Katika harakati za Wamileraiti, kuongezeka kwa maarifa kuliondolewa muhuri, na kulijaribu hasa, ingawa si wao tu, wale waliokuwa wakijitambulisha kuwa Waprotestanti nchini Marekani. Sardi, kanisa lililotoka katika giza la utawala wa Kipapa, lilikuwa likiongozwa kuelekea ufahamu mpana zaidi wa injili ambao ulipaswa kufunuliwa wakati patakatifu pa mbinguni palipofunguliwa mbinguni. Katika harakati ya malaika wa tatu, kuongezeka kwa maarifa kuliondolewa muhuri tarehe 11 Septemba 2001, na kulijaribu Uadventista wa Laodikia kote duniani. Kwa sababu hii, ukweli unaowakilishwa katika mistari sita ya mwisho ya Danieli kumi na moja, ambao ndio chanzo cha kuongezeka kwa maarifa, ulipingwa na Uadventista wa Laodikia.
Wachache waliokuwa wajenzi waaminifu juu ya msingi wa kweli (1 Wakorintho 3:10, 11) walifadhaika na kukwamishwa kwa kuwa takataka za mafundisho ya uongo zilikwamisha kazi. Kama wajenzi juu ya ukuta wa Yerusalemu siku za Nehemia, baadhi walikuwa tayari kusema: ‘Nguvu za wabeba mizigo zimefifia, na kuna takataka nyingi; hata hatuwezi kujenga.’ Nehemia 4:10. Wakiwa wamechoka na mapambano ya kudumu dhidi ya mateso, udanganyifu, uovu, na kila kikwazo kingine ambacho Shetani angeweza kubuni ili kuzuia maendeleo yao, baadhi ya waliokuwa wajenzi waaminifu walikata tamaa; na kwa ajili ya amani na usalama wa mali zao na maisha yao, waliacha msingi wa kweli. Wengine, bila kuogopeshwa na upinzani wa adui zao, walitangaza bila woga: ‘Msiwaogope; mkumbukeni Bwana, aliye mkuu na wa kuogofya’ (mstari wa 14); nao wakaendelea na kazi, kila mmoja amejifunga upanga wake ubavuni. Waefeso 6:17.
Roho ile ile ya chuki na upinzani dhidi ya kweli imewachochea maadui wa Mungu katika kila enzi, na uangalifu uleule pamoja na uaminifu huo huo vimehitajika kwa watumishi Wake. Maneno ya Kristo kwa wanafunzi wa kwanza yanatumika kwa wafuasi Wake hadi mwisho wa wakati: ‘Ninayowaambia ninyi nawaambia wote, kesheni.’ Marko 13:37.” Pambano Kuu, 56.
Uwasilishaji wa ujumbe wa mistari sita ya mwisho ya Danieli ulianza katika mazingira ya huduma zinazojitegemea za Uadventista wa Laodikia, na baadaye ukakabiliwa na wanatheolojia mashuhuri (wasomi) wa Uadventista wa Laodikia kadri wakati ulivyosonga. Silaha zilizotumiwa katika jaribio la kuutia dosari ujumbe huo, daima zilizalisha nuru kubwa zaidi na uwazi kuhusu mistari iliyokuwa chini ya uchunguzi na mashambulizi. Mashambulizi hayo hatimaye yalisababisha uelewa wa kinabii ambao haukuwa umetambuliwa hapo awali, lakini kisha ukathibitishwa na kubainika kuwa sehemu ya nuru inayoendelea ya malaika wa tatu.
Wamileraiti walitambua falme nne tu za unabii wa Biblia, lakini muda mfupi baada ya 1844, ilieleweka kwamba Marekani ilikuwa mnyama wa nchi wa Ufunuo kumi na tatu, na ufahamu huo ukabainisha kwamba Upapa haukuwa tu sehemu ya ufalme wa Kirumi, bali kwa kweli ulikuwa ufalme wa tano wa unabii wa Biblia.
