Uilýam Milleriň düýşi “Early Writings” kitabynyň içine ýerleşdirilipdir, şonuň üçin hem hakykat Sözüni dogry bölüp bermegi gözleýän okuwçy tarapyndan amala aşyrylmagy talap edilýän şol bir pygamberlik derňewine we ulanylyşyna tabyndyr. Bu düýş köp ýyllaryň dowamynda Future for America tarapyndan ençeme gezek beýan edildi, emma bu ýerde biz ony 1798-nji ýylda “ahyryň wagtynda” açylan “bilimiň artmagy” baradaky öwrenişiň içine girizýäris. Düýş artdyrylan bilim hökmünde wekilçilik eden habaryň taryhyna degişlidir. Ol birinji we üçünji perişdäniň habarlarynyň hereketleriniň arasyndaky baglanyşygy şekillendirýär.
William Milleriň düýşi onuň işini görkezýär, onuň işi bolsa gadymy Ysraýylyň başlangyjynda Musanyň işi bilen öňünden görnüşe salnypdy. Ahyrky günlerde Milleriň düýşüniň ýerine ýetmegi, gadymy Ysraýylyň ahyrky günlerinde Mesihiň işi bilen öňünden görnüşe salnypdy. Mesihiň gadymy Ysraýylyň ahyrynda amala aşyran işi, Mesihiň ruhy Ysraýylyň ahyrky günlerinde amala aşyrýan işini aňladýardy. Milleriň düýşünde ahyrky günlerde amala aşyrylýan iş “Kir Çotga Adamy” tarapyndan ýerine ýetirilýän hökmünde görkezilýär. Milleriň düýşüni ahyrky günlerde Ýarygijeki Çagyryşyň ýerine ýetmeginiň öňünden aýdylan habary hökmünde tanamak zerurdyr. Şeýle hem, olaryň ahyrky günlerinde gadymy Ysraýyl üçin Mesihiň eden işiniň Milleriň düýşündäki “Kir Çotga Adamy”nyň işini öňünden görnüşe salandygyny tanamak hem zerurdyr.
Mesihiň işiniň belläp geçmäge möhüm bolan bir tarapy, Onuň diňe Musanyň zamanyndan bäri gömülip ýatan hakykatlary açmak bilen çäklenmändigidir; eýsem Mesih şol ilkinji hakykatlary şol bir wagtda beýgeldip hemdir. Şeýle etmek bilen, Ol Hudaýyň halky ahyrky günlerde Milleriň düýşüni berjaý eden mahaly, Milleriň işi arkaly berkidilen hakykatlaryň olaryň ilkibaşdaky düşünilişinden has aňryk giňeldiljekdigine görelde goýdy.
“Halasgäriň döwründe ýahudiler hakykatyň gymmatly göwherlerini däp-dessurlaryň we rowaýatlaryň galyndylary bilen şeýle bir örtüpdirler welin, dogry bilen ýalňyşy tapawutlandyrmak mümkin däldi. Halasgär yrymlaryň hem-de uzak wagtlap eziz tutulyp gelnen ýalňyşlaryň galyndylaryny aýryp taşlamak we Hudaýyň Sözüniň göwherlerini hakykatyň çarçuwasyna ýerleşdirmek üçin geldi. Eger Halasgär häzir ýahudileriň arasyna gelşi ýaly biziň aramyzga gelse, näme ederdi? Ol däp-dessurlaryň we dessur-ýörelgeleriň galyndylaryny aýryp taşlamak boýunça şuňa meňzeş işi etmeli bolardy. Ýahudiler Ol bu işi edeninde juda biynjalyk boldular. Olar Hudaýyň ilkinji hakykatyny gözden salypdylar, emma Mesih ony ýene-de göz öňüne getirdi. Hudaýyň gymmatly hakykatlaryny yrymdan we ýalňyşdan azat etmek biziň işimizdir. Hoş Habarda bize nähili beýik iş ynanylypdyr!” Review and Herald, June 4, 1889.
Şu günler kir süpürijisi adam (Mesih), Ýahuda taýpasynyň Arslanynyň (Mesih) ýehudylaryň döwründe ýerine ýetiren işine meňzeş bolup, “däp-dessurlaryň we merasimleriň galyndylaryny arassalap aýyrmak ýaly meňzeş bir işi” ýerine ýetirýär. Milleriň düýşünde Hudaýyň Sözüniň sandygynda kämil tertipde ýerleşdirilen hakykatyň gymmatbahaly şaý-sepleri galyndylar we galp şaý-sepler bilen örtülipdi. Ol şaý-sepler soňky günleriň Gijeki Nidasynyň döwründe galyndylaryň arasyndan çykarylyp, Hudaýyň Sözüniň has uly sandygynda täzeden öz ornuna goýulmalydy, çünki Miller dikeldilen şaý-seplere şol has uly sandygyň içinde seredende, ol “beýik şatlyk bilen gygyrypdy, we şol gygyryş” ony oýardy. Milleriň düýşi 1847-nji ýylda, birinji perişdäniň Gijeki Nidasyndan üç ýyl soň bolup geçdi, şonuň üçin onuň düýşdäki oýanmagy soňky günleriň Gijeki Nidasydyr. Ol Gijeki Nida düýpsüz çukurdan çykan wagşy haýwan tarapyndan öldürilen we üç ýarym günläp köçede öli ýatan, soňra bolsa bir ýere jemlenip, gurak öli süňkleriň jülgesinde ýaşaýyş berlen we ondan soň nyşan hökmünde ýokary galdyrylan iki şaýat tarapyndan yglan edilýär. Milleriň düýşi şol köçede, hem-de onuň “öz otagy” diýip atlandyrýan şol bir jülgesinde hasyl bolýar.
