Daniel is identified in chapter ten, as being resurrected from the days of mourning by the three-step process of the everlasting gospel. Gabriel then provides Daniel with the prophetic history of chapter eleven, thus identifying the history of the light of the great River Hiddekel.

Si Daniel ay tinutukoy sa ikasampung kabanata bilang muling ibinangon mula sa mga araw ng pagdadalamhati sa pamamagitan ng tatlong-hakbang na proseso ng ebanghelyong walang hanggan. Pagkatapos ay ipinahayag ni Gabriel kay Daniel ang propetikong kasaysayan ng ikalabing-isang kabanata, sa gayo’y itinutukoy ang kasaysayan ng liwanag ng dakilang Ilog Hiddekel.

“There is need of a much closer study of the Word of God. Especially should Daniel and the Revelation have attention as never before in the history of our work. We may have less to say in some lines, in regard to the Roman power and the papacy, but we should call attention to what the prophets and the apostles have written under the inspiration of the Spirit of God. The Holy Spirit has so shaped matters, both in the giving of the prophecy, and in the events portrayed, as to teach that the human agent is to be kept out of sight, hid in Christ, and the Lord God of heaven and His law are to be exalted.

Kailangan ang higit na masusing pag-aaral ng Salita ng Diyos. Lalo na ang aklat ni Daniel at ang Apocalipsis ay nararapat bigyan ng pansin sa antas na hindi pa naganap kailanman sa kasaysayan ng ating gawain. Maaaring mas kaunti ang ating sasabihin sa ilang aspekto hinggil sa kapangyarihang Romano at sa Papasiya, ngunit nararapat nating itawag ang pansin sa mga sinulat ng mga propeta at ng mga apostol sa ilalim ng inspirasyon ng Espiritu ng Diyos. Gayon hinubog ng Banal na Espiritu ang mga bagay-bagay, maging sa pagkakaloob ng propesiya at sa mga kaganapang inilalarawan, upang ituro na ang taong kasangkapan ay dapat ipanatiling nakalingid, nakatago kay Cristo, at ang Panginoong Diyos ng langit at ang Kanyang kautusan ang siyang dapat dakilain.

“Read the book of Daniel. Call up, point by point, the history of the kingdoms there represented. Behold statesmen, councils, powerful armies, and see how God wrought to abase the pride of men, and lay human glory in the dust. God alone is represented as great. In the vision of the prophet He is seen casting down one mighty ruler and setting up another. He is revealed as the monarch of the universe, about to set up His everlasting kingdom—the Ancient of days, the living God, the Source of all wisdom, the Ruler of the present, the Revealer of the future. Read and understand how poor, how frail, how short-lived, how erring, how guilty, is man in lifting up his soul unto vanity.

Basahin ang aklat ni Daniel. Balik-tanawin, isa-isa, ang kasaysayan ng mga kahariang inilarawan doon. Masdan ang mga estadista, ang mga kapulungan, ang makapangyarihang mga hukbo, at tingnan kung paanong kumilos ang Diyos upang ibaba ang kapalaluan ng mga tao at ilugmok sa alabok ang kaluwalhatian ng tao. Ang Diyos lamang ang ipinakikitang dakila. Sa pangitain ng propeta ay nakikita Siyang ibinabagsak ang isang makapangyarihang pinuno at nagtatalaga ng panibago. Ipinahahayag Siya bilang Hari ng sansinukob, na malapit nang itatag ang Kanyang walang hanggang kaharian—ang Matanda sa mga Araw, ang Diyos na buhay, ang Bukal ng lahat ng karunungan, ang Namumuno sa kasalukuyan, ang Nagpapahayag ng hinaharap. Basahin at unawain kung gaano kadukha, kahina, kaikli ang buhay, kadaling maligaw, at kung gaano makasalanan ang tao kapag itinataas niya ang kanyang kaluluwa sa kawalang-kabuluhan.

“The Holy Spirit through Isaiah points us to God, the living God, as the chief object of attention—to God as revealed in Christ. ‘Unto us a child is born, unto us a son is given: and the government shall be upon His shoulder: and His name shall be called Wonderful, Counsellor, The mighty God, The everlasting Father, The Prince of Peace’ [Isaiah 9:6].

Sa pamamagitan ni Isaias, itinuturo tayo ng Espiritu Santo sa Diyos, ang buhay na Diyos, bilang pangunahing tuon ng ating pansin—sa Diyos ayon sa pagkakahayag kay Cristo. “Sa atin ay ipinanganak ang isang bata, sa atin ay ibinigay ang isang anak: at ang pamamahala ay maaatang sa Kaniyang balikat: at ang Kaniyang pangalan ay tatawaging Kamangha-mangha, Tagapayo, Makapangyarihang Diyos, Walang-hanggang Ama, Prinsipe ng Kapayapaan” [Isaias 9:6].

The light that Daniel received direct from God was given especially for these last days. The visions he saw by the banks of the Ulai and the Hiddekel, the great rivers of Shinar, are now in process of fulfillment, and all the events foretold will soon have come to pass.” Manuscript Releases, volume 16, 333, 334.

Ang liwanag na tuwirang tinanggap ni Daniel mula sa Diyos ay ibinigay partikular para sa mga huling araw na ito. Ang mga pangitaing nakita niya sa tabi ng mga pampang ng Ulai at ng Hiddekel, ang mga dakilang ilog ng Shinar, ay ngayo’y kasalukuyang natutupad, at ang lahat ng mga pangyayaring nauna nang ipinahayag ay malapit nang maganap. Manuscript Releases, tomo 16, 333, 334.

The Holy Spirit “so shaped matters” in the giving of the prophecy “and events” of Daniel’s last vision that the first chapter (ten), represents the experience of God’s people in the latter days, as does the last chapter (twelve). The shaping of those three chapters that make up the light of the Hiddekel River, that “was given especially for these last days,” was designed to bear the three-step definition of “truth.” In the first agreeing with the last, and the middle representing rebellion, we have not only the structure of the Hebrew word “truth,” which was created by the first, thirteenth and last letter of the Hebrew alphabet, but we also see the signature of Alpha and Omega.

