Saaru Daniel, benn ci ñetteel rekk la ci juroom-benn ci ñaari saar yi njëkk ci Daniel, te mooy joxe ci lu xóot melokaanu jafe-jafeb yoonu Dibeer. Ci saaru ñett, nataalu wurus wu Nebukadnesar, ak ñetti góor yu yelloo yi, dañuy tegtal bannere bu ñuy yékkati, te addina bépp gis ko.
Kon buur Nebukadnessar yónni ndigal ngir dajale sang yi, boroom diwaan yi, kilifa yi, àttekat yi, boroom alal yi, waxtaankat yi, sarif yi, ak ñépp njiiti gox yi, ngir ñu dikk ci jébbale xàmmiis bi buur Nebukadnessar taxawaloon. Daniel 3:2.
Ci saaru ñetteel bi, ñetti góor yu tedd yi bañ nañu sujjóot; te seen jëf jii indi na leen fitna bu safara gu taal gi. Waaye Daniel ci saaru juróomeel bi, dafay sujjóot ñetti yoon ci bés bi; te moom itam, jëfam indi na ko fitna bu xundukaayug gaynde gi. Sàppe ci kaw sàppe, dañuy wone fitnay yoonu Dibeer ni dogalu jaamu, te ci ñaar ñi sax, dogal boobu waa ñu gëm ñi ba noppi nañu ko. Ñi ñu tektal ci booloo bu ñetti ak benn, bi mel nekk màndarga junni ak ñent-fukk ak ñent ñaar-fukk ñi, dëkkal nañu seen bopp ci dëgg gi, bala yëngu-yëngu gu fitna gi àgg.
“Malaka mi wax ne: ‘Nanguleen seen bopp; dangeen a wara dox gaaw.’ Ñenn ci nun am nañu woon jamono ngir jot dëgg te jëm kanam ndànk-ndànk, te bépp jéego bu nu def, moo nu may doole ngir jot ci bi ci topp. Waaye léegi jamono jeex ngir mat, te li nu daan jàng di ko xam di ko nangu ay at, ñoom dañuy ko wara jàng ci ay weer yu néew. Ñoom itam dinañu am lu bare luñu wara fàtte, ak lu bare luñu wara jàngaat. Ñi bëggul a jot màndarga rab wi ak nataalam bi bu yoon wa génnee, faw mu am léegi dogu ngir wax ne: Déedéet, du nu yëqale sas wi rab wi sos.’ Early Writings, 68.
Ci ñetteelu juróom, yoonu Dibéer moo jëm ci mujjug rab bu suuf ba, ak àtte ba noon yi indiwoon, ñi dugg jaare ko ci miir bi.
Ci guddi boobu ñu rey Belshassar buurub Kaldeyen yi. Te Dariyu, wa Mède, jot nguur gi, fekk mu am na lu tollook juróom-benn-fukk ak ñaar at. Daniel 5:30, 31.
Ci wet gu juróom, dañu wone màndarga ñi Yàlla, te loolu moo mel ni dañeey teg màndarga buur bi ci bàmmeel gaynde bi.
Ñëw wuññu ab doj, teg ko ci bët ba ca kàngaam ba; te buur bi tëj ko ak moom sañ-sàngam, ak itam sañ-sàngi ay kilifeyam; ngir lu ñu dogaloon ci mbirum Dañeel bañ a soppeeku. Dañeel 6:17.
Ñetti mboolem yi ñett yépp di yokk ci melokaan yi yeesalukaay bi, bi ñu koy yékkati ci aw niir, ci waxtu yëngu-yëngu suuf gu mag gi nekk ci Péeñu Yàlla, saar fukk ak benn.
Noonu dégg baat bu mag jóge asamaan, muy wax leen ne: «Ñëwleen fii kaw.» Noonu ñu yéeg ca asamaan ci niir; seeni noon gis leen. Te ca waxtu woowu am na yengu-yengu su mag, fukki cër bi benn daanu; te ci yengu-yengu ba juróom-ñaari junni nit ñu dee; te ñi des tiit lool, jox ndam Yàlla ji asamaan. Peeñu Yowaana 11:12, 13.
