Ni ñuy mel ne 11 Ut 1840 dëggal na yoonu xel yi Miller jàppoon, noonu itam gannaaw 11 Sàttumbar 2001, ñi bëgg a gis gis nañu ne, mbind mi ci yoonu waxi yonent yi Future for America jàppoon, mooy metodoloji bu dëggu ci Biibël buy jëm ci tawte gu mujj gi, ni ko Esayi saar ñaar-fukk ak juróom-ñett tëral. Jëfandikoo bindub yeesal ci kaw bindub yeesal, ni ko jaar-jaari taariix bu sell bi tëral, sampu na ne 11 Sàttumbar 2001 doon na delluwaay bu 11 Ut 1840.
Gisoon na ne, ni malaaka bu mag ci Kàddug Yàlla gi nekk ci Révélation fukki 10 wàccee woon ci atum 1840, moo tegu woon ay misaal ngir wone sa wàccam ci 2001. Ñaari malaaka yooyu ñoom ñépp wàccee nañu ni ab yonent guy xamle ne waxu Islam dafa mat. Gannaaw loolu, yëngu-yëngu bi màgg na, ndax góor ak jigéen tontu nañu ci dooley ak jariñoo gu yoonu liggéey bi wone. Njiitu Yoon wi ci Laodicea bu Adventiste du Septième Jour dañoo ko weesu ci jamono mujj mi ci 1989, te léegi kërce gi dugg na ci jéego nattu gu mujjam, ba Boroom bi tàmbalee tànn yëngu-yëngu malaaka bu ñetteel bi ngir ñuy ay waxkatam ci fan yu mujj yi.
Ab yoon bu kowe yi ñu joxe ngir fan yu mujj ya mooy doon njëfandikoo yonett yi ci ñetti yoon. Rawatina ci jamono jooju, njëfandikoo ci ñetti yoon bu ñetti musiba yi moo leer ne moo dëgëral woon xew-xewu 11 Septàmbar 2001. Bi dëgg googu ñu ko seetee ak xol bu jub, ñi ñuy woon gindee ci “yoon yu yàgg ya” yu Yeremi, ak xol yi doon wut dëgg, dafa leer ne matug yonet bi, ak nootug kowe yi ngir tekki yonent yi, yi yëngu-yëngu malaka bu ñetteel bi jàppoon, ñu ko xam ne lu baax la te wér na.
Gis nañu ne xam-xamu jëkkër yu jub ci jamono ji njëkk aawo bi nekk ci Révélation saar 9 di tegtal Islaam. Yonent bu dëggul Mohammed gis nañu ko ne mooy buur bu taarix boobu. Ci taarix boobu, Isalaam dina song Mbooloom Room, te seen anam war ak xeex joxees na ko xamle bu leer ne mooy dóor bëtset te kenn seetu ko. Ci loolu, xamoon nañu ne sax anam-u xeexu Isalaam mooy joxe cosaanu baat bi ñuy wax “assassin.” Ci taarix boobu, Isalaam dina lor xarit yu xeex yu Room, te jamono ji mujje woon ci suufu rëdd bu yéglewul bu tembërëm ak juróom-fukk at. Bi yéglewu waxtu woowu jeexee 27 Sulet 1449, yéglewu waxtu ak taarixu ñaareelu aawo ba tàmbali.
Mu tàmbalee beneen yoon ci ab waxu yonent bu tollook ñetti téeméeri ak juróom-benn fukki at ak fukk ak juróom ñaari fan, te mu jeex ci 11 Ut 1840. Ci moomu nettali, buur bi doon wone liggéeyu yonent bu Islaam mooy Ottman, mi ñu woon misaalal ci Mohammed ci nettali bu njëkk aay. Saar 9 wax na ne ci nettali bu ñaareelu aay, Islaam dina rey mbooloom xarekat yu Room. Dinañu sax di jëfandikoo noonu xare, di daanu ci saa si te ci lu yéemëx, waaye ci moomu nettali lañu njëkk sos te jëfandikoo pudaare bu xare; noonu ñaareelu aay moo doon wone anam wu xare wu daanu bu gaaw, ni bu bóomkat buy daanu ci saa si, te yokk ak loolu mu boolee itam ay mbëjjen yu safara.
Bésub 11, 2001, ñetteelu musibaayu Islama bi dafa daldi dóor mboolooy xarekat yu ruu yi Room ak bomb. Xew-xew boobu samp na ndoorteel yu bari ci dëgg-yoonu waxu Yàlla, waaye leer na ne tabaxees na ko bu baax ci kaw ñaari seede yi jiitu, ñoom musibaay bu njëkk ak ñaareel bi. Xew-xew boobu wone na leer ne ni dooleel bi ci tariixu Millerite bu Bésub 11, 1840, ba bi waxu Islama gu musibaay bu ñaareel bi matoon, te malaakam Péeñu 10 wàcce, noonu itam bi waxu Islama gu musibaay bu ñetteelu bi agsee, moo tegtaloon wàccug malaakam Péeñu 18 ci bés boobu.