Ang Espiritu Santo ay “nag-anyo ng mga bagay-bagay” sa pagkakaloob ng propesiya at ng “mga pangyayari” ng huling pangitain ni Daniel sa paraang ang unang kabanata (sampu) ay kumakatawan sa karanasan ng bayan ng Diyos sa mga huling araw, gaya rin ng huling kabanata (labindalawa). Ang pagkakaanyo ng tatlong kabanatang iyon na bumubuo sa liwanag ng Ilog Hiddekel, na “ibinigay lalo na para sa mga huling araw na ito,” ay pinanukalang magtaglay ng tatlong-hakbang na pakahulugan ng “katotohanan.” Sa unang sumasang-ayon sa huli, at sa gitna na kumakatawan sa paghihimagsik, taglay natin hindi lamang ang kayarian ng salitang Hebreo para sa “katotohanan,” na binuo ng una, ikalabintatlo, at huling titik ng alpabetong Hebreo, kundi nakikita rin natin ang lagda ng Alpha at Omega.

Daniel chapter ten identifies the one hundred and forty-four thousand who understand both the “chazon” vision of the twenty-five hundred and twenty years, and the “mareh” vision of the twenty-three hundred years. Not only do they understand those two visions, but they possess the experience of justification by faith that is produced by the feminine and causative “marah” vision of “the appearance”.

Tinutukoy ng ika-sampung kabanata ng aklat ni Daniel ang isang daan at apatnapu’t apat na libo na nakauunawa sa kapuwa pangitaing “chazon” ng dalawang libo limandaan at dalawampung taon, at sa pangitaing “mareh” ng dalawang libo tatlong daang taon. Hindi lamang nauunawaan nila ang dalawang pangitaing iyon, kundi taglay din nila ang karanasan ng pagpapawalang-sala sa pamamagitan ng pananampalataya na ibinubunga ng pambabae at kausatibong pangitaing “marah” ng “ang pagpapakita”.

“For the mind and the soul, as well as for the body, it is God’s law that strength is acquired by effort. It is exercise that develops. In harmony with this law, God has provided in His word the means for mental and spiritual development.

Para sa isipan at sa kaluluwa, gayundin sa katawan, ito ang batas ng Diyos: ang kalakasan ay nakakamit sa pamamagitan ng pagsisikap. Ang pagsasanay ang nagpapaunlad. Kaayon ng batas na ito, inilaan ng Diyos sa Kaniyang Salita ang mga kaparaanan para sa pag-unlad na pangkaisipan at espirituwal.

“The Bible contains all the principles that men need to understand in order to be fitted either for this life or for the life to come. And these principles may be understood by all. No one with a spirit to appreciate its teaching can read a single passage from the Bible without gaining from it some helpful thought. But the most valuable teaching of the Bible is not to be gained by occasional or disconnected study. Its great system of truth is not so presented as to be discerned by the hasty or careless reader. Many of its treasures lie far beneath the surface, and can be obtained only by diligent research and continuous effort. The truths that go to make up the great whole must be searched out and gathered up, ‘here a little, and there a little.’ Isaiah 28:10.

Taglay ng Bibliya ang lahat ng simulain na kailangang maunawaan ng mga tao upang maihanda sila, alinman para sa buhay na ito o para sa darating na buhay. At ang mga simulaing ito ay maaaring maunawaan ng lahat. Walang sinumang may diwang nagpapahalaga sa mga aral nito ang makababasa ng kahit isang talata ng Bibliya nang hindi tumatanggap mula rito ng isang makatutulong na kaisipan. Ngunit ang pinakamahalagang turo ng Bibliya ay hindi matatamo sa paminsan-minsan o hindi magkakaugnay na pag-aaral. Ang dakilang sistema ng katotohanan nito ay hindi inilahad sa paraang madaling matalos ng mambabasang padalos-dalos o pabaya. Marami sa mga kayamanan nito ay nakatago sa malalim na kailaliman, at makakamtan lamang sa pamamagitan ng masikap na pagsasaliksik at patuloy na pagsisikap. Ang mga katotohanang bumubuo sa dakilang kabuuan ay kailangang saliksikin at tipunin, “dito kaunti, at doon kaunti.” Isaias 28:10.

“When thus searched out and brought together, they will be found to be perfectly fitted to one another. Each Gospel is a supplement to the others, every prophecy an explanation of another, every truth a development of some other truth. The types of the Jewish economy are made plain by the gospel. Every principle in the word of God has its place, every fact its bearing. And the complete structure, in design and execution, bears testimony to its Author. Such a structure no mind but that of the Infinite could conceive or fashion.

Kapag sa gayong paraan sinaliksik at pinagsama-sama, matatagpuang ganap na nagkakatugma ang mga ito sa isa’t isa. Ang bawat Ebanghelyo ay karugtong ng iba, bawat propesiya ay paliwanag ng isa pa, bawat katotohanan ay pagpapalawig ng iba pang katotohanan. Ang mga tipo ng kaayusang Hudyo ay ginagawang maliwanag ng Ebanghelyo. Bawat alituntunin sa salita ng Diyos ay may sariling lugar, bawat katunayan ay may nararapat na kaugnayan. At ang ganap na estruktura, sa disenyo at sa pagsasakatuparan, ay nagpapatotoo sa May-akda nito. Ang gayong estruktura ay hindi maiisip ni mahuhubog ng alinmang isipan kundi ng sa Walang-hanggan.

“In searching out the various parts and studying their relationship, the highest faculties of the human mind are called into intense activity. No one can engage in such study without developing mental power.

Sa pagsasaliksik sa iba’t ibang bahagi at sa pag-aaral ng kanilang ugnayan, ang pinakamataas na mga kapangyarihan ng pag-iisip ng tao ay napupukaw at ginaganyak tungo sa masidhing pagkilos. Walang sinuman ang makapagsasagawa ng gayong pag-aaral nang hindi napauunlad ang kapangyarihang pangkaisipan.

