Nattu Mburu mi moo doon seetal bu mujj ci toppkat yi ci jamono yu Yeesu, te itam mooyoon omega bi ci diggante ak nattu manna mi ñuy tegtal ci alpha bi ci jaar-jaaru kóllëre Israayil gu yàgg. Ndëgg mi moo doon manna; mujj mi moo doon Mburu mi jóge ci Asamaan. Omega dafa nekk saa su ne mo gën a màgg, moo tax bañu gu gën a màgg gu toppkat yi ràññee Kapernawum ne mooy omega bi ci jaar-jaaru Kirist ak ci nattu toppkat yi.
Noonu Yeesu ne ay taalibeem: “Ku bëgg a topp ma, na weddi boppam, yékkati bantam, te topp ma. Ndaxte ku bëgg a musal bakkanam, dina ko réer; waaye ku réer bakkanam ngir man, dina ko gis. Ndax lan la nit ci jariñ, bu amee àddina sépp, te ñàkk bakkanam? Walla lan la nit man a joxe ngir fey bakkanam? Ndaxte Doom Aadama dina ñëw ci ndamlu Baayam ànd ak malaakaam, te bu boobaa dina fey kenn ku nekk según ay jëfam. Ci dëgg maa ngi leen koy wax, am na ñenn ñi taxaw fii, ñoo xam ne duñu mos a taste dee, ba kera ñu gis Doom Aadama di ñëw ci nguuram.” Matthew 16:24–28.
Kapernawum mooy nattu omega. Nattu bi amoon Kapernawum mooy nattu diwlin bi ci léeboonu fukki janq yi; te loolu tambalee na ci xaacu guddi gi, te mu tàmbali ab jamono ju ëmb janq yu ñakk xel yi di xam ne amuñu diwlin. Noonu ñu tàmbali a tiit bu metti, ba ñuy jegesi bunt bu tëj bi ci yoonu Dibeer, ni ko jafe-jafeb Kapernawum teewalé ci Yowaana 6:66. Ci wàllu waxi yonent, ñoom “rus nañu.”
Seetal, bés bi di ñëw, la Boroom bi Yàlla wax, dinaa yónni xiif ci réew mi, du xiifub mburu, mbaa maru ndox, waaye xiifub dégg baat yi Boroom bi wax; te dinañu wër géej ba ci géej, ak bëj-gànnaar ba ci penku, di daw fu nekk ngir seet kàddug Boroom bi, te duñu ko gis. Bés boobu, janq yu rafet yi ak waxambaane yi dinañu yàqu ndax mar. Ñi jur ci bàkkaaru Samariya, naan: “Sa yàlla, ô Dan, dund na”; ak: “Njamal Beerseba dund na”; ñoom sax dinañu daanu, te duñuati jógati mukk. Amos 8:11–14.
Seetu omega bi Kapernaum dafay seetlu omega bi toppi 2024 bu wara toppi sës, te muy misaalu ko. Seetu omega mooy bérab bi ñuy téye jabar ji ak màndargaam lu jiitu mbirum yoonu Dibéer. Foofa la tasaaroo gi di sax ba fàww, ndax bu fekkee ne set na, dootul am gan yu dul askanu Yàlla (Xeet yi) yu dootul jaare ci Yerusalem ba fàww.
Boroom bi itam ay yuuxoo ci Siyon, di joxe baatam ci Yerusalem; te asamaan ak suuf dinañu yëngu: waaye Boroom bi mooy yaakaaru askanam, te mooy dooleb waa Israayil. Noonu ngeen di xam ne man maay seen Yàlla Boroom bi, di dëkk ci Siyon, sama tundu sell ba: bu boobaa Yerusalem dina sell, te dootul am gan yu dul ay waa këram yu koy jaarati.
Te bés na am ca bés, tundu yi diir biiñ bu bees, te tund yi daw meew, te dex yu Yuda yépp di daw ak ndox, te bëtu ndox dina génn ci kër Aji Sax ji, te mu suuxal xuru Sitim.
Misra nekk na réy, te Edom di réy bu wow màk, ndax tooñ bi ñu def ci doom yi Yuda, ndaxte da ñu tuur deretu ñi amul tooñ ci seen suuf. Waaye Yuda dina dëkk ba fàww, te Yerusalem dina sax ba jamono ju nekk ci jamono ju nekk. Ndaxte dinaa setal seen deret bi ma setalul woon; ndax Boroom bi dëkk na ci Siyon. Joel 3:16–21.
Yerusalem dafa sellal na ci bàkkaar ci mujjug yépp ya ci àtte gu seetkat bi, te ci Sakariya saar ñett la nekk, fa lañuy jox Yosuwe mbubb mu weex mu ñuy wax Filadelfiya ngir mu wuutu mbubb mu bon mi Laodise bi. «Bu boobaa Yerusalem dina sell, te dootu am gan yu dëkku yi di jaar ci moomati,» ndaxte pepp biñu tàggale na ko ak gàjj gi, te dajale ko ni saraxu njëkk. Loolu mooy am ci nattu omega bi, te mooy am it bu bunt asamaan yi ubbeeku, te Yeesu sànni jewels yi ci boyetu wërsëg bi, ne àddina si: «ñëwleen ngeen gis.» «Ñëwleen ngeen gis» bàndëram sama nguur, sama jabar, sama saraxu Lewi yi ni ci fan yu yàgg ya. «Ñëwleen ngeen gis» sama kër Yàlla, sama boyetu wërsëg bi fees ak jewels—ku nekk ñu waajal ko ngir mu bokk ci kaalaama nguurug ndam li.
Nattu alfa buy njëkku 2024 mi, moo jiite ci nattu omega bu kër Yàlla. Nattu omega bi di am bu bunt asamaan yi ubbee, te loolu mooy saa si jabar ji defaru ba noppi. Janq yi ñàkk xel ak seen waxu noflaay ak kaaraange gu dul dëgg gu tawub mujj gi, ngelaw li di leen fësël génne ci bunt yi ubbee, ndax ndigal xibaaru nettali bii mooy xibaaru ngelawu penku bi. Xibaar bi mooy ngelaw gu metti gi Yàlla wax ci Esayi, gi teeñees na ci bésub ngelawu penku bi; mooy itam ñeenti ngelaw yi Yuuxanaa wax, yi ñu téye ci jamonoy màndargaalug téeméer ak ñeent-fukk ak ñeent junni nit.
