Rəbbin Əli ilə Yönəldilmişdir

Habakkukun İki Cədvəli 95-dən 4-cü səhifə

Mənim üçün təxminən bir saatlıq təqdimatda səkkiz səhifəlik qeydləri keçmək olduqca çətindir. Və diqqət yetirsəniz, bizim 20 səhifəmiz var; buna görə də sizə sadəcə bildirmək istəyirəm ki, bu qeydləri oxumaq niyyətində deyiləm. Buradakı bəzi parçaları oxumaq niyyətindəyəm ki, LiveStream vasitəsilə izləyən və qeydləri yükləyə bilənlər üçün; həmçinin bunu sonradan DVD-də izləyəcək olanlar üçün, əgər bu məqalələr onlarda artıq mövcud deyilsə, bunu özləri üçün qeyddə saxlamış olsunlar. Bizim araşdırdığımız məsələ Habakkukun İki Lövhəsidir və bu mərhələdə etdiyimiz yeganə şey Ellen White-ın bu 1843 Cədvəlində təmsil olunan həqiqətlərlə razılaşdığını göstərməyə çalışmaqdır.

Dünən yekunlaşdırdığımız ilk üç təqdimat göstərirdi ki, Ellen White “Early Writings”, səhifə 236-da 2520 zaman peyğəmbərliyini açıq və konkret şəkildə etibarlı olaraq təsdiqləyir.

1844-cü ilin mart ayında baş vermiş ilk məyusluqdan danışarkən, o deyir ki, məyusluqdan sonra Millerçilər Müqəddəs Kitabı araşdırmağa davam etdilər və onlar 2520, 2300 və 1335 üçün 1843-cü ili irəlicədən bildirməyə onları sövq etmiş olan həmin dəlillərin eynisinin sonradan 1844-cü ildə tanındığını və bu peyğəmbərlik dövrlərinin 1844-cü ildə başa çatdığını sübut etdiyini aşkar etdilər. Və biz müzakirə etdik ki, onun danışa biləcəyi yeganə peyğəmbərlik dövrləri bunlardır [1843 Cədvəlindəki 2520 və 2300-ə işarə edərək], 1335 deyil. 1335 miladi dövrdə başlamışdı; o, 1843-cü ildə başa çatdı. Buna görə də, o, 2520 və 2300 illik peyğəmbərlik anlayışına öz təsdiqini qoyur.

Və sonra o, daha da irəli gedərək dedi ki, həmin zaman dövründə, onlar üç zaman peyğəmbərliyinin 1844-cü ildə başa çatdığını sübut etməyə başladıqca, məhz bu, Millerçiləri kilsədən qovub çıxaran təqibə səbəb oldu. Beləliklə, burada, dünyanın sonunda, 2520-nin nə üçün 1844-cü ildə başa çatdığını izah edən məlumatı təqdim etdiklərinə görə Adventist Kilsəsində kişi və qadınların təqib olunması təsadüf deyildir.

Beləliklə, indi başqa bir mövzuya keçirik, məhz buradakı bu mövzuya [1843 Cədvəlində AD508-ə işarə edilir]. Əgər bu Cədvəllərə baxmamısınızsa, görəcəksiniz ki, Bacı Uayt bu 1843 Cədvəli haqqında belə deyir: “Mən gördüm ki, Rəbb bu Cədvələ rəhbərlik etmişdir”, və bu 1850 Cədvəli haqqında isə deyir ki, Allah bu Cədvəlin nəşrində iştirak etmişdir. Deməli, o bizə bildirmişdir ki, Allah bu Cədvəllərin hər ikisinin hazırlanmasında iştirak etmişdir və onların necə qurulduğu insani baxımdan məqsədli idi. Millerçilər bunu qəsdən etdilər, lakin bu, Allahın niyyəti ilə idi.

Burada, e.ə. 677-ci ildən onların inandığı m.s. 1843-cü ilə qədər, 2520-ni müəyyən edən sütun budur [1843-cü il Cədvəlində soldan sağa ikinci sütuna istinad edilir]; bu, e.ə. 677-ci ildə başlayır və onların fikrincə m.s. 1843-cü ildə başa çatır.

Və onlar bu aydın təsviri 1850-ci il Cədvəlində saxladılar: buradan [soldan üçüncü sütuna istinad edilir] e.ə. 677-dən buraya, miladi 1844-ə qədər. Bu, hər iki Cədvəldə mövcud olan 2520 sütunudur.