“And not alone in searching out truth and bringing it together does the mental value of Bible study consist. It consists also in the effort required to grasp the themes presented. The mind occupied with commonplace matters only, becomes dwarfed and enfeebled. If never tasked to comprehend grand and far-reaching truths, it after a time loses the power of growth. As a safeguard against this degeneracy, and a stimulus to development, nothing else can equal the study of God’s word. As a means of intellectual training, the Bible is more effective than any other book, or all other books combined. The greatness of its themes, the dignified simplicity of its utterances, the beauty of its imagery, quicken and uplift the thoughts as nothing else can. No other study can impart such mental power as does the effort to grasp the stupendous truths of revelation. The mind thus brought in contact with the thoughts of the Infinite cannot but expand and strengthen.

At hindi lamang sa pagsisiyasat ng katotohanan at sa pag-ugnay-ugnay nito nakasalalay ang halagang pangkaisipan ng pag-aaral ng Bibliya. Nasa pagsisikap ding kailangan upang maunawaan ang mga paksang inilalahad. Ang isipan na abala lamang sa mga bagay na karaniwan ay bumabansot at nanghihina. Kung hindi kailanman ito nahahamon na unawain ang mga dakila at malalawak na katotohanang malayo ang inaabot, sa kalaunan ay nawawala nito ang kapangyarihang lumago. Bilang panangga laban sa ganitong pagkasiraan, at bilang pampasigla sa pag-unlad, walang makapapantay sa pag-aaral ng Salita ng Diyos. Bilang kasangkapan sa pagsasanay pangkaisipan, ang Bibliya ay higit na mabisa kaysa alinmang aklat, o kahit sa pinagsama-samang lahat ng iba pang aklat. Ang kadakilaan ng mga paksa nito, ang marangal na kasimplehan ng mga pahayag nito, ang kagandahan ng mga larawang-diwa nito, ay nagpapasigla at nag-aangat sa mga kaisipan na hindi nagagawa ng anumang iba pa. Walang ibang pag-aaral ang makapagkakaloob ng gayong lakas-pangkaisipan tulad ng pagsisikap na maunawaan ang napakatatayog na mga katotohanan ng paghahayag. Ang isipan na sa gayo’y inihaharap sa mga kaisipan ng Walang-hanggan ay hindi maaaring hindi lumawak at tumatag.

“And even greater is the power of the Bible in the development of the spiritual nature. Man, created for fellowship with God, can only in such fellowship find his real life and development. Created to find in God his highest joy, he can find in nothing else that which can quiet the cravings of the heart, can satisfy the hunger and thirst of the soul. He who with sincere and teachable spirit studies God’s word, seeking to comprehend its truths, will be brought in touch with its Author; and, except by his own choice, there is no limit to the possibilities of his development.

At higit na dakila ang kapangyarihan ng Bibliya sa pagpapaunlad ng kalikasang espirituwal. Ang tao, na nilikhang para sa pakikisama sa Diyos, ay tanging sa gayong pakikisama lamang matatagpuan ang kanyang tunay na buhay at pag-unlad. Yamang nilikha upang matagpuan sa Diyos ang kanyang pinakamataas na kagalakan, wala siyang masusumpungan sa anupamang iba na makapagpapatahimik sa mga pananabik ng puso, at makapagpapawi sa gutom at uhaw ng kaluluwa. Ang sinumang nag-aaral ng salita ng Diyos na may diwang tapat at handang maturuan, na naghahangad na maunawaan ang mga katotohanan nito, ay maiuugnay sa May-akda nito; at, maliban sa sarili niyang pasiya, walang hangganan ang mga posibilidad ng kanyang pag-unlad.

“In its wide range of style and subjects the Bible has something to interest every mind and appeal to every heart. In its pages are found history the most ancient; biography the truest to life; principles of government for the control of the state, for the regulation of the household—principles that human wisdom has never equaled. It contains philosophy the most profound, poetry the sweetest and the most sublime, the most impassioned and the most pathetic. Immeasurably superior in value to the productions of any human author are the Bible writings, even when thus considered; but of infinitely wider scope, of infinitely greater value, are they when viewed in their relation to the grand central thought. Viewed in the light of this thought, every topic has a new significance. In the most simply stated truths are involved principles that are as high as heaven and that compass eternity.

Sa malawak na saklaw ng estilo at mga paksa nito, ang Biblia ay may nilalamang makapupukaw ng interes ng bawat isip at makaaantig sa bawat puso. Sa mga pahina nito ay matatagpuan ang pinakamatandang kasaysayan; ang talambuhay na pinakatapat sa buhay; mga prinsipyo ng pamamahala para sa pangangasiwa sa estado, para sa pagsasaayos ng sambahayan, mga prinsipyong hindi kailanman natumbasan ng karunungan ng tao. Taglay nito ang pilosopiyang pinakamalalim, ang panulaang pinakamatamis at pinakadakila, ang pinakamasidhi at pinakanakaaantig-damdamin. Ang mga sulatin ng Biblia, kahit sa ganitong pagsasaalang-alang, ay di-masukat ang pagka-higit sa halaga kaysa sa mga likha ng alinmang taong may-akda; ngunit walang-hanggang mas malawak ang saklaw at walang-hanggang mas dakila ang halaga ng mga ito kapag tinitingnan sa kanilang kaugnayan sa dakilang sentral na kaisipan. Kung titingnan sa liwanag ng kaisipang ito, ang bawat paksa ay nagkakaroon ng bagong kabuluhan. Sa pinaka-payak na mga pahayag ng katotohanan ay nakapaloob ang mga prinsipyong kasingtaas ng langit at sumasaklaw sa kawalang-hanggan.

