Whom shall he teach knowledge? and whom shall he make to understand doctrine? them that are weaned from the milk, and drawn from the breasts. For precept must be upon precept, precept upon precept; line upon line, line upon line; here a little, and there a little: For with stammering lips and another tongue will he speak to this people. To whom he said, This is the rest wherewith ye may cause the weary to rest; and this is the refreshing: yet they would not hear. But the word of the Lord was unto them precept upon precept, precept upon precept; line upon line, line upon line; here a little, and there a little; that they might go, and fall backward, and be broken, and snared, and taken. Wherefore hear the word of the Lord, ye scornful men, that rule this people which is in Jerusalem. Because ye have said, We have made a covenant with death, and with hell are we at agreement; when the overflowing scourge shall pass through, it shall not come unto us: for we have made lies our refuge, and under falsehood have we hid ourselves: Therefore thus saith the Lord God, Behold, I lay in Zion for a foundation a stone, a tried stone, a precious corner stone, a sure foundation: he that believeth shall not make haste. Judgment also will I lay to the line, and righteousness to the plummet: and the hail shall sweep away the refuge of lies, and the waters shall overflow the hiding place. And your covenant with death shall be disannulled, and your agreement with hell shall not stand; when the overflowing scourge shall pass through, then ye shall be trodden down by it. Isaiah 28:9–18.
Kanino niya ituturo ang kaalaman? at kanino niya ipauunawa ang doktrina? Sa mga inawat na sa gatas, at inihiwalay sa mga suso. Sapagkat dapat ay tuntunin sa tuntunin, tuntunin sa tuntunin; guhit sa guhit, guhit sa guhit; dito ng kaunti, doon ng kaunti: Sapagkat sa pamamagitan ng mga utal na labi at ng ibang wika ay sasalita siya sa bayang ito. Sa kanila niya sinabi, Ito ang kapahingahang sa pamamagitan nito’y inyong mapapagpahinga ang napapagod; at ito ang pagpapasariwa: gayunma’y ayaw nilang makinig. Nguni’t ang salita ng Panginoon sa kanila ay naging: tuntunin sa tuntunin, tuntunin sa tuntunin; guhit sa guhit, guhit sa guhit; dito ng kaunti, doon ng kaunti; upang sila’y pumaroon, at mabuwal na patalikod, at mabasag, at masilo, at madakip. Kaya’t dinggin ninyo ang salita ng Panginoon, kayong mga taong nanunuya, na namumuno sa bayang ito na nasa Jerusalem. Sapagka’t inyong sinabi, Nakipagtipan kami sa kamatayan, at sa impiyerno kami’y nakipagkasundo; kapag dumaan ang bumabahang hagupit, hindi iyon darating sa amin: sapagka’t ginawa naming kanlungan ang kasinungalingan, at sa ilalim ng kabulaanan kami’y nagkubli: Kaya’t ganito ang sabi ng Panginoong Diyos, Narito, naglalagay ako sa Sion bilang saligan ng isang bato, batong subok, mahalagang batong-panulukan, matatag na saligan: ang sumasampalataya ay hindi magmamadali. At ilalagay ko ang kahatulan sa pising panukat, at ang katuwiran sa tingga; at wawalising ng graniso ang kanlungan ng kasinungalingan, at babahain ng tubig ang kublihan. At ang inyong tipan sa kamatayan ay mawawalan ng bisa, at ang inyong kasunduan sa impiyerno ay hindi tatayo; kapag dumaan ang bumabahang hagupit, kayo’y yuyurakan nito. Isaias 28:9-18.
In 1863, the scornful men that ruled Jerusalem began a progressive work of covering up Miller’s jewels and replacing them with counterfeit coins and jewels. In doing so they “made a covenant with death,” they “made lies” their “refuge and “hid” “under falsehood.” But they were to be tested with the last day message of the “rest” and the “refreshing,” which Peter speaks of in the book of Acts.
Noong 1863, ang mga mapanlibak na lalaki na namahala sa Jerusalem ay nagsimulang isagawa ang isang unti-unting gawaing pagtatakip sa mga hiyas ni Miller at pagpapalit sa mga ito ng mga huwad na barya at mga huwad na hiyas. Sa paggawa nito ay “nakipagtipan sila sa kamatayan,” ginawa nilang “mga kasinungalingan” ang kanilang “kanlungan” at “nagtago” “sa ilalim ng kabulaanan.” Ngunit sila ay susubukin sa mensahe ng huling araw ng “kapahingahan” at ng “pagpapasariwa,” na binabanggit ni Pedro sa Aklat ng Mga Gawa.
But those things, which God before had showed by the mouth of all his prophets, that Christ should suffer, he hath so fulfilled. Repent ye therefore, and be converted, that your sins may be blotted out, when the times of refreshing shall come from the presence of the Lord; And he shall send Jesus Christ, which before was preached unto you: Whom the heaven must receive until the times of restitution of all things, which God hath spoken by the mouth of all his holy prophets since the world began. For Moses truly said unto the fathers, A prophet shall the Lord your God raise up unto you of your brethren, like unto me; him shall ye hear in all things whatsoever he shall say unto you. And it shall come to pass, that every soul, which will not hear that prophet, shall be destroyed from among the people. Yea, and all the prophets from Samuel and those that follow after, as many as have spoken, have likewise foretold of these days. Acts 3:18–24.