Saariixu Daniel benn laaj, dafay wone màndarga ñi Yàlla, waaye ci lu gën a wér, mu ngi wax ci mbugal gi war askanu “njiit yi, boroom gox yi, kilifa yi, way digle yi ak sangara yi,” ñi nax buur bi ba mu rey Daniel. Naxu buur bi (mi ngi tektal réew mi), mooy benn mbir bu am solo lool ci waxi yonent yi, te mu yor seede yu bari ci yonent yi. Du ni Nebukadnesar ci saar bi ñett, mbaa Belshazzar ci saar bi juróom, ñoom ñaar ñépp nekkoon nañu ci réer ci lu jëm ci Daniel ak ñetti seede ya, ba keroog jafe-jafe ji dikk; waaye “taamu” Dariyus ci kaw Daniel, bala jafe-jafe ji dikk, mooy màndargaal ne jafe-jafe yoonu Dimoñs bi am na benneen taxawaay.
Daniyel dafa am “gën a xamle” ci kow ñaari njiit ya ca des, te ñetti njiit yooyu dañoo nekkoon ci kaw téeméer ak ñaar-fukk i buur. Daniyel, li ëpp, ñu koy boole ak njiit ya ak buur ya ngir wone wuuteem, te ñu gën ko ci ñaari nit ñooñu ñuy sos benn mbootaayu nax, mi jur ndimbal ci limu juróom (juróomi janq yu ñàkk xel).
Dariyus neexoon na teg ci kaw nguur gi téeméeri ak ñaar-fukk ay kilifa, ngir ñu jiite ci bépp nguur gi; te ci seen kaw ñetti njiit, te Daniel moo nekkoon ki njëkk ci ñoom, ngir kilifa ya di joxe leen seeni kont, te buur ba bañ a am benn yàqule. Noonu Daniel mi moo gën a tedd ci kaw njiit ya ak kilifa ya, ndaxte ab ruu bu rafet woon ci moom; te buur ba xalaat na koo teg ci kaw réew mi bépp. Noonu njiit ya ak kilifa ya di wut lu ñuy jàpp ci Daniel ci mbirum nguur gi; waaye mënuñu woon a gis benn yoon wu ñuy jàpp mbaa benn njuumte; ndaxte ku wóor la woon, te gisoonuñu ci moom benn réer walla benn njuumte. Noonu nit ñooñu ne: Dunu gis benn lu nu man a jàppe ci kaw Daniel jii, su dul ne nu ko gis ci mbirum yoonu Yàllaam. Daniel 6:1–5.
Ñuy jëfandikoo nañu ko ngir melal naxte bu ñuy def ci buuru bi, te mooy saytu fukki buur yi (Mbooloom Xeeti Aduna), ci mujju àddina. Naxte boobu yokk na ci bañ gi fukki buur yi (Mbooloom Xeeti Aduna) wone ci jigéen ju ndaw ji (papasi bi), te loolu moo leen tax ñu “def ko neen ba amul dara,” te “fecc ay yaramam, tey lakk ko ak safara.”
Te fukki bopp ñaar-fukk yi nga gisoon ci kaw rab ba, ñoom dinañu bañ jigéen ju ndaw ji, te dinañu ko def mu neen te rafetul dara, te dinañu lekk ay yàppam, te lakk ko ak safara. Ndax Yàlla moo def ci seen xol ñu matal boppam, te ñu bokk benn xalaat, te jébbal seen nguur rab ba, ba keroog waxi Yàlla di mat. Te jigéen ji nga gisoon mooy dëkk bu mag bi, biy nguur ci kaw buur yi nekk ci suuf si. Peeñu gi 17:16–18.
Mbootaayam Mbooloom Yi (juróom-ñaareelu nguur gi) dina tas nguurug baab, doonte sax da ñu ko joxoon seeni nguur lu yàggul, ndaxte ñoom da ñuy nguuru “ab diir bu gàtt.”