Milleritleriň taryhynda Reb Milleri Adventizmiň başlangyç hakykatlaryny berkarar etmek üçin ulandy, ýöne onuň düýşi wagtyň geçmegi bilen şol hakykatlaryň gömlüp goýuljakdygyny görkezdi. Däp-dessurlaryň we adatlaryň galyndylaryny aýryp taşlamak hadysasy Mesihiň gadymy Ysraýylyň ahyrynda ýerine ýetiren işidir, we ol şeýle etmek bilen William Milleriň düýşüniň soňky berjaý boluşyny nusgalady.
Ýahudylar “Hudaýyň asyl hakykatyny” gözden salypdylar, emma Mesih ony gaýtadan nazara getirdi” we Öz işini “biziň işimiz” diýip kesgitledi. Biziň işimiz “Hudaýyň gymmatly hakykatlaryny yrymdan we ýalňyşlykdan azat etmekdir.” William Milleriň düýşi asyl hakykatlaryň açylmagyny, hödürlenmegini we ret edilmegini, şeýle hem olaryň dikeldilmegini kesgitleýär. Dikeltmek işini amala aşyrmak üçin, Mesih hakykaty “hakykatyň gurluşynyň” içine ýerleşdirdi. William Miller üçin “hakykatyň gurluşy” onuň butparazlygyň we papalygyň weýran ediji iki güýji baradaky düşünjesidi. Ahyrky günlerde “hakykatyň gurluşy” aždarhanyň, haýwanyň we ýalan pygamberiň weýran ediji üç güýjüdir.
“Mesih dünýä gelende, hakyky dini nusga görkezmek we adamlaryň ýüreklerini hem-de hereketlerini dolandyrmaly ýörelgeleri beýgeltmek üçin gelende, ýalançylyk beýik ýagtylyga eýe bolanlaryň arasynda şeýle bir çuň kök urupdy welin, olar indi ýagtylyga düşünmeýärdiler we däbi hakykat üçin terk etmäge hiç isleg bildirmeýärdiler. Olar asman Mugallymyny ret etdiler, öz däp-dessurlaryny we oýlap tapan zatlaryny saklap galmak üçin şöhratyň Rebini haça çüýlediler. Hut şol bir ruh bu gün hem dünýäde ýüze çykýar. Adamlar hakykaty derňemäge meýilli däldirler, çünki olaryň däpleri sarsdyrylyp, zatlaryň täze tertibi giriziler diýip gorkýarlar. Adamzatda hemişe ýalňyşmaga ukyplylyk bar, we adamlar tebigy taýdan ynsan pikirlerini hem-de bilimini örän ýokary götermäge meýillidirler, emma ylahy we baky bolan zat ne saýgarlanýar, ne-de gadyry bilinýär.” Counsels on Sabbath School Work, 47.
Eger Mesih şu gün dünýä gelse, Ol hakykatyň ýerine däbi goýup, ynsan pikirlerini we bilimini beýgelden “edil şol bir ruhy” tapardy. Milleriň düýşünde, ahyrky günlerde, Mesih şol bir işi amala aşyrmak üçin hapa çotgaçy adam hökmünde gelýär. Onuň hapa çotgaçy adam hökmünde edýän işi tamam bolanda, Miller tarapyndan şekillendirilen iki şaýat güýçli gykylygyň çagyryşy bilen oýananda, başdaky göwherler günden on esse ýagtyrak lowurdarlar.
Miller-e berlen hakykatyň çarçuwasy, weýrançylyk getirýän iki güýjüň pygamberlik gurluşydy; Future for America-a berlen hakykatyň çarçuwasy bolsa, weýrançylyk getirýän üç güýjüň pygamberlik gurluşydyr. Sandykça birikdirilen “açar” bolsa, möhri aýrylyp Miller-e, ondan soň hem Future for America-a berlen aýratyn usuldyr.
