The vision of Daniel chapter eleven, is the main point of reference for all the visions of Bible prophecy, and the vision of chapter eleven is established by the symbol of Rome.
Рӯъёи боби ёздаҳуми Дониёл нуқтаи асосии истинод барои ҳамаи рӯъёҳои пешгӯии Китоби Муқаддас аст, ва рӯъёи боби ёздаҳум бо рамзи Рум устувор гардонда шудааст.
And in those times there shall many stand up against the king of the south: also the robbers of thy people shall exalt themselves to establish the vision; but they shall fall. Daniel 11:14.
Ва дар он замонҳо бисёре бар зидди подшоҳи ҷануб бархоста хоҳанд истод; инчунин яғмогарони қавми ту худро боло хоҳанд бардошт, то рӯъёро барқарор созанд; вале онҳо суқут хоҳанд кард. Дониёл 11:14.
Jones addresses the previous verse as follows:
Ҷонс ояти қаблиро чунин шарҳ медиҳад:
“When the Amorites had filled up the measure of their iniquity, their place was given to Israel, the people of God. When Israel, following the way of the heathen, filled also the cup of iniquity, God brought up the kingdom of Babylon, and took all away. When Babylon had filled up the cup of its iniquity, the power was transferred to Persia. And when the angel was turned away by the wickedness of the Persians, then the prince of Grecia comes in and sweeps it away.”
«Ҳангоме ки амӯриён миқдори гуноҳи худро пур карданд, ҷойи онҳо ба Исроил, қавми Худо, дода шуд. Вақте ки Исроил низ, аз роҳи халқҳои бутпараст пайравӣ намуда, косаи гуноҳро пур кард, Худо подшоҳии Бобилро бархезонд ва ҳамаро аз онҳо гирифт. Вақте ки Бобил косаи гуноҳи худро пур кард, қудрат ба Форс интиқол дода шуд. Ва ҳангоме ки фаришта ба сабаби бадкирдории форсиён рӯй гардонд, он гоҳ мирзодаи Юнон меояд ва онро несту нобуд месозад».
“And how long was the power of Grecia to continue? When was it to be broken? ‘When the transgressors were come to the full.’ That nation stands until it has filled up the measure of its iniquity, and then the power is transferred to another kingdom. That power to which it was transferred was the Roman, as we learn from Daniel 11:14. ‘And in those times there shall many stand up against the king of the south; also the robbers of thy people shall exalt themselves to establish the vision; but they shall fall.’ This nation is pointed out as a nation of robbers—the children of robbers, as says the margin of the text.
«Ва қудрати Юнон то кай бояд давом меёфт? Кай мебоист шикаста гардад? “Вақте ки гуноҳкорон ба ҳадди комил расанд.” Он миллат то он даме боқӣ мемонад, ки паймонаи шарорати худро пур накунад, ва он гоҳ қудрат ба подшоҳии дигаре интиқол дода мешавад. Он қудрате ки ба он интиқол ёфт, қудрати Рум буд, чунон ки мо аз Дониёл 11:14 меомӯзем. “Ва дар он айём бисёре бар зидди подшоҳи ҷануб бархоҳанд хест; ҳамчунин дуздони қавми ту худро боло хоҳанд бурд, то ки рӯъёро устувор созанд; аммо онҳо фурӯ хоҳанд афтод.” Ин миллат ҳамчун миллати дуздон нишон дода шудааст — фарзандони дуздон, чунон ки ҳошияи матн мегӯяд.»
“These are the ones to whom the kingdom is now given, and what for?—‘The children of robbers shall exalt themselves to establish the vision.’ When this nation comes upon the scene, then there enters that which establishes the vision, that which is one great object of the vision, the one chief landmark in the line of vision which God has given through the prophets for all time.” A. T. Jones, The Columbian Year and the Meaning of the Four Centuries, 6.
«Инҳо ҳамонҳоянд, ки акнун подшоҳӣ ба онҳо дода мешавад, ва барои чӣ? — “Фарзандони ғоратгарон худро боло хоҳанд бардошт, то рӯъёро барпо намоянд.” Ҳангоме ки ин миллат ба саҳна меояд, он гоҳ он чи ворид мегардад, ки рӯъёро барпо мекунад, он чи яке аз объектҳои бузурги рӯъёст, ягона нишонаи асосӣ дар хатти рӯъё, ки Худо ба воситаи анбиё барои ҳамаи замонҳо додааст.» A. T. Jones, The Columbian Year and the Meaning of the Four Centuries, 6.
Jones says when the Roman power “comes upon the scene, then there enters that which establishes the” … “line of vision which God has given through the prophets for all time.” In Miller’s history the Protestants taught, as Laodicea Adventism now does, that the robbers of thy people represent Antiochus Epiphanes, a Seleucid king who ruled from 175 to 164 BC. He was a member of the Seleucid dynasty, which was one of the Greek successor states which came out of the breakup of Alexander the Great’s empire. The disagreement over this issue was so specific in Millerite history, that the identification of Antiochus Epiphanes is represented upon the 1843 pioneer chart.
Ҷонс мегӯяд, вақте ки қудрати Рум «ба саҳна меояд, он гоҳ он чизе ворид мешавад, ки» ... «хати назариеро, ки Худо ба воситаи анбиё барои тамоми замон додааст, барқарор месозад». Дар таърихи Миллер протестантҳо таълим медоданд, ҳамон тавре ки адвентизми Лаодикия ҳоло низ мекунад, ки «ғоратгарони қавми ту» Антиохус Эпифанро ифода мекунанд — подшоҳи селевкӣ, ки аз соли 175 то 164 пеш аз милод ҳукмронӣ кардааст. Ӯ узви сулолаи Селевкиён буд, ки яке аз давлатҳои вориси юнонӣ ба шумор мерафт, ки аз пароканда шудани империяи Искандари Мақдунӣ ба вуҷуд омаданд. Ихтилоф дар бораи ин масъала дар таърихи миллерӣ то он андоза мушаххас буд, ки шиносоии Антиохус Эпифан дар ҷадвали пешоҳангони соли 1843 низ тасвир шудааст.