“Léegi, ndax kàddu gi ma yëgle woon ne New York dinañu ko far ak mbëj mu réy? Loolu waxuma ko mukk. Wax naa ne, bi ma doon xool yeneen kër yu mag ya fa di yéeg, etaas ci kaw etaas, ma ne: ‘Ana ay xew-xew yu tiit bët yi di am bu Boroom bi jógée ngir yëngal suuf si ak tiit gu réy!’ Kon baat yi nekk ci Révélation 18:1–3 dinañu mat. Yépp ci saraxalekat bu fukk ak juróom-ñett ci Révélation mooy artu ci li di ñëw ci kaw suuf si. Waaye amuma leer gu wér ci mbirum li di ñëw ci New York ci boppam; lii rekk laa xam, ne benn bés kër yu mag ya fa nekk dinañu daanu ndax dëppante ak wàññante kàttanu Yàlla. Ci leer gi ñu ma jox, xam naa ne alkande am na ci addina si. Benn kàddu rekk gu jóge ci Boroom bi, benn laal rekk ci kàttanam gu am doole, te tabax yu réy yii dinañu daanu. Ay xew-xew dinañu am yu tiitaangeem nun mënunu ko xalaat.” Review and Herald, 5 Sulet 1906.
Yoonu Future for America bi nag, ñi bëgg a gis, gis nañu ko ni muy ànd ak yoonu Millerite bi. Islam bu ñetteelu musiba ba dafa doon benn mbir mu njëkk ci wax jàmm bi daldi doxoo dale ca jamono jooju. Xel mu Sell mi jàngale na leer ne bu malaaka bu Njàlbéen ga wàccee, ndox mu mujj mi dina agsi.
“Taw bu mujj gi mooy a wàcc ci kaw xeetu Yàlla. Ab malaaka bu am doole mooy a wàccé asamaan, te suuf si bépp dina leer ndax ndamam.” Review and Herald, 21 Awril 1891.
Bi Njaaxu gi bokk ci giir Yuuda bi tàmbalee ubbi xam-xamu gën yaatu ci mbëggel mu mujj mi, Mu yóbbu ay nitam ci téereb Yoel, bi di benn ci ay tënk yu ëpp solo ci mbëggel mu mujj mi. Ca jamono jooju, ñenn ci googu góor ñi, ñi dugg ci yokkute gi gannaaw 11 Suwe 2001, dogal nañu ne gan-gan yu nekk ci Yoel, yi yàq reseñu Yàlla, ba tax mu àgg ci yëngu-yëngub Yuuxu Diggëëntéel bi, dañoo doon melokaanu Islaam. Mënuñu woon walla bëgguñu woon gis ne gan-ganoo yaa doon melokaanu Room.
Leer gu am soloon bi am njàppale njàngalem yeneen waxi Yàlla ci ñetti jëfandikoo yu yoon wi ci mbirum ñetti wo, yokk na seen wax ne rab yi dañoo tegtal Islaam ak benn dooleb xalaat bu sellul. Naka mu doon saa su nekk, bu ñu jàppee benn tekki bu jóge ci seen bopp, dañuy jéngal Mbind mi ngir jébbal tegu gu dëggul ga. Ci seen liggéey ngir taxawal seeni gis-gis, wone nañu ne xamuñu pexeem melokaan ak matukaayam.
Ci njàngum yàlla ak yu Mbind mi, baat yi “type” ak “antitype” dañuy jëfandikoo ngir melal diggante ñaari mbir, foofu benn di jiitu yeneen wi walla di ko won lu jiitu. Xalaat bii lu bare dafa bokk ci mbooloo yu gëna yaatu yi ñuy wax “ker” ak “dëgg-dëgg bi.”
Melokaan mooy mbir, nit, walla kurum bu nekk ci Kàddug Yàlla gu Yàgg ga, te di jëkk a misaal walla xamle lu ñuy fekk ci Kàddug Yàlla gu Bees gi, muy mbir, nit, walla kurum bu muy àndandoo. Mu ngi dox ni misaal bu jëkk bu leerale. Antitype mooy matug walla amug dëgg-dëgg gu melokaan ga doon misaalal. Mooy dëgg gi melokaan ga doon misaalal ba jëkk. Xalaat bi ñuy wax “ker” ak “dëgg-dëgg” dafa ànd ak diggante bi nekk ci diggante melokaan ak antitype. “Ker” gi dafa tekki (melokaan), waaye “dëgg-dëgg” gi dafa tekki (antitype).
Kon nag kenn àtte leen nag ci lu jëm ci lekk, mbaa naan, mbaa ci mbirum bés bu sell, mbaa weer wu bees, mbaa fan yi ñu di noflaay: yooyu dafa mel ni ker giir yu ngiy ñëw; waaye dëgg-dëgg bi, ci Kirist la bokk. Kolos 2:16, 17.
