1798-nji ýylda Millerçi taryhyň başynda, Daniel kitabyndaky Ulaý derýasynyň görüşi möhürinden açyldy; munuň netijesinde bilimiň artmagy ýüze çykdy we ol çokunýanlaryň iki toparyny synap, aýan etdi. Ulaý görüşi, Ylham kitabynyň ikinji we üçünji baplarynda görkezilen ýedi ybadathana arkaly şekillendirilişi ýaly, Hudaýyň halky üçin içerki habary aňladýar. 1798-nji ýylda başlanan pygamberlik taryhynyň ahyrynda, 1844-nji ýylyň 12–17-nji awgusty aralygyndaky Exeter çadyr ýygnagynda, Ýahuda taýpasynyň Arslany gizlin bir hakykatdan Öz elini aýranda, Ýarygije Gykylygynyň habary möhürinden açyldy; munuň netijesinde bilimiň artmagy ýüze çykdy we ol çokunýanlaryň iki toparyny synap, aýan etdi.
1989-njy ýylda, Daniýeliň kitabynyň on birinji baby, kyrkynjy aýatynda beýan edilişi ýaly, öňki Sowet Soýuzyna wekilçilik edýän ýurtlar papalyk hem-de Amerikanyň Birleşen Ştatlary tarapyndan süpürilip aýrylanda, Daniýeliň kitabyndaky Hiddekel derýasynyň görnüşi möhürinden açyldy; munuň netijesinde iki topar ybadat edýänleri synagdan geçirýän we olary ýüze çykarýan bilim artdy. Hiddekel görnüşi, Ylham kitabyndaky ýedi möhürde şekillendirilişi ýaly, Hudaýyň halkynyň duşmanlarynyň daşarky habaryny aňladýar. 1989-njy ýylda başlanan pygamberlik taryhynyň ahyrynda, 2023-nji ýylyň iýul aýynyň soňky iki hepdesinden başlap, Ýahuda taýpasynyň Arslany gizlin hakykatdan Öz elini aýyrmak bilen Ýarygije Gykylygynyň habaryny möhürinden açmak işine başlady; bu bolsa Hudaýyň halkynyň arasynda iki topar ybadat edýänleri synagdan geçirýän we ahyrsoňy ýüze çykarjak bilim artmasyny emele getirýär.
Ýahýanyň on dördünji babyndaky birinji aýatda Mesih şägirtleri ýürekleriniň biynjalyk bolmagyna ýol bermezlige ruhlandyrýar.
Ýüregiňiz howatyr etmesin: Hudaýa ynanýarsyňyz, Maňa-da ynanyň. Ýahýa 14:1.
Birnäçe sagadyň dowamynda Mesih tussag edildi we az salymdan soň Ol haça çüýlenip öldürildi, jaýlandy hem-de direldi. Atanyň huzuryna ýokary galandan soň, Ol şägirtleriniň ýanyna gaýdyp geldi.
Olar şeýle gürleşip duranlarynda, Isanyň Özi olaryň arasynda peýda boldy-da, olara: «Size parahatlyk bolsun» diýdi. Emma olar gaty gorkup, howsala düşdüler we bir ruh görendiris öýtdüler. Ol hem olara diýdi: «Näme üçin howsala düşýärsiňiz? Näme üçin ýürekleriňizde şeýle pikirler döreýär?» Luka 24:36–38.
Özgertme çyzygyndaky ilkinji lapykeçlik, Hudaýyň halky öň açyp görkezilen hakykaty ýatdan çykaranda ýüze çykýar. Şägirtler, gorkulary we lapykeçlikleri haçyň krizisinde aýan bolmazyndan bir hepdeden hem az wagt öň, Isanyň olara aýdan zatlaryny ýatdan çykarypdylar. Ilkinji lapykeçlikden soň garaşmak döwri gelýär; bu, on gyz baradaky tymsalda Güýewiň ýoklugy bilen görkezilýär. Isa şägirtlere gönüden-göni Özüniň Atasynyň ýanyna gidýändigini, emma gaýdyp geljekdigini aýdypdy. Onuň şägirtlere beren öňden bilişi olary krizisiň astynda galmakdan gorap bilmedi. On gyz baradaky tymsalyň baglanyşygynda krizis — häsiýetiň aýan edilýän, emma hiç haçan ösdürilmeýän ýeridir. Isa şägirtleri saýlapdy we belläpdi, hem-de şol hakykaty olara hut krizisden öň aýdypdy.
Siz Meni saýlamadyňyz, eýsem Men sizi saýladym we belläp goýdum; siz gidip miwe berersiňiz we miwäňiz galjakdyr diýip; şeýlelikde, Atadan Meniň adym bilen näme dileseňiz, Ony size bersin. Ýahýa 15:16.
Şeýle-de bolsa, olaryň saýlanan bolandyklary hem olaryň bu çökgünlik tarapyndan basylyp alynmagynyň öňüni almady.
“Häsiýet krizis arkaly äşgär bolýar. Gijäniň ýarysynda çynlakaý ses bilen: ‘Ine, giýew gelýär; ony garşylamaga çykyň’ diýip yglan edilende, uka giden gyzlar ukusyndan oýandylar, we şol pursada bu waka üçin kimiň taýýarlyk göreni belli boldy. Iki tarap hem garaşylmadyk ýagdaýda tutuldy, emma biri bu zerur pursat üçin taýýar eken, beýlekisi bolsa taýýarlyksyz tapyldy. Häsiýet ýagdaýlar arkaly äşgär bolýar. Adatdan daşary ýagdaýlar häsiýetiň hakyky düýp manysyny ýüze çykarýar. Duýdansyz we garaşylmadyk bir bela, hasrat ýa-da krizis, garaşylmadyk kesel ýa-da azap, jany ölümiň öňünde ýüzbe-ýüz goýýan bir zat, häsiýetiň hakyky içki mazmunyny ýüze çykarar. Hudaýyň Sözüniň wadalaryna bolan hakyky imanyň bardygy ýa-da ýokdugy äşgär ediler. Jana merhemetiň daýanç bolýandygy ýa-da bolmaýandygy, çyra bilen birlikde gapda ýagyň bardygy ýa-da ýokdugy äşgär ediler.”
“Synag wagtlary ähli adamlaryň üstüne gelýär. Hudaýyň synagy we barlagy astynda biz özümizi nähili alyp barýarys? Biziň çyralarymyz sönýärmi? Ýa-da biz olary heniz hem ýanyp durýan halda saklaýarysmy? Merhemetden we hakykatdan doly bolan Ol bilen baglanyşygymyz arkaly her bir gyssagly ýagdaýa taýynmy? Bäş paýhasly gyz bäş akylsyz gyza öz häsiýetini berip bilmedi. Häsiýet her birimiz tarapyndan şahsylykda kemala getirilmelidir.” Review and Herald, October 17, 1895.
Ylham kitabyň ilkinji aýatlarynda görkezilýän Isa Mesihiň Ylhamy, ilki bilen ybadathana, soňra bolsa dünýä berilýän iň soňky duýduryş habarydyr. Şol ylham, möhürlenen kitaby açmaga mynasyp ýeke-täk Zat hökmünde Ylhamyň bäşinji babynda tanadylan Ýehuda taýpasynyň Arslany tarapyndan synag möhletiniň tamamlanmagynyň öň ýanynda açylýar.
