We are still addressing Elijah as a prophetic symbol. Elijah proclaimed to Ahab that there would not be rain, except at his word for three years.

Patuloy pa rin nating tinatalakay si Elias bilang isang propetikong sagisag. Ipinahayag ni Elias kay Ahab na sa loob ng tatlong taon ay hindi magkakaroon ng ulan, maliban sa pamamagitan ng kanyang salita.

And Elijah the Tishbite, who was of the inhabitants of Gilead, said unto Ahab, As the Lord God of Israel liveth, before whom I stand, there shall not be dew nor rain these years, but according to my word. 1 Kings 17:1.

At si Elias na Tisbeo, na isa sa mga taga-Galaad, ay nagsabi kay Ahab, Buhay ang Panginoon, ang Diyos ng Israel, na sa harap niya ako’y nakatayo, walang hamog ni ulan sa mga taong ito, kundi ayon sa aking salita. 1 Mga Hari 17:1.

Christ informs us in the book of Luke, that the three years was actually three and a half years.

Ipinabatid sa atin ni Cristo sa aklat ni Lucas na ang tatlong taon ay sa katunayan tatlo’t kalahating taon.

An he said, Verily, I say unto you, No prophet is accepted in his own country. But I tell you of a truth, many widows were in Israel in the days of Elias, when the heaven was shut up three years and six months, when great famine was throughout all the land; But unto none of them was Elias sent, save unto Sarepta, a city of Sidon, unto a woman that was a widow. Luke 4:24–26.

At sinabi niya, Katotohanang sinasabi ko sa inyo, walang propetang tinatanggap sa kaniyang sariling bayan. Ngunit katotohanang sinasabi ko sa inyo, maraming babaing balo sa Israel noong mga araw ni Elias, nang ang langit ay nasarhan sa loob ng tatlong taon at anim na buwan, nang nagkaroon ng matinding taggutom sa buong lupain; ngunit sa kaninuman sa kanila ay hindi sinugo si Elias, kundi sa Sarepta, isang lungsod ng Sidon, sa isang babaing balo. Lucas 4:24-26.

The three and a half years took place in the time of Ahab and Jezebel, thus identifying the three and a half prophetic years from 538 until 1798, when the papacy, represented as Jezebel in the church of Thyatira, ruled during the Dark Ages.

Ang tatlo at kalahating taon ay naganap sa panahon nina Ahab at Jezebel; kaya’t natukoy ang tatlo at kalahating propetikong taon mula 538 hanggang 1798, nang ang kapapahan, na kinakatawan bilang Jezebel sa iglesya sa Tiatira, ay naghari noong Madilim na Panahon.

Notwithstanding I have a few things against thee, because thou sufferest that woman Jezebel, which calleth herself a prophetess, to teach and to seduce my servants to commit fornication, and to eat things sacrificed unto idols. And I gave her space to repent of her fornication; and she repented not. Behold, I will cast her into a bed, and them that commit adultery with her into great tribulation, except they repent of their deeds. And I will kill her children with death; and all the churches shall know that I am he which searcheth the reins and hearts: and I will give unto every one of you according to your works. Revelation 2:20–23.

Gayunman, mayroon akong ilang bagay laban sa iyo, sapagkat pinahihintulutan mo ang babaing si Jezebel, na nagpapakilalang propetisa, na magturo at iligaw ang aking mga lingkod upang makiapid, at kumain ng mga bagay na inihandog sa mga diyos-diyosan. At binigyan ko siya ng panahon upang magsisi sa kaniyang pakikiapid; datapuwa’t hindi siya nagsisi. Narito, ihahagis ko siya sa isang higaan, at ang mga nangangalunya na kasama niya sa malaking kapighatian, malibang magsisi sila sa kanilang mga gawa. At papatayin ko sa kamatayan ang kaniyang mga anak; at malalaman ng lahat ng mga iglesia na ako ang sumisiyasat ng mga bato at ng mga puso: at ibibigay ko sa bawat isa sa inyo ayon sa inyong mga gawa. Apocalipsis 2:20-23.

Jezebel’s “space to repent” was three and a half years in the days of Elijah, and three and a half prophetic years from 538 until 1798 in the Dark Ages of papal persecution. The punishment of Jezebel and the kings of Europe who committed fornication with her, was to be cast into a bed of tribulation and the death of her children. There were faithful souls during the Dark Ages, that had also been cast into a bed of tribulation, but they would live. When cast into the bed of tribulation, the outcome of life for the faithful or death for the unfaithful was based upon their “works.” The faithful’s bed of tribulation, produced patience and life. Their bed of tribulation would cease towards the end of the three and a half years, just before Elijah left Sarepta to command Ahab to call all Israel to Mount Carmel.

Ang "panahong ibinigay upang magsisi" kay Jezabel ay tatlo at kalahating taon sa mga araw ni Elias, at tatlo at kalahating taóng propetiko mula 538 hanggang 1798 sa Madilim na Panahon ng pag-uusig ng kapapahan. Ang parusa kay Jezabel at sa mga hari ng Europa na nakiapid sa kaniya ay ang paghahagis sa isang higaang kapighatian, at ang kamatayan ng kaniyang mga anak. May mga tapat na kaluluwa noong Madilim na Panahon na inihagis din sa higaang kapighatian, ngunit sila ay mabubuhay. Kapag inihagis sa higaang kapighatian, ang kinalabasan—buhay para sa mga tapat o kamatayan para sa mga di-tapat—ay nakasalalay sa kanilang "mga gawa." Ang higaang kapighatian ng mga tapat ay nagbunga ng pagtitiis at buhay. Matatapos ang kanilang higaang kapighatian sa bandang hulihan ng tatlo at kalahating taon, bago pa umalis si Elias mula sa Sarepta upang utusan si Ahap na tipunin ang buong Israel sa Bundok Karmelo.

The persecution of the church did not continue throughout the entire period of the 1260 years. God in mercy to His people cut short the time of their fiery trial. In foretelling the ‘great tribulation’ to befall the church, the Saviour said: ‘Except those days should be shortened, there should no flesh be saved: but for the elect’s sake those days shall be shortened.’ Matthew 24:22. Through the influence of the Reformation the persecution was brought to an end prior to 1798.” The Great Controversy, 266, 267.