Mesihiň günlerinde bilim açary, Köne Ähtdäki Mukaddes Ýazgylardaky paýhas hazynasynyň öýüni açmak üçin ony saklamalydylar tarapyndan elinden alnypdy. Ruhanylar we mugallymlar asman patyşalygyny garyplaryň hem ejizleriň öňünde diýen ýaly ýapyp, olary heläk bolmaga taşlapdylar. Mesih Öz wagyzlarynda olaryň öňüne birbada köp zat getirmedi, çünki olaryň akyllaryny bulaşdyryp biljekdi. Ol her bir meseläni aýdyň we aýratyn etdi. Eger öňden belli we tanyş hakykatlaryň pygamberliklerdäki gaýtalanmagy pikirleri berk ornaşdyrmak maksadyna hyzmat edýän bolsa, Ol muny äsgermezçilik etmedi.
“Mesih ähli gadymy hakykat gymmatlyklarynyň gözbaşydy. Duşmanyň işi arkaly bu hakykatlar öz ýerinden süýşürilipdi. Olar özleriniň hakyky ornundan üzülip, ýalňyşlygyň çarçuwasyna ýerleşdirilipdi. Mesihiň işi bu gymmatly daşlary täzeden sazlap, hakykatyň çarçuwasynda berkarar etmekdi. Dünýäni ak pata bermek üçin hut Özi tarapyndan berlen hakykat ýörelgeleri, Şeýtanyň täsiri arkaly gömülipdi we hamala bütinleý ýok bolup giden ýalydy. Mesih olary ýalňyşlygyň harabalygyndan halas etdi, olara täze, janly bir güýç berdi we olaryň gymmatbaha zergärlik daşlary ýaly şöhle saçmagyny hem-de ebedilik berk durmagyny emr etdi.”
“Mesihiň Özi bu gadymy hakykatlaryň islendik birini iň kiçijik bölejigini-de başga ýerden almazdan ulanyp bilýärdi, çünki olaryň hemmesiniň gözbaşy Ol Özüdi. Ol olary her nesliň aňyna we pikirine ýerleşdiripdi, hem-de biziň dünýämize geleninde öli ýagdaýa düşen hakykatlary täzeden tertibe salyp, olary janlandyrdy we geljek nesilleriň peýdasy üçin has-da täsirli etdi. Hakykatlary galyndylaryň astyndan halas edip, olary öňki täzeliginden we güýjünden hem artyk täzelik hem-de güýç bilen dünýä ýene-de berip bilýän güýje eýe bolan hut Isa Mesihdi.” Manuscript Releases, 13-nji tom, 240, 241.
Soňky parçada Mesihiň gadymy Ysraýylyň ahyrynda ulanan açarynyň Köne Ähti açmak üçin bolandygyny bellemek gyzyklydyr. Milleriň usulyýetiniň açary Köne we Täze Ähtleriň sandygy açdy, emma soňky günlerde, onuň düýşüniň jeminde, sandyk has uludyr. Soňky günlerde usulyýetiň açary diňe Köne we Täze Ähtleri däl, eýsem pygamberlik Ruhuny hem açýar. Isa Mesihiň Ylhamynyň möhüriniň açylmagy, synag wagtynyň ýapylmagynyň edil öň ýanynda, Ýahuda taýpasynyň Arslany tarapyndan ýerine ýetirilýär; ol Milleriň düýşünde hapa süpürgiçli adam hökmünde görkezilýär. Uýam Waýt hapa süpürgiçli adamyň işiniň synag wagtynyň ýapylmagynyň edil öň ýanynda bolup geçýändigini kesgitleýär.
“Reb maňa 26-njy ýanwarda bir görnüş berdi; men ony beýan ederin. Men Hudaýyň halkynyň käbirleriniň bihuş we gowşak halda bolandygyny, diňe ýartygyna oýanyp durandygyny, häzir ýaşap duran döwrümize düşünmändigini gördüm; şeýle hem ‘hapany süpüriji çotgaly’ bolan ‘adamyň’ girendigini we käbirleriniň süpürilip ýok edilmek howpunda durandygyny gördüm. Men Isadan olary halas etmegini, olara biraz wagtlap rehim etmegini we olaryň elhenç howpuny görmäge ýol bermegini towakga etdim; şeýdip olar hemişelik juda giç bolmanka taýýar bolup bilerlerdi. Perişde: ‘Heläkçilik gudratly bir tupan ýaly gelýär’ diýdi. Men perişdeden bu dünýäni söýen, emläklerine baglanan, olardan üzülip aýrylmagy we ýol ugrunda habarchylary tizletmek üçin olary gurban etmegi islemeýän adamlara rehim etmegini hem-de olary halas etmegini towakga etdim; sebäbi ruhy iýmit ýetmezçiligi sebäpli heläk bolup barýan aç goýunlary iýmitlendirmek üçin şol habarchylary ugruna ugratmak gerekdi.”