Chini ya alama za joka kubwa jekundu, mnyama afananaye na chui, na mnyama mwenye pembe kama za mwanakondoo, serikali za duniani ambazo zingejihusisha hasa na kukanyaga sheria ya Mungu na kuwatesa watu Wake, zilionyeshwa kwa Yohana. Vita inaendelea hadi mwisho wa wakati. Watu wa Mungu, waliowakilishwa kwa mfano wa mwanamke mtakatifu na watoto wake, walionyeshwa kuwa wako wachache sana. Katika siku za mwisho, waliosalia tu ndio waliokuwapo. Kuhusu hawa, Yohana anasema kuwa ni wale ‘wanaoshika amri za Mungu, na walio na ushuhuda wa Yesu Kristo.’
Kupitia upagani, na kisha kupitia Upapa, Shetani alitumia uwezo wake kwa karne nyingi katika jitihada za kufuta duniani mashahidi wa Mungu waaminifu. Wapagani na wafuasi wa Upapa walichochewa na roho ile ile ya joka. Walitofautiana tu kwa kuwa Upapa, kwa kujifanya kumtumikia Mungu, ulikuwa adui hatari zaidi na mkatili zaidi. Kwa njia ya Ukatoliki wa Kirumi, Shetani aliuteka ulimwengu. Kanisa linalodai kuwa la Mungu liliingizwa katika safu za udanganyifu huu, na kwa zaidi ya miaka elfu moja watu wa Mungu waliteseka chini ya ghadhabu ya yule joka. Na Upapa, ulipopokonywa nguvu zake na kulazimishwa kuacha utesaji, Yohana akaona nguvu mpya ikijitokeza ili kuiiga sauti ya yule joka na kuendeleza kazi ile ile ya ukatili na ya kukufuru. Nguvu hii, ya mwisho itakayopiga vita dhidi ya kanisa na sheria ya Mungu, ilifananishwa na mnyama mwenye pembe kama za mwana-kondoo.
Lakini mchoro mkali wa kalamu ya kinabii unafunua mabadiliko katika mandhari hii ya amani. Yule mnyama mwenye pembe kama za mwanakondoo ananena kwa sauti ya joka, naye 'hutekeleza mamlaka zote za yule mnyama wa kwanza mbele yake.' Unabii unatangaza kwamba atawaambia wakaao juu ya nchi watengeneze sanamu ya yule mnyama, na kwamba "anawafanya wote, wadogo kwa wakubwa, matajiri kwa maskini, walio huru na watumwa, wapokee chapa katika mkono wao wa kuume, au katika vipaji vya nyuso zao; na kwamba mtu yeyote asiweze kununua wala kuuza, isipokuwa yule aliye na ile chapa, au jina la yule mnyama, au hesabu ya jina lake." Hivyo Uprotestanti hufuata nyayo za Upapa. Signs of the Times, Novemba 1, 1899.
Wakati mistari sita ya mwisho ya Danieli kumi na moja ilifunuliwa, ilitambuliwa kwamba mfululizo mzima ulioonyeshwa katika mistari hiyo sita ulikuwa ukishughulikia mwingiliano wa nguvu tatu ambazo Dada White alizitambua kama “upagani,” “Upapa” na “Uprotestanti.” Adui alidai kwamba “nchi tukufu” ya mstari wa arobaini na moja ilikuwa ishara ya aidha Uprotestanti au Kanisa la Waadventista Wasabato, lakini “nchi tukufu” ni Marekani, na katika mstari wa arobaini na moja mfalme wa kaskazini (Upapa) anaiteka Marekani wakati wa sheria ya Jumapili inayokuja hivi karibuni. Kosa la kishetani linaloitambua “nchi tukufu” kuwa chochote kingine tofauti na Marekani limekusudiwa kuwazuia wanaume na wanawake kutambua kwamba tukio linalofuata la kinabii baada ya kuanguka kwa Umoja wa Kisovieti mwaka 1989, katika kipindi kinachowakilishwa katika mistari sita ya mwisho ya Danieli kumi na moja, ni sheria ya Jumapili inayokuja hivi karibuni.