Datapuwa’t ang mga bagay na ipinahayag na nang una ng Diyos sa pamamagitan ng bibig ng lahat ng kaniyang mga propeta, na ang Cristo ay magdurusa, ay kaniyang tinupad. Magsisi nga kayo, at magbalik-loob, upang mapawi ang inyong mga kasalanan, upang dumating ang mga panahon ng kaginhawahan mula sa harapan ng Panginoon; at kaniyang susuguin si Jesucristo, na nang una’y ipinangaral sa inyo; na kinakailangang tanggapin siya ng langit hanggang sa mga panahon ng pagpapanumbalik ng lahat ng mga bagay, na sinalita ng Diyos sa pamamagitan ng bibig ng lahat ng kaniyang mga banal na propeta buhat pa nang pasimula ng sanlibutan. Sapagkat tunay na sinabi ni Moises sa mga magulang, Isang propeta ang ibabangon para sa inyo ng Panginoon ninyong Diyos mula sa inyong mga kapatid, na gaya ko; siya ang inyong pakinggan sa lahat ng mga bagay na kaniyang sasabihin sa inyo. At mangyayari na ang bawat kaluluwa na hindi makikinig sa propetang iyon ay lilipulin mula sa gitna ng bayan. Oo, at ang lahat ng mga propeta mula kay Samuel at yaong mga sumunod pa, lahat ng nagsalita, ay gayon din nagpahayag tungkol sa mga araw na ito. Mga Gawa 3:18-24.
Peter identifies that all the prophets spoke of the times of refreshing and latter rain, and Isaiah is identifying the class that reject the final times of refreshing that occurs at the conclusion of the investigative judgment, when sin is being blotted out and the latter rain is falling. At that time, the class who have made a covenant of death that Isaiah is referring to, according to Peter will “be destroyed from among the people.” Sister White often addresses this very time of Isaiah’s rest and refreshing.
Itinuturo ni Pedro na ang lahat ng mga propeta ay nagsalita hinggil sa mga panahon ng kaginhawahan at sa huling ulan, at itinutukoy ni Isaias ang uring tumatanggi sa pangwakas na mga panahon ng kaginhawahan na nagaganap sa pagtatapos ng Paghuhukom na Pagsisiyasat, kung kailan pinapawi ang kasalanan at bumabagsak ang huling ulan. Sa panahong iyon, ayon kay Pedro, ang uring tinutukoy ni Isaias na nakipagtipan sa kamatayan ay “malilipol mula sa gitna ng bayan.” Madalas na tinatalakay ni Kapatid na White ang mismong panahong ito ng kapahingahan at kaginhawahang binanggit ni Isaias.
“The angel who unites in the proclamation of the third angel’s message is to lighten the whole earth with his glory. A work of world-wide extent and unwonted power is here foretold. The advent movement of 1840–44 was a glorious manifestation of the power of God; the first angel’s message was carried to every missionary station in the world, and in some countries there was the greatest religious interest which has been witnessed in any land since the Reformation of the sixteenth century; but these are to be exceeded by the mighty movement under the last warning of the third angel.
Ang anghel na nakikiisa sa pagpapahayag ng mensahe ng ikatlong anghel ay paliliwanagin ang buong lupa sa pamamagitan ng kaniyang kaluwalhatian. Isang gawaing may pandaigdigang saklaw at di-karaniwang kapangyarihan ang hinulaang magaganap dito. Ang kilusang Adbentista noong 1840–44 ay isang maluwalhating pagpapakita ng kapangyarihan ng Diyos; naipaabot ang mensahe ng unang anghel sa bawat istasyong misyonero sa buong daigdig, at sa ilang bansa ay nagkaroon ng pinakadakilang siglang panrelihiyon na nasaksihan sa alinmang lupain mula pa noong Repormasyon ng ika-labing-anim na siglo; ngunit ang mga ito ay hihigitan ng makapangyarihang kilusan sa ilalim ng huling babala ng ikatlong anghel.
“The work will be similar to that of the Day of Pentecost. As the ‘former rain’ was given, in the outpouring of the Holy Spirit at the opening of the gospel, to cause the upspringing of the precious seed, so the ‘latter rain’ will be given at its close for the ripening of the harvest. ‘Then shall we know, if we follow on to know the Lord: His going forth is prepared as the morning; and He shall come unto us as the rain, as the latter and former rain unto the earth.’ Hosea 6:3. ‘Be glad then, ye children of Zion, and rejoice in the Lord your God: for He hath given you the former rain moderately, and He will cause to come down for you the rain, the former rain, and the latter rain.’ Joel 2:23. ‘In the last days, saith God, I will pour out of My Spirit upon all flesh.’ ‘And it shall come to pass, that whosoever shall call on the name of the Lord shall be saved.’ Acts 2:17, 21.
Ang gawaing ito ay magiging katulad ng sa Araw ng Pentecostes. Kung paanong ibinigay ang ‘maagang ulan,’ sa pagbuhos ng Espiritu Santo sa pasimula ng ebanghelyo, upang pasibulin ang mahalagang binhi, gayon din ibibigay ang ‘huling ulan’ sa kaniyang wakas upang pahinugin ang ani. “Kung magkagayo’y makikilala natin, kung magpatuloy tayong magsikap na makilala ang Panginoon; ang Kaniyang paglabas ay nakahanda gaya ng umaga; at Siya’y paririto sa atin na gaya ng ulan, na gaya ng huling ulan at ng maagang ulan sa lupa.” Oseas 6:3. “Kaya’t magsaya kayo, mga anak ng Sion, at magalak sa Panginoon ninyong Diyos; sapagkat ibinigay Niya sa inyo ang maagang ulan sa kaukulang sukat, at pauulanan Niya kayo ng ulan, ang maagang ulan at ang huling ulan.” Joel 2:23. “Sa mga huling araw, sabi ng Diyos, ibubuhos Ko ang Aking Espiritu sa lahat ng laman.” “At mangyayari na ang sinumang tumawag sa pangalan ng Panginoon ay maliligtas.” Gawa 2:17, 21.