The reference to Antiochus on the chart represents the only reference to something that is not found in God’s prophetic Word. It is there to refute the false teachings of the Protestants of that period, which is now the false teaching of Laodicean Adventism. Whether William Miller understood the depth of importance in understanding that Rome is the earthly power that establishes the “line of vision which God has given through the prophets for all time,” is doubtful, but it was clear enough to soundly defend the fact that Rome establishes the vision.
Ишора ба Антиохус дар ҷадвал ягона ишораеро ифода мекунад, ки дар Каломи нубувватии Худо ёфт намешавад. Он дар он ҷо гузошта шудааст, то таълимоти бардурӯғи протестантҳои он давраро рад намояд, ки ҳоло таълимоти бардурӯғи адвентизми Лаодикиёӣ мебошад. Оё Уилям Миллер умқи аҳамияти фаҳмидани он ки Рум ҳамон қудрати заминист, ки «хатти бинишеро, ки Худо ба воситаи анбиё барои тамоми замонҳо додааст,» барқарор месозад, дарк мекард ё не, шубҳаовар аст; аммо ба қадри кофӣ равшан буд, то бо устуворӣ аз ин ҳақиқат дифоъ кунад, ки Рум бинишро барқарор месозад.
Where there is no vision, the people perish: but he that keepeth the law, happy is he. Proverbs 28:14.
Ҳар куҷо ки рӯъё нест, қавм ҳалок мегардад; аммо касе ки шариатро нигоҳ медорад, хушо ба ҳоли ӯ. Масалҳо 28:14.
Solomon recorded that where there is no vision, the people perish, and the Hebrew word “vision,” in verse fourteen is the same as in Solomon’s proverb. The vision is a life-or-death proposition, and the “vision” is established by the symbol of Rome. The word “vision” in verse fourteen, is the same word for vision in Habakkuk, chapter two.
Сулаймон навиштааст, ки дар ҷое ки руъё нест, мардум ҳалок мегарданд; ва калимаи ибрии «руъё» дар ояти чордаҳум ҳамон аст, ки дар масали Сулаймон омадааст. Руъё масъалаи ҳаёт ё мамот аст, ва «руъё» бо рамзи Рум муқаррар карда мешавад. Калимаи «руъё» дар ояти чордаҳум ҳамон калимаест барои руъё дар Ҳабаққуқ, боби ду.
I will stand upon my watch, and set me upon the tower, and will watch to see what he will say unto me, and what I shall answer when I am reproved. And the Lord answered me, and said, Write the vision, and make it plain upon tables, that he may run that readeth it. For the vision is yet for an appointed time, but at the end it shall speak, and not lie: though it tarry, wait for it; because it will surely come, it will not tarry. Habakkuk 2:1–3.
Ман бар посбонии худ меистам, ва худро бар бурҷ қарор медиҳам, ва нигоҳ хоҳам кард, то бубинам, ки Ӯ ба ман чӣ хоҳад гуфт, ва ҳангоме ки сарзаниш шавам, чӣ ҷавоб хоҳам дод. Ва Худованд ба ман ҷавоб дода, гуфт: «Рӯъёро бинавис ва онро бар лавҳаҳо равшан бикун, то ҳар кӣ онро мехонад, битавонад бидавад. Зеро рӯъё ҳанӯз барои вақти муайян аст, аммо дар анҷом он сухан хоҳад гуфт ва дурӯғ нахоҳад буд; гарчанде таъхир кунад, онро интизор бош, зеро ки он ҳатман хоҳад омад, ва дер нахоҳад кард». Ҳабаққуқ 2:1–3.
The word “reproved” in verse one, means “argued with”. William Miller was the watchman that was set upon the tower in the history of the movement of the first and second angels, and when in prophetic symbolism he asked what he should answer in the debate of his history, he was told to write the vision, which is established by the symbol of Rome. In agreement with this fact, when the Millerites produced the 1843 pioneer chart in fulfillment of these three verses of Habakkuk, they gave reference to the very heart of the debate they engaged in. They no doubt, did not understand that their referencing to the foolish argument that Antiochus Epiphanes was the power who established the vision represents the debate of Habakkuk chapter two, but Sister White said that chart was “directed by the hand of the Lord, and should not be altered,” so the reference to the debate on the chart was from God’s hand.
Калимаи «сарзанишшуда» дар ояти якум маънои «баҳс карда шуд»-ро дорад. Вилям Миллер дар таърихи ҳаракати фариштагони якум ва дуюм он посбоне буд, ки бар бурҷ гузошта шуда буд; ва ҳангоме ки дар рамзшиносии нубувватӣ ӯ пурсид, ки дар баҳси таърихи худ чӣ бояд ҷавоб диҳад, ба ӯ гуфта шуд, ки рӯъёро бинависад, ки он бо рамзи Рум устувор гардонида шудааст. Мувофиқи ин воқеият, вақте ки миллериён дар иҷрои ин се ояти Ҳабаққуқ ҷадвали пешоҳанги соли 1843-ро таҳия карданд, онҳо ба худи маркази баҳсе, ки ба он даромада буданд, ишора намуданд. Бешубҳа, онҳо дарк намекарданд, ки ишораи онҳо ба далели аблаҳонае, ки Антиохус Эпифанес он қудрате будааст, ки рӯъёро устувор гардонидааст, баҳси боби дуюми Ҳабаққуқро таҷассум менамояд; вале Хоҳар Уайт гуфт, ки он ҷадвал «бо дасти Худованд роҳнамоӣ шуда буд ва набояд тағйир дода шавад», бинобар ин, ишора ба он баҳс дар ҷадвал аз дасти Худо буд.
The Millerites came to correctly understand that the first disappointment on April 19, 1844 initiated the tarrying time, referenced by Habakkuk and also Matthew’s parable of the ten virgins. They also came to understand that those two prophecies were directly connected with Ezekiel chapter twelve, where Ezekiel identifies a period of time where the effect of every vision will occur. That word “vision”, is the same Hebrew word we are now considering. This is why Jones is correct when he states, “When” Rome “comes upon the scene, then there enters that which establishes the vision, that which is one great object of the vision, the one chief landmark in the line of vision which God has given through the prophets for all time.” Rome establishes the entire vision of God’s prophetic Word, and more specifically it is Rome that the entire structure of chapter eleven is built upon.