Ndaxte yoon wi am na ker gu baax yi di ñëw, waaye du melo bu dëggu bu mbir yi ci seen bopp; moo tax mënul mukk, ak sarax yi ñuy joxe at mu nekk te sax ci lu dul jeex, matal ñi di ñëw ci moom. Hébreux 10:1.
Ci bi ñëw gannaaw Septembre 11, 2001, ci werante bu jëm ci Joel, ak ci ñu xam ni Room gu paap bi mooy li ñenti gan ña di màndargaale, te noonu di mel ni mu koy tëral ni ngeen aay bu yàgg a yàgg di yàq Addinaasimu Adventis bu Laodise, ñi doon wax ne gan ña Islam lañu doon, duleen rekk a teg benn ndam bu bañ a sell ci kaw jëfandikoo bu ñetti yoon bi ñetti alkande yi am; waaye itam dañoo joxaat ay misaal yu doon jublu ci antitype bu Room, te wax ne misaal yooyu mooy dëgg-dëgg melal Islam. Ci noonu, dañoo wone ne mbaa dañu xamoonul dëgg-dëgg njubteb “type” ak “antitype,” mbaa dañoo gëm ne wone lu dul dëgg ci misaal yi moo yelloo ngir man a taxawal jeexital bi.
Ci xulóo bu bees gi ci Romi, amnaat dénkaane ne ñi sax ci xalaat bu jubadi wi ne “sàcc yi” yu nekk ci Daniel saar fukk ak benn, ay wersu fukk ak ñeent, mooy États-Unis, xamuñu bu baax yenn ñaar yii: jëfandikoo yonent bi ñetti yoonam, ak itam sart bi ci misaal ak àgg-misaal.
Bu ñi gëm ne “sàcc yi” mooy États-Unis bi, bu ñuy jéema saxal seen taxawaay, dañuy jëfandikoo jëfekaay bu aju ci jëfandikoo ñetti yoon ci ñetti Room yi, ngir daanaka wone ne Room bu jamono jii, maanaam ñetteelu feeñug Room, mooy États-Unis bi. Ñu yaakaar ne duñu ci tegu nañu seede ju dul dëgg, te ne li ñuy wone mooy rekk gumba gu ñàkk xam-xam ci yoonu jëfandikoo ñetti yoon ci waxi yoonu Yàlla, dañuy jëfandikoo benn melokaanu yonent gu mel ci ñaari Room yu njëkk ya, te di werante ne benn jikko ci mboolem jaar-jaaru Room mooy rëyal Room bu jamono jii.
Room bu jaam mooy jëkk ci ñetti matug waxi yonent yi ci mbirum Room. Ci Daniel saar 8, Room bu jaam mooy ndaw mi góor. Ci saar 2, Room bu jaam mooy nguur gu aju ci yoonu réew mi. Ci Daniel 7, Room bu jaam dafa tasaroo nekk nguur gu am fukk ay cér.
Ñaareelu ñaareel bu Room mooy Room gu paap bi, moom mi nekk ci xarit wu ndaw wu jigéen ci saraxal 8, te moom itam mooy nguurug kërceen ci saraxal 2, te moom mooy xarit wi di wax ay yàqaar yu xas Yàlla te di buddi ñetti xarit ci saraxal 7. Room gu pagaan mooy benn doole rekk, waaye Room gu paap mooy ñaari doole, di firndeel jàngoro gi paap bi moom ci kaw nguurug réew yi nekkoon ca kanam te bokkoon ci tabaxu politig bu Room gu pagaan. Ci atum 1798, dooleb paap bi jot na ci ngaañ gu dee, waaye taxul ba mu bañ a nekk kërceen; li mu rekk moy dafa noppi nekk rab wu wax ci kàddu yonent yi ci Biibël, ndaxte dooleb réew mi mu doon tëye woon lu jiitu woon deñ nañu ko.
Room bu ñaareel bi mooy Roomu paap yi, te mu doon na rekk doole bu nekkoon ci yeneen waxi Kàddu Yàlla yu yonent yi (rab wi) ba mu amee kàttan gu mu jàppale dooley réew mi ngir jëfandikoo ko ci yokk ay pexeem yu yàqante Yàlla. Room bu jëkk bi doon na benn doole, Room bu ñaareel bi doon na ñaar-fànn doole, te Room bu ñetteel bi mooy ñett-fànn doole. Ñetti woneyu Room yi ñu ngi doxal ci benn doxalin ak mboolem njariñ yu jiital bépp jëfandikoo gu am ñett yoon ci yonent. Ci wàllu yonent, am na ñetti alkande, ñetti Babilon, ñetti Room ak ñetti Eliya. Ci mbirum misaal ak dëgg-dëggam, ñaari wone yu jëkk yi ci bépp jëfandikoo gu am ñett yoon ay misaal lañu, te ñuy joxe ker gi ci matug ñetteelu matal gi, moom mi di dëgg-dëggam ak substance bu jëfandikoo gu am ñett yoon ci waxu yonent.