Ýaşulylaryň biri maňa şeýle diýdi: “Aglama; ine, Ýahuda taýpasynyň Arslany, Dawudyň Kökü kitapçany açmaga we onuň ýedi möhürini çözmäge ýeňiji boldy.” Ylham 5:5.
Ýahuda taýpasynyň Arslany şol bir wagtda “Dawudyň köki”-dir, şeýle hem Ol “Dawudyň ogly”-dyr we şol bir wagtda Dawudyň Rebidir. Ýahuda taýpasynyň Arslany arkaly görkezilen baglanyşyk şuny aňladýar: Ýahuda taýpasynyň Arslany bir hakykaty möhürläninde ýa-da onuň möhürini açanynda, muny ilkinji agzalma düzgünini ulanyp edýär; ol düzgün bolsa, Isanyň “Dawudyň köki” hökmünde görkezilişi ýaly, bir zadyň soňuny onuň başlangyjy arkaly kesgitleýär. Ahyrzamanyň ‘bir’ wagtynda bir hakykatyň möhüri açylanda, Daniýel on ikide görkezilişi ýaly, arassalanma prosesi başlanýar.
“Yahuda taýpasynyň Arslany kitabyň möhürlerini açan we soňky günlerde nämeler bolmalydygyny Ýohanna aýan eden Şoldy. Danyýel öz şaýynda durup, ahyrzamanyň wagtyna çenli möhürlenen şaýatlygyny bermek üçin goýuldy; şol wagtda birinji perişdäniň habary biziň dünýämize yglan edilmelidi. Bu zatlar şu soňky günlerde çäksiz ähmiýete eýedir, emma ‘köpler saplanyp, ap-ak edilip, synaljakdygyna’ garamazdan, ‘erbetler erbetlik ederler; erbetleriň hiç biri düşünmez.’” Manuscript Releases, 18-nji jilt, 14, 15.
Isanyň Ýahuda taýpasynyň Arslany hökmünde ýerine ýetirýän işi çäksiz ähmiýete eýedir, emma “zalymlaryň” “hiç biri” Onuň işine-de, açylan habara-da düşünmez.
Ol şeýle diýdi: «Ýoluňa git, eý Danyýel; çünki bu sözler ahyrzamanyň wagtyna çenli ýapyk we möhürlenen bolar. Köpler arassalanyp, ak ediler we synagdan geçiriler; emma erbetler erbetlik ederler; erbetleriň hiç biri düşünmez, ýöne paýhaslylar düşüner». Daniel 12:9, 10.
Synag ediliş işi üç ädim bilen görkezilýär: “päklendi, agardyldy we synaldy.” Bu üç ädim “ebedilik Hoş Habaryň” üç ädimini aňladýar; ol birinji perişdäniň habarynda şeýle görkezilýär: Hudaýdan gorkuň (päklendi), Oňa şöhrat beriň (agardyldy), çünki Onuň höküm sagady geldi (synaldy). Şol üç ädim, ýewreý elipbiýiniň birinji harpy, on üçünji harpy we soňky harpy bilen görkezilişi ýaly, “hakykatdyr”; we şol harplar şol tertipde bir ýere getirilende, ýewreýçe “hakykat” sözi emele gelýär.
Şol üç ädim “ýoldur”; çünki Asafyň Zebur 77:13-de aýdyşyna görä, Hudaýyň ýoly mukaddes ýerde ýerleşýändir; ol ýerde, howlyda, günäkär gan dökülmegi arkaly arassalanýar. Ondan soňra gan mukaddes ýere getirilýär; bu bolsa aklanmagy, ýagny “ak edilmek” prosesini alamatlandyrýar.
Soň ýaşulularyň biri maňa ýüzlenip diýdi: «Ak donlara bürenen bular kimlerdir? Olar nireden geldiler?» Men oňa: «Jenap, muny Sen bilýärsiň» diýdim. Ol maňa şeýle diýdi: «Bular beýik muşakgatdan çykyp gelenlerdir; olar donlaryny Guzynyň ganynda ýuwup, olary ap-ak etdiler». Ylham 7:13, 14.
Soňra aklanan we mukaddes edilen günäkär Iň Mukaddes Ýer tarapyndan şekillendirilýän hökümde “synalmak” üçin taýýarlanýar. Isa “ýol”, “hakykat” we “durmuşdyr”. Ýol başlangyçdyr, hakykat ortadyr, durmuş bolsa soňydyr. Eger biz ilkinji ädim arkaly päklenýän bolsak, onda biz aklananlaryň ýol bolan ýolundadyrys.
Emma dogrularyň ýoly bolsa nur saçýan ýagtylyk ýalydyr; ol kämil güne çenli barha artýar. Süleýmanyň pähimleri 4:18.
Ikinji ädim, Onuň sözi hakykat bolany üçin, Onuň hakykaty arkaly amala aşyrylýan dogrulygyň aýan bolmagydyr.
Olary Öz hakykatyň arkaly mukaddesle: Sözüň hakykatdyr. Ýahýa 17:17.
Aklanýanlar birinji basgançak bilen şekillendirilýär, mukaddeslenýänler bolsa ikinji basgançak bilen şekillendirilýär. Ilkinji iki basgançak aklananlary we mukaddeslenýänleri hökme girmäge hem-de ebedi ýaşaýşy kabul etmäge taýýarlaýar. Isa ýoldur, hakykatdyr we ýaşaýyşdyr.
Içdäki dogrulyk daşdaky dogrulyk arkaly şaýatlandyrylýar. Içden dogry bolan adam gatyk ýürekli we duýgudaşsyz bolmaz, eýsem ol günbe-gün Mesihiň keşbine öwrülip, güýçden güýje geçer. Hakykat arkaly mukaddeslenýän adam özüni saklaýjy bolar we merhemet şöhratda ýitýänçä Mesihiň yzlaryndan gider. Aklandyrylýan dogrulygymyz bize hasap edilen dogrulykdyr; mukaddeslenýän dogrulygymyz bolsa bize berilýän dogrulykdyr. Birinjisi asmanyň üstündäki hukugymyzdyr, ikinjisi bolsa asman üçin laýyklygymyzdyr. Review and Herald, 1895-nji ýylyň 4-nji iýuny.
Ýahýanyň on dördünji babyndan on ýedinji babyna çenli bolan bölümler, Mesih olaryň ýanyndan çykyp Öz Atasynyň ýanyna gidende, şägirtleriň muňa nähili seslenjekdigi baradaky meseleleri gaýtalap ele alýar. Ol gaýdyp geljekdigini wada berýärdi we (şägirtler düşünmeýärdiler, ýöne Özi düşünýärdi) tizden ýüze çykjak çökgünligiň örän çuň göwnüçökgünligi getirjekdigine düşünýärdi. Bu dört babyň içinden eriş-argaç bolup geçýän zat, Mukaddes Ruhuň “Teselli Beriji” hökmünde görkezilmegi we kesgitlenmegidir. Ýahýanyň Hoş Habarynda Mukaddes Ruh dört gezek “Teselli Beriji” diýlip atlandyrylýar, birinji Ýahýada bolsa bir gezek duş gelýär, emma ol ýerde bu söz “araçy” diýip terjime edilýär. Täze Ähtde başga hiç ýerde ol ýokdur.
Köne Ähtde „rahatlandyryjy” diýip terjime edilen bir ýewreý sözi bar; ol Wagyzçy 4:1-de hem-de Ýeremýanyň agylary 1:9 we 1:16-da şeýle terjime edilendir. Şol üç salgynyň hemmesi ezijileriň Hudaýyň halkyny ezendigini we olaryň özlerini tapan muşakgatynda hem-de lapykeçliginde olara goldaw berjek hiç bir rahatlandyryjynyň ýokdugyny görkezýär.