Kwa Waadventista Wasabato, hili linamaanisha kwamba mstari wa arobaini na moja unaonyesha mwisho wa muda wa rehema kwa kanisa la Mungu, na jambo la mwisho ambalo Waadventista wa Laodikia wanataka kulisikia ni kwamba muda wao wa rehema unakaribia kuisha! Bwana aliiongoza hoja hadi hatua ambayo ilitambuliwa kwamba, wakati Roma ya kipagani ilipotwaa udhibiti wa ulimwengu katika Vita vya Actium mwaka 31 kabla ya Kristo, ililazimika kwanza kushinda mamlaka tatu za kijiografia kama zinavyowakilishwa katika Danieli sura ya nane.
Na katika mojawapo yao ilitoka pembe ndogo, ambayo ikazidi kuwa kubwa mno, kuelekea kusini, na kuelekea mashariki, na kuelekea nchi ya kupendeza. Danieli 8:9.
Ilijulikana kwa hakika kwamba “kusini,” “mashariki” na “nchi ya kupendeza” ziliwakilisha maeneo matatu ya kijiografia ambayo Roma ya kipagani iliyachukua chini ya udhibiti wake, ilipopanda kiti cha enzi cha dunia kama ufalme wa nne wa unabii wa Biblia. Sambamba na ukweli huu kulikuwa na ukweli kwamba Roma ya kipapa pia ilipaswa kushinda mamlaka tatu za kijiografia, ilipopanda kiti cha enzi cha dunia kama ufalme wa tano wa unabii wa Biblia, kama inavyoonyeshwa katika Danieli sura ya saba.
Nilitafakari kuhusu zile pembe, na tazama, palionuka miongoni mwao pembe nyingine ndogo, mbele yake ziling’olewa kwa mizizi pembe tatu za zile za kwanza; na tazama, katika pembe hii kulikuwa na macho kama macho ya mwanadamu, na kinywa kilichokuwa kikinena maneno makuu. Danieli 7:8.
Katika mzozo uliokuwa ukiendelea kuhusu "nchi ya uzuri" ya mstari wa arobaini na moja, Bwana alibainisha kwamba kulikuwa na madhihirisho matatu ya Roma katika unabii. Roma ya Kipagani, iliyofuatwa na Roma ya Kipapa, kisha kukawa na Roma ya siku za mwisho, ambayo tuliita "Roma ya kisasa". Kulingana na kweli mbili thabiti na zilizothibitishwa za unabii, ya kwanza ikiwa kwamba Mungu habadiliki, na nyingine kwamba ukweli unathibitishwa kwa ushuhuda wa mashahidi wawili, tulihitimisha bila kusita kwamba vikwazo vitatu kwa mfalme wa kaskazini katika mistari sita ya mwisho ya Danieli sura ya kumi na moja vilipaswa kuwakilisha nguvu tatu za kisasa za kijiografia.
Yesu Kristo ni yule yule jana, na leo, na hata milele. Waebrania 13:8.
Imeandikwa pia katika torati yenu, kwamba ushuhuda wa watu wawili ni kweli. Yohana 8:17.
Utambuzi huu ulithibitisha kile ambacho tayari tulikuwa tumekihitimisha, maana tulikuwa tumeitambua “nchi ya utukufu” kama mamlaka ya kijiografia (Marekani), na tukalikataa wazo la kipumbavu kwamba inawakilisha kanisa, ambalo ni mamlaka ya kiroho. Tulijenga msimamo huu juu ya imani ambayo daima imethibitishwa, kwamba hakuna kitu cha bahati nasibu katika Neno la Mungu. Ni wazi kwa ushuhuda mwingi kwamba kanisa la Mungu katika siku za mwisho ni mlima.