Te am na juróom-ñaari buur lañu doon wax: juróom-ñaar daanu nañu, kenn moongi fi, ka ca des dikkagula ba tey; bu dikkee, war na nekk ab waxtu wu gàtt. Peeñu 17:10.
Ci jamono yoonu Dibeeru, juróomeel bu njëkk ci waxi yonent yi ci Biibël, rab wu suuf wi ci Peeñu 13 (Etazini), dafa appena jeexal nguuram bu juróom-ñaar-fukk at yu misaal, bi ñetteel bu juróomeel ci waxi yonent yi ci Biibël, rab wu géej wi ci Peeñu 13 (paapas), ñu ko fàtte woon diiru juróom-ñaar-fukk at yu misaal yooyu ci Esayi saar 23.
Te bés na ca bés, Tir dina fàtteeku juróom-ñaar-fukk at, ni jamono ji benn buur; gannaaw jeexitalu juróom-ñaar-fukk at yooyu, Tir dina woy ni jigéenu ndaw. Jëlal xalam, wër dëkk ba, yow jigéenu ndaw biñ fàtte; defal neex xumbal, woyal lu bare, ngir ñu baña la fàtte. Te bés na ca bés, gannaaw jeexitalu juróom-ñaar-fukk at yooyu, Boroom bi dina seeti Tir, te moom dina dellu ca peyam, te dina def njaaloo ak bépp nguur gu nekk ci kaw suufu àddina. Esayi 23:15–17.
Ci jamonoy alxames bi ci yoonu dibeer, juróom-ñaareelu nguur gi ci waxi yonent yi ci Biibël, fekk ñi di fukki buur yi (Nations Unies), dañuy tàmbalee nguuru, waaye lu gàtt rekk, ndaxte buur bu jiitu ci fukki buur yooyu, booba, dafay tàmbali liggéeyam ngir xiir àddina si yépp mu juboo ci tegtal gi mala ma, mooy booloo mbooloom kërceen ak réew, te lii dañu koy màndargaal ni nataalu mala ma.
Noonu ma gis genneneen rab gu jóge ci suuf; amoon na ñaari wér gu mel ni xar, waaye waxam dafa mel ni mas. Te mu jëfandikoo bépp kàttanu jëkkër ji ci kanamam, di tax suuf ak ñi ci dëkk ñépp màggal jëkkër ja, ji amoon gaana gu rey te muñ na. Te muy def kéemaan yu réy, ba tax mu wàcce safara jóge asamaan, daldi ko wàcce ci suuf ci kanam nit ñi. Te mu nax ñi dëkk ci suuf, jaarale ko ci kéemaan ya ko mayoon a def ci kanam jëkkër ja; di wax ñi dëkk ci suuf ne, nañu sàkkaral jëkkër ja nataal, ji amoon gaana gu saafara ak sabar, te dundaat. Peeñu 13:11–14.
Benn ñu gëna am solo ci simbóolig rab wu joge ci suuf (Etazini), mi tambalee ni xar te mu mujjee wax ni jangoro, mooy waxam. Ci yoonu waxu yonent bi, wax mooy melokaanu jëfandikookat yi ciñuuy sàrtal ak ñiy àtte.
« Waxu réew mi mooy jëfandikoo boroom añs ak boroom àtteem. » The Great Controversy, 443.
Ba États-Unis bi waxee naataange lu jëkk, mu jur Constitution of the United States, te noonu daldi samp suuf su nekk dëkku mucc ngir ñi daw fitna ak bundxatal gu papasi ak buur yi dëkk tugal yi.
Te suuf mey ndaw si, te suuf mi ubbiwul genn baatam, te ñuulal dex ga njaay mi génne woon ci gémmiñam. Peeñug Yàlla 12:16.
