Amerikanyň Birleşen Ştatlary Mukaddes Kitapda anyk görkezilýär. Dünýäniň ahyrynda Amerikanyň Birleşen Ştatlaryny anyk görkezýän birnäçe mukaddes kitaphan bölekleri bar. Ylham kitabyň on üçünji babynda Amerikanyň Birleşen Ştatlary ikinji, ýagny ýerden çykýan iki şahly wagşy haýwan bolup, ähli dünýäniň wagşy haýwanyň nyşany bolmasa, satyn almagyny-da, satmagyny-da gadagan edýär.
Soňra men ýerden çykyp gelýän başga bir haýwany gördüm; onuň guzynyňky ýaly iki şahasy bardy, emma ol aždaha ýaly gepleýärdi. Ol öz öňündäki birinji haýwanyň ähli häkimiýetini ulanýardy we öldüriji ýarasy sagaldylan birinji haýwana ýer ýüzüni hem-de onda ýaşaýanlary sežde etdirmekdeydi. Ol beýik gudratlar görkezýärdi, hatda adamlaryň gözüniň alnynda asmandan ýere ot inderýärdi. Şeýle hem, haýwanyň öňünde etmäge ygtyýary bolan gudratlarynyň üsti bilen ýer ýüzünde ýaşaýanlary azdyrýardy; ýer ýüzünde ýaşaýanlara gylyç ýarasyny alyp-da diri galan haýwanyň keşbini ýasamagy aýdýardy. Şeýle-de oňa haýwanyň keşbine jan bermäge ygtyýar berildi; haýwanyň keşbi gepleýän ýaly bolup, haýwanyň keşbine sežde etmeýänleriň hemmesiniň öldürilmegini üpjün edýärdi. Şeýle hem, ol hemmeleri — kiçini-de ulusyny, baýy-da garyby, azady-da guly — sag ellerine ýa-da maňlaýlaryna bir nyşan almaga mejbur edýärdi. Şeýlelikde, şol nyşany ýa-da haýwanyň adyny, ýa-da onuň adynyň sanyny götermeýän hiç kim satyn alyp hem, satyp hem bilmezdi.
Ine, paýhas bardyr. Düşünjesi bolan haýwanyň sanyny hasaplasyn; çünki ol adamyň sanydyr; onuň sany alty ýüz altmyş altydyr. Ylham 13:11–18.
Bu parçada iki şahly ýer haýwany bilen baglanyşykly ýedi esasy pygamberlik häsiýeti bardyr. Ol özünden öňki haýwanyň güýjüni ulanýar; ol dünýädäki her kesi özünden öňki haýwana ybadat etmäge mejbur edýär; ol ähli adamlaryň görýän beýik gudratlaryny edýär; ol bütin dünýäni azdyrýar we dünýäni özünden öňki haýwanyň keşbini ýasamagy buýurýar; ol haýwanyň keşbine jan berýär we ol gepleýär; ol bütin dünýäni ölüm jezasy bilen haýwanyň keşbine ybadat etmäge mejbur edýär; we ol bütin dünýäni haýwanyň tamgasyny maňlaýynda ýa-da elinde kabul etmäge mejbur edýär hem-de haýwanyň tamgasy, ady ýa-da sany bolmadyklara satyn almagy we satmagy gadagan edýär.
On birinji aýatda «ýerden çykýan» janawar tarapyndan amala aşyrylýan aldaw işi şeýle bir ýalňyşdyryjy we güýçlüdir welin, ol «ýerde ýaşaýanlary azdyrýar». Bütin dünýä Amerikanyň Birleşen Ştatlary tarapyndan azdyrylar. Ýagny, Hudaýyň ybadathanasyny hasaba almazdan, tutuş dünýä antikristiň nyşanyny kabul etmäge aldaw bilen ugrukdyrylar. Bu bütindünýäni gurşap aljak aldawyň öňünden gelýän pygamberlik wakalary eýýäm başlanandyr.
Mukaddes Kitapdan bolan käbir hekaýalary adamlaryň köpüsi, diňe ýüzleý derejede bolsa-da, bilýär. Köp adamlar Musa bilen Parawnyň, Daniel bilen Nebukadnesaryň ýa-da Isa bilen Pilatyň arasyndaky garşylyklary eşidendir. Adamlar bu Mukaddes Kitap hekaýalaryny düşünmegiň dürli derejelerinde bilýärler, ýöne Mukaddes Kitap pygamberliginiň patyşalary we patyşalyklary göni hem-de örän anyk kesgitleýändigini hökman duýmaýarlar. Bu, şübhesiz, Musa, Daniel we Mesih babatda şeýle bolupdy. Müsür, Wawilon we Rim — bularyň ählisi özlerine degişli patyşalyklar baradaky çaklamalary ýerine ýetiren taryhdan öň, Mukaddes Kitap pygamberliginde anyk görkezilipdi. Hudaý hiç haçan üýtgemeýär.
Çünki Men Reb, Men üýtgemeýärin; şoňa görä siz, Ýakubyň ogullary, ýok edilmediňiz. Malaky 3:6.
Isa Mesih düýn-de, şu gün-de we bakylykda hem şol biridyr. Ýewreýlere 13:8.
Hudaýyň hiç wagt üýtgemeýändigi baradaky hakykat bize Ylham kitabynyň on üçünji babyndaky iki şahly ýer haýwanyna garanymyzda käbir ýönekeý mantygy ulanmaga mümkinçilik berýär. Hudaýyň Müsüriň, Wawilonyň we Rimiň patyşalyklaryny Öz ybadathanasynyň halky bilen gatnaşyga girip, ony yzarlap-gynanda göni kesgitläp beren pygamberliklerini bilýändigimiz sebäpli, Ylham kitabynyň on üçünji babyndaky ýer haýwany barada käbir hakykatlary kesgitläp bileris. Ýer haýwany, Müsür, Wawilon we Rim bilen bolşy ýaly, şol millete degişli pygamberlik ýerine ýetýän taryhyň öňüsyrasynda Mukaddes Ýazgylaryň pygamberliginde göni kesgitlener. Men bu hakykaty örän ýönekeý, emma möhüm bir bibliýa düzgünine esaslanyp kesgitläp biljekdigimizi aýdýaryn. Bu düzgün hakykatyň iki şaýatlygyň esasynda tassyklanýandygyny görkezýär.
Ölüme mynasyp adam iki şaýadyň ýa-da üç şaýadyň sözi bilen öldürilsin; ýöne bir şaýadyň sözi bilen ol öldürilmesin. Kanuny gaýtalamak 17:6.
Hiç bir adamyň eden her nähaklygy ýa-da islendik günäsi, ýagny onuň eden islendik günäsi üçin, onuň garşysyna bir şaýat ýeterlik bolmaz; iş iki şaýadyň ýa-da üç şaýadyň sözi bilen tassyklanar. Kanun taglymaty 19:15.
Bu size gelişimin üçünji gezekidir. Her söz iki ya-da üç şaýadyň agzy bilen tassyklanar. 2 Korinfliler 13:1.
Ýaşuly birine garşy aýdylýan aýyplamany, iki ýa-da üç şaýadyň öňünde bolmasa, kabul etme. 1 Timoteos 5:19.
Mukaddes Ýazgylaryň pygamberligi, Hudaýyň Müsüriň pitneçi Fyrowny bilen iş salyşan wagtynda, gadymy Müsüriň heläk boljakdygyny öňünden aýdypdy. Mukaddes Ýazgylaryň pygamberligi, Wawilonyň pitneçi patyşalary bilen hem iş salyşmak bilen birlikde, gadymy Wawilonyň göterilişini we ýykylşyny öňünden aýdypdy. Mukaddes Ýazgylaryň pygamberligi, butparaz Rimiň imperiýasynyň göterilişini we ýykylşyny öňünden aýdyp, şeýle hem Rimiň azgyn wekillerini ýüze çykaryp, olar bilen iş salyşdy. Hudaýyň hiç wagt üýtgemeýän häsiýetiniň yzygiderliligi, Mukaddes Ýazgylaryň pygamberliginde agzalýan iň ähmiýetli şalygyň — Ylham kitaby on üçünji bapdaky ýer haýwanynyň — hökman Mukaddes Ýazgylaryň pygamberligi arkaly tanadyljakdygyny görkezýär.
Ylhamyň on üçünji bapyndaky ýer-haýwan baradaky pygamberlik ýerine ýetende, Hudaýyň ybadathanasy Musanyň, Daniýeliň we Mesihiň üsti bilen pygamberlik taýdan şekillendirilişi ýaly, ýer-haýwanyň syýasy hem-de dini ýolbaşçylygy bilen garşylykly ýüzbe-ýüz bolar. Dünýäniň soňunda Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň pygamberlikdäki orny Mukaddes Kitap pygamberlikleriniň esasy mowzuklarynyň biridir. Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň Mukaddes Kitap pygamberligindäki ornuny kesgitleýän mukaddes kitaby maglumatlaryny ösdürip beýan edenimizde, biz Mukaddes Kitabyň öz içinde bar bolan kadalary ulanararys, çünki Hudaýyň Sözi adamyň hiç bir kesgitlemesine mätäç däldir. Gadymy Ysraýyla dabaraly düzgünler, saglyk düzgünleri, on ahlak düzgüni, ekerançylyk baradaky düzgünler we şonuň ýaly köp düzgünler berildi. Hudaý tertiplidir.
Ähli zat edepli we tertip-düzgünlik bilen edilsin. 1 Korinfliler 14:40.
Mukaddes Kitabyň ýazgylary, Hudaý tarapyndan berlen düzgünleri diňe äsgermezlik etmek arkaly adamyň bereketlenjekdigini görkezýän hiç hili şaýatlyk bermeýär. Pygamberlik öwrenişi maksady bilen Mukaddes Kitapda we onuň özi tarapyndan berkidilen pygamberlik düşündirişiniň düzgünlerini äsgermezlik edýän biri nädip bereket almagyna garaşyp biler?
Geliň indi, bilelikde pikir ýöredeliň, diýip Reb aýdýar: günäleriňiz gyrmyzy ýaly bolsa-da, gar ýaly ap-ak bolar; goýy gyzyl ýaly bolsa-da, ýüň ýaly bolar. Işaýa 1:18.
Mukaddes Kitabyň düzgünlerini ulanyşymyz ýaly, bu düzgünleriň hakyky ýa-da ýalan bolandygyny kesgitlemäge we tassyklamaga Mukaddes Kitabyň özüne ýol bereris. Hudaýyň dürli düzgünleriniň hemmesinde bolşy ýaly, düzgünleriň hem hemişe şeýtanyň galp garşylygy bar. Şonuň üçin, haçan-da bir hakykaty berkitmek üçin bir düzgün ulanylanda, onda hem kesgitlenen hakykat, hem-de ulanylan düzgün synagdan geçirilmelidir.
Ezizler, her ruha ynanmaň, eýsem ruhlaryň Hudadandygyny ýa-da däldigini synaň; çünki dünýä köp ýalan pygamberler çykypdyr. 1 Ýahýa 4:1.
Bu barlagda Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň pygamberlikdäki ornuny kesgitlemekden başga ýene bir maksat hem, Isa Mesihe bu aýratyn nesle çenli gizlin saklan Ylham kitabynyň gizlin habaryny kesgitlemekdir.
Gizlin zatlar Hudaýymyz Rebbiňkidir; emma aýan edilen zatlar bize we çagalarymyza ebedilik degişlidir, goý, biz bu kanunyň ähli sözlerini ýerine ýetireris. Kanun taglymaty 29:29.
Aýan edilen Hudaýyň pygamberlik syrlary, şol syry kabul edenleriň Onuň kanunyny berjaý edip bilmegi maksady bilendir. Adamlar Onuň kanunyny diňe ol ýüreklerine ýazylan ýagdaýynda berjaý edip bilerler. Ylham kitabynda möhüri açylýan syr, Mukaddes Ruhuň Hudaýyň kanunyny biziň içki agzalarymyza we ýüreklerimize ýazmagynyň işiniň bir bölegidir. Hudaýyň halkyna açylýan syr, haçan-da we eger iman arkaly kabul edilse, täze ähti berkarar edýär.
