Kitabu cha Danieli - Nambari Mia Moja na Saba

Mnamo mwaka 1844, Waprotestanti wa Marekani walijiondoa kutoka katika harakati ya Millerite na kuchukua msimamo wao wa kinabii kama binti wa Babeli, kama ilivyoonyeshwa kwa mfano na Yeroboamu kuanzisha mfumo bandia wa ibada wakati makabila yake kumi ya kaskazini yalipotengana na ufalme wa kusini wa Yuda. Ndama wawili wa dhahabu wa Yeroboamu, mmoja katika mji wa Betheli (maana yake "nyumba ya Mungu"/Kanisa), na mwingine katika Dani (maana yake hukumu/Dola), waliwakilisha mfumo wa uongo wa Kanisa na Dola unaotambulika nchini Marekani. Vipengele vyote vya mfumo bandia wa Kanisa na Dola wa Yeroboamu vilifuata muundo uleule uliowekwa katika uasi wa Aroni. Hivyo, mfumo bandia wa ibada wa Yeroboamu ulikuwa taswira ya mfumo bandia wa ibada wa Aroni.

Mfumo bandia wa Yeroboamu uliwakilisha mfumo wa ibada ambao Uprotestanti uliounga mkono ulipojitenga na harakati ya malaika wa kwanza na kuwa binti, au mfano wa mnyama wa Kirumi wa upapa. Mara tu kuanzishwa kwa mfumo bandia wa Yeroboamu, nabii mmoja kutoka Yuda alilikemea madhabahu yake na mfumo wake wa ibada wa uongo. Mnamo 1844, mwanzoni kabisa, wakati Uprotestanti murtadi ulipoanzisha mfumo wa ibada uliowakilishwa kama binti wa Roma, Wamilleraiti, kwa imani, waliingia Patakatifu pa Patakatifu pa hekalu la mbinguni na wakatambua Sabato, na hivyo waliwakilisha karipio la kinabii kwa mabinti wa Roma, ambao walichagua kuendelea kushika alama ya mamlaka ya Roma—ibada ya Jumapili.

Nabii wa Yuda aliyemkabili Yeroboamu, papo hapo akatoa unabii.

Unabii ulijumuisha kurudiwa kwa neno “madhabahu” mara mbili. Kurudiwa kwa neno au kifungu katika unabii kunawakilisha ishara ya ujumbe wa malaika wa pili, hivyo kutambua mwaka 1844, wakati malaika wa pili alipowasili na Uprotestanti ukaanguka, ukawa binti wa Babeli. Wakati huohuo nabii alitoa ishara, kama vile Wamileraiti mnamo 1844 walivyotambua ishara ya Sabato. Jeroboamu alipomtishia nabii katika mistari inayofuata, mkono wake ukapooza, hivyo ikirejelea alama ya Babeli inayolazimishwa aidha kwenye kipaji cha uso au kwenye mkono, na ambayo, inapopokelewa, humlemaza mtu kiroho milele.

Kwa madhumuni ya utafiti huu, tunazingatia unabii ambao nabii aliutoa ukibainisha kwamba "mtoto atazaliwa katika nyumba ya Daudi, Yosia kwa jina; naye juu yako atatoa makuhani wa mahali pa juu wanaotoa uvumba juu yako, na mifupa ya wanadamu itachomwa juu yako." Yosia maana yake "msingi wa Mungu," naye anawakilisha misingi ya Uadventista zilizojengwa katika historia ile ile iliyofananishwa na kuanzishwa kwa mfumo wa uongo wa ibada wa Yeroboamu. Juu ya mfumo wa uongo wa ibada uliowekwa na Yeroboamu, Yosia angewaadhibu makuhani walioongoza ibada bandia.