Ak Room, melooy ñaari Room yu njëkk yi di wax ne Room gu pagan ak Room gu pap bi, ñoom ñaar ñépp daan nañu jox seen buur turu Pontifex Maximus. Moo tax turu buur bi ci Room gu jamono jii dina doon Pontifex Maximus, te turu woowu kenn masul koo jox benn president bu États-Unis. Ñaari Room yu njëkk yi daan nañu daan ñetti xeetu tere yu jëfandikook suuf ngir taxawal sañ-sañ bi ca nguur ga ci seen jamono wu wuutu ci jaar-jaar. Amul benn firnde ne États-Unis daan na daan ñetti tere yu jëfandikook suuf yu jiitu atum 1798.
Ñaari ñaari Room yi amoon nañu benn diir bu leer bu ñu xamle woon ngir seen nguur gu gën a mag. Ci wërsëg 24 ci Daniel 11, Room gu pagan bi ñu wax ne mooy nguuru ngir “jamono,” walla ñetti téeméeri ak juróom-benn-fukk fan ak juróom-benn-fukk at, te loolu la defoon dale ci xareb Actium atum 31 lu jiitu Almasi bi, ba ca atum 330 gannaaw Almasi bi. Lu bari yoon, Room gu paapal bi ñu xamle ne dafa nguuru woon ñaar-fukk ak juróom-benn téeméeri at ak juróom-benn-fukk at gannaaw ba ñetti ngembe yiñ leen dindi, dale ca 538 ba 1798. Ci Esayi saar 23, États-Unis bi ñu xamle ne mooy buur ngir juróom-ñaar-fukk at yu misaal, mel ni fan yi benn buur, waaye mosul dindi ñetti tere yu géografik yi lu jiitu nguuram gu juróom-ñaar-fukk at yu misaal.
Room gu bees tey ñu ngi ko wone ni dafa daan ñetti tere yu ci géografii bu buur bu bëj-gànnaar, réew mi tedd ci ndam, ak Misra, ci Daniel saar fukk ak benn, ay saar ñeent-fukk ba ñeent-fukk ak ñaar; te bu ñetti tere yooyu daanu ba ñu teg leen ci suufalug Room, kon ñoo di booloo bi am ñetti xaaj: nago, rab wi, ak yonent bu fenkat. Yowaana itam xamal na nu ne gaana bu dee bu rab bu pap ya amoon dafa wérat, te gannaaw loolu mu nguur diir ñeent-fukk ak ñaari weer yu misaal.
Te ma gis benn benn ciy boppam mel ni ñu ko gaañu ba ci dee; waaye gaañu gi muy dee bi wéral na. Noonu àddina bépp ne jaaxle topp Rab wi. Ñu màggal dragon bi may Rab wi kàttan; te ñu màggal itam Rab wi, naan: Kan moo mengoo ak Rab wi? Ku mana xeex ak moom? Te ñu ko jox gémmiñ guy wax yu réy ak xasoo yu bon ci Yàlla; te ñu ko jox kàttan ngir mu sax ñaar-fukk ak ñaari weer. Peeñu Yuhanna 13:3–5.
Rabu ga nguur ci ñeent-fukk ak ñaar weer yu misaal yi gannaaw ba ñu fajee boppam bu gaañu ba tax mu bëggoon dee, mooy kàttanu Room.
Yonent bu Revelasioŋ 13 day wax ne, kàttan gi ñu melale ak rab gu am ñaari baxi xar, dina tax “suuf si ak ñi ci dëkk” màggal papaas bi—fi, ñu melale ko ak rab gu “mel ni njàngat.”... Ci Addina bu Yàgg bi ak ci Addina bu Bees bi, papaas bi dina jot ndigal ak teral gi ñuy jox istitusoŋu dibeer bi, bi sukkandiku rekk ci sañ-sañu Këram Room. “The Great Controversy,” 578.
Bokk bu jaamu, Room bu njëkk bi, nguur na ci kaw lool ci ñetti téeméeri ak juróom-benn-fukk at ngir am matug Daniel saar fukki benn, aaya ñaar-fukk ak ñeent, te def na ko gannaaw ba mu dindi ñetti tere yu aju ci suuf ngir am matug Daniel saar juróom-ñett, aaya juróom-ñent.
Roma bu ñaareel bi, te Papaal moo ko jiite woon ak kàttan gu ëpp ci biir junni ak juróom-ñaar téeméer ak juróom-benn fukk at, ngir matal ay barab yu bari ci Mbind mi Sell mi; te def na loolu gannaaw ba mu dindi ñetti tere yu aju ci suuf, ngir matal li Daniel saar 7, aaya 8 ak 20 wax.