Миллериён дуруст дарк карданд, ки ноумедии аввал дар 19 апрели соли 1844 замони таъхирро оғоз намуд, ки ба он Ҳабаққуқ ва ҳамчунин масали даҳ бокира дар Матто ишора мекунанд. Онҳо ҳамчунин дарк карданд, ки он ду пешгӯйӣ бевосита бо боби дувоздаҳуми Ҳизқиёл вобастаанд, ки дар он Ҳизқиёл давраи замонеро муайян мекунад, ки дар он таъсири ҳар як рӯъё ба амал хоҳад омад. Он калимаи «рӯъё» ҳамон калимаи ибронист, ки мо ҳоло мавриди баррасӣ қарор дода истодаем. Аз ҳамин сабаб Ҷонс дуруст аст, вақте мегӯяд: «Вақте ки» Рум «ба саҳна меояд, он гоҳ он чизе ворид мегардад, ки рӯъёро устувор месозад, он чизе ки як мавзӯи бузурги рӯъёст, ягона нишонаи асосӣ дар хатти рӯъё, ки Худо тавассути анбиё барои ҳамаи замонҳо додааст». Рум тамоми рӯъёи Каломи пешгӯёнаи Худоро устувор месозад, ва ба таври мушаххастар, ҳамин Рум аст, ки тамоми сохтори боби ёздаҳум бар он бино шудааст.
When Sister White refers to the final fulfillment of chapter eleven of Daniel and states that “much of the history that has taken place in fulfillment of this prophecy will be repeated,” she is identifying that the histories of chapter eleven that had already been fulfilled typified the final verses of Daniel chapter eleven. The subject of the final verses of chapter eleven is the king of the north, who there represents modern Rome. Therefore, the histories of Daniel chapter eleven, that are repeated, are histories that represent Rome.
Ҳангоме ки хоҳар Уайт ба иҷрои ниҳоии боби ёздаҳуми Дониёл ишора намуда, мегӯяд, ки «бисёре аз таърихе, ки дар иҷрои ин нубувват ба вуқуъ пайвастааст, такрор хоҳад шуд», ӯ муайян месозад, ки таърихҳои боби ёздаҳум, ки аллакай иҷро шуда буданд, намунаи оятҳои охирини боби ёздаҳуми Дониёл буданд. Мавзӯи оятҳои охирини боби ёздаҳум подшоҳи шимол аст, ки дар он ҷо Руми муосирро намояндагӣ мекунад. Аз ин рӯ, таърихҳои боби ёздаҳуми Дониёл, ки такрор мешаванд, таърихҳое мебошанд, ки Румро намояндагӣ мекунанд.
In the last six verses of chapter eleven modern Rome (the king of the north), conquers three geographical powers. In verse forty he conquers the king of the south (the former Soviet Union in 1989), the glorious land (the United States at the soon coming Sunday law), and Egypt (the entire world as represented by the United Nations.) In Daniel eleven pagan Rome is represented as conquering three geographical powers in order to capture the then-known world, and then papal Rome is represented as conquering three geographical powers in order to capture the earth.
Дар шаш ояти охирини боби ёздаҳуми Дониёл, Рими муосир (шоҳи шимол) се қудрати ҷуғрофиро тасхир мекунад. Дар ояти чиҳил ӯ шоҳи ҷанубро (Иттиҳоди Шӯравии собиқ дар соли 1989), замини ҷалолро (Иёлоти Муттаҳида ҳангоми қонуни якшанбеи ба қарибӣ фарорасанда) ва Мисрро (тамоми ҷаҳонро, ки аз ҷониби Созмони Милали Муттаҳид намояндагӣ мешавад) мағлуб месозад. Дар Дониёл ёздаҳ Рими бутпараст ҳамчун тасхиркунандаи се қудрати ҷуғрофӣ нишон дода мешавад, то ҷаҳони он замон маъруфро ба даст оварад; ва баъд Рими папавӣ ҳамчун тасхиркунандаи се қудрати ҷуғрофӣ нишон дода мешавад, то заминро ба даст оварад.
Pagan Rome is first mentioned in the chapter in verse fourteen, in order to identify it as the symbol that establishes the vision, but its rise to power is not addressed until verse sixteen. Alexander the Great’s kingdom was divided into four parts in fulfillment of God’s prophetic Word, but those four parts quickly consolidated into two primary antagonists that are identified as either the king of the south or the king of the north in the prophetic narrative that continues to the conclusion of the chapter. In verse fourteen the rising power of Rome is mentioned as the power that would establish the vision, but the subjects that are being addressed are the struggles between the remnants of Alexander’s kingdom as represented by the kings of the north and the south.
Рими бутпарастӣ нахустин бор дар ин боб, дар ояти чордаҳум, ёд мешавад, то он ҳамчун рамзе, ки рӯъёро барқарор мекунад, муайян гардад; аммо бархостани он ба қудрат то ояти шонздаҳум мавриди баррасӣ қарор намегирад. Подшоҳии Искандари Мақдунӣ, дар иҷрошавии Каломи нубувватии Худо, ба чор қисм тақсим гардид, аммо он чор қисм ба зудӣ ба ду мухолифи асосӣ мутамарказ шуданд, ки дар ривояти нубувватие, ки то анҷоми боб идома меёбад, ё ҳамчун подшоҳи ҷануб ё ҳамчун подшоҳи шимол муаррифӣ мешаванд. Дар ояти чордаҳум қудрати рӯ ба зуҳури Рим ҳамчун он қудрате ёд мешавад, ки рӯъёро барқарор хоҳад кард, аммо мавзӯъҳое, ки мавриди баррасӣ қарор доранд, муборизаҳои миёни боқимондаҳои подшоҳии Искандар мебошанд, чунон ки аз ҷониби подшоҳони шимол ва ҷануб намояндагӣ мешаванд.
In verse fifteen, those two kings are still engaged in their struggle, and the king of the north is prevailing. But in verse sixteen Rome arrives and the verse says, “But he that cometh against him,” meaning that when Rome comes against the northern king who has just been prevailing over the southern king, the king of the north will be unable to stand against Rome. Rome prevails, and in verse sixteen, Rome was also to stand in the glorious land of Judah. In verse seventeen Rome shall “set his face to enter with the strength of his whole kingdom.” He took the northern king who was unable to stand before him, then he took Judah, then he entered into Egypt.