Nabii alikosa kutii amri ya Bwana ya kutorudi kwa njia ile ile aliyopitia alipokwenda kwenye kutawazwa kwa Yeroboamu, na ya kutokula wala kunywa huko Betheli. Alipokula chakula cha nabii wa uongo wa Betheli aliwekwa kuwa ishara ya kifo ambacho kingeletwa juu ya wale ambao, baada ya 1844, wangechagua kurudi na kula mafundisho na mbinu za kinabii za uongo za Uprotestanti waasi, kama ilivyowakilishwa na uasi wa mwaka 1863. Kitanda cha mauti cha wale walioasi mwaka 1863 kingekuwa ni kitanda cha mauti kilekile cha yule nabii wa uongo wa Betheli. Kitanda cha mauti cha Uprotestanti waasi kilikuwa ni historia ya Agosti 11, 1840 hadi 1844, wakati ambao wao—waliokuwa watu wateule wa Mungu—walipitiwa na wakawa mabinti wa Roma. Kitanda cha mauti cha Uadventista wa Laodikia pia kitakuwa kati ya tarehe ambayo malaika hodari alishuka mnamo Septemba 11, 2001, kama alivyofanya mwaka 1840, na saa ya tetemeko kuu la ardhi, linalowakilisha sheria ya Jumapili inayokuja hivi karibuni.

Mnamo tarehe 11 Septemba 2001, kutiwa muhuri kwa wale laki moja na arobaini na nne kulianza, na malaika akaanza kupita katika Yerusalemu akiweka alama kwenye paji la uso wa wale wanaougua na kulia kwa ajili ya machukizo yanayofanywa katika nchi (Marekani) na katika kanisa (Uadventista wa Laodikia). Mnamo tarehe 11 Septemba 2001, dhambi za mababu, zilizowakilishwa na machukizo manne ya Ezekieli, zikawa kweli za majaribio za wakati huu katika mchakato wa kutiwa muhuri ulioanza wakati huo.

Jaribio la mwaka 1863 lilihusisha misingi ya harakati ya Millerite kama ilivyowakilishwa na “nyakati saba” za Mambo ya Walawi ishirini na sita, ambazo zilikataliwa mwaka 1863. Jaribio hilo lilihusu utayari au kutokutaka kurudi kwenye njia za kale za Yeremia ili kupata raha ya mvua ya mwisho. Jaribio la mwaka 1888 lilikuwa ujumbe kwa kanisa la Laodikia uliowasilishwa na Wazee Jones na Waggoner, ambao pia ulikuwa ujumbe wa kuhesabiwa haki kwa imani.

Mnamo 1856, ujumbe kwa Laodikia uliwasili kwa mara ya kwanza katika harakati ya Wamileraiti, nao uliwasili pamoja na nuru iliyoongezeka ya "nyakati saba," lakini uzoefu uliowakilishwa na tiba katika ujumbe kwa Laodikia, na pia ujumbe wa historia ya kinabii, vyote viwili vilikataliwa mwaka 1863. Uzoefu huo uliwakilishwa na maono (mareh) ya "mwonekano," na maono (chazon) ya "historia ya kinabii" ambayo yote mawili yalikataliwa. Maono hayo yote mawili yalikuwa yamepata utimilifu wake tarehe 22 Oktoba 1844, na miaka kumi na tisa baadaye yote mawili yalikataliwa, kwani Yesu siku zote huunganisha mwisho na mwanzo.

Mnamo Septemba 11, 2001, mtihani wa uasi wa 1863 na wa 1888 ukawa tena ukweli wa kujaribu, kwa kuwa yote mawili yalihusishwa na njia za kale za Yeremia. Siku hiyo ujumbe wa mvua ya mwisho uliwasili, na mtihani wa mwaka 1919 pia uliwasili, kwa kuwa mwaka 1919 injili ya uongo ya Kristo asiye na umuhimu wowote wa kinabii iliwekwa mbele kama ujumbe bandia wa "amani na salama". Wakati malaika mwenye nguvu wa Ufunuo sura ya kumi na nane aliposhuka mnamo Septemba 11, 2001, mistari ya kwanza hadi ya tatu ilitimia, na mistari ya kwanza hadi ya tatu inawakilisha ujumbe wa "sauti ya kwanza".