Ine, günler gelýär, diýýär Reb, Men Ysraýyl öýi bilen we Ýahuda öýi bilen täze äht baglaşaryn: ol, olaryň ata-babalary bilen, olary Müsür ýurdunyndan çykarmak üçin ellerinden tutan günümde baglaşan ähtim ýaly bolmaz; sebäbi olar Meniň ähtimi bozdylar, Men bolsa olara ärdim, diýýär Reb: Emma Ysraýyl öýi bilen baglaşjak ähtim şudur; şol günlerden soň, diýýär Reb, kanunymy olaryň içlerine ýerleşdirerin we ony olaryň ýüreklerine ýazaryn; Men olaryň Hudaýy bolaryn, olar bolsa Meniň halkym bolarlar. Ýeremiýa 31:31–33.
“Bu ýeriň taryhynyň soňky günlerinde, Hudaýyň Öz buýruklaryny ýerine ýetirýän halky bilen baglaşan ähti täzeden dikeldilmelidir.” Review and Herald, 1914-nji ýylyň 26-njy fewraly.
Ylham 1:1–3 Soňky Duýduryş Habary:
Isa Mesihiň Ylhamy; muny Hudaý öz hyzmatkärlerine tizden berjaý bolmaly zatlary görkezmek üçin Oňa berdi; we Ol muny öz perişdesi arkaly öz hyzmatkäri Ýahýa iberip, aýan etdi. Ol Hudaýyň sözüne, Isa Mesihiň şaýatlygyna we gören zatlarynyň hemmesine şaýatlyk etdi. Bu pygamberligiň sözlerini okaýan bagtlydyr, şeýle hem ony diňleýänler we onda ýazylanlary berjaý edýänler bagtlydyr; çünki wagt golaýdyr. Ylham 1:1–3.
Ylham kitabyň birinji babyndaky ilkinji üç aýat “Isa Mesihiň Ylhamynyň” adamzat üçin ahyrky habar bolup durýandygyny görkezýär. Munuň hakykatdan-da bir habardygy aýdyňdyr, sebäbi “Isa Mesihiň Ylhami” gökdäki Atasy tarapyndan Oňa hyzmatkärlerine “tiz wagtda bolup geçmeli” zatlary görkezmek üçin berildi.
Bize şunu göz öňünde tutmak tabşyrylýar: “Mukaddes Ruh pygamberligiň berlişinde-de” hem-de “şekillendirilen wakalarda-da” işleri şeýle bir tertipläpdir.
“Mukaddes Ruh, hem pygamberligiň berlişinde, hem-de şekillendirilen wakalarda, şeýle bir tertipläpdir welin, munuň üsti bilen ynsan wekiliň göz öňünde bolmazlygyny, Mesihde gizlenip saklanmalydygyny, hem-de asmanlaryň Reb Hudaýynyň we Onuň kanunynyň beýgeldilmelidigini öwredýär. Daniýel kitabyny okaň. Şol ýerde görkezilen şalyklaryň taryhyny nokatma-nokat ýatlaň.” Testimonies to Ministers, 112.
Ylham kitabyň birinji bapynyň ilkinji üç aýatynda “şekillendirilen wakalar” hem-de “pygamberligiň berlişi” Hudaýyň adamlara nähili ädimme-ädim habar ýetirýändiginiň işini anyk görkezýär, şeýle hem ýetirilýän habaryň “Isa Mesihiň Ylhamy” diýlip atlandyrylýandygyny bildirýär.
Soňra Isa Mesih Hudaýdan alan habary bilen iki işi etdi. Ol habary Öz perişdesi arkaly iberdi, şeýle hem şol perişde arkaly Öz habaryny alamatlar bilen beýan etdi. Soňra onuň perişdesi habary ýazyp alan pygamber Ýahýa ýetirdi, ol hem ony sen bilen men üçin ýygnaklara iberdi. Ilkinji üç aýat habary ýetirmekde gatnaşýan hem “habary”, hem-de “aragatnaşyk amaly”ny nygtamak üçin “Mukaddes Ruh” tarapyndan şeýle “görnüşe salnypdy”.
Biziň garap geçýän üç aýatymyz adamzada berlen iň soňky habary beýan edýär, ýöne ol diňe bir iň soňky habar bolman, ondan-da möhümi, bu üç aýat ýer ýüzüne iberilen iň soňky “duýduryş” habaryny aňladýar. Habaryň “duýduryş” häsiýeti, “onda ýazylan zatlary” okandyklary, eşidendikleri we saklandyklary üçin käbir adamlaryň “bagtly” diýlip görkezilmeginde aýan edilýär. “Isa Mesihiň Ylhamy” hökmünde görkezilen bu duýduryşy okamajak-da, eşitmejek-de adamlaryň bir topary bar. Olar üçin bagtly bolmak mümkin däldir. Eger ýazylan zatlary okap, eşidip we saklap bagtly edilýän bir topar bar bolsa, onda bagtly edilmeýän bir toparyň hem bardygy aýdyňdyr. Adam “Isa Mesihiň Ylhamy” habaryny okarmy, eşidermi we saklarmy? Şeýle bolsa, ol bagtly bolar; bolmasa, ol näletlener.
“Pygamber şeýle diýýär: ‘Okap berýäne bagtlydyr’ — okamajaklar hem bardyr; bereket olar üçin däldir. ‘Eşidýänler hem’ — pygamberlikler barada aýdylýan hiç zady eşitmek islemeýän käbir adamlar hem bardyr; bereket bu topara degişli däldir. ‘Onda ýazylan zatlary ýerine ýetirýänler hem’ — köp adamlar Ylham kitabynda bar bolan duýduryşlara we görkezmelere gulak asmakdan ýüz öwürýärler; bularyň hiç biri wada berlen berekete dalaş edip bilmez. Pygamberligiň mowzuklaryny masgaralaýanlaryň hemmesi, bu ýerde çynlakaý berlen nyşanlary üstünden gülýänleriň hemmesi, durmuşlaryny özgertmekden we Ynsan Oglunyň gelişine taýýarlanmakdan ýüz öwürýänleriň hemmesi bereketsiz galarlar.” Beýik göreş, 341.
Üçünji aýatdaky “wagty golaýdyr” diýen aňlatma taryhda soňky duýduryş habarynyň gelip ýetýän anyk bir wagtynyň bardygyny görkezýär. “Wagt” — (anyk bir wagt) — “golaýdyr.” Anyk bir wagt gelip ýetmek üzredir, çünki ol golaýdyr, we Hudaýyň halky (Ýahýa arkaly şekillendirilýän) şol “wagt” gelip ýetmezden öň habara düşünýär. Ýahýa Ylham kitabyny birinji asyryň ahyrlaryna golaý ýazdy, emma bu aýatlar 100-nji ýyldan ençeme wagt soň taryhyň belli bir döwründe soňky duýduryş habarynyň yglan ediljekdigini görkezýär. Şol “wagt” “golaý bolanda”, “tizden bolmaly zatlary” görkezýän habar Hudaýyň gullaryna aýan ediler.
Bu makalalar tapgyrynda getirýän Mukaddes Kitap aýatlarymyzyň düşündirilişini tassyk etmek üçin ygtybar hökmünde Mukaddes Kitapdan we Ellen Waýtyň ýazgylaryndan peýdalanylar.
Şeýle hem, William Miller tarapyndan jemlenen pygamberlik düşündirişiniň düzgünlerine hem-de “Prophetic Keys” atly ýygyndyda görkezilen düzgünlere salgylanarys. Şeýle hem, “Habakkuk’s Tables” diýlip atlandyrylýan pygamberlik barlagyndan peýdalanarys.
Biz ulanýan her bir düzgünimizi kesgitlemegi maksat edinmeýäris. Gysgalyk üçin, düzgünleriň has giňişleýin subutnamasyny okamak isleýänler üçin diňe “Prophetic Keys” ýygyndysyna salgylanarys. “Habakkuk’s Tables” tapgyry bilen bolsa, gysgaça degip geçjek käbir mowzuklarymyzyň has çuňňur beýan edilýän käbir çykyşlaryna ünsi çekmegi maksat edinýäris.
Ylham kitabynyň öwrenilişini dowam etdirenimizde, köpçüligiň seslenmesini höweslendirýäris, emma biz diňe alnyp barylýan öwrenişe goşant goşýan tekliplere jogap bereris. Biziň ara alyp maslahatlaşyşymyzyň çägi häzirki çykyşlar tapgyryny, ulanýan pygamberlik kadalarymyzy we Habakkukyň Tablisalarynda tapylýan maglumatlary öz içine alar.
Isa Mesihiň Ylhamy, ony Hudaý Öz gullaryna tizden amala aşmaly zatlary görkezmek üçin Oňa berdi; we Ol muny Öz perişdesi arkaly Öz hyzmatkäri Ýahýa iberip, oňa aýan etdi. Ol Hudaýyň sözüne, Isa Mesihiň şaýatlygyna we gören ähli zatlaryna şaýatlyk etdi. Bu pygamberligiň sözlerini okaýan bagtlydyr, ony eşidýänler we onda ýazylan zatlary berjaý edýänler hem bagtlydyr; çünki wagt golaýdyr. Ylham 1:1–3.
“Signified” diýip terjime edilen grek sözi “görkezmek” manysyny berýär. Ol habary “öz” perişdesi arkaly iberdi we ony “öz” perişdesi arkaly görkezdi. “Öz” perişdesi Jebraýyldyr.
Perişdäniň: “Men Hudaýyň huzurynda duran Jebraýyl” diýen sözleri onuň asman kazyýetlerinde beýik hormat mertebesini eýeleýändigini görkezýär. Ol Daniýele habar bilen gelende: “Bu zatlarda maňa siziň Şazadaňyz Mikaýyldan [Mesihden] başga goldaw berýän ýokdur” diýdi. Daniýel 10:21. Halasgär Jebraýyl hakda Ylhamda şeýle diýýär: “Ol muny Öz perişdesi arkaly Öz hyzmatkäri Ýahýa iberip, bildirip berdi.” Ylham 1:1. Isa Mesih, 99.
Jebraýyl perişde habar bilen iberilýär we Jebraýyl perişde şol habaryň özüni hem aňladýar. Adamzat taryhda ahyrky duýduryş habarynyň yglan edilmegi üçin “wagt golaýlaşan” nokadyna ýetende, şol ahyrky habar bir perişde bilen aňladylýar. Ylham kitabynda “habarlar” köplenç perişdeler hökmünde görkezilýär, elbetde, Ylhamda “perişde” diýip terjime edilen grek sözi “habarçy” diýmegi aňladýar.
Taryha gelen Hudaýyň hakykatynyň her bir aýan edilişi, elbetde, Isa Mesihiň aýan edilişidir; emma Ylham kitabynyň birinji babyndaky Isa Mesihiň Ylhamy adamzat üçin iň soňky duýduryş bolup, ol “wagt” hökmünde görkezilen belli bir pursatda ýüze çykýar. Ylham kitabynda Ýahýanyň “wagt golaýlady” diýip ýüzlenýän başga bir geçelgesi hem bar. Şol beýleki geçelge meniň birinji aýatlar bilen üçünji aýat hakynda öňe süren ilkinji tassyklamalarymy synagdan geçirmek üçin ikinji şaýatlygy berýär.
Soňra ol maňa diýdi: “Bu sözler ygtybarlydyr we hakykatdyr; mukaddes pygamberleriň Reb Hudaýy Öz perişdesini Öz gullaryna tizden bolmaly zatlary görkezmek üçin iberdi. Ine, Men tiz gelýärin. Bu kitabyň pygamberlik sözlerini berjaý edýän nähili bagtlydyr!”
Men Ýahýa bu zatlary gördüm we eşitdim. Men eşidip we görüp bolanymdan soň, maňa bu zatlary görkezen perişdäniň aýaklarynyň öňünde tagzym edip ybadat etmek üçin ýykyldym.
Soň ol maňa şeýle diýdi: «Saklan, beýle etme; sebäbi men seniň hemguluňdyryn, pygamber bolan doganlaryňdan biridigin, hem-de şu kitabyň sözlerini berjaý edýänlerden biridigin. Hudaýa ybadat et».