Ci jeexale at-fukki at-ñaar yu misaal yi, rabu suuf bi delluwaat di wax, waaye booba muy wax ni jinax, ndax dafa di ga forcé jaamu Dibéer, te loolu mooy màndarga nguurug boppu Paap bi. Buñu forcé màndargay nguurug boppu Paap bi, ñu fàttaliku Paap bi, te moom it dees na ko fàttaliku, su fekkee ne ndigalu Yàlla bi warulaa mas a fàtteeku, ñu def ko lu ñu tere a sàmm.
Fàttalikul bésubub ga, ngir sellal ko. Juróom-benni fan nga wara liggéey, def sa liggéey yépp; waaye fan wu juróom-ñaareel bi mooy bésubub Aji Sax ji, sa Yàlla; ci moom bul def benn liggéey, yaw, mbaa sa doom ju góor, mbaa sa doom ju jigéen, mbaa sa jaam ju góor, mbaa sa jaam ju jigéen, mbaa sa jur, mbaa doxandéem bi nekk ci sa bunti kër. Ndaxte ci juróom-benni fan Aji Sax ji sàkk asamaan ak suuf, géej gi ak lépp lu nekk ci ñoom, te noppalu fan wu juróom-ñaareel bi; moo tax Aji Sax ji barkeel bésubub ga te sellal ko. Exodus 20:8–11.
Gannaaw réer gu réy gu xeetu réew, ñàkka doole gu réy gu xeetu réew di ko topp; te ñetti kàttan yi jiite àddina ba Armageddon bokk loxo.
“Ci ndigal yi jàppale ngir samp mbooloom Papa bi, te boole ko ak xàjjal ak yoonu Yàlla, sunu réew dina daggante boppam bu baax ak njub. Bu Protestantism jàppee loxoom jaar ci xott ba ngir téye ak loxol dooley Room, bu mu tàggat ci kow xuru gi ngir lakkante ak Spiritualism, bu ko boolee ci yëngu-yëngu mii ñetti wet, sunu réew di weddi bépp pexe ak dogalu Sàrtu réewam ci ni muy nguur gu Protestant te di réew miij ak askan wi di dencal boppam, te mu teg yoon ngir tasaaroo fen yu Papa ak réer yu naan, kon nanu man a xam ne waxtu bi jot na ngir liggéey bu yémul buy jal nañu ci Seytaane, te jeexital bi jege na.” Testimonies, volume 5, 451.
Bu “Protestantism” (États-Unis), “katolik Room” (Vatikan) ak “Espirituwaalism” (Mbooloom Xeet yi), bu ñu booloo loxo ci yoonu Dibeer bi, ñuy tàmbalee yóbbu àddina jëm ca Armageddon, te loolu dañu ko tekki ne, njàlbéen dafay gàntal àddina, ngir mu nangu sañ-sañu benn nguur-gu-ëndu-àddina, gu aju ci kerk ak réew mi, te kerk gi moo yor kilifteefu njàppandoo googu. Kàttanu kéemaan yi rab wu nekk ci suufu bi di jëfandikoo, du li muy jur rekk njaloo jigéenu ndaw saagaanu Tir ak buur yu àddina si, waaye dafay dooleel it “wax” waaymandargay xaru rabu àddina wépp. Ci melokaanu waxu yonent bi, loolu mooy ne nguur-gu-ëndu-àddina gi war na am ab kuréelu yoon (nekk New York), ak ab kuréelu àtte (nekk La Haye).
Te nax nit ñi dëkk ci kaw suuf gi, jaarale ko ci kéemaan yi mu amoon kàttan def ci kanam rab wi; di wax ak ñi dëkk ci kaw suuf gi, ne nañu sàkkaral rab wi nataal, moom mi nga xam ne amoon na gaaw ci sabar, te dundaat. Te amoon na kàttan ngir jox nataalu rab wi dund, ba tax nataalu rab wi wax, te tax it ñépp ñi bañoon màggal nataalu rab wi, rey leen. Te mu tax ñépp, ndaw ak mag, ku bare alal ak ku neew alal, ku goreel ak jaam, ñu jot mandarga ci seen loxo ndeyjoor walla ci seen jë. Te kenn mënuloon jaay mbaa jënd ludul ki amoon mandarga gi, mbaa turu rab wi, mbaa limub turam. Fii la xam-xam nekk. Na ki am xel wàññi limub rab wi; ndaxte limub nit la, te limam mooy Juróom-benni téeméer ak juróom-ñeent fukk ak juróom-benn. Peeñu 13:14–18.