Ang pag-uusig sa iglesia ay hindi nagpatuloy sa buong panahon ng 1260 taon. Sa Kaniyang habag sa Kaniyang bayan, pinaikli ng Diyos ang panahon ng kanilang maapoy na pagsubok. Sa Kaniyang ipinagpaunang pahayag tungkol sa ‘dakilang kapighatian’ na darating sa iglesia, ang Tagapagligtas ay nagsabi: ‘Kung hindi paiikliin ang mga araw na yaon, ay walang laman na maliligtas; ngunit dahil sa mga hirang, ang mga araw na yaon ay paiikliin.’ Mateo 24:22. Sa pamamagitan ng impluwensiya ng Repormasyon, ang pag-uusig ay nagwakas bago ang 1798.” Ang Dakilang Tunggalian, 266, 267.

The judgment of the “bed of tribulation” for the papacy would “kill her children with death,” but the judgment of the “bed of tribulation” contained a promise of life for those whose works demonstrated their faithfulness, as illustrated in the death of the widow of Sarepta’s son.

Ang hatol ng "higaan ng kapighatian" na ukol sa Kapapahan ay "papatayin ang kaniyang mga anak sa pamamagitan ng kamatayan," ngunit ang hatol ng "higaan ng kapighatian" ay nagtataglay ng pangako ng buhay para sa mga na ipinamalas ng kanilang mga gawa ang kanilang katapatan, gaya ng inilarawan sa pagkamatay ng anak ng balo sa Sarepta.

And it came to pass after these things, that the son of the woman, the mistress of the house, fell sick; and his sickness was so sore, that there was no breath left in him. And she said unto Elijah, What have I to do with thee, O thou man of God? art thou come unto me to call my sin to remembrance, and to slay my son? And he said unto her, Give me thy son. And he took him out of her bosom, and carried him up into a loft, where he abode, and laid him upon his own bed. And he cried unto the Lord, and said, O Lord my God, hast thou also brought evil upon the widow with whom I sojourn, by slaying her son? And he stretched himself upon the child three times, and cried unto the Lord, and said, O Lord my God, I pray thee, let this child’s soul come into him again. And the Lord heard the voice of Elijah; and the soul of the child came into him again, and he revived. And Elijah took the child, and brought him down out of the chamber into the house, and delivered him unto his mother: and Elijah said, See, thy son liveth. And the woman said to Elijah, Now by this I know that thou art a man of God, and that the word of the Lord in thy mouth is truth. 1 Kings 17:17–24.

At nangyari, pagkatapos ng mga bagay na ito, na ang anak na lalaki ng babae, ang maybahay ng sambahayan, ay nagkasakit; at naging lubhang matindi ang kaniyang sakit, anopa’t wala nang hininga sa kaniya. At sinabi niya kay Elias, Ano sa akin at sa iyo, O tao ng Diyos? Naparito ka ba sa akin upang ipang-alaala ang aking kasalanan, at upang patayin ang aking anak? At sinabi niya sa kaniya, Ibigay mo sa akin ang iyong anak. At kinuha niya siya mula sa kaniyang kandungan, at dinala siya paitaas sa itaas na silid, na kaniyang tinutuluyan, at inihiga siya sa kaniyang sariling higaan. At dumaing siya sa Panginoon, at nagsabi, O Panginoon kong Diyos, ikaw baga’y nagdala rin ng kapahamakan sa babaing balo na aking tinutuluyan, sa pagpatay sa kaniyang anak? At iniunat niya ang kaniyang sarili sa ibabaw ng bata nang makaitlo, at dumaing sa Panginoon, at nagsabi, O Panginoon kong Diyos, ipinamamanhik ko sa iyo, ipahintulot mong muling pumasok sa kaniya ang kaluluwa ng batang ito. At dininig ng Panginoon ang tinig ni Elias; at ang kaluluwa ng bata ay muling pumasok sa kaniya, at siya’y muling nabuhay. At kinuha ni Elias ang bata, at ibinaba siya mula sa itaas na silid papasok sa bahay, at ibinigay siya sa kaniyang ina; at sinabi ni Elias, Tingnan mo, buhay ang iyong anak. At sinabi ng babae kay Elias, Ngayo’y sa pamamagitan nito ay nalalaman ko na ikaw ay isang tao ng Diyos, at ang salita ng Panginoon na nasa iyong bibig ay katotohanan. 1 Mga Hari 17:17-24.

The widow recognized that Elijah was “a man of God,” for “the word of the Lord” that brought her child back to life, was the word “truth.” The three-step process of Elijah stretching himself upon the widow’s son was understood by the widow as the “word” in Elijah’s mouth as “truth.” The Hebrew word ‘emeth,’ is translated in the passage as “truth,” and represents the creative power of Alpha and Omega. It is the Hebrew word created by the first, thirteenth and last letter of the Hebrew alphabet, and represents the Power who can bring the dead back to life.

Kinilala ng balo na si Elias ay isang “tao ng Diyos,” sapagkat ang “salita ng Panginoon” na nagpabalik-buhay sa kanyang anak ay ang salitang “katotohanan.” Ang tatlong-hakbang na proseso ng pag-uunat ni Elias ng kanyang sarili sa ibabaw ng anak ng balo ay inunawa ng balo bilang ang “salita” sa bibig ni Elias na “katotohanan.” Ang salitang Hebreo na “emeth” ay isinalin sa bahaging iyon bilang “katotohanan,” at kumakatawan sa malikhaing kapangyarihan ng Alpha at Omega. Ito ang salitang Hebreo na binubuo ng una, ikalabintatlo, at huling titik ng alpabetong Hebreo, at kumakatawan sa Kapangyarihan na makapagpapabalik-buhay sa mga patay.

The faithful, just as the unfaithful in the “space” of probationary time represented by the three and a half years, received the judgment of a “bed of tribulation.” Death was the outcome for the children of the class that followed the whore who committed fornication and taught the doctrines of paganism. Life was given to the other class who followed the directions of Elijah, and believed the Word of “truth.”