Itakuwa katika siku za mwisho, ya kwamba mlima wa nyumba ya Bwana utawekwa imara juu ya vilele vya milima, utainuliwa juu ya vilima; na mataifa yote yatamiminika kwake. Na watu wengi watakwenda na kusema, Njooni, na tuukwee mlima wa Bwana, nyumbani mwa Mungu wa Yakobo; naye atatufundisha njia zake, nasi tutatembea katika mapito yake; kwa maana kutoka Sayuni itatoka sheria, na neno la Bwana kutoka Yerusalemu. Isaya 2:2, 3.
Wale waliopendekeza kwamba "nchi tukufu" ni kanisa, na mara nyingi walidai kwamba ni Kanisa la Waadventista Wasabato, walifanya hivyo kwa sababu Danieli anaibainisha nchi hiyo kuwa "tukufu", na mantiki yao ya juujuu ikahitimisha kwamba kwa kuwa "mlima mtakatifu mtukufu" katika aya ya arobaini na tano bila shaka ni kanisa la Mungu la siku za mwisho, basi "nchi tukufu" nayo lazima iwe kanisa. Baada ya yote, vyote viwili vina kivumishi "tukufu".
Hakuna makosa katika neno la Mungu, na Danieli anapotumia “nchi,” kwa kuambatanisha na neno “tukufu,” na baada ya mistari minne anatumia “mlima mtakatifu,” kwa kuambatanisha na neno “tukufu,” Danieli alikuwa akibainisha utofauti wa makusudi kati ya nchi na mlima. Nchi tukufu kwa maana halisi ni Yuda, na ni katika mji wa Yerusalemu ndipo Hekalu la Mungu lilijengwa. Yerusalemu, au Hekalu, vinaweza kueleweka kama kanisa la Mungu, lakini eneo ambamo Yerusalemu iko ni nchi ya Yuda. Kweli nyingi ziliwekwa bayana kadiri maarifa yalivyoongezeka katika nuru inayoendelea kusonga ya malaika wa tatu, lakini hapa tunaweka tu muktadha wa unabii unaotambua madhihirisho matatu ya Roma.
Tulipotambua kwamba Roma ya kipagani na ya kipapa zilitoa mashahidi wawili waliothibitisha sifa za kinabii za Roma ya kisasa, tulitambua kanuni ya tafsiri ambayo niliiita "matumizi ya mara tatu ya unabii." Kulikuwa na wengine ambao walikuwa wametumia mawazo yanayofanana ya marudio mara tatu ya unabii fulani, lakini ufafanuzi tuliokuja kuutambua ndio bado tunaoutumia. Ni muhimu kuelewa kwamba kanuni ya kinabii ya matumizi ya mara tatu ya unabii, ambayo hutumiwa mara nyingi na Future for America, ilitambuliwa wakati wa mjadala wa aya sita za mwisho za Danieli kumi na moja, lakini kilicho muhimu vilevile ni kwamba mjadala huo uliongoza kwenye utambuzi wa kwanza kwamba matumizi ya mara tatu ya unabii yalihusu Roma. Katika historia ya Wamillerite, mojawapo ya hoja ilikuwa ikiwa Antiochus Epiphanes alikuwa "wanyang'anyi" wa watu wa Danieli, au kama "wanyang'anyi" walikuwa Roma, kama Wamillerite walivyofahamu. Sababu hili ni muhimu ni kwamba Roma, kama "wanyang'anyi" wa watu wa Danieli, ndiyo ambao wange "kuithibitisha maono" katika Danieli sura ya kumi na moja, aya ya kumi na nne.
Na katika nyakati zile wengi watainuka dhidi ya mfalme wa kusini; pia wanyang’anyi wa watu wako watajikuza ili kutimiza maono; lakini wataanguka. Danieli 11:14.