Rabb suuf bi (Etazini), dina nax àddina bépp ngir nangu benn nataalu rabbu bi bu àddina si yépp, moom nataal boobu benn la ak bi Etazini sosoon ba mu jiite ci yoonu Dibes bi te mujj mu gaña koo. Gannaaw loolu, dina may kàttan nguur gu benn ci àddina ngir mu gaña ay yoonam ci tànkug dee, walla ay mbugal yu jëm ci koom-koom. Naxu buur Daryus, tegtal la ci naxu buur yi, bi waxi yonent yi di ko jëfandikoo ay yoon yu bari, ndaxte bi rabb suuf bi di tàmbali a gaña àddina ngir mu nangu nguur gu benn ci àddina, li ñuy jëfandikoo ngir gaña àddina ngir mu nangu tëralin boobu, mooy ne kàttan gi merloo xeeti yi (Islaam), war nañu koo jànkoonte ak xare bu àddina si yépp.
Etazini dafa diñu wara jëfandikoo màndarga nguurug pap. Ndaxte attey Yàlla indoon nañu ci Etazini benn xaalis bu metti ba tax yoonu Dibeer feeñ, ba ñu joxe saafara ji ne, bu ñu delloo ca yàlla bu Katolisism bi, coono yi ñu doon yëngu ci wàllu koom-koom te di yokku, dinañu jeex. Waaye ca yoonu Dibeer ga, noon bi jëmbëttoowoon dugg ci biir suuf ndaw si, indi na atteb yàqute réew mi.
«Noonu nak, nax na réy a mag dina gëna yëngal nit ñi ne ñi di jaamu Yàlla ñoo waral ay ñaawtéef yooyu. Wàll wi yëngal merum Asamaan dina seet seen jafe-jafe yépp ci kaw ñi, ndax seen déggal ndigali Yàlla mooy yéexal gu sax ci kaw ñi di bàkkaar. Dees na wax ne nit ñi dañuy tooñ Yàlla ci soppiñu sabatu Dibóos; ne bàkkaar boobu moo indi ay musiba yu dul taxaw ba fàww ñu dëggal aaraamug Dibóos ak doole ju tar; te ñi di yégle dénkaane ndigal lu ñeenteel bi, noonu di yàq ragalug Dibóos, ñoom lañuy jébbal ne ñooy jàqloo askan wi, te di tere delloo gi ñuy bëgg a am ci ngërëmug Yàlla ak ci xeweel adina. Noonu, jiiñ ji ñu mas a jiiñ ci jamonoy jëkk ci kaw surga Yàlla, dinañu ko delloo, te ci sababu yu méngook yi: “Ba Axaab gisee Eli, Axaab ne ko: Ndax yaa ngi jàqloo Israyel? Mu ne ko: Man, jàqloowuma Israyel; waaye yow ak kër sa baay, ndax da ngeen bàyyi ndigali Aji Sax ji, te nga topp Baalim.” 1 Kings 18:17, 18. Naka merug askan wi di yéngu ndax jiiñ yu dul dëgg, noonu lañuy jaaral yoonu jëf ju mel ni jëf ji Israyel gu dindi woon ci Eli, ci kaw ndaw yi Yàlla yónni.» The Great Controversy, 590.