Ang mga tapat, gayundin ang mga hindi tapat, sa “espasyo” ng panahon ng probasyon na kinakatawan ng tatlo’t kalahating taon, ay tumanggap ng hatol na “higaan ng kapighatian”. Kamatayan ang naging kahihinatnan para sa mga anak ng uring sumunod sa patutot na nakiapid at nagturo ng mga aral ng paganismo. Buhay ang iginawad sa kabilang uri na sumunod sa mga tagubilin ni Elias at sumampalataya sa Salita ng “katotohanan”.

The widow had followed Elijah’s command to fetch him some water and give him some bread, and her obedience to the prophet’s word represents the faithful in the Dark Ages of Thyatira. (It is worth noting that when Elijah commands the widow to first feed him, and thereafter feed her son and herself that what is represented is that Elijah is the first to receive the food to eat. He is first to receive the message, and thereafter the church.) We are informed that the works of the faithful, were greater at the end than the beginning.

Sinunod ng balo ang utos ni Elias na mag-igib ng tubig para sa kanya at bigyan siya ng tinapay, at ang kanyang pagsunod sa salita ng propeta ay kumakatawan sa mga tapat sa Madilim na Panahon ng Tiatira. (Dapat pansinin na, nang utusan ni Elias ang balo na siya muna ang pakainin, at pagkatapos ay ang kanyang anak na lalaki at ang sarili niya, ang kinakatawan nito ay si Elias ang unang tumanggap ng pagkain. Siya ang unang tumanggap ng mensahe, at pagkaraan ang iglesya.) Ipinabatid sa atin na ang mga gawa ng mga tapat ay higit na dakila sa huli kaysa sa pasimula.

And unto the angel of the church in Thyatira write; These things saith the Son of God, who hath his eyes like unto a flame of fire, and his feet are like fine brass; I know thy works, and charity, and service, and faith, and thy patience, and thy works; and the last to be more than the first. Revelation 2:18, 19.

At isulat mo sa anghel ng iglesia sa Tiatira: Ganito ang sinasabi ng Anak ng Diyos, na ang kaniyang mga mata ay tulad sa ningas ng apoy, at ang kaniyang mga paa ay gaya ng mainam na tanso; Nalalaman ko ang iyong mga gawa, at ang pag-ibig, at ang paglilingkod, at ang pananampalataya, at ang iyong pagtitiis, at ang iyong mga gawa; at ang mga huli ay higit kaysa sa mga una. Apocalipsis 2:18, 19.

The faithful manifested good “works” during the “space” the papacy was given to repent, but their works at the last were “more than the first.” As the “space” was ending, Christ sent the morning star of the reformation, who began the work of no longer suffering the papacy, who taught the church to “commit fornication, and eat things sacrificed unto idols.”

Ipinamalas ng mga tapat ang mabubuting "gawa" sa loob ng "panahon" na ipinagkaloob sa Papado upang magsisi, ngunit ang kanilang mga huling gawa ay "higit kaysa sa una." Habang nagwawakas na ang "panahon," sinugo ni Cristo ang tala sa umaga ng Repormasyon, na nagpasimula ng gawaing hindi na pagtiisin ang Papado, na nagturo sa iglesia na "makiapid, at kumain ng mga bagay na inihandog sa mga diyus-diyosan."

And he that overcometh, and keepeth my works unto the end, to him will I give power over the nations: And he shall rule them with a rod of iron; as the vessels of a potter shall they be broken to shivers: even as I received of my Father. And I will give him the morning star. He that hath an ear, let him hear what the Spirit saith unto the churches. Revelation 2:26–29.

At ang magtagumpay, at iniingatan ang aking mga gawa hanggang sa wakas, sa kaniya ibibigay ko ang kapamahalaan sa mga bansa: at paghaharian niya sila ng pamalong bakal; gaya ng mga sisidlan ng magpapalayok ay babasagin sila sa pira-piraso: kung paanong tinanggap ko mula sa aking Ama. At ibibigay ko sa kaniya ang tala sa umaga. Ang may pakinig ay makinig sa sinasabi ng Espiritu sa mga iglesia. Apocalipsis 2:26-29.

Christ had “a few things against” the faithful at the beginning of the “space” given the papacy to repent, for they had allowed Jezebel “which calleth herself a prophetess, to teach and to seduce my servants to commit fornication, and to eat things sacrificed unto idols.” But at the end of the “space” the faithful would cease to suffer the papacy to continue her seductions.

Si Cristo ay may “ilang bagay na laban” sa mga tapat sa pasimula ng “palugit” na ibinigay sa Papado upang magsisi, sapagkat pinahintulutan nila si Jezebel, “na tinatawag ang kaniyang sarili na propetisa, na magturo at akitin ang aking mga lingkod na magkasala ng pakikiapid, at kumain ng mga bagay na inihandog sa mga diyos-diyosan.” Ngunit sa katapusan ng “palugit” ay hindi na pahihintulutan ng mga tapat ang Papado na ipagpatuloy ang kaniyang mga pang-aakit.

“In the fourteenth century arose in England the ‘morning star of the Reformation.’ John Wycliffe was the herald of reform, not for England alone, but for all Christendom. The great protest against Rome which it was permitted him to utter was never to be silenced. That protest opened the struggle which was to result in the emancipation of individuals, of churches, and of nations.” The Great Controversy, 80.

Sa ika-labing-apat na siglo ay lumitaw sa Inglatera ang "Bituing Pang-umaga ng Repormasyon." Si John Wycliffe ang tagapagbalita ng reporma, hindi para sa Inglatera lamang, kundi para sa buong Kristiyanidad. Ang dakilang protesta laban sa Roma na ipinahintulot sa kanya na ipahayag ay hindi kailanman mapapatahimik. Ang protestang iyon ang nagpasimula sa pakikibakang hahantong sa pagpapalaya ng mga indibidwal, ng mga iglesya, at ng mga bansa. The Great Controversy, 80.

The food God’s servants eat, is the doctrines or message they receive. Fornication is the church employing state power to accomplish the enforcement of her idolatrous doctrines. In the “space” Jezebel was given to repent, the church fled into the wilderness for protection.

Ang pagkain ng mga lingkod ng Diyos ay ang mga doktrina o mensaheng kanilang tinatanggap. Ang pakikiapid ay ang paggamit ng simbahan ng kapangyarihan ng estado upang ipatupad ang kaniyang mga doktrinang makadiyus-diyusan. Sa “panahon” na ibinigay kay Jezebel upang magsisi, tumakas ang simbahan sa ilang upang mapangalagaan.