Kwa kuwasili kwa malaika wa Ufunuo sura ya kumi na nane, mvua ya mwisho ilianza kunyesha manyunyu, na “mdahalo wa kinabii” unaowakilishwa katika Habakuki sura ya pili ukaanza. Mdahalo huo ulikuwa kuhusu mbinu mbili za kuelewa unabii wa Biblia, na kuhusu ujumbe wa mvua ya mwisho wa uongo na wa kweli. Mdahalo huo unakoma wakati “sauti ya pili” ya Ufunuo kumi na nane inapowasili na kubainisha mwanzo wa hukumu ya utekelezaji ya Mungu juu ya Babeli ya kisasa, na kuwaita kondoo wengine wa Mungu watoke Babeli. Kuwasili kwa sauti ya pili kunaashiria mwisho wa historia ya kutiwa muhuri kwa elfu mia arobaini na nne, historia ambayo inawakilishwa na chukizo la nne, ambacho nacho kinawakilisha kizazi cha nne na cha mwisho cha Waadventista wa Laodikia kuwa wakisujudia jua, wakati wa sheria ya Jumapili itakayokuja hivi karibuni.

Kitanda cha mauti cha Uprotestanti uliokengeuka, kati ya kushuka kwa malaika na mlango uliofungwa wa 1844, kiliashiria kitanda cha mauti cha Uadventista wa Laodikia kati ya kushuka kwa malaika na mlango uliofungwa wa sheria ya Jumapili inayokuja hivi karibuni. Nabii kutoka Yuda alizikwa katika kaburi lile lile na nabii mwongo wa Betheli, na mfalme Yosia alipoanzisha mageuzi yake, alisimama mbele ya kaburi hilo hilo. Mageuzi ya mfalme Yosia, ambaye jina lake linawakilisha “misingi ya Mungu,” yalianza wakati Mungu alianza kuwaongoza watu wake wa siku za mwisho kurudi kwenye misingi mnamo Septemba 11, 2001. Mageuzi yake yalikuwa yameanza wakati kazi ya kurejesha hekalu ilipoanzishwa.

Utabiri kwamba mtoto angezaliwa aitwaye Yosia unaainisha tarehe 11 Septemba 2001 kuwa wakati ambapo malaika mwenye nguvu alishuka na kuwaongoza watu Wake wa siku za mwisho kurudi katika njia za kale. Kushuka huko kulikuwa kumeonyeshwa kwa mfano na kushuka kwa malaika yule yule mnamo 11 Agosti 1840. Kushuka zote mbili ziliashiria utimilifu wa unabii wa Uislamu. Mtu wa kihistoria ambaye jina lake linahusishwa na kutambua mapema na kuchapisha utabiri wa mapema wa kutimia kwa unabii wa wakati wa Uislamu uliopatikana katika Ufunuo sura ya tisa aya ya kumi na tano alikuwa Yosia.

Katika kushuka kwa malaika kwa zote mbili, yaani cha Ufunuo sura ya kumi na cha sura ya kumi na nane, jina "Yosia" limeashiriwa. Josiah Litch aliwasilisha ujumbe wa Uislamu uliotimia tarehe 11 Agosti 1840, na tarehe 11 Septemba 2001 unabii wa kuzaliwa kwa mtoto aitwaye Yosia, uliokuwa umetolewa na nabii asiye mtiifu katika historia ya Yeroboamu, ulitimia katika Uadventista wa Laodikia wakati malaika alipowaongoza watu Wake wa siku za mwisho kurudi kwenye historia ya msingi ambako mgongano wa nabii asiye mtiifu na Yeroboamu ulikuwa umetimia. Ushuhuda wa Kibiblia ulionyesha utabiri wa kuja kwa Yosia, na historia iliyowakilishwa kwa mfano na nabii asiye mtiifu iliporudiwa mnamo 1844, utabiri wake wa jina uliwekwa tena katika simulizi la kinabii.