Ci “waxtu” bi ci “yëngu-yëngu suuf bu mag bi” bu Apokalips saar fukki benn, “ñetteelu Musiba” bu Islaam, te moom itam mooy Sarax ba juróom-ñaareel bi, ba noppi di woote; te loolu dina merloo xeeti adina yi. Mboolem xeeti adina yooyu ci Isilaam, dees na ko jëfandikoo ngir nax adina si, ba nangu genn dig bu neen rekk, boobu sax moo doon la suuf-baaxaay ba waxoon te mu wërsëg. Dig bu neen boobu mooy ne: su ñu teg seen bopp ci sañ-sañu Katolisism, ni ko màndarga sañ-sañu baab bi di tegtal, àtte yi Yàlla yiy gën a yokku dinañu taxaw. Dig boobu, bi ñu xeexal ba xam ne amul doole ci États-Unis, dinañu ko noonu jëfandikoo ndigël ci adina ji ni mu tiit ba jaaxle.
Ñu di ko dëggal ne bu réewi àddina yi bokkee xel te may ñu taxawal benn nguur gu àddina bi yépp, ngir jàppale ci xar-xari yi Islaam indi, dal ak teg gi dina dellusi. Islaam mooy doole ji Mbind mi wax ne mooy indi ba nit ku nekk booloo di neexoo ak Islaam, waaye boole boobu mooy nax bu mujj bi bu buur yi.
Te malaakam Boroom bi ne ko: “Xoolal, ëmb nga, te dinga jur doom ju góor, te dinga ko tudde Ismayeel; ndaxte Boroom bi dégg na sa metit. Moom dina doon nit ku dëggër te ànd ak réy; loxoom dina nekk ci kaw kenn ku nekk, te loxu kenn ku nekk dina nekk ci kaw moom; te dina dëkk ci kanamu mboolem ay doomi baayam.” Génèse 16:11, 12.
Ismayil mooy baay bu xelam bu diiney Islam. Dëgg la ne, Mahammad, baayu Islam, feeñul woon ci taarix ba keroog juróomeel at ak ñaareel téeméeri at, waaye nit ñi yu yàgg a nekk ci dëgg-dëgg la Yàlla di jëfandikoo ngir tegtal nit ñi ci xel ci jamono yu mujj yi.
Noonu la Boroom bi, Buur-Israayil, ak Sàmmam, Boroom mbooloomi asamaan yi: Man maa di ki jëkk, te man maa di ki mujj; te kudul man amul benn Yàlla. Kan moo mel ni man, ba di woote, di wax ko, te di ko teg ci njàngat ngir man, gannaaw bi ma sampoon xeet wu yàgg wi? Te nañu leen won yeneen yi di ñëw ak yi war a am. Esayi 44:6, 7.
Balaata Ismayila juddu, tudd nañu ko te xamalees nañu wàllam ci yoon wi ci kanam. Ay sëtam yu xelam seen loxo dinañu “juum ci nit ku nekk, te loxoy nit ku nekk” dina “juum ci moom.” Te, bu mel ni njàngale yu yéemeyee yu liberalism bu gën a yéex, Biibël bi jàngale ne Ismayila dina “dëkk ci kanamu mboolem ay bokkam.” Duñu dugg ci aada ak cosaan yu leen wër, waaye lu bari ci ñoom daan nañu ko yedd, xeex ci moom te song ko. Xelum Ismayila mooy ne “moom” dina “nekk nit ku ànd ak soxor.” Xalaat bi naan am na benn xeetu diiney Islaam bu jàmmu, kàddu Yàlla du ko dëggal, te itam Alxuraan du ko dëggal.
Nattug ñaari prezidenti yi ak téeméeri ak ñaar-fukk ñaari kilifa yi ci Daniel saar bu juroom-benn bi, dafay firndeel naxteef gi ñuy indi ci kaw fukki buur yi bu ñu leen yóbbu ba ñu gëm ne njariñ ak jafe-jafey gaañu-jàng ngir samp ab nguur gu benn ci àddina si, ci suufu kilifteefug Room, mooy a jëfandikoo ngir jàngat kriz bu di yokku bu xarey Islaam, mi di “Ñetteelu Musiba”. Bu ñu sampée nataalu rab wi te may ko kàttan ngir mu “wax,” àddina si dina xam, waaye ba noppi, ne njariñi baabalikatu bi mooy jublu ci ñi téye bésub juróom-ñaareelu fan bi ñuy wax Sabat (Daniel), waaye du noon bi dugg ca biir jaarale ko ci suuf-saay bi bëggul woon ku ko wottu.