Mara ya kwanza tulipoelewa matumizi ya mara tatu ya unabii ilitambuliwa kwa kuona kwamba kuna madhihirisho matatu ya Roma katika unabii wa Biblia. Roma iliimarisha maono ya nuru inayosonga mbele ya malaika wa tatu, kama ilivyofanya katika historia ya Wamilleraiti. Katika historia ya Wamilleraiti kulikuwa na uelewa kwamba upagani na upapa ndizo nguvu zilizokanyaga patakatifu na jeshi; uelewa huo ukawa mfumo wa ukweli ambao juu yake Miller alijenga uelewa wake ‘wote’ wa kinabii. Aya sita za mwisho za Danieli kumi na moja ziliweka mfumo wa ukweli ambao Future for America imejenga juu yake matumizi yake yote ya kinabii. Mfumo huo ni zile nguvu tatu za kuleta ukiwa za joka, mnyama na nabii wa uongo, zinazouongoza ulimwengu hadi Armagedoni.
Mfumo huo unategemea utambuzi kwamba Roma ya kipagani ikifuatiwa na Roma ya kipapa hutoa mashahidi wawili wanaothibitisha Roma ya kisasa, na kwamba Roma ya kisasa ni muungano wa mara tatu wa joka la Uspiritizimu (Umoja wa Mataifa), mnyama wa Ukatoliki (Upapa), na nabii wa uongo wa Uprotestanti uliopotoka (Marekani). Mfumo huo ndio tunaoutambua kama matumizi ya mara tatu ya unabii. Katika makala zifuatazo tutajadili matumizi mbalimbali ya mara tatu ya unabii yaliyotambuliwa, na ambayo yanaunda mfumo wa nuru inayoendelea kusonga mbele ya malaika watatu.
Tutaangalia matumizi mara tatu ya madhihirisho matatu ya Roma, ambayo yanabainisha muundo wa kisiasa na wa kidini wa Roma ya kisasa, ambao Dada White aliuita mbinu za kanisa na mbinu za utawala wa serikali. Muundo huo unatambuliwa kwa kuunganisha sifa za kinabii za Roma ya kipagani na sifa za kinabii za Roma ya kipapa kwa kusudi la kutambua na kuthibitisha sifa hizo katika Roma ya kisasa.
Tutaangalia matumizi ya mara tatu ya maonyesho matatu ya Babeli kama yanavyowakilishwa na Nimrodi, Nebukadneza na Belshaza, ambayo yanabainisha kiburi cha mtu wa dhambi anayeketi katika hekalu la Mungu akitangaza kwamba yeye ni Mungu, ambaye Isaya alimtaja kuwa “Mwashuru mwenye kiburi.” Kiburi cha upapa, ambacho ni mada ya unabii wa Biblia, kinatambuliwa kwa kuleta pamoja sifa za kinabii za Babeli pamoja na sifa za kinabii za Babiloni kwa madhumuni ya kutambua na kuthibitisha sifa za Babiloni ya kisasa.
Tutatazama matumizi ya mara tatu ya madhihirisho matatu ya Eliya, kama yanavyowakilishwa na Eliya na Yohana Mbatizaji, yanayotambua “sauti ya mtu aliaye nyikani” katika siku za mwisho. Sauti ya mtu aliaye nyikani katika siku za mwisho inawakilisha mlinzi maalum ambaye ni harakati, na inatambua ushahidi maradufu katika harakati iliyo na mwanzo na mwisho vinavyofanana. Tumejulishwa kwamba haiwezekani kuwe na malaika wa tatu bila wa kwanza na wa pili, kwa hiyo kwa kiwango fulani haiwezekani kutenganisha harakati ya malaika wa kwanza na harakati ya malaika wa tatu, na harakati zote mbili zinawakilishwa na mlinzi ambaye alitiwa mfano na Eliya na Yohana Mbatizaji.