Mnamo Septemba 11, 2001, Simba wa kabila la Yuda aliwaongoza watu Wake wa siku za mwisho kurejea katika njia za kale za Yeremia, ambazo ziliwakilisha miaka arobaini na sita ambayo Mjumbe wa Agano alikuwa amesimamisha hekalu ambamo angekuja ghafla mnamo Oktoba 22, 1844. Yosia aligundua laana ya Musa alipoanzisha kazi ya kukarabati hekalu. Kazi ya mia arobaini na nne elfu imewakilishwa na Isaya kama kazi ya kurejesha.

Kazi ya Yosia ya kukarabati na kurejesha hekalu ndiyo kazi ambayo Isaya anaitambulisha kuwa inatimizwa na watu wa Mungu wa siku za mwisho, maana manabii wote wanasema zaidi juu ya siku za mwisho kuliko juu ya siku walizoishi. Kazi hiyo pia iliwakilishwa kwa mfano na wale waliotoka Babeli katika wakati wa Ezra.

Kazi iliyotekelezwa na Ezra ilikamilishwa walipotoka Babeli, na inawakilisha kazi ya urejesho wa hekalu ambayo Yosia alikuwa akiifanya, kazi iliyotambuliwa na Isaya kuhusu watu wa Mungu wa siku za mwisho, na ilianza tarehe 11 Septemba 2001. Katika Ufunuo, Yohana pia anaitambua kazi hiyo.

Katika kifungu hiki Yohana anawakilisha Wamileraiti ambao walikuwa wamekula ujumbe uliokuwa katika mkono wa malaika aliposhuka tarehe 11 Agosti, 1840, lakini ambao pia walipitia kukatishwa tamaa kwa uchungu cha tarehe 22 Oktoba, 1844. Akiwa katika kukatishwa tamaa kwa uchungu kwa 1844, Yohana aliambiwa kwamba yeye, kama ishara ya watu wa Mungu wa siku za mwisho, lazima arudie uzoefu uliowakilishwa na 1840 hadi 1844, na hivyo kuashiria kuelekea Septemba 11, 2001, na hadi sheria ya Jumapili inayokuja karibuni. Aliambiwa, "Lazima utabiri tena mbele ya watu wengi, na mataifa, na lugha, na wafalme," ikiwakilisha ulimwengu mzima ukiangaziwa wakati malaika anaposhuka katika Ufunuo kumi na nane, wakati historia ya Ufunuo sura ya kumi inaporudiwa - "mstari juu ya mstari."

Kuhusiana na kutambua historia ambayo ingerudiwa wakati watu wa siku za mwisho wa Mungu wangeendelea kutabiri tena, Yohana aliambiwa “inuka, ukapime” Hekalu la Mungu. Kupima kwake kuliainishwa mahsusi, kwa maana alikuwa amewekwa katika mwaka wa 1844, ambapo tumbo lake lilitiwa uchungu na kuvunjika moyo wa tarehe 22 Oktoba. Aliambiwa apime hekalu, lakini aache ua wa nje, ambao aliambiwa uliwakilisha wakati wa Mataifa, kipindi ambacho wangelikanyaga ua huo kwa miaka elfu moja mia mbili na sitini. Miaka elfu moja mia mbili na sitini ilimalizika mwaka 1798. Yohana alipaswa kuanza kupima kwake mwaka 1798, na kuyaacha miaka elfu moja mia mbili na sitini iliyotangulia, ambamo hekalu la kiroho na Yerusalemu ya kiroho vilikuwa vimekanyagwa chini. Alikuwa amesimama katika kuvunjika moyo wa 1844, hivyo kutoka 1798 hadi 1844 ni miaka arobaini na sita. Miaka hiyo arobaini na sita inawakilisha hekalu.