Mukaddes Ruhuň “Teselli Beriji” hökmünde tanadylmagy, Isanyň şägirtleri birnäçe sagatdan soň öňde duran beýik lapykeçlige taýýarlamaga çalyşýan parçasynda ýerleşdirilendir. Şol mazmunda Ol, hatda Öz ýoklugynda hem, Mukaddes Ruhuň olara teselli bermek üçin gatnaşjakdygyny nygtaýar. Isanyň Mukaddes Ruhu Teselli Beriji babatda tanatmagynda, Ol Teselli Berijiniň ýerine ýetirjek işiniň aýratynlyklaryny anyk görkezýär.
Isanyň Öz gidişi we gaýdyp gelişi baradaky gaýtalanyp aýdýan sözleri, hut şol meseläni bu bölegiň esasy mowzugy taýdan sanawyň iň başyna çykarýar.
Ýahýa 14:2–4, 18, 19, 28; 16:5–7, 10, 28; 17:11–13 aýatlar on gyzyň tymsalyndaky egleniş wagtyna gönüden-göni degişli aýatlardyr. Öňki aýatlar bilen birlikde aşakdaky parça hem goşulýar; ol gaýtalama arkaly egleniş wagtyny nygtaýar, sebäbi “Reb uly ähmiýeti bolmadyk zatlary gaýtalamaýar.”
Az wagtan soň, siz Meni görmersiňiz; ýene-de az wagtan soň bolsa, Meni görersiňiz, çünki Men Ata gidýärin. Şonda onuň käbir şägirtleri öz aralarynda diýişdiler: «Onuň bize aýdýan zady näme: “Az wagtan soň, siz Meni görmersiňiz; ýene-de az wagtan soň bolsa, Meni görersiňiz”; hem-de: “Çünki Men Ata gidýärin” diýýäni nämedir?» Şeýlelikde olar diýdiler: «Onuň “az wagt” diýýäni näme? Biz onuň näme diýýändigine düşünemzok». Isa bolsa olaryň Özünden soramak isleýändiklerini bilip, olara diýdi: «Men size: “Az wagtan soň, siz Meni görmersiňiz; ýene-de az wagtan soň bolsa, Meni görersiňiz” diýdim diýip, öz araňyzda şony sorag edýäňizmi? Dogrusyny, dogrusyny size aýdýaryn: siz aglarsyňyz we nala çekersiňiz, emma dünýä şatlanar; siz gaýgy çekersiňiz, emma siziň gaýgyňyz şatlyga öwrüler. Aýal dogurýan wagty hasrat çekýär, çünki onuň sagady gelip ýetendir; emma çagany dünýä inderenden soň, dünýäde bir ynsan dünýä inendigi baradaky şatlyk sebäpli, ol indi çekýän azabyny ýatlamaýar. Şeýlelikde, siz hem indi gaýgy çekýärsiňiz; emma Men sizi ýene görerin, ýüregiňiz şatlanar, we siziň şatlygyňyzy hiç kim sizden alyp bilmez». Ýahýa 16:16–22.
On dördünji bapdan on ýetinji baba çenli azyndan ýigrimi bir aýat şägirtleriň Mesihiň dolanyp gelmegine garaşmaly boljak wagt döwrüni görkezýär. Ol wagt döwri Mesihiň ölüminden başlanar we Onuň Atasynyň ýanyndan dolanyp gelşine çenli dowam ederdi. Olar Onuň dolanyp gelmegine garaşmaly bolan wagt, on gyzyň tymsalyndaky egleniş döwrüni alamatlandyrýar. Emmausa barýan şägirtler baradaky Lukanyň beýan edişindäki ýaly, haçdaky lapykeçlik hem pygamberlik taýdan ilkinji lapykeçlikden soň gelýän egleniş döwrüniň başlangyjyny öňden şekillendirýär.
Mukaddes Kitabyň ilkinji kitabynyň ilkinji böleginde ýaradylşygyň wakasyny tapýarys we asman üçlüginiň üç şahsyny tanaýarys. Mukaddes Kitabyň soňky kitabynyň ilkinji böleginde hem asman üçlüginiň üç şahsyny tapýarys. Garalyp geçilýän şol dört bapda hem asman üçlüginiň üç şahsyny tapýarys. Bu hakykaty ykrar etmek bize Ýahýanyň şol dört babyny Gelip çykyş kitabynyň birinji bap, birinji aýatyndan ikinji bap, üçünji aýatyna çenli bolan pygamberlik çyzygynyň, şeýle hem Ylham kitabynyň birinji bap, birinji aýatdan on birinji aýatyna çenli bolan pygamberlik çyzygynyň üstüne ýerleşdirmäge mümkinçilik berýär.
Bu parçarda Isa Tomasa şeýle diýýär: kim Isany gören bolsa, Atany-da görendir. Şeýle hem bu bölek Mesihiň şägirtleri Öz huzury bilen teselli berýän Şahsyýetdigini, ýöne Ol gidende, “başga” bir “Teselli Berijini” iberjekdigini hem görkezýär. Mukaddes Ruh Teselli Berijidir, emma Mesih hem Teselli Beriji bolupdy.
Eger siz Meni tanan bolsaňyz, Meniň Atamy hem tanardyňyz; indi bolsa Ony tanaýarsyňyz we Ony gördüňiz». Filip Oňa: «Ýa Reb, bize Atany görkez, şol bize ýeterlikdir» diýdi. Isa oňa şeýle diýdi: «Eý Filip, Men siziň bilen şunça wagt boldum, sen bolsa heniz Meni tanamadyňmy? Meni gören Ataýy görendir; onda nädip: “Bize Atany görkez” diýýärsiň?» Ýahýa 14:7–9.
Tomas, Adventizm içindäki asman üçlüginiň özara gatnaşygy baradaky şaýatlygy kabul etmekden ýüz öwrenleri görkezýär, olar, belki-de, şol hakykaty goldaýan şaýatlyklary gaýtalap-gaýtalap okandyklaryna garamazdan.
Men Atadan dileg ederin, Ol size başga bir Teselli Berijini berer, Ol ebedilik Siziň bilen galsyn; ýagny hakykat Ruhuny; dünýä Ony kabul edip bilmez, çünki Ony ne görýär, ne-de tanaýar; emma Siz Ony tanaýarsyňyz; çünki Ol Siziň araňyzda ýaşaýar we Siziň içiňizde bolar. Men sizi tesellisiz galdyrmaryn: Men Size gelerin. Az salymdan dünýä Meni indi görmez; emma Siz Meni görersiňiz: çünki Men ýaşaýaryn, Siz hem ýaşarsyňyz. Ýahýa 14:16–19.
Eger biz Isany gören bolsak, Atany hem gören bolýarys. Isa “Teselli Berijidir”, Mukaddes Ruh bolsa “başga bir Teselli Beriji”. Eger biz Isany gören bolsak, Atany hem gören bolýarys we Teselli Berijini hem gören bolýarys. Mukaddes Kitapda “teselli beriji” sözi bäş gezek ulanylýar, olaryň ählisini resul Ýahýa ulanýar. Bäşinji salgylanmada bu söz “şepagatçy” diýlip terjime edilýär.
Eziz perzentlerim, günä etmersiňiz diýip, men bulary size ýazýaryn. Eger-de biri günä etse, Atanyň huzurynda bizim bir Şepagatçymyz bar — adalatly Isa Mesih. 1 Ýahýa 2:1.