Room gu bees gi war a nëent ci aaya ñaar-fukk ak ñeent ci Daniel fukk ak benn, te gannaaw loolu ci aaya ñaar-fukk ak benn mu noot suuf su màgg sa ndam, te ci aaya ñaar-fukk ak ñaar mu noot Misra. Room gu bees mooy buur bu bëj-gànnaar bi ci xaaj bu fukk ak benn bu Daniel.
Roomu njëkk, mooy bu bokkoon ci yàlla yu dul Yàlla, dafa doon dooley buggal; te Roomu ñaareel bi, mooy bu bokkoon ci pape bi, dafa doon dooley buggal itam, ba tax na Roomu jamono jii di dooley buggal.
Etazini yi dina bokk ci ñetteelu fitna bi Room bu bees bi di def, waaye loolu du jàppale ne Etazini mooy kàttanu paap bi; dafa rekk wone benn melokaanu njàppandigalu Etazini ak kàttanu paap bi ci fan yu mujj ya.
Ñi bëgg a wutal ne États-Unis mooy “saccakat yi ci sa askan wi” ci mujju jamono, da ñuy jëfandikoo ñetti jëfekaayu ñetti Room ngir ràññee États-Unis ci lu baaxul. Yoonu wax ju ñu di jëfandikoo, ci mbirum ñetti jëfekaay boobu, dafa aju ci ràññee benn melokaanu ñaari Room yu njëkk yi, te ñuy dogal ne ab melokaanu yëgle gu Room la—waaye du Room ci boppam—mooy ñetteelu Room bi.
Ñoom daldi xam ne yoonu dibeer bu njëkk bu Constantine yeesal ci taarix bi ci atum 321 AD, te mujj gi it yoonu dibeer bu Roomu paap bi ci atum 538 AD, ngir wax ne yoonu dibeer bu United States bi di ñëw lu yàggul määndal na ne United States mooy Room bu bees; te it dañuy jaxase seen jëfandikoo bu juumte bi, ci seen boole ndigalu Yeesu bi mu waxoon ne ñu daw su “ñaawtey yàqule” yi Daniel waxoon feeñee, ak yoonu dibeer bi. “Ñaawtey yàqule” yi Yeesu waxoon, di jublu ci ñaari yooni dibeer ci fan yu mujj yi, waaye loolu melokaan bu sore la, ndaxte mooy artu ngir daw, waaye du artu ngir ragal mandargay rab wi. Seeni xalaat yu juumte yooyu sax duñu jëfandikoo mukk ne am na ñaari yooni dibeer yu wuute ci fan yu mujj yi.
Kon nag ngeen gis “ñaawte gu yàqu”, gi Yoonent bi Danyeel waxoon ci moom, taxaw ci bérab bu sell ba, (ku ko jàng, na ko xam): kon na ñi nekk ci Yudee daw dem ca tundu ya. Ku nekk ci kaw kër ga, bu wàcc ngir jël dara ci këram. Te it ku nekk ci tool bi, bu dellu gannaaw ngir jël ay yéreem. Naka toroxte yi ñuy yëngu ak ëmb, ak ñi di nàmpaloo ci fan yooyu! Waaye ñaanleen ngir seen daw ba bañ a xew ci jamonoju lolli mbaa ci bésu Noflaay. Macë 24:15–20.
«Njub mu bon bi, bi yonentale woon ci Daniel yonent bi,» mooy wonte bu Yeesu joxoon ay nitam ngir xam saa su ñu war a daw ci yàqute bu Yerusalem di ñëw, bi Room guy jaam tuur ay xërëm nekkee ko wër te gannaaw loolu yàq kër yàlla ga ak dëkk ba diggante atum 66 ak atum 70 gannaaw juddug Kirist.
“Yeesu yégle woon taalibé yi di déglu àtte yi war a dal ci Israyil gu wacc ci ngëm, rawatina faydaag njubte mi leen di dikkal ngir seen bañ Mesii bi ak seen daaj ko ca bant ba. Màndarga yu leer te amul benn dofante dina jiitu njàqare ju yées bu metti jii. Waxtu woowu ñu ragaloon dina ñëw ci mbir mu gaaw te yàggul. Te Musalkat bi artu na ay toppkatam ne: ‘Bu ngeen gisoon nag bañ-bakku yàqug wi, wi Danyeel yonent bi waxoon, taxaw ci bérab bu sell bi, (ku koy jàng, na ko xam): kon na ñi nekk ci Yudee daw ca tundi ya.’ Macë 24:15, 16; Luug 21:20, 21. Bu seenñu bokk ca xërëm yi Rom yi, yu bokk ci jaamu xérëm, sampoowee ci suuf su sell si, su yaataloon ay furlong yu jëm bitim miir yi dëkk ba, kon waroon na toppkat Kirist yi seet kaaraange ci daw. Bu ñu gisee màndarga waare wi, ñi bëgg a rëccu waruñoo yéex dara....”