“Malayaka yiy téye ñenti ngelaw yi, yu mel ni fas wu mer buy seet a rëcc ngir daw ba xàll ci kow suuf si bépp, di yóbbu alkande ak dee ci yoonam.
“Ndax nu war a nelaw ci tegu gu mat a jege àddina bu ba fàww? Ndax nu war a nekk ñu xelawul, ñu sedd te mel ni ñu dee? Ée, bu nu manoon a am ci sunuy kër-yàlla Xelum Yàlla ak ngéexituam yu mu wol ci ay nitam, ngir ñu taxaw ci seen tànk te dund.” Manuscript Releases, volume 20, 217.
Ñi ñu bañ bataaxal boobu bu ngelawu penku gu Islama, ngelaw li da leen génne palanteer bi—te mooy misaal mi sax ci seen werante. Yàqu-yàqu njuumte mi, ba fàww, taq na ak kuréelu dof yi amul diw. Efrayim boolees naat ak ay tuuramaam. Ñoom bañ nañu yokkute xam-xamu waxtu màndarga gi, ak njaxlafam ak Islama bu ñetteelu alkande bi. Yàlla dina soppi ndamu seen yégle tawtéef bu mujjug ngóob bi muy “gàcce.”
Sama waañ dañuy alkati ndax ñakk xam-xam; ndaxte yaw bañ nga xam-xam, man it dinaa la bañ, ba dootuloo saraxalekat ci sama kanam; gannaaw fàtte nga yoonu sa Yàlla, man it dinaa fàtte sa ñiir.
Bi ñu leen yokkee, noonu lañu ma moye; moo tax dinaa soppi seen ndam mu doon torox. Ñoom dafay lekk bàkkaaru sama nit ñi, te seen xol tàbbi na ci seen tooñ. Te ni nit ki, noonu saraxalekat bi itam; dinaa leen mbugal ndax seen yoon yi, te fey leen seen jëf yi. Dinañu lekk waaye duñu suur; dinañu njaaloo waaye duñu yokku; ndaxte bàyyi nañu topplu Boroom bi. Njaaloo ak biiñ ak biiñ bu bees di nañu dindi xel. Sama nit ñi dañuy laaj seen xel ci seen xeer yu ñu rey, te seen yett di leen wax; ndaxte ruuhu njaaloo tax na ñu réer, te dañu njaaloo ba dëddu seen Yàlla. Dañuy rendi sarax ci kaw tundu yi, te sax cuuraay ci kaw tacc yi, ci suufu garab yi, safaara yi ak orme yi, ndaxte seen ker gi baax na; moo tax seen jigéen ñi di njaaloo, te seen jabar yi di def njaaloo. Du ma mbugal seen jigéen ñi bu ñuy njaaloo, mbaa seen jabar yi bu ñuy def njaaloo; ndaxte ñoom ci seen bopp dañuy berook jigéen ñu njaaloo, te di rendi ak jigéen ñu bon; moo tax nit ñi xamul dara di nañu daanu.
Bu Israyil, doo dangay gannaaw ba mel ni jigéen ju say-say, waaye bu Yuda bañ a tooñ; te bu ngeen demul Gilgaal, mbaa ngeen yéegul Bet-Awen, te bu ngeen waatée ne: “Boroom bi mooy dund.” Ndaxte Israyil dafa dellu gannaaw ni nag wu moytu; léegi Boroom bi dina leen yar ni xar mu nekk ci bérab bu yaatu.
Efrayim dafa boole yi: bàyyi ko mu nekk.
Seen nañu set: dañuy njaaloo saa su nekk; ay kilifayoom soppiku nañu ci jëf ju rusadi, di bëgg ne: “Joxleen.” Ngëlaw li dafa ubbi ko ci i laafam, te dinañu rus ci ndax seeni sarax. Ose 4:6–19.
Yëf wi ñuy dindi mooy ñaareel xel yu ñàkk sago yi ak seen jàngale yu juum yi ñu boole ak seen bopp. Nun nag, danuy doon li nu lekk; te ñoom dañoo bañ ndigal ngelawu penku mi, waaye dañoo tànn fen wi, mi di indi réer gu metti ci ginnaawam, te boolewu nañu ak seen yéemub jàmm ak kaarange gu dëggul, di seen yégle ndox-mbey mu mujj. Biiñ bu bees bi ci Yoel, dagg nañu ko ci seen gémmiñ, fekk fa la Yeremiya nekk gémmiñu Yàlla.
“Ci bañ a nangu dëgg gi, nit ñi dañuy bañ Boroomam. Ci seen diétu yoonu Yàlla, dañuy weddi sañ-sañu ki ko dogal. Noonu itam, yomb na ngir nit def xonq ci njàngale yu dul dëgg ak xalaat yi, ni mu yombee def xonq ci bant walla doj. Ci diir bi Seytaane di wone melokaanu Yàlla lu jubulwul, dafay yóbbu nit ñi ngir ñu xalaat ne moom am na jikko ju dul dëgg. Ci ñu bare, xonq bu filosofi toog na fa Yexowa nekk; waaye Yàlla miy dund, ni mu feeñale ko ci kàddoom, ci Almasi bi, ak ci jëfandikooki mbind mi, ñu néew rekk a koy jaamu. Junniy nit dañuy yàggal nature, fekk dañuy weddi Yàllay nature. Doonte ne moom dafay feeñ ci beneen mel, bokk na ci dëgg ne bokk-xonq am na tey ci àddina su Kiristaan, ni mu nekkoon ca Israayil gu yàgg ga ca jamonoy Eliya. Yàllay nit ñu bare ñiy wax ne ñoom ay boroom xam-xam lañu, ak filosòf yi, taalifkat yi, politig yi, bindkat xibaar yi—Yàllay mbooloo yu rafet te topp aaday àddina, ak Yàllay barab yu bariy njàng mu kawe ak yuniversite yi, hatta ak yenn kuréelu njàngum yàlla—du lu gën a baax Bàal, yàllay jant bu Fenisi.” The Great Controversy, 583.