Və hər iki halda bu sütunların düz ortasında xaç durur.

Və birbaşa xaçın altında Gündəlik ifadəsinə istinad verilir. Və Gündəlik ifadəsinin rəmzi olan bütpərəstliyin, bütpərəst dinin kökünün əsası özünü ucaldatmaqdır; və Rəbbin əlini bunda məhz burada görə bilərsiniz, bu iki cədvəlin hər ikisində mütləq insan əli deyil.

Sənin və mənim, yaxud hər kəsin özünüucaltmasının bizdən götürülməsi üçün, bu cədvəllərin hər ikisində əks olunduğu kimi, biz xaçın dibinə gəlməliyik. Bu dərs təsvir edilmişdir.

Əlbəttə, 2520-nin ortasında çarmıx olan sütunlarından danışdığımız zaman bilirik ki, Daniel 9-un yerinə yetməsində, Məsih bir həftə ərzində çoxları ilə əhdi təsdiq etmək üçün gəldikdə, həmin bir həftə 2520 günə bərabərdir və O, həmin həftənin ortasında çarmıxa çəkildi. Beləliklə, bu Cədvəllərin hər birində bu sütunların ortasında çarmıxı görürük və bunlar Məsihin çoxları ilə əhdi təsdiq etdiyi 2520 günü işarə edir.

Beləliklə, indi biz “Daily” məsələsini və Ellen Uaytın buna verdiyi dəstəyi nəzərdən keçirəcəyik.

Göstərəcəyimiz bir neçə məqamdan biri də budur ki, Early Writings, 74-cü səhifədən bir parçamız var. Biz bununla əvvəllər məşğul olmuşuq. Bu təqdimatda toxunacağımız bu məsələlərin bir çoxu ilə əvvəllər də məşğul olmuşuq; lakin, əksəriyyətimiz başa düşmürük ki, Early Writings-dəki bu parça bir təkamül prosesindən keçmişdir. Early Writings kitabında mövcud olduğu şəkli ilə insanlar orada olanlardan istifadə edərək həqiqəti təhrif edəcəklər. Lakin, əgər siz ilkin mənbə sənədlərinə qayıtsanız, onların həqiqəti təhrif etməsi üçün olan məntiq aradan qalxır.

Beləliklə, bu barədə deyilə biləcək çox şey vardır. Mən yalnız bir neçə məqamı qeyd edəcəyəm, çünki burada “Gündəlik”lə məşğuluq. Lakin, Erkən Yazılar əsərindəki bu parçadan istərdim ki, ilk iki fikrə xüsusi diqqət yetirəsiniz, 23 sentyabr.

Yaxşı. Sentyabrın 23-ü, əgər bununla tanış deyilsinizsə, ora 1850 yaza bilərsiniz; 23 sentyabr 1850. Bu, “Gündəlik” anlayışının düzgün başa düşülməsinə təsir edir.

Birinci paraqrafın sonu son bir neçə gün ərzində burada artıq toxunduğumuz bir bəyanatdan ibarətdir: “Mən gördüm ki, 1843-cü il cədvəli Rəbbin əli ilə yönəldilmişdi və o dəyişdirilməməlidir; rəqəmlər Onun istədiyi kimi idi; Onun əli bəzi rəqəmlərdəki bir səhvin üzərində idi və onu gizlətdi ki, Onun əli götürülənədək heç kəs onu görə bilməsin.”

İkinci abzasda deyilir: “Sonra mən ‘daimi’yə münasibətdə gördüm (Daniel 8:12) . . . .” İndi isə istəyirəm ki, bunu sadəcə yadda saxlayasınız — şübhəsiz, Rəbbin izni ilə buna sonra toxunacağıq — 1843-cü il Cədvəlində Daimi burada göstəriləndə belə yazılır: “daiminin götürülməsi”; həmçinin belə yazılır: “Daniel 12:11 və 12.” 1850-ci il Cədvəlində isə, Daimidən bəhs ediləndə belə yazılır: “bütpərəst hökmranlıq və ya daiminin götürüldüyü zaman, Daniel 11:31.” Beləliklə, bu iki Cədvəldə onların Daniel 11:31 və Daniel 12:11-dən müəyyənləşdirdikləri vurğu, Daiminin götürülməsidir. Yaxşı?

Lakin Daniel 8-də, 11-ci ayədə, Gündəlik xidmətin aradan götürüldüyü deyildiyi yerdə, bu, fərqli bir ivrit sözüdür. Bu, rum sözüdür və “ucaltmaq və yüksəltmək” mənasını verir.