“Häzirki hakykata mätäçlik sebäpli ýogalyp barýan garyp janlara garanymda, hem-de hakykata ynanýandyklaryny ykrar edýän käbirleriniň Hudaýyň işini öňe sürmek üçin zerur serişdeleri saklap, olaryň ölüp gitmegine ýol berýändiklerini görenimde, bu görnüş şeýle bir agyrdy welin, ony menden aýyrmagyny perişdeden ýalbardym. Hudaýyň işi olaryň emläginden bir bölegini talap eden mahaly, Isanyň ýanyna gelen ýaş ýigit ýaly, [Matthew 19:16–22.] gynanç bilen yza çekilýändiklerini gördüm; hem-de tiz wagtdan joşup daşýan bela olaryň üstünden geçip, ähli emläklerini süpürip äkitjekdigini, şondan soň bolsa ýer ýüzündäki baýlyklary gurban edip, gökde hazyna ýygnamak üçin juda gijä galynjakdygyny gördüm.” Review and Herald, April 1, 1850.
“Joşup gelýän gamçy” tizden güýje girjek ýekşenbe gününiň kanunynyň nyşanydyr, hem-de Milleriň düýşündäki hapa süpüriji adamyň işi synag möhleti ýapylmazyndan edil öň bolup geçýär. Hut Ol otagy arassalap bolandan soň, gymmatbaha daşlary ýene uly sandyga taşlaýar, şonda olar gününden on esse ýagtyrak şöhle saçýarlar. Daniel bilen üç hormatlysynyň beýlekilerden on esse gowy tapylandygy mälim boldy.
Patyşanyň olary huzuryna getirmegi buýran günleriniň ahyry gelende, hadymbaşysy olary Nebukadnesaryň huzuryna getirdi. Patyşa olar bilen söhbet etdi; olaryň hemmesiniň arasynda Daniýel, Hananyýa, Mişaýel we Azarýa ýaly hiç kim tapylmady; şonuň üçin olar patyşanyň huzurynda durdular. Patyşa olardan soraýan hikmet we düşünje bilen bagly ähli meselelerde, olary öz bütin şalygyndaky jadygöýleriň we müneçjimleriň hemmesinden on esse artyk tapdy. Daniýel 1:18–20.
Daniel üçin “günleriň soňy” Nebukadnesaryň höküm çykaran synag pursatyny aňladýardy, we şol synag soňky günlerdäki ýekşenbe kanunynyň nusgasydyr. Asyl we düýpli hakykatlar soňky günlerde dikeldilende, ilkinji gezek ykrar edilen wagtlaryndakydan on esse ýagtyrak şöhle saçar. Hakykatlar hem-de şol hakykatlara soňky günlerde düşünýän akyldarlar, Gijäniň ýarysyndaky Çagyryşyň gaýtalanmasy bolan giçki ýagyş döwründe on esse ýagtyrak şöhle saçarlar.
“Rebbiň gelşini siz juda daşa süýşürýärsiňiz. Men soňky ýagşyň [gijäniň ýarynda ýaňlanan] çagyryş ýaly birden gelýändigini we on esse güýç bilen gelýändigini gördüm.” Spalding and Magan, 5.
Asyl hakykatlaryň gaýtadan dikeldilmegi “setir üstüne setir” bolan soňky ýagşyň usulyýetiniň ulanylmagy arkaly amala aşyrylýar. Gaýtadan dikeldilenden soň, asyl hakykatlar Miller olara ilkinji gezek garanda nähili şöhle saçan bolsa, şondan “on esse” ýagtyrak şöhle saçýar. Asyl hakykatlary gaýtadan dikeltmek üçin usulyýetiň açaryny ulanýan paýhaslylar, Wawilonyň usulyýetini iýýänlerden “on esse” gowurak tejribe gazanýarlar. Kirli çotga adam tarapyndan syrylyp äkidilýänler, asyl hakykaty örtüp goýan däp-dessurlara we adatlara baglanyp galanlardyr; olar baglanyp galan däp-dessurlarynyň we adatlarynyň ýalňyşlyklary bilen bilelikde arassalanyp çykarylýarlar.
Ýalan taglymat bir butdur.
“Hakykaty ret etmek bilen adamlar onuň Müellifini hem ret edýärler. Hudaýyň kanunyny aýak astyna salmak bilen, olar Kanun Berijiniň ygtyýaryny inkär edýärler. Ýalan taglymatlardan we nazaryýetlerden but ýasamak, agaçdan ýa-da daşdan but ýasamak ýaly aňsatdyr.” Beýik Göreş, 584.
Efraýym üçin synag möhletiniň tamamlanandygyny alamatlandyran höküm, kir çotgaly adamyň poly süpürende näme amala aşyrýandygynyň hakykatyny nygtaýar.
Efraýym butlara ýapyşdy; ony öz gününe goýber. Hoşeýa 4:17.