“Benn Kiristaan kenn deewee ci yàqug Yerusalem. Kirist dafa woon diine ay taalibeem artu, te ñépp ñi gëm ay waxam daan taxawu xel ci mandarga mi ñu digoon.... Ci saa si teewul, ñu daw dem bérab bu kaaraange—dëkkub Pella, ci suufu Perea, bëj-gannaaw Dëkkal Yordaan.” The Great Controversy, 25, 30.
Bi atum 538 di ñëwsi, Kiristaan yi ci jamono jooju xamoon nañu ne kërceg gi yàq na ndax juboo ak diiney ñaareel, te ci kaw waxtaanu artu Kirist, ak ci bokk ak leer gi ñu jot jaarale ko ci seedeb ndaw-yalwaat bi Pool ci 2 Tessalonig, saar 2, dañu daw dugg ci màndiŋu waxi yonent bi di junni ak juróom-ñeent-fukk ak benn-fukk at.
“Waaye bala Kristo ñëwul, am na lu amoon war a xew ci àddina diine ji, yu waxeesoon ci waxu yëgle. Ndawul Yàlla bi wax na ne: ‘Bu leen kenn yéngu gaaw ci xel, mbaa ngeen tiit, du ci ndigalu ruu, du ci wax, du ci bataaxal bu mel ni jógge ci nun, ni bésu Kristo jagoo na. Bu leen kenn nax ci benn anam: ndaxte bés booba du ñëw ludul bu gànt gu mag ga jëkkëree, te góor gu bàkkaar gi feeñ, moom doomu réer ga; moom miy weddi te yékkati boppam ca kaw lépp lu ñuy wax Yàlla walla lu ñuy jaamu; ba tax mu toog ci kër Yàlla gi ni ku nekk Yàlla, di won ne moom mooy Yàlla.’”
“Waxi Pool duñu ko war a jàngat lu jubadi. Duñu war a jàngale ne moom, ci ndigal gu am solo gu joge ci xam-xamu Yàlla buy ubbeeku, moo artu waa Tesalonik ne ñëwug Kirist dafa jege lool. Taxawaay boobu dina jur jaxasoo ci ngëm; ndaxte yéemu ak tiis dina yomb a jur bañ ngëm. Moo tax ndaw li moo waar ay bokkam yi ne buñu nangu benn yégle noonu mel ni mu joge ci moom, te mu jóg ba fësal ne kàttanu baapal, gi yonent bi Daniyel waxe lu leer ci mbindam, dafa war a feeñ te xeex ak askanu Yàlla. Ba kàttan googu di def liggéeyam buy rey te fees dell ak xasawloo, dina neen la këru mbooloo mi séentu ñëwug Boroomam. ‘Ndax fàttalikuwuleen,’ la Pool laaj, ‘ne ba ma nekkee ak yéen, waxoon naa leen yëf yii?’”
“Nattu na jafe-jafe la yi doon dal mbooloom gëm-gëm gu dëgg gi. Sax ci jamono ji ndaw lii doon bindee, “mbóotum ñaawteef” ba noppi tàmbalee liggéey. Yoonu jëf yi waroon a am ci kanam, dañoo war a doon “ni Seytaane di jëfee ak kàttan gu mat, ak ay kéemaan ak ay wonder yu fen, ak bépp naxteefu njubadi ci ñi di sànku.”
“Loolu moo gën a metti ci waxu ndaw li yonnent bi waxoon ci ñi di bañ a nangu ‘mbëggeelug dëgg gi.’ ‘Ndax lii,’ la waxoon ci ñépp ñi di bëgg a bañ yëgle yi dëgg, ‘Yàlla dina leen yónnee réer gu tar, ngir ñu gëm fen: ngir ñépp ñi gëmul woon dëgg, waaye bëgg njubadi, ñu ñàkk.’ Nit ñi duñu man a bañ ci lu amul mbugal artu yi Yàlla di leen yónnee ci yërmande. Ñi sax ci dummóoyu jëm woon sore artu yooyu, Yàlla dina dindi Xelam ci seen kaw, bàyyi leen ci nax yi ñu bëgg.” Acts of the Apostles, 265, 266.