Дар ояти понздаҳум, он ду подшоҳ ҳанӯз дар муборизаи худ машғуланд, ва подшоҳи шимол ғолиб меояд. Аммо дар ояти шонздаҳум Рум ворид мешавад, ва оят мегӯяд: «Лекин он ки бар зидди ӯ меояд», яъне, вақте ки Рум бар зидди подшоҳи шимол, ки тоза бар подшоҳи ҷануб ғолиб омада буд, меояд, подшоҳи шимол наметавонад пеши Рум истодагӣ кунад. Рум ғолиб меояд, ва дар ояти шонздаҳум Рум ҳамчунин бояд дар замини ҷалолманди Яҳудо биистад. Дар ояти ҳабдаҳум Рум «рӯи худро мениҳад, то бо қуввати тамоми салтанати худ дохил шавад». Ӯ подшоҳи шимолро, ки наметавонист пеши ӯ истодагӣ кунад, тасарруф кард, баъд Яҳудоро гирифт, сипас ба Миср дохил шуд.
And in those times there shall many stand up against the king of the south: also the robbers of thy people shall exalt themselves to establish the vision; but they shall fall. So the king of the north shall come, and cast up a mount, and take the most fenced cities: and the arms of the south shall not withstand, neither his chosen people, neither shall there be any strength to withstand. But he that cometh against him shall do according to his own will, and none shall stand before him: and he shall stand in the glorious land, which by his hand shall be consumed. He shall also set his face to enter with the strength of his whole kingdom, and upright ones with him; thus shall he do: and he shall give him the daughter of women, corrupting her: but she shall not stand on his side, neither be for him. Daniel 11:14–17.
Ва дар он замонҳо бисёре бар зидди подшоҳи ҷануб бархоҳанд хост; ҳамчунин ғоратгарони қавми ту худро баланд хоҳанд кард, то рӯъёро барқарор намоянд; вале онҳо фурӯ хоҳанд афтод. Пас подшоҳи шимол хоҳад омад, ва хандақе бар хоҳад афрошт, ва шаҳрҳои сахт истеҳкомёфтаро хоҳад гирифт; ва лашкарҳои ҷануб истодагӣ нахоҳанд кард, на қавми баргузидаи ӯ; ва ҳеҷ қуввате барои муқовимат нахоҳад буд. Аммо он касе ки бар зидди ӯ меояд, мувофиқи иродаи худ амал хоҳад кард, ва ҳеҷ кас пеши ӯ истода наметавонад; ва ӯ дар замини ҷалол хоҳад истод, ки ба дасти ӯ нобуд хоҳад шуд. Ӯ инчунин қасди онро хоҳад кард, ки бо қуввати тамоми подшоҳии худ ворид шавад, ва росткорон бо ӯ хоҳанд буд; ва чунин хоҳад кард: ва ба ӯ духтари занонро хоҳад дод, то ӯро фосид созад; вале вай бар тарафи ӯ нахоҳад истод, ва барои ӯ нахоҳад буд. Дониёл 11:14–17.
The conquering illustrated in these verses is a fulfillment of Daniel chapter eight.
Ғалабае, ки дар ин оятҳо тасвир шудааст, иҷрои боби ҳаштуми китоби Дониёл мебошад.
And out of one of them came forth a little horn, which waxed exceeding great, toward the south, and toward the east, and toward the pleasant land. Daniel 8:9.
Ва аз яке аз онҳо шохчае хурде берун омад, ки бағоят бузург шуд — ба ҷониби ҷануб, ва ба ҷониби шарқ, ва ба сӯи замини зебо. Дониёл 8:9.
The little horn of verse nine is pagan Rome, and verse nine identifies, in agreement with verses fourteen through seventeen of chapter eleven, that pagan Rome would conquer three geographical entities as it took control of the world. Those entities were the south (Egypt), the east (Syria, the king of the north) and the pleasant land (Judah). The history of verses sixteen and seventeen are typifying the historical three-step conquering of modern Rome in verses forty through forty-three, for as Sister White stated, “Much of the history that has taken place in fulfillment of this prophecy will be repeated.”
Шохчаи хурде, ки дар ояти нӯҳум зикр шудааст, Рими бутпараст аст, ва ояти нӯҳум, дар мувофиқат бо оятҳои чордаҳ то ҳабдаҳи боби ёздаҳум, муайян месозад, ки Рими бутпараст, ҳангоми ба дасти худ гирифтани назорати ҷаҳон, се воҳиди ҷуғрофиро фатҳ хоҳад кард. Он воҳидҳо ҷануб (Миср), шарқ (Сурия, подшоҳи шимол) ва замини дилписанд (Яҳудо) буданд. Таърихи оятҳои шонздаҳ ва ҳабдаҳ намунаи пешакунандаи фатҳи таърихии сесарҳилаи Рими муосир дар оятҳои чил то чилу се мебошад, зеро, чунон ки хоҳар Уайт изҳор доштааст: «Бисёре аз таърихе, ки дар иҷрои ин пешгӯӣ ба амал омадааст, такрор хоҳад шуд».
“Although Egypt could not stand before Antiochus, the king of the north, Antiochus could not stand before the Romans, who now came against him. No kingdoms were longer able to resist this rising power. Syria was conquered, and added to the Roman empire, when Pompey, BC 65, deprived Antiochus Asiaticus of his possessions, and reduced Syria to a Roman province.
«Гарчанде ки Миср наметавонист дар муқобили Антиохус, подшоҳи шимол, истодагӣ намояд, Антиохус низ наметавонист дар муқобили румиён, ки акнун бар зидди ӯ меомаданд, истодагӣ кунад. Ҳеҷ подшоҳӣ дигар қодир набуд, ки ба ин қудрати рӯ ба афзоиш муқовимат намояд. Сурия фатҳ карда шуд ва ба империяи Рум ҳамроҳ гардид, ҳангоме ки Помпей, соли 65 то милод, Антиохуси Осиёиро аз мулкҳояш маҳрум сохт ва Сурияро ба як вилояти Рум табдил дод.»