Iýýäniň zady näme bolsaňyz, iýýän zadyňyzdyr; muny Daniýel we üç sany sadyk ýigit görkezipdir. Waýt uýanyň “akylsyz we ysgynsyz” bolanlar baradaky aladasy olaryň taýýarlyksyzlygy hem-de “häzirki hakykatyň” ähmiýetini saýgarmazlygy bilen baglanyşyklydy. Onuň aladasy öz döwrüniň ownuk çekeleşik edýän ýehudylary üçin Mesihiň aladasynyň beýanydy; olar ilkinji hakykatlary bütinleý gözden salypdylar. Milleriň düýşi gadymy göni manyly Ysraýyl arkaly nusgalanan häzirki zaman ruhy Ysraýylynyň soňuny görkezýär.
“Kanunçylar we fariseýler Mukaddes Ýazgylary düşündirýändiklerini ykrar edýärdiler, emma olar olary öz pikirlerine we däp-dessurlaryna laýyklykda düşündirýärdiler. Olaryň adatlary we ýörelgeleri barha talapkär hem berk bolup barýardy. Ruhy manysynda mukaddes Söz halk üçin möhürlenen kitap ýaly bolup, olaryň düşünjesine ýapykdy.” Signs of the Times, 1905-nji ýylyň 17-nji maýy.
1863-nji ýyldan bäri Laodikeýa Adventizminiň üstüne barha çuňlaşýan bir garaňkylyk çöken bolup, Mukaddes Kitap bilen Pygamberlik Ruhu olar üçin möhürlenen bir kitap ýaly boldy. Synag möhleti ýapylmazyndan edil öň, Isa Mesihiň Ylhamy açylýar, we ol üç basgançakly bir synag işini emele getirýär; onuň soňunda bolsa adat we däp-dessurlaryň butlaryny terk etmegi ret edýänler ýakyn wagtda geljek Ýekşenbe kanuny wagtynda süpürilip taşlanýar.
“Bizde çäksiz bir Gutarıjy bar, we Hudaýyň Sözü’nde munuň şeýledigine şaýatlyk edýän hakykatyň gymmatbaha göwherleri nähili ezizdir. Emma bu gymmatly gymmatbaha daşlar däp-dessurlaryň, bidgatçylyklaryň üýşmeginiň astynda gömülip galandyr; bulary hut Şeýtanyň özi döretdi. Onuň mekir niýetleri Oňa iman edýänleriň nazarynda Mesihiň gymmatyny kölegelemek üçin adam akyllarynyň üstünde geň bir güýç bilen täsir edýär. Hudaýyň we adamyň duşmany özüni Mesihiň yzyna düşýänler hasap edýänleriň üstüne bir tilsim saldy; şonuň üçin olaryň köpüsi hakda şeýle diýlip bilner: Olar özlerine sapar edilen wagty bilmediler.” Review and Herald, August 16, 1898.
Milleriň düýşi “ilkibaşdaky hakykatlaryň” berkarar edilişiniň taryhyny, olaryň soňra ret edilişini, soňunda bolsa gaýtadan dikeldilişini suratlandyrýar. Synag möhletiniň tamamlanmagyna örän golaý wagtda “Hapany Süpüriji Adam” sahna çykýar-da, ilkinji hakykatlary gaýtadan berkarar edýär we olary “on esse” has-da ýagty edýär. Bu waka Ýekşenbe kanunyndaky üçünji perişdäniň Güýçli Jygyldysyndan öň gelýän Ýarygijeki Jygyldy döwründe bolup geçýär. Ýarygijeki Jygyldy, Millerçi taryhda derňew höküminiň başlanmagyndan öň bolşy ýaly, Ýekşenbe kanunyndan öň gyzlary oýarýar we olary biri-birinden aýyrýar. Gymmatbaha daşlar dikeldilen uly sandyga yzyna taşlananda bolsa, eýýäm giç bolýar, çünki şol waka pol doly süpürilip arassalanandan “soň” bolup geçýär.
“Ýalňyşlygyň tozany we galyndylary hakykatyň gymmatbahaly göwherlerini gömüpdir, emma Rebbiň işgärleri bu hazynalary ýüze çykaryp bilerler, şeýlelikde müňlerçe adam olara şatlyk we haýranlyk bilen sereder. Hudaýyň perişdeleri kiçigöwünli işgäriň ýanynda bolar, oňa merhemet we ylahy nur bererler, hem-de müňlerçe adam Dawut bilen şeýle doga etmäge alnyp geler: ‘Gözlerimi aç, Seniň kanunyňdan ajaýyp zatlary göreyin.’ Uzak asyrlaryň dowamynda görülmedik we üns berilmedik hakykatlar Hudaýyň mukaddes Sözüniň nurlandyrylan sahypalaryndan ýalkym saçar. Hakykaty eşidip, ony ret eden we aýak astyna alan ybadathanalar, umuman, has-da erbetlik ederler; emma ‘danalar,’ ýagny dogruçyl bolanlar, düşünerler. Kitap açykdyr, we Hudaýyň sözleri Onuň islegini bilmek isleýänleriň ýüreklerine ýetýär. Üçünji perişdä goşulýan gökdäki perişdäniň güýçli nida eden wagtynda, müňlerçe adam asyrlarboýy dünýäni büräp gelen bihuşlukdan oýanar we hakykatyň gözelligini hem gymmatyny görer.” Review and Herald, December 15, 1885.