“The great work of the gospel is not to close with less manifestation of the power of God than marked its opening. The prophecies which were fulfilled in the outpouring of the former rain at the opening of the gospel are again to be fulfilled in the latter rain at its close. Here are ‘the times of refreshing’ to which the apostle Peter looked forward when he said: ‘Repent ye therefore, and be converted, that your sins may be blotted out, when the times of refreshing shall come from the presence of the Lord; and He shall send Jesus.’ Acts 3:19, 20.” The Great Controversy, 611.
Ang dakilang gawain ng ebanghelyo ay hindi magtatapos na may mas kaunting kapahayagan ng kapangyarihan ng Diyos kaysa sa ipinamalas sa pagbubukas nito. Ang mga propesiyang natupad sa pagbubuhos ng unang ulan sa pagbubukas ng ebanghelyo ay muling matutupad sa huling ulan sa pagtatapos nito. Narito ang “mga panahon ng pagpapanariwa” na inaasahan ng apostol na si Pedro nang kaniyang sinabi: “Magsisi nga kayo at magbalik-loob, upang mapawi ang inyong mga kasalanan, kapag dumating ang mga panahon ng pagpapanariwa mula sa harapan ng Panginoon; at ipapadala Niya si Jesus.” Gawa 3:19, 20. Ang Dakilang Tunggalian, 611.
The test is based upon the methodology of the latter rain, as represented as “line upon line.” The testing message is delivered by watchmen who are of “another tongue,” who are represented as having “stammering lips.” The testing message of the latter rain would be delivered by watchmen who had not been trained in the methodology of apostate Protestantism and Catholicism, which Adventism has adopted throughout its history of rebellion.
Ang pagsubok ay nakabatay sa metodolohiya ng Huling Ulan, na inilarawan bilang “alituntunin sa ibabaw ng alituntunin.” Ang mensaheng panunubok ay inihahatid ng mga bantay na nagsasalita ng “ibang wika,” na inilarawan bilang may “mga labi na pautal-utal.” Ang mensaheng panunubok ng Huling Ulan ay ihahatid ng mga bantay na hindi sinanay sa metodolohiya ng apostatang Protestantismo at Katolisismo—metodolohiyang inampon ng Adbentismo sa buong kasaysayan nito ng paghihimagsik.
“The time is not far distant when the test will come to every soul. The mark of the beast will be urged upon us. Those who have step by step yielded to worldly demands and conformed to worldly customs will not find it a hard matter to yield to the powers that be, rather than subject themselves to derision, insult, threatened imprisonment, and death. The contest is between the commandments of God and the commandments of men. In this time the gold will be separated from the dross in the church. True godliness will be clearly distinguished from the appearance and tinsel of it. Many a star that we have admired for its brilliancy will then go out in darkness. Chaff like a cloud will be borne away on the wind, even from places where we see only floors of rich wheat. All who assume the ornaments of the sanctuary, but are not clothed with Christ’s righteousness, will appear in the shame of their own nakedness.
Malapit na ang panahon na darating ang pagsubok sa bawat kaluluwa. Ipipilit sa atin ang tatak ng hayop. Ang mga unti-unting nagpasakop sa mga hinihingi ng sanlibutan at nakibagay sa mga kaugaliang makamundo ay hindi na mahihirapang magpasakop sa mga nasa kapangyarihan, sa halip na ilantad ang kanilang sarili sa panunuya, pag-alipusta, mga bantang pagkakabilanggo, at kamatayan. Ang tunggalian ay sa pagitan ng mga utos ng Diyos at ng mga utos ng tao. Sa panahong ito, ang ginto ay maihihiwalay sa latak sa iglesia. Ang tunay na kabanalan ay malinaw na maihihiwalay mula sa anyo at oropel nito. Maraming bituin na ating hinangaan dahil sa ningning ay saka maglalaho sa kadiliman. Ang ipa, na parang ulap, ay tatangayin ng hangin, maging mula sa mga dakong nakikita nating pawang mga giikan ng saganang trigo. Ang lahat ng nagsusuot ng kagayakan ng santuwaryo, ngunit hindi nararamtan ng katuwiran ni Cristo, ay mahahayag sa kahihiyan ng sarili nilang kahubaran.
“When trees without fruit are cut down as cumberers of the ground, when multitudes of false brethren are distinguished from the true, then the hidden ones will be revealed to view, and with hosannas range under the banner of Christ. Those who have been timid and self-distrustful will declare themselves openly for Christ and His truth. The most weak and hesitating in the church will be as David—willing to do and dare. The deeper the night for God’s people, the more brilliant the stars. Satan will sorely harass the faithful; but, in the name of Jesus, they will come off more than conquerors. Then will the church of Christ appear ‘fair as the moon, clear as the sun, and terrible as an army with banners.’
Kapag ang mga punong walang bunga ay pinuputol bilang mga nakasasagabal sa lupa, kapag ang napakaraming huwad na kapatid ay nabubukod sa mga tunay, kung magkagayon ang mga nakukubli ay mahahayag sa paningin, at, na may mga sigaw ng 'Hosanna,' magsihanay sa ilalim ng watawat ni Cristo. Yaong mga naging mahiyain at walang pagtitiwala sa sarili ay hayagang magpapahayag para kay Cristo at sa Kanyang katotohanan. Ang mga pinakamahina at nag-aatubili sa iglesia ay magiging gaya ni David—handang gumawa at magsapanganib. Habang lalong lumalalim ang gabi para sa bayan ng Diyos, lalong maningning ang mga bituin. Lubhang pahihirapan ni Satanas ang mga tapat; ngunit, sa pangalan ni Jesus, sila'y lalabas na higit pa sa mga nagtatagumpay. Kung magkagayon, ang iglesia ni Cristo ay makikitang 'maganda na gaya ng buwan, malinaw na gaya ng araw, at kakilakilabot na gaya ng hukbong may mga watawat.'