“The same power was also to stand in the Holy Land, and consume it. Rome became connected with the people of God, the Jews, by alliance, BC 162, from which date it holds a prominent place in the prophetic calendar. It did not, however, acquire jurisdiction over Judea by actual conquest till BC 63; and then in the following manner.
«Ҳамин қудрат мебоист дар Замини Муқаддас низ бархезад ва онро фурӯ барад. Рум дар соли 162 то милод бо қавми Худо, яҳудиён, ба воситаи аҳд пайваст гардид, ва аз ҳамин сана дар тақвими нубувватӣ мақоми барҷастаеро соҳиб аст. Аммо он бар Яҳудия то соли 63 то милод ба воситаи истилои воқеӣ соҳибихтиёрӣ пайдо накард; ва он гоҳ ин ба тарзи зерин рӯй дод.»
“On Pompey’s return from his expedition against Mithridates, king of Pontus, two competitors, Hyrcanus and Aristobulus, were struggling for the crown of Judea. Their cause came before Pompey, who soon perceived the injustice of the claims of Aristobulus, but wished to defer decision in the matter till after his long-desired expedition into Arabia, promising then to return, and settle their affairs as should seem just and proper. Aristobulus, fathoming Pompey’s real sentiments, hastened back to Judea, armed his subjects, and prepared for a vigorous defense, determined, at all hazards, to keep the crown, which he foresaw would be adjudicated to another. Pompey closely followed the fugitive. As he approached Jerusalem, Aristobulus, beginning to repent of his course, came out to meet him, and endeavored to accommodate matters by promising entire submission and large sums of money. Pompey, accepting this offer, sent Gabinius, at the head of a detachment of soldiers, to receive the money. But when that lieutenant-general arrived at Jerusalem, he found the gates shut against him, and was told from the top of the walls that the city would not stand to the agreement.
«Ҳангоме ки Помпей аз юриши худ бар зидди Митридат, подшоҳи Понт, бозмегашт, ду рақиб — Ҳирқон ва Аристобулус — барои тоҷи Яҳудо мубориза мебурданд. Кори онҳо ба назди Помпей оварда шуд, ва ӯ ба зудӣ беадолатии даъвоҳои Аристобулусро дарк кард, аммо хост ҳалли ин масъаларо то баъд аз юриши деринтизори худ ба Арабистон ба таъхир андозад ва ваъда дод, ки он гоҳ бозгашта, корҳои онҳоро ба тавре ки одилона ва муносиб намояд, ҳал хоҳад кард. Аристобулус, ки эҳсосоти воқеии Помпейро дарёфта буд, шитобон ба Яҳудо баргашт, тобеонашро мусаллаҳ сохт ва барои дифои шадид омодагӣ гирифт, бо азми он ки ба ҳар қимате бошад, тоҷро нигоҳ дорад, ки пешбинӣ мекард он ба дигаре дода хоҳад шуд. Помпей аз паси гурезанда зичона равона шуд. Чун ӯ ба Ерусалим наздик мешуд, Аристобулус, ки аз рафтори худ ба пушаймонӣ сар карда буд, ба пешвози ӯ баромад ва кӯшиш кард корро бо ваъдаи итоати комил ва маблағҳои калони пулӣ ба созиш оварад. Помпей, ин пешниҳодро пазируфта, Габинийро дар сари дастае аз сарбозон фиристод, то пулро қабул намояд. Аммо вақте ки он ноиби сарлашкар ба Ерусалим расид, дарвозаҳоро бар рӯи ӯ баста ёфт, ва аз болои деворҳо ба ӯ гуфта шуд, ки шаҳр ба он созиш пойбанд нахоҳад монд.»
“Pompey, not to be deceived in this way with impunity, put Aristobulus, whom he had retained with him, in irons, and immediately marched against Jerusalem with his whole army. The partisans of Aristobulus were for defending the place; those of Hyrcanus, for opening the gates. The latter being in the majority, and prevailing, Pompey was given free entrance into the city. Whereupon the adherents of Aristobulus retired to the mountain of the temple, as fully determined to defend that place as Pompey was to reduce it. At the end of three months a breach was made in the wall sufficient for an assault, and the place was carried at the point of the sword. In the terrible slaughter that ensued, twelve thousand persons were slain. It was an affecting sight, observes the historian, to see the priests, engaged at the time in divine service, with calm hand and steady purpose pursue their accustomed work, apparently unconscious of the wild tumult, though all around them their friends were given to the slaughter, and though often their own blood mingled with that of their sacrifices.
«Помпей, то ки бо чунин рафтор беҷазо фирефта нашавад, Аристобулусро, ки ӯро назди худ нигоҳ дошта буд, дар занҷирҳо андохт ва дарҳол бо тамоми лашкараш бар зидди Ерусалим ҳаракат кард. Тарафдорони Аристобулус ҷонибдори дифоъ аз он макон буданд; тарафдорони Ҳирканус — ҷонибдори кушодани дарвозаҳо. Азбаски гурӯҳи охирин бештар буданд ва дастболо гаштанд, ба Помпей иҷозати вуруди озод ба шаҳр дода шуд. Пас аз ин, пайравони Аристобулус ба кӯҳи маъбад ақиб нишастанд, бо азми комил, ки он маконро ҳимоят кунанд, ҳамон гуна ки Помпей қасд дошт онро тасхир намояд. Дар поёни се моҳ дар девор рахнае ба андозаи кофӣ барои ҳамла кушода шуд, ва он макон бо нӯги шамшер гирифта шуд. Дар қатли даҳшатноке, ки баъд аз он рух дод, дувоздаҳ ҳазор нафар кушта шуданд. Таърихнигор мегӯяд, манзарае бисёр ҷонсӯз буд дидани коҳиноне, ки дар он айём ба хизмати илоҳӣ машғул буданд ва бо дасти ором ва нияти устувор кори маъмулии худро идома медоданд, гӯё аз ошӯби ваҳшиёна тамоман бехабар бошанд, ҳарчанд гирду атрофашон дӯстонашон ба қатл дода мешуданд, ва ҳарчанд бисёр вақт хуни худи онҳо бо хуни қурбониҳояшон омехта мегашт.»
“Having put an end to the war, Pompey demolished the walls of Jerusalem, transferred several cities from the jurisdiction of Judea to that of Syria, and imposed tribute on the Jews. Thus for the first time was Jerusalem placed by conquest in the hands of that power which was to hold the ‘glorious land’ in its iron grasp till it had utterly consumed it.