Şonda oýanýan “müňler”, entegem Wawilonda bolan Hudaýyň beýleki sürüsini aňladýar, sebäbi “gaty sesli çagyryş” ýekşenbe kanuny bilen başlanýar. “Tozan Çotgasy Adamynyň” işi 2001-nji ýylyň 11-nji sentýabryndan bäri dowam edip gelýär, esasan hem 2023-nji ýylyň iýul aýyndan bäri has-da güýçli ýagdaýda.
Resul şeýle diýýär: «Bütin Mukaddes Ýazgy Hudaý tarapyndan ylham berlip berlen bolup, taglymat üçin, ýazgarmak üçin, düzetmek üçin, dogrulykda terbiýelemek üçin peýdalydyr; Hudaýyň adamy kämil bolup, her bir ýagşy işe doly taýýar edilsin diýip». Injil özüniň öz düşündirijisidir. Bir bölek beýleki bölekleri açýan açar bolup hyzmat eder, we şunuň ýaly ýol bilen Sözüň gizlin manysyna ýagtylyk saçylar. Birmeňzeş meselä degişli dürli aýatlary deňeşdirip, olaryň her tarapdan baglanyşygyny göz öňünde tutmak bilen, Mukaddes Ýazgylaryň hakyky manysy aýdyň bolar.
“Köp adamlar Hudaýyň Sözüniň manysyna düşünmek üçin Mukaddes Ýazgylar baradaky düşündiriş kitaplaryna ýüz tutmalydyrys diýip pikir edýärler, we biz düşündirişleriň asla öwrenilmeli däldigi diýen tutumy tutmaýarys; emma adamlaryň sözleriniň üýşmeginiň astyndan Hudaýyň hakykatyny tapyp çykarmak üçin uly saýgaryjylyk gerek bolar. Özüni Injile ynanýandygyny ykrar edýän bir bitewi beden hökmünde ýygnak tarapyndan Hudaýyň Sözüniň pytraňňy şaý-seplerini hakykatyň bir kämil zynjyryna düzmek ugrunda nähili az iş edildi! Hakykatyň şaý-sepleri, köpüň çak edişi ýaly, ýüzüň üstünde ýatmaýar. Erbetligiň birleşigindäki baş akyl hakykaty gözden ýaşyrmak we beýik adamlaryň pikirlerini doly göz öňüne getirmek üçin hemişe iş başyndadyr. Duşman okuw-terbiýe usullary arkaly asmanyň nuruny garaltmak üçin öz güýjüniň ýetýän ähli zadyny edýär; çünki onuň niýeti adamlaryň Rebbiň: ‘Ine, ýol şu, şondan ýöräň’ diýýän sesini eşitmezligidir.”
“Hakykatyň gymmat bahaly daşlary ylham meýdanynyň üstüne dargadylan ýalydyr; emma olar ynsan däp-dessurlarynyň, adamlaryň sözleriniň we buýruklarynyň astynda gömülipdir, hem-de gökden gelýän paýhas iş ýüzünde äsgerilmezlik edilipdir; çünki Şeýtan dünýäni adamlaryň sözleriniň we gazanan üstünlikleriniň örän uly ähmiýetlidigine ynandyrmagy başardy. Älemleriň Ýaradyjysy bolan Reb Hudaý çäksiz baha töläp, hoş habary dünýä berdi. Şu ylahy serişdäniň üsti bilen, ýaşaýyş çeşmesine geljekler üçin asman tesellisiniň şatlykly, täzelenme beriji çeşmeleri we dowamly göwünlik açyldy. Heniz açylmaly hakykat damarlary bar; ýöne ruhy zatlar ruhy taýdan idrak edilýär. Erbetlik bilen üsti tutulyp galan aňlar Isada bolşy ýaly hakykatyň gymmatyna baha berip bilmez.” Review and Herald, 1891-nji ýylyň 1-nji dekabry.
Milleriň düýşünde hapa süpüriji adam hökmünde şekillendirilen Mesihiň işi iki taraplydyr. Ol ýalňyşlygy aýyrmakdan we ilkinji hakykatlary gaýtadan dikeltmekden ybaratdyr. Ýalňyşlygy aýyrmagyň özi hem iki taraplydyr, çünki ýalňyşlyk penjireden süpürilip çykarylanda, şol ýalňyşlyklara ýapyşyp galmagy saýlanlary-da özi bilen alyp gidýär. Hapa süpüriji adam tarapyndan amala aşyrylýan aýrybaşgalamak işi Ýeremiýa tarapyndan hem beýan edilýär, we onuň şaýatlygy, Sister White-yň: “the Lord’s workers can uncover these treasures, so that thousands will look upon them with delight and awe” diýip aýdan sözleri bilen ylalaşýar.