Ca saa yu wér ak yu dul wér di tàqale ci géntu Miller, ngelaw li di yóbbu janq yi dul dëgg génneel leen, fekk Boroom bi di tëj muuruwaayam ci biir nattu omega bu biir, ci bunt bu ubbeeku.
Xooluleen, dina yebal sama ndaw, te mooy waajal yoon wi ma jiitu; te Boroom bi ngeen di seet, dina dikk ci saa si ci ay kër-yàllaam, moom ndawub kóllëre gi ngeen di bànneexoo; xooluleen, mooy dikk, — wax na ko Aji Boroom bu gàngoor yi. Waaye kan moo man a muñ bésub dikkam? te kan moo man a taxaw bu feeñee? ndaxte mel na ni safara buy setal wuruskat, te ni saabu bu raxasakat yi di jëfandikoo. Dina toog ni aji-setal ak aji-laabir xaalis; dina setal doomi Léwi yi, te dina leen laabir ni wurus ak xaalis, ngir ñu jébbal Aji Boroom sarax gu jub. Noonu saraxu Yuda ak Yerusalem dina neex Aji Boroom, ni ci fan yu yàgg ya, ak ni ci at yu njëkk ya. Malaki 3:1–4.
Doomu Lewi ñooy doomi yooyu Lewiit yi te wone nañu seen kóllëre ci jéego rëy bi Aaróon ak nataalu rab wu réy ba, te gannaaw loolu itam ci jéego rëy bi Yerobóam ak nataalu rab wu réy ba. Ñoomooy ñi mucc ci nattu nataalu rab wu réy ba, moom mi di nattu bi ñuy dogalée seen destinoo ba fàww, te mooy itam nattu bi war nañu mucc ci moom—bala nu ñu teg màndarga.
“Boroom bi wone na ma ko leer ne, nataalu rab wu rëy bi dina sosu balaa xel-mu-jëkk bi tëjje; ndaxte mooy nattu bu mag bi ñu teg ci askanu Yàlla, te ci moom lañuy dogal seen àtte gu baaxul walla gu baax ba fàww.”
“Lii mooy nattu bi nit yu Yàlla war a am balaa ñu tëj leen ak màndargam. Ñépp ñi firndeel seen takku ci Yàlla ci topp yoonam, te bañ a nangu ab sabbat bu dul dëgg, dinañu taxaw ci suufu rakkasu Boroom bi Yàlla Yeowa, te dinañu jot màndargu Yàlla miy Dund. Waaye ñi bàyyi dëgg gi bawoo asamaan te nangu sabbatu dimaas, dinañu jot màndargu rab wi” The Seventh-day Adventist Bible Commentary, volume 7, 976.
Nattu rabu mala mooy xët wi jiitu xët wu màndarga rabu mala bi ca yoonu Dibéer ba, te war na ñu ko jéggi balaa bunt bi tëj.
Moo di nattu la teey nit ñu jub, te itam moo di màggat nit ñu jub ak ñu jubul. Moo di nattu bi ñu gisee ne Daniel, Shadrach, Meshach ak Abednego dañoo gën a taaru ci gis-gis te gën a yam yeneen ñi lekkoon lekku Babilon. Benn wàll dafa lekkoon mburu Asamaan, te beneen bi mburu Babilon. Moo di nattu mburu bi ci jàngu Yàlla ba ca Capernaum.
Ci biti bës, waxtu nattu ji nuy nekk léegi mooy nattu nataalu rab wi, mooy booloo kërce ak réew mi ci biir États-Unis. Waxtu nattu gu dëppoo gu biir gi di wax ci benn xeetu janq yu sell yuy wone nataalu nit ñeel, ak beneen xeetu janq yu sell yuy wone nataalu Yàlla boolees ak nit ñeel. Gannaaw Malaasi waxee ci sellal ak setantal Lewit yi, Yàlla di joxe ab nattu.
Te dina jege ci yéen ngir àtte; te dinaa ne seede bu gaaw ci kaw njibarakat yi, ak ci kaw njaalookat yi, ak ci kaw ñiy giñ fen, ak ci kaw ñiy tooñ aji liggéey bi ci peyam, jigéen ji ñàkk jëkkër, ak jirim ji ñàkk baay, ak ñiy dëddoo doxandéem bi ci sañ-sañam, te ragaluma, wax na Koñ bi Boroom mbooloom yi.
Ndaxte man maay Boroom bi, duma soppeeku; moo tax yéen, ñi bokk ci Yakóoba, dungeen sanku. Malaki 3:5, 6.
Njàngat gu njëkk bi mooy ragal Yàlla, te nit ñi la Yonnent bi bu Kóllëre gi nattu ba ñu lajj, ñoom lañu wax ak juróom i daan, benn ci ku nekk ngir ku nekk ci juróom-ñaar ñi dof ña, te lëkkaloo ak ne ñu bon, ñu torox, ñu néew alal, ñu gumba, ñu rafetul; juróom i mbindum yonent ngir juróom-ñaar ñi dof ña, yu ñu denc ci wax ji ne “te ragalewuma ma.” Ñooñu lañu di ñi lajj ci nattu alfa bu njëkk, bu tëral bi. Lajj nañu ndaxte xamuñu ne Yàlla du soppiku mukk. Ñooñu it lañu di ñi lajj ci nattu alfa bu biti, bu njëkk, bu atum 2024.
«Amna ay njàng ngir jàng ci nettali jamono ju weesu; te ñu woo xel yi ci yooyu, ngir ñépp man a xam ne Yàlla mi ngi liggéey tey ci benn yoon yi mu daan defe ba noppi. Loxoam feeñ na ci liggéeyam ak ci biir xeeti àddina tey, ni mu feeñoon ba tey, li dale ca bi xebaar bu baax ba jëkk tàmbalee yéglee Adam ca Eden.»