And the woman fled into the wilderness, where she hath a place prepared of God, that they should feed her there a thousand two hundred and threescore days…. And to the woman were given two wings of a great eagle, that she might fly into the wilderness, into her place, where she is nourished for a time, and times, and half a time, from the face of the serpent. And the serpent cast out of his mouth water as a flood after the woman, that he might cause her to be carried away of the flood. And the earth helped the woman, and the earth opened her mouth, and swallowed up the flood which the dragon cast out of his mouth. Revelation 12:6, 14–16.

At ang babae ay tumakas sa ilang, na doo’y may isang dako na inihanda ng Diyos, upang siya’y alagaan roon sa loob ng isang libo dalawang daan at animnapung araw.... At sa babae ay ibinigay ang dalawang pakpak ng isang malaking agila, upang siya’y makalipad patungo sa ilang, sa kaniyang dako, na doo’y inaalagaan siya sa loob ng isang panahon, mga panahon, at kalahati ng isang panahon, mula sa harapan ng ahas. At nagbuga ang ahas mula sa kaniyang bibig ng tubig na parang baha, upang habulin ang babae, upang siya’y tangayin ng baha. At tinulungan ng lupa ang babae; binuka ng lupa ang bibig nito at nilamon ang baha na ibinuga ng dragon mula sa kaniyang bibig. Apocalipsis 12:6, 14-16.

During the time of persecution of Jezebel and Ahab, Obadiah represented the protection that was provided by the wilderness in the time of the papal rule.

Sa panahon ng pag-uusig nina Jezebel at Ahab, si Obadias ay naging sagisag ng kanlungang ipinagkaloob ng ilang sa panahon ng pamamayani ng kapapahan.

And Ahab called Obadiah, which was the governor of his house. (Now Obadiah feared the Lord greatly: For it was so, when Jezebel cut off the prophets of the Lord, that Obadiah took an hundred prophets, and hid them by fifty in a cave, and fed them with bread and water.) 1 Kings 18:3, 4.

At tinawag ni Ahab si Obadiah, na siyang tagapamahala ng kanyang sambahayan. (Ngayon, si Obadiah ay lubhang natatakot sa Panginoon: sapagkat nangyari, nang si Jezebel ay pinagpapatay ang mga propeta ng Panginoon, na si Obadiah ay kumuha ng sandaang propeta, at ikinubli sila na tiglilimampu sa isang yungib, at pinakain sila ng tinapay at pinainom ng tubig.) 1 Mga Hari 18:3, 4.

Obadiah’s work of hiding the prophets by fifty in caves is the symbol of the place in the wilderness that was prepared by God to feed the faithful, who refused to eat the doctrines of the papacy and who also refused to accept the unholy relationship represented by her fornication with the kings of Europe. The space of time that Elijah had been directed to the widow of Sarepta for food and protection from Jezebel and Ahab, was the space of time the church fled into the wilderness, and the place prepared for them by God was represented by the work of Obadiah.

Ang gawain ni Obadiah sa pagtatago ng mga propeta na tiglilimampu sa mga yungib ay sagisag ng dako sa ilang na inihanda ng Diyos upang pakainin ang mga tapat, na tumangging kumain ng mga doktrina ng papado, at tumanggi ring tanggapin ang di-banal na ugnayan na kinakatawan ng kaniyang pakikiapid sa mga hari ng Europa. Ang panahong inatasan si Elijah na pumaroon sa babaing balo sa Sarepta upang doon tumanggap ng pagkain at kanlungan laban kina Jezebel at Ahab, ay siya ring panahong tumakas ang iglesia sa ilang, at ang dakong inihanda ng Diyos para sa kanila ay kinakatawan ng gawain ni Obadiah.

Elijah’s place of hiding in Sarepta, called “Zarephath” in the Hebrew, means purification. When the space given Jezebel to repent ended, Elijah went to Obadiah and summoned Ahab to call all Israel to Carmel.

Ang dakong pinagtataguan ni Elijah sa Sarepta, na tinatawag na “Zarephath” sa wikang Hebreo, ay nangangahulugang pagdadalisay. Nang matapos ang panahong iginawad kay Jezebel upang magsisi, pumunta si Elijah kay Obadiah at ipinatawag si Ahab upang tipunin ang buong Israel sa Carmel.

And as Obadiah was in the way, behold, Elijah met him: and he knew him, and fell on his face, and said, Art thou that my lord Elijah? And he answered him, I am: go, tell thy lord, Behold, Elijah is here. 1 Kings 18:17, 18.

At samantalang si Obadias ay nasa daan, narito, sinalubong siya ni Elias; at nang makilala niya ito, nagpatirapa siya sa kaniyang mukha at nagsabi, Ikaw ba ang panginoon kong si Elias? At sumagot siya, Ako nga; humayo ka, sabihin mo sa iyong panginoon, Narito, naririto si Elias. 1 Mga Hari 18:17, 18.

Elijah’s time with the widow of Sarepta symbolizes the Dark Ages. In the narrative of Elijah and the widow, she was gathering two sticks, for she was about to die. A widow in prophecy is a church, and she represented the church in the wilderness that was about to die.

Ang panahon ni Elias kasama ang balo ng Sarepta ay sumasagisag sa Madilim na Panahon. Sa salaysay tungkol kay Elias at sa balo, ang balo ay namumulot ng dalawang patpat, sapagkat malapit na siyang mamatay. Sa propesiya, ang balo ay isang iglesia, at kinatawan niya ang iglesia sa ilang na malapit nang mamatay.

And unto the angel of the church in Sardis write; These things saith he that hath the seven Spirits of God, and the seven stars; I know thy works, that thou hast a name that thou livest, and art dead. Be watchful, and strengthen the things which remain, that are ready to die: for I have not found thy works perfect before God. Revelation 3:1, 2.

At sa anghel ng iglesia sa Sardis isulat mo: Ganito ang sabi niya na nagtataglay ng pitong Espiritu ng Diyos at ng pitong bituin: Nalalaman ko ang iyong mga gawa, na may pangalan kang ikaw ay nabubuhay, at patay ka. Magbantay ka, at patibayin mo ang mga bagay na nalalabi, na malapit nang mamatay; sapagkat hindi ko nasumpungan ang iyong mga gawa na ganap sa harap ng Diyos. Apocalipsis 3:1, 2.