Şonuň üçin Reb şeýle diýýär: Eger sen yzyna dönseň, onda Men seni ýene-de dikelderin, sen Meniň huzurymda durarsyň; eger sen gymmatlyny bihaýadan saýlap aýyrsaň, onda sen Meniň agzym ýaly bolarsyň; goý, olar saňa dolansynlar, emma sen olara dolanma. Ýeremiýa 15:19.
Ýermeýa kitabyndaky bu parçanyň mazmuny 2020-nji ýylyň 18-nji iýulyndaky ilkinji lapykeçligi başdan geçirenlere gönükdirilendir. Gymmatlyny bihaýadan aýyrýan diňe bir “Dirt Brush Man” däl, eýsem Ýermeýa bilen şekillendirilýänleriň işi hem şudur; olar Rebbe dolanmalydygy ýa-da dolanmaly däldigi barada karar berýänler hökmünde görkezilýär. Elbetde, olar Reb bilen bolmandyrlar, çünki eger Oňa eýerip ýören bolsadylar, onda olaryň dolanmagyna hiç bir sebäp bolmazdy. Olar dolanyp gelip Rebbiň huzurynda duranda we şondan soň Onuň agzy hökmünde çykyş edende, gymmatlyny bihaýadan aýyrmak işini amala aşyran bolarlar. “Dirt Brush Man”-yň işi paýhaslylaryň gatnaşmagyny talap edýär. Milleriň düýşündäki “Dirt Brush Man”-yň işi Mesih arassalaýjy bir amalyň üsti bilen Öz harmanyny arassalanda hem şekillendirilýär.
“Bu saplaýyş işiniň takyk haçan başlanjakdygyny aýdyp bilemok, ýöne ol uzak wagt gijikdirilmez. Eleği Öz elinde bolan Şol Öz ybadathanasyny onuň ahlak taýdan hapalanmasyndan arassalar. Ol Öz harmanyny düýpli arassalar.” Testimonies to Ministers, 372, 373.
Soňky “arassalama işi” 2023-nji ýylyň iýul aýynda başlandy, we bu Malakiýa kitabynyň üçünji babyndaky arassalama işidir.
“Malakiýa 3:1–4 sitata getirildi.”
“Hudaýyň halkynyň arasynda arassalaýjy, tämizleýji bir iş dowam edýär, we goşunlaryň Rebbi elini bu işe uzatdy. Bu iş jan üçin örän agyr synagdyr, ýöne hapalyk aýrylsyn diýip zerurdyr. Synaglar zerurdyr, çünki biz gökdäki Atamyza ýakynlaşdyrylyp, Onuň erkine boýun egmek arkaly, Rebbe dogrulyk bilen gurban hödürläp biler ýaly bolýarys. Hudaýyň jany arassalaýjy we tämizleýji işi Onuň hyzmatkärleri şeýle bir peseldilýänçä, şeýle bir öz-özünden ölençä dowam etmelidir; şonda olar işjeň gulluga çagyrylanda, nazaryny diňe Hudaýyň şöhratyna dikerler.” Review and Herald, April 10, 1894.
Milleriň ikinji düýşi asyl hakykatlaryň gaýtadan dikeldilişini, şeýle hem dargadylan bir halkyň şol bir wagtda gaýtadan dikeldilişini görkezýär. Nebukadnesaryň ikinji düýşi bolsa onuň patyşalygynyň gaýtadan dikeldilişini görkezýär. Milleriň düýşi asyl hakykatlaryň gömülip goýluşyny şol hakykatlaryň “dargadylan” bolmagy görnüşinde beýan edýär. “Dargadylan” sözi “ýedi wagt” nyşanydyr. Nebukadnesaryň düýşi “ýedi wagtyň” “dargadylmagy” hakyndadyr. Nebukadnesar 1798-nji ýylda ahyrzamanyň wagtyna ýerleşdirilýär we ol ýerde ýüregi özgeren bir adamy aňladýar. Miller bolsa 1798-nji ýylda “parasatlylaryň” nyşanydyr.
Biz Milleriň düýşüni indiki makalada dowam etdireris.