Dëppoo gi nekkoon diggante paganism ak kërgëm gi moo doon mandarga gu leer, gu yonnee Kiristaan yi jamonoy boobu ngir seetaan ak Room bu baamtu bi; waaye war nañu seet ne leer gi Pool yokk ci waarey Yeesu bi ngir daw, mooy benn xaaj boobu la William Miller xam ne “bés bu nekk” bi ci téereb Daniel dafay tekki Room bu pagan. Jëfandikoo bu wax ju yàggu ci yoonu yoon wi ci diggante Room bu pagan, miy téye, te gannaaw loolu daanu ngir Room bu baamtu bi man a yéeg ca nguur ga, mooy dëgg gu war a xamle; ndaxte ay tawfeex yi di xeex ci ñi bëgguloon dëgg boobu dinañu indi nax gu tar ci seen kaw, su ñu mënul woon xàmmi jëfandikoo bu wax ju yàggu boobu. Sœur White wax na ci benn tarix boobu it:
“Dafa soxla woon na ñi bëgg a nekk ku takku ci ngëm ngir taxaw bu dëgër ci kanam naxari ak ñaawtéef ya, yi ñu solale woon yére saraxalekat te dugal leen ci biir kërceg gi. Bibil bi nanguwuñu ko ni mooy sàsukaayu ngëm. Jàngale njubalu gor-gorlu diine bi, ñu tudde ko yoonu bàkkaar, te ñi koy taxawal dañu leen bañ te tere leen.”
«Gannaaw xare bu yàgg te metti amee, ñu ñu takku ci ngëm yi néew daldi dogu ne dañuy tas mbooleem booloo ak kanam jëfandikukat gi wone ne dafa dëddu, su fekkee ne moom sax duma bëgg a gore boppam ci fen ak bokk-ci-jaamu xërëm. Gis nañu ne tasoo boobu dafa doon lu war te kenn manula ko moytu, ndax su ñu bëggee topp Kàddu Yàlla. Ñoom ñëwul woon ci muñal njuumte yu man a yàq seen bopp, te bañ nañu it a joxe misaal buy dugal seen doom ak doomi seen doom ci yoon wu man a yàq seen ngëm. Ngir wóor jàmm ak benn, dañu doon sax ci def lépp lu mën a deme ak màndargay sax ci Yàlla; waaye dafa leen feeñ ne sax jàmm dina fees lool ci njariñ bu ñu ko jëndee ak saraxal pexe. Su fekkee ne benn mën na am rekk ci dëppookatug dëgg ak njubte, kon na am wuute, ba sax xare.» The Great Controversy, 45, 46.
Jokkoo ci diggante États-Unis ak papasi bi ci fan yu mujj yi, ci yoon wu waxu Yàlla, ñu ko wone na ci misaal te dëgëral ko ci li Bulus xamale woon ci jokkoo ci diggante Room gu jaamakat ak Room gu papasi, ba agsi ci atum 538 AD. Ci ñetti jëfandikoo yi ñu joxe Room, Room gu jaamakat dafa mataloon kàdduy Yeesu yi mu waxoon ne xaalisug yàqu gi mooy màndarga ngir daw; te noonu itam Room gu papasi dafa matal kàdduy Yeesu yi. Sister White moom itam, dafay xamale beneen matalug kàdduy Kirist yi.
“Léegi jotul yàlla yi du jamono ji ñuy samp seen xol mbaa di denc seen alal ci addina si. Jamono ji sorewul, ba ni taalibey njàngat yu njëkk ya, dees na nu gaawloo seet dëkkuwaay bu wéet te weesu. Naka la wërgi-yaram Yerusalem bi ay xarekat Room waxoon tolluwaayu daw ci gëmkat yi nekk Yude, noonu itam jàppandikoo kàttan gi sunu réew di def ci ndigël gi di gaawloo bésub noppalu baab bi, dina doon artu bu nu. Bu boobaa, dina doon jamono ji ñuy bàyyi dëkk yu mag yi, ngir waajal bàyyi yu ndaw yi, ngir dem kër yu weesu ci béreb yu nëbbu ci diggu tund yi.” Testimonies, volume 5, 464.
Ñeel yi ci jamonoy Almasi, artu boobu moo leen won kañ lañu war a daw Yerusalem. Ci juróomeelu téeméeri at ak juróom-bennelu téeméeri at, artu boobu mooy li yóbbu Kiristaan yi ngir ñu daw dem ca màndiŋ ma.
Te jigéen ga daw ba ca màndiŋ ma, fa Yàlla waajalal ko barab, ngir ñu dundal ko fa di junni ak ñaari téeméer ak juróom-benn-fukk fan.... Te ñaar-i laaf yu màgg yu malaan-u réy lañu may jigéen ja, ngir mu naaw ba ca màndiŋ ma, ca barabam, fa ñuy yar ko di ab jamono, ak jamono yi, ak genn-wàll-u jamono, soreek kanam-u jaan ga. Te jaan ga sànni ndox ci gémmiñam mel ni dex gannaaw jigéen ja, ngir yóbbu ko ndox ma. Waaye suuf si dimbali jigéen ja, te suuf si ubbi gémmiñam, metti ndox mi njiit ga sànni woon ci gémmiñam. Noonu njiit ga mer lool ci jigéen ja, dem xare ak desit gi ci ñu soqikam, yi di sàmm ndigali Yàlla tey yor seede Jesu Kirist. Peeñu 12:6, 15–17.
Yesu dafay wone jeexitu benn mbir ak njàlbéenu mbir moomu, ndaxte mooy Alfa ak Omega. Artuug bu jëm ci ñaawte gu yàq ci jaar-jaaru Roomu baabal bi, dees ko xam ne am na ba kàttanu baabal bi xamees na ko ne taxaw na ci bérab bu sell bi.
Yoonu njàng mi bind nañu ko ci téereb Macë, Marq ak Luug, te benn-benn màkkan am na tuuti soppi ci baat yi. Macë nee na: «Kon bu ngeen gis yàqute gu bon gi, gi waxoon Daniel yonent bi, taxaw ci bérab bu sell bi,» te Marq nee na: «bu ngeen gis yàqute gu bon gi, gi waxoon Daniel yonent bi, taxaw fa mu warul a taxaw.» Luug nee na: «bu ngeen gis Yerusalem wër ci ay xarekat, xamleen ne yàqubam jege na. Kon ñi nekk ci Yudee nañu daw dem ca tundu ya.»
Ñetti ñaari seede yii jëfandikoo nañu leen benn. Ci jëfandikoo bu gën a leer, li Luug wax ne Yerusalem dees na ko wër ak xarekat yi mooy xamle artu gi ne, bi Room gu pagan tàmbalee wër Yerusalem ci atum 66 gannaaw Kirist, Kiristaan yi nekkoon ci Yerusalem war nañu dafa gaaw, daw ci saa si. Li Macë wax ci “bérab bu sell bi,” méngoo na ak li Pool wax, di xàtt “nit ku bàkkaar bi” miy “toog ci kër Yàlla gi, di won boppam ne mooy Yàlla,” noonu muy tegtal matug baaxul gu paapal bi ci “yéefarug yàqule.” Maark mooy xamle yéefarug yàqule gi taxaw fa mu warul a nekk, te loolu méngoo na ak artu gi ñu joxe Adventisme ci fan yu mujj yi ne ñu daw. Ñaari ci artu yii ñëw ak ndigal li ne ku jàng artu gi war na ko xam, te ñoom ñépp dañuy wax ci màndarga wu waroon a xamal Kiristaanu jamono jooju ngir ñu daw.
Jëfandikoo gu dul yoon ci benn ñetti jëfandikoo, bi ñiy wax ne “sàcc yi ci sa xeet” mooy États-Unis, day wone ne bu “yàqute gu nekk dëkkandoo” mattee ci yoonu Dibeer bi nekk ci États-Unis, kon yoonu Dibeer boobu bu ñu noppi doxal day xamle ne États-Unis mooy Room bu bees, ndaxte Room gu pagan ak Room gu papaal ñoom ñaar ñépp daan nañoo jëfandikoo yoonu Dibeer bu ni mel.
Jafe-jafe bi nekk ci boobu jëfandikoo bu jubadi mooy ne yoonu dibeeru Room bu bokkoon ci xarnu ay bokk yu xamul Yàlla ame na ci atum 321 gannaaw Krist, waaye matug Room boobu ci “ñaawteef, miy yàq” mat na ci atum 66 gannaaw Krist, 255 at la ko jiitu yoonu dibeeru bu 321 gannaaw Krist. Noonu itam, déggoo gu jur “nit ku bàkkaar” doon na xew ba noppi ci jamonoy Pool, mi waxoon ne, “kumpa gu bon, mi ngi ba noppi dox,” waaye yoonu dibeeru baab boobu dikk na gannaaw lu ëpp ñeenti téeméeri at. Ñaari seede yi jëkk ci jëfandikoo yonent gi ñett ngir benn, ñoo saxal melokaani matug ñetteel bi ci bés yu mujj yi. “Ñaawteef, miy yàq” ci bés yu mujj yi, ci kaw ñaari seede yu taarix ak ñetti bindu yu ci Biibël te di waxi Kirist, dafay tegtal ndigal ngir daw, waaye du doxalin yoonu dibeeru.
Ci ëllëg yi nu ñëw, dina nu xamale bu leer lu tax jëfandikoo boobu am na ay ñàkk ci wàllu yoonu yi ñu samp ngir jëfandikoo yonent ci ñetti yoon, te lu tax it njàngum àtteb Dibeer bi ci wàllu artu bi Almasi bi joxe di ngistal bu wronk ci jaar-jaaru yonent.
“Njàppandikoo bii diggante ñaareelu paganisme ak Kiristiyane am na mujj ci sosug ‘nit ku bàkkaar’ bi kàddug waxi dund gu njëkk waxoon ne dina juuyoo ak Yàlla te yékkati boppam ci kawam. Sistem bu mag boobu ci diine ju dul dëgg mooy safara bu réy ci dooley Seytaane—ab fàkku-jéemam ngir toog boppam ci gàngun nguur ngir nguuru àddina jiarale ko ci coobareem.” The Great Controversy, 50.