Ol maňa şeýle diýýär: «Bu kitabyň pygamberlik sözlerini möhürleme; çünki wagt golaýdyr. Adalatsyz bolan, goý, mundan beýläk hem adalatsyz bolsun; haram bolan, goý, mundan beýläk hem haram bolsun; dogry bolan, goý, mundan beýläk hem dogry bolsun; mukaddes bolan, goý, mundan beýläk hem mukaddes bolsun». Ylham 22:6–11.
Ylhamat kitabynyň ahyrynda biz Ylhamyň başynda bolan şol bir temany tapýarys. Aragatnaşyk işi we habar ýene-de agzalýar, haçan-da “Reb Hudaý” “ýakynda bolmaly zatlary Öz gullaryna görkezmek üçin Öz perişdesini iberdi.” Gullara “ýakynda bolmaly zatlary” tanadýan habar görkezilen badyna, Mesih Öziniň tiz wagtda gelýändigini yglan edýär. Bu, Mesihiň ikinji gezek gelmeginiň öňünden gelýän habardyr; şonuň üçin hem bu ahyrky duýduryş habarydyr — hut birinji bapdaky birinji aýatda “Isa Mesihiň Ylhamy” hökmünde görkezilen şol bir habardyr. Ylhamyň ilkinji üç aýatynda wada berlen bereket, “bu kitabyň pygamberlik sözlerini berjaý edýän bagtlydyr” diýen beýan bilen gaýtalanýar.
Bu aýatlarda biz birinji bapda beýan edilen aragatnaşyk işiniň giňeldilişini görýäris; çünki Gabriel habary Ýuhanna ýetirenden soň, Ýuhanna bu habar sebäpli şeýle bir haýrana galýar welin, Gabriela çokunmaga çalyşýar. Şonda Gabriel Ýuhannanyň bu ýalňyş düşünjesinden peýdalanyp, asmandaky perişdeleriň, ýerdäki pygamberleriň hem-de habaryň sözlerini berjaý edýänleriň hemmesiniň “bilelikdäki hyzmatkärler” bolup, Hudaýyň ýaradan zatlaryna däl-de, Ýaradyjy Hudaýa çokunmalydygyny aýdyňlaşdyrýar.
Bu aýatlar birinji bapda göz öňünde tutýan şol bir wakalary we habary suratlandyrýar. Olar Hudaýyň gullaryna tizden berjaý edilmeli zatlary görkezýän ygtybarly hem hakykat sözlerini gaýtadan beýan edýärler. Habar ýene-de Hudaý bilen Onuň gullarynyň arasyndaky aragatnaşyk işiniň çäginde goýlup berilýär. Ýigrimi ikinji bapda bu habaryň ahyrky duýduryş habarydygyna degişli has-da köp subutnama tapýarys, çünki “ýakyndygy” aýdylýan “wagtyň” ynsan synag möhletiniň ýapylmagynyň edil öň ýanynda bolýandygy görkezilýär; sebäbi “adalatsyz bolan henizem adalatsyz bolsun; hapa bolan henizem hapa bolsun; dogruçyl bolan henizem dogruçyl bolsun; mukaddes bolan henizem mukaddes bolsun” diýen yglan synag möhletiniň tamamlanandygyny aňladýar we ýedi ahyrky belanyň başlanmagyny belleýär; olar bolsa öz gezeginde Mesihiň Ikinji Gelişi bilen tamamlanýar.
“‘Şol wagtda seniň halkyňyň ogullary üçin duran beýik Serdar Mihaýyl turar; we şol wagtda halk döreli bäri şu wagta çenli hiç wagt bolmadyk ýaly bir muşakgatly döwür bolar; we şol wagtda kitaba ýazylan tapylanlaryň hemmesi, ýagny seniň halkyň gutular.’ Daniýel 12:1.
“Üçünji perişdäniň habary tamam bolanda, rehim-şepagat ýer ýüzüniň günäkär ýaşaýjylary üçin indi ýalbarmagyny bes eder. Hudaýyň halky öz işini ýerine ýetirdi. Olar ‘soňky ýagşy’, Rebbiň huzuryndan gelýän ‘serginledişi’ kabul etdiler we özleriniň öňünde duran synagly sagat üçin taýýarlandylar. Perişdeler gökde o ýana-bu ýana howlugyp hereket edýärler. Ýerden dolanyp gelýän bir perişde özüniň işiniň tamam bolandygyny yglan edýär; iň soňky synag dünýäniň üstüne getirildi, we özleriniň ylahy düzgünlere wepalylygyny subut edenleriň hemmesi ‘diriniň Hudaýynyň möhürini’ kabul etdiler. Şondan soň Isa ýokardaky mukaddes ýerde Öz şepagatçylygyny bes edýär. Ol ellerini galdyrýar-da, belent ses bilen: ‘Tamam boldy’ diýýär; we Ol şol dabaraly yglany edeninde, ähli perişdeler goşuny täçlerini başlaryndan aýyrýarlar: ‘Adalatsyz bolan, goý heniz hem adalatsyz bolsun; haram bolan, goý heniz hem haram bolsun; dogry bolan, goý heniz hem dogry bolsun; mukaddes bolan, goý heniz hem mukaddes bolsun.’ Ylham 22:11. Her bir iş ýaşaýyş ýa-da ölüm üçin çözülip gutaryldy.” Beýik Göreş, 613.
Ylham kitabyň başynda hem-de Ylham kitabyň ahyrynda şol bir hekaýa beýan edilýär. Bu iki parçany birleşdirmek bize “Isa Mesihiň Ylhamynyň” Mesihiň Ikinji Gelişinden öň adamzada berilýän iň soňky duýduryş habarydygyna düşünmäge mümkinçilik berýär. Bu habar synag möhletiniň ýapylmagynyň edil öň ýanynda gelýän bir perişde arkaly nyşanlaýyn beýan edilýär. Bu habar, “wagt golaýlanda” — ýagny synag möhleti ýapylmazyndan edil öň açylýan — bu habary okaýandyklaryna, eşidýändiklerine we oňa eýerýändiklerine görä, adamzady iki topara bölýär.
Bu dünýäniň taryhynyň soňuna golaýlaşdygymyzça, soňky günlere degişli pygamberlikler aýratyn-da biziň öwrenmegimizi talap edýär. Täze Ähdiň iň soňky kitaby biziň düşünmegimiz zerur bolan hakykatlardan doludyr. Şeýtan köpleriň aňyny kör etdi, şonuň üçin olar Ylham kitabyny öwrenmezlige islendik bahanany höwes bilen kabul etdiler.
Ylham kitaby, Daniel kitaby bilen baglanyşyklylykda, çuňňur öwrenilmegi talap edýär. Goý, Hudaýdan gorkýan her bir mugallym Halasgärimiziň Öz hyzmatkäri Ýohanna hut Özi gelip mälim eden Hoş Habary nähili iň aýdyň düşünip, beýan etmelidigini göz öňünde tutsun: “Isa Mesihiň ylhamy, Hudaý Ony Öz hyzmatkärlerine tizden bolmaly zatlary görkezmek üçin Oňa berdi”. Hiç kim Ylham kitabynyň göräýmäge syrly nyşanlary sebäpli ony öwrenmekde ruhdan düşmeli däldir. “Eger sizden birine hikmet ýetmezçilik edýän bolsa, hemmelere sahawatly berýän we ýüzüne basmaýan Hudaýdan sorasyn”. “Bu pygamberligiň sözlerini okaýan, eşidýän we onda ýazylan zatlary berjaý edýän bagtlydyr; çünki wagt golaýdyr”. Biz Ylham kitabynda jemlenen beýik we çynlakaý hakykatlary dünýä yglan etmelidiris. Bu hakykatlar Hudaýyň ybadathanasynyň hut niýetlerine we ýörelgelerine aralaşmalydyr. Bu kitaby has ýakyndan we has yhlasly öwrenmek, onuň özünde saklaýan hakykatlaryny has janytenli beýan etmek gerekdir; bu hakykatlar şu ahyrzamanda ýaşaýanlaryň hemmesine degişlidir. Rebbi bilen duşuşmaga taýýarlanýanlaryň hemmesi bu kitaby yhlasly öwrenmegiň we doga etmegiň mowzugy etmelidir. Bu kitap adynyň aňladýanynyň hut özüdür — ýer ýüzüniň taryhynyň soňky günlerinde bolup geçmeli iň möhüm wakalaryň ylhamydyr. Ýohanna Hudaýyň Sözüne we Mesihiň şaýatlygyna wepaly ynamy sebäpli Patmos adasyna sürgün edildi. Emma onuň sürgün edilmegi ony Mesihden aýyrmady. Reb öz wepaly hyzmatkärine sürgün ýerinde zyýarat etdi we dünýäniň başyna gelmeli zatlar barada oňa görkezme berdi.
Bu görkezme biziň üçin iň uly ähmiýete eýedir; çünki biz bu ýeriň taryhynyň soňky günlerinde ýaşaýarys. Tiz wagtda biz Mesihiň Ýuhanna görkezşi ýaly bolup geçmeli wakalaryň amala aşmagyna gadam basarys. Rebbiň habarchylary bu dabaraly hakykatlary hödürlänlerinde, olar ebedi ähmiýetli mowzuklar bilen iş salyşýandyklaryna düşünmelidirler, hem-de öz sözlerini däl-de, Hudaýyň özlerine beren sözlerini aýtmaklary üçin, Mukaddes Ruhuň çokundyrylmagyny gözlemelidirler.
Ylham kitaby halka açylmalydyr. Köp adamlara onuň möhürlenen kitapdygy öwredildi, ýöne ol diňe hakykaty we nury ret edýänler üçin möhürlenendir. Onuň özünde jemlenen hakykatlar yglan edilmelidir, şonda adamlar örän ýakynda bolup geçjek wakalara taýýarlanmaga mümkinçilik taparlar. Üçünji Perişdäniň Habary heläk bolýan dünýäniň halas bolmagynyň ýeke-täk umydy hökmünde hödürlenmelidir.
“Soňky günleriň howplary başymyza inipdir, we biz öz işimizde halky olaryň düşen howpy barada duýdurmalydyrys. Goý, pygamberçiligiň äşgär eden, ýakyn wagtda bolup geçjek dabaraly wakalary ünsden düşürilmän galsyn. Biz Hudaýyň habarçylarydyrys, we ýitirere wagtmyz ýokdur. Rebimiz Isa Mesih bilen bilelikde zähmet çekmek isleýänler bu kitapda duş gelýän hakykatlara çuňňur gyzyklanma görkezerler. Olar galam we ses arkaly Mesihiň açyp görkezmek üçin gökden gelen ajaýyp zatlaryny aýdyňlaşdyrmaga çalşarlar.” Signs of the Times, July 4, 1906.
Bir ýüz ýyldan hem gowrak wagt ozal, 1906-njy ýylda, bize tiz wagtda “Mesihiň Ýohana boljakdygyny görkezýän wakalaryň amala aşmagyna girişeris” diýlip habar berildi. 1906-njy ýylda bu habar heniz möhürlenip ýapylypdy. Isa Mesihiň Ylhamynyň habarynyň wakalar bolup geçmezinden edil öň Hudaýyň halkyna açylýandygyna düşünmek möhümdir. Bize Ylham kitabynyň “ady nähili many aňladýan bolsa, edil şonuň özi, — bu ýer ýüzüniň taryhynyň soňky günlerinde bolup geçjek iň möhüm wakalaryň aýan edilmesidigini” aýdylýar.
Olar Hudaýyň halky duýduryşy bermekleri üçin açylýar, şunda duýduryşy eşidýänler «gaty ýakynda bolup geçjek wakalara taýýarlanmaga mümkinçilik alsynlar». Üns bermäge mynasypdyr (çünki Ýahýa, habaryň yglan ediljek döwründäki Hudaýyň halkyny wekilçilik edýär), Ýahýa öz üstünden yzarlama edilmegine sebäp bolan iki meseläni kesgitleýär. Ol «Hudaýyň sözüne bolan wepaly ynamy we Mesihiň şaýatlygy sebäpli» «Patmos adasyna sürgün edildi». Ol Mukaddes Ýazgyny hem, «Isanyň şaýatlygy» bolan Pygamberlik Ruhuny hem kabul edendigi üçin sürgün edildi.