“Biz başgalar bilen pikirdeş bolmazlyga çagyrylan wagtymyzda, ýa-da başgalar öz pikirimiziň garşysyna bolan tapawudyny beýan edenlerinde, biz mesihçi ruhuny görkezmelidiris we şu hakykaty öňe çykarmalydyrys: biz parahat we adalatly bolmaga ukyplydyrys; çünki hakykat derňewi göterer. Ol näçe köp öwrenilse, şonça-da onuň nury has aýdyň lowurdar. Reb zalymlyga we gazaplylyga meňzeş her bir zady ýazgarýar, hem-de özleri bilen pikirde tapawutly bolanlary ýigrenç hem-de ýazgarma bilen garşylaýanlara, olary mümkin bolan iň ýaramaz görnüşde görkezýänlere Öz käýinçini goýýar. Ähli Gök bu işi edýänlere, Gögüň fariseýlere seredişi ýaly seredýär we olary hem Mukaddes Ýazgylardan, hem-de Hudaýyň güýjünden bihabar diýip yglan edýär. Hakykatyň duşmanlary hakykaty ýalňaşa öwrüp bilmezler. Olar hakykaty depeläp bilerler we ony ýere gaçyrandyklary, üsti başaşak zatlar bilen basyrandyklary üçin, ony ýeňildi diýip pikir edip bilerler; emma Hudaý Öz sadyk gullarynyň käbirleriniň üstünde täsir edip, olaryň Mesihiň ýerde bolanda edişi ýaly etmegini üpjün eder, ýagny—üsti basylan zatlary aýryp, hakykaty hakykatyň gurluşyndaky degişli ornuna gaýtadan dikelder.”
Hakykatyň jedel meselesi edilýän ýygnaklarda, özleriniň hakykat hökmünde kabul etmän zatlarynyň hemmesine garşy çykjak adamlar tapylar; we olar özlerini diňe ýalňyşlyga garşy göreşýäris diýip ynandyrýan bolsalar-da, aýdylýan zady nädogry beýan etmezlikleri we ýalňyş düşündirmezlikleri üçin, hakykatyň nämedigine düşünip biler ýaly, olar bitarap gulak bilen eşitmäge mätäçdirler. Olar ähli döwürlerde hakykata garşy söweşen, şeýle etmek bilen-de Hudaýyň özleri baradaky maslahatyny ret eden adamlaryň mysalyna eýedirler. Uly nura, uly mümkinçiliklere eýe bolan, emma şonda-da Rebbe bütinleý degişli bolmakda şowsuzlyga uçran adamlaryň üstüne düşjek jogapkärçilik agyr bolar. Eger olar bütinleý Rebbiň tarapynda bolmaga het eden bolsadylar, hatda ýalňyz durmaga çagyrylanlarynda-da, dogruçyllykda goralar edilerdi. Ol olara bozulmadyk dogrulyk ýörelgeleri ugrunda göreşip, päklikde we adalatlylykda, gaýduwsyz durmaga güýç bererdi. Hatda adalat köçede ýykylan, ynsaplylyk hem girip bilmedik bolsa-da, Ol dogry zat dogry bolany üçin, dogrulyk ugrunda göreşlerinde olary goldardy. Olar nämäniň arassa we päkdigine, hem-de Mesihiň durmuşyna laýyk gelýändigine düşünerdiler, we ruhda, sözde ýa-da işde hristiançylygyň iň arassa ýörelgelerinden ýüz öwürmezdiler, hatda olar diňe nadanlyga däl, eýsem özlerini dymdyrmak üçin sofistika ýaraglaryny ulanýan sowatly we tejribeli adamlara-da garşy dursalar-da. Ýalňyşlygyň hakykata garşy ähli bu dawasynda olar goralardylar we duşmanlarynyň olara garşy ne inkär edip, ne-de garşy durup bilmezligi üçin, şeýle bir ýol saklamaga ukyply edilerdi. Olar hiç bir adam bilen ylalaşyga gitmekden ýüz öwrüp, şonda-da her bir hristiana mahsus bolmaly ruhy saklap, ýörelgä gaýa dek berk durarlar.
“Mesihiň yzyna eýerýän adam mukaddes bilen adaty zadyň arasyny tapawutlandyrar we adamyň häsiýetiniň hem-de işiniň hakyky subutnamasyna berk ýapyşar, çünki Mesih: ‘Olary miwelerinden tanarsyňyz’ diýip aýdandyr. Mesihi adam her dürli garşylyklaryň arasynda öňe hereket eder. Ýaranjaňlygy ol ýigrenç bilen ret eder, sebäbi ol Şeýtandan dogýandyr. Aýyplamany-da ol ýigrençli görer, sebäbi ol erbetiň ýaragydyr. Olar göripligi ýüreklerinde saklamazlar ýa-da özüni beýgeltmäge ýol bermezler, sebäbi bular Hudaýyň we adamyň garşydaşynyň häsiýetleridir. Olar içaly hökmünde tapylmazlar; çünki Şeýtan bu işi Isanyň garşysyna ýerine ýetirmekde ýigrenilen ýehudylary ulanypdyr. Olar öz doganlarynyň yzyna düşüp, ýehudylaryň Mesihi Onuň sözünde duzaga düşürmek we köp zatlar barada gürletmek arkaly Onuň bir sözi üçin günäkär edilmegine sebäp tapmak maksady bilen yzyndan düşüşleri ýaly, soraglaryň sili bilen olary yzarlamazlar.” Home Missionary, September 1, 1894.