«Пас аз ба анҷом расонидани ҷанг, Помпей деворҳои Уршалимро вайрон кард, чанд шаҳрро аз тобеияти Яҳудо ба тобеияти Сурия гузаронд, ва бар яҳудиён хироҷ бор кард. Ҳамин тавр, бори аввал Уршалим бо роҳи фатҳ ба дасти он қудрате супурда шуд, ки мебоист “замини ҷалол”-ро дар чанги оҳанини худ нигоҳ дорад, то он даме ки онро комилан нобуд созад.
“‘VERSE 17. He shall also set his face to enter with the strength of his whole kingdom, and upright ones with him; thus shall he do: and he shall give him the daughter of women, corrupting her: but she shall not stand on his side, neither be for him.’
«ОЯТИ 17. Ӯ ҳамчунин қасд хоҳад кард, ки бо қуввати тамоми салтанати худ дохил шавад, ва росткорон бо ӯ; ва чунин хоҳад кард: ва ба ӯ духтари занонро хоҳад дод, то вайро фосид созад; аммо ӯ бар ҷониби вай нахоҳад истод ва аз они ӯ нахоҳад буд.»
“Bishop Newton furnishes another reading for this verse, which seems more clearly to express the sense, as follows: ‘He shall also set his face to enter by force the whole kingdom.’ Verse 16 brought us down to the conquest of Syria and Judea by the Romans. Rome had previously conquered Macedon and Thrace. Egypt was now all that remained of the ‘whole kingdom’ of Alexander, not brought into subjection to the Roman power, which power now set its face to enter by force into that country.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 258–260.
«Ускуп Нютон барои ин оят хониши дигаре пеш меоварад, ки ба назар мерасад маъноро равшантар ифода мекунад, ба ин тарз: “Ӯ низ қасди худро равона хоҳад кард, то бо зӯрӣ ба тамоми салтанат дохил шавад.” Ояти 16 моро то ба фатҳи Сурия ва Яҳудия аз ҷониби румиён расонд. Рум қаблан Мақдуния ва Фракияро фатҳ карда буд. Миср акнун ягона қисми боқимондаи “тамоми салтанати” Искандар буд, ки ҳанӯз ба итоати қудрати Рум дароварда нашуда буд; ва ҳамин қудрат акнун қасди худро равона мекард, то бо зӯрӣ ба он кишвар дохил шавад». Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 258–260.
We have already noted, more than once in these articles, how verse thirty and thirty-one of Daniel eleven align with verses forty and forty-one, and the history of verses thirty and thirty-one also aligns with the plucking up of three horns.
Мо аллакай, на як бор дар ин мақолаҳо, қайд кардаем, ки оятҳои сиюм ва сию якуми боби ёздаҳуми Дониёл чӣ гуна бо оятҳои чиҳилум ва чиҳилу якум мувофиқат мекунанд, ва таърихи оятҳои сиюм ва сию як низ бо решакан шудани се шох мувофиқат дорад.
I considered the horns, and, behold, there came up among them another little horn, before whom there were three of the first horns plucked up by the roots: and, behold, in this horn were eyes like the eyes of man, and a mouth speaking great things. … And of the ten horns that were in his head, and of the other which came up, and before whom three fell; even of that horn that had eyes, and a mouth that spake very great things, whose look was more stout than his fellows. Daniel 7:8, 20.
Ман ба шохҳо назар андохтам, ва инак, дар миёни онҳо шохи хурди дигаре баромад, ки пеши он се шох аз шохҳои аввалин аз реша канда шуданд; ва инак, дар ин шох чашмҳое мисли чашмони одам буд, ва даҳоне, ки суханони бузург мегуфт. … Ва дар бораи он даҳ шохе ки бар сари ӯ буданд, ва дар бораи он шохи дигаре ки баромад, ва пеши он се шох афтоданд; яъне дар бораи он шохе ки чашмҳо дошт, ва даҳоне ки суханони бағоят бузург мегуфт, ва намуди зоҳираш аз ёронаш пурҳайбаттар буд. Дониёл 7:8, 20.
Just as Daniel chapter eight, verse nine, represents the three geographical areas of conquering that established pagan Rome on the throne, so too, the plucking up of the horns (representing the Heruli, Ostrogoths and Vandals) represented the three geographical areas of conquering that established papal Rome on the throne. Both those histories align with verses forty to forty-three of Daniel eleven, and the plucking up of the three horns aligns with the history of verses thirty and thirty-one.
Ҳамон тавре ки дар Дониёл боби ҳашт, ояти нӯҳ, се минтақаи ҷуғрофиёии фатҳе тасвир меёбанд, ки Рими бутпарастро бар тахт устувор карданд, ҳамчунин канда шудани шохҳо (ки ба ҳерулҳо, остроготҳо ва вандалҳо ишора мекунанд) се минтақаи ҷуғрофиёии фатҳро ифода менамуд, ки Рими папиро бар тахт устувор карданд. Ҳар дуи ин таърихҳо бо оятҳои чиҳил то чиҳилу сеюми Дониёл ёздаҳ мувофиқат доранд, ва канда шудани се шох бо таърихи оятҳои сиюм ва сию якум мувофиқат дорад.
“‘VERSE 8. I considered the horns, and, behold, there came up among them another little horn, before whom there were three of the first horns plucked up by the roots; and, behold, in this horn were eyes like the eyes of man, and a mouth speaking great things.’
«ОЯТИ 8. Ман ба шохҳо назар меандохтам, ва инак, дар миёни онҳо шохи дигари хурде баромад, ки пеши он се шохи аввалин аз реша канда шуданд; ва инак, дар ин шох чашмҳое монанди чашмони одам буд, ва даҳоне, ки суханони бузург мегуфт».
“Daniel considered the horns. Indications of a strange movement appeared among them. A little horn (at first little, but afterward more stout than its fellows) thrust itself up among them. It was not content quietly to find a place of its own, and fill it; it must thrust aside some of the others, and usurp their places. Three kingdoms were plucked up before it. This little horn, as we shall have occasion to notice more fully hereafter, was the papacy. The three horns plucked up before it were the Heruli, the Ostrogoths, and the Vandals. And the reason why they were plucked up was because they were opposed to the teaching and claims of the papal hierarchy, and hence to the supremacy in the church of the bishop of Rome.