Kimdir biri günä etse, bizde Täzelleýji, ýagny adyl Isa Mesih bardyr. Ýaqlawçy günäkäriň hatyrasyna ara düşýän kişidir. Pawlus Isanyň işini biziň Ýaqlawçymyz hökmünde kesgitleýär.
Höküm edýän kimdir? Ölen, has dogrusy, direlen, Hudaýyň sagynda oturan we biziň üçin hem şepagat edýän Mesihdir. Rimliler 8:34.
Isa günäkäriň aragatnaşykçysydyr, muňa Onuň teselli berijidigi hem girýär. Şol bapda Pawlus öň hem Mukaddes Ruhuň biziň üçin hem şepagat edýändigini görkezýärdi.
Şonuň ýaly-da, Ruh hem biziň ejizliklerimize kömek edýär; çünki nähili doga etmelidigimizi geregi ýaly bilemzok. Emma Ruh Özi aýdyp bolmajak ah-nalalar bilen biziň üçin şepagat edýär. Ýürekleri barlaýan bolsa Ruhuň niýetiniň nämedigini bilýär, sebäbi Ol mukaddesler üçin Hudaýyň erkine görä şepagat edýär. Rimliler 8:26, 27.
Isa bilen Mukaddes Ruh ikisi-de Teselli Beriji diýlip tanalýar, şonuň üçin olaryň ikisi-de biziň üçin araçylyk edýän goragçylardyr. Göz öňünde tutýan Ýahýa kitabynyň şu böleginde asman üçlüginiň üç Şahsy hem ählisi görkezilýär, we bu bölek Mukaddes Kitabyň birinji kitabynyň ilkinji şaýatlygy hem-de Mukaddes Kitabyň soňky kitabynyň ilkinji şaýatlygy bilen bile getirilende, Hudaýlygyň üç Şahsynyň özara gatnaşyklary we işi baradaky nur has-da aýdyňlaşýar.
Ata Ýerdäki zatlar arkaly beýan edilip bilinmez. Ata Hudaýlygyň bütin dolulygyny bedende özünde jemleýändir we pany göz üçin görünmezdür. Ogul Hudaýlygyň bütin dolulygynyň aýan edilmegidir. Hudaýyň Sözi Ony «Onuň şahsyýetiniň anyk keşbi» diýip yglan edýär. «Çünki Hudaý dünýäni şeýle söýdi welin, Öz ýeketäk doglan Ogluny berdi; Oňa ynanýan her bir adam heläk bolman, ebedi ýaşaýşa eýe bolsun». Ine, bu ýerde Atanyň şahsyýeti görkezilýär.
Mesih göge ýokary göterilenden soň ibermegi wada eden Tesellediji, Hudaýlygyň bütin dolulygyndaky Ruhdur; Ol Mesihi şahsy Halasgär hökmünde kabul edip, Oňa iman edýänleriň hemmesine ylahy merhemetiň gudratyny aýan edýär. Gökdäki üçlügi emele getirýän üç diri Şahsyýet bar. Şu üç Gudratyň adyna — Ata, Ogul we Mukaddes Ruh — diri imany bilen Mesihi kabul edýänler çokundyrylýar, we bu Gudratlar Mesihde täze durmuşy ýaşamak ugrundaky tagallalarynda göge boýun egýänler bilen hyzmatdaşlyk ederler.
“Günäkär näme etmeli? — Mesihe iman etmeli. Ol Mesihiň mülküdir, Hudaýyň Oglunyň gany bilen satyn alnypdyr. Synag we imtihan arkaly Halasgär adamzat neslini günäniň gulçulygyndan halas etdi. Şeýle bolsa, günäden gutulmak üçin biz näme etmeli? — Günäni bagyşlaýjy Halasgär hökmünde Reb Isa Mesihe iman etmeli. Günäsini boýun alýan we ýüregini peseldýän adam bagyşlanyşy kabul eder. Isa günäni bagyşlaýjy Halasgär bolşy ýaly, çäksiz Hudaýyň ýeke-täk doglan Ogludyr hem. Bagyşlanan günäkär günäden Halas edijimiz bolan Isa Mesih arkaly Hudaý bilen ýaraşýar. Mukaddeslik ýolunda galyp, ol Hudaýyň merhemetiniň raýatydyr. Oňa doly halas boluş, şatlyk we parahatlyk, şeýle hem Hudaýdan gelýän hakyky hikmet berilýär.”
Isa Mesihiň günäni örtýän ganyna bolan iman bagyşlanmagyň kepilligidir. Mesih ähli günäni tämizläp aýryp biler. Şol güýje günden-güne sada daýanmak adam serişdesine bu soňky günlerde jany günäniň gulçulygyndan nämeleriň gorap saklajakdygyny saýgarar ýaly ýiti hikmet berer. Iman we doga arkaly, Mesih baradaky bilim üsti bilen, ol öz halaslygyny amala aşyrmalydyr.
Mukaddes Ruh bizi ähli hakykaty tanaýar we şoňa ugrukdyrýar. Hudaý Öz ýeketäk doglan Ogluny berdi, Oňa iman eden her bir adam heläk bolman, ebedi ýaşaýa eýe bolsun diýip. Mesih günäkäriň Halasgäridir. Mesihiň ölümi günäkärleri satyn alyp gutardy. Bu biziň ýeke-täk umydymyzdyr. Eger biz öz-özümi doly tabşyrsak we Mesihiň fazyletlerini amal etsek, ebedi ýaşaýşyň baýragyny alarys.
“«Ogluna ynanýan, Atany hem bardyr». Ata we Ogluna üznüksiz iman edýän adam Ruhy hem bardyr. Mukaddes Ruh onuň teselçisidir, we ol hiç wagt hakykatdan daşlaşmaýar.” Bible Training School, 1-nji mart, 1906.
Asmandaky üçlügiň işiniň we gatnaşygyň goşmaça nuryndan başga, şol aýatda asmandaky üçlügiň görkezilmegi bu dört babyň häzir Ýahuda taýpasynyň Arslany tarapyndan möhri açylýan habar bilen sazlaşdyrylmalydygyna şaýatlyk edýär.
Emmaus şägirtleriniň hekaýasyndaky şaýatlyk, haçdan soň gelen lapykeçlik we gijä galma döwrüniň birinji lapykeçlikden soň gelýän lapykeçlik we gijä galma döwrüni aňladýandygyny kesgitleýän üç şaýatlygy aňladýar. Ýene bir şaýatlyk bar, ol Ýahýanyň dört babynda görkezilen taryhyň birinji lapykeçligiň ýagdaýlaryny aňladýandygyny tassyklaýar.
Ýaradylşyk hekaýasynyň soňky aýaty — Hudaýyň Sözünde agzalýan ilkinji hakykat bolan şol hekaýa — üç söz bilen tamamlanýar, we şol sözleriň her biri hakykat diýen sözi emele getirýän üç harpyň birinden başlanýar hem-de bu dogry tertipde bolýar. Tekwiniň ýaradylşyk hekaýasy: “Başlangyçda” diýen sözler bilen başlanýar we “Hudaý ýaratdy we etdi” diýen üç söz bilen tamamlanýar.