“Am na ay waxt yu soppi ci jaar-jaari mbootaay yi ak ci jaar-jaari mbooloom gëm-gëm bi. Ci yëngu-yëngu Yàlla, bu ay jafe-jafe yooyu di ñëw, leer gi war ngir jamono jooju mooy ñëw. Su ko nangoo, am na yokkute bu xel mu sell bi; waaye su ko bañee, suufeelu xel mu sell bi ak yàqute topp. Boroom bi ci Kàdduam ubbi na liggéeyu xareb xibaar bu baax bi, ni ñu ko doxale woon ci jamono yi weesu, ak ni dees ko doxale ci jamono yi di ñëw, ba ci xeex bu mujj bi, fu mboolooy Seytaane di def seen yëngu-yëngu gu mujju te doy waar.” Bible Echo, August 26, 1895.
Waa Laodise yi gisul ne yëngu-yëngu Yàlla ak nit ñi dafa sax di benn. Su leer gi, walla diwlin gi, ñu ko nangu, am na barke; bu ñu ko nanguwul, am na sànkute gaal.
“Ci jamono yu wees yi, Boroom bi Yàlla asamaan wi dafa feeñal ay kumpam ay yonentam. Li nekk tey ak li di ñëw a mel ni lu leer la ci moom. Baatu Yàlla di jóge ci jamono yi, di wax nit li war a xew. Buur yi ak kilifa yi di jël seen bérab ci waxtu woowu ñu leen dogal. Ñu dañuy defe ni ñoom ci seen bopp lañuy yëngu ngir matal seen bët, waaye ci dëgg sax, dañuy matal kàddu gi Yàlla waxoon.
“Pool moom ne, bindu yëf yi Yàlla jëfandikoo woon ak nit ñi ca jamonoy wees ya, «ñoo ko bind ngir sunu artu, nun ñi mujjug àddina dikkël ci sunu kaw.» Jàngoro Daniel ñoo nu ko jox ngir sunu artu. «Kumpay Boroom bi ànd ak ñi koy ragal.» Yàllay Daniel dafa dund te di nguur. Móosul tëj asamaan ci ay nitam. Ni mu meloon ca jamonoy Yawut ya, noonu itam ci jamono jii, Yàlla di wone ay kumpam ay jaamam yonent yi.”
“Ndaw li Piyeer nee na: ‘Nu am itam kàddug yonent gu gëna wóor; te li ngeen def bu baax mooy ngeen déglu ko bu baax, ni leer gu di leer ci bérab bu lëndëm, ba bés bi fenkee, te biddéewub suba bi jóg ci seen xol: xamleen jëkk ne, benn yonentug Mbind mi bokkul ci firi boppam. Ndaxte yonent jëkkul woon ci coobare nit; waaye nit ñu sell yu bawoo ci Yàlla lañu waxoon, bi leen Xelum Mu Sell mi yóbboo.’”
Ñi gëmmi Yàllaul ak ñi amul ngëm xamuwu solo màndarga yi dëkk ci jamonoy yi, yi kàddug waxi Yàlla waxoon ba noppi. Ci seen réy réyug xamadi, man naa ñu bañ a nangu bind mi feeñ ci xel mu Sell mi. Waaye bu Kiristaan yu di wax ne ñoom lañu bokk, di wax ak yéjj ak xeeb ci yoon ak pexe yi «Maa Ngaa» gu Mágg ga jëfandikoo ngir xamal ay mébétam, fexe nañu a wone ne xamuwuñu Mbind mi te xamuwuñu itam kàttanu Yàlla. Ki bind lépp xam na bu baax lan mooy eleman yi muy jëflante ak ñoom ci bindu nit. Xam na itam yoon yi war a jëfandikoo ngir jot ci njariñ li mu bëgg.
“Kàddu nit du sax. Ku def waxi nit ay mbokkamu ngir wéeru ci ñoom, war na ragal; ndaxte benn bés dina mel ni gaal gu yàqu ci géey. Kàddu Yàlla du juum, te dina sax ba fàww. Kirist nee: ‘Ci dëgg maa ngi leen koy wax, ba asamaan ak suuf weesoo, benn tomb bu ndaw walla benn rëdd bu gën a tuuti du jële fenn ci yoonu Yàlla, ba keroog lépp mat.’ Kàddu Yàlla dina sax di jaar ci jamono yu dul jeex yi nekk ci ba fàww.” Youth Instructor, December 1, 1903.
Yàlla soppikuwul mukk, te dafay jëfandikoo benn yoon yi mu mas a doxale ba noppi.
“Liggéeyu Yàlla ci suuf si di wone, jamono ba jamono, ni mu mel ni benn la ci bépp yëngu-yëngu yu mag yu yeesal walla yu diiné. Njàngale yi Yàlla di jëfandikoo ci njàqare ak nit ñi sax nañu ba fàww ni benn. Yëngu-yëngu yu am solo yu jamonoy tey am nañu seen moroom ci yi weesu; te li kërceen ga dajale woon ci jamono yu njëkk yi am na ay njàngat yu am solo lool ngir sunu jamono tey.” The Great Controversy, 343.
Ñetti ñaareel ak ñenteel aaya yi ci Malasi saar ñett dañuy wax ndaw li di waajal yoon wi ngir Ndaw bu Kóllëre gi, ak sellal ak setal gi ñuy def Leweet yi. Gannaaw loolu, Boroom bi day yégle àtte ci Laodise, di wone ne ragaluñu Yàlla; maanaam, dañoo lajj testu alfa bu njëkk bi malaaka bu ñetteel bi. Ñàkk ragal seen bi dafay tegu ci bañ xam-xam tegu ci xel ak coobare, te xam-xam bi ñuy bañ mooy nangu jaar-jaaru ndaw li di waajal yoon wi ak Ndaw bu Yàlla bi koy topp. Yépp yonent yi dañuy xamle bés yu mujj yi, te du am woon benn sabab ngir xamle yëngu-yëngu yeesal gu dëggul, bu fekkee amul gu dëgg.
“Waaye Seytaane nekkoonul ne tuuti. Léegi mu jéem li mu daan jéem ci bépp yëngu-yëngu yeesalug ngëm — nax nit ñi te alag leen, di leen jox lu dëggul, muy lu ngir wuutu liggéeyu dëgg gi. Naka ni amoon na Kirist yu dul dëgg ci njëlbéen bu njëkk ci mbooloom kërceenug giristaan, noonu itam jóg nañu woon yonent yu dul dëgg ci xarnu juróom-benn fukk ba.” The Great Controversy, 186.
Jëm yu njëkk ci juróom-benn ak juróom-ñaari aaya yi ci Malaki ñett mooy setal ak sellal Lewiit yi ci yëngu-yënggub yeesal gi gu juróom-ñeent fukk ak ñeent junni. Li ëllëg di doon ci Amerik mooy benn ci ñaari yii: mbooloo boobu sax, wala benn ci barab yu bare yu koy roy. Noonu Malaki ne:
Li dale baat yu seen yaay, yéen dëddu ngeen sama ndigël yi, te sàmmu ngeen leenul. Delluleen ci man, te dinaa dellusi ci yéen, — kàddug Aji Boroom mbind mi. Malasi 3:7.
Ndóolug ñent maas yi di ndank-ndank dugub ci yóbbanteb téereb Yoel, te fii Malaki mu ngi xamale noonu benn ndóolug ñaawteef boobu, bi mu waxee ne: “hatte ba ci fan yi seen baay yi, ngeen dëddu nañu.” Dale ko ci atum 1863, muy fan yi baay yi ci jëmm ju jëkk ci maasug weddi gi, ñoom dañoo gën a sore ak gën a sore Yàlla. Kàddug yëgle ci seen bàkkaar bu sax bi, dees na ko woyofal ak wooteb Laodise, buy jóg ci baat yu tiis, di digle ne suñu dellusi rekk, Yàlla dina dellu ci ñoom.
Waaye ngeen wax ne: “Ci lan lanu war a dellusee?” Ndax nit man naa sàcc Yàlla? Teewul ngeen sàcc na ngeen ma. Waaye ngeen wax ne: “Ci lan lanu la sàcc?” Ci saraxu fukk ak ci sarax yi. Mbugal moo leen dal ak mbugal, ndaxte ngeen sàcc na ngeen ma, yéen réew mi bépp.
Indileen lépp mboolem fukk yi yépp ci kër gu ñu di dencukaay bi, ngir am lekk ci sama kër; te nangeen ma seet léegi ci loolu, wax na Boroom mbooloom asamaan yi, ndax duma leen ubbi buntuy asamaan yi, di leen tuur barke bu baax ba faatuñu ko jot.
Te dinaa yeddu kiy lekk ngir yéen, ba mu bañ a yàq njariñu suuf si ngeen; te sax seen reseñ du sànni ay doomam lu jiitu jamono bi ci tool bi, wax na ko Boroom màndiŋ yi. Te xeeti àddina yépp dinañu leen wax ñu barkeel; ndaxte dungeen suuf su neex, wax na ko Boroom màndiŋ yi. Malasi 3:5–12.
Seetlu bitti tàmbali bu biti ci biti 2024, bi nekk seetlu bu ci biti buy taxawal alfa, topp na ko seetlu bu biir bu mujjeek bi ci 2026. Seetlu boobu bu mujjeek am na suufub asamaan yi ubbeeku, te ñetti bérab yu ñu wone fan yu ubbeeku yooyu nekke ci wàllu kërg Yàlla gi daan nax, mooy Malaki ñett, géntug Miller ak Peeñu xarnu juroom-ñeent. Malaki mooy alfa, géntug Miller mooy digg bi, te Peeñu xarnu juroom-ñeent mooy omega. Seetlu boobu misaal na ko Almasi bi, ni góor gu yor paaso suuf, di sànni jawhar yi ci saxaar bi. Jawhar yooyu dañoo tekki ñaari mbir: dëgg yu sampu bu mat ci seen toftale, ak ndot li des. Bérabu dencukaay ba mooy fi ñuy dajale te di séddale lekk bi. Ni ci seetlu manna, seetlu Kapernawum, ak Mburu Asamaan—“lekk” mooy wàllu gi ñuy wax.
“Yàpp” bi mooy diw ci léeboonu janq yi, te muy tekki jikko, Xelum Yàlla ak bataaxal bu yonent bi di indi Xelum Yàlla ci xol ak xel yu ñiy yokk jikkoy Almasi bi. “Yàpp” bi mooy “biiñ bu bees” bi ci Yoel, bi ñu daggéele ci kaw naan-kat yi ci Efrayim. Ngir jàll nattu kër-yaram gu biir gi, di nattu taaxum kaw biiru ker gu sell gi, bu malaaka ñaareel bi, war nga ba noppi jàll nattu bëtub alfa bu njëkk bi, di nattu sampu ndomboog jaar-jëf bi. Su fekkee ne nanguwuloo ndomboom bi, doo man a nekk ci kër gi ñuy yékkati ci kaw ndomboom boobu; waaye su fekkee ne bokkuloo ci limub ña jàlloon nattu ndomboom boobu, dinga tabax sa kër gu ruu biir ci suuf su tuuti. Yowaana tudd kër gu ruu biir gu fen boobu ne, “jàngatug Seytaane,” Yeremiya it tudd ko ne, “mbooloom ñi di ree.”
Indiileen ñépp fukki xaalis ak sarax yi ci kërub dèencukaay bi mooy seetaanu biir bu tax màndarga gi ñu ci tëj. Góor gi yor palanteeru suuf bi sànniwul askanu Yàlla yu des yi ci béréb bu yaatu biir kaasu bi, te ci def noonu mooy won liggéeyu indi indi ñépp fukki xaalis yi ci kërub dèencukaay bi. Lawi yi mooy sarax si ñuy yékkati su Mu tuur barke gu jóge ci fenêtre yi asamaan. Jawriñi góor gi yor palanteeru suuf bi mooy askanu Yàlla yu des yi, te ci Esayi saar 6, askan wooyu yu des yi ñu leen jàngale ni ab fukk.
Noonu ma ne: Boroom bi, ba kañ la? Mu ne ma: Ba kera dëkk yi neenul kenn dëkk ci, kër yi it neenul nit, te suuf si neex ba yàqu lool; te Boroom bi sori nit ñi fu sore, te wéccu gu réy am ci diggu réew mi. Waaye teewul ci moom dina am benn fukkal, te dina dellusi, te dees na ko lekk; ni garab gu mel ni teil ak ni garab gu mag ni oak, yi seen cër nekk ci ñoom bu ñuy sànni seen xob: noonu it mbëkk mu sell mi mooy seen cër. Esayi 6:11–13.
Boroom bi miis laaj bi ne “ba kañ” ci ay seede yu bare ne muy jublu ci yoonu Dibéer, te ci ñetteelu ayaaru Esayi juróom-benn gi, malaak yi yégle ne: “Sell, sell, sell mooy Boroom mbind mi; suuf si bépp fees na ci ndamam.” Rakku jigéen White boole na loolu ak malaaka bu mag bi nekk ci Peeñu juróom-ñett-fukk ak juróom-ñaar.
“Bi ñuy gis li ëllëg di doon, ba suuf si bépp fees ak ndamam, ay baat yu neex yu ngërëm gu bës di jóg di waxtaan ci seen biir naan: ‘Sell, sell, sell, mooy Boroom mbooloom asamaan yi.’ Ñoom dafa leen doy nañu ci màggal Yàlla; te ci kanamam, ci suufu xol bu rafet buy won ne mu nangu leen, dañu bëggatul dara. Ci yëngal niru melokaanam, ci def ay liggéeyam ak di ko jaamu, seen yeneen bu gën a kawe day mat ba noppi.” Review and Herald, 22 Desàmbar 1896.
Isaaya juróom-benni dafay xamle 9/11, bi suuf si leeróone ak ndamu baat bu njëkk bi ci ñaari baat yi ci Peeñ mi fukk ak juróom-ñett. Bi Isaaya laajee ne “ba kañ la,” jaar-jaaru nettali gi ci kapitu bi dafay xamle jamono ji tambalee ci 9/11 ba ci yoonu Dibéer bi, fa baat bu ñaareel bi di agsi. Isaaya daf nu xamal ne ci yoonu Dibéer ba dina am benn desit—ñooñu nag ñooy ab fukkéel. Desit boobu am na solo ci seen biir—diiw ci seeni ndab.
Waaye nag ci moom dina am fukkéelu walla cër gu des, te dina dellusi, te dees na ko lekk: ni garabu teil, ak ni garabu oak, yi seen substance nekk ci ñoom bu ñuy sànni seen xob; noonu itam xeetu bu sell bi mooy nekk seen substance. Isaiah 6:13.
“Nga fukki” ñoo di ñi “dellu” ngir tontu ci wooteg Malasi ak itam ci wooteg Yeremi ngir dellu. Ñoom ay garab yu nit ñi lañu, booleek Yàllaay (mbewu mu sell mi). Dañu leen di lekk, ndaxte duñu yonnent yi rekk, waaye ñoom noonu lañuy xonqaayu mburu yu yëngu yu Pentekot; ñoom lañu di waare ji xeeti ñi dul Yawut yi di lekk.
Ba tax na Boroom bi ne: “Su fekkee danga déllusi, dinaa la delloo, te dinga taxaw sama kanam; te su fekkee dangay génne lu wert ci lu yàqu, dinga mel ni sama gémmiñ. Nañu déllusi ci yaw; waaye yaw, bul déllusi ci ñoom.” Jérémie 15:19.
Yeremi mooy na ñi lekkoon wax ji nekk ci loxob malaaka mi, te loolu mooy alfa ak nattu bu njëkk bi 11 Awuut 1840, 1888, ak 9/11 di firndeel; ndaxte mu ne dafa gis wax ya te lekk leen.
Waxeetam am nañu, te lekk naa leen; te sa kàddu nekk na ci man mbégte ak bànneexu sama xol: ndaxte tudd nañu ma ci sa tur, Yow Aji-Sax ji Yàlla bu Mbooloom xarekat yi. Jeremiah 15:16.
Yàlla woowe Yeremi ci turam bi ba mu lekk téere bu ndaw ba nekk ci loxo malaaka bi, te wax jooju jur na mbég ak bànneex, wuuteek rus. Bi turu Yàlla joxee Yeremi, mi ngi feeñal ñaar-fukk ak ñent-fukk ak ñent-junni ñi di waa Filadelfi.
Ku jàll ci ndam, dinaa ko def kenug tabax ci kër Yàlla sama Yàlla, te du génn faati; te dinaa bind ci moom turu sama Yàlla, ak turu dëkku sama Yàlla, mooy Yerusalem bu bees bi, bi descéndé jógé asamaan, ci sama Yàlla; te dinaa bind ci moom sama turu bees bi. Peeñu 3:12.
Yeremiya lekk na xebaaru 9/11 te mu muñ naqaru 18 Sulet 2020.
Dumaa woonuma ci ndaje ñi sawar, te bégul ma; ma toogumoon maa kepp ndax sa loxo, ndaxte yaa ma feesal ak mer gu metti. Lu tax sama metit di sax ba fàww, te sama gaañu du fajiku, di bañ a nangu faj? Ndax yaa ngi nekk ci man ni kuy fen rekk, ak ni ndox mu deñ? Jeremiah 15:17, 18.
«Ndaje ñi ñaawkat yi» ci Yeremi, mooy «sinagogu Seytaane» bu Filadelfi ak Esmirna, ñi ne, Yawut lañu, te Yawut duñu. Yeremi bégul woon, ndax saxal bi mu yégle woon saxal wu dëggu woonul la woon, te rus rekk la jur, waaye mbégtewul. «Gaanaaw gu sax te nanguwul a wér» gi ci Yeremi, mooy ñetti fan ak genn-wàll bi ndaje ñi ñaawkat yi bégé woon, bi Yeremi, Muusaa ak Eliya dee ñu ci mbedd mi di daw ci xuru géej gu ñi dee te wow. Ci biir jamono jooju, bu fees ak sikki-sàkka ak ñàkk xam-xam, Boroom bi laaj na Yeremi mu dellu.
Kon na boroom bi wax na nii: Bu nga dellusi, dinaa la delloo, te dinga taxaw sama kanam; te su fekkee yaa ngi génne lu wert ci lu yàqu, dinga mel ni sama gémmiñ. Ñoom, nañu dellu ci yaw; waaye yaw, bul dellu ci ñoom. Te dinaa la defal xeet wii miir bu xóot bu xànjar; dinañu la xare, waaye duñu la man a not, ndaxte maa ngi ànd ak yaw ngir musal la te wallu la, la Boroom bi wax. Te dinaa la musal ci loxo ña bon, te dinaa la jotale ci loxo ña ragalukaay. Yeremi 15:19–21.
Bu Yeremiya dellusi woon, Yàlla dina ko def mbooloo xare, mi ñuy wone ni miir gu xànjaru kaan, te “ñu bon ña” ak “ñu tiitlu ña” dinañu xare ak moom, waaye duñu man a koy not. Loolu mooy mbooloo xare bu fas kaw fas yu weex yi, ak boroom fas yi sol yére yu linu weex. Mbooloo xare boobu, walla miir gu xànjaru kaan googu, dees na ko yékkati bu Yeremiya dellusee; su ko defee, ak bu ko defee, mu tàqale lu tedd ak lu ñaaw. Ci Esekiel juróom-ñett-fukk ak juróom-ñar, mbooloo xare mi Sœur White wax ne mooy nit ñi des ci Yàlla, dafa taxaw bu ñu dellusee. Ñi des dellu, gannaaw loolu ñu taxaw ni mbooloo xare bu réy, bu ñu tàqalee lu tedd ak lu ñaaw, te noonu ñu nekk gémmiñu Yàlla. War nañu séddale kàddug dëgg gi bu baax, di tàqale mboq mi ak dugub ji, ndaxte dañuy jëfandikoo benn yoonu natange yi seen baay jàppoon, moom mi nekkoon mulñeekat bu xam-xam ci waajal mburu mi gën a baax. Su ñu tàqalee lu tedd ak lu ñaaw; dëgg ak njuumte, dinañu nekk sàmmkat yu Yàlla bu Yàlla tàqalee ñu bon ña ak ñu xel ña.
Yeremiya tontu woonu dellu ci 2023, te ci 2024 mu am naqar ndax mbooloo bu réy tasoo na ci nattu njàlbéen ga, bi Room sampée peeñ mi. Yeremiya dafa wone ne moo waroon xàjj lu wert ak lu bon, dëgg ak njuumte, te mu yéeg ba agsi ci nattu omega bi ci biir, baab bi palanteeri asamaan yi ubbeeku. Bu asamaan yi ubbeeku, kanamgu ndamalu jiit gu gëm gi def na boppam waajal. Moom dafa jaar nattu alpha bi ci biti, bu njàlbéen, gannaaw loolu mu jaar itam nattu omega bi ci biir, bu palanteeri asamaan yi. Moo xam ne day jaar te nekk ci soldaari Yàlla, walla ngelaw li liif ko génne ko ci palanteer yi. Ñu sànni ko ci tool bu yaatu, ni ñu ko defee Shebna ci Esayi benn-fukk ak ñaar, walla ñu sànni ko ci kese bi. Moo xam ne ñu sànni ko ci kese bi, walla ñu génne ko dëkkaloo ko ci kër Yàlla ji, ni Naxemi génnee Tobiya, walla ni Kirist génnee jaaykat yi ak jëndkat yi. Bu góor gu yor pax bu di xàll suuf bi sàcci jawar yi di leen sànni ci kese bi, kese bi mooy kàddug Yàlla ci ab raam bu bees bu dëgg, walla kese bi mooy kër Yàlla ji; ñoom ñaar ñépp ay misaal lañu yu Kirist, te Kirist waruñu ko a xàjj.
Ndax Kirist dafa xaajoo? Am Pol lañu daaj ci bant ba ngir yéen? mbaa ndax ci turu Pol lañu leen sóob ci ndox? 1 Corinthians 1:13.
Kirist du weesu ak Pool. Yàllaay gi weesu ak boppu nitam Pool. Bi Pool, moom nit ki, sóobee ci turu Yàllaay gi, amuloon benn xaajoo, ndax ndawsiit nit ki booloo na ak bataaxal bu Yàlla. Pool takk na woon ak Yàllaay gi ni Efrayim takk na woon ak ay xërëmam.
Ñi ñi nekk ci géntu Miller ñi ñu sànni ci kër-yàlla ga (boyetu bàmmeel ba), mooy ñi deseele yi ci Malaki ñatt, ñi war a indiwaat ci dencukaay bi, fa ñam wi ñuy denc di ko séddale. Dencukaay boobu mooy kër-yàlla gu téeméeri ñeent-fukk ak ñeent ñaari junni ñi, walla ni Piyeer waxe ne: “kër gu xel, saraxalekat yu sell.” Boyetu bàmmeel ba mooy kër gu xel ga te alxuraan yi mooy saraxalekat yi. Moo tax géntu Miller bindees na ko ci xët “81,” muy màndarga Saraxalekat Bu Kawe bi Yàlla boole ak juróom-ñeent-fukk saraxalekat yu nit.
Ci biir bu Miller, góor gu yor paxas bu suuf bi dafa mel ni muy indi xonq yi, (yu doon asaka yi ci Esayi ak sarax yi ci Malasi), ba bi Mu sànni xonq yi ci kër Yàlla gi, miy ndab li, miy boyetu xonq bi. Lu bari ay laaj ñaar lañuy boole ak malaaka ñaareel bi, te nattu omega bi mooy malaaka ñaareel bi ci jokkoo ak nattu alpha bi ak ñetteelu nattu litmus bi. Woote bi mooy dellu, te dellu gi dañuy wone ko ci indil bépp asaka ak bépp sarax ci ndab li, ngir am lekk ci këram. Ñaari laaj yi fii nag ñooy lan mooy “lekk” bi? te lan mooy “ndab” li?
Su fekke yi di yonnent yi, walla su fekke yi di bataaxal bi, loolu moo di li war a dogal naka lañuy tontu ñaari laaj yooyu. Su fekkee ne yonnent yi la, kon ñoo di asaka ji di samp kër Yàlla gi, te kooku dañuy tabax saa su nekk ci ñaareelu jéego ba. Su fekkee ne bataaxal bi la, kon moo di bataaxalu Yuuxub Gudd Gi ci Guddi, bi yegge ci matugam ngir nekk doxalin kawu kër Yàlla gi, ak ci dooleelug bataaxalu ñaareelu malaaka bi.
Te mu ne: “Loolu moo tax góor di bàyyi baayam ak ndeyam, ta boole ak jabaram; ñoom ñaar ñépp dinañu nekk benn yaram?” Kon nag, duñu ñaarati waaye benn yaram lañu. Kon li Yàlla boole, bu ko nit tas. Matthew 19:5, 6.
Dina continuer lii njàng mi ci article bi ci topp.
“Ñu jëmal nañu ma dellu ci yégleb ngir ñëw gu njëkkug Kirist. Yowaana yónnee nañu ko ci xel ak dooley Eliya ngir waajal yoonu Yeesu. Ñi bañ seede Yowaana, jàngale yi Yeesu joxe amalul leen njariñ. Seen weddi bàkkat ci xibaar bi doon wax ci ñëwam tax na ñu nekk fa ñu mënoonul a nangu bu baax dalil yi gën a wér ne mooy Mesiya bi. Seytaane jiite na ñi bañ xibaaru Yowaana ba ñu demati gën a sore, ba bañ te daajal Kirist. Ci def loolu, ñoom ci seen bopp dañu wone fa ñu mënoonul a jot ci barke bi ca bésu Pentekot, bi waroon a jàngal leen yoonu dugg ci kër-yàllaaséetu asamaan. Xotti rereb kër Yàlla ga wone na ne sarax yi ak sàrt yi Yawut ya doon joxe, deesu leen nangatuwaat. Sarax bu mag bi joxeef nañu ko te nangu nañu ko, te Xelum Sell mi wàcc ci bésu Pentekot yóbbu na xel yi taalibe ya sore ci kër-yàllaaséetu suuf ba ca kër-yàllaaséetu asamaan, fa Yeesu dugg ak deretam ci boppam, ngir tuur ci ay taalibeem njariñ yi jóge ci ay njotam. Waaye Yawut ya bàyyi nañu leen ci lëndëm gu mat sëkk. Ñu ñàkk lépp leer gi ñu manoon a am ci pexe mucc, te di wéy a wéeru ci seen sarax ak seen ndawtal yu amul njariñ. Kër-yàllaaséetu asamaan jël na bérabuk kër-yàllaaséetu suuf, waaye ñoom xamul woon soppeku loolu. Moo tax mënuñu woon a jot njariñ ci rammukatug Kirist ca barab bu sell ba.”
“Ñu bare xool ak tiit yoon wi Yude ya jaaroon ci bañ ak daajal Kirist; te bu ñuy jàng jaar-jaaru toroxteem gu gàcce, dañuy foog ne bëgg nañu Ko, te duñu Ko weddi ni Piyeer defee, walla daaj Ko ci bant ni Yude ya defee. Waaye Yàlla mi xam xol yépp, jébbale na ci seetlu mbëggeel boobu ñu doon wax ne am nañu ci Yeesu. Asamaan wépp seetaanoon ak yéene gu xóot niki nit ñi daldi nangu yégleb malaaka bu njëkk bi. Waaye ñu bare ci ñi naan ne bëgg nañu Yeesu, te di jooy bu ñuy jàng nettali bant ba, ñoo xeeb xibaar bu baax bi ci ñëwam. Fàwwuloon ñu nangu yégle bi ak mbégte, waaye wax nañu ne naxekaay la. Sib nañu ñi bëgg njortam, te génne leen ci kërk yàlla yi. Ñi bañoon yégle bu njëkk bi, mënuñu woon a am njariñ ci ñaareel bi; itam amuñu woon njariñ ci xaacu guddi gi digg, mi waroon a waajal leen ngir ñu dugg ak Yeesu ci ngëm ba ca bérab bu gën a sell ba ci kër-yàlla asamaan bi. Te ndaxte dañu bañ ñaari yégle yu njëkk yooyu, lëndëmloo nañu seen xel ba tax mënuñu gis leer ci yégleb malaaka bu ñetteel bi, miy won yoon wi jëm ca bérab bu gën a sell ba. Gis naa ne ni Yude ya daajee Yeesu ci bant, noonu itam la kërk yu tudd seen bopp Kiristaan daajee yégle yii; moo tax amuñu xam-xam ci yoon wi jëm ca bérab bu gën a sell ba, te mënuñu a am njariñ ci ràmmu Yeesu fa. Ni Yude ya, yi doon sarax seen sarax yu amul njariñ, noonu itam lañuy yékkati seen ñaan yu amul njariñ ca néeg ba Yeesu bàyyi; te Seytaane, mi bég ci naxe boobu, sol na melo yu diine, te di jiite xel yi ñu tudd seen bopp Kiristaan jëm ci moom, di liggéey ak kàttanam, ak ay firndeem, ak ay kéemaan yu fen, ngir tëj leen bu baax ci saqoom.” Early Writings, 259–261.