«Дониёл ба шохҳо назар мекард. Дар миёни онҳо нишонаҳои як ҳаракати аҷиб падид омаданд. Як шохи хурд (дар аввал хурд, аммо баъдтар аз ҳамтоёни худ нерумандтар) аз миёни онҳо боло баромад. Он қонеъ набуд, ки оромона барои худ ҷойе биёбад ва онро ишғол намояд; балки мебоист баъзеи дигаронро канор занад ва ҷойҳои онҳоро ғасб кунад. Се подшоҳӣ пеши он решакан карда шуданд. Ин шохи хурд, чунон ки баъдтар фурсат хоҳад шуд, ки онро ба таври муфассалтар баррасӣ намоем, папагӣ буд. Он се шохе, ки пеши он решакан карда шуданд, Ҳерулҳо, Остготҳо ва Вандалҳо буданд. Ва сабаби он ки онҳо решакан карда шуданд, ин буд, ки онҳо ба таълимот ва даъвоҳои иерархияи папагӣ мухолиф буданд ва аз ин рӯ ба волоияти усқуфи Рум дар калисо низ муқобилат мекарданд.»
“And ‘in this horn were eyes like the eyes of man, and a mouth speaking great things,’ the eyes, a fit emblem of the shrewdness, penetration, cunning, and foresight of the papal hierarchy; and the mouth speaking great things, a fit symbol of the arrogant claims of the bishops of Rome.” Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 132–134.
«Ва “дар ин шох чашмҳое мисли чашмони одамӣ буд, ва даҳоне ки суханони бузург мегуфт”, он чашмҳо рамзи муносибе мебошанд барои зиракӣ, нуфузи назар, ҳилагарӣ ва дурбинии иерархияи папавӣ; ва он даҳоне ки суханони бузург мегуфт, рамзи муносибест барои даъвоҳои мутакаббиронаи усқуфони Рум». Uriah Smith, Daniel and the Revelation, 132–134.
It is Rome that establishes the vision of Bible prophecy, and especially the vision of Daniel chapter eleven. In that chapter much of the prophetic history that had been fulfilled before the Millerite movement was to be repeated in the last six verses of Daniel eleven. The conquering of three geographical obstacles that established both pagan and papal Rome upon the throne is represented in chapter eleven, and those two representations typify the time when modern Rome is again established upon the throne. It is Rome that establishes the vision, and Paul identifies that papal Rome is revealed in its time.
Маҳз Рум аст, ки рӯъёи пешгӯии Китоби Муқаддасро, ва махсусан рӯъёи боби ёздаҳуми Дониёлро, барпо менамояд. Дар он боб қисми зиёди таърихи пешгӯйие, ки пеш аз ҳаракати Миллерӣ иҷро шуда буд, мебоист дар шаш ояти охирини боби ёздаҳуми Дониёл такрор мегардид. Фатҳ шудани се монеаи ҷуғрофиёӣ, ки ҳам Руми бутпараст ва ҳам Руми папавиро бар тахт устувор намуд, дар боби ёздаҳум тасвир ёфтааст, ва ин ду тасвир намунаи он замон мебошанд, ки Руми муосир боз бар тахт устувор мегардад. Маҳз Рум аст, ки рӯъёро барпо менамояд, ва Павлус муайян месозад, ки он Руми папавӣ дар вақти худ ошкор мегардад.
Let no man deceive you by any means: for that day shall not come, except there come a falling away first, and that man of sin be revealed, the son of perdition; Who opposeth and exalteth himself above all that is called God, or that is worshipped; so that he as God sitteth in the temple of God, showing himself that he is God. Remember ye not, that, when I was yet with you, I told you these things? And now ye know what withholdeth that he might be revealed in his time. 2 Thessalonians 2:3–6.
Бигзор ҳеҷ кас шуморо ба ҳеҷ васила фирефта накунад; зеро он рӯз нахоҳад омад, магар ин ки аввал муртадшавӣ ба вуқӯъ ояд ва он марди гуноҳ зоҳир гардад, яъне писари ҳалокат; ки муқобилат менамояд ва худро болотар аз ҳар он чи Худо хонда мешавад ё мавриди парастиш аст, мебардорад; ба тавре ки ӯ чун Худо дар маъбади Худо менишинад ва худро нишон медиҳад, ки гӯё Худо аст. Оё дар ёд надоред, ки ҳанӯз вақте бо шумо будам, ин чизҳоро ба шумо мегуфтам? Ва акнун медонед, ки чӣ чиз ӯро бозмедорад, то дар вақти худ зоҳир гардад. 2 Таслӯникиён 2:3–6.
The papacy took the throne as the fifth kingdom of Bible prophecy in the year 538, and many who consider verse six, would no doubt assume that Paul means that “the Papacy would be revealed in 538.” This may be correct, but it is at minimum a secondary truth of what Paul was identifying. Paul, like all prophets is speaking more about the last days, than his own time period. He was referring to how the papacy would be revealed prophetically, for as a prophet he was in agreement with all the other prophets. Line upon line, those who have not the vision perish, and those who have not the vision, have not the vision because they do not know what establishes the vision. Knowing that Rome establishes the vision is a life-or-death understanding. Paul, in agreement with the other prophets is identifying that what reveals papal Rome, who is the Rome of the last days is “his time.” The prophetic “time” associated with Rome, is what reveals what and who Rome is.