Şol üç sözüň ilkinji harplary birleşdirilende “hakykat” sözi emele gelýär. Ýaradylyş baradaky hekaýa “başlangyç” bilen başlanýar we Alfa bilen Omegany aňladýan harplar arkaly nyşanlaýyn görkezilen söz bilen tamamlanýar. Şeýle hem, Mukaddes Kitabyň soňky kitabynyň giriş bölüminde Isa iki gezek Alfa we Omega, başlangyç we ahyr, ilkinji we soňky hökmünde görkezilýär. Alfa bilen Omegany aňladýan şol üç harp, Ýahýadaky şol parçanyň Ýaradylyşyň başyndaky pygamberlik hatary we Ylhamyň başyndaky pygamberlik hatary bilen bir ýere getirilmeli digine ýene bir şaýatlyk berýär. Ol şaýatlyk Teselli Berijiniň işiniň beýan edilişinde ykrar edilýär. Teselli Berijiniň işi şol bir üç ýewreý harp arkaly aňladylan üç basgançakly işdir. Alfa we Omeganyň möhri, synag möhletiniň ýapylmagynyň öň ýanynda açylýan Isa Mesihiň Ylhamy habarynyň çäginde bu dört baby öz ornuna ýerleşdirmäge bize mümkinçilik berýär.
Ýedi ýyldyrym dört aýratyn ýolnyşanyny (wagtdaky nokatlary) we Ýeri Onuň şöhraty bilen ýagtyltjak perişdäniň inişiniň ýolnyşany bilen başlanýan üç aýratyn wagt döwrüni aňladýar. Ol ýolnyşan wagtdaky bir nokatdy. Ikinji ýolnyşan (wagtdaky nokat) birinji lapykeçlikdir, ol gijä galma wagty döwrüni başladýar. Gijä galma wagty üçünji ýolnyşana (wagtdaky nokada) eltýär; şol ýerde bir hakykat möhürden açylýar we bu bir hereketi döredýär. Ol hereket höküm hökmünde şekillendirilen dördünji ýolnyşanda (wagtdaky nokatda) tamamlanýar. Şol dört ýolnyşan hem-de üç wagt döwriň her biri bir ýyldyrymy aňladýar we jemi ýedi ýyldyrymy düzýär. Olar şeýle hem dört-üç utgaşygyny aňladýar.
Öňki makalalarda biz ýedi ýygnagyň, ýedi möhüriň we ýedi surnaýyň irki öňdebaryjylaryň düşünjesinde “dört-üç birleşigini” ykrar edýändigini görkezdiris. Ilkinji dört ýygnak, möhür we surnaý soňky üç ýygnakdan, möhürden we surnaýdan aýratyn tapawutlanýar. Ýedi gürrüldi dört ýol belgini aňladýar, emma şol dört ýol belgisiniň içinde üç wagt döwri bar. Ylahi “dört we üç” birleşigi, Ylham kitabynda üç şaýadyň (ýygnaklar, möhürler we surnaýlar) esasynda berkidilendir, we şol şaýatlar Ylham kitabynyň ýedi gürrüldisindäki “dört we üç” birleşiginiň dogrulygyna şaýatlyk edýärler.
Şeýle-de taryhyň ýedi gürleme bilen şekillendirilýän çyzygynyň içinde, ýedi gürleme hökmünde görkezilen nyşandan tapawutly bolan üç sany ýol belgisine eýe başga bir gizlin we aýratyn pygamberlik çyzygy hem ornaşdyrylandyr. Şonuň üçin, ýedi gürlemäniň pygamberlik gatnaşygy bilen häzir möhri açylýan gizlin taryhy göz öňünde tutanymyzda, ýedi gürlemäniň dört ýol belgisini (wagtyň nokatlaryny), gizlin taryhyň bolsa üç ýol belgisini (wagtyň nokatlaryny) görkezýändigini görýäris. Ybadathanalara, möhürlere, surnaýlara we gürlemelere meňzeş görnüşde, gizlin taryh ýedi gürlemäniň dört ýol belgisi bilen baglanyşykly üç ýol belgisini aňladýar. Gizlin taryh hem üç-dört utgaşygyny özünde saklaýar.
Ýedi güwreldiniň içinde gizlenen ýaşyryn taryhda, hersi hem “wagtyň bir nokady” bolan üç aýratyn ýolbelligi bardyr, we şol üç ýolbelgisiniň birinjisi bilen soňkusy lapykeçligi aňladýar. Birinji we ikinji ýolbellikleriň arasynda aýratyn bir “wagt döwri”, şeýle hem ikinji we üçünji wagtyň nokatlarynyň arasynda aýratyn bir “wagt döwri” bardyr. “Lapykeçlik” sözi duşuşyk wagtynyň sypdyrylmagy düşünjesinden kemala gelip, öz kesgitlemesinde wagtyň bir nokadyna berilýän nygtaýşy hem özünde saklaýar. Gije ýary hem belli bir wagtdyr. Bu ýaşyryn taryh iki wagt döwri — egleniş wagty we ýedinji aý hereketi — bilen biri-birinden aýrylan üç wagtyň nokady arkaly görkezilýär.
Gizlin taryhyň ilkinji ýolbelgisi bir göwnüçökgünligi görkezýär, iň soňky ýolbelgisi hem şonuň ýaly bir göwnüçökgünligi görkezýär. Şonuň üçin ilkinji göwnüçökgünlikden tä iň soňky göwnüçökgünlige çenli ähli reforma çyzyklarynda bolşy ýaly şol bir üç ädimi özünde saklaýan gizlin pygamberlik çyzygy bar. Ol şeýle hem Alfa bilen Omeganyň möhürini göterýär, çünki “hakykat” sözüni emele getirýän üç harp göwnüçökgünlik bilen başlanýan we tamamlanýan üç ýolbelgisine laýyk gelýär. Ýedi gümmürdi içindäki şol gizlin taryh häzirki wagtda Ýahuda taýpasynyň Arslany tarapyndan açylýan hakykatdyr.
Seredýän Ýahýa kitabynyň bölümi öňki bapda Rebbiň Agşamlyk Nahary bilen girizilýär; bu bolsa şol dört babyň habarynyň iýilmelidigini nygtaýar. Şol dört bap Getsemanä tarap ýöriş bilen tamamlanýar. Wakalaryň beýan edilşi iýişden başlap, haça çekiliş krizisi başlanýança dowam edýän hereketiň dowamynda bolup geçýär. Pygamberlik taýdan bu dört babyň ýagdaýy, höküm başlanmazyndan öň iýilmeli bolan soňky habary kesgitleýär. Hökümüň ýapylmagyna alyp barýan habar, Ylham kitabynda möhri açylýan habardyr; ol hem höküm ýapylmazyndan edil öň açylýar.
Şägirtler bilen Isa pygamberlik taryhynyň şeýle bir nokadyndadyrlar welin, olara gijä galma wagty barada habar berilýär. Millerit taryhynda Reb Gijäniň ýarysyndaky gykylygyň habaryna düşünje emele getirmek üçin Öz elini çekip aldy, emma Samuel Snow-nyň habaryny döreden şol düşünje Milleritlere olaryň on gyzyň gijä galma wagtyndadyklaryny hem habar berdi. Şägirtler ýaňysoňky Agşamyň naharyny iýipdiler, we olar habary siňdirip barýarkalar, Mesih Ýahýanyň dört babynda gijä galma wagtyny düşündirdi.
Samuel Snow-yň düşünjesi, Gijeki agy (Midnight Cry) habary hökmünde beýan edilen jemleýji düşünjäni ösdürip ýetişdiren makalalar tapgyry arkaly resminamalaşdyrylyp bilner. Onuň habary ösüş tapgyrynda bolýan mahaly, ol bu habary lager ýygnaklarynyň birnäçesinde hem beýan etdi. Lager ýygnaklaryna alyp baran makalalar tapgyry ahyrsoňy ony alty gün dowam eden Exeter lager ýygnagyna getirdi. Pygamberlik taýdan, Gijeki agy habary belli bir wagtyň dowamynda kem-kemden ösdürilip ýetişdirilýär. Johnyň dört baby bu habaryň ösdürilip ýetişdirilýän pygamberlik taryhynda bolup geçýär.
Ýahýanyň dört babynda biz Mukaddes Ruhuň işiniň üç ädim hökmünde kesgitlenendigini görýäris: günä barada ynandyrmak, dogrulyk barada ynandyrmak we höküm barada ynandyrmak. Bu üç ädim, ýedi gürrüldiniň içinde ýerleşdirilen gizlin taryhyň hem üç ýol belgisi bolup durýar.
Şeýle-de bolsa, Men size hakykaty aýdýaryn: Meniň gitmegim siziň üçin peýdalydyr; çünki Men gitmesem, Teselli Beriji size gelmez; emma Men gitsem, Ony size ibererin. Ol gelende, dünýäni günä, dogrulyk we höküm barada ýazgarar: günä barada — sebäbi olar Maňa iman etmeýärler; dogrulyk barada — sebäbi Men Öz Atamyň ýanyna gidýärin, siz hem Meni indi görmersiňiz; höküm barada — sebäbi bu dünýäniň hökümdary höküm edildi. Size aýtjak zatlarym entek köp, emma siz häzir olary göterip bilmersiňiz. Emma hakykat Ruhy gelende, Ol sizi ähli hakykata ýol görkezer; çünki Ol Özünden sözlemez, eýsem näme eşitse, şony sözlär we geljek zatlary size bildirər. Ol Meni şöhratlandyrar, çünki Menden alanyny size mälim eder. John 16:7–14.
Millerit taryhynda Isa Gijeki çagyryşda gijikdirme döwrüni tamamlamak üçin dolanyp gelmedi. Ol Öz elini çekdi we Mukaddes Ruhu dökdi ýa-da iberdi. Teselli beriji hökmünde görkezilen Mukaddes Ruh lapykeçligi dargatmak üçin geldi. Ol saýlanan, emma başa barmadyk öňünden aýdylyşyň lapykeçligi sebäpli aljyran adamlara teselli bermek üçin geldi.
Öň hem biz resul Ýahýanyň, Ezekieliň we Ýeremiýanyň agyzda bal kimin süýji bolan kiçi kitaby iýýändikleri bilen şekillendirilýändigini belläp geçipdik. Şol üç pygamberiň arasynda köplenç gözden salynýan, maksatly bir tapawut bar.
Hezekiel, kiçijik kitaby iýenleri suratlandyrmak üçin ulanylýar we olara Hudaýyň imandan dänen ybadathanasyna äkidilmeli habar berilýär. Hezekiel iýilýän kitabyň soňra ýerine ýetirilmeli işi kesgitleýändigini aňladýar. Ol Hudaýyň öňki saýlanan halkyna berlen habary wekilçilik edýär. Onuň habary öňki saýlanan halky oda niýetlenen daňylara baglaýan zatdyr. Ýahýanyň dört babynda Isa Hezekieliň işiniň maksadyny kesgitleýär.
Size aýdan sözümi ýadyňyzda saklaň: gul öz hojaýynyndan beýik däldir. Eger olar Meni yzarladylar bolsa, sizi-de yzarlarlar; eger Meniň sözümi sakladylar bolsa, siziň sözüňizi-de saklarlar. Emma bularyň hemmesini size Meniň adym hatyrasyna ederler, çünki Meni ibereni tanamaýarlar. Eger Men gelip, olar bilen geplemedik bolsam, olaryň günäsi bolmazdy; emma indi olaryň günäsi üçin hiç hili bahanasy ýokdur. Meni ýigrenýän, Meniň Atamy hem ýigrenýändir. Eger Men olaryň arasynda başga hiç kimiň etmedik işlerini etmedik bolsam, olaryň günäsi bolmazdy; emma indi olar hem gördüler, hem-de Meni we Meniň Atamy ýigrenýärler. Emma bu, olaryň kanunynda ýazylan şu sözüň ýerine ýetmegi üçin boldy: “Olar Meni sebäpsiz ýigrenýärler”. Emma Teselli beriji gelende, Ony Atadan size Men ibererin, ýagny Atadan çykýan Hakykat Ruhy, Ol Men hakda şaýatlyk eder. Ýahýa 15:20–26.
Hezekieliň kitaby iýen wagty başlan hyzmaty ret ediljek habaryň yglan edilmegini aňladýar; emma şol ret edilişi olaryň Hudaýy ýigrenýändiginiň we synag möhletleriniň käsesini doly doldurandyklarynyň subutnamasydyr.
Soňra Ol maňa şeýle diýdi: «Eý adam ogly, Men seni Maňa garşy pitne eden pitneçi bir halka, Ysraýyl ogullaryna iberýärin. Olar hem, olaryň atalary hem şu güne çenli Maňa garşy ýazyk etdiler. Çünki olar ýüzsüz çagalar we gatyk ýürekdirler. Men seni olaryň ýanyna iberýärin, sen hem olara: “Reb Hudaý şeýle diýýär” diýersiň. Olar eşitsinler ýa-da boýun towlatsynlar — çünki olar pitneçi öýdür — barybir, olaryň arasynda bir pygamberiň bolandygyny bilerler». Ezekiýel 2:3–5.
Hezekieliň işi öňki äht halkyna garşy şaýatlyk hökmünde boldy; edil Mesiň ownuk-uşak jedel edýän ýehudylara bolan hyzmaty ýaly. Şeýlelikde, Hezekieliň habary öňki äht halkyny haşal otlar kimin bir daňy edip baglaýan, heläkçilik oduna niýetlenen iň soňky duýduryş habarydyr.
“Men soňra üçünji perişdäni gördüm. Meniň ýanymda bolan perişde şeýle diýdi: ‘Onuň işi gorkunçdur. Onuň wezipesi örän elhençdir. Ol bugdaýy haşal otlardan saýlap aýyrmaly, hem-de bugdaýy asman harmany üçin möhürlemeli ýa-da daňyp berkitmeli bolan perişdedir. Bu zatlar bütin aňy, bütin ünsüňi doly eýelemeli.’” Early Writings, 118.
Kiçijik kitaby iýmek bilen şekillendirilýän iş, gudratly perişde elinde kiçijik kitap bilen inende başlanýar. Birinji perişdäniň taryhynda bu 1840-njy ýylyň 11-nji awgustynda bolup geçdi, üçünji perişdäniň taryhynda bolsa bu 2001-nji ýylyň 11-nji sentýabrynda bolup geçdi. Bu seneleriň ikisi-de degişlilikde ikinji bela bilen baglanyşykly Yslamyň ýa-da üçünji bela bilen baglanyşykly Yslamyň pygamberlikleriniň berjaý bolmagyny aňladýar. Şonuň üçin Işaýa ýigrimi ikinji bapda, Filadelfiýalylar we Laodikeýalylar üçin görnüş jülgesindäki krizisi beýan edende, 1840-njy ýylda Protestantizmiň saýlanan halky bolan hem-de 2001-nji ýylda saýlanan halk bolan Adventizmiň wekili bolan Laodikeýalylaryň “okçylar tarapyndan baglanandygyny” görkezýär. Mukaddes Kitabyň pygamberligindäki okçylar Yslamdyr, we Yslam baradaky görnüş 1840-njy ýylda hem-de 2001-nji ýylda berjaý bolanda, öňki saýlanan halk Ýezekil arkaly şekillendirilenleriň hödürlän Yslam pygamberligini ret etdi. Olar şol ýerde we şol wagtda haşal hökmünde baglandylar. Ýezekiliň işi, Isanyň Hudaýa bolan ýigrenç hökmünde görkezýän “günälerini” örtýän “örtügi” aýyrmakdy.
Görüş jülgesiniň ýüki. Saňa indi näme boldy, sen näme üçin bütinleý jaýlaryň üçeklerine çykdyň? Eý, galmagally, gozgalaňly şäher, şatlykly şäher: seniň öldürilenleriň gylyç bilen öldürilenler däldir, uruşda ölenler hem däldir. Seniň ähli hökümdarlaryň bilelikde gaçdylar, ýaýçylar tarapyndan baglandylar; içiňde tapylanlaryň ählisi bilelikde baglandy, olar uzakdan gaçyp gelen bolsalar-da. Işaýa 22:1–3.
Hudaý oglan [Ysmagyl] bilen boldy; ol ulaldy, çölde ýaşady we peýkamçy boldy. Gelip çykyş 21:20.
Görüş ýok ýerde halk heläk bolýar; ýöne kanuny berjaý edýän bagtlydyr. Süleýmanyň pähimleri 29:18.
Ýeremiýa ýer ýüzüni öz şöhraty bilen ýagtyltjak gudratly perişde inende, kitaby iýenleri, emma 1843-nji ýylyň ýerine ýetmedik çaklamasynyň lapykeçligini başdan geçirenleri aňladýar. Ýeremiýa pygamberlik taýdan Hudaýyň ýalan sözländigi hakda oýlanýar. Şol salgylanma Ýeremiýany Habakkukyň ikinji baby bilen baglanyşdyrýar.
Men öz gözegçilik ýerimde durarýn, diňiň üstünde ornaşaryn, Onuň maňa näme diýjekdigine, men ýazgarylamda näme jogap berjegime garap duraryn. Reb maňa jogap berip diýdi: “Görünişi ýaz, ony tagtalaryň üstünde aýdyň et, şonuň üçin ony okaýan ylgap bilsin. Çünki bu görnüş bellenilen wagt üçindir; emma ahyrynda ol sözlär we ýalan sözlemez. Gijä galýan ýaly bolsa-da, oňa garaş; çünki ol hökman geler, gijä galmaz. Ine, tekepbirlenen onuň jany içinde dogry däldir; emma dogruçyl onuň imany bilen ýaşar.” Habakkuk 2:1–4.
Ýahýa 1840-njy ýylyň 11-nji awgustyndan 1844-nji ýylyň 22-nji oktýabryna çenli bolan ähli taryhy özünde jemläp, süýjüligi we ajy göwnüçökgünligi başdan geçirenleri alamatlandyrmak üçin ulanyldy.
Men perişdäniň ýanyna baryp, oňa: «Kiçijik kitaby maňa ber», diýdim. Ol bolsa maňa: «Ony al-da iýip goýber; ol seniň garnyňy ajadar, emma agzyňda bal ýaly süýji bolar» diýdi. Men kiçijik kitaby perişdäniň elinden alyp iýip goýberdim; ol agzymda bal ýaly süýjüdi; emma ony iýen dessime garnym ajady. Ylham 10:9, 10.
Hezekiýel 1840-njy ýylyň 11-nji awgustynda we 2001-nji ýylyň 11-nji sentýabrynda perişde iniş edende başlanan, öňki saýlanan halky baglap tamamlaýan pygamberlik habaryny hödürlemek işini aňladýar.
Emma sen, eý adam ogly, saňa aýdýan zadymy diňle; şol pitneçi öý ýaly pitneçi bolma: agzyňy aç-da, saňa berýän zadymy iý. Men seredip durkam, ine, maňa bir el uzadyldy; onuň içinde bir kitap togalagy bardy; ol ony meniň öňümde ýazdy; ol içinden-de, daşyndan-da ýazylgydy; onuň içinde agy, matam we hasrat ýazylgydy. Soňra Ol maňa şeýle diýdi: Eý adam ogly, tapýan zadyňy iý; bu togalagy iý-de, git, Ysraýyl öýüne sözle. Şonda men agzymy açdym, Ol bolsa şol togalagy maňa iýdirdi. Ol maňa şeýle diýdi: Eý adam ogly, garnyňy iýdir, saňa berýän bu togalagym bilen iç-goşuňy doldur. Şonda men ony iýdim; ol agzymda süýji bal ýalydy. Ezekiel 2:8–3:3.
Ýermeýa 1840-njy ýylyň 11-nji awgustyndan başlap, Ýarygije Gygyryşynyň edil öň ýanyna çenli bolan taryhy aňladýar.
Seniň sözleriň tapyldy, men olary iýdim; Seniň sözüň maňa ýüregimiň şatlygy we guwanjy boldy; çünki men Seniň adyň bilen atlandyryldym, eý Reb, goşunlaryň Hudaýy. Men masgaralaýjylaryň ýygnagynda oturmadym, ne-de şatlanyp gezdim; Seniň eliň sebäpli ýalňyz oturdym; çünki Sen meni gaharlanma bilen doldurdyň. Näme üçin meniň agyrym dowamly, ýaram bolsa bejerilmesiz bolup, sagalmagy ret edýär? Sen meniň üçin düýbünden ýalançy ýaly, kemlik edýän suwlar ýaly boljakmy? Şonuň üçin Reb şeýle diýýär: Eger sen dolansaň, Men seni ýene yzyna getirerin, sen Meniň öňümde durarsyň; eger sen gymmatlyny haramzadadan aýyrsaň, Meniň agzym ýaly bolarsyň; goý, olar saňa dolansynlar; emma sen olara dolanma. Men seni bu halka berk bürünç diwar ederin; olar saňa garşy söweşerler, ýöne saňa üstün çykmazlar; çünki Men seni halas etmek we gutarmak üçin seniň bilen bolaryn, diýýär Reb. Men seni erbetleriň elinden gutararyn we zalymyň elinden halas ederin. Ýermeýa 15:16–21.
Ýermeýa biziň häzirki taryhymyzy we habarymyzy aňladýar. Häzirki habar, Ýermeýa bilen şekillendirilen Hudaýyň halkynyň özleriniň “agyrysynyň” “hemişelik” bolmalydygyny we “ýarasynyň bejerilmesiz”digini, hiç haçan bejerilmeli däl ýara diýip pikir edip, “gahardan” “doldurylan” pursatynda kem-kemden ösdürilýän Ýarygije Gykylygynyň habarydyr. Olar “masgaralaýanlaryň ýygnagyndan” aýrylyşdylar. Olar kitaby ilkinji gezek iýenlerinde we ol olaryň “ýüreginiň şatlygyna” öwrülen wagtyndaky ýaly indi “şatlanmaýarlar”.
Emma şeýle ýagdaýdakylar üçin nesihat bar. “Eger sen dolansaň” we şeýle hem “eger sen gymmatlyny bihaýadan aýyrsaň”, onda Hudaý olaryň ýanyna gaýdyp geler. Bu bölekdäki ýewreýçe “seni ýene getirerin” diýen sözleriň manysy şudur: olar Özüne dolansalar, Hudaý olaryň ýanyna dolanar.
Şonuň üçin özüňizi Hudaýa tabşyryň. Iblise garşy duruň, ol-da sizden gaçar. Hudaýa ýakynlaşyň, Ol-da size ýakynlaşar. Eý, günäkärler, elleriňizi tämizläň; eý, ikiýüzlüler, ýürekleriňizi päkläň. Hasrat çekiň, aglaň we gözýaş döküň; goý, gülküňiz matama, şatlygyňyz hem gaýga öwrülsin. Rebbiň huzurynda özüňizi peseldiň, Ol-da sizi beýgeldip göterer. Ýakup 4:7–10.
Eger olar Hudaýa ýakynlaşsalar, Ol hem olara ýakynlaşar. Eger olar bu zatlary ýerine ýetirseler, onda olar Rebbiň “öňünde durarlar” we Hudaýyň “agzy” bolarlar. Mundan başga-da, Ol Ýeremiýa (bize) Öz halkyny “erbetlere” garşy “berk bürünç diwar” etjekdigini öwredýär; şondan soň bolsa “gorkunçlar” Ýeremiýa arkaly şekillendirilýänlere garşy uruş açarlar. “Erbetler” Danyýeliň Matta kitabyndaky akmak gyzlar baradaky beýanydyr. “Gorkunçlar” bolsa ýekşenbe kanuny krizisiniň dowamynda häzirki zaman Babylonyň üç taraplaýyn birleşigini aňladýar.
Üç pygamberiň güwälikleriniň bary bir taryha ýüzlenýär, emma olar şol bir taryhyň üç dürli tarapyna ýüzlenýärler. Ýeremiýa ilkinji lapykeçligi ýaňy başdan geçiren, ýöne entek Gijäniň Ýarymyndaky Gykylygyň ýol belligine ýetmedik adamlary aňladýar. Biz 2020-nji ýylyň 18-nji iýulyndan bäri şu ýerde bolup gelýäris. Sorag şudur: biz yza dolanarysmy? Eger dolansak, onda Birleşen Ştatlar aždarha ýaly “gürleýän” edil şol wagtda biz Reb üçin “gürläris”.
Ýermeýanyň suratlandyrýan taryhy biziň häzirki taryhymyz bolup, ol ýedi gök gürrüldiniň içindäki gizlenen üç ýol belgisi bilen aňladylýan taryhdyr. Şeýle hem bu, Ýahýadaky parçanyň pygamberlik taýdan ýerleşdirilen taryhydyr, çünki Ýahýadaky dört babyň ünsi mukaddes Ruhuň, ýalana iman edip-etmändigini hem-de şeýle süýji tagam beren habaryň hakykatda şowsuz suwlar bolup-bolmandygyny sorag astyna alýan Ýermeýany teselli bermek işinedir.
Şonuň üçin Ýeremiýa 2001-nji ýylyň 11-nji sentýabryndan başlap, ondan üç ýarym simwoliki günden soň şekillendirilen gijä galma döwrüniň başlan wagty bolan 2020-nji ýylyň 18-nji iýulyna çenli bolan taryhy aňladýar. Men “simwoliki” diýemde, wagt baradaky öňünden aýdylan çaklamany göz öňünde tutamok. Men 2020-nji ýylyň 18-nji iýulynyň iki şaýadyň, ýagny Mukaddes Kitabyň we Pygamberlik Ruhunyň öldürilen, hem-de olaryň jesetleriniň Ylham kitaby on birinji bapda aýdylyşy ýaly üç ýarym gün köçede taşlanyp goýlan wagtydygyny aýdýaryn.
Soňra Men Öz iki şaýadym üçin kuwwat bererin, olar hem jul geýnip, bir müň iki ýüz altmyş gün pygamberlik ederler. Bular ýer ýüzüniň Hudaýynyň huzurynda duran iki zeýtun agajy we iki şemdandyr. Eger kimdir biri olara zyýan ýetirmek islese, olaryň agzyndan ot çykyp, duşmanlaryny ýuwdar; eger kimdir biri olara zyýan ýetirmek islese, ol şu görnüşde öldürilmelidir. Olaryň pygamberlik edýän günlerinde ýagyş ýagmaz ýaly, asmanyň ýapylmagyna ygtyýary bardyr; suwlary gana öwürmäge we islän wagtlarynda ýeri dürli belalar bilen urmaga hem ygtyýary bardyr. Olar öz şaýatlygyny tamamlanlarynda, düýpsüz çukurdan çykýan ýyrtyjy haýwan olara garşy uruş açar, olary ýeňer we öldürer. Olaryň jesetleri ruhy manyda Sodom we Müsür diýlip atlandyrylýan, şeýle hem Rebimiziň haça çüýlenen uly şäheriniň köçesinde ýatar. Halklardan, taýpalardan, dillerden we milletlerden bolan adamlar olaryň jesetlerine üç gün ýarym serederler we olaryň jesetleriniň mazarlara goýulmagyna ýol bermezler. Ýer ýüzünde ýaşaýanlar olar barada şatlanarlar, şady-horram bolarlar we biri-birine sowgat ibererler; çünki bu iki pygamber ýer ýüzünde ýaşaýanlara azap beripdi. Ylham 11:3–10.
Ýeremiýanyň ýagdaýy arkaly görkezilen şaýatlyk lapykeçlikden soňra, ýöne Ýarygije Gygyryşdan öňde ýerleşýär. Ýeremiýa Ýarygije Gygyryşy habarynyň sesi bolup bilmegi üçin, ilki yzyna dolanmalydy. Bu günki biziň ýagdaýymyz hem şudur. Şeýle hem bu, biziň garap çykýan Ýahýadaky dört babyň taryhy ýagdaýydyr, şeýle-de ol ýedi gümmürdiň içindäki gizlin taryh arkaly şekillendirilen taryhdyr.
Eger biz Ýahýanyň dört bapdan ybarat şaýatlygyndaky “Teselli Beriji” bilen baglanyşykly nura seretsek, gürrüňiň 2020-nji ýylyň 18-nji iýuly, lapykeçlik we gijikme wagty, möhüri açylan Gijeki Gygyryş habary hem-de ýetip gelýän Ýekşenbe kanunynyň hökümidir diýen hakykaty tanamak üçin bol sübut tapýarys. Bu baplar gizlin taryhyň pygamberlik gurluşynyň üstünde gurulýar.
Eger biz golaýlap gelýän krizisde Hudaýyň agzy ýaly bolmaly bolsak, onda häzirki işimiz “gymmatlyny haramdan aýryp çykarmak” bolmalydyr; ýa-da Ýakup şol bir işi şeýle kesgitleýşi ýaly, biz “ellerimizi arassalamaly, eý günäkärler; hem-de ýürekleriňizi päklemeli, eý ikiýüzlüler. Gamgyn boluň, aglaň we ýas tutuň: gülküňiz ýasa öwrülsin, şatlygyňyz bolsa gaýgy-gussa öwrülsin. Rebbiň huzurynda özüňizi peseldiň, şonda Ol sizi örän ýakyn geljekde bir baýdak hökmünde ýokary galdyrar.”
Ol halklar üçin bir baýdak diker, Ysraýylyň kowlanlaryny ýygnar we Ýehudanyň pytranlaryny ýeriň dört künjeginden bir ýere jemlär. Işaýa 11:12.
Bu dört baby ara alyp barşymyzy indiki makalada jemläris.