Men oňa sežde etmek üçin onuň aýaklaryna ýykyldym. Ol maňa şeýle diýdi: “Beýtme! Men seniň bilen hem-de Isanyň şaýatlygyna eýe bolan doganlaryň bilen bir hyzmatkärin. Hudaýa sežde et! Çünki Isanyň şaýatlygy pygamberligiň ruhudyr.” Ylham 19:10.
Ýahýa dünýäniň ahyrynda ýaşaýan, Isa Mesihiň Ylhamynyň habaryna düşünýän we Mukaddes Kitaby hem-de Pygamberlik Ruhuny berk tutýandyklary üçin yzarlanýan bir halky wekilçilik edýär.
Birinji babyň ilkinji üç aýatynda Hudaý Ata bilen Onuň gullarynyň arasyndaky aragatnaşyk işi aýratyn nygtalýar. Ýigrimi ikinji bap bu aragatnaşyk işiniň beýanyna goşmaça berýär. Bu iki parça Ylham kitabynyň başlangyjyny we ahyryny aňladýar hem-de bilelikde pygamberlik keşbinde Ýahýanyň ornuny jikme-jik görkezýär. Ol diňe Ylhamyň sözlerini ýazan adam däl, eýsem dünýäniň ahyrynda iň soňky duýduryş habaryny ýetirýänleri hem aňladýar.
Reb söz berdi: ony jar edenleriň toplumy örän uludy. Zebur 68:11
Ýahýa habary düzýän «zatlary» «gördi» hem-de «eşitdi» we bu habary ýygnaklara ýazyp ibermek buýrugyny aldy.
Şeýle diýip aýtdy: Men Alfa we Omegamyn, birinji we ahyrkysy; görýän zatlaryňy kitaba ýazyp, ony Aziýadaky ýedi ýygnaga iber: Efese, Smyrna, Pergama, Týatira, Sarda, Filadelfiýa we Laodikiýa. Ylham 1:19.
Onuň “eşidenini” we “görenini” ýazyp, Kiçi Aziýanyň ýedi ýygnagyna ibermek oňa buýruldy, emma aýratyn ýygnaklara gezek gelende, Isanyň habarlary göni Ýohana diýdirendigi aýandyr, çünki ýedi ýygnagyň her birine degişli her bir habar: “... daky ýygnagyň perişdesine ýaz” diýen sözler bilen başlanýar. Isa ýygnaklara degişli aýratyn habarlary diýdirip ýazdyrdy.
Isa Ýahýa aýdyp ýazdyrdy, şeýle hem Isa Ýahýa gören we eşiden zatlaryny ýazmagy tabşyrdy, bir gezek bolsa Isa Ýahýa eşiden zadyny ýazmazlygy aýtdy.
Soňra ol ýolbars arlaýşy ýaly gaty ses bilen gygyrdy; ol gygyrandan soň, ýedi gümmürdi öz seslerini çykardy. Ýedi gümmürdi öz seslerini çykaryp bolandan soň, men ýazmaga taýýardym; emma asmandan maňa şeýle diýýän bir sesi eşitdim: «Ýedi gümmürdiniň aýdýanlaryny möhürläp goý, olary ýazma». Ylham 10:3, 4.
Ýohanna ýedi gökgürlemesiniň aýdýan zatlaryny möhürläp goýmak tabşyryldy, şeýle etmek bilen hem ol ýedi gökgürlemesiniň habaryny möhürläp goýýardy; edil Daniýele-de öz kitabyny ahyrzaman wagtyna çenli möhürläp goýmak buýrulyşy ýaly.
Emma sen, eý Danyýel, bu sözleri gizlin sakla we kitaby ahyrzaman wagtyna çenli möhürle: köpler ol ýana‑bu ýana aýlanyp gezerler, bilim artar.... Şeýle diýdi: Öz ýoluň bilen git, Danyýel; çünki bu sözler ahyrzaman wagtyna çenli ýapykdyr we möhürlenendir. Danyýel 12:4, 9.
“Şu ýedi gök gürlemesi seslerini çykarandan soň, kiçi kitap barada Danyala berlşi ýaly Yuhanna-da şeýle buýruk gelýär: ‘Ýedi gök gürlemäniň aýdan zatlaryny möhürle.’” The Seventh-day Adventist Bible Commentary, 7-nji tom, 971.
Biziň kesgitleýän zadymyz şudur: Ylham kitabyň hem ahyrynda, hem-de başynda bir habaryň bardygy görkezilýär. Şol habaryň ýetirilişiniň prosesi hem görkezilýär. Habary ýetirmekde Ýahýanyň ýerine ýetirýän roly aýratyn nygtalýar. Käwagt ol diňe gören we eşiden zatlaryny ýazdy. Beýleki wagtlarda oňa diýdirilip ýazdyryldy, bir gezek bolsa oňa eşiden zadyny ýazmazlyk buýruldy. Isa Mesihiň Ylhama degişli habary Atadan, Isa, Jabraýyla, soňra bolsa habary ýazmak we ony ýygnaklara ibermek jogapkärçiligi berlen pygamber Ýahýa berilýär.
Gören zatlaryňy, häzirki bar zatlary hem-de mundan soň boljak zatlary ýaz. Ylham 1:19.
Aýaty okap, onuň içindäki Ýahýa ýazmak barada berlen buýrugyň içinde görkezilen pygamberlik ýörelgesini tanamazlyk mümkin bolmagy-da ähtimal. Görlen we eşidilen “zatlary” ýazga geçirmek, şol wagtky häzirki taryhy hasaba almak diýmekdir, çünki Ýahýanyň döwründe şol “zatlar” bardy. Häzirki taryhy ýazga geçirmek, we şeýle etmek bilen bir wagtda geljekde boljak zatlary-da ýazyp goýmak, Ylham kitabyndaky esasy pygamberlik kadasydyr. Ýahýa hut şol ýörelgäni we onuň ähmiýetini nygtamak hem-de aýdyň görkezmek üçin ulanylýar, sebäbi oňa düýp manysynda: “bar bolan zatlary, we” ýaz diýildi; şeýle etmek bilen sen “mundan soň boljak zatlary” hem ýazyp goýarsyň, çünki taryh gaýtalanýar. Bu pygamberlik usuly Isanyň golydyr, çünki gol atmak — atdyr, we Ylham kitabynyň birinji babynda Onuň ady Alfa we Omega diýlip atlandyrylýar. Ol soňy başlangyç bilen kesgitleýär.
Biz ýaňy-ýakynda “Isa Mesihiň Ylhamy” atly ýazgyny öwrenmäge başladyk we häzir birinji bapdaky ilkinji üç aýaty garap çykýarys. “Isa Mesihiň Ylhamy” diýlip atlandyrylan soňky duýduryş habary gökdäki Atadan Isa, Isadan Jebraýyla, Jebraýyldan bolsa ony ýygnaklara ibermek üçin kitapda ýazga geçirýän Ýahýa ýetirilýär. Habaryň şeýle gönüden-göni “Isa Mesihiň Ylhamy” diýlip atlandyrylýandygy sebäpli, Mesihi açyp görkezýän ylhamly Sözüň üsti bilen adamlara ýazylan zatlaryň ähli bölekleriniň arasynda, Isanyň kimdigi we nähili ekendigi baradaky bir aýratynlygyň, Ýahýanyň habary ýazga geçirýän işinde görkezilýändigini bellemek möhümdir. Ol şol wagt bar bolan zatlary ýazanda, entek boljak zatlary hem ýazýardy.
Taryhyň gaýtalanýandygy baradaky hakykat, Ýahýa öz döwrüne degişli bir duýduryşy ýazanda, şol bir wagtyň özünde geljek döwür üçin hem bir duýduryşy beýan etmegi bilen şekillendirilýär. Ýahýa mesihi ýygnagynyň başlangyjynda ýedi ýygnaga ýazanda, ol şol bir wagtda dünýäniň ahyryndaky mesihi ýygnagy üçin hem bir duýduryşy galama alýardy. Mesihiň häsiýetindäki bu aýratynlyk, Mesih Alfa we Omega, ýa-da başlangyç bilen ahyr, ýa-da ilkinji bilen soňky diýlip atlandyrylanda şekillendirilýär. Aslynda, Mukaddes Kitap Mesihiň häsiýetindäki bu aýratynlygy onuň ýeke-täk Hudaýdygyny subut edýän zat hökmünde görkezýär.
Ylhamyň birinji babynda Isany özüni Alfa we Omega hökmünde tanadýandygyny görýäris.
Rebbiň gününde men Ruhda idim; we arkamdan surnaýyň sesine meňzeş beýik bir ses eşitdim; şeýle diýýärdi: Men Alfa we Omega, birinji we ahyrkysy; hem-de, görýän zadyňy kitaba ýazyp, ony Aziýadaky ýedi ýygnaga iber: Efese, Smirna, Pergama, Tiatira, Sardisa, Filadelfiýa we Laodikiýa.
Soň meniň bilen gepleşýän sesi görmek üçin öwrüldim. Öwrülenimde, ýedi altyn şemdany gördüm; we şol ýedi şemdanyň arasynda Ynsan Ogluna meňzeş birini gördüm; ol aýagyna çenli ýetýän lybas geýnipdi, göwsüniň daşyndan altyn guşak bilen guşalypdy. Onuň kellesi we saçlary ýüniňki ýaly, gar ýaly akdy; gözleri bolsa ot alawyna meňzeýärdi. Aýaklary peçde gyzdyrylan ýaly lowurdap duran sap bürünje meňzeýärdi; sesi hem köp suwlaryň şowhunynyňky ýalydy. Ol sag elinde ýedi ýyldyzy tutýardy; agzyndan ýiti iki ýüzli gylyç çykýardy; keşbi bolsa güýçli parlaklygynda şöhle saçýan güne meňzeýärdi.
Men Ony görenimde, öli kimin Onuň aýaklaryna ýykyldym. Ol bolsa sag elini meniň üstüme goýup, maňa şeýle diýdi: Gorkma; ilkinji we ahyrky Men. Ylham 1:10–17.
Bu aýatlaryň içinde köp hakykat bardyr, emma men bu ýerde diňe şony görkezmek isleýärin: Ýahýa Mesihiň surnaý sesine meňzeş sesini eşidip, özüne gürläniň Kimi-digini görmek üçin öwrülende, ol Isa Mesihi asman mukaddes ýeriniň mukaddes bölüminde duran asman Baş Ruhany hökmünde gördi. Soňra Isa Özüni Alfa we Omege, şeýle hem birinji we iň soňky diýip tanatdy. Habarda we onuň ilkinji üç aýatda beýan edilişinde biz Ylham kitabyň ahyryndaky hakykat ugry bilen gabat gelýän bir hakykat ugruny tapdyk. Alfa we Omege hökmünde Isa ahyry başlangyç bilen, iň soňkyny bolsa birinji bilen görkezýär. Ylham kitabynyň ahyrynda, başlangyjynda bolşy ýaly, Ol ýene-de Özüni Alfa we Omege diýip tanadýar.
Ol maňa şeýle diýdi: «Bu sözler ygtybarlydyr we hakykatdyr; mukaddes pygamberleriň Rebbi Hudaý Öz perişdesini gul-hyzmatkärlerine tizden bolmaly zatlary görkezmek üçin iberdi. Ine, Men tiz gelýärin; bu kitabyň pygamberlik sözlerini berjaý edýän bagtlydyr.»
Men, Ýahýa, bu zatlary gördüm we eşitdim. Men eşidip we görüp bolanymda, maňa bu zatlary görkezýän perişdäniň aýaklarynyň öňünde sežde etmek üçin ýykyldym. Şonda ol maňa diýdi: «Beýtme! Çünki men seniň hyzmatdaşyň, pygamber bolan doganlaryňyň hem-de bu kitabyň sözlerini saklaýanlaryň hyzmatdaşydyryn. Hudaýa sežde et.»
Ol maňa şeýle diýýär: «Bu kitabyň pygamberlik sözlerini möhürleme, çünki wagt golaýlady.»
Zalym bolan, goý, heniz hem zalym bolsun; haram bolan, goý, heniz hem haram bolsun; dogry bolan, goý, heniz hem dogry bolsun; mukaddes bolan, goý, heniz hem mukaddes bolsun.
Ine, serediň, Men tizden gelýärin; her kimiň eden işine görä berer ýaly, sylagym Meniň bilendir. Men Alfa we Omega, başlangyç we ahyr, ilkinji we soňkydyryn. Ylham 22:7–13.
Ylham kitaby üns bilen beýan edýär welin, Ýahýa habary ýazga geçirende, ol habar başlangyjyň ahyry suratlandyrýandygy diýen ýörelgä esaslandyryljakdy. Bu habar Ylham kitabynda açylyp görkezilen ilkinji hakykatdyr, hem-de şol bir hakykat kitapda iň soňunda aýdyljak hakykatdyr. Ylham kitabynyň başyndaky we soňundaky şaýatlykda bolsa, Isa Özüni Alfade we Omegado, başlangyç we ahyr, hem-de ilkinji we iň soňky hökmünde tanadýar.
Ylham kitabyndaky ilkinji üç aýat adamzat üçin soňky duýduryş habaryny kesgitleýär. Bu, soňky ýedi beladan we Mesihiň Ikinji Geleşiginden öň gelýän duýduryşdyr. Isa Mesihiň Ylhamy baradaky habar “Öz perişdesi arkaly” “iberildi we alamatlar bilen bildirildi”.
Şol bir duýduryş habary soňra Ylhamyň soňky parçasında şol bir habarlyk hökmünde görkezilýär, we ol şeýle hem Ylham on dördüň üçünji perişdesi hökmünde beýan edilýär.
Soňra üçünji perişde olaryň yzy bilen gelip, gaty ses bilen şeýle diýdi: Eger kim-de kim haýwana we onuň keşbine sežde etse, maňlaýynda ýa-da elinde onuň nyşanyny kabul etse, şol hem Hudaýyň gaharynyň käsesine garyndysyz guýlan gazabynyň şerabyny içer; hem-de mukaddes perişdeleriň huzurynda we Guzynyň huzurynda ot bilen kükürt içinde azap berler. Olaryň azabynyň tüssesi ebedilikler ebediligine ýokary galar; haýwana we onuň keşbine sežde edýänleriň, hem-de onuň adynyň nyşanyny kabul edýänleriň gündizem, gijelem rahaty ýokdur. Ylham 14:9–11.
Iň soňky duýduryş habary üçünji perişde hökmünde görkezilen habardyr. Ol soňky duýduryşdyr, çünki ol adamzat üçin iň soňky synagy gös-göni anyk görkezýär. Şondan soň gelýän we üçünji perişdä goşulýan başga bir perişde hem bar, we şol perişdäniň habary hem iň soňky duýduryş habarydyr.
Şunlardan soň men gökden inýän başga bir perişdäni gördüm; onuň uly güýji bardy, ýer bolsa onuň şöhraty bilen ýagtyldy. Ol güýçli ses bilen gaty gygyryp şeýle diýdi: Beýik Babil ýykyldy, ýykyldy, ol jynlaryň mesgenine, her bir haram ruhuň gaçybatalgasyna hem-de her bir haram we ýigrenji guşuň kapasasyna öwrüldi. Çünki ähli milletler onuň zynasynyň gazabynyň şerabyndan içdiler, ýer ýüzüniň patyşalary onuň bilen zyna etdiler, ýer ýüzüniň täjirleri bolsa onuň nepislikleriniň köplügi arkaly baýadylar.
Soňra men gökden başga bir sesiň şeýle diýýänini eşitdim: “Ondan çykyň, eý halkym, onuň günälerine şärik bolmaň, onuň belalaryndan paý alman galmagyňyz üçin. Çünki onuň günäleri asmana çenli ýetdi, Hudaý hem onuň etmişlerini ýadyna saldy.” Ylham 18:1–5.
Isa Mesihiň Ylhamy bolan habar birinji bapda, on dördünji bapda, on sekizinji bapda we ýigrimi ikinji bapda görkezilýär. Bu habar, Ylhamyň birinji we soňky salgylanmasynda Jebraýyl perişde hökmünde tanadylýan bir perişde arkaly alamatlandyrylýar; soňra bolsa on dördünji we on sekizinji baplarda bu habar asmanda uçýan ýa-da gökden aşak inýän bir perişde arkaly nyşanly görnüşde beýan edilýär.
On sekizinji bapda gökden inýän perişde has ir onunjy bapda bir perişde inip, bir aýagyny gury ýere, beýlekisini bolsa deňze goýanda nyşanlanýar. Şol perişdäniň ýanynda Ýahýa iýmek buýrulan bir kitapjyk bar; ol onuň agzyny süýji, garnyny bolsa ajy edýär. Ýahýanyň iýýän kitaby bir habardyr, we şol kiçi kitap arkaly görkezilen habar Ylham on sekizinji bapdaky perişdäniň habaryny nyşanlaýar; şonuň üçin ol hem iň soňky duýduryş habarynyň beýanydyr.
Bize Hudaýyň habarynyň perişde arkaly iberilendigi we alamatly görnüşde beýan edilendigi aýdylýar; biz hem Ylham kitabynda şekillendirilýän iň soňky duýduryş habaryny üns bilen gözden geçirsek, iň soňky duýduryş habarynyň ýedi gezek perişde arkaly alamatlandyrylýandygyny görýäris. Ilkinji we iň soňky ýagdaýlarda ol perişde Jabraýyl boldy. Soňra Ylham kitaby 10-njy bapda elinde kiçijik kitap bilen aşak inýän bir perişdäni görýäris. Ylham kitaby 14-nji bapda bolsa ýene üç perişdäni görýäris, olaryň hemmesi iň soňky duýduryş habaryny aňladýar. Soňra Ylham kitaby 18-nji bapda edil şol bir iň soňky duýduryş habaryny aňladýan başga bir perişdäni görýäris. Ýedi iň soňky duýduryş habary perişdeler arkaly görkezilýär. Ilkinji we iň soňkysy perişde Jabraýyldyr, ilkinji bilen iň soňkynyň arasyndaky bäş perişde bolsa nyşanly perişdelerdir.
Elbetde, ýedi ýygnagyň hem hersiniň bir perişdesi bardyr, emma olar ýygnaklara habar getirýärler; biziň ara alyp maslahatlaşýan soňky duýduryş habarymyz bolsa, diňleýjileriň hataryna bütin dünýäni öz içine alýan habardyr.
Ahyrky duýduryş habaryny aňladýan ýedi pygamberlik ugrunyň her biri ünsli seljerilmeli we biri-birine laýyk getirilmelidir, emma şu pursatda men diňe Alfa we Omega baradaky esasy bir ýörelgäni kesgitlemek isleýärin. Hudaýyň Sözünde bir meseläniň ilkinji gezek agzalşy iň möhüm salgylanmadyr. Mukaddes Kitapda “tohumyň” ilkinji gezek agzalşy Gelip çykyş 1:11-dedir; ol ýerde bize tohumyň “öz görnüşine görä” hasyl berjekdigi aýdylýar. Tohumyň ilkinji gezek agzalşy onuň özüni täzeden öndürmek üçin zerur bolan DNK-ny özünde göterýändigini nygtaýar. Isa Hudaýyň Sözüni tohum diýip atlandyrdy.
Şol gün Isa öýden çykyp, deňziň kenarynda oturdy. Onuň ýanyna şeýle köp mähelle ýygnandy welin, Ol gämä mündi-de oturdy; ähli mähelle bolsa kenarda durdy. Soňra Ol olara tymsallar arkaly köp zatlary aýdyp, şeýle diýdi:
Ine, ekiji tohum sepmäge çykdy; ol sepende, käbir tohumlar ýoluň gyrasyna düşdi, guşlar gelip, olary iýip gutardylar. Käbirleri daşly ýerlere düşdi, ol ýerde toprak kän däldi; topragyň çuňlugy bolmansoň, olar derrew gögerdiler. Emma gün doganda, olar jöwzalandylar; kökleri bolmansoň, gurap gitdiler. Käbirleri tikenleriň arasyna düşdi; tikenler ösüp, olary bogdy. Emma beýlekiler gowy ýere düşdi-de, miwe berdi: käbiri ýüz esse, käbiri altmyş esse, käbiri otuz esse. Eşitmäge gulagy bolan eşitsin.
Şägirtler gelip, Oňa şeýle diýdiler: «Näme üçin Sen olara tymsallar arkaly gepleýäň?»
Ol olara şeýle jogap berdi: «Gökleriň şalygynyň syrlaryny bilmek size berildi, emma olara berilmedi. Çünki kimde bar bolsa, oňa berler, we ol bolçulyk bilen eýe bolar; emma kimde ýok bolsa, elindäki-de ondan alnyp gidiler. Şonuň üçin Men olar bilen tymsallar arkaly gepleýärin; sebäbi olar görüp durup görmeýärler, eşidip durup eşitmeýärler, ne-de düşünýärler. Şeýlelikde, Işaýanyň pygamberligi olarda ýerine ýetýär; ol şeýle diýýär: “Eşidip eşidersiňiz, emma düşünmersiňiz; görüp görersiňiz, emma duýmarsyňyz. Çünki bu halkyň ýüregi gatylaşdy, gulaklary agyr eşidýär, gözlerini ýumdular; bolmasa, gözleri bilen görerlerdi, gulaklary bilen eşiderlerdi, ýürekleri bilen düşünip dolanarlar-dy, Men hem olary şypalandyrardym.”»
Emma gözüňiz bagtlydyr, çünki olar görýärler; gulaklaryňyz hem bagtlydyr, çünki olar eşidýärler. Çünki size dogrusyny aýdýaryn: köp pygamberler we dogry adamlar siziň görýän zatlaryňyzy görmegi arzuw etdiler, emma görmediler; siziň eşidýän zatlaryňyzy eşitmegi arzuw etdiler, emma eşitmediler.
Şonuň üçin ekiçiniň tymsalyna gulak asyň.
Haçan-da kim Patyşalyk baradaky sözi eşidip, oňa düşünmese, şonda ýaman bolan gelip, onuň ýüregine ekilen zady sogrup alyp gidýär. Ýoluň gyrasyna tohum kabul eden hem şudur.
Emma tohum daşly ýerlere sepilen kişi sözi eşidip, ony dessine şatlyk bilen kabul edýän adamdyr; emma onuň öz içinde köki ýokdur, ol diňe birsalym dowam edýär; çünki söz sebäpli jebir ýa-da yzarlanma ýüze çykanda, ol bada-bat büdreýär.
Tikenleriň arasyna tohum sepilen hem sözi eşidýän adamdyr; ýöne bu dünýäniň aladalary we baýlygyň aldawçylygy sözi bogýar, şeýdip ol hasylsyz bolýar.
Ýagşy topraga sepilen tohumy kabul eden bolsa, sözi eşidip oňa düşünýän adamdyr; ol hem hasyl berýär we miwe getirýär: biri ýüz esse, biri altmyş esse, biri otuz esse. Matta 13:1–23.
Tohum, ýagny Hudaýyň Sözi, doly bir ösümligi emele getirmek üçin zerur bolan ähli DNK-ny özünde saklaýar. Hudaýyň Sözünde haýsydyr bir temanyň ilkinji gezek agzalşy şol tema degişli ähli unsurlary öz içine alýar. Bu hakykat “ilkinji agzalyş düzgüni” diýlip atlandyrylýar. Bu düzgün näçe içgin öwrenildigiçe, şonça-da berk tassyklanýar.
Alfa bilen Omega baradaky düşündirişimizi hem-de Hudaýyň Sözüniň tohum hökmünde kesgitlemesini dowam etdirmezden ozal, Matta kitabyndan ýaňy-ýakynda getiren parçamyzdan Ylham kitaby baradaky garamagymyzda degişli käbir nokatlara üns bermek ýerliklidir. Ähli pygamberler dünýäniň soňy barada sözleýärler.
“Gadymy pygamberleriň her biri öz döwründen has köp biziň döwrümiz üçin sözledi, şonuň üçin olaryň pygamberlikleri biziň üçin güýjündedir. ‘Now all these things happened unto them for ensamples: and they are written for our admonition, upon whom the ends of the world are come.’ 1 Corinthians 10:11. ‘Not unto themselves, but unto us they did minister the things, which are now reported unto you by them that have preached the gospel unto you with the Holy Ghost sent down from heaven; which things the angels desire to look into.’ 1 Peter 1:12....”
“Mukaddes Kitap, hazinelerini bu son nesil için biriktirmiş ve bir araya bağlamıştır. Eski Ahit tarihinin bütün büyük olayları ve ciddi vakaları, bu son günlerde kilisede tekrar edilmiştir ve edilmektedir.” Selected Messages, book 3, 338, 339.
Bu bölek üç şaýatlygy berýär, (Pawlus, Petrus we Ellen Waýt) ähli pygamberleriň dünýäniň ahyry hakda aýdýandyklaryny tassyklaýar; hut şol wagtda-da Ylham kitabyndaky syr açylýar. Şonuň üçin, Matta on üçde Isa şeýle diýende: “gözleriňiz bagtlydyr, çünki olar görýärler; gulaklaryňyz hem bagtlydyr, çünki olar eşidýärler. Çünki size dogrusyny aýdýaryn: köp pygamberler we dogruçyl adamlar siziň görýän zatlaryňyzy görmegi arzuw etdiler, emma görmediler; siziň eşidýän zatlaryňyzy eşitmegi-de arzuw etdiler, emma eşitmediler,” Ol Ylham kitabynyň birinji babyndaky ilkinji üç aýatda bellenen şol bir bagtyýarlygy beýan edýärdi.
Bu pygamberligiň sözlerini okaýan, eşidýänler hem-de onda ýazylan zatlary berjaý edýänler bagtlydyr; çünki wagt golaýdyr. Ylham 1:3.
Isa ekipçi hakyndaky tymsaly beýan etdi, soňra bolsa şägirtler bu tymsal barada Onuň bilen söhbetdeş bolmaga ugrukdyryldy. Emma olar Isa bilen gatnaşyga girizilmezden ozal, Ol olar üçin we has möhümi, biziň üçin şeýle diýdi: «Kimde eşitmäge gulak bar bolsa, goý eşitsin.»
Isa pygamberi aýdýar we ony, eşitjekler üçin duýduryş bilen tamamlaýar. Soňra şägirtler söhbetdeşlige getirilýär, şol ýerde Isa iň azyndan üç möhüm pikire ýüzlenýär. Ol diňleýjileriň iki toparynyň arasyndaky tapawudy kesgitleýär, şeýle etmek bilen bolsa Işaýa kitabyndan bir bölege ýüzlenip, diňleýjileriň iki topary barada ikinji şaýatlygy getirýär (sebäbi ýadyňyzda bolsun, bularyň hemmesi eşitjekler baradaky çäkde goýlupdyr). Onuň öňe sürýän üçünji pikiri, diňleýjileriň iki toparyndan we Işaýa kitabynyň ikinji şaýatlygyndan başga, Hudaýyň Sözüniň tohum bolmagydyr. Şonuň üçin Hudaýyň Sözüniň tohum bolmagy, Ylham kitaby birinji bapda Isa Mesihiň Ylhamyny eşidýänleriň eşitmeli zatlarynyň bir bölegidir. Ilkinji üç aýatda iki diňleýji bar, edil Matta on üçünji bapda bolşy ýaly iki topar diňleýji bardyr. Matta on üçünji bap, diňlemekden ýüz öwürýänleriň diňlemezligi saýlaýyşlarynyň dürli görnüşlerine diňe käbir düşünje goşýar. Işaýanyň şaýatlygy bolsa eşitmeli habarymyza has-da köp zat goşýar.
Uzzýa patyşanyň ölen ýylynda men hem Rebbi beýik we ýokary galdyrylan tagtda oturan halda gördüm; Onuň donunyň etegi ybadathanany doldurýardy. Onuň üstünde seraflar durdy; olaryň her biriniň alty ganaty bardy: ikisi bilen ýüzüni ýapýardy, ikisi bilen aýaklaryny ýapýardy, ikisi bilen hem uçýardy. Olar biri-birine gygyrıp şeýle diýýärdiler: «Mukaddes, mukaddes, mukaddesdir Hökmürowan Reb; bütin ýer ýüzi Onuň şöhratyndan doludyr». Gygyryp aýdýanyň sesine gapynyň söýeleri sarsdy, öý tüsse bilen doldy.
Soňra men: “Dat günüme! Men heläk boldum; çünki men haram dodakly adamdyryn, men haram dodakly bir halkyň arasynda ýaşaýaryn; sebäbi meniň gözlerim Patyşany, goşunlaryň Rebini gördü” diýdim.
Soňra serafimlerden biri elinde gurbanlyk sypasyndan maşa bilen alan gyzgyn közüni alyp maňa tarap uçup geldi. Ol ony agzyma degirdi-de şeýle diýdi: Ine, bu seniň dodaklaryňa degdi; seniň etmişiň aýryldy, günäň bolsa päklenildi.
Mundan başga-da, Rebbiň sesini eşitdim; Ol şeýle diýdi: «Kimi ibereýin, we biziň üçin kim gider?» Şonda men: «Ine, men; meni iber» diýdim.
Ol aýtdy: Bar, bu halka şeýle diý: Siz hakykatdan-da eşidersiňiz, emma düşünmersiňiz; hakykatdan-da görersiňiz, emma duýmarsyňyz. Bu halkyň ýüregini semredip goý, gulaklaryny agyrlaşdyr, gözlerini ýum; bolmasa, olar gözleri bilen görerler, gulaklary bilen eşiderler, ýürekleri bilen düşünerler, ýüz dönderip gelerler we şypa taparlar.
Şonda men: «Reb, haçana çenli?» diýdim. Ol bolsa şeýle jogap berdi: «Şäherler ilatsyz harabalyga öwrülýänçä, öýler ynsansyz galýança, ýurt bütinleý weýran bolýança, Reb adamlary uzaklara göçirýänçä we ýurduň ortasynda uly taşlanyşyk bolýança. Emma onda ýene-de ondan bir bölegi galar; ol hem gaýdyp geler we ýok edilmek üçin berler. Şeýle-de bolsa, ýapraklaryny dökýän teil agajynda we dubda olaryň özeni galşy ýaly, onuň hem özeni mukaddes tohum bolar». Işaýa 6:1–13.
Elbetde, Işaýanyň bu bölegi beýan edýän pygamberlik temalarynyň çuňlugy taýdan düýbünden haýran galdyryjydyr. Bu temalaryň köpüsi Habakgugyň Tablisalarynda gaýtalap ara alnyp maslahatlaşyldy, şonuň üçin biz diňe Isanyň Öz sözüniň tohumdygyna eden salgysyny göz öňünde tutmagymyzy goldaýan şu bölekdäki nokatlary gysgaça jemläris.
Bu ýerde Işaýanyň şol parçadaky ýerde pygamberi, şonuň üçin hem ahyrzamanda Hudaýyň halkyny aňladýandygy kesgitlenendir. Biziň maksadymyz üçin has möhümi, Işaýa Hudaýyň ybadathanasynyň içinde hyzmat edip ýörkä, günäde ýaşaýan bir halky aňladýar. Işaýa Hudaýyň şöhratynyň ylhamyny alýança, ol özüniň günäliligini tanamady. Ol Laodikiýalydy, ol kördi.
“Işaýa başgalaryň günäsini ýazgarypdy; emma indi ol özüni hem olaryň üstüne yglan eden şol hökümine duçar bolan halda görýär. Ol Hudaýa edýän ybadatynda sowuk, jansyz bir dabaraly dessur bilen kanagat edipdi. Reb hakynda bolan şol görnüş oňa berilýänçä, ol muny bilmändi. Indi mukaddes ýeriniň mukaddesligine we beýik şanyna garap durka, onuň paýhasy we zehinleri nähili-de kiçi görünýärdi. Ol nähili mynasyp däl eken! nähili mukaddes hyzmat üçin ýaramsyz eken! Onuň özüne bolan garaýşy resul Pawlusyň şu sözleri bilen beýan edilip bilnerdi: ‘Eý, men nähili betbagt adam! meni bu ölüm bedeninden kim halas eder?’”
“Ýöne Işaýa öz gaýgy-gamynyň içinde kömek iberildi. ‘Şonda serafimlerden biri maňa tarap uçup geldi; onuň elinde gurbanlyk sypasyndan gysgyç bilen alan ýanyp duran köz bardy. Ol muny meniň agzyma degirip diýdi: Ine, bu seniň dodaklaryňa degdi; günäň aýryldy, günäleriň arassalandy.’ Işaýa 6:6, 7.”
Işaýa berlen görnüş Hudaýyň halkynyň ahyrky günlerdäki ýagdaýyny görkezýär. Olara imanda asman mukaddesliginde alnyp barylýan işi görmek artykmaçlygy berilendir. «Asmanda Hudaýyň ybadathanasy açyldy, Onuň ybadathanasynda äht sandygy göründi». Olar imanda iň mukaddes ýere seredip, asman mukaddesliginde Mesihiň edýän işini görenlerinde, özleriniň haram dodakly halkdygyna,—dodaklary köplenç bihuda sözlän, zehinleri bolsa mukaddes edilip Hudaýyň şöhraty üçin ulanylmandyr bir halkdygyna düşünýärler. Olar özleriniň ejizligini we mynasyp däldigini Mesihiň şöhratly häsiýetiniň päkligi we görklüligi bilen deňeşdirenlerinde, hakykatdan-da umytsyzlyga düşüp bilerler. Emma olar, Işaýa ýaly, Rebbiň ýürekde galdyrmagy maksat edinýän täsirini kabul etseler, janlaryny Hudaýyň öňünde peseldip kiçeldseler, olar üçin umyt bardyr. Wada älemgoşary tagtyň üstündedir, we Işaýa üçin edilen iş olaryň içinde-de amala aşyrylar. Hudaý ezilen ýürekden gelýän dileglere jogap berer.
Hudaýyň bu beýik we dabaraly işiniň maksady bugdaý daňylaryny asman ammaryna ýygnamakdyr; çünki ýer Rebbiň şöhraty bilen dolar. Şeýle bolsa, barha ýaýraýan pisligi görüp, päk däl dodaklardan çykýan sözleri eşidende hiç kim ruhdan düşmesin. Garaňkylygyň güýçleri Hudaýyň halkyna garşy hatara düzülende; Şeýtan soňky beýik çaknyşyk üçin öz goşunlaryny jemlände we onuň güýji uly, hatda tas basyp ýatyryjy ýaly görünende, wada älemgoşary bilen gümmezlenen, beýik we ýokary galdyrylan tagtyň üstündäki ylahy şöhratyň aýdyň görnüşi teselli, ynam we parahatlyk berer.” Review and Herald, December 22, 1896.
Görüş “soňky günlerde Hudaýyň halkynyň ýagdaýyny görkezýär.” Soňky günlerde Hudaýyň halky Laodikýalylardyr.
Laodikialylaryň ýygnagynyň perişdesine ýaz: Ine, şeýle diýýär Ämin, ynamdar we hak şaýat, Hudaýyň ýaradyşynyň başlangyjy: Seniň işleriňi bilýärin: sen ne sowuksyň, ne-de yssy. Kaş seniň sowuk ýa-da yssy bolanyň bolardy! Şonuň üçin, sen ýylymsyrak bolanyň, ne sowuk ne-de yssy bolanyň sebäpli, men seni agzymdan çykaryp taşlaryn. Çünki sen: “Men baýdyryn, baýlygym artdy, hiç zada mätäçligim ýok” diýýärsiň, emma özüňiň betbagt, perişan, garyp, kör we ýalaňaçdygyňy bilmeýärsiň. Şonuň üçin saňa maslahat berýärin: baý bolmagyň üçin menden otda synalan altyn satyn al; geýnip, ýalaňaçlygyňyň utanjy görünmez ýaly, ak egin-eşik satyn al; göre bilmegiň üçin gözleriňe göz melhemini çal.
Men söýýänlerimiň baryny ýazgarýaryn we terbiýeleýärin; şonuň üçin gaýratly bol-da, toba et. Ine, Men gapynyň öňünde durup, kakýaryn; eger kimdir biri Meniň sesimi eşidip, gapyny açsa, onuň ýanyna girerin-de, onuň bilen bile nahar edinjek, ol hem Men bilen. Ýeňip çykan adama Meniň tagtymda Men bilen bile oturmaga rugsat bererin; edil Men hem ýeňip çykyp, Atam bilen Onuň tagtynda oturyşym ýaly.
Gulagy bar bolan, Ruhuň ýygnaklara näme diýýändigini eşitsin. Ylham 3:14–22.
Laodikýalylaryň ybadathanasyna edilen habar gaty sarsdyryjy ýazgarmadyr we häzirki wagtda Hudaýyň halkyna degişlidir.
“Laodikiýadaky ýygnagyň perişdesine şeýle ýaz: Ine, Ýamin, wepaly hem hakyky Şaýat, Hudaýyň ýaradylyşynyň başlangyjy şeýle diýýär: Seniň işleriňi bilýärin; sen ne sowuksyň, ne-de gyzgyn. Kaş sen sowuk bolanyňda ýa-da gyzgyn bolanyňda! Şeýlelikde, sen mylaýym bolanyň, ne sowuk, ne-de gyzgyn bolanyň üçin, seni Öz agzymdan tüýkürip taşlajak. Çünki sen: Men baý, baýlygym artdy, hiç zada mätäç däl diýip aýdýarsyň; emma özüňiň betbagt, rehimsiz hala düşen, garyp, kör we ýalaňaçdygyňy bilmeýärsiň.”
Reb şu ýerde Öz halkyna duýduryş bermek üçin Özüniň çagyryp bellän hyzmatkärleriniň ýetirmeli habarynyň parahatçylyk we howpsuzlyk habary däldigini bize görkezýär. Ol diňe bir nazaryýet görnüşindäki habar bolman, eýsem her bir taýdan amal taýdan ähmiýetlidir. Hudaýyň halky Laodikiýalylara berlen habarda ten isleglerine esaslanýan howpsuzlyk ýagdaýynda hökmünde görkezilýär. Olar rahatlyk içindedirler, özlerini ruhy ösüşleriň beýik bir ýagdaýyna ýetendiris diýip ynanýarlar. “Çünki sen: Men baý, baýlygym artdy, hiç zada mätäç däl, diýýärsiň; emma özüňiň betbagt, rehimsiz, garyp, kör we ýalaňaçdigiňi bilmeýärsiň.”
„Adamzat akyllaryna, özleriniň bütinleý ýalňyşykdadyklaryna garamazdan, dogrudygyny ynam etmekden has uly nähili aldaw gelip biler! Hakyky Şaýadyň habary Hudaýyň halkyny gynançly bir aldawyň içinde tapýar, emma olar şol aldawyň içinde-de päk ýürekdirler. Olar öz ýagdaýlarynyň Hudaýyň nazarynda nähili agyrdygyny bilmeýärler. Özlerine ýüzlenilenler özlerini ruhy taýdan ýokary bir ýagdaýdadyrys öýdüp, özlerini aldaýarkalar, Hakyky Şaýadyň habary olaryň howpsuzlyk duýgusyny, ruhy körlük, garyplyk we betbagtlyk ýaly hakyky ýagdaýlaryny haýran galdyryjy paş etmek arkaly dargadýar. Şeýle ýiti we gazaply şaýatlyk ýalňyş bolup bilmez, çünki gepleýän Hakyky Şaýatdyr, Onuň şaýatlygy bolsa hökmany suratda dogrudyr.
“Öz gazananlaryna özlerini howpsuz duýýanlar hem-de özlerini ruhy bilimde baý hasap edýänler üçin, özleriniň aldanylýandygyny we her bir ruhy merhemete mätäçdigini yglan edýän habary kabul etmek kyn bolýar. Mukaddes edilmedik ýürek ‘hemme zatdan hilegärdir we aşa pisdir.’ Maňa görkezildi ki, köpler özlerini ýagşy mesihiler diýip aldaýýarlar, emma olarda Isadan gelen ýagtylygyň bir şöhläsi hem ýokdur. Olaryň özleri üçin ylahy ýaşaýyşda diri tejribesi ýokdur. Olar özleriniň hakyky mätäçligini duýmazdan ozal, Hudaýyň öňünde özüni peseltmegiň çuň we düýpli işine mätäçdirler, şonda Ruhuň gymmatly merhemetlerini gazanmak üçin çynlakaý, durnukly tagallanyň zerurdygyny duýarlar.” Testimonies, 3-nji tom, 252, 253.
Işaýa öz Laodikiýa ýagdaýyndan imana gelensoň, ol ahyrky duýduryş habaryny dünýä ýetirmek üçin meýletin boldy. Altynjy babyň üçünji aýaty Işaýanyň pygamberlik taryhyny, Ylham kitabynyň on sekizinji babyndaky perişdäniň inip, ýeri öz şöhraty bilen ýagtyldýan wagtky pygamberlik taryhy bilen baglanyşdyrýar.
Şondan soň men gökden beýik ygtyýarly başga bir perişdäniň inip gelýändigini gördüm; onuň şöhraty bilen ýer ýüzi ýagtyldy. Ylham 18:1.
Işaýa Ylham kitabynyň on sekizinji babyndaky perişdäniň inýän döwründe Hudaýyň halkyny wekilçilik edýär, çünki ol gökdäki mukaddes ýere alnyp girilende, serafimleriň şeýle diýip yglan edýändiklerini eşitdi: “Mukaddes, mukaddes, mukaddes, Hökmürowan Rebdir; bütin ýer ýüzi Onuň şöhratyndan doludyr.” Işaýa, edil Ylhamdaky Ýahýa ýaly, ahyrky duýduryş habaryny yglan edýän Hudaýyň halkyny wekilçilik edýär. Ýahýa Hudaýyň halkyny “galandyr” diýip atlandyrdy, Işaýa bolsa olara “ondan bir bölek”, ýa-da onluk diýip ýüzlendi. Ýewreýçedäki düýp söz “ondan bir bölek bermek” diýmegi aňladýar.
Işaýanyň beren “näçe wagta çenli?” diýen pygamberlik sowaly Hudaýyň Sözüniň içinde gaýtalap soralýar (we gysgalyk hatyrasyna aýdylanda, “näçe wagta çenli?” diýen sowalyň jogaby onuň Amerikanyň Birleşen Ştatlarynda milli ýekşenbe kanunynyň güýje girmegini aňladýandygydyr.) Ellen Waýtyň aýtmagyna görä, şol wagtda “milli dönüklikden soň milli heläkçilik geler,” we Işaýa görä-de, bu “şäherler ilatsyz haraba öwrülýänçä, öýler adamsyz galýançak, ýurt bütinleý weýran bolýança, Reb adamlary örän uzaklara göçürýänçä we ýurduň ortasynda uly taşlap gitme bolýança” dowam eder. “Ýurduň ortasyndaky uly taşlap gitme” — Daniýel 11:41-e görä, Ýekşenbe Kanuny wagtynda ýykylyp ýok edilýän “köplerdir”. Bular Işaýa altynjy bapda we Matta on üçünji bapda agzalýan, gözleri bolup-da görmeýän we gulaklary bolup-da eşitmeýän adamlardyr; şeýle hem Ylham üçinji bapda Laodikýa ýygnagyna berlen nesihaty kabul etmekden ýüz öwürýänlerdir.
Ol şeýle-de şöhratly ýurda girer, we köp ýurtlar agdarylar; emma Edom, Moab we Ammon ogullarynyň başlyklary onuň elinden gutular. Daniel 11:41
Işaýa, Ylham kitabyndaky Ýahýa ýaly, Isa Mesihi Öz mukaddes ýerinde görýän bir görnüş aldy. Işaýa agajyň özi hökmünde “gaýdyp gelýän” we “ýuwlup iýiljek” bolan “ondan biri”, ýagny onlugy aňladýar. “Ýuwlup iýiljek” diýip terjime edilen ýewreý sözi ot arkaly ýok etmegi aňladýar. Şeýle-de bolsa, “ondan biriniň” içinde ot tarapyndan ýok edilmeýän bir “madda” bar. Görnüşine görä, galan dokuzdan birinde şol madda ýokmydy? Teýl we dub agajyny iýip gutarýan hem-de ýok edýän hökmünde görkezilen ot, Malaky kitabynda aýdylşy ýaly, Öz ybadathanasyna duýdansyz gelýän Ähtiň Çaparasynyň otydyr.
Ine, Men Öz habarçymy ibererin, ol Meniň öňümde ýoly taýýarlar; siziň gözleýän Rebbiňiz Öz ybadathanasyna birden geler, ýagny siziň şatlanýan ähtiniň Habarçysy geler; ine, Ol geler, diýýär Hökmürowan Reb.
Emma Onuň gelişiniň gününe kim çydap biler? we Ol görünende kim aýakda durar? çünki Ol arassalaýjynyň ody ýalydyr, we matany ýuwujylaryň sabyny ýalydyr: Ol kümşi arassalaýan we päkleýän kimin oturar: we Ol Lewiniň ogullaryny päkläp, olary altyn we kümüş ýaly arassalar, şonda olar Rebbe dogrulyk içinde gurbanlyk hödürlärler. Şonda Ýahudanyň we Iýerusalimiň gurbanlygy Rebbe gadymy günlerdäki ýaly, öňki ýyllardaky ýaly ýakymly bolar. Malaky 3:1–4.
Işaýanyň “onunjysy” (ýagny onluk) Malakiniň “dogrulyk içindäki sadakasy”dyr. Malakiniň sadakasy — Hudaýyň halkydyr; olar “Lewiniň ogullary” hökmünde şekillendirilip, “dogrulyk içindäki sadaka” döretmek üçin ot arkaly päklenilýärler. Işaýanyň şaýatlygynda ot tarapyndan “ýuwudylýanlar” bolsa onunjydyr, ýagny onlukdyr.
Maňa berlen Hudaýyň merhemetine görä, paýhasly baş gurluşykçy hökmünde men binýady goýdum, başga biri hem onuň üstünde gurýar. Emma her kim onuň üstünde nähili gurýandygyna üns bersin. Çünki goýlan binýatdan, ýagny Isa Mesihden başga hiç kim başga bir binýat goýup bilmez. Indi kim bu binýadyň üstünde altyn, kümüş, gymmatbahaly daşlar, agaç, ot, saman bilen gursa; her kimiň işi aýan bolar, sebäbi ol gün muny mälim eder, çünki ol ot bilen ýüze çykarylar; ot bolsa her kimiň işiniň nähili görnüşlidigini synag eder. 1 Korintoslylar 3:10–13.
Pawlus bu ýerde her bir adamyň işleriniň “ot” arkaly aýan ediljekdigini mälim edýär. Malakide ot garyndyny ýakyp ýok edýär. Işaýada “ondan biri”niň päklenişi olaryň ýapraklaryny döken “wagty” bolup geçýär. Adam bilen Howanyň güwä geçişi ýaly, ýapraklar gizlin günäniň, ikiýüzlüligiň we özüne bil baglamagyň nyşanydyr.
Işaýanyň «onlugynyň» içinde ýanyp ýok bolup bilmejek bir mazmun bardyr, şol mazmun hem «mukaddes tohumdyr». Olaryň içinde Mesih bardyr, şöhratyň umydy. Işaýanyň özi hem «mukaddes tohumdyr», şeýle hem onuň görkezýän «onlugydyr». «Mukaddes tohum» hem, «onluk» hem Öz mukaddes ýerindäki Isa Mesihiň Ylhamy arkaly Laodikýa ýagdaýyndan Filadelfiýa ýagdaýyna gaýdyp gelýär.
Işaýanyň özüni heläk bolan diýip gygyryp aýtmagyna, özüniň haram hem-de günäkär, bagyşlanmaga mätäç bir adamdygyny ykrar etmegine sebäp bolan Hudaýyň şöhratynyň görnüşi, agaçlar ýapraklaryny dökýän mahalynda gökdäki mukaddes ýerde bolýar. “Dökmek” sözi “daşary zyňmak” ýa-da bir agajy “kesip ýykmak” diýen manyny berýär. Laodikýanyň çykarylyp taşlanmagy bu ýerde beýan edilýär. “Onunjy bir bölek” ýa-da galyndy, Malakiniň Ähtiň Habarcysy tarapyndan amala aşyrylýan arassalaýjy “otdan” geçer; şeýlelikde olaryň ynsan eserleri ruhy taýdan ýakylyp aýrylar, şonuň bilen birlikde diňe ýanyp ýok bolup bilmeýän “özen” galar; ol bolsa “Mukaddes Tohumdyr”. Diňlemekden ýüz öwürenler öli gurak ýapraklar ýaly taşlanyp aýrylar ýa-da Rebbiň agzyndan çykarylyp zyňylar.
Isa Mukaddes Tohumdur, we bir tohum tutuş ösümligi emele getirmek üçin zerur bolan ähli DNK-ny özünde saklaýar. Hudaýyň Sözi bir tohumdur, şonuň üçin Hudaýyň Sözünde bir zadyň ilkinji gezek agzalşy, dogry düşünilen ýagdaýynda, şol temany imanda kämil derejesine ýetirmek üçin zerur bolan ähli maglumaty özünde saklaýar.
Işaýa kitabynyň altynjy baby, Ysa Mesihiň Ylhamynyň habary bilen bereketlenmek üçin hökman “eşitmeli” bolnan döwürde “eşitmejek” bir halky görkezýär. Isanyň ýüzlenen adamlary Hudaýyň saýlanan halkydy; olar Onuň aýalydy, olar Onuň äht halkydy, olar gadymy Ysraýyldy.
Gadymy Ysraýyl ýa-da ilkinji Ysraýyl häzirki zamandaky Ysraýyly, ýagny soňky Ysraýyly öňden şekillendirýär. Dünýäniň ahyryndaky Hudaýyň halky Ýedinji Gün Adventistleridir; Olar Onuň saýlanan halky, Onuň aýaly, Onuň äht halkydyr — häzirki zamandaky Ysraýyldyr. Işaýanyň taryhynyň şaýatlygy, Mesihiň taryhy bilen utgaşyp, dünýäniň ahyrynda Ýedinji Gün Adventizminiň Laodikiýa habarynda görkezilen halas edip bolmajak we ýitirilmiş bir “ýagdaýda” boljakdygyny tassyklaýan iki şaýat berýär.
Olar aslynda halas bolunmajak däl, eýsem diňe özleriniň Laodikiýa ýagdaýynda halas bolunmajakdyr; edil Işaýanyň öz başdan geçirişinden öňküsi ýaly we Mesihiň taryhyndaky ýehudylaryň bolşy ýaly.
Laodikeliýanyň bir agzasynyň “eşitmeli” zatlarynyň biri Ekişçi hakdaky tymsaldyr. Ol şol tymsalda Hudaýyň Sözüniň bir “tohum”dygyny, mukaddes bir tohumdygyny “eşitmeli”. Bu “eşidilende”, Ylhamyň gizlin habaryny açyp başlamaga esas goýulýar, çünki şol habar Isanyň Alfa we Omega, Ilkinji we Ahyrky, Başlangyç we Soňudygyny çuňňur ykrar etmegiň içine oralan ýagdaýdadyr. Ahyryň başlangyç bilen bolan gatnaşyklaryna düşünmek Isanyň Sözdigine, Onuň Tohumdygyna düşünmegi hem öz içine alýar.
Başlangıçta Söz bardy, Söz Hudaý bilen bileydi, we Söz Hudaýdy. Ol başlangyçta Hudaý bilen bileydi. Ähli zatlar Onuň üsti bilen ýaradyldy; we Ondan başga ýaradylan zatlardan hiç biri ýaradylmady. Onda ýaşaýyş bardy; we ýaşaýyş adamlaryň nurudyr. Nur garaňkylykda şöhle saçýar; emma garaňkylyk ony kabul etmedi. Ýahýa 1:1–5.
Indi wadalar Ybraýyma we onuň nesline berildi. Ol: «we nesilleriňe» diýip, köplük hakynda aýtmaýar; eýsem bir adam hakynda: «we seniň nesliňe», ýagny Mesih hakynda aýdýar. Galatýalylar 3:16.
Ahyry bilen başlangyjyň arasyndaky baglanyşyga düşünmek, “ilkibaşda agzalma düzgünine” düşünmegi talap edýär. Ilkibaşda agzalma düzgüni, bir temanyň başlangyjynyň onuň üçin iň möhüm salgydygyny görkezýär, çünki ol tutuş hekaýany öz içinde saklaýar; sebäbi, Hudaýyň Sözi hökmünde ol tohumdyr. Iň soňky salgylanma ähmiýeti boýunça ikinji orunda durýar, sebäbi hekaýanyň ähli bölekleri şol ýerde biri-birine seplenip, hiç bir açyk ujy galdyrmaýar. Emma bir tema boýunça orta ýerlerdäki salgylanmalar hekaýa güýjüni we aýdyňlygyny goşýar, we şol manyda ortasy hem başlangyç ýa-da ahyr ýaly zerurdyr.
Bu mesele boýunça aýdylmaly zatlar has köp, ýöne Matta on üçünji bapdaky parçaga gaýdyp gelsek, Isanyň eşidýänler ýa-da eşitmeýänler diýlip iki topar adamy görkezendigini belläp bileris. Ol eşitmezligiň birden köp ýoluny görkezýär, emma soňra eşidýänleriň üstüne bereket yglan edýär.
Ýöne gözleriňiz bagtlydyr, çünki olar görýärler; gulaklaryňyz hem bagtlydyr, çünki olar eşidýärler. Çünki size dogrusyny aýdýaryn: köp pygamberler we dogruçyl adamlar siziň görýän zatlaryňyzy görmek islediler, ýöne görmediler; siziň eşidýän zatlaryňyzy eşitmek islediler, ýöne eşitmediler. Şeýlelikde, ekijiniň tymsalyny diňläň. Matta 13:16–18.
Şonuň üçin pygamberlik taýdan bu “ak pata” Ylham 1:3-däki şol bir ak patanyň hut özüdür:
Bu pygamberligiň sözlerini okaýan bagtlydyr, ony eşidýänler we onda ýazylanlary berjaý edýänler hem bagtlydyr; çünki wagt golaýdyr.
Mattanyň on üçünji babyndaky Isanyň Işaýanyň altynjy baby hakdaky salgylanmasy, Ellen Waýtyň ýazgylary bilen birlikde, dünýäniň ahyrynda görülýän we eşidilýän şeýle zatlaryň bardygyny tassyklaýar welin, olar şeýle bir beýik ähmiýetli bolupdyr, köp dogruçyl adamlar we pygamberler ahyrky duýduryş habarynyň açylmaly bolan şol döwürde ýaşamagy, adamlaryň bolsa olary şonda “görüp” we “eşidip” bilmegini arzuw edipdirler.
Ýahýa onunjy bapda “Ýedi Gök gümmürdisiniň” aýdanlaryny möhürläp goýmak tabşyryldy, ýigrimi ikinji bapda bolsa şeýle yglan edilýär: “Bu kitabyň pygamberlik sözlerini möhürleme, çünki wagt golaýdyr.” Indiki aýat adamzat synag möhletiniň tamamlanmagyny görkezýär. Synag möhleti tamamlanmazdan edil öň “Ýedi Gök gümmürdisini” açmak barada yglan bolýar; bu bolsa şol wagtda Ylham kitabynda möhürli galýan ýeke-täk parçadyr. “Ýedi Gök gümmürdisi” barada bolsa, olaryň Adventizmiň başlangyjyny we soňuny aňladýandygy bize habar berilýär.
Ýohana berlen ýörite nur, ýedi gök gürlemesi arkaly beýan edilen bu nur, birinji we ikinji perişdeleriň habarlarynyň astynda bolup geçjek wakalaryň beýanydy....
“Bu ýedi gök gürlemesi öz seslerini aýdandan soň, Ýohanna Danyýele kiçi kitap babatda berlişi ýaly şeýle buýruk berilýär: ‘Ýedi gök gürlemesiniň aýdan zatlaryny möhürle.’ Bular geljekdäki, öz tertibi boýunça aýan ediljek wakalara degişlidir.” The Seventh-day Adventist Bible Commentary, 7-nji tom, 971.
Ýedi Gök gürlemeleri Adventizmiň başlangyjyndaky wakalary — birinji we ikinji perişdäniň habarynyň taryhynda, 1798-nji ýyldan 1844-nji ýylyň 22-nji oktýabryna çenli bolan wakalary — aňladýar; ýokarda agzalan şol bir makalada bize Ýedi Gök gürlemesiniň “öz tertibinde aýan ediljek geljekdäki wakalara degişlidigi” habar berilýär. Adventizmiň başlangyç taryhy onuň ahyryny şöhlelendirýär, çünki Isa Mesih, Alfa we Omega hökmünde, Adventizmiň ähli taryhynyň üstüne Öz goluny goýýar; sebäbi bu taryh gadymy Ysraýylyň taryhy nähili mukaddes bolan bolsa, edil şonuň ýaly mukaddes taryhdyr.
Matta on üçünji bap boýunça Isanyň aýdyşyna görä, bu wakalar pygamberleriň görmegi arzuw eden, şägirtleriň bolsa bilýändikleri üçin bagtly edilen zatlarydyr. Şol şägirtler dünýäniň ahyrynda görýän we eşidýän zatlary üçin bagtly edilýän Hudaýyň halkyny aňladýar. Olaryň görýän we eşidýän zady Isa Mesihiň Ylhamynyň habarydyr; şol habar Ýedi Gök Gürlemegiň habary arkaly hem şekillendirilendir, olar hem Millerit taryhyny, hem-de ýüz kyrk dört müňüň taryhyny aňladýar.
1840–1844-nji ýyllarda berlen ähli habarlara häzirki wagtda güýçli täsir berilmelidir, çünki öz ugruny ýitiren köp adam bar. Bu habarlar ähli ýygnaklara ýetirilmelidir.
Mesih şeýle diýdi: «Gözüňiz bagtlydyr, çünki olar görýärler; gulaklaryňyz hem bagtlydyr, çünki olar eşidýärler. Çünki size dogrusyny aýdýaryn, köp pygamberler we dogruçyl adamlar siziň görýän zatlaryňyzy görmek isläpdirler, emma görmändirler; siziň eşidýän zatlaryňyzy eşitmek isläpdirler, emma eşitmändirler» [Matthew 13:16, 17]. 1843-nji we 1844-nji ýyllarda görkezilen zatlary gören gözler bagtlydyr.
Habar berildi. We bu habary gaýtalap aýtmakda hiç hili gijikdirme bolmaly däldir, çünki döwrüň alamatlary ýerine ýetýär; jemleýji iş ýerine ýetirilmelidir. Gysga wagtyň içinde beýik bir iş amala aşyrylar. Ýakynda Hudaýyň bellän wagty bilen şeýle bir habar berler welin, ol güýçli bir nida öwrüler. Şonda Danyýel öz paýynda durar, öz şaýatlygyny bermek üçin.” Manuscript Releases, 21-nji jilt, 437.
Ellen Waýt Mesihiň dogry adamlaryň görmek isleýän taryhy diýip görkezýän taryhyny 1840-dan 1844-e çenli Milleritleriň taryhy hökmünde kesgitleýär, soňra bolsa “Hudaýyň bellenen wagty bilen tiz wagtda güýçli sese öwrüljek bir habar berler” diýýär. “Güýçli ses” üçünji perişdäniň ahyrky duýduryşyny alamatlandyrýar, we şol habar berlende, ol Adventizmiň başlangyjynyň taryhyny gaýtalap görkezer. Ahyrky duýduryş habary ähli ýygnaklara “gitmeli bolan habarlardyr”, we 1840–1844-nji ýyllarda “berlen ähli habarlar indi güýçli edilmelidir.”
Alfa we Omega ahyry başlangyç bilen suratlandyrýar. Ellen Waýt: “habarlar ähli ybadathanalara ýetirilmelidir” diýýär, Isa bolsa Ýuhanna şeýle diýdi: “Men Alfa we Omegamyn, ilkinji we iň soňky: sen näme görýän bolsaň, ony kitaba ýaz-da, Aziýadaky ýedi ybadathana iber; Efese, Smyrna, Pergama, Týatira, Sardes, Filadelfiýa we Laodikýa.”
1840-njy ýyldan 1844-nji ýyla çenli bolan habarlary ybadathanalara iberilmeli zatlaryň bir bölegi bolup durýar.