvika kuna Mesiya, Iye Akazodzwa; uye rubhabhatidzo rwaKristu nokuzodzwa kwake noMweya Mutsvene, muna A.D. 27, zvakanyatsozadzisa zvakanga zvataurwa. Pakati pevhiki rechimakumi manomwe, Mesiya aifanira kugurwa. Makore matatu nehafu mushure merubhabhatidzo rwake, Kristu akarovererwa pamuchinjikwa, muchirimo chaA.D. 31. Vhiki makumi manomwe, kana makore 490, zvaifanira kunyanya kureva vaJudha. Pakupera kwenguva iyi, rudzi urwu rwakasimbisa kuramba kwarwo Kristu nokutambudza vadzidzi vake, uye vaapostora vakatendeukira kuvaHedheni, muna A.D. 34. Saka 490 okutanga emakore 2300 paakanga apera, makore 1810 akanga asara. Kubva muna A.D. 34, makore 1810 anosvika kuna 1844. ‘Ipapo,’ akadaro mutumwa, ‘nzvimbo tsvene ichacheneswa.’ Zvose zvakanga zvambotaurwa muchiporofita zvakanga zvazadzikiswa pasina kupokana panguva yakatarwa. Mukuverenga uku, zvinhu zvose zvakanga zvakajeka uye zvichiwirirana, kunze kwokuti kwakanga kusingaoneki kuti muna 1844 pakanga paita chero chiitiko chaienderana nokucheneswa kwenzvimbo tsvene. Kuramba kuti mazuva akaguma panguva iyoyo kwaireva kupinza nyaya yose mukuvhiringidzika, nokuramba nzvimbo dzakanga dzasimbiswa nokuzadzikiswa kusina kupokana kwechiporofita.

“Lakini Mungu alikuwa amewaongoza watu wake katika harakati kuu ya Majilio; nguvu na utukufu wake vilikuwa vimeandamana na kazi hiyo, naye hangeruhusu iishie katika giza na masikitiko, hata ishutumiwe kuwa ni msisimko wa uongo na wa ushupavu wa kidini. Hangeiacha neno lake likiwa limezingirwa na mashaka na kutokuwa na uhakika. Ingawa wengi waliacha hesabu yao ya awali ya nyakati za unabii, na wakakana usahihi wa harakati iliyokuwa imejengwa juu yake, wengine hawakuwa tayari kuziacha hoja za imani na uzoefu zilizothibitishwa na Maandiko na kwa ushuhuda wa Roho wa Mungu. Waliamini kwamba walikuwa wamekubali kanuni sahihi za ufasiri katika kujifunza kwao unabii, na kwamba ilikuwa ni wajibu wao kushikilia kwa uthabiti kweli walizokwisha kuzipata, na kuendelea na mwendo huohuo wa utafiti wa Kibiblia. Kwa maombi ya dhati walipitia upya msimamo wao, na kuyachunguza Maandiko ili kugundua kosa lao. Kwa kuwa hawakuweza kuona kosa lolote katika hesabu yao ya nyakati za unabii, wakaongozwa kuichunguza kwa ukaribu zaidi mada ya patakatifu.” The Great Controversy, 409, 410.

Takalatwidwa ndi Mlongo White, m’ndime yomweyi imene masomphenya a mtsinje wa Ulai akudziwitsidwa, kuti “pafunika kuphunzira Mawu a Mulungu mozama kwambiri kuposa pamenepo.” Akatswiri a zaumulungu adzafotokoza mutu wa “nyengo za uneneri” m’ndime yapitayi yochokera mu The Great Controversy, ngati kuti “nyengo za uneneri” zimene Mlongo White akuchepetsa ndemanga yake ku izo, ndi maulosi asanu amene ayimilidwa mkati mwa ulosi wa zaka zikwi ziwiri ndi mazana atatu. Ndipotu, akutero iwo, maulosi anayi mwa amenewo akukambidwa mwachindunji m’ndimeyo. Koma “kuphunzira mozama kwambiri” nkhaniyo kumasonyeza kuti mawu akuti “nyengo za uneneri,” m’chiwerengero chochuluka, m’zolemba za Mlongo White, molondola kwambiri amatanthauza maulosi awiri amene anayenera kukwaniritsidwa pa October 22, 1844.

Paive nenguva zviporofita zvishanu zvakatarwa izvo Gabrieli akazivisa kuna Danieri, uye zviri chikamu chemakore zviuru zviviri nemazana matatu. Chokutanga chinoratidza makore makumi mana nemapfumbamwe, apo “migwagwa namasvingo zvaizovakwa munguva dzokutambudzika.” Chechipiri chaiva rubhabhatidzo rwaKristu mushure memakore mazana mana nemakumi masere nematatu kubva panotangira pa457 BC. Chechitatu chaiva kurovererwa Kwake pamuchinjikwa; chechina chakaratidza nguva iyo evhangeri yaizoenda kuvaHedheni pakuguma kwamakore mazana mana nemakumi mapfumbamwe akanga atemwa nokusarudzwa zvikurukuru rudzi rwevaJudha; uye chechishanu, uye chechishanu chete, chiporofita chenguva, chakaguma musi wa22 Gumiguru, 1844. Zviporofita zvina zvenguva zvakapfuura zvakaguma kare zvikuru 1844 isati yasvika. Naizvozvo, Hanzvadzi White anorevei chaizvo kana achishandisa chirevo chokuti “nguva dzouporofita” muuwandu, idzo dzaifanira kuguma muna 1844?

Achigadzirisa kuora mwoyo kwekutanga kwevaMillerite, anoratidza mhinduro kumubvunzo iwoyo:

“Ndzi vone vanhu va Xikwembu va tsakile hi ku rindzela, va langutele Hosi ya vona. Kambe Xikwembu xi kunguhate ku va ringa. Voko ra xona ri funengete xihoxo eku hlayeni ka minkarhi ya vuprofeta. Lava a va langutele Hosi ya vona a va xi kumanga xihoxo lexi, naswona ni vavanuna lava dyondzekeke swinene lava a va kaneta nkarhi wolowo a va xi vonanga. Xikwembu xi kunguhate leswaku vanhu va xona va hlangana ni ku tsandzeka ka ku langutela ka vona. Nkarhi wu hundzile, kutani lava a va langutele hi ntsako ku ta ka Muponisi wa vona va va va ri ni gome va tlhela va hela matimba, kasi lava a va nga wu rhandzi ku humelela ka Yesu, kambe va amukele rungula hi ku chava, va tsakile hikuva a nga tanga hi nkarhi lowu a wu languteriwile. Ku vula ka vona leswaku i vapfumeri a ku si khumba timbilu ta vona ni ku basisa vutomi bya vona. Ku hundza ka nkarhi a ku hleriwile swinene leswaku ku paluxa timbilu ta muxaka wolowo. Hi vona vo sungula ku hundzuka va tlhela va hleka-hleka lava va vavisekeke, va khunguvanyekile hi ku helela ka ku langutela ka vona, lava a va rhandza hi ntiyiso ku humelela ka Muponisi wa vona. Ndzi vone vutlhari bya Xikwembu eku ringeni ka vanhu va xona ni eku va nyikeni ka ndzingo wo nghenelela lowu lavisisaka ku kuma lava a va ta hundzuluka va tlhelela endzhaku hi nkarhi wa ku ringiwa.”

“Yesu na jeshi lote la mbinguni waliwatazama kwa huruma na upendo wale ambao, kwa tumaini tamu, walikuwa wametamani kwa muda mrefu kumwona yeye ambaye nafsi zao zilimpenda. Malaika walikuwa wakitanda kuwazunguka, ili kuwategemeza katika saa ya jaribu lao. Wale waliokuwa wamepuuza kuipokea ujumbe wa mbinguni waliachwa gizani, na hasira ya Mungu ikawaka juu yao, kwa sababu hawakutaka kuipokea nuru aliyokuwa amewatuma kutoka mbinguni. Wale waaminifu waliofadhaishwa, ambao hawakuweza kuelewa kwa nini Bwana wao hakuja, hawakuachwa gizani. Tena wakaongozwa kwenye Biblia zao ili kuzichunguza nyakati za unabii. Mkono wa Bwana ukaondolewa kutoka kwenye tarakimu, na kosa likaelezwa. Wakaona kwamba nyakati za unabii zilifika hadi mwaka 1844, na kwamba ushahidi uleule waliokuwa wameutoa kuonyesha kwamba nyakati za unabii zilifungwa mwaka 1843, ulithibitisha kwamba zingekoma mwaka 1844.” Early Writings, 235–237.

“Vipindi vya unabii” vilikuwa ni “vipindi vya unabii” ambavyo “vilifika hadi 1844,” ambavyo hapo mwanzo Wamillerite waliamini kuwa vilifika hadi 1843. “Vipindi vya unabii” vilivyofika hadi 1844 vilikuwa vipindi vitatu vya unabii,” na vyote vinawakilishwa juu ya mabamba ya Habakuki. Kimojawapo cha vipindi hivyo vitatu “kinagusa” tu 1844, na vile viwili vingine vinafika hadi Oktoba 22, 1844. Siku elfu moja mia tatu thelathini na tano zilifika hadi siku ya kwanza kabisa ya 1844, wakati kufadhaika kwa kwanza kwa Wamillerite kulipotokea, na wakati wa kukawia wa Habakuki sura ya pili, pamoja na wa mfano wa wanawali kumi katika Mathayo ishirini na tano, ulipoanza.

Masiku ane zviuru zviviri namazana matatu aDhanieri chitsauko 8, ndima 14, akasvika pa 22 Gumiguru, 1844, uye makore zviuru zviviri namazana mashanu namakumi maviri e“nguva nomwe” dzakatarisana noushe hwokumaodzanyemba hwaJudha akagumirawo ipapo. Palmoni anozvizivisa saMushamisi Wokuverenga mu ndima 13 yaDhanieri 8, uye “chimiro” ne“urongwa” hwechiporofita hwaakazoburitsa ipapo hwakabatanidza zvinenge zviporofita zvenguva gumi zvakanyatsobatana.

Titaanza kuzingatia zaidi kweli hizi katika makala ijayo.

“ක්‍රිස්තුස් වහන්සේ ලෝකයට මනසෙහිද ආත්මයෙහිද කැටයම් කළ යුතු පාඩමක් දුන්සේක. ‘සදාකාල ජීවනය නම් මේය,’ යැයි උන්වහන්සේ වදාළසේක, ‘ඔවුන් ඔබව එකම සැබෑ දෙවියන් ලෙසද, ඔබ විසින් එවන ලද යේසුස් ක්‍රිස්තුස්වද දැනගැනීමය.’ එහෙත් සාතන් මනුෂ්‍ය මනස් මත ක්‍රියා කරමින්, ‘මේ හෝ ඒ ක්‍රියාව කරන්න; එවිට ඔබලා දෙවිවරුන් මෙන් වන්නෙහිය’ යයි කියයි. වංචාකාර තර්ක මගින් ඔහු ආදම් හා හවාව දෙවියන්වහන්සේගේ වචනය සැක කිරීමට පෙළඹවූ අතර, එහි ස්ථානයේ වරදකිරීමත් අකීකරුකමත් කරා ගෙන ගිය න්‍යායක් තැබීමට ඔවුන් යොමු කළේය. ඔහුගේ කූට තර්කය අදද ඒදෙන්හි කළ දෙයම කරමින් සිටියි. ක්‍රිස්තුස් වහන්සේ අපගේ ලෝකයට පැමිණි කල, තම සභාවේ අත්තිවාරම ලෙස උන්වහන්සේ නිහතමානී මත්ස්‍යජීවීන් තෝරාගත්සේක. මෙම ගෝලයන්ට තම රාජ්‍යයේද තම මෙහෙවරේද ස්වභාවය පැහැදිලි කිරීමට උන්වහන්සේ උත්සාහ කළසේක. එහෙත් ඔවුන්ගේ සීමිත අවබෝධය උන්වහන්සේ මත සීමාවක් පැනවීය. ඔවුන් ශාස්ත්‍රීන්ගේ හා පරිසිවරුන්ගේ කියමන් පිළිගෙන සිටි බැවින්, ඔවුන් විශ්වාස කළ බොහෝ දේ අසත්‍ය විය. තවද ක්‍රිස්තුස් වහන්සේ ඔවුන්ට කියන්න බොහෝ දේ තිබුණද, උන්වහන්සේ බෙදාදීමට දැඩිව ආශා කළ බොහෝ දේ ඔවුන්ට ඇසීමට හැකියාව නොවීය.”

“Kristu anowana vanamato venguva ino vakazara zvikuru nemafungiro akatsauka zvokuti hamuchina nzvimbo mumifungo yavo yechokwadi. Nedzidzo yavanopa, vadzidzisi vanosanganisa mafungiro avanyori vasingatendi. Saizvozvo vakadzvara masora mumifungo yevechiduku. Vanotaura mafungiro asingafaniri kuiswa pamberi pevaduku kana vakuru, vasingatombofungi kuti imbeu yakadini yavari kudzvara, kana kukohwa kwavachazofanira kuunganidza somugumisiro.” Review and Herald, July 3, 1900.