Kwa kalamu na kwa sauti tunapaswa kutoa tamko hilo, tukionyesha mpangilio wao, na matumizi ya unabii yanayotufikisha kwenye ujumbe wa malaika wa tatu. Hakuwezi kuwapo wa tatu bila wa kwanza na wa pili. Huu mfululizo wa ujumbe tunapaswa kuutoa kwa ulimwengu katika machapisho, katika mihadhara, tukionyesha katika mlolongo wa historia ya kinabii mambo yaliyokuwapo na mambo yatakayokuwapo. Ujumbe Teule, kitabu cha 2, 105.
Tutachunguza matumizi mara tatu ya madhihirisho matatu ya mjumbe anayemtayarishia njia Mjumbe wa Agano ili aje ghafla katika hekalu lake, kama inavyowakilishwa na Yohana Mbatizaji na William Miller. Mlinzi wa mwisho ni mada ya unabii ambayo inatambuliwa kwa kuunganisha sifa za kinabii za Yohana Mbatizaji na William Miller ili kutambua utimilifu wa mwisho wa Malaki sura ya tatu.
Tazama, nitamtuma mjumbe wangu, naye ataandaa njia mbele yangu; na Bwana, mnayemtafuta, ataingia ghafla katika hekalu lake, naam, mjumbe wa agano, mnayemfurahia; tazama, atakuja, asema Bwana wa majeshi. Malaki 3:1.
Tutaangalia matumizi mara tatu ya madhihirisho matatu ya Uislamu, kama yanavyowakilishwa na sifa za kinabii za Uislamu za ole wa kwanza na wa pili katika sura za nane na tisa za Ufunuo, ambazo zinatambua sifa za kinabii za Uislamu za ole wa tatu uliotambuliwa katika sura za kumi na kumi na moja za Ufunuo.
Tutaendelea na mambo haya katika makala ijayo.
Usimruhusu mtu yeyote kuwa akili zako; wala usimruhusu mtu yeyote akufanyie kufikiri, uchunguzi, wala maombi. Maelekezo haya tunapaswa kuyaweka moyoni leo. Wengi wenu mnaamini kwamba hazina ya thamani ya Ufalme wa Mungu na ya Yesu Kristo imo katika Biblia mnayoishika mkononi mwenu. Mnajua kwamba hakuna hazina ya kidunia inayoweza kupatikana bila juhudi kubwa na za uangalifu. Kwa nini mtarajie kuelewa hazina za neno la Mungu bila kuchunguza kwa bidii Maandiko?
Ni vema na ni haki kusoma Biblia; lakini wajibu wenu hauishii hapo; kwa kuwa mnatakiwa kuchunguza kurasa zake ninyi wenyewe. Maarifa ya Mungu hayapatiwi bila juhudi za kiakili, bila maombi ya hekima ili mweze kutenganisha makapi ya kosa na punje safi ya ukweli; makapi ambayo wanadamu na Shetani wameyatumia kupotosha mafundisho ya kweli. Shetani na muungano wake wa mawakala wa kibinadamu wamejitahidi kuchanganya makapi ya kosa na ngano ya ukweli. Tunapaswa kwa bidii kutafuta hazina iliyofichwa, na kutafuta hekima kutoka mbinguni ili kutenganisha uvumbuzi wa kibinadamu na amri za Mungu. Roho Mtakatifu atamsaidia mtafutaji wa kweli kuu na za thamani zinazohusiana na mpango wa ukombozi. Ningependa kusisitiza kwa wote kwamba usomaji wa juu juu wa Maandiko hautoshi. Ni lazima tuchunguze, na hili linamaanisha kutenda yote ambayo Neno linadokeza. Kama vile mchimbaji anavyochunguza kwa shauku ardhi ili kugundua mishipa ya dhahabu, vivyo hivyo ninyi mnapaswa kuchunguza Neno la Mungu kwa ajili ya ile hazina iliyofichwa ambayo Shetani kwa muda mrefu amejitahidi kuificha kwa mwanadamu. Bwana asema, ‘Mtu ye yote akitaka kufanya mapenzi yake, atajua habari ya hayo mafundisho.’ Yohana 7:17. Misingi ya Elimu ya Kikristo, 307.