“The central theme of the Bible, the theme about which every other in the whole book clusters, is the redemption plan, the restoration in the human soul of the image of God. From the first intimation of hope in the sentence pronounced in Eden to that last glorious promise of the Revelation, ‘They shall see His face; and His name shall be in their foreheads’ (Revelation 22:4), the burden of every book and every passage of the Bible is the unfolding of this wondrous theme,—man’s uplifting,—the power of God, ‘which giveth us the victory through our Lord Jesus Christ.’ 1 Corinthians 15:57.” Education, 123–125.

Ang pangunahing tema ng Banal na Kasulatan, ang temang pinagbubuklod ng lahat ng iba pang paksa sa buong aklat, ay ang panukalang pagtubos, ang pagpapanumbalik sa kaluluwa ng tao ng wangis ng Diyos. Mula sa unang pahiwatig ng pag-asa sa hatol na ipinahayag sa Eden hanggang sa huling maluwalhating pangako ng Apocalipsis, “Makikita nila ang Kanyang mukha; at ang Kanyang pangalan ay nasa kanilang mga noo” (Apocalipsis 22:4), ang paksang-diin ng bawat aklat at bawat bahagi ng Kasulatan ay ang paglalantad ng kahanga-hangang temang ito—ang pag-angat ng tao—ang kapangyarihan ng Diyos, “na nagbibigay sa atin ng pagtatagumpay sa pamamagitan ng ating Panginoong Jesucristo.” 1 Corinto 15:57. Edukasyon, 123-125.

In the passage just cited it is identified that the Bible, when considered from any avenue of literature, is by far superior to any human production. Sister White stated, “In its pages are found history the most ancient; biography the truest to life; principles of government for the control of the state, for the regulation of the household—principles that human wisdom has never equaled. It contains philosophy the most profound, poetry the sweetest and the most sublime, the most impassioned and the most pathetic,” and that “such a structure no mind but that of the Infinite could conceive or fashion.”

Sa talatang kasisipi pa lamang ay natutukoy na ang Biblia, kapag isinasaalang-alang mula sa alinmang sangay ng panitikan, ay di-hamak na nakahihigit sa alinmang gawang-tao. Sinabi ni Sister White, “Sa mga pahina nito ay masusumpungan ang kasaysayang pinakamatanda; talambuhay na pinakatapat sa buhay; mga simulain ng pamahalaan para sa pagpipigil ng estado, para sa pagsasaayos ng sambahayan—mga simulaing kailanma’y hindi napantayan ng karunungan ng tao. Taglay nito ang pilosopiyang pinakamalalim, tulang pinakamatamis at pinakadakila, ang pinakamasidhing damdamin at ang pinakamatinding kahapisan,” at na “ang gayong kayarian ay walang isip kundi yaon ng Walang-Hanggan ang makalilikhâ o makabubuo.”

All the recognized rules of humanity that identify the rules that provide the structure of literature are surpassed by the Bible. The principles that are presented in universities of humanity, which identify the difference between average or lesser literature, all the way to the masterpieces of human literature, are all surpassed by the Bible. With that in mind, it is worth recognizing that the climax, the grand conclusion of the prophetic testimony of the entire Bible, is represented in Daniel’s last vision. It is the capstone of the prophetic testimony, and there is no climax in human literature that comes close to the testimony of Daniel chapter eleven, beginning in verse one and continuing on through chapter twelve verse four.

Lahat ng kinikilalang alituntunin ng sangkatauhan na tumutukoy sa mga tuntuning nagbibigay ng balangkas sa panitikan ay nahihigitan ng Biblia. Ang mga simulain na inihaharap sa mga pamantasan ng sangkatauhan, na tumutukoy sa pagkakaiba mula sa pangkaraniwan o mababang uri ng panitikan hanggang sa mga obra maestra ng panitikang pantao, ay pawang nahihigitan ng Biblia. Sa pag-iisip na iyan, nararapat kilalanin na ang kasukdulan, ang dakilang pangwakas ng patotoong propetiko ng buong Biblia, ay kinakatawan sa huling pangitain ni Daniel. Ito ang pangulong-bato ng patotoong propetiko, at walang kasukdulan sa panitikang pantao na nakalalapit sa patotoo ng Daniel kabanata labing-isa, na nagsisimula sa talata isa at nagpapatuloy hanggang kabanata labindalawa talata apat.

In the book of Revelation, all the books of the Bible meet and end, and in the revelation the same lines of prophecy are taken up as in the book of Daniel, but in relation to one-another the book of Daniel is the first mention, and Revelation the last. Everything exists in the first mention, and everything exists in the book of Daniel, and the climax to the book is the vision given by the Hiddekel River. The climax to the events represented in that vision begin in verse forty, and continue until the book is sealed in verse four of chapter twelve. Those verses represent the grand finale of every prophetic truth ever uttered or recorded by the holy men of old, including Sister White.

Sa aklat ng Pahayag, nagtatagpo at nagtatapos ang lahat ng mga aklat ng Bibliya, at sa Pahayag ay muling tinatalakay ang gayunding mga linya ng propesiya gaya ng nasa aklat ni Daniel; ngunit sa pagkakaugnay ng mga ito, ang aklat ni Daniel ang unang pagbanggit, at ang Pahayag ang panghuli. Ang lahat ay naroroon sa unang pagbanggit, at ang lahat ay naroroon sa aklat ni Daniel, at ang kasukdulan ng aklat ay ang pangitaing ibinigay sa tabi ng Ilog Hiddekel. Ang kasukdulan ng mga pangyayaring kinakatawan sa pangitaing iyon ay nagsisimula sa talatang apatnapu, at nagpapatuloy hanggang sa matatakan ang aklat sa talatang apat ng ikalabing-dalawang kabanata. Ang mga talatang iyon ay kumakatawan sa dakilang pangwakas ng bawat katotohanang propetiko na kailanman ay winika o itinala ng mga banal na tao noong una, kabilang si Sister White.

What leads up to that conclusion in chapter eleven are histories within the chapter that provide witnesses to the correct understanding of the last six verses of chapter eleven, where the threefold enemies of the dragon, the beast and the false prophet are now leading the world to the close of human probation. Sister White directly identifies this internal principle.