“The seeds of truth that are being sown by missionary efforts will then spring up and blossom and bear fruit. Souls will receive the truth who will endure tribulation and praise God that they may suffer for Jesus. ‘In the world ye shall have tribulation: but be of good cheer; I have overcome the world.’ When the overflowing scourge shall pass through the earth, when the fan is purging Jehovah’s floor, God will be the help of His people. The trophies of Satan may be exalted on high, but the faith of the pure and holy will not be daunted.
Ang mga binhi ng katotohanang inihahasik sa pamamagitan ng mga pagsisikap ng mga misyonero ay saka sisibol, mamumukadkad, at magbubunga. Tatanggap ng katotohanan ang mga kaluluwang magtitiis ng kapighatian at magpupuri sa Diyos na sila’y magdusa alang-alang kay Jesus. “Sa sanlibutan ay magkakaroon kayo ng kapighatian; nguni’t laksan ninyo ang inyong loob; aking dinaig ang sanlibutan.” Kapag ang hagupit na umaapaw ay daraan sa lupa, kapag ang panabing ay naglilinis sa giikan ni Jehova, ang Diyos ang magiging saklolo ng Kaniyang bayan. Maaaring maitampok sa kaitaasan ang mga tropeo ni Satanas, nguni’t ang pananampalataya ng mga dalisay at banal ay hindi matitinag.
“Elijah took Elisha from the plow and threw upon him his mantle of consecration. The call to this great and solemn work was presented to men of learning and position; had these been little in their own eyes and trusted fully in the Lord, He would have honored them with bearing His standard in triumph to the victory. But they separated from God, yielded to the influence of the world, and the Lord rejected them.
Hinango ni Elias si Eliseo mula sa pag-aararo at inilambong sa kanya ang kanyang balabal ng pagkatalaga. Ang tawag sa dakila at mataimtim na gawaing ito ay iniharap sa mga lalaking may pinag-aralan at may katayuan; kung inari sana nilang hamak ang kanilang sarili at lubos na nagtiwala sa Panginoon, pinarangalan sana Niya sila sa pagdadala ng Kanyang estandarte na may pagtatagumpay hanggang sa ganap na tagumpay. Ngunit humiwalay sila sa Diyos, nagpasailalim sa impluwensiya ng sanlibutan, at itinakwil sila ng Panginoon.
“Many have exalted science and lost sight of the God of science. This was not the case with the church in the purest times.
Marami ang nagdakila sa agham at nawala sa kanilang pananaw ang Diyos ng agham. Hindi ganito ang naging kalagayan ng Iglesya sa pinakadalisay nitong mga kapanahunan.
“God will work a work in our day that but few anticipate. He will raise up and exalt among us those who are taught rather by the unction of His Spirit than by the outward training of scientific institutions. These facilities are not to be despised or condemned; they are ordained of God, but they can furnish only the exterior qualifications. God will manifest that He is not dependent on learned, self-important mortals.” Testimonies, volume 5, 81, 82.
"Sa ating kapanahunan, gagawa ang Diyos ng isang gawaing inaasahan ng kakaunti lamang. Kanyang ibabangon at itataas sa gitna natin ang mga higit na tinuruan ng pagpapahid ng Kanyang Espiritu kaysa sa panlabas na pagsasanay ng mga institusyong pang-agham. Ang mga ito ay hindi dapat hamakin ni kondenahin; itinalaga ng Diyos ang mga ito, ngunit panlabas na mga kwalipikasyon lamang ang maaari nilang maibigay. Ipakikita ng Diyos na hindi Siya nakasalalay sa mga mortal na may pinag-aralan at mapagpahalaga sa sarili." Testimonies, tomo 5, 81, 82.
The “overflowing scourge” is a symbol of the Sunday law, which begins at the hour of the great earthquake of Revelation eleven. It represents the progressive Sunday law testing time.
Ang "hagupit na umaapaw" ay sagisag ng batas sa Linggo, na nagsisimula sa oras ng dakilang lindol ng Apocalipsis 11. Ito’y kumakatawan sa progresibong panahon ng pagsubok ng batas sa Linggo.
“Foreign nations will follow the example of the United States. Though she leads out, yet the same crisis will come upon our people in all parts of the world.” Testimonies, volume 6, 395.
"Ang mga bansang banyaga ay susunod sa huwaran ng Estados Unidos. Bagaman siya ang nangunguna, gayunma'y darating ang gayunding krisis sa ating mga tao sa lahat ng dako ng sanlibutan." Testimonies, tomo 6, 395.
Just before the Sunday law, the counterfeit coins of Miller’s dream are swept out of the window, as Laodicean Adventists are spewed out of the mouth of the Lord. Then the church is lifted up as an ensign, “fair as the moon, clear as the sun, and terrible as an army with banners”. Isaiah’s message that proceeds from “another tongue” and “stammering lips,” represents those who are raised up and exalted and who are taught by the unction of His Spirit rather than by the outward training of scientific institutions. The drunkards of Ephraim fail the test of “line upon line,” for the wisdom of their wise men is gone. Prophecy to them has become as a book that is sealed.
Bago sumapit ang batas ng Linggo, ang mga huwad na barya sa panaginip ni Miller ay winalis palabas ng bintana, gaya ng mga Adventistang Laodiceano na isinusuka mula sa bibig ng Panginoon. Pagkatapos, ang iglesia ay itinataas bilang isang watawat, “maganda gaya ng buwan, malinaw gaya ng araw, at kakilakilabot gaya ng hukbong may mga watawat.” Ang mensahe ni Isaias na nagmumula sa “ibang wika” at “utal na mga labi” ay kumakatawan sa mga ibinangon at itinaas, na tinuturuan sa pamamagitan ng pagpapahid ng Kanyang Espiritu sa halip na sa panlabas na pagsasanay ng mga institusyong pang-agham. Ang mga lango sa alak ng Efraim ay nabibigo sa pagsubok ng “line upon line,” sapagkat napawi na ang karunungan ng kanilang mga pantas. Sa kanila, ang propesiya ay naging gaya ng isang aklat na tinatakan.