Wakati Yohana, kama watu wa Mungu wa siku za mwisho, walipaswa kutabiri tena, kama walivyofanya kuanzia 1840 hadi 1844, wangeanza wakati malaika aliposhuka katika utimizaji wa unabii wa Uislamu. Kazi yao ya kutabiri tena ingehitaji kazi ya kupima hekalu, na kazi hiyo ingewakilisha uchunguzi wa “njia za kale”, ambayo ilikuwa historia iliyowakilishwa na “hekalu”, iliyoanza wakati wa mwisho mwaka 1798, na ikaishia katika Kukatishwa Tamaa Kuu ya 1844. Walipoanza kazi yao ya kuchunguza njia za kale za Yeremia, ambazo ndizo “hekalu la miaka arobaini na sita” la Yohana, laana ya Musa ilipatikana katika takataka zilizotapakaa kote hekaluni, na utabiri wa kuja kwa Yosia ukatimia. Kazi ya Yosia pia inatambuliwa tena na Isaya:

Watu wa Mungu wa siku za mwisho walipaswa kurejesha "njia za kukaa ndani yake," ambazo ni "njia za kale" za Yeremia. Walipaswa kujenga upya mahali palipokuwa ukiwa tangu zamani, kama wafanyakazi katika historia za Yosia na Ezra walivyokuwa wakitekeleza. Walipaswa kutumia mbinu ya "mstari juu ya mstari," maana wasinge "kuinua" tu historia ya msingi ya Uadventista, ambayo inawakilishwa na hekalu la miaka arobaini na sita, bali kwa kufanya hivyo walipaswa "kuinua misingi ya vizazi vingi." Walipaswa kutambua kwamba kila harakati ya matengenezo inawakilisha kazi ya msingi, kwamba "mstari juu ya mstari," hutambua misingi ya siku za mwisho ya 1798 hadi 1844. Walipaswa kurekebisha "pengo," na "pengo" linawakilisha ufa wa kwanza katika chombo au ukuta unaofungua njia kwa maafa zaidi. "Pengo" lililotakiwa kurekebishwa lilikuwa uasi wa 1863.

Yosia alipowasili tarehe 11 Septemba 2001, watu wa Mungu wa siku za mwisho walirudi kwenye njia za kale za Yeremia na kuanza kupima historia ya Wamileraiti. Waligundua "mwanya." Walitambua ukweli wa vito vya ndoto ya Miller walipokuwa wakijenga "mahame ya zamani." Waligundua "mara saba," kama alivyokuwa amefanya Yosia, na wakarejesha ukweli wa Walawi sura ya ishirini na sita, na hivyo wakainua "mahame ya awali." Waliporejesha "wa kwanza" na "wa mwisho" wa maangamizi ya Walawi sura ya ishirini na sita ndipo wakatambua kwamba mmoja ulimalizika mwaka 1798 na mwingine mwaka 1844. Hivyo kazi yao ya kuinua tena mahame ya awali ilikuwa ile "fimbo" iliyotolewa kwa Yohana iliyomruhusu kupima hekalu.

Simba wa kabila la Yuda aliwaongoza watu wake kurudi kwenye njia za kale, ili wapate kuupata ujumbe wa mvua ya masika, na ujumbe wa mvua ya masika ndio ujumbe wa Uislamu wa ole wa tatu. Walipogundua hatimaye mabao mawili matakatifu ya Habakuki, kama yanavyowakilishwa na michoro ya waanzilishi ya 1843 na 1850, wakaona kwamba msingi ulijumuisha ‘ole tatu’ katika Ufunuo sura ya nane, na kwamba ole wa pili ulikuwa umekamilika katika historia ya msingi ambamo hekalu la Wamileraiti lilikuwa limejengwa. Kisha wakatambua kwamba uelewa wa kanuni ya matumizi mara tatu ya unabii ulikuwa tayari umewekwa na Simba wa kabila la Yuda, ili kwamba waliporudi kwenye njia za kale za Yeremia, waweze kutambua ‘pumziko na kuburudishwa’, ambalo ndilo ujumbe wa mvua ya masika wa ole wa tatu, unaotambuliwa na kuthibitishwa kupitia mashahidi wawili wa ole wa kwanza na wa pili.

Tutaendelea na utafiti huu katika makala ijayo.