She was “gathering two sticks”, and preparing for her death when Elijah interrupts her.

Siya'y "nangangalap ng dalawang patpat", at naghahanda para sa kaniyang kamatayan nang sumabat sa kaniya si Elias.

And the word of the Lord came unto him, saying, Arise, get thee to Zarephath, which belongeth to Zidon, and dwell there: behold, I have commanded a widow woman there to sustain thee. So he arose and went to Zarephath. And when he came to the gate of the city, behold, the widow woman was there gathering of sticks: and he called to her, and said, Fetch me, I pray thee, a little water in a vessel, that I may drink. And as she was going to fetch it, he called to her, and said, Bring me, I pray thee, a morsel of bread in thine hand. And she said, As the Lord thy God liveth, I have not a cake, but an handful of meal in a barrel, and a little oil in a cruse: and, behold, I am gathering two sticks, that I may go in and dress it for me and my son, that we may eat it, and die. 1 Kings 17:8–12.

At ang salita ng Panginoon ay dumating sa kanya, na nagsasabi, Bumangon ka, pumaroon ka sa Zarephath, na sakop ng Zidon, at manahan ka roon: narito, iniutos ko roon sa isang babaing balo na sustentuhan ka. Kaya’t siya’y bumangon at pumaroon sa Zarephath. At nang dumating siya sa pintuang-bayan, narito, ang babaing balo ay naroon na namumulot ng panggatong; at tinawag niya ang babaing balo, at sinabi, Isinasamo ko sa iyo, magdala ka sa akin ng kaunting tubig sa isang sisidlan, upang ako’y makainom. At nang siya’y papunta na upang mag-igib, tinawag niya ang babaing balo, at sinabi, Dalhan mo ako, isinasamo ko sa iyo, ng isang kapirasong tinapay na nasa iyong kamay. At sinabi niya, Buhay ang Panginoon mong Diyos, wala akong kahit isang munting tinapay, kundi isang dakot na harina sa isang banga, at kaunting langis sa isang munting sisidlan: at, narito, namumulot ako ng dalawang piraso ng kahoy, upang ako’y pumasok at iluto iyon para sa akin at sa aking anak, upang aming kainin iyon, at kami’y mamatay. 1 Mga Hari 17:8-12.

The widow of Sarepta was gathering “two sticks.” The widow represents the faithful in the time of Jezebel. Her son represents those during the history of Thyatira that died with the promise of being resurrected in the first resurrection.

Ang babaeng balo sa Sarepta ay nangangalap ng "dalawang patpat." Ang balo ay kumakatawan sa mga tapat sa kapanahunan ni Jezebel. Ang kaniyang anak na lalaki ay kumakatawan sa yaong mga nasa kasaysayan ng Thyatira na namatay na may pangakong muling bubuhayin sa unang pagkabuhay na mag-uli.

And I saw thrones, and they sat upon them, and judgment was given unto them: and I saw the souls of them that were beheaded for the witness of Jesus, and for the word of God, and which had not worshipped the beast, neither his image, neither had received his mark upon their foreheads, or in their hands; and they lived and reigned with Christ a thousand years. But the rest of the dead lived not again until the thousand years were finished. This is the first resurrection. Blessed and holy is he that hath part in the first resurrection: on such the second death hath no power, but they shall be priests of God and of Christ, and shall reign with him a thousand years. Revelation 20:4–6.

At nakita ko ang mga trono, at may mga umupo sa mga yaon, at ibinigay sa kanila ang kapangyarihang humatol; at nakita ko ang mga kaluluwa ng mga pinugutan ng ulo dahil sa patotoo ni Jesus at dahil sa salita ng Diyos, at yaong mga hindi sumamba sa halimaw, ni sa kaniyang larawan, ni tumanggap ng kaniyang tanda sa kanilang mga noo, maging sa kanilang mga kamay; at sila’y nabuhay at nagharing kasama ni Cristo sa loob ng isang libong taon. Ngunit ang nalabi sa mga patay ay hindi muling nabuhay hanggang sa matapos ang isang libong taon. Ito ang unang pagkabuhay na muli. Mapalad at banal ang may bahagi sa unang pagkabuhay na muli; sa kanila’y walang kapangyarihan ang ikalawang kamatayan, kundi sila’y magiging mga saserdote ng Diyos at ni Cristo, at maghahari silang kasama niya sa loob ng isang libong taon. Pahayag 20:4-6.

The widow also represents the few in Sardis, that were worthy and given white garments.

Ang balo ay sumasagisag din sa iilan sa Sardis, na karapat-dapat at binigyan ng mga puting kasuotan.

Thou hast a few names even in Sardis which have not defiled their garments; and they shall walk with me in white: for they are worthy. He that overcometh, the same shall be clothed in white raiment; and I will not blot out his name out of the book of life, but I will confess his name before my Father, and before his angels. Revelation 3:4, 5.

Mayroon kang ilang pangalan, maging sa Sardis, na hindi nadungisan ang kanilang mga kasuotan; at sila’y lalakad na kasama ko nang nakaputi, sapagkat karapat-dapat sila. Ang magtatagumpay, ang gayon ay daramtan ng kasuutang maputi; at hindi ko buburahin ang kaniyang pangalan mula sa aklat ng buhay, kundi ipapahayag ko ang kaniyang pangalan sa harap ng aking Ama, at sa harap ng kaniyang mga anghel. Pahayag 3:4, 5.

Those in the fourth church of Thyatira, who faithfully died, represented by the widow’s son, were given white garments in the fifth seal.

Ang mga nasa ikaapat na iglesya ng Tiatira, na tapat na namatay, na kinakatawan ng anak ng balo, ay binigyan ng mapuputing kasuotan sa ikalimang tatak.

And when he had opened the fifth seal, I saw under the altar the souls of them that were slain for the word of God, and for the testimony which they held: And they cried with a loud voice, saying, How long, O Lord, holy and true, dost thou not judge and avenge our blood on them that dwell on the earth? And white robes were given unto every one of them; and it was said unto them, that they should rest yet for a little season, until their fellowservants also and their brethren, that should be killed as they were, should be fulfilled. Revelation 6:9–11.

At nang buksan niya ang ikalimang tatak, nakita ko sa ilalim ng dambana ang mga kaluluwa ng mga pinaslang dahil sa salita ng Diyos, at dahil sa patotoong kanilang pinanghahawakan: At sila'y sumigaw nang malakas, na nagsasabi, Hanggang kailan, O Panginoon, banal at totoo, hindi mo hahatulan at ipaghihiganti ang aming dugo sa mga nananahan sa lupa? At binigyan ang bawat isa sa kanila ng puting kasuotan; at sa kanila'y sinabi na magpahinga pa sila nang kaunting panahon, hanggang sa matupad din yaong kanilang mga kapuwa-alipin at mga kapatid, na papataying gaya rin nila. Apocalipsis 6:9-11.

The martyrs of the Dark Ages were given white robes, and were told to rest in their graves, until another group of papal martyrs were to be killed, as they had been killed. They had been murdered by the papacy during the space of three and a half years, and they were promised that the papacy would ultimately be judged, but not until a second group of papal martyrs were to be murdered, during the soon-coming Sunday law crisis. Sister White connects the martyrs’ request for judgment upon the papacy, with two passages in the book of Revelation.

Ang mga martir ng Panahon ng Kadiliman ay binigyan ng mapuputing balabal, at sinabihang magpahinga sa kanilang mga libingan, hanggang sa may isa pang pangkat ng mga martir ng kapapahan na papatayin, gaya ng sila’y pinatay. Pinatay sila ng kapapahan sa loob ng tatlo’t kalahating taon, at pinangakuan sila na sa wakas ay hahatulan ang kapapahan, ngunit hindi pa iyon mangyayari hangga’t ang isang ikalawang pangkat ng mga martir ng kapapahan ay mapapatay, sa panahon ng nalalapit na krisis ng batas sa Linggo. Inuugnay ni Sister White ang kahilingan ng mga martir para sa paghatol sa kapapahan sa dalawang sipi sa aklat ng Apocalipsis.

“When the fifth seal was opened, John the Revelator in vision saw beneath the altar the company that were slain for the Word of God and the testimony of Jesus Christ. After this came the scenes described in the eighteenth of Revelation, when those who are faithful and true are called out from Babylon. [Revelation 18:1–5, quoted.]” Manuscript Releases, volume 20, 14.

“Nang buksan ang ikalimang tatak, nakita ni Juan na Tagakita sa pangitain, sa ilalim ng dambana, ang kapulungan ng mga pinaslang dahil sa Salita ng Diyos at sa patotoo ni Jesucristo. Pagkaraan nito, sumunod ang mga tagpong inilalarawan sa ika-labingwalong kabanata ng Apocalipsis, kung kailan ang mga tapat at tunay ay tinatawag na lumabas mula sa Babilonia. [Apocalipsis 18:1-5, sinipi.]” Manuscript Releases, tomo 20, 14.

Revelation eighteen verses one through five represents the two voices of verse one and verse four. The second voice is the call out of Babylon, and it marks the beginning of the Sunday law persecution, when the mighty movement of the third angel, calls God’s other flock out of Babylon. She also places the passage from the fifth seal at the opening of the seventh seal.

Ang Apocalipsis labing-walo, talatang isa hanggang lima, ay kumakatawan sa dalawang tinig na nasa talatang una at talatang ikaapat. Ang ikalawang tinig ay ang panawagang lumabas mula sa Babilonia, at ito ang humuhudyat ng pasimula ng pag-uusig bunsod ng batas sa Araw ng Linggo, kapag ang makapangyarihang kilusan ng ikatlong anghel ay tumatawag sa ibang kawan ng Diyos na lumabas mula sa Babilonia. Inilalagay rin niya ang sipi mula sa ikalimang selyo sa pagbubukas ng ikapitong selyo.

“[Revelation 6:9–11 quoted]. Here were scenes presented to John that were not in reality but that which would be in a period of time in the future.

[Sinipi ang Apocalipsis 6:9–11]. Dito ay mga tagpo ang iniharap kay Juan na hindi mga realidad, kundi yaong magaganap sa isang yugto ng panahon sa hinaharap.

Revelation 8:1–4 quoted.” Manuscript Releases, volume 20, 197.

"Sinipi ang Pahayag 8:1-4." Manuscript Releases, tomo 20, 197.

In Revelation chapter eight, verses one through four, the seventh seal is opened.

Sa Aklat ng Pahayag, kabanata walo, talatang isa hanggang apat, ang ikapitong tatak ay binuksan.

And when he had opened the seventh seal, there was silence in heaven about the space of half an hour. And I saw the seven angels which stood before God; and to them were given seven trumpets. And another angel came and stood at the altar, having a golden censer; and there was given unto him much incense, that he should offer it with the prayers of all saints upon the golden altar which was before the throne. And the smoke of the incense, which came with the prayers of the saints, ascended up before God out of the angel’s hand. Revelation 8:1–4.

At nang buksan niya ang ikapitong selyo, nagkaroon ng katahimikan sa langit na halos kalahating oras ang itinagal. At nakita ko ang pitong anghel na nakatayo sa harap ng Diyos; at sa kanila ay ibinigay ang pitong trumpeta. At may isa pang anghel na lumapit at tumayo sa dambana, may dalang gintong insensaryo; at siya’y binigyan ng maraming kamangyan, upang ihandog niya ito kalakip ng mga panalangin ng lahat ng mga banal sa ibabaw ng gintong dambana na nasa harap ng trono. At ang usok ng kamangyan, na kalakip ng mga panalangin ng mga banal, ay umakyat sa harap ng Diyos mula sa kamay ng anghel. Pahayag 8:1-4.

The prayers of the martyrs of the Dark Ages, who in the fifth seal are requesting that God bring judgment upon the whore that commits fornication with the kings of the earth, ascend “up before God,” when the seventh seal is opened. Inspiration aligns the opening of the seventh seal, with Revelation eighteen’s second voice, for it is at the second voice, that God remembers her iniquities, and he then doubles her judgment. Once for the martyrs of the Dark Ages, and once for the blood bath of the Sunday law crisis.

Ang mga panalangin ng mga martir ng Panahon ng Kadiliman, na sa ikalimang tatak ay humihiling na ipataw ng Diyos ang kahatulan sa patutot na nakikiapid sa mga hari ng lupa, ay umaakyat "sa harap ng Diyos" sa pagbubukas ng ikapitong tatak. Itinutugma ng Inspirasyon ang pagbubukas ng ikapitong tatak sa ikalawang tinig ng Apocalipsis labing-walo, sapagkat sa ikalawang tinig naaalala ng Diyos ang kanyang mga kasamaan, at dinodoble Niya ang kanyang hatol. Minsan para sa mga martir ng Panahon ng Kadiliman, at minsan para sa malagim na pagdanak ng dugo sa krisis ng batas ng Linggo.

And I heard another voice from heaven, saying, Come out of her, my people, that ye be not partakers of her sins, and that ye receive not of her plagues. For her sins have reached unto heaven, and God hath remembered her iniquities. Reward her even as she rewarded you, and double unto her double according to her works: in the cup which she hath filled fill to her double. Revelation 18:4–6.

At narinig ko ang isa pang tinig mula sa langit na nagsasabi, Lumabas kayo mula sa kaniya, aking bayan, upang hindi kayo makibahagi sa kaniyang mga kasalanan, at upang hindi kayo tumanggap ng kaniyang mga salot. Sapagkat ang kaniyang mga kasalanan ay umabot hanggang sa langit, at inalaala ng Diyos ang kaniyang mga kalikuan. Gantihan ninyo siya, gaya ng pagganti niya sa inyo; at ibigay ninyo sa kaniya ang ibayong-doble ayon sa kaniyang mga gawa: sa kopang kaniyang pinuno ay punuin ninyo para sa kaniya ng ibayong-doble. Apocalipsis 18:4-6.

The few in Sardis that had not defiled their garments, represent those that came out of the history of Thyatira that ended in 1798. They are represented by the widow of Sarepta, a widow who was going to the marriage in 1844.

Ang iilang nasa Sardis na hindi nadungisan ang kanilang mga kasuotan ay kumakatawan sa mga nagsilabas mula sa kasaysayan ng Tiatira, na nagwakas noong 1798. Sila ay kinakatawan ng balo sa Sarepta, isang balo na paroroon sa kasalan noong 1844.

“The coming of Christ as our high priest to the most holy place, for the cleansing of the sanctuary, brought to view in Daniel 8:14; the coming of the Son of man to the Ancient of Days, as presented in Daniel 7:13; and the coming of the Lord to His temple, foretold by Malachi, are descriptions of the same event; and this is also represented by the coming of the bridegroom to the marriage, described by Christ in the parable of the ten virgins, of Matthew 25.” The Great Controversy, 426.

Ang pagdating ni Cristo, bilang ating Dakilang Saserdote, sa Kabanal-banalang Dako para sa paglilinis ng santuwaryo, na ipinakikita sa Daniel 8:14; ang pagdating ng Anak ng Tao sa Matanda sa mga Araw, gaya ng iniharap sa Daniel 7:13; at ang pagdating ng Panginoon sa Kanyang templo, na ipinanghula ni Malakias, ay mga paglalarawan ng iisang pangyayari; at ito rin ay kinakatawan ng pagdating ng lalaking ikakasal sa kasalan, na inilarawan ni Cristo sa talinghaga ng sampung dalaga, sa Mateo 25. The Great Controversy, 426.

The widow, was preparing her last supper before her death, when Elijah commanded her to serve him. She illustrates the faithful few in Thyatira, transitioning into the faithful few in Sardis that were gathering “two sticks” for a “fire”.

Ang balo, habang naghahanda ng kaniyang huling hapunan bago ang kaniyang kamatayan, ay inutusan ni Elias na paglingkuran siya. Kumakatawan siya sa iilang tapat sa Tiatira, na lumilipat tungo sa iilang tapat sa Sardis na nangangalap ng "dalawang pirasong kahoy" para sa "apoy".

The “two sticks” represent both houses of ancient Israel, that were trampled down by paganism and then papalism, but were to be gathered together and joined as “one stick,” in the history of 1798 to 1844.

Ang "dalawang patpat" ay kumakatawan sa dalawang sambahayan ng sinaunang Israel, na nayurakan ng paganismo at pagkaraan ay ng papaismo, ngunit titipunin at pag-iisahin bilang "isang patpat," sa kasaysayan mula 1798 hanggang 1844.

The word of the Lord came again unto me, saying, Moreover, thou son of man, take thee one stick, and write upon it, For Judah, and for the children of Israel his companions: then take another stick, and write upon it, For Joseph, the stick of Ephraim, and for all the house of Israel his companions: And join them one to another into one stick; and they shall become one in thine hand. And when the children of thy people shall speak unto thee, saying, Wilt thou not shew us what thou meanest by these? Say unto them, Thus saith the Lord God; Behold, I will take the stick of Joseph, which is in the hand of Ephraim, and the tribes of Israel his fellows, and will put them with him, even with the stick of Judah, and make them one stick, and they shall be one in mine hand. And the sticks whereon thou writest shall be in thine hand before their eyes. And say unto them, Thus saith the Lord God; Behold, I will take the children of Israel from among the heathen, whither they be gone, and will gather them on every side, and bring them into their own land: And I will make them one nation in the land upon the mountains of Israel; and one king shall be king to them all: and they shall be no more two nations, neither shall they be divided into two kingdoms any more at all: Neither shall they defile themselves any more with their idols, nor with their detestable things, nor with any of their transgressions: but I will save them out of all their dwelling places, wherein they have sinned, and will cleanse them: so shall they be my people, and I will be their God. And David my servant shall be king over them; and they all shall have one shepherd: they shall also walk in my judgments, and observe my statutes, and do them. And they shall dwell in the land that I have given unto Jacob my servant, wherein your fathers have dwelt; and they shall dwell therein, even they, and their children, and their children’s children forever: and my servant David shall be their prince forever. Moreover I will make a covenant of peace with them; it shall be an everlasting covenant with them: and I will place them, and multiply them, and will set my sanctuary in the midst of them for evermore. My tabernacle also shall be with them: yea, I will be their God, and they shall be my people. And the heathen shall know that I the Lord do sanctify Israel, when my sanctuary shall be in the midst of them for evermore. Ezekiel 37:15–28.

Muling dumating sa akin ang salita ng Panginoon, na nagsasabi, Bukod dito, ikaw, anak ng tao, kumuha ka ng isang kahoy, at isulat mo roon, Para kay Juda, at para sa mga anak ni Israel na kaniyang mga kasama; saka kumuha ka ng isa pang kahoy, at isulat mo roon, Para kay Jose, ang kahoy ni Efraim, at para sa buong sambahayan ng Israel na kaniyang mga kasama; at pagdugtungin mo ang mga iyon sa isa’t isa upang maging isang kahoy; at sila’y magiging isa sa iyong kamay. At kapag ang mga anak ng iyong bayan ay magsasalita sa iyo, na nagsasabi, Hindi mo ba ipaliliwanag sa amin kung ano ang ibig mong sabihin sa mga ito? Sabihin mo sa kanila, Ganito ang sabi ng Panginoong Diyos; Narito, kukunin ko ang kahoy ni Jose, na nasa kamay ni Efraim, at ang mga lipi ng Israel na kaniyang mga kasama, at ilalakip ko sila sa kaniya, pati sa kahoy ni Juda, at gagawin ko silang isang kahoy, at sila’y magiging isa sa aking kamay. At ang mga kahoy na sinulatan mo ay nasa iyong kamay sa harap ng kanilang mga mata. At sabihin mo sa kanila, Ganito ang sabi ng Panginoong Diyos; Narito, kukunin ko ang mga anak ni Israel mula sa gitna ng mga bansa, saan man sila naparoon, at titipunin ko sila sa magkabi-kabila, at dadalhin ko sila sa kanilang sariling lupain: At gagawin ko silang isang bansa sa lupain, sa mga bundok ng Israel; at isang hari ang magiging hari sa kanilang lahat: at hindi na sila magiging dalawang bansa, ni mahahati pa sa dalawang kaharian kailanman: Hindi na rin nila marurumihan ang kanilang sarili sa pamamagitan ng kanilang mga diyos-diyosan, ni ng kanilang mga kasuklamsuklam na bagay, ni ng alinman sa kanilang mga pagsalangsang: kundi ililigtas ko sila mula sa lahat ng kanilang mga lugar ng paninirahan na doon sila nagkasala, at lilinisin ko sila: kaya’t sila’y magiging aking bayan, at ako’y magiging kanilang Diyos. At si David na aking lingkod ay magiging hari sa kanila; at silang lahat ay magkakaroon ng isang pastol: lalakad din sila sa aking mga kahatulan, at kanilang iingatan ang aking mga palatuntunan, at isasagawa ang mga iyon. At sila’y tatahan sa lupain na ibinigay ko kay Jacob na aking lingkod, na doon tumahan ang inyong mga ninuno; at sila’y tatahan doon, sila, at ang kanilang mga anak, at ang mga anak ng kanilang mga anak magpakailanman: at si David na aking lingkod ay magiging kanilang prinsipe magpakailanman. Bukod dito ay gagawa ako ng tipan ng kapayapaan sa kanila; ito’y magiging tipang walang hanggan sa kanila: at itatatag ko sila, at pararamihin ko sila, at ilalagay ko ang aking santuwaryo sa gitna nila magpakailanman. Ang aking tabernakulo ay sasakanila rin: oo, ako’y magiging kanilang Diyos, at sila’y magiging aking bayan. At malalaman ng mga bansa na ako, ang Panginoon, ang nagpapabanal sa Israel, kapag ang aking santuwaryo ay nasa gitna nila magpakailanman. Ezekiel 37:15-28.

When Elijah leaves Sarepta to call Ahab and all Israel to Mount Carmel, the widowed church that has fled into the wilderness was gathering two sticks for the fire that purifies the widow in advance of the wedding on October 22, 1844. The gathering of the two sticks is the gathering of the Millerite movement that is accomplished in the last sixty-five year period identified in Isaiah seven. The northern kingdom suffered the curse of Moses from 723 BC through 1798, and the southern kingdom suffered the same curse from 677 BC until 1844. In 1844, the spiritual descendants of those two literal nations, were gathered together as one stick, or one nation.

Nang lisanin ni Elias ang Sarepta upang tawagin si Ahab at ang buong Israel sa Bundok Karmelo, ang iglesyang balo na tumakas sa ilang ay nangangalap ng dalawang patpat para sa apoy na nagpapadalisay sa balo bago ang kasal noong ika-22 ng Oktubre, 1844. Ang pagtipon ng dalawang patpat ay ang pagtipon ng kilusang Millerite na natupad sa huling animnapu’t limang taong yugto na tinukoy sa Isaias kabanata pito. Ang kahariang hilaga ay dumanas ng sumpa ni Moises mula 723 BK hanggang 1798, at ang kahariang timog ay dumanas ng gayunding sumpa mula 677 BK hanggang 1844. Noong 1844, ang mga espirituwal na inapo ng dalawang literal na bansang iyon ay tinipon na maging isang patpat, o isang bansa.

If nothing else Ezekiel defines the two sticks as two nations, that become one nation.

Kung walang iba pa, ipinakahulugan ni Ezekiel ang dalawang patpat bilang dalawang bansa na nagiging iisang bansa.

For the head of Syria is Damascus, and the head of Damascus is Rezin; and within threescore and five years shall Ephraim be broken, that it be not a people. And the head of Ephraim is Samaria, and the head of Samaria is Remaliah’s son. If ye will not believe, surely ye shall not be established. Isaiah 7:8, 9.

Sapagkat ang kabisera ng Siria ay ang Damasco, at ang pinuno ng Damasco ay si Rezin; at sa loob ng animnapu’t limang taon ay mabubuwag ang Efraim, anupa’t hindi na ito magiging isang bayan. At ang kabisera ng Efraim ay ang Samaria, at ang pinuno ng Samaria ay ang anak ni Remaliah. Kung hindi kayo sasampalataya, tiyak na hindi kayo matatatag. Isaias 7:8, 9.

If we will not believe the prophecy of sixty-five years, we will not be established.

Kung hindi natin sasampalatayanan ang propesiya hinggil sa animnapu't limang taon, hindi tayo matatatag.

We will continue to present Elijah’s symbolism in the next article.

Ipagpapatuloy namin ang paglalahad ng simbolismo ni Elias sa susunod na artikulo.