“Kàddu Yàlla joxe na waare ci musiba gu bëgg a aksi; bu ñu bañee ko, àddina protestaaŋ bi dina xam li Roma bëggoon dëgg-dëgg, waaye su dee yàgg ba mëna rëcc ci pièg bi. Moom, ci sutura te ne kenn seetul ko, dafa di màgg ci kàttan. Ay njàngaleem dañuy am seen doole ci kër yi ñuy sàrtal yoon, ci mboolooy ngëm yi, ak ci xolu nit ñi. Dafay dajale ay tabaxam yu kawe te réy, te ci biir seen xàll yu nëbbu yi lay amalatiwat fitna yi mu woon def ba noppi. Ci yoon yu kumpa te kenn xamul, moom dafay dëgërël ay dooleem ngir yombalal boppam, bu waxtu jotee mu dóor. Lépp lu mu bëgg mooy suufu taxawaay bu ko jariñ, te loolu sax dees ko ko jox ba noppi. Te fi ak lu yàggul, dinañu gis te dinañu yëg li mbirum Roma bëgg a indi. Ku gëm te déggal Kàddu Yàlla, loolu dina tax mu am ñàkk terànga ak fitna.” The Great Controversy, 581.
Nattug Mbootaayu Benno Mboolo Yi mooñu, bi paapasi bi di ko jëfandikoo, te muy jur faaleenug seen xol, Mbind mi dafay ko misaal ci yoon yu bare, te nettali Daryus mooy benn misaal bu mag ci dëgg gooju. Njàng mi mooy naxte bu ñu jëfandikoo bu jëkk ci Stati Zini yi, gannaaw loolu ñu dellu ko ci àddina si bépp. Dëgg googii ñu ko wone ci nettali Eliya ak Jesabel, ba noppi dellu ko wone ci nettali Yàgg mu Sóobu mi ak Erodiyaas, noonu itam ci daajale Kirist. Merum Islaam buy yëngël xeeti àddina si mooy pexe mi kàttanu paap bi jëfandikoo, ngir may ko suufu xool boobu muy tàmbalee xeex ñiy sàmm Bésub Noflaay bi ci àddina sépp.
Bàyyi jëfandikukat gu njëkk ci Islam mooy dugal Ismayil ci Mbind mi, te wàll wu ñu jàllale Islam ca mujj àddina ji, mooy def ba àddina si yépp dugg ci tiit gu mat suuf ba ñuy nangu bépp ndigal ni ab saafara, mooy li tax naxal gi man a am. Naxal gi mooy li di yóbbu Mbootaayu Xeet yi (fukki buur yi), ngir matal coobareg Yàlla, te bokk ci déggoo joxe seen nguur (juróom-ñaareel nguur gi) jox ko baap-reew bu Room (rab wi).
Naxu gi Daryus di wone, ak yeneen rëdd yu wax ci ngëneel yi, dafay boole wàllu Islaam ci merloo xeeti àddina yi, sabab bu mujji bi tax ba Papas bi Sankur Mbooloom Xeeti Àddina yi daan ko, te noonu itam, mu xamle ci leer xaalis yi wër mbir mu yéeme bi ñeel juróom-ñaaréelu nguur gi, maanaam bi bokk ci juróom-ñaari nguur yi, te ñu ko teg ci boppu Babilon bu jamono jii.
Danyeel ci teenub gaynde yi mooy benn nataal bu yonent buy tegtal lu metti lool, waaye déggoo gu mat ci moom manees na koo am rekk bu ñu jëfandikoo yoonu “rëdd ci kaw rëdd.”
Dina kontine ci saar Daniel, bennu xaaj bu juróom-benn, ci mbind mi ci topp.
«Bu nu nekk nit ñi degg lu téere bii di tekki ci nun, dees na gis ci sunu biir yéenekaayu réy.» Testimonies to Ministers, 113.