The history, which according to Peter, all the prophets since Samuel have spoken of, provides several illustrations of the destruction of Adventists who reject the latter rain message, but it is not physical death that they suffer at the Sunday law, but a spiritual death which is accompanied by the recognition of the reality of being lost for eternity, as represented by the foolish virgins, who in the book of Amos awaken to the fact that they are lost.
Ang kasaysayan na, ayon kay Pedro, ay ipinahayag ng lahat ng mga propeta mula pa kay Samuel, ay nagbibigay ng ilang paglalarawan ng pagkawasak ng mga Adventista na tumatanggi sa mensahe ng huling ulan; ngunit hindi kamatayang pisikal ang dinaranas nila sa panahon ng batas sa Linggo, kundi isang kamatayang espirituwal na sinasamahan ng pagkilala sa katotohanang napahamak sila magpakailanman, na kinakatawan ng mga mangmang na dalaga, na sa aklat ni Amos ay nagigising sa katotohanang sila’y napahamak.
Behold, the days come, saith the Lord God, that I will send a famine in the land, not a famine of bread, nor a thirst for water, but of hearing the words of the Lord: And they shall wander from sea to sea, and from the north even to the east, they shall run to and fro to seek the word of the Lord, and shall not find it. In that day shall the fair virgins and young men faint for thirst. They that swear by the sin of Samaria, and say, Thy god, O Dan, liveth; and, The manner of Beersheba liveth; even they shall fall, and never rise up again. Amos 8:11–14.
Narito, ang mga araw ay dumarating, sabi ng Panginoong Diyos, na ako’y magpapadala ng taggutom sa lupain, hindi taggutom sa tinapay, ni pagkauhaw man sa tubig, kundi sa pagdinig ng mga salita ng Panginoon: At sila’y magsisilibot mula sa dagat hanggang sa dagat, at mula sa hilaga hanggang sa silangan, sila’y paroo’t parito upang hanapin ang salita ng Panginoon, at hindi makasusumpong niyaon. Sa araw na yaon ay manghihina sa uhaw ang magagandang dalaga at mga binata. Sila na sumusumpa sa kasalanan ng Samaria, at nagsasabi, Buhay ang iyong diyos, Oh Dan; at, Buhay ang paraan ng Beersheba; sila man ay mabubuwal, at hindi na muling makakabangon. Amos 8:11–14.
After referencing the hour of the Sunday law with the symbol of the “overflowing scourge,” Isaiah addresses the ongoing fear and anxiety of those who made a covenant with death.
Matapos tukuyin ang oras ng batas ng Linggo sa pamamagitan ng simbolong “rumaragasang hagupit,” tinutugunan ni Isaias ang patuloy na takot at pagkabalisa ng mga nakipagtipan sa kamatayan.
And your covenant with death shall be disannulled, and your agreement with hell shall not stand; when the overflowing scourge shall pass through, then ye shall be trodden down by it. From the time that it goeth forth it shall take you: for morning by morning shall it pass over, by day and by night: and it shall be a vexation only to understand the report. Isaiah 28:18, 19.
At ang inyong tipan sa kamatayan ay mapapawalang-bisa, at ang inyong kasunduan sa Sheol ay hindi mananatili; pagka dumaan ang dumadaluyong na hagupit, kayo’y yuyurakan nito. Mula sa oras ng paglabas nito ay aabutin na kayo: sapagkat umaga-umaga ito’y daraan, araw at gabi: at magiging kabagabagan na lamang ang pagkaunawa sa ulat. Isaias 28:18, 19.
The understanding of the increase of knowledge represented by Miller’s jewels will then be unavailable, but the “understanding” of the report of the progressive Sunday law crisis will identify that their covenant with death has been disannulled. Those who have hidden “under falsehood,” will then recognize that “the Lord God,” had laid “in Zion for a foundation a stone, a tried stone, a precious corner stone, a sure foundation,” but it will be too late. The falsehoods that they have hidden under as they progressed through history are then swept away. Many of those obvious lies, can easily be recognized in the vision of the Ulai River.
Ang pagkaunawa sa paglaganap ng kaalaman na kinakatawan ng mga hiyas ni Miller ay sa panahong iyon ay hindi na matatamo, ngunit ang "pagkaunawa" sa ulat hinggil sa sumusulong na krisis ng batas sa Linggo ay magpapahayag na ang kanilang tipan sa kamatayan ay napawalang-bisa. Ang mga nagkubli "sa ilalim ng kabulaanan," ay saka kikilalanin na "ang Panginoong Diyos," ay naglagay "sa Sion ng isang batong patibayan, isang batong nasubok, mahalagang batong-panulok, matibay na patibayan," ngunit huli na ang lahat. Ang mga kabulaanang pinagkublihan nila habang sila'y sumulong sa kasaysayan ay saka wawalisin. Marami sa mga lantad na kasinungalingang iyon ay madaling makikilala sa pangitain sa Ilog Ulai.
The Millerites, in agreement with their understanding of Daniel chapter two, identified the kingdoms in Daniel eight, as the same kingdoms which are represented in chapter seven. The distinction between the two chapters is that chapter seven represents the political elements of the kingdoms, and chapter eight represents the religious elements of the kingdoms. For this reason, Daniel chapter eight is portrayed with sanctuary terms.
Ang mga Millerita, alinsunod sa kanilang pagkaunawa sa Daniel kabanata dalawa, ay tinukoy na ang mga kaharian sa Daniel kabanata walo ay ang gayunding mga kahariang kinakatawan sa kabanata pito. Ang kaibhan sa pagitan ng dalawang kabanata ay ito: ang kabanata pito ay kumakatawan sa mga pampulitikang elemento ng mga kaharian, at ang kabanata walo ay kumakatawan sa mga panrelihiyosong elemento ng mga kaharian. Dahil dito, ang Daniel kabanata walo ay inilalarawan gamit ang terminolohiya ng santuwaryo.
Daniel chapter eight, employs sanctuary symbolism to represent the kingdoms, but every sanctuary symbol represented in the chapter is corrupted, thus identifying a distinction between the true religion of Christ and the false religion of Satan. A ram is an animal that was used as an offering in God’s sanctuary, but every sanctuary offering was to be perfect. The ram in chapter eight, was disqualified from being used as an offering in God’s sanctuary, for the horns were not identical.
Sa Daniel kabanata walo, ginagamit ang simbolismo ng santuwaryo upang katawanin ang mga kaharian, ngunit ang bawat simbolo ng santuwaryo na inilalarawan sa kabanatang ito ay nalapastangan, kaya’t natutukoy ang pagkakaiba sa pagitan ng tunay na relihiyon ni Cristo at ng huwad na relihiyon ni Satanas. Ang lalaking tupa ay isang hayop na inihahandog sa santuwaryo ng Diyos, ngunit ang bawat handog sa santuwaryo ay kailangang walang kapintasan. Ang lalaking tupa sa kabanata walo ay hindi karapat-dapat na ihandog sa santuwaryo ng Diyos, sapagkat ang mga sungay nito ay hindi magkapareho.
Then I lifted up mine eyes, and saw, and, behold, there stood before the river a ram which had two horns: and the two horns were high; but one was higher than the other, and the higher came up last. Daniel 8:3.
Nang magkagayo’y itinaas ko ang aking mga mata at tumingin; at narito, isang lalaking tupa na may dalawang sungay ang nakatayo sa harap ng ilog; at ang dalawang sungay ay matataas; ngunit ang isa ay mas mataas kaysa sa isa pa, at ang higit na mataas ay sumibol nang huli. Daniel 8:3.
A ram with two differing lengths of horns would not be allowed as an offering in God’s sanctuary, but the symbolism is not of God’s true religion, it is of Satan’s counterfeit religion of paganism. The next kingdom was represented by a goat, which is also a sanctuary offering, but once again, the goat was corrupted for it had a horn between his eyes, lacking the symmetry of the perfection required of a sanctuary offering.
Ang tupang lalaki na may dalawang sungay na magkaiba ang haba ay hindi pahihintulutang maging handog sa santuwaryo ng Diyos; ngunit ang simbolismong ito ay hindi sa tunay na relihiyon ng Diyos, kundi sa huwad na relihiyon ni Satanas, ang paganismo. Ang kasunod na kaharian ay kinakatawan ng isang kambing, na isa ring handog sa santuwaryo; subalit, muli, ang kambing ay may kapintasan sapagkat mayroon itong isang sungay sa pagitan ng mga mata nito, kaya’t hindi nito taglay ang simetriya ng kasakdalang kinakailangan sa isang handog sa santuwaryo.
And as I was considering, behold, an he goat came from the west on the face of the whole earth, and touched not the ground: and the goat had a notable horn between his eyes. Daniel 8:5.
At samantalang ako’y nagbubulay-bulay, narito, may isang lalaking kambing na nanggaling mula sa kanluran na tumahak sa ibabaw ng buong lupa at hindi sumayad sa lupa; at ang kambing ay may isang malaking sungay sa pagitan ng kaniyang mga mata. Daniel 8:5.
Ultimately the horn of the goat was broken and produced four horns, which also disqualifies it from being an offering in God’s sanctuary.
Sa bandang huli, nabali ang sungay ng kambing at nagbunga ng apat na sungay, na siya rin namang nagpawalang-karapatan sa naturang kambing na ihandog sa santuwaryo ng Diyos.
Therefore the he goat waxed very great: and when he was strong, the great horn was broken; and for it came up four notable ones toward the four winds of heaven. Daniel 8:8.
Kaya’t ang kambing na lalaki ay naging lubhang dakila; at nang siya’y lumakas, ang malaking sungay ay nabali; at sa halip nito ay sumibol ang apat na katangi-tanging sungay patungo sa apat na hangin ng langit. Daniel 8:8.
Daniel chapter eight, begins without the kingdom of Babylon being referenced with a symbol. Babylon, the first kingdom of Bible prophecy has already been biblically established upon the two witnesses of chapter two, and chapter seven; but in chapter eight Babylon is purposely hidden to emphasize the prophetic attribute of the papacy receiving a deadly wound that is ultimately healed. During the period from its deadly wound, until it is healed, the papacy is hidden, or forgotten, prophetically. The hiding was also represented by Nebuchadnezzar’s kingdom being removed and thereafter being restored.
Ang kabanata walo ng Daniel ay nagsisimula nang hindi tinutukoy ang kaharian ng Babilonya sa pamamagitan ng isang sagisag. Ang Babilonya, ang unang kaharian sa hulang biblikal, ay naipagtibay na sa Bibliya sa pamamagitan ng dalawang saksi ng kabanata dalawa at kabanata pito; ngunit sa kabanata walo ay sinadyang itago ang Babilonya upang bigyang-diin ang propetikong katangian ng papado na tumanggap ng isang nakamamatay na sugat na sa kahuli-hulihan ay gagaling. Sa panahon mula sa pagtanggap ng papado ng isang nakamamatay na sugat hanggang sa paggaling nito, ang papado ay nakatago, o nalilimutan, sa paraang propetiko. Ang pagtatagong iyon ay kinatawan din ng pagkakatanggal ng kaharian ni Nebukadnezar at ng muling panunumbalik nito.
Daniel chapter eight begins with a direct symbol of the second kingdom by introducing the ram representing the Medo-Persian kingdom, which is followed by the corrupted goat representing the kingdom of Greece. Then out of one of the four winds which the four horns of Greece had disintegrated into, Daniel sees a little horn representing the fourth kingdom of Rome. The little horn represents both phases of Rome, which are represented in four verses. Pagan Rome is represented by the little horn in the masculine gender, and papal Rome as the little horn in the feminine gender.
Ang ikawalong kabanata ng Daniel ay nagsisimula sa isang tuwirang sagisag ng ikalawang kaharian sa pamamagitan ng pagpapakilala sa tupang lalaki na kumakatawan sa kahariang Medo-Persia, na sinusundan ng tiwaling kambing na kumakatawan sa kaharian ng Gresya. Pagkatapos, mula sa isa sa apat na hangin, na siyang pinaghati-hatian ng apat na sungay ng Gresya nang ang mga ito’y nagkadurug-durog, nakita ni Daniel ang isang maliit na sungay na kumakatawan sa ikaapat na kaharian ng Roma. Ang maliit na sungay ay kumakatawan sa kapwa mga yugto ng Roma, na inilalarawan sa apat na talata. Ang Romang pagano ay kinakatawan ng maliit na sungay sa kasariang panlalaki, at ang Romang papal naman bilang maliit na sungay sa kasariang pambabae.
And out of one of them came forth a little horn, which waxed exceeding great, toward the south, and toward the east, and toward the pleasant land. And it waxed great, even to the host of heaven; and it cast down some of the host and of the stars to the ground, and stamped upon them. Yea, he magnified himself even to the prince of the host, and by him the daily sacrifice was taken away, and the place of his sanctuary was cast down. And an host was given him against the daily sacrifice by reason of transgression, and it cast down the truth to the ground; and it practiced, and prospered. Daniel 8:9–12.
At mula sa isa sa kanila ay sumibol ang isang munting sungay, na lubhang lumaki, patungo sa timugan, at patungo sa silangan, at patungo sa kaayaayang lupain. At lumaki ito, hanggang sa hukbo ng langit; at ibinagsak nito sa lupa ang ilan sa hukbo at sa mga bituin, at tinapakan ang mga ito. Oo, pinalaki niya ang kaniyang sarili hanggang sa prinsipe ng hukbo, at sa pamamagitan niya ay inalis ang araw-araw na handog, at ang dako ng kaniyang santuario ay ibinagsak. At isang hukbo ang ibinigay sa kaniya laban sa araw-araw na handog dahil sa pagsalangsang, at ibinulid ang katotohanan sa lupa; at gumawa, at guminhawa. Daniel 8:9-12.
The little horn of Rome that enters the narrative in verse nine, is represented in the masculine tense, and then in verse ten, the little horn is represented in the feminine tense, then in verse eleven, the little horn is represented in the masculine tense, and then in verse twelve the little horn is once again represented in the feminine tense.
Ang maliit na sungay ng Roma na pumapasok sa salaysay sa talatang siyam ay kinakatawan sa kasariang panlalaki; at sa talatang sampu, ang maliit na sungay ay kinakatawan sa kasariang pambabae; pagkatapos, sa talatang labing-isa, ang maliit na sungay ay kinakatawan sa kasariang panlalaki; at sa talatang labing-dalawa, ang maliit na sungay ay muling kinakatawan sa kasariang pambabae.
Daniel chapter eight, hides the first kingdom, then the next two kingdoms are represented as corrupted sanctuary beasts, and the fourth kingdom is represented by a horn. The horn is prophetically corrupted for it appears as a man, then a woman, then a man and then a woman.
Ang Kabanata Walo ng Daniel ay naglilihim ng unang kaharian; pagkatapos, ang susunod na dalawang kaharian ay inilalarawan bilang mga nadungisang hayop ng santuwaryo, at ang ikaapat na kaharian ay kinakatawan ng isang sungay. Ang sungay ay propetikong nadungisan sapagkat lumilitaw ito bilang lalaki, saka babae, saka lalaki, at saka babae.
The woman shall not wear that which pertaineth unto a man, neither shall a man put on a woman’s garment: for all that do so are abomination unto the Lord thy God. Deuteronomy 22:5.
Ang babae ay huwag magsuot ng kasuotang nauukol sa lalaki, ni ang lalaki ay magsuot ng kasuotang pambabae; sapagkat ang lahat ng gumagawa ng gayon ay karumaldumal sa Panginoon mong Diyos. Deuteronomio 22:5.
The male manifestation of the little horn of pagan Rome, is located in verses nine and eleven, while the feminine manifestation of the little horn of papal Rome, is located in verses ten and twelve. The gender of the little horn is recognized by considering the words of Daniel at the level of the original text, something that Miller could not have seen, for he only used Cruden’s Concordance, and Cruden’s Concordance provides no information about the original language. The oscillation of genders through the four verses was recognized by the translators of the King James Bible, and they did preserve the genders in the passage, if you know what to look for.
Ang pagpapahayag sa anyong panlalaki ng munting sungay ng paganong Roma ay nasa mga talatang siyam at labing-isa, samantalang ang pagpapahayag sa anyong pambabae ng munting sungay ng Roma ng Papado ay nasa mga talatang sampu at labindalawa. Ang kasarian ng munting sungay ay nakikilala sa pagsasaalang-alang sa mga salita ni Daniel sa antas ng orihinal na teksto—isang bagay na hindi maaaring nakita ni Miller, sapagkat Cruden's Concordance lamang ang kaniyang ginamit, at ang Cruden's Concordance ay hindi nagbibigay ng anumang impormasyon hinggil sa orihinal na wika. Ang pagpapalit-palit ng kasarian sa loob ng apat na talata ay kinilala ng mga tagapagsalin ng King James Bible, at pinanatili nila ang mga kasarian sa nasabing sipi, kung alam mo kung ano ang dapat hanapin.
The translators recognized the distinction between the masculine and the feminine little horn of verses nine through twelve, and they represented the distinction by the word “it.” The word “it” is employed for the little horn when it is in its feminine tense. See Daniel chapter eight, verse ten:
Kinilala ng mga tagapagsalin ang pagkakaiba sa pagtukoy sa “munting sungay” bilang panlalaki at bilang pambabae sa mga talatang siyam hanggang labindalawa, at ipinakita nila ang pagkakaibang iyon sa pamamagitan ng salitang “it.” Ginagamit ang salitang “it” para sa munting sungay kapag ito ay nasa anyong pambabae. Tingnan ang Daniel kabanata walo, talata sampu:
And it waxed great, even to the host of heaven; and it cast down some of the host and of the stars to the ground, and stamped upon them. Daniel 8:10.
At ito’y lumaki nang lubha, hanggang umabot sa hukbo ng langit; at ibinagsak nito sa lupa ang ilan sa hukbo at sa mga bituin, at niyurakan ang mga iyon. Daniel 8:10.
It “waxed great,” and “it cast down,” thus identifying the little horn as the woman. Verse twelve states:
Ito ay "lubhang lumaki," at ito ay "nagpabagsak," sa gayo'y kinikilala ang maliit na sungay bilang ang babae. Ang talatang labindalawa ay nagsasaad:
And an host was given him against the daily sacrifice by reason of transgression, and it cast down the truth to the ground; and it practiced, and prospered. Daniel 8:12.
At isang hukbo ay ibinigay sa kaniya laban sa palagiang handog dahil sa pagsalangsang, at ibinagsak nito ang katotohanan sa lupa; at kumilos ito, at naging matagumpay. Daniel 8:12.
In verse twelve, the word “him” is added, and does not accurately represent the little horn, for the little horn in the verse is twice identified as “it,” thus representing the feminine. The translators obviously recognized Daniel’s gender distinction, but were not certain about what Daniel intended, and they attempted to make the little horn in the verse male in gender by adding the italicized word “him,” but it is not sustained by Daniel’s actual words. His words identify the little horn as feminine and “it” (the feminine little horn), cast the truth to the ground, and “it” (the feminine little horn), practiced and prospered.
Sa talatang labindalawa, idinagdag ang salitang “him,” at hindi nito tumpak na kinakatawan ang munting sungay, sapagkat ang munting sungay sa talatang iyon ay dalawang beses tinukoy bilang “it,” kaya’t kumakatawan sa kasariang pambabae. Maliwanag na kinilala ng mga tagapagsalin ang pagkakaibang pangkasarian na ginamit ni Daniel, subalit hindi sila tiyak sa nilalayon ni Daniel, at sinikap nilang gawing panlalaki ang munting sungay sa talata sa pamamagitan ng pagdaragdag ng nakaitalik na salitang “him,” ngunit hindi ito sinusuportahan ng mismong mga salita ni Daniel. Ang kaniyang mga salita ay tumutukoy sa munting sungay bilang pambabae, at “ito” (ang pambabaeng munting sungay) ang nagtapon ng katotohanan sa lupa, at “ito” (ang pambabaeng munting sungay) ang nagsagawa at sumagana.
In verse nine, the phrase “a little horn” is in the masculine gender and represents pagan Rome. It came from one of the “four winds” the Grecian Empire had dissolved into. In the verse, in agreement with history, pagan Rome conquered three geographical areas as it took its position upon the throne of the earth.
Sa talatang siyam, ang pariralang “isang maliit na sungay” ay nasa kasariang panlalaki at kumakatawan sa paganong Roma. Nagmula ito sa isa sa “apat na hangin,” matapos magkawatak-watak ang Imperyong Griyego tungo roon. Sa talatang ito, kaayon ng kasaysayan, sinakop ng paganong Roma ang tatlong heograpikong rehiyon habang inaangkin nito ang posisyon sa trono ng daigdig.
And out of one of them came forth a little horn, which waxed exceeding great, toward the south, and toward the east, and toward the pleasant land. Daniel 8:9.
At mula sa isa sa kanila ay sumibol ang isang maliit na sungay, na lubhang lumaki, patungo sa timog, at patungo sa silangan, at patungo sa kaayaayang lupain. Daniel 8:9.
In verse eleven (which is where the controversy over “the daily” finds one of its primary battlegrounds), the little horn is represented as “he,” “him” and “his.”
Sa talatang labing-isa (na siyang dako kung saan matatagpuan ng pagtatalo hinggil sa "the daily" ang isa sa mga pangunahing larangan ng tunggalian nito), ang maliit na sungay ay inilalarawan bilang "he," "him" at "his."
Yea, he magnified himself even to the prince of the host, and by him the daily sacrifice was taken away, and the place of his sanctuary was cast down. Daniel 8:11.
Oo, ipinagdakila niya ang kaniyang sarili maging hanggang sa Prinsipe ng hukbo, at sa pamamagitan niya ay inalis ang palaging handog, at ang dako ng kaniyang santuwaryo ay ibinagsak. Daniel 8:11.
We will continue this study in the next article.
Ipagpapatuloy natin ang pag-aaral na ito sa susunod na artikulo.
“Every principle in the word of God has its place, every fact its bearing. And the complete structure, in design and execution, bears testimony to its Author. Such a structure no mind but that of the Infinite could conceive or fashion.” Education, 123.
Ang bawat simulain sa Salita ng Diyos ay may kani-kaniyang kinalalagyan; ang bawat katotohanan ay may kaukulang kabuluhan. At ang ganap na kayarian, sa disenyo at sa pagsasakatuparan, ay nagpapatotoo sa May-akda nito. Walang isip kundi yaon lamang sa Walang-hanggan ang makabubuo o makahuhubog ng gayong kayarian. Education, 123.