Beləliklə, William Miller Cruden’s Concordance-dan istifadə edirdi və Cruden’s Concordance sizə nə ivrit, nə də yunan dili barədə hər hansı bir anlayış vermir. Deməli, Rəbb Millerçilərə rəhbərlik edirdi; çünki Daniel kitabında “Daily”yə istinad edilən üç yerdən — Daniel 8-ci fəsil, Daniel 11-ci fəsil və Daniel 12-ci fəsildə — 11-ci və 12-ci fəsillərdə “take away” kimi tərcümə edilən ivrit sözü “aradan qaldırmaq” mənasını verir. Onların bu qrafiklərdə vurğuladıqları da məhz budur: bütpərəstlik aradan qaldırıldığı zaman 1290 və 1335 peyğəmbərlikləri başlayacaqdı.

Lakin Daniel 8-də, Gündəlik götürüldüyü zaman, burada onun aradan qaldırılmasından deyil, bütpərəstlik dininin yüksəldilib ucaldılmasından bəhs olunur. Deməli, Millerçilər bunu düzgün anlamışdılar. Onlar Daniel kitabında Gündəliyin götürülməsindən bəhs edən iki fəslə istinad edirdilər.

Lakin burada, Early Writings-də və ilkin mənbə sənədlərinə qayıtdıqca, bu fəsildə görəcəksiniz ki, əslində Daniel 8:12-yə bu istinad orada yoxdur. Ellen White-ın 1882-ci ildə Early Writings çap olunarkən bunu ora daxil etmələrini onlara söylədiyini bilmirəm, yaxud redaktorlardan birinin onu əlavə etdiyini. Bu məni narahat etmir, çünki burada söhbət “götürülüb aparılmaq”dan getmir.

İkinci paraqrafda belə deyilir: “Sonra mən ‘gündəlik’lə (Daniel 8:12) bağlı olaraq gördüm ki, ‘qurban’ sözü insan hikməti ilə əlavə edilmişdir və mətnə aid deyildir; həmçinin Rəbb onun düzgün anlayışını hökm saatı hayqırtısını verənlərə vermişdir.”

İndi isə bir neçə il əvvəl Almaniyada Almaniyanın tanınmış bəzi pastorları və Almaniyadan olan bəzi seminariya müəllimləri ilə bir toplantımız olmuşdu; orada mən təqdimat etdim və onlar bu xəbərə qarşı daşlarını atdılar.

Və orada İtaliyadan olan bir pastor var idi və o, bu ayə haqqında səfeh dəlillərdən birini irəli sürdü. Onun dediyi isə belə idi — və “Daily” barədə bir neçə səfeh dəlil mövcuddur; buna görə də bu səfeh dəlilin tez-tez işlədildiyini görürsünüz və biz onu burada qeydə alacağıq. Orada deyilir: “Sonra mən —daily” ilə əlaqədar (Daniel 8:12) gördüm ki, “sacrifice” sözü insan hikməti ilə əlavə edilmişdir və mətnə aid deyildir, və Rəbb onun düzgün baxışını hökm saatı xəbərdarlığını verənlərə verdi.” Budur səfeh dəlil: Onlar deyirlər ki, Ellen White burada “Daily”ni təsdiq etmir; o, “sacrifice” sözünün insan hikməti ilə əlavə edildiyi və mətnə aid olmadığı barədə pionerlərin anlayışını təsdiq edir. Oldu? Beləliklə, bu italyan pastor bu dəlili irəli sürür.

Mən dedim: «Yaxşı, növbəti cümləni mənə izah edin, Pastor.»

Növbəti cümlədə deyilir: “Birlik mövcud olduğu zaman, 1844-cü ildən əvvəl, demək olar ki, hamı ‘gündəlik’ haqqında düzgün baxışda birləşmişdi; . . . .” Bu, “qurban” sözünün insan hikməti ilə əlavə edilməsinin düzgün baxışı haqqında deyil. Ellen Uayt burada—və bu çətin bir məsələdir, bu, bu gün Adventizmdə eşitməkdən imtina edən və görməkdən imtina edən bu insanlar üçün çətin bir məsələdir. Bu paraqraf, yəqin ki, Peyğəmbərlik Ruhundakı hər hansı digər paraqrafdan daha çox ilahiyyatçının xilasını itirməsinