Haddaba waxaynu ka hadli doonnaa qaar ka mid ah macnayaasha ka dhalanaya aayadda laba iyo tobnaad ee Daanyeel kow iyo toban, dabadeedna waxaynu saddexda xariiq ee “250” sano ku soo dari doonnaa taariikhda aayadaha kow iyo tobnaad ilaa shan iyo tobnaad, taas oo ku rumowday dagaalkii Panium sannadkii 200 BC. Xariiqda “250” sano ee ka bilaabatay 457 BC waxay ku dhammaanaysaa 207 BC, dhexda muddada ka bilaabata dagaalkii Raphia kuna dhammaata dagaalkii Panium. “250” sano ee xariiqda Nero waxay ku dhammaataa taariikhda saddexda-tallaabo leh ee Constantine, oo ay metelaan sannadaha 313, 321, iyo 330. “250” sano ee Maraykanka waxay ku dhammaanaysaa Luulyo 4, 2026.

Xarriiqii Nero waxay matalaysaa taariikhda wakhtiga imtixaanka ee ekaanta bahalka, marka hore Maraykanka, dabadeedna dunida. Xarriiqda 457 BC waxay Trump ka dhigaysaa meel-dhexe xagga milatari ahaan u dhexaysa laba dagaal. Muddada ka bilaabmaysa 1776 waxay sidoo kale calaamadisaa meel-dhexe u ah madaxtinnimada ugu dambaysa ee Trump. Si aynu xarriiqyadan ugu dhigno meeshooda saxda ah, waxaannu marka hore ka hadli doonnaa aayadda laba iyo tobnaad, iyo burburka Ruushka iyo Putin. Dabadeedna saddexda xarriiq ee “250” sano, ka dibna xarriiqda Boqortooyadii Hasmonean. Marka xarriiqyadaas la dejiyo, waxaannu Butros la waafajin doonnaa Panium. Marka xarriiqyadaas la dhigo, waa in aynu awoodnaa in aynu garanno sida farriinta Luulyo 18, 2020 loo saxayo loona naadinayo, iyo in ay tahay farriinta kitaabka Yoo'eel.

Boqor Cusyaah oo Yahuudah ah iyo Tolemii oo Boqorka Masar ah

Taariikhdii rumoobisay aayadda kow iyo tobnaad ee dagaalkii Raphia waxay la jaanqaadaysaa taariikhda boqor Cusiyaah. Markii Ishacyaah la daahiriyey oo loo awood siiyey inuu ku dhawaaqo farriinta roobka dambe, wicitaankiisu wuxuu yimid sannaddii uu Cusiyaah dhintay.

Sannaddii uu dhintay Boqor Cusiyaah ayaan haddana arkay Rabbiga oo carshi ku fadhiya, sarreeya oo la sarraysiiyey, oo maradiisii cidhifkeedu macbudka buuxiyey. Ishacyaah 6:1.

Dhimashadii Cusiyaah waxaa ka horreeyey fallaagadii uu muujiyey oo la simanayd isla markaana waafaqsanayd fallaagadii Batalmayos wax yar ka dib guushii dagaalkii Raafiya. Cusiyaah iyo Batalmayos waa astaamo boqor koonfureed oo qalbigiisu kor isu qaaday, kuwaas oo fallaagooba iyagoo doonaya inay isku daraan awoodda dawladeed iyo awoodda kaniisadeed. Markii Cusiyaah isku dayay inuu isku daro kaniisadda iyo dawladda, baraskii fooddiisa ku yiil wuxuu astaan u ahaa calaamadda bahalka.

Markaasaa malaa’igtii saddexaad baa iyaga daba socotay, iyadoo cod weyn ku leh, Haddii nin uun caabudo bahalka iyo sanamkiisa, oo uu summaddiisa ku qaato fooddiisa ama gacantiisa, kaas qudhiisu wuxuu cabbi doonaa khamriga cadhada Ilaah, oo aan waxba lagu qasin, kuna shubban koobka xanaaqiisa; oo waxaa lagu cadaabi doonaa dab iyo baaruud iyadoo ay joogaan malaa’igaha quduuska ah iyo iyadoo uu joogo Wanku; oo qiiqa cadaabkoodu wuxuu kor u kacayaa weligiis iyo weligiis; mana haystaan nasasho habeen iyo maalin toona kuwa caabuda bahalka iyo sanamkiisa iyo ku alla kii qaata summadda magiciisa. Muujintii 14:9–11.

Markaas Cusiyaah wuxuu ka dhigan yahay dhimasho tartiib-tartiib ah oo ka bilaabmaysa wakhtigii isku-daygiisii fallaagada ahaa ee uu ku doonayay inuu isku daro kaniisadda iyo dawladda. Dabadeedna wuxuu ka dhigan yahay wada-xukun tabar-daran oo uu wiilkiisa la lahaa muddo kow iyo toban sano ah. Cusiyaah wuxuu noolaa kow iyo toban sano ka dib fallaagadiisii. Bilowgii fallaagadiisu wuxuu astaan u yahay sharciga Axadda, halkaas oo kaniisadda iyo dawladdu isku biiraan, oo calaamadda bahalkana lagu meelmariyo. Kow iyo toban sano ka dibna wuu dhintay, taas oo ka dhigan dhammaadka boqornimadiisii ee uu ka talinayay boqortooyadii koonfureed ee Yahuudah, taas oo ahayd dalka ammaanta leh, taas oo ah Maraykanka.

Marka si nebiyad ahaan ula xidhiidho Bitoolemayoos, Cuusiyaah wuxuu metelaa Yahuudah, dalka ammaanta leh iyo Protestantism-ka riddaysan; halka Bitoolemayoosna uu metelo Masar, oo ah awoodda masduulaagga, diinteeduna tahay ruuxiyadnimo. Marka labada boqor loo eego sidii laba xariiq oo is barbar socda, Cuusiyaah wuxuu joojiyaa inuu tusaale u noqdo dalka ammaanta leh, waxayna wadajir u noqdaan astaan laba quruumood ah. Masar iyo Yahuudah waa astaamo u taagan diimaha ruuxiyadnimada iyo Protestantism-ka riddaysan. Waxay yihiin astaan dawladda iyo kaniisadda. Xeeladda dawladnimo iyo xeeladda kaniisadnimo ee ay matalaan marka ay isu toosaan sidii hal astaan waxay ka kooban yihiin laba quruumood, sida ay ahaayeen Maaday iyo Faaris, sida ay ahayd Masartii iyo Sodom tii Faransiiska, sida ay yihiin geesaha Jamhuuri iyo Protestant ee Maraykanka, sida ay ahaayeen boqortooyooyinkii waqooyi iyo koonfureed ee Israa’iil iyo Yahuudah, iyo weliba Roomaankii jaahiliga ahaa iyo Roomaankii baadariga. Iyagoo ah astaan laba boqortooyo, waxaa nebiyad ahaan isku xidha macbudka Yeruusaalem oo ay Cuusiyaah iyo Bitoolemayoos labaduba doonayeen inay allabari ku bixiyaan macbudka Yeruusaalem. Laba quruumood oo labaduba ku caasiyooba isla meesha quduuska ah.

Waa muhiim in la ogaado in fallaagadii labadan boqor ay la xiriirtay macbudka Yeruusaalem, kaas oo astaan u ah macbudkii uu Daanyeel ku arkay Masiixa cutubka tobnaad. Taariikhaha labadan boqorba waxay isku waafaqaan Dagaalka Yukrayn, sidaas darteedna waxay maraggooda ka bilaabaan 2014. Labadoodaba waxaa kor u qaaday guulo millatari oo uu matalayo dagaalkii Raafiya ee aayadda kow iyo tobnaad. Raafiya waxay calaamad u tahay xuduudda boqortooyada lixaad ee sii sheegidda Kitaabka Quduuska ah iyo midowga saddex-geesoodka ah ee sharciga Axadda. Sidoo kale waa xuduudda kala-guurka kaniisadda dagaallamaysa ugu gudubto kaniisadda guulaysata.

Kadib 2014, boqorkii ugu taajirsanaa wuxuu ku dhawaaqay damaciisa ah inuu u tartamo madaxtinnimada sannadka 2015. Sannadka 2020 boqorkii ugu taajirsanaa, oo matalayay geeska Jamhuuriga, wuxuu helay nabarkii dhimashada lahaa oo markii dambe bogsan lahaa. Sannadka 2022 dagaalkii Yukrayn ayaa cirka isku shareeray. Markaas Trump wuu soo noqday isagoo dhammaystiraya aayadda saddex iyo tobnaad, doorashadii 2024. Bishii Luulyo ee 2023, cod baa cidlada laga yeedhsiiyey. Diseembar 31, 2023 geeskii Protestant-ka ayaa dib loo soo nooleeyey, sida geeskii Jamhuuriguna loogu soo nooleeyey doorashadii 2024, markii Trump soo noqday, dabadeedna sannadka 2025 imtixaankii aasaaska ayaa dhammaaday iyadoo uu yimid imtixaankii macbudka.

1989

Runihii la furay shaabbadda laga qaaday sannadkii 1989 waxay ahaayeen laba qaybood. Isbarbardhigyada nebiyadeed ee dhaqdhaqaaqyada dib-u-habaynta iyo lixda aayadood ee ugu dambeeya ee Daanyeel kow iyo tobnaad ayaa la furay shaabbaddooda isla wakhtigaas. Waxaa jira xeerar nebiyadeed oo gaar ah oo la adeegsaday si loo dhiso farriintii bilowga ahayd ee aayadda afartanaad. Qaar ka mid ah isla runahaas ayaa imminka ah furaha taariikhda qarsoon ee isla aayaddaas oo lagu dhex helay dahabkaas nebiyadeed. Tusaale ayaan idin siinayaa.

Sannadkii 1989, ma jirin faham mideysan oo ku dhex jiray Adventism-ka oo ku saabsan waxa lixda aayadood ee ugu dambaysa ee Daanyeel ay metelayeen. Midnimo la’aantaasu waxay lahayd laba dhinac. Ma jirin wax isku raac ah oo ku saabsan macnaha aayadahaas. Kuwii qirtay inay aayadahaas faham ka hayaan waxay soo bandhigeen fikrado aadanaha ah oo lagu qasay fiqiga Protestantism-ka riddoobay iyo Kaatooligga, taas oo ah dhaxalkii curadnimada ee ay ka heleen awoowayaashoodii kacdoonkii 1863, markaas oo ay buuxiyeen kaalintii nebiga caasiga ah ee kacdoonkii aasaaska u ahaa ee Yerobocaam. Fikradahaas shakhsiyeed ee ku saabsan waxa aayaduhu ahaayeen waxay ahaayeen, ugu badnaan, fasiraado gaar ahaaneed. Fikradahooda ku saabsan aayaduhu waxay ahaayeen kuwo ama ka soo horjeeday adeegsiga aasaasiga ah ee wax sii sheegidda, oo marar badanna ka gees ahaa saldhigga ay iyagu laftoodu aayadahaas u aqoonsadeen.

Waxa aannu ku aragnay aayadahaas waxay ahayd faham isku mid ah oo ku saabsan dhammaan lixda aayadood. Is-waafajinta farriinta aannu ku aragnay ayaa igu dhiirrigelisay inaan soo bandhigo fahamkayga, xataa markii aan ogaa in dhammaan Adventism-ku diidanaa wixii aan fahmay. Wixii aannu ka fahannay aayadahaas waxaa markii ugu horraysay la daabacay sannadkii 1996, fahamkii halkaas lagu soo bandhigayna wuxuu sii xoogaystay oo keliya intii wakhtigu socday muddo soddon sannadood ka badan!

Haddii aad tixgeliso tixraaca ugu horreeya ee ku jira majalladda The Time of the End, waxaad ka heli doontaa Testimonies, volume 9, page 11. Shan sano ka hor 9/11, majalladdu waxay ku bilaabmaysaa 9/11. Mid ka mid ah fahammadaas i dhiirrigeliyey wuxuu ahaa inaan garto in “wakhtiga ugu dambaysta” ee ku jira aayadda afartan, boqorrada woqooyi iyo koonfureed ay ahaayeen quwado ruuxi ah, ee aanay ahayn quwado suugaan ahaan loo qaato. Wakhtigaas, waxaan hore u ogaa in Sister White ay sheegtay in buugaagta Daanyeel iyo Muujintii ay yihiin isla buugga, iyo in isla xariiqda wax sii sheegidda ee ku jirta Daanyeel uu Yooxanaa ku sii qaadayo Muujintii. Waxaan ogaaday in Muujintii kow iyo tobnaad, oo rumoobay taariikhda ku xeeran wakhtiga ugu dambaysta ee 1798; faallada Sister White ee cutubkaas ay si cad u barayso in Faransiisku ahaa Masar ruuxi ah, waxayna si la mid ah ugu caddayd in Muujintii toddoba iyo tobnaad, dhilladii saarnayd bahalka ay ahayd Baabuloon ruuxi ah.

Aqoonsiga Sister White ee labadaas quwadood waxay ku qoran tahay The Great Controversy, faallooyinkaasuna waxay isku xidhayaan markhaatifurka Yooxanaa iyo kan Daanyeel. Qeexidda boqorka koonfureed ee ku jirta cutubka kow iyo tobnaad ee Daanyeel waa quwadda gacanta ku haysa Masar, boqorka woqooyiguna waa quwadda gacanta ku haysa Baabuloon. Markii Kitaabka Quduuska ah iyo Ruuxa Waxsii sheegiddu ay si wadajir ah uga wada shaqeeyeen adkaynta run iyagoo isu keenaya Daanyeel iyo Muujintii si ay qodobkaas u caddeeyaan, taasu waxay ahayd wax aanan marnaba u dhiibi karin fiqi-yaqaan habaabay, ama hoggaamiye habaabay oo isagu isu magacaabay wasaarad is-taageerta ah.

In la fahmo Batalamayos iyo Cuusiyaah inay yihiin calaamado ka hadlaya dagaalkii Raafiya iyo cawaaqibka ka dhasha dabadeed markii qalbiyadoodu kor isu qaadaan, waa in arrintaas lagu hago xaqiiqda ah in Batalamayos uu matalo awoodda masduulaagga oo ka adkaata awoodda wakiilka u ah Rooma, si kastaba ha ahaatee dabadeed looga adkaado awooddaas wakiilka ah ee aayadda tobnaad iyo sannadkii 1989 ka adkaatay Batalamayos. Kala-duwanaanshaha taariikheed si ula kac ah ayaa loo dejiyey, waana kuwo muhiim ah.

Cusiyaah wuxuu helaa summadda bahalka markuu isku dayo inuu kaniisadda iyo dawladda isu geeyo; Cusiyaah waa dalka ammaanta badan, dalka ammaanta badanna wuxuu ahaa dood weyn bilowgii farriinta sannadkii 1989. Dalka ammaanta badan ma Maraykanka baa, mise waa kaniisadda Seventh-day Adventist-ka? Kuwii markaas ku dhegganaa fikradda khaldan ee ahayd in dalka ammaanta badan uu yahay kaniisadda Adventist-ka, iyo weliba cid kasta oo weli sidaas qabta—waxay ku doodi lahaayeen in buurta quduuska ah ee ammaanta badan ee aayadda afartan iyo shanaad ay si cad u ahayd kaniisadda Ilaah, sidaas darteedna taas micneheedu iyaga u ahaa in buur iyo dal ay yihiin isla astaan. Waxaan filayaa inay taasi tahay caqliyeynta caadiga ah ee aadanaha.

Cusiyaah waa dhulka sharafta leh, Ptolemy-na waa Masar. Cusiyaah, isagoo ah dhulka sharafta leh, wuxuu leeyahay labada gees ee Protestantism-ka iyo Jamhuuriyadnimada. Muuqaalka siyaasadeed ee Ptolemy waa shuuciyadda iyo qaababkeeda kala duwan, muuqaalka diimeed ee Ptolemy-na waa ruuxi-doonnimada iyo qaababkeeda kala duwan. Sifo ka mid ah awoodda masduulaagga ayaa ah inay tahay isbahaysi, laakiin nebiga beenta ah, oo ah dhulka sharafta leh, waa qaran keli ah oo leh laba gees.

Daanyeel kow iyo toban aayadda afartan waxay caddaysay in Maraykanku ahaa quwadda wakiilka u ah baabtiisnimada markii Midowgii Soofiyeeti la xaaqay sannadkii 1989. Runtaasu waxay la jaanqaadaysaa doorka bahalka laba-geesoodka ah ee dhulka ka soo baxa ee Muujintii saddex iyo toban, waayo labada kitaabba waa isku mid.

Oo waxaan arkay bahal kale oo dhulka ka soo baxaya; wuxuuna lahaa laba geesood oo wan u eg, wuuna u hadlay sidii masduulaagii. Oo wuxuu ku dhaqmaa awooddii oo dhan ee bahalkii kowaad hortiisa, wuxuuna ka dhigaa dhulka iyo kuwa degganba inay caabudaan bahalkii kowaad, kaas oo nabarkiisii dhimashada lahaa la bogsiiyey. Muujintii 13:11, 12.

Muujintii saddex iyo tobnaad waxay Maraykanka u aqoonsanaysaa inuu yahay quwadda wakiilka u ah Baabtiisnimada, waayo bahalka dhulka ka soo baxaa “wuxuu ku dhaqmaa awooddii bahalkii” badda ka soo baxay ee “hortiisa ahaa.” Aayadda labaad, masduulaaggii Roomaankii jaahiliga ahaa wuxuu siiyey Baabtiisnimada xooggiisa, kursigiisa, iyo amar weyn. Erayga loo tarjumay “awood” wuxuu ka dhigan yahay awood; hase ahaatee aayadda laba iyo tobnaad waxaa jira eray kale oo loo tarjumay “awood,” kaas oo macnihiisu yahay “amar loo wakiishay.”

Maraykanku waa awoodda wakiilka u ah baabtinimada, taas oo lagu sii calaamadeeyey Roomaankii jaahilka ahaa, kaas oo siiyey baabtinimada taageeradiisa ciidan iyo dhaqaale sida lagu sheegay aayadda labaad. Sidaas yeelkeeda, Roomaankii jaahilka ahaa wuxuu sii calaamadeeyey Maraykanka, kaas oo isaguna siin doona “gaadhifardoodkiisa, maraakiibtiisa, iyo fardooleydiisa” si uu u qabto hawsha wasakhda ah ee awoodda baabtinimada.

Markii saddexda dagaal ee aayadda toban, kow iyo toban, iyo shan iyo toban ay taariikhda ku rumoobeen, Antiochus Magnus dagaal kasta wuu joogay. Xaqiiqadani waxay caddaynaysaa in quwadda saddexdaas dagaal lagu metelay ay tahay quwad wakiil u ah bahalka, waayo mar walba waa Antiochus; Antiochus-na sannadkii 1989 wuxuu ahaa quwadda wakiilka u ah Maraykanka.

Saddexda dagaal ee horseeda sharciga Axadda ee aayadda lix iyo tobnaad waxay xambaarsan yihiin saxiixa Alfa iyo Oomega, iyo sidoo kale qaab-dhismeedka runta. Waa Maraykanka dagaalka koowaad iyo dagaalka saddexaad, taas oo aqoonsanaysa alfa iyo oomega dagaalka koowaad iyo kan ugu dambeeya. Saddexda dagaal ee horseeda sharciga Axadda ee aayadda lix iyo tobnaad waxay kaloo xambaarsan yihiin saxiixa runta. Awoodda wakiilka ah ee Naasiyiinta Ukraine waa dagaalka dhexda ku yaal ee metela fallaagada calaamadda dhexe ee qaab-dhismeedka erayga Cibraaniga ah ee runta. Saddexda dagaal waxay matalaan 1989 ilaa sharciga Axadda, taas oo ka dhigan inay matalaan “taariikhda qarsoon” ee aayadda afartan.

Aayadda kow iyo tobnaad ee Muujintii kow iyo tobnaad waxay tilmaamaysaa sannadka 2023 inuu yahay barta ay labada geesood dib ugu soo noolaadaan. Daanyeel kow iyo tobnaad, aayadda kow iyo tobnaadna waxay tilmaamaysaa isla muddadaas taariikheed. Xariiqda nebiyadda ee gudaha iyo xariiqda nebiyadda ee dibaddu waxay isku waafaqaan sannadka 2023. Xariiqda gudaha waa “shayga” uu Daanyeel fahmay, xariiqda dibadduna waa “riyada” uu fahmay.

Imtixaanka macbudka ee Daanyeel tusaale ahaan u muujinayo wuxuu bilaabmay maalintii laba iyo labaatanaad, laba iyo labaatan sannadoodna ka dib 9/11—taas oo ah barta uu Ishacyaah macbudka galay—waxay ku geynaysaa 2023. Ishacyaah wuxuu geeridii Cuusiyaah, ka dib markii uu kow iyo toban sannadood baras la noolaa, ku aqoonsanayaa 9/11. Hawsha dhisidda macbudku waxay ka kooban tahay in marka hore aasaaska la dhigo, dabadeedna macbudka la taago oo dhagaxa madaxu la saaro, taas oo markaas horseedaysa imtixaanka saddexaad ee litmus-ka, oo uu matalo iidda buunanka ee xariiqda Laawiyiintii laba iyo labaatan. Hawsha gudaha ee injiilka weligeed ah waxaa la dhammaystiraa inta lagu jiro taariikhda xariiqda dibadda. Aayadda kow iyo tobnaad Putin waxaa lagu astaysay Batalamayos, boqor Cuusiyaahna wuxuu bixiyaa markhaati labaad oo ku saabsan tusaalaha boqorka koonfureed ee guul ciidan lagu sarraysiiyey, kaas oo dabadeed isku daya inuu isu geliyo xayndaabka diinta.

Oo boqorkii koonfureedna cadho weyn baa kici doonta; wuuna soo bixi doonaa oo la diriri doonaa isaga, xataa boqorkii woqooyi; oo isna wuxuu soo bixin doonaa dad fara badan; laakiinse badnaantaas waxaa lagu ridi doonaa gacantiisa. Oo markuu tiradii badnayd qaaday dabadeed, qalbigiisu waa sarrayn doonaa; oo wuxuu hoos u tuuri doonaa tobannaan kun oo badan; laakiinse taas kuma xoogaysan doono. Daniel 11:11, 12.

Uuriyaah Ismiid wuxuu ka hadlayaa taariikhda Toolemii Filobaatoor iyo isku daygiisii ahaa inuu allabaryo ku bixiyo macbudka Yeruusaalem.

“Batlamyos ma lahayn digtoonidii uu guushiisa si wanaagsan ugu adeegsan lahaa. Haddii uu daba geli lahaa guushiisii, waxay u badan tahay inuu noqon lahaa sayidka boqortooyada oo dhan ee Antiokhus; laakiin isagoo ku qanacsan oo keliya inuu sameeyo hanjabaado yar iyo gooddiyo yar, ayuu nabad sameeyey si uu isu siiyo ku raaxaysiga aan kala go’a lahayn oo aan xakamaysnayn ee damacyadiisa xayawaannimo. Sidaas daraaddeed, isagoo cadaawayaashiisii ka adkaaday, waxaa ka adkaaday xumaatooyinkiisii, oo isagoo hilmaamay magaca weyn ee uu dhisi kari lahaa, ayuu waqtigiisii ku bixiyey diyaafado iyo fisqi.”

“Qalbigiisu guushiisii baa kor isu qaaday, hase ahaatee guushaasu ma ay xoojin isaga; waayo, adeegsiga sharaf-darrada leh ee uu ka sameeyey ayaa sababay in dadkiisii uu xukumi jiray ay ku kacaan fallaago isaga ka dhan ah. Laakiin kor isu qaadidda qalbigiisa waxaa si gaar ah loogu muujiyey macaamilladiisii uu la yeeshay Yuhuudda. Markuu Yeruusaalem yimid, halkaas ayuu allabaryo ku bixiyey, oo aad buuna u jeclaa inuu galo meesha ugu quduusan ee macbudka, taasoo ka soo horjeedda sharciga iyo diinta meeshaas; laakiin markii laga hor istaagay, inkastoo dhib weyn lagu xakameeyey, ayuu meeshaas ka tegey isagoo ka holcaya cadho uu u qabo quruunta Yuhuudda oo dhan, oo isla markiiba wuxuu ku bilaabay iyaga cadaadis cabsi leh oo aan tanaasul lahayn. Iskandariya, oo Yuhuuddu degganaayeen tan iyo wakhtiyadii Iskandar, kuna raaxaysanayeen mudnaanta muwaadiniinta ugu fadliga badan, afartan kun sida uu sheegay Eusebius, lixdan kun sida uu sheegay Jerome, ayaa lagu laayey cadaadiskan. Fallaagadii Masriyiinta, iyo xasuuqii Yuhuudda, hubaal ahaan looma qoondeyn inay isaga ku xoojiyaan boqortooyadiisa, balse waxay ku filnaayeen inay ku dhowaadaan inay gebi ahaanteedba baabi’iyaan.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 254.

Guushii ciidan ee Ptolemy Philopator ku gaaray Raphia sannadkii 217 BC ma xoojin Ptolemy, balse waxay sababtay in “qalbigiisu kor u kaco.” Guusha Dagaalka Yukreeniyaan ma xoojin doonto Putin, balse waxay “kor u qaadi doontaa qalbigiisa,” sida guusha ciidan ay sababtay in boqor Cusiyaah qalbigiisu kor u kaco.

Oo Siyaahna wuxuu ciidankii oo dhan u diyaariyey gaashaammo, iyo warmo, iyo koofiyado bir ah, iyo diracyo, iyo qaansooyin, iyo wadhfiyo dhagaxyo lagu gano. Oo Yeruusaalemna wuxuu ka sameeyey aalado dagaal oo ay hindiseen niman xeel dheer, si ay uga dul yaalliin munaaradaha iyo qalcadaha, oo fallaadho iyo dhagaxyo waaweyn loogu gano. Oo magiciisiina meel fog ayuu ku fiday; waayo, si yaab leh ayaa loo caawiyey, ilaa uu xoogaystay. Laakiinse markuu xoogaystay, qalbigiisu wuxuu isu sarraysiiyey halliggiisa; waayo, Rabbiga Ilaahiisa ah ayuu ku xadgudbay, oo wuxuu galay macbudkii Rabbiga inuu foox ku shido meeshii fooxa lagu shidi jiray. 2 Taariikhdii 26:14–16.

Laba boqor oo koonfureed, kuwaas oo qalbiyadoodu ka kibray guulahii milatari, ayaa isku dayay inay galaan isla macbudkaas oo ay bixiyaan qurbaanno, taas oo wadaad keliya loo oggolaa inuu sameeyo. Labada xaaladoodba, wadaaddadii waxay ka horyimaadeen isku daygii boqorrada kibirka badan ay ku doonayeen inay sidaas ku sameeyaan. Markaas boqor midkood wuxuu bilaabay aargoosi ka dhan ah Yuhuudda, kii kalena waxaa foodda lagaga dhuftay baras.

Markaasaa Casaryaah oo wadaadkii ahaa ayaa ka daba galay, waxaana la jiray siddeetan wadaad oo Rabbiga ah, oo ahaa niman geesiyaal ah. Oo iyana way hor istaageen boqor Cusiyaah, oo waxay ku yidhaahdeen, Adiga kuguma habboona, Cusiyaahow, inaad Rabbiga foox u shiddo, laakiinse waxaa iska leh wadaaddada oo ah wiilashii Haaruun, kuwa quduus laga dhigay inay foox shidaan. Ka bax meesha quduuska ah, waayo, waad xadgudubtay; oo taasina sharaf kuugama ahaan doonto xagga Rabbiga Ilaah ah. Markaasaa Cusiyaah cadhooday, isagoo gacanta ku haysta weelkii fooxa si uu foox ugu shido; oo intuu wadaaddadii u cadhoodayay, ayaa baraskii ka soo baxay fooddiisa, isagoo wadaaddada hortooda jooga gurigii Rabbiga, agta allabarigii fooxa. Oo Casaryaah oo ah wadaadkii sare, iyo wadaaddadii oo dhammuba way fiiriyeen isaga, oo bal eeg, baras baa fooddiisa ka saarnaa, markaasay halkaas ka eryeen; oo isaguna degdeg buu ugu baxay, maxaa yeelay, Rabbigu waa ku dhuftay isaga. Oo boqor Cusiyaahna wuxuu barasle ahaa ilaa maalintii dhimashadiisa, oo wuxuu deggenaa guri gooni ah, isagoo barasle ah; waayo, waxaa laga gooyey gurigii Rabbiga. Oo Yoohtaam oo wiilkiisii ahaa ayaa madax u ahaa guriga boqorka, isagoo dadka dalka xukuma. Haddaba falimihii kale ee Cusiyaah, kuwii hore iyo kuwii dambeba, waxaa qoray nebi Ishacyaah oo ahaa ina Aamoos. 2 Taariikhdii 26:17–22.

Sannadkii 2014, caalamiyiin-tii Yurub iyo maamulkii Obama waxay ka bilaabeen qaranka Ukraine kacaan midab leh. Sannadkii 2022 Ruushku wuxuu bilaabay duullaan kaas oo ugu dambayntii horseedi doona guul u soo hoyata Putin iyo Ruushka; kuwaas oo ay matalaan Batalamayos iyo Cusiyaah, boqorrada koonfureed. Aayadda laba iyo tobnaad waxay leedahay in guusha Putin dabadeed, “qalbigiisuna kor buu isu qaadi doonaa; oo wuxuu ridi doonaa tobannaan kun oo badan; laakiinse taas kuma xoogaysan doono.” Dabadeed taariikhdu waxay diiwaangelisaa baabba’ sii kordhaya oo ku dhaca boqortooyadiisa.

Burburka sii tartiib-tartiib ahu wuxuu horseeday dhimashadiisa, oo markii Antiokhos Weyn uu uga aargoosanayo khasaarahii kaga gaaray Raphia, Antiokhos mar dambe lama macaamilaynin Btolemi Filobator, balse markaas wuxuu la tacaalayay ilmo yar oo markaas ahaa taliyaha Masar. Ilmuhu waa astaan jiilka ugu dambeeya, sidaas darteed hal heer boqorkii ilmaha ahaa ee Antiokhos ku jebiyo Panium waa jiilka ugu dambeeya ee boqortooyada koonfureed. Marka dhinaca wax-ku-oolka ah laga eego, boqorka ilmaha ahi wuxuu u taagan yahay tabar-darro marka loo eego xoogga Antiokhos.

“Nabaddii lagu soo afjaray Ptolemy Philopater iyo Antiochus waxay sii jirtay afar iyo toban sannadood. Intaas dabadeed Ptolemy wuxuu u dhintay xadgudub iyo fisqi, waxaana beddelay wiilkiisii, Ptolemy Epiphanes, oo markaas ahaa ilmo afar ama shan jir ah. Antiochusna, isla muddadaas, isagoo damiyay kacdoonkii ka jiray boqortooyadiisa, isla markaana qaybihii bari hoos keenay oo ku sugay adeeciddooda, wuxuu fursad u helay hawlgal kasta markii Epiphanes oo yaraa uu ku fadhiistay carshiga Masar; isagoo u maleeyey in tani ay tahay fursad aad u wanaagsan oo aanu seegin si uu xukunkiisa u ballaariyo, ayuu soo ururiyey ciidan aad u weyn “kii hore ka weyn” (waayo, safarkiisii bari ayuu ku ururiyey ciidan badan oo uu ku hantiyey maal badan), wuxuuna u dhaqaaqay Masar, isagoo filaya inuu si fudud uga adkaan doono boqorka dhallaanka ah. Sida uu ku guulaystay waxaan imminka arki doonnaa; waayo, halkan ayaa qas cusub ku soo galayaa arrimaha boqortooyooyinkan, waxaana masraxa taariikhda lagu soo bandhigayaa jilayaal cusub.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 255.

Boqorka Koonfureed

In la qeexo tallaabooyinka ugu dambeeya ee Ruushka, waa in la qeexo tallaabooyinka ugu dambeeya ee boqorka nebiyaysan ee koonfurta. Sifo nebiyaysan oo ka mid ah boqorka ruuxiga ah ee koonfurta, kaas oo taariikhda nebiyaysan ku soo baxay wakhtiga dhammaadka sannadkii 1798—waa sida uu ku yimaado dhammaadkiisa. Tani sidoo kale waa sifo nebiyaysan oo ka mid ah boqorka woqooyi, iyo nebiga beenta ah. Mid kasta oo ka mid ah saddexda quwadood ee dunida u hoggaamiya Armageddoon waxay leeyihiin dhammaadyo si gaar ah loogu aqoonsaday Erayga Ilaah. Wax kasta oo ku dhaca Putin iyo Ruushka waxaa hore loogu tusaaleeyey khadadkii hore ee boqorka koonfurta.

Tusaalooyinka baabba’a boqorka koonfureed ee ruuxiga ah waxaa lagu sii muujiyey baabba’a boqorkii ugu horreeyey ee koonfureed ee ruuxiga ah, kaas oo ahaa Faransiiskii aan Ilaah rumaysnayn intii lagu jiray xilligii Kacaanka. Baabba’a boqortooyada koonfureed wuxuu ka mid yahay baabba’a boqorka koonfureed. Baabba’a Napoleon wuxuu u dhigmaa baabba’a Faransiiska, wuxuuna la jaanqaadaa baabba’a boqortooyadii xigtay ee koonfureed, taas oo ahayd Ruushka. Ruushka, sida boqorka casriga ah ee koonfureed, wuxuu ku bilaabmay kacaan, sida uu Faransiisku, isagoo ah boqorka koonfureed, ugu bilaabmay kacaan.

Kacaanku waa astaanta masduulaagga, kaas oo ah summadda boqorrada koonfureed. Masduulaagga, oo ah astaanta ugu weyn ee boqorka koonfureed, waa Shayddaan; oo markii uu isku dayo kacaan dhammaadka kunka sannadood, dab ayaa samada ka soo dega oo baabbi‘iya isaga. Kacdoonkiisii jannada ka dhacay bilowgii wuxuu ahaa alfa ee kacdoonkiisa dhammaadka kunka sannadood.

Sannadkii 1798, Faransiisku si nebinimo ah ayuu carshiga ugu qabsaday isagoo noqday boqorkii ruuxiga ahaa ee koonfureed intii lagu jiray Kacaankii Faransiiska. Kacaankaas wuxuu dhex maray quruumaha Yurub, ugu dambayntiina wuxuu gaaray Kacaankii Ruushka, kaas oo si degdeg ah uu isla sannadkaas u raacay Kacaankii Bolshevik-ga.

Kacaankii Ruushka ee 1917 waxa uu ka koobnaa laba marxaladood oo waaweyn: Kacaankii Febraayo (kaas oo afgembiyey boqortooyadii Tsar-ka, soo afjaray kelitalisnimadii, isla markaana dhisay dawlad ku-meel-gaar ah xilli ay jirtay awood-laba-geesood ah oo lala wadaagayey Soofiyeedyada) iyo Kacaankii Oktoobar (oo sidoo kale loo yaqaan Kacaankii Bolshevik-ga, halkaas oo Bolshevik-yadu oo uu hoggaaminayey Lenin ay afgambi ku qabsadeen talada, taas oo horseedday in la dhiso xukunkii Soofiyeedka iyo jidkii loo marayey hantiwadaagga/shuuciyadda).

Falanqaynta taariikhiga ah iyo aragtida kacaanka (gaar ahaan marka laga eego aragtiyaha Marxistiga ah sida kuwa Trotsky, Luxemburg, iyo kuwo kale oo isbarbardhig sameeya), Kacaankii Faransiiska (1789–1799) ayaa badanaa loo arkaa inuu astaan u yahay ama bixinayo qaab-dhismeed lagu fahmo socodkii dhacdooyinka Ruushka. Labadii marxaladood ee Kacaankii Faransiiska ee astaan u noqday wejiyadan Ruushka waa:

  • Marxaladdii hore ee dhexdhexaadka/ku-dhisan dastuurka (qiyaastii 1789–1792), taas oo la jaanqaadaysa Kacaankii Febraayo. Marxaladdan Faransiiska ahi waxay ku bilaabatay qabsashadii Bastille, isugu yeeriddii Estates-General/Golaha Qaranka, baabi’intii mudnaantii feudal-ka, Bayaankii Xuquuqda Aadanaha, iyo dhisiddii boqortooyo dastuur ku dhisan oo hoos timid Girondins-ka iyo dib-u-habeeyayaashii dhexdhexaadka ahaa. Waxay ridday boqortooyadii kelitaliska ahayd, hase yeeshee waxay sii haysay qaybo ka mid ah maamulkii burjuwaasiga/liberaalka ahaa iyo qaab-dhismeedyo awood oo laba-geesood ah/la isku haysto (tusaale ahaan, u dhexeeya Golaha iyo boqortooyadii weli hadhaysay). Sidoo kale, Febraayo 1917 wuxuu soo afjaray Tsarism-ka, balse wuxuu horseeday dawlad ku-meel-gaar ah oo burjuwaasi ah iyo awood laba-geesood ah oo ay la lahayd Soofiyeedyadu.

  • Wejiga xagjirka/Jacobin-ka (qiyaastii 1792–1794, oo ay ku jiraan aasaasidda Jamhuuriyaddii Koowaad, dilkii Louis XVI, iyo Xukunkii Argagixisada ee hoos yimid Robespierre iyo Jacobins/Committee of Public Safety) waxay la jaanqaaddaa Kacaankii Oktoobar (Bolshevik). Jacobins-ku waxay awoodda ka qabsadeen Girondins-kii dhexdhexaadka ahaa iyagoo maray tallaabo xagjir ah, waxay ku dhawaaqeen jamhuuriyad, waxay cabburiyeen kacaan-diidka, waxayna u riixeen kacaanka dhanka isbeddel bulsheed oo sii qoto dheer iyo difaac ka dhan ah hanjabaadaha gudaha iyo dibadda. Tani waxay ka tarjumaysaa sida Bolsheviks-ku u afgambiyeen dawladdii ku-meelgaarka ahayd, u adkeeyeen xukunka proletariat-ka/kalitalisnimada proletariat-ka, una horumariyeen hantiwadaagga kacaanka.

Isbarbardhigyadani waxay adkaynayaan sida kacdoonnadu badanaa u raacaan hannaan: kacdoon bilow ah oo ballaadhan oo lagaga soo horjeedo nidaamkii hore (oo ay hoggaaminayaan xoogag dhexdhexaad ah/burjuwaasi ah), ka dibna la wareegid awood oo ka sii xagjir badan oo ay fuliyaan xagjiriintu si ay u “badbaadiyaan” una sii qoto dheereeyaan kacaanka dhexdiisa xiisadda. Bolshevik-yadu qudhoodu si miyir leh ayay uga daydeen tusaalihii Faransiiska, iyagoo u arkayay kacdoonkoodii Oktoobar mid la mid ah afgembigii Jacobin-ka—mid lagama maarmaan u ah in laga hortago kacaanka-diidka oo la dhammaystiro awoodda kacaanka.

Noocan tilmaameedkani wuxuu ka muuqdaa qoraallo sida Taariikhda Kacaankii Ruushka ee Trotsky (taas oo si cad u barbar dhigaysa marxaladda awood-labbaalaysiga ee Ruushka iyo dhaqdhaqaaqyo la mid ah oo ka dhacay Faransiiska) iyo qoraallada Rosa Luxemburg ee ku saabsan dhacdooyinkii Ruushka, halkaas oo ay ku xusaysaa in muddadii ugu horraysay ee Kacaankii Ruushka (Maarso–Oktoobar) ay raacayso qaab-dhismeedka kacaannadii Faransiiska (iyo Ingiriiska), iyadoo la-wareeggii Bolshevik-ku uu barbar socdo koritaankii Jacobin-ka.

Ciise had iyo goorba dhammaadka wuxuu ku sawiraa bilowga, oo burburkii Napoleon oo ahaa boqorkii koonfureed ee ruuxiga ahaa ee ugu horreeyey wuxuu raacay calaamadaha jidka ee bilowgii kacaanka, sidaasna wuxuu ku matalay burburkii Midowgii Soofiyeeti.

Burburka Napoleon ee horusocodka ah (tallaabo-tallaabo ah) wuxuu si dhow ula jaanqaadayaa hoos-u-dhicii tartiib-tartiibka ahaa ee Midowgii Soofiyeeti iyo burburkiisii 1991, isla qaab-dhismeedka nooc-tilmaameedka ah ee ay labada wejiba ee Kacaankii Faransiisku horay ugu sii sawireen marxaladihii Febraayo iyo Oktoobar 1917 ee Kacaankii Ruushka. Isbarbardhiggu wuxuu sii fidayaa ilaa marxaladda xoojinta ee ka dambaysay xagjirnimada (Bonapartism) iyo furfurankiisa lama-huraanka ah. Tani waxay ka soo farcantaa labadaba qaababka guud ee taariikhiga ah iyo falanqaymaha Maarksiga (gaar ahaan kuwa Trotsky ee The Revolution Betrayed iyo qoraallo la xiriira), kuwaas oo Napoleon u tixgeliya tusaalaha asalka ah ee Bonapartism-ka: nidaam nin-adag ahi hoggaamiyo oo soo baxa ka dib marka kacaanku gaaro heerkisii ugu sarreeyey ee xagjirnimo, isu dheellitira inta u dhaxaysa dabaqadaha, ilaaliya guulaha qaab-dhismeed ee aasaasiga ah ee kacaanka (iyadoo la cabburinayo jiho-u-jeedkiisa dimuqraaddiga ah), dhisa imbaraadooriyad shakhsiyeed/millatari-xafiiseed, si xad-dhaaf ah isu fidisa, ka dibna gasha burbur weji-weji ah oo horseeda soo-celin qayb ahaan ah ee nidaamkii hore.

Koritaankii Bonapartist ee Napoleon Wuxuu Barbar Socdaa Xoogaysigii Stalinist-ka

Ka dib wejigii xagjirka ahaa ee Jakobiniyiinta iyo falcelintii Thermidorian (1794), waxaa xigay Dawladdii Hagidda ee aan degganayn (1795–1799); afgambigii Napoleon ee 18 Brumaire (1799) ayaana dhidibada u taagay Golaha Qunsullada, ka dibna Boqortooyada (1804). Wuxuu xeeraynayaa oo dibadda u dhoofiyaa guulihii kacaanka burjuwaasiga (Xeerka Napoleon, dhammaadka mudnaantii feudal-ka, dawlad dhexe oo xooggan), hase yeeshee wuxuu hoos geeyaa xukun keli-talis ah, ammaan milatari, iyo dabaqad cusub oo sare.

Ka dib marxaladdii xagjirka ahayd ee Bolshevik/Oktoobar iyo tijaabooyinkii hore ee Soofiyeetka, qudhun xafiiseed ayaa bilaabmata (gaar ahaan laga bilaabo bartamihii 1920meeyadii). Xoogaysigii Stalin wuxuu ka adkaadaa Mucaaradkii Bidixda, wuxuu dhaqan geliyaa “hantiwadaagga dal keliya ku koobban,” wuxuuna abuuraa kalitalisnimo booliis/milateri-xafiiseed ah. Dhaqaalaha qorshaysan iyo hantida la qaran geeyey (guulihii aasaasiga ahaa ee Oktoobar) waa la ilaaliyaa, hase yeeshee waxaa loo rogaa aalado ay adeegsanayso dabaqad mudnaan leh, iyadoo caalamiyaddu laga tagay.

Labada xaaladoodba, tamartii kacaanku waa la “qaboojiyey” dabadeedna waxaa dib loogu weeciyey awood-dawladeed iyo fiditaan lagu fuliyey hal hoggaamiye ama hal hay’ad oo keliya (Trotsky si cad ayuu nidaamkii Stalin ugu tilmaamay nooc ka mid ah “Bonapartism-kii Soofiyeedka,” oo uga dhowaa Boqortooyadii Napoleon marka loo eego Qunsuliyaddii).

Burburka Tartiib-Tartiib ah

Tani waa iswaafajinta udub-dhexaadka ah—hoos-u-dhacu ma aha hal dhacdo oo kedis ah, balse waa taxane isdaba-joog ah oo daciifinno ah, kuwaas oo ay horseedaan fiditaan xad-dhaaf ah, iskhilaafyo gudaha ah, qalalaaseyo millatari oo aan xal lahayn, luminta xakamaynta hareeraha, dib-u-habaynno fashilmay, iyo kala-dirid/soo-celin kama dambays ah.

Dhinaca Napoleonic (1812 ilaa 1815)

  • 1812: Duullaankii masiibada lahaa ee Ruushka—Grande Armée (600,000 oo askari) waxaa baabi’iyey saadka, jiilaalka, iyo iska-caabbinta. Wuxuu ahaa meel leexasho musiibo leh; sumcad iyo cudud ciidan oo aad u weyn baa luntay.

  • 1813: Isbahaysi ayaa laga sameeyey isaga ka gees ah; guuldarradii Leipzig (“Dagaalkii Quruumaha”)—lumintii xulafadiisii Jarmalka iyo dhulalkii uu haystay; boqortooyadiisu waxay billowday inay yaraato.

  • 1814: Xulafadu waxay ku duuleen dhulkii rasmiga ahaa ee Faransiiska; Paris way dhacday; Napoleon wuu iscasilay, waxaana loo masaafuriyey Elba.

  • 1815: Soo-noqosho gaaban (Boqolka Maalmood), jabkii ugu dambeeyey ee Waterloo; musaafurin joogto ah oo loo diray St. Helena; boqortooyadii Bourbon ayaa dib loo soo celiyey (ka-noqosho falcelin ku dhisan oo lagu burinayey guulihii kacaanka, inkasta oo aanay ahayn mid dhan walba gaadhay—qaar ka mid ah isbeddelladii sharci iyo maamul way sii jireen).

Dhinaca Soofiyeetka (1970‑meeyadii ilaa 1991)

  • Dabayaaqadii 1970-meeyadii–1980-meeyadii: Fadhiidnimo dhaqaale (“zastoi” xilligii Brezhnev), yaraanshooyin daba-dheeraaday, dib-u-dhac tignoolajiyadeed, iyo tartan hubaysi oo curyaaminaya oo lala galay Maraykanka/NATO—fiditaan nidaamsan oo xad-dhaaf ahi wuxuu bilaabay inuu godiyo dhaqaalaha gudihiisa.

  • 1979–1989: Dagaalkii Afgaanistaan—“Fiitnaam”-kii Soofiyeetka; dhoobo-ku-dheg khayraadka, niyadda, iyo maqaamka caalamiga ah wiiqa (ogaada isbarbardhigga kaftanka qadhaadh leh: Naabulyoon waxaa lagu baabbi’iyey Ruushka; Midowgii Soofiyeetkuna wuxuu ku dhiig baxay goob qallafsan oo adkaysi badan leh).

  • 1985–1989: Dib-u-habayntii perestroika/glasnost ee Gorbachev (isku-day lagu “badbaadinayo” nidaamka, si la mid ah qaar ka mid ah dib-u-habaynadii danbe ee Napoleonic) ayaa taa beddelkeeda muujisay oo dedejisay iskhilaafaadkii; dawladihii dayax-gacmeedka ee Bariga Yurub way kacdooneen oo xoroobeen (Darbigii Berlin wuxuu dumay 9-kii Noofembar, 1989, xukunno badanna way burbureen intii u dhexaysay 1989–1990)—lumiddii “boqortooyadii dibadda,” si sax ahna ugu eg lumiddii Napoleon ee dawladihii xulafada la ahaa.

  • 1990–1991: Qalalaasooyin qaranimo oo gudaha ah; jamhuuriyaduhu waxay ku dhawaaqaan madax-bannaanidooda; afgambigii ad-adagayaasha ee Agoosto 1991 si fool-xun buu u fashilmaa; Gorbachev wuxuu iscasilaa Diseembar 25, 1991; Midowgii Soofiyeeti wuxuu u kala baxaa 15 dowladood. Soo-celinta hantiwadaagga ayaa xigta (daaweyntii naxdinta lahayd ee xilligii Yeltsin, oligarchs, iyo gaar-yeelid)—taas oo u dhiganta soo-celintii Bourbon: qaybo ka mid ah dabaqaddii ka horraysay kacaanka (ama kuwa u dhigma) ayaa soo noqda, iyaga oo dib u rogaya xidhiidhadii lahaanshaha ee kacaanku si buuxda u sameeyey, halka ay weli sii hayaan qaar ka mid ah qaababkii maamul.

Labadoodaba, “boqortooyadu” (Nidaamka Qaaradda ee Faransiiska iyo saamaynta Midowgii Soofiyeeti ee Bariga Yurub/COMECON) waxay u kala jajabtaa bannaanka ilaa gudaha, qudhunka gudaha ayaa sii dedeja, qalalaase kama dambays ah ayaa daaha ka roga madhnaanta, waxaana mar kale isa soo taaga xoogaggii bulsheed ee hore (boqortooyada/raasamaalnimada). Bonapartism-ku wuxuu caddaynayaa inuusan sii jiri karin—“ahraam ku dheellitiran caaradiisa dusheeda,” sida Trotsky u dhigay—maxaa yeelay wuxuu ku taagan yahay cabburinta saldhigga dimuqraadiga ah ee kacaanka isaga oo isla markaas difaacaya (laakiin qalloocinaya) saldhiggiisa dhaqaale iyada oo ay jiraan cadaadisyo dibadeed oo colaad leh. Burburkii Soofiyeetku, marka aragtida fog laga eego, ma ahayn wax “lama filaan ah,” balse wuxuu ahaa gunaanadka qudhun gudaha ah oo si tartiib-tartiib ah u sii kobcayay, sida ay boqortooyadii Napoleon-na habeen qudha ugu baaba’i weyday ee ay u nabaadguurtay guuldarrooyin isdaba-joog ah ilaa dib-u-soo-celinta.

Bilowga iyo dhammaadka Faransiiska iyo Midowgii Soofiyeeti waxay waafaqsan yihiin markhaatiga boqor Cusiyaah iyo Batolemi. Batolemi IV Filobator wuxuu guul go’aan leh ka gaadhay Dagaalkii Rafia (217 BC) isagoo ka adkaaday boqorkii woqooyi (Antiyokhus III), laakiin “laguma xoojin doono taas”—wuxuu nabad sameeyaa halkii uu faa’iidadaas sii riixi lahaa, wuxuu ku noqdaa raaxo iyo is-sarraysiin, dabadeedna (sida ku qoran diiwaanka lagu xafiday 3 Maccabees 1–2) Batolemi wuxuu booqdaa Yeruusaalem guushiisii ka dib. Qalbigiisu markuu kor isu qaaday, wuxuu isku dayaa inuu galo Quduuska Quduusiinta oo uu isagu qudhiisu allabari bixiyo—taas oo ah fal boobid xil iyo caasinnimo ka dhan ah Ilaaha runta ah. Ilaah baa si toos ah u dhufta (curyaannimo), waa la hoosaysiiyaa, dabadeedna wuxuu u jeestaa silcinta dadka Ilaah. Boqornimadiisu wixii intaas ka dambeeya waxay noqotaa mid ah hoos-u-dhac sii kordhaya: fasahaad anshaxeed, kacdoonno gudaha ah, iyo lumid xoog ilaa dhimashadiisa. Tani waa muraayadda saxda ah ee Boqor Cusiyaah (2 Taariikhdii 26:16–21), kaas oo qalbigiisu kor isu qaaday guul milatari dabadeed, dabadeedna macbudka galay si uu foox u gubo (isagoo boobaya xilkii wadaaddada), waxaana foodda lagaga dhuftay baras, taas oo ahayd xukun muuqda oo dadweyne. Wixii markaas ka dambeeyey Cusiyaah wuxuu ku noolaa go’doon, isagoo ka go’an gurigii Rabbiga, ilaa dhimasho—dhimasho gaabis ah oo daba dheeraatay halkii ay ahaan lahayd halaag degdeg ah.

Labadooduba waa boqorro koonfureed oo kibirkoodu ka muuqdo faragelin ay ku sameeyaan macbudka Yeruusaalem, taas oo ay ka dambayso dhammaad tartiib-tartiib ah oo wax duminaya, halkii uu jiri lahaa burbur degdeg ah. Tani waa qaabka nooca ah ee boqor kasta oo dambe oo “koonfurta boqor” ah.

1798: Faransiisku Wuxuu Noqdaa Boqorka Koonfureed ee Ruuxiga ah

“Waqtiga dhammaadka” (1798), Faransiistii aan Ilaah rumaysnayn (xoogga markaas uun muujiyey sifooyinkii ruuxiga ahaa ee Masar—inkirid cad oo Ilaah ah, sida ku qoran Muujintii 11:8) waxay ku riixaysaa boqorka woqooyi (Baabtiisnimada) iyadoo Pope‑ka maxbuus ahaan u kaxaynaysa. Napoleon waa muuqaalka ciidan ee riixiddaas. Faransiisku wuxuu xidhataa taajka koonfureed sannadkii 1798, maxaa yeelay wuxuu sarraysiiyaa isla ruuxii aan Ilaah rumaysnayn ee Masartii hore ay matalaysay.

Laakiin sida Ptolemy uusan u awoodin “inuu si buuxda uga faa’iidaysto guushiisii,” wejigii xagjirka ahaa ee Kacaankii Faransiiskuna ma sii wadi karin ama si buuxda u dhoofin karin guulihiisii. Taajkii koonfureedna wuu u gudbaa hore, iyadoo falsafadda cawaannimadu bislaanayso oo ay hesho cod dawladeed oo cusub.

Calaamadaha Hoggaaminta Horumarineed: Napoleon ilaa Lenin ilaa Stalin

Saddexdani ma aha kuwo aan kala sooc lahayn; waa dhammaadyo isdaba-joog ah—mid kastaa wuxuu metelayaa marxalad sii socota oo kale ah oo ku jirta jidka boqorka koonfureed ugu socdo kala-diritaankiisa gaabiska ah. Napoleon—astaantii weynayd ee ugu horraysay ka dib 1798. Isagoo guul ka gaadhay Masar (koonfurta dhabta ah), ayuu xadkii dhaafaa (ololihii Ruushka ee 1812 wuxuu ahaa masiibo bilowday taxane guul-darrooyin ah oo ku habsaday boqortooyadiisii hareeraha ahayd tallaabo tallaabo [1813–1814]), wuxuu la kulmaa jabkii ugu dambeeyey (Waterloo 1815), waxaana laba jeer loo masaafuriyaa. Napoleon wuxuu metelayaa halaag isdaba-joog ah oo wejiyo leh—si sax ah ugu ekaanaya Batalmayos iyo Cusiyaah.

Lenin wuxuu la wareegay taajkii Kacaankii Oktoobar ee 1917. “Riixitaanka” Bolshevik-ga ahi wuxuu sii wadaa dagaalka ka dhanka ah nidaamkii hore (oo ay ku jirto awoodda diimeed). Laakiin marxaladda xagjirka ahi ma xasili karto; caafimaadkii Lenin qudhiisa ayaa goor hore liita, nidaamkuna wuxuu bilaabaa inuu isu beddelo nidaam xafiis-ku-dhis ah.

Stalin, ka midayeeyaha (Bonapartism-kii Soofiyeedka), wuxuu kacaanka “ku qaboojiyaa” boqortooyo ciidan iyo xafiisyo maamul ku dhisan, wuxuu ilaaliyaa guulihii aasaasiga ahaa (dhaqaale qaranaysan—u dhiganta ka-hor-feudalnimada ee Xeerka Napoleon), laakiin awoodda ayuu u jeediyaa gudaha (nadiifinno) iyo dibadda (ballaadhin). Hase ahaatee qalbigu wuxuu isu sarraysiiyaa cawaannimo; nidaamku si dhab ah uma “ka faa’iidaysan karo guushiisa intii ugu badnayd.” Kala-bixid xad-dhaaf ah (Afgaanistaan oo u dhiganta Ruushkii Napoleon), fadhiidnimo, dib-u-habaynno fashilmay (perestroika waxay ahayd isku daygii ugu dambeeyey ee quuska lahaa), luminta dawladihii raacsanaa (1989–90 = luminta “xulafada”), iyo ugu dambayntii kala-dirid buuxda (1991).

Burburkii Midowgii Soofiyeeti ma ahayn mid kedis ah—wuxuu ahaa mid si tartiib tartiib ah u socday, si qumman sida boqortooyadii Napoleon tallaabo tallaabo ugu duntay, iyo sida xukunkii Batalamayos iyo Cusiyaah u engegeen kaddib daqiiqaddii kibirkooda macbudka. Boqorkii “ruuxiga ahaa” ee koonfureed (cawaannimada oo qaab dowladeed leh) wuxuu helay xukunkiisii daba-dheeraa: gudaha laga madhiyey, aan awoodin inuu sii hayo beenta, laguna xaaqay dhaqdhaqaaqii ka-hortagga ahaa ee boqorka woqooyi (dib-u-soo-noqoshadii Baabbanimada ee bannaankii madhnaa).

Kacaankii Faransiiska (laba tallaabo) wuxuu u taagan yahay Kacaankii Ruushka (Febraayo iyo Oktoobar/Bolsefiigga). Bonabartiisamkii Naabuliyaaniga ahaa iyo hoos-u-dhiciisii tartiib-tartiibka ahayd waxay u taagan yihiin adkaysigii Staliniga ahaa iyo hoos-u-dhacii tartiib-tartiibka ahaa ee Soofiyeetka. Waxaas oo dhammu waa hirgelinta casriga ah ee xariiqda boqorka koonfureed ee Daanyeel 11, laga soo bilaabo fashilkii Raafiga ee Batalamayos iyo kibirkiisii macbudka, iyada oo loo sii marayo dembigii la midka ahaa ee Cusiyaah iyo dhammaadkiisii gaabiska ahaa, ilaa Faransiiska sannadkii 1798 iyo dhaxal-sugihiisii cawaannimada ahaa (waagii Lenin–Stalin) oo aan isku xoojin karin guulihiisa.

Lenin, aasaasihii xagjirka ahaa ama qabsadihii talada (oo barbar socda kor-u-kacii Jacobin/Bolshevik; wejiga “riixidda” ee ka dambeeyey 1917, kuna la mid ah Qunsuliyaddii hore ee Napoleon kaddib Brumaire). Stalin wuxuu ahaa xoojiyihii Bonapartist-ka ahaa (dhisihii boqortooyada Soofiyeedka, sifayntii, guushii Dagaalkii Labaad ee Adduunka, heerkii ugu sarreeyey ee Dagaalkii Qaboobaa; qalbigiisu wuxuu ku sarraystay cawaannimo, hase ahaatee ma uu awoodin inuu si buuxda guusha u “xoojiyo” muddada dheer—xad-dhaafku halkaas ayuu ka bilaabmaa).

Khrushchev wuxuu ahaa hoggaamiyihii “dhalaalidda” ee ka dambaysay heerkii ugu sarreeyey (1953–1964): wuxuu cambaareeyay Stalin (Khudbaddii Sirta ahayd, 1956), wuxuu kashifay musuqmaasuq qaar, wuxuu isku dayay dib-u-habayn xaddidan, hase yeeshee wuu ku guul-darraystay inuu xalliyo is-khilaafaadyada nidaamka ku dhex-jira. Tani waxay la jaanqaadaysaa marxalad “Thermidorian” ah ama marxalad hoos-u-dhac hore ah—argagixisada oo la dabciyo iyadoo qaab-dhismeedka asaasiga ah ee cawaannimada ahi weli taagan yahay, hase yeeshee haybaddii way sii lunto (tusaale ahaan, bahdilaaddii Xiisaddii Gantaallada Kuuba ee 1962 waxay u ekaanaysaa dib-u-dhacyo yaryar oo Napoleonic ah ka hor kuwii waaweynaa).

Gorbachev wuxuu ahaa dibu-habbeeyihii quusta lahaa (1985–1991), isagoo wata perestroika (dib-u-qaabayn) iyo glasnost (furnaan) sidii dadaalladii ugu dambeeyey ee lagu “badbaadinayo” nidaamka, hase yeeshee waxay dedejiyeen burburka—luminta Bariga Bloc-ka (1989 Derbigii Berlin), iyo kacdoonnadii gudaha. Tani waa calaamadda ugu cad ee “dhammaad tartiib-tartiib ah”: sida isku-dayadii dambe ee Napoleon ee wax-ka-beddelka ka hor duullaankii 1814, ama hoos-u-dhicii daba dheeraaday ee Ptolemy/Uzziah ka dib kibirkii macbudka. Is-afgaradkii/kulankii Gorbachev ee 1989 la yeeshay Pope John Paul II (boqorka woqooyi) wuxuu astaan u yahay guuldarradii ruuxiga ahayd—gaalnimadii boqorka koonfureed oo isu dhiibaysa soo-noqoshadii awoodda baadariga.

Yeltsin wuxuu ahaa shakhsigii ugu dambeeyey ee kala-dirista (laga bilaabo 1991) kaas oo horseeday iska-caabbintii afgembigii Agoosto 1991, noqda madaxweynaha Ruushka, kormeera burburkii USSR (Diseembar 1991), gaar-ahaanshayntii daaweynta naxdinta leh, iyo soo-celintii hanti-goosadka. Isagu wuxuu astaan u yahay dhammaadka fawdo leh iyo “soo-celin” qayb ahaan ah oo xubno ka mid ah wixii kacaanka ka horreeyey (hanti-goosad oligaarshi ah, sida soo-noqoshadii Bourbon kaddib Napoleon). Qasrigii boqorka koonfureed waa la xaaqay, taasoo dhammaystiraysa qabsashadii dabayl-duufaaneedka ahayd ee woqooyigu ku sameeyey sida ku xusan Daniel 11:40 (Baabtinimada iyada oo loo marayo isbahaysiga Maraykanka).

Mataladani waxa ay adkaynaysaa xukun daba-dheeraada oo tallaabo-tallaabo ah, halkii uu ka ahaan lahaa dhicid degdeg ah; sida guushii Raphia ee Ptolemy IV ay u horseedday kibir, gelid macbudka, garaacid Rabbaani ah, iyo baabba’ tartiib ah; sida ciddigii Cusyaah ay ugu go’doomisay ilaa dhimashadiisa; iyo sida khasaarihii Napoleon u dhacay weji-weji (Ruushka, Leipzig, Paris, Elba, Waterloo). Xariiqda Soofiyeedku waxay tilmaamaysaa xoogga ugu sarreeya ee hoos yimaadda Stalin, madhnaanta sii kordhaysa intii lagu jiray dabacsanaantii Khrushchev oo bannaanka soo dhigta dildilaacyada nidaamka. Dabadeed fadhiidnimadii xilligii Brezhnev, ka dibna dib-u-habayntii Gorbachev, waxay noqdaan dedejiyayaal; xilligii Yeltsin-na wuxuu dhammaystiraa xaaqidda (USSR way kala dirtay, qaabkii dawladnimo ee cawaannimaduna wuu dhammaadaa). “Qalbiga oo kor loo qaado” wuxuu ka muuqdaa dhammaan xariiqda (caasinnimo cawaannimo ku dhisan), hase yeeshee midkoodna “guusha kama faa’iidaysto sida ugu badan.”

Dhammaadka boqorrada koonfureed waa mid tartiib-tartiib ah; halaagga Shaydaankuna wuxuu ka bilaabmay iskutallaabta, ugu dambayntiina waxaa loo diraa masaafuris 1,000 sannadood ah, dabadeedna wuu dhintaa.

Oo waxaan arkay malaa’ig samada ka soo degaysa, iyadoo gacanteeda ku haysa furihii yaamayska aan gunta lahayn iyo silsilad weyn. Oo waxay qabatay masduulaaggii, kaasoo ah abeesadii hore, oo ah Ibliiska iyo Shayddaanka, waxayna ku xidhay kun sannadood, oo waxay ku tuurtay yaamayska aan gunta lahayn, wayna ku xidhay oo shaabad bay ku saartay, si uusan mar dambe quruumaha u khiyaanayn ilaa kunkii sannadood dhammaadaan; dabadeedna waa in in yar la sii daayaa.

Oo waxaan arkay carshiyo, oo way ku fadhiisteen, xukunna waa la siiyey iyaga; oo waxaan arkay nafihii kuwii madaxa laga gooyey maragga Ciise aawadiis iyo ereyga Ilaah aawadiis, iyo kuwii aan caabudin bahalka iyo sanamkiisa toona, oo aan summaddiisa ku qaadan wejiyadooda ama gacmahooda; oo way noolaadeen, waxayna Masiixa la boqoreen kun sannadood. Laakiin kuwii dhintay ee kale dib uma ay noolaan ilaa kunkii sannadood dhammaadeen.

Tanu waa sarakicidda kowaad. Waxaa barakaysan oo quduus ah kii qayb ku leh sarakicidda kowaad; kuwan dhimashadii labaad xoog kuma laha, laakiinse waxay ahaan doonaan wadaaddadii Ilaah iyo Masiixa, waxayna isaga la xukumi doonaan kun sannadood.

Markii kunkii sannadood dhammaadaan, Shayddaankana xabsigiisa waa laga sii dayn doonaa, oo wuxuu u bixi doonaa inuu khiyaaneeyo quruumaha ku sugan afarta geesood ee dhulka, kuwaas oo ah Goog iyo Maagoog, si uu dagaal ugu soo ururiyo; tiradooduna waa sida cammuudda badda. Oo waxay ku soo fideen dhulka dushiisa ballaadhan, oo hareereeyeen xeradii quduusiinta iyo magaalada la jecel yahay; markaasaa dab xagga Ilaah samada uga soo degay oo baabbiʼiyey iyagii. Ibliiskiina kii iyaga khiyaaneeyey waxaa lagu tuuray baddii dabka iyo baaruudda ahayd, meesha bahalka iyo nebigii beenta ahaaba joogaan; waxaana la cadaabi doonaa habeen iyo maalin weligood iyo weligood. Muujintii 20:1–10.

Waxaan ku sii wadi doonnaa tixgelinteenna ku saabsan boqorka koonfureed ee Daanyeel kow iyo tobnaad, aayadaha kow iyo tobanka ilaa shan iyo tobanka, maqaalka xiga.

Majalladda Waqtiga Ugu Dambeeya waxaa la daabacay sannadkii 1996, waxayna matalaysaa waxsii sheegidda ku jirta kitaabka Daanyeel ee la furfuray sannadkii 1989. Dhawaanahan majalladda waxaa akhriyey ChatGPT, waxaana la weydiiyey inay qiimeyso doorka Ukraine ku leedahay taariikhda aayadda afartanaad ee lagu matalay majalladda. Waxa soo socda waa kala faahfaahinta majalladda oo ku jirtay diiwaanka dadweynaha soddon sannadood. Tuduca ugu horreeya ee ka mid ah qoraallada Ellen White ee majalladda ku jira waa Testimonies, volume 9, 11.

Dulmar: Ukraine gudaheeda Qaab-dhismeedka Nebinimada

Gudaha dulmarka nebinnimo ee majalladdu ka bixisay Daanyeel 11:40–45, Yukrayn waxaa looga hadlay iyada oo lala xiriirinayo burburkii Midowgii Soofiyeeti iyo halgankii u dhexeeyey Baabanimada (boqorka woqooyi) iyo shuuciyadda aan Ilaah rumaysnayn (boqorka koonfureed). Yukrayn waxaa lagu soo bandhigay goob dagaal oo diineed iyo juqraafi-siyaasadeed oo muhiim ah intii lagu jiray marxaladihii gabagabada ee dagaalladii wakiillada, gaar ahaan marka la eego Kaniisadda Katooliga ee Yukrayn iyo sharciyeynteedii ka dambaysay tobannaan sano oo cadaadis ah oo ay ku hoos jirtay xukunkii Soofiyeeti.

Majalladdu waxay Ukraine u soo bandhigaysaa inay qayb ka tahay rumoobidda sii baahaysa ee nebiyadeed ee Daniel 11:40, iyadoo sharraxaysa in boqorka koonfureed lagu xaaqayo isbahaysi ka dhexeeya Vatican-ka iyo Maraykanka. Ukraine waxaa loo muujiyey caddayn muujinaysa daciifitaanka cawaannimada Soofiyeedka iyo soo laba-kaclaynta saamaynta Kaatooligga ee Bariga Yurub.

Yukrayn ee Dagaalka u dhexeeya Boqorka Waqooyi iyo Boqorka Koonfurta

Majalladdu waxay baraysaa in boqorka koonfureed uu yahay cawaannimo, oo markii hore uu matalayay Faransiiska (1798) dabadeedna Ruushkii Soofiyeeti. Boqorka woqooyiguna waa baabtiisnimada, oo Daanyeel 11:40 wuxuu qeexayaa dagaal ruuxi ah oo bilaabmay 1798 kuna dhammaaday burburkii Midowgii Soofiyeeti sannadkii 1989. Yukrayn waxay ka dhex muuqataa duruufahan iyadoo qayb ka ah xulafadii Soofiyeeti ee la xaaqay si loo dhammaystiro Daanyeel 11:40. Daabacaaddu waxay burburkii Midowgii Soofiyeeti u soo bandhigaysaa inuu yahay tallaabadii ugu horraysay ee bogsiinta nabarkii dilaaga ahaa ee Baabtiisnimada (Muujintii 13).

Caburintii Kaniisadda Katooliga ee Yukrayn (Xigashooyin La Soo Qaatay)

Majalladdu waxa ku jira dukumentiyo cilmaani ah oo caddaynaya silicdii Kaatooligga lagu hayay intii uu jiray xukunkii Soofiyeedka.

Laga soo xigtay Time Magazine, Diseembar 4, 1989:

“Dagaalkii Labaad ee Adduunka ka dib, silcin daran hase yeeshee guud ahaan dhiig-yar ayaa ku fiday Ukraine iyo xulafadii cusub ee Soofiyeedka, taas oo saamaysay malaayiin Roman Catholics ah iyo Protestant-yo, iyo sidoo kale Orthodox.”

Yukrayn waxaa loo aqoonsaday inay tahay dhul weyn oo Kaatooliggu lagu cabburiyey xukunkii shuuciga.

Sharciyeeynta Kaniisadda Katooliga ee Yukrayn

Mawduuc weyn oo doodda ku saabsan Ukraine ah waa sharciyeynta Kaniisadda Katooliga ee Yukreyn oo muddo dheer mamnuuc ahayd.

Laga soo xigtay Majalladda Life, Diseembar 1989:

“Saddex hoggaamiye-kaniisadeed oo cusub oo Katoolik ah ayaa dhawaan lagu magacaabay Czechoslovakia. Bishanna gudaheeda Gorbachev waxa uu la kulmayaa Baadariga Yooxanaa Bawlos II intii lagu guda jiray booqasho uu ku joogo Talyaaniga—taas oo ah kulankii ugu horreeyey ee fool-ka-fool ah ee dhex mara hoggaamiyeyaasha Kremlin-ka iyo Vatican-ka. Kalfadhiyadu waxay horseedi karaan sharciyeynta Kaniisadda Katooliga Yukreeniyaan ee muddada dheer laga mamnuucay U.S.S.R.”

Laga soo xigtay U.S. News & World Report, Diseembar 11, 1989:

“Dib-u-soo-nooleynta xorriyadda diinta waxaa la filayaa inay ku jirto qaadista mamnuucid rasmi ah oo saaran Kaniisadda Kaatooligga ee Yukrayn oo ka kooban shan milyan oo xubnood, taas oo ku badbaadday dhulka hoostiisa tan iyo 1946, markii Stalin amray in lagu daro Kaniisadda Ortodokska ee Ruushka. Helitaanka sharciyeynta Kaniisadda Yukrayn waxa uu ahaa ujeeddo aasaasi ah oo uu baadarigu lahaa.”

Majalladdu waxay tan u soo bandhigaysaa caddayn muujinaysa daciifinta xukunka cawaannimada iyo soo celinta awoodda Kaatooligga. Waxaa lagu aqoonsaday inay tahay natiijo toos ah oo ka dhalatay cadaadiska diblomaasiyadeed ee Vatican-ka, waxaana loo soo bandhigayaa inay tahay heer muhiim ah oo ka mid ah rumoobidda Daanyeel 11:40, iyadoo Ukraine loo dhigay tusaale muuqda oo muujinaya in Baabbanimadu dib u helayso saameynteedii dhulalkii hore ee shuuciga.

Ukrayn oo Caddeyn u ah Horumarka Baabbanimada

Burburkii shuuciyadda, ma aha oo keliya isbeddel siyaasadeed, balse waa guuldarro ruuxi ah oo ku dhacday cawaannimada, horumar juqraafi-siyaasadeed oo ay gaadhay Baabbanimadu, iyo bilowga soo-noqoshada Baabbanimada ee xukunka dunida. Yukrayn waxay noqotaa daraasad-muuqaal ah oo ku saabsan burburinta cabburintii diineed ee Soofiyeetka iyo guul istaraatiiji ah oo Rooma ka gaadhay Bariga Yurub. Waxay ka dhigan tahay isbeddelka muuqda ee laga guurayo cawaannimo lagu qasbay loona guurayo awooddii Kaatooligga oo dib loo soo celiyey, sharciyeynta Kaniisadda Kaatooligga ee Yukraynna waxaa loo qaataa xaqiijin nebiyadeed oo muujinaysa in boqorkii woqooyi uu boqorkii koonfureed u xaaqayay “sidii dabayl cirwareen ah.”

Yukrayn iyo Taxanaha Nebi-sheegista ee Ka Ballaaran

  • 1798 – Baabbanimadu waxay heshay nabar dhimasho leh.

  • 1917 – Cawaannimo la’aantu waxay u guurtay Ruushka (Kacaankii Bolshevik).

  • 1989 – Midowgii Soofiyeeti way burburtay.

  • Yukrayn – Kaniisadda Katooliga waa la sharciyeeyey.

  • Baabanimadu waxay dib u hanataa saamayn juqraafi‑siyaasadeed.

  • Maraykanka Midoobay aakhirka waxay hoos timaaddaa saameynta Papal (Daniel 11:41).

  • Dunida oo dhan way raacdaa (Daniel 11:42–43).

Ukraine waxay ku habboon tahay marxaladaha 3–4 iyadoo qayb ka ah kala-guurka u dhexeeya cawaannimadii Soofiyeetka iyo saamayntii Papal ee dib loo soo celiyey.

Ilo Tixraacay ee Lagu Adeegsaday Doodda Ku Saabsan Ukraine

  • Jeff Pippenger (qaab-dhismeedka fiqiga ee aasaasiga ah)

Ruuxa Waxsii-sheegidda

  • Khilaafka Weyn

  • Farriimo La Xulay

  • Markhaatifurka Kaniisadda

Saxaafadda Cilmaaniga ah

  • Majalladda Time

  • Majalladda Life

  • Wararka Maraykanka & Warbixinta Adduunka

Yukrayn waxaa lagu xusay xiriirka la leh:

  • Cadaadistii Kaatooligga ee Dagaalkii Labaad ee Adduunka ka dib

  • Badbaadinta dhulka hoostiisa ee Kaniisadda Katooliga ee Yukreyn

  • Diblomaasiyadda Gorbachev–Vatican

  • Soo-celinta sharciyeed ee kala-sarraynta Kaatooligga

Soo Koobka Doorka Ukraine ee Wargeyska

Yukrayn waxay ahayd qalcad ay ku jireen Kaatooligga la cadaadiyey intii lagu jiray cawaannimada Soofiyeedka. Sharciyeynta Kaniisadda Kaatooligga ee Yukrayn waxay calaamad u noqotay daciifinta boqorka koonfureed. Saamaynta Faatikaanka ee Yukrayn waxay muujisay dib-u-soo-noqoshada awoodda Baabbanimada, isbeddelka diineed ee Yukraynuna wuxuu u adeegay caddayn muuqata oo muujinaysa in Daanyeel 11:40 la fulinayay. Dhacdooyinkii ku xeernaa Yukrayn waxay ka mid ahaayeen tallaabadii ugu horraysay ee bogsiinta dhaawicii dilaaga ahaa ee Baabbanimada. Sidaa darteed, Yukrayn halkan looma soo bandhigin sidii dhacdo siyaasadeed oo goonni ah, balse waxaa loo soo bandhigay calaamad nebiyadeed oo ku dhex jirta dhaqdhaqaaqyada ugu dambeeya ee Daanyeel 11.