Попӣ дар соли 538 ҳамчун подшоҳии панҷуми нубуввати Китоби Муқаддас бар тахт нишаст, ва бисёре аз онҳое ки ояти шашумро баррасӣ мекунанд, бе шак гумон хоҳанд кард, ки Павлус дар назар дорад, ки «Попӣ дар соли 538 ошкор хоҳад шуд». Ин метавонад дуруст бошад, вале дар камтарин ҳолат, ин танҳо ҳақиқати дуюмдараҷаи он чизест, ки Павлус муайян мекард. Павлус, мисли ҳамаи анбиё, бештар дар бораи айёми охир сухан мегӯяд, на дар бораи давраи замони худ. Ӯ ба он ишора мекард, ки чӣ гуна попӣ ба таври нубувватӣ ошкор хоҳад шуд, зеро ӯ ҳамчун набӣ бо ҳамаи анбиёи дигар ҳамфикр буд. Сатр бар сатр, онҳое ки рӯъё надоранд, ҳалок мешаванд, ва онҳое ки рӯъё надоранд, рӯъё надоранд, зеро намедонанд, ки чӣ чиз рӯъёро барқарор месозад. Донистани он ки Рум рӯъёро барқарор месозад, фаҳмише аст миёни ҳаёт ва марг. Павлус, дар ҳамоҳангӣ бо дигар анбиё, муайян мекунад, ки он чизе ки Руми папиро, ки Руми айёми охир аст, ошкор месозад, «вақти ӯ» мебошад. «Вақт»-и нубувватие, ки бо Рум вобаста аст, ҳамон чизест, ки он чиро ва он кӣ будани Румро ошкор месозад.
We will continue this study in the next article.
Мо ин таҳқиқро дар мақолаи навбатӣ идома хоҳем дод.
“The apostle Paul, in his second letter to the Thessalonians, foretold the great apostasy which would result in the establishment of the papal power. He declared that the day of Christ should not come, ‘except there come a falling away first, and that man of sin be revealed, the son of perdition; who opposeth and exalteth himself above all that is called God, or that is worshiped; so that he as God sitteth in the temple of God, showing himself that he is God.’ And furthermore, the apostle warns his brethren that ‘the mystery of iniquity doth already work.’ 2 Thessalonians 2:3, 4, 7. Even at that early date he saw, creeping into the church, errors that would prepare the way for the development of the papacy.
«Расул Павлус дар номаи дуюми худ ба аҳли Таслӯникиён аз он иртидоди бузурге пешгӯӣ кард, ки дар натиҷаи он қудрати папагӣ барпо мегардид. Ӯ эълон намуд, ки рӯзи Масеҳ нахоҳад омад, “магар ин ки аввал бозгаштан аз имон ба вуқӯъ ояд, ва он марди гуноҳ ошкор гардад, он писари ҳалокат; ки муқобилат мекунад ва худро болотар аз ҳар он чи Худо хонда мешавад ё мавриди парастиш аст, мебардорад; ба тавре ки ӯ чун Худо дар маъбади Худо менишинад ва худро нишон медиҳад, ки гӯё Худост”. Ва боз, расул бародарони худро ҳушдор медиҳад, ки “сирри шарорат аллакай амал мекунад”. 2 Таслӯникиён 2:3, 4, 7. Ҳатто дар ҳамон давраи барвақт ӯ медид, ки хатогиҳое пинҳон-пинҳон ба калисо роҳ меёбанд, ки барои ташаккули папагарӣ роҳро омода месохтанд.»
“Little by little, at first in stealth and silence, and then more openly as it increased in strength and gained control of the minds of men, ‘the mystery of iniquity’ carried forward its deceptive and blasphemous work. Almost imperceptibly the customs of heathenism found their way into the Christian church. The spirit of compromise and conformity was restrained for a time by the fierce persecutions which the church endured under paganism. But as persecution ceased, and Christianity entered the courts and palaces of kings, she laid aside the humble simplicity of Christ and His apostles for the pomp and pride of pagan priests and rulers; and in place of the requirements of God, she substituted human theories and traditions. The nominal conversion of Constantine, in the early part of the fourth century, caused great rejoicing; and the world, cloaked with a form of righteousness, walked into the church. Now the work of corruption rapidly progressed. Paganism, while appearing to be vanquished, became the conqueror. Her spirit controlled the church. Her doctrines, ceremonies, and superstitions were incorporated into the faith and worship of the professed followers of Christ.
«Оҳиста-оҳиста, нахуст дар пинҳонӣ ва сукут, ва сипас ҳар чи бештар ошкоро, чун қувват мегирифт ва бар ақлҳои мардум тасаллут меёфт, “сири шарорат” кори фиребанда ва куфромези худро пеш мебурд. Қариб ноаён урфу одатҳои бутпарастӣ ба калисои масеҳӣ роҳ ёфтанд. Рӯҳи мусолиҳа ва ҳамрангшавӣ муддате ба сабаби таъқиботи шадиде, ки калисо дар зери бутпарастӣ аз сар мегузаронд, боздошта шуд. Аммо чун таъқибот қатъ гардид ва масеҳият ба дарборҳо ва қасрҳои подшоҳон роҳ ёфт, он содагии фурӯтани Масеҳ ва расулони Ӯро канор гузошта, ба ҷояш дабдаба ва такаббури коҳинон ва ҳокимони бутпарастро пазируфт; ва ба ҷои талаботи Худо, назарияҳо ва анъанаҳои инсониро иваз намуд. Диниву зоҳирии Константин дар аввали қарни чорум боиси хурсандии бузург гардид; ва ҷаҳон, ки бо сурати зоҳирии адолат пӯшида шуда буд, ба калисо ворид гашт. Акнун кори фасод бо суръат пеш мерафт. Бутпарастӣ, гарчанде ба назар мағлуб менамуд, ғолиб гардид. Рӯҳи он бар калисо ҳукмрон шуд. Таълимот, ойинҳо ва хурофоти он ба имон ва ибодати пайравони эътирофии Масеҳ омехта карда шуданд.»
“This compromise between paganism and Christianity resulted in the development of ‘the man of sin’ foretold in prophecy as opposing and exalting himself above God. That gigantic system of false religion is a masterpiece of Satan’s power—a monument of his efforts to seat himself upon the throne to rule the earth according to his will.” The Great Controversy, 49, 50.
«Ин созиш миёни бутпарастӣ ва масеҳият ба пайдоиши “марди гуноҳ” оварда расонд, ки дар нубувват пешгӯӣ шудааст, ки ба Худо муқобилат мекунад ва худро болотар аз Худо боло мебардорад. Он низоми азими дини дурӯғин шоҳкори қудрати Шайтон аст — ёдгории кӯшишҳои ӯ барои бар тахт нишастан, то заминро мувофиқи иродаи худ ҳукмронӣ кунад». «Ҷидоли Бузург», 49, 50.