Ang nagdadala patungo sa konklusyong iyon sa ikalabing-isang kabanata ay ang mga kasaysayan sa loob ng kabanata na nagsisilbing mga saksi sa wastong pagkaunawa sa huling anim na talata ng ikalabing-isang kabanata, kung saan ang tatluhang kaaway—ang dragon, ang hayop, at ang bulaang propeta—ay ngayo’y inaakay ang sanlibutan patungo sa pagsasara ng probasyon ng tao. Tuwirang itinutukoy ni Kapatid na White ang panloob na prinsipyong ito.

“We have no time to lose. Troublous times are before us. The world is stirred with the spirit of war. Soon the scenes of trouble spoken of in the prophecies will take place. The prophecy in the eleventh of Daniel has nearly reached its complete fulfillment. Much of the history that has taken place in fulfillment of this prophecy will be repeated. In the thirtieth verse a power is spoken of that ‘shall be grieved, and return, and have indignation against the holy covenant: so shall he do; he shall even return, and have intelligence with them that forsake the holy covenant. And arms shall stand on his part, and they shall pollute the sanctuary of strength, and shall take away the daily sacrifice, and they shall place the abomination that maketh desolate. And such as do wickedly against the covenant shall he corrupt by flatteries: but the people that do know their God shall be strong, and do exploits. And they that understand among the people shall instruct many: yet they shall fall by the sword, and by flame, by captivity, and by spoil, many days. Now when they shall fall, they shall be holpen with a little help: but many shall cleave to them with flatteries. And some of them of understanding shall fall, to try them, and to purge, and to make them white, even to the time of the end: because it is yet for a time appointed. And the king shall do according to his will; and he shall exalt himself, and magnify himself above every god, and shall speak marvellous things against the God of gods, and shall prosper till the indignation be accomplished: for that that is determined shall be done.’ Daniel 11:30–36.

Wala tayong panahong dapat sayangin. Nasa unahan natin ang mga panahong masalimuot. Ang sanlibutan ay nililigalig ng diwa ng digmaan. Hindi maglalaon, magaganap ang mga tagpo ng kaguluhang binanggit sa mga propesiya. Ang propesiya sa ikalabing-isang kabanata ng Daniel ay halos sumapit na sa ganap na katuparan. Marami sa kasaysayang naganap bilang katuparan ng propesiyang ito ay mauulit. Sa talatang tatlumpu, may binabanggit na isang kapangyarihan na “mapipighati, at babalik, at magkakaroon ng poot laban sa banal na tipan: gayon ang kaniyang gagawin; siya’y babalik pa, at makikipagsanggunian sa mga nagsisitalikod sa banal na tipan. At mga hukbo ay titindig sa kaniyang panig, at kanilang lalapastanganin ang santuwaryo ng kalakasan, at aalisin ang palaging handog, at kanilang ilalagay ang kasuklamsuklam na nagpapangwawasak. At ang mga gumagawa ng kasamaan laban sa tipan ay kaniyang sisirain sa pamamagitan ng mga paglalangis: ngunit ang bayang nakakikilala sa kanilang Diyos ay magiging matatag, at gagawa ng mga dakilang gawa. At silang may unawa sa bayan ay magtuturo sa marami: gayon ma’y mabubuwal sila sa tabak, at sa apoy, sa pagkabihag, at sa pagsamsam, sa maraming araw. At kapag sila’y mabuwal, sila’y matutulungan ng kaunting tulong: ngunit marami ang kakapit sa kanila sa pamamagitan ng paglalangis. At ang ilan sa mga may unawa ay mabubuwal, upang subukin sila, at dalisayin, at paputiin sila, hanggang sa panahon ng kawakasan: sapagka’t ito’y para pa sa panahong itinalaga. At ang hari ay gagawa ayon sa kaniyang kalooban; at itataas niya ang kaniyang sarili, at lubhang palalakihin niya ang kaniyang sarili higit sa bawa’t diyos, at magsasalita siya ng mga kamangha-manghang bagay laban sa Diyos ng mga diyos, at magtatagumpay siya hanggang sa maganap ang kapootan: sapagka’t ang itinakda ay gagawin.” Daniel 11:30-36.

“Scenes similar to those described in these words will take place. We see evidence that Satan is fast obtaining the control of human minds who have not the fear of God before them. Let all read and understand the prophecies of this book, for we are now entering upon the time of trouble spoken of:

Magaganap ang mga tagpong kahalintulad ng inilalarawan ng mga salitang ito. Nakikita natin ang mga katibayan na si Satanas ay mabilis na nagtatamo ng pagkakontrol sa mga isipan ng mga taong walang takot sa Diyos. Basahin at unawain nawa ng lahat ang mga propesiya ng aklat na ito, sapagkat tayo ngayon ay pumapasok sa binanggit na panahon ng kapighatian:

“‘And at that time shall Michael stand up, the great prince which standeth for the children of thy people: and there shall be a time of trouble, such as never was since there was a nation even to that same time: and at that time thy people shall be delivered, every one that shall be found written in the book. And many of them that sleep in the dust of the earth shall awake, some to everlasting life, and some to shame and everlasting contempt. And they that be wise shall shine as the brightness of the firmament; and they that turn many to righteousness as the stars for ever and ever. But thou, O Daniel, shut up the words, and seal the book, even to the time of the end: many shall run to and fro, and knowledge shall be increased.’ Daniel 12:1–4.” Manuscript Releases, number 13, 394.

'At sa panahong yaon ay titindig si Miguel, ang dakilang prinsipe na tumatayo para sa mga anak ng iyong bayan: at magkakaroon ng panahon ng kapighatian, na hindi pa kailanman nangyari mula nang magkaroon ng isang bansa hanggang sa panahong yaon: at sa panahong yaon ay maliligtas ang iyong bayan, bawat isa na masusumpungang nakasulat sa aklat. At marami sa mga natutulog sa alabok ng lupa ay magigising, ang iba tungo sa buhay na walang hanggan, at ang iba tungo sa kahihiyan at walang hanggang paghamak. At ang marurunong ay magniningning na tulad ng ningning ng kalangitan; at ang mga umaakay ng marami tungo sa katuwiran ay tulad ng mga bituin magpakailanman at walang hanggan. Ngunit ikaw, O Daniel, ipinid mo ang mga salita, at tatakan mo ang aklat, hanggang sa panahon ng wakas: marami ang magpaparoo’t parito, at ang kaalaman ay madaragdagan.' Daniel 12:1-4." Manuscript Releases, bilang 13, 394.

In this passage Sister White first references Daniel chapter eleven and then identifies the principle “that much of the history which has taken place in fulfillment of this prophecy will be repeated.” She then directly quotes verse thirty to thirty-six and follows with the statement that, “scenes similar to those described in these words will take place.” After identifying verse thirty to thirty-six, and saying scenes similar to those verses will take place, she then identifies the close of probation, when Michael stands up in verse one of chapter twelve. In doing so, she is isolating those seven verses, and placing them in the history which immediately precedes Michael standing up.

Sa talatang ito, unang tumutukoy si Sister White sa Daniel kabanata labing-isa at pagkatapos ay tinutukoy ang simulain na “na ang malaking bahagi ng kasaysayang naganap bilang katuparan ng hulang ito ay mauulit.” Pagkaraan ay tuwiran niyang sinisipi ang talata tatlumpu hanggang tatlumpu’t anim at sinusundan ito ng pahayag na, “mga tagpong katulad ng inilarawan sa mga salitang ito ang magaganap.” Matapos tukuyin ang talata tatlumpu hanggang tatlumpu’t anim, at sabihing mga tagpong katulad ng mga talatang iyon ang magaganap, saka naman niya tinutukoy ang pagsasara ng panahon ng probasyon, kapag si Miguel ay tatayo sa talata isa ng kabanata labindalawa. Sa paggawa nito, ibinubukod niya ang pitong talatang iyon, at inilalagay ang mga iyon sa kasaysayang kaagad na nauuna sa pagtayo ni Miguel.

More than once we have addressed the history of verses thirty to thirty-six, and how they parallel verses forty to forty-five of Daniel eleven, and we will now begin to consider other periods of prophetic history in chapter eleven that is repeated in those final six verses. However, before we do we will once again present a brief summary of the parallel of verses thirty to thirty-six with verses forty to forty-five.

Higit sa minsan na nating tinalakay ang kasaysayan ng mga talata tatlumpu hanggang tatlumpu’t anim, at kung paanong ang mga ito ay kaparis ng mga talata apatnapu hanggang apatnapu’t lima ng Daniel kabanata labing-isa, at ngayo’y sisimulan na nating isaalang-alang ang iba pang mga yugto ng kasaysayang propetiko sa kabanata labing-isa na inuulit sa mga huling anim na talata. Gayunman, bago natin gawin iyon ay muli nating ihaharap ang isang maikling buod ng pagkakaparis ng mga talata tatlumpu hanggang tatlumpu’t anim sa mga talata apatnapu hanggang apatnapu’t lima.

Verse thirty marks the transition from pagan Rome to papal Rome. That transitional history is addressed in a variety of prophetic passages that identify such dates as the years 330, 508, 533 and 538. There are other prophetic markers in the transition from the fourth kingdom to the fifth kingdom of Bible prophecy, but in verse thirty-one pagan Rome stands up for the papacy, as represented by Clovis in the year 496. The pagan powers initially represented by Clovis in the verse accomplish the work of removing any pagan resistance (the daily) to the rise of the papacy by the year 508. The warfare of those times brings destruction against the City of Rome during that history as represented by the “sanctuary of strength”, and by the year 538, the pagan powers place the papacy on the throne of the earth, and she then passes a Sunday law at the Council of Orleans.

Ang talatang tatlumpu ay nagmamarka ng paglipat mula sa paganong Roma tungo sa papal na Roma. Ang kasaysayang transisyunal na iyon ay tinatalakay sa iba’t ibang talatang makahula na tumutukoy sa mga petsang gaya ng mga taong 330, 508, 533, at 538. May iba pang mga tandang makahula sa paglipat mula sa ikaapat na kaharian tungo sa ikalimang kaharian ng hula ng Biblia, ngunit sa talatang tatlumpu’t isa ay tumatayo ang paganong Roma para sa kapapahan, gaya ng kinakatawan ni Clovis noong taong 496. Ang mga paganong kapangyarihang unang kinakatawan ni Clovis sa talata ay isinasakatuparan ang gawain ng pag-aalis sa anumang paganong pagtutol (ang araw-araw) sa pag-angat ng kapapahan pagsapit ng taong 508. Ang pakikidigma ng mga panahong iyon ay nagdadala ng pagkawasak laban sa Lungsod ng Roma sa loob ng kasaysayang iyon, gaya ng kinakatawan ng “santuwaryo ng kalakasan”, at pagsapit ng taong 538, iniluluklok ng mga paganong kapangyarihan ang kapapahan sa trono ng lupa, at pagkatapos ay ipinatutupad nito ang isang kautusan ukol sa Linggo sa Konseho ng Orleans.

Verses thirty-two through thirty-six identify the murderous warfare the papacy then brought against God’s faithful during the twelve hundred and sixty years of the Dark Ages. Ultimately the papacy comes to her end in verse thirty-six. In verse forty, Reagan formed a secret alliance with the antichrist, marking when the resistance of Protestantism had been taken away, as represented by the year 508. Reagan’s commitment of finances and military might had been typified by the “arms” standing up for the papacy in 496. The destruction of pagan Rome’s sanctuary of strength, represented by the city of Rome, typifies the destruction of the US Constitution at the soon coming Sunday law, for the Constitution is the sanctuary of strength for the United States. At the Sunday law the papacy will once again be placed upon the throne of the earth, as represented by the year 538.

Tinutukoy ng mga talata tatlumpu’t dalawa hanggang tatlumpu’t anim ang mapamaslang na pakikidigma na noon ay inilunsad ng kapapahan laban sa mga tapat ng Diyos sa loob ng isang libo’t dalawang daan at animnapung taon ng Madidilim na Kapanahunan. Sa huli, ang kapapahan ay darating sa kaniyang wakas sa talata tatlumpu’t anim. Sa talata apatnapu, bumuo si Reagan ng isang lihim na pakikipag-alyansa sa anticristo, na tumutukoy sa panahon na ang pagsalungat ng Protestantismo ay naalis na, gaya ng inilalarawan ng taong 508. Ang pagtatalaga ni Reagan ng pananalapi at lakas-militar ay inilarawan nang pauna ng “mga bisig” na tumindig alang-alang sa kapapahan noong 496. Ang pagkawasak ng santuwaryo ng kalakasan ng paganong Roma, na kinakatawan ng lunsod ng Roma, ay sumasagisag sa pagkawasak ng Saligang-Batas ng Estados Unidos sa malapit nang dumating na batas ng Linggo, sapagkat ang Saligang-Batas ang santuwaryo ng kalakasan para sa Estados Unidos. Sa batas ng Linggo, ang kapapahan ay muling ilalagay sa trono ng lupa, gaya ng kinakatawan ng taong 538.

Then will begin the final period of murderous papal persecution brought against God’s faithful as occurred in the Dark Ages from 538 unto 1798. This will lead to the close of human probation, when Michael stands up, as represented by 1798, when the papacy, who had prospered for twelve hundred and sixty years, received the indignation of the deadly wound.

Kung magkagayon ay magsisimula ang pangwakas na panahon ng madugong pag-uusig ng Papasiya laban sa mga tapat ng Diyos, gaya ng naganap sa Panahon ng Kadiliman mula 538 hanggang 1798. Ito ay hahantong sa pagtatapos ng probasyon ng sangkatauhan, kung kailan tatayo si Miguel, na sinasagisagan ng 1798, nang ang Papasiya, na naging matagumpay sa loob ng isang libo dalawang daan at animnapung taon, ay tumanggap ng poot ng sugat na nakamamatay.

We will continue this study in the next article.

Ipagpapatuloy natin ang pag-aaral na ito sa susunod na artikulo.

“On one occasion, when in New York City, I was in the night season called upon to behold buildings rising story after story toward heaven. These buildings were warranted to be fireproof, and they were erected to glorify their owners and builders. Higher and still higher these buildings rose, and in them the most costly material was used. Those to whom these buildings belonged were not asking themselves: ‘How can we best glorify God?’ The Lord was not in their thoughts.

Sa isang pagkakataon, habang ako’y nasa Lungsod ng New York, ako’y tinawagan sa gabi upang masdan ang mga gusaling tumataas, palapag pagkatapos ng palapag, patungo sa langit. Ang mga gusaling ito ay tinitiyak na hindi tinatablan ng apoy, at itinayo upang luwalhatiin ang kanilang mga may-ari at mga tagapagtayo. Lalong pataas at pataas pa ang pag-angat ng mga gusaling ito, at sa mga ito’y ginamit ang pinakamamahaling mga materyales. Ang mga nagmamay-ari ng mga gusaling ito ay hindi nagtatanong sa sarili: “Paano natin pinakamainam na maluluwalhati ang Diyos?” Wala sa kanilang mga isipan ang Panginoon.

“I thought: ‘Oh, that those who are thus investing their means could see their course as God sees it! They are piling up magnificent buildings, but how foolish in the sight of the Ruler of the universe is their planning and devising. They are not studying with all the powers of heart and mind how they may glorify God. They have lost sight of this, the first duty of man.’

Naisip ko: 'O, nawa'y yaong mga naglalagak ng kanilang mga yaman sa ganitong paraan ay makita ang kanilang landasin gaya ng nakikita ito ng Diyos! Nagpapatayo sila ng mga maringal na gusali, ngunit kay kamangmang, sa paningin ng Tagapamahala ng sansinukob, ang kanilang mga panukala at katha. Hindi nila pinag-aaralan, sa buong kakayahan ng puso at isipan, kung paano nila luluwalhatiin ang Diyos. Nawala na sa kanilang paningin ito, ang unang tungkulin ng tao.'

“As these lofty buildings went up, the owners rejoiced with ambitious pride that they had money to use in gratifying self and provoking the envy of their neighbors. Much of the money that they thus invested had been obtained through exaction, through grinding down the poor. They forgot that in heaven an account of every business transaction is kept; every unjust deal, every fraudulent act, is there recorded. The time is coming when in their fraud and insolence men will reach a point that the Lord will not permit them to pass, and they will learn that there is a limit to the forbearance of Jehovah.

Habang itinatayo ang mga matatayog na gusaling ito, nagalak ang mga may-ari, taglay ang mapag-ambisyong kapalaluan, sapagkat mayroon silang salaping magagamit sa pagpapalayaw sa sarili at sa pagpapukaw ng panibugho ng kanilang mga kapitbahay. Marami sa salaping sa gayong paraan ay kanilang ipinuhunan ay nakuha sa pamamagitan ng labis na paniningil, sa pagpiga sa mga dukha. Nakalimutan nila na sa langit ay may talaan ng bawat transaksiyong pangkalakalan; bawat likong kasunduan, bawat gawaing pandaraya, ay doong nakatala. Darating ang panahon na, sa kanilang pandaraya at kapalaluan, aabot ang mga tao sa isang hangganang hindi pahihintulutan ng Panginoon na kanilang lampasan, at matututuhan nila na may hangganan ang pagtitimpi ni Jehova.

“The scene that next passed before me was an alarm of fire. Men looked at the lofty and supposedly fire-proof buildings and said: ‘They are perfectly safe.’ But these buildings were consumed as if made of pitch. The fire engines could do nothing to stay the destruction. The firemen were unable to operate the engines.

Ang tanawing sumunod na lumitaw sa aking paningin ay isang hudyat ng sunog. Tumingin ang mga lalaki sa mga gusaling matatayog at inaakalang hindi tinatablan ng apoy at nagsabi: 'Lubos na ligtas ang mga iyan.' Ngunit ang mga gusaling ito ay tinupok na waring yari sa alkitran. Walang nagawa ang mga makinang pamatay-sunog upang pigilan ang pagkawasak. Hindi nagawang paandarin ng mga bumbero ang mga makina.

“I am instructed that when the Lord’s time comes, should no change have taken place in the hearts of proud, ambitious human beings, men will find that the hand that had been strong to save will be strong to destroy. No earthly power can stay the hand of God. No material can be used in the erection of buildings that will preserve them from destruction when God’s appointed time comes to send retribution on men for their disregard of His law and for their selfish ambition.

Ipinabatid sa akin na, pagdating ng takdang panahon ng Panginoon, kung walang naging pagbabago sa mga puso ng mga taong palalo at mapaghangad, matutuklasan ng mga tao na ang kamay na dating makapangyarihan upang magligtas ay magiging makapangyarihan upang pumuksa. Walang kapangyarihang makalupa ang makapipigil sa kamay ng Diyos. Walang anumang materyal na magagamit sa pagtatayo ng mga gusali na makapagsasanggalang sa mga ito laban sa pagkawasak kapag dumating ang takdang panahon ng Diyos upang ipataw ang nararapat na parusa sa mga tao dahil sa kanilang pagwawalang-bahala sa Kanyang kautusan at sa kanilang makasariling ambisyon.

“There are not many, even among educators and statesmen, who comprehend the causes that underlie the present state of society. Those who hold the reins of government are not able to solve the problem of moral corruption, poverty, pauperism, and increasing crime. They are struggling in vain to place business operations on a more secure basis. If men would give more heed to the teaching of God’s word, they would find a solution of the problems that perplex them.

Hindi marami, maging sa hanay ng mga tagapagturo at mga estadista, ang nakauunawa sa mga pinagbabatayang sanhi ng kasalukuyang kalagayan ng lipunan. Ang mga may hawak ng renda ng pamahalaan ay hindi nagagawang lutasin ang suliranin ng moral na katiwalian, karalitaan, pagkapulubi, at dumaraming krimen. Sila’y walang-saysay na nagsisikap na ilagay ang mga gawaing pangkalakalan sa higit na matatag na saligan. Kung higit na bibigyang-pansin ng mga tao ang mga turo ng salita ng Diyos, kanilang matatagpuan ang kasagutan sa mga suliraning nakalilito sa kanila.

“The Scriptures describe the condition of the world just before Christ’s second coming. Of the men who by robbery and extortion are amassing great riches, it is written: ‘Ye have heaped treasure together for the last days. Behold, the hire of the laborers who have reaped down your fields, which is of you kept back by fraud, crieth: and the cries of them which have reaped are entered into the ears of the Lord of Sabaoth. Ye have lived in pleasure on the earth, and been wanton; ye have nourished your hearts, as in a day of slaughter. Ye have condemned and killed the just; and he doth not resist you.’ James 5:3–6.

Inilalarawan ng Banal na Kasulatan ang kalagayan ng sanlibutan bago ang ikalawang pagparito ni Cristo. Tungkol sa mga taong sa pamamagitan ng pandarambong at pangongikil ay nagtitipon ng malaking kayamanan, nasusulat: “Nagbunton kayo ng kayamanan para sa mga huling araw. Masdan, ang upa ng mga manggagawang umani sa inyong mga bukirin, na inyong ipinagkait sa pamamagitan ng pandaraya, ay sumisigaw; at ang mga daing ng mga umani ay nakarating sa mga tainga ng Panginoon ng mga hukbo. Namuhay kayo sa kalayawan sa lupa, at naging malayaw; pinataba ninyo ang inyong mga puso, na gaya sa araw ng patayan. Hinatulan ninyo at pinatay ang matuwid; at hindi siya lumalaban sa inyo.” Santiago 5:3-6.

“But who reads the warnings given by the fast-fulfilling signs of the times? What impression is made upon worldlings? What change is seen in their attitude? No more than was seen in the attitude of the inhabitants of the Noachian world. Absorbed in worldly business and pleasure, the antediluvians ‘knew not until the Flood came, and took them all away.’ Matthew 24:39. They had heaven-sent warnings, but they refused to listen. And today the world, utterly regardless of the warning voice of God, is hurrying on to eternal ruin.

Ngunit sino ang bumabasa sa mga babalang ibinibigay ng mga tanda ng panahon na mabilis na natutupad? Anong impresyon ang naidudulot sa mga taong makamundo? Anong pagbabago ang nakikita sa kanilang saloobin? Wala—gaya lamang ng nakita sa saloobin ng mga naninirahan sa sanlibutan noong kapanahunan ni Noe. Lubos na nalulon sa mga gawaing makamundo at kalayawan, ang mga tao bago ang Baha “hindi nila nalaman hanggang dumating ang Baha, at tinangay silang lahat.” Mateo 24:39. Mayroon silang mga babalang mula sa langit, ngunit tumanggi silang makinig. At sa kasalukuyan, ang sanlibutan, lubos na walang pakialam sa tinig ng Diyos na nagbababala, ay nagmamadaling patungo sa walang-hanggang kapahamakan.

The world is stirred with the spirit of war. The prophecy of the eleventh chapter of Daniel has nearly reached its complete fulfillment. Soon the scenes of trouble spoken of in the prophecies will take place.” Testimonies, volume 9, 12–14.

“Ang sanlibutan ay napupukaw ng espiritu ng digmaan. Ang propesiya ng ikalabing-isang kabanata ng Daniel ay halos umabot na sa ganap na katuparan nito. Malapit nang maganap ang mga tagpo ng kabagabagang binanggit sa mga propesiya.” Testimonies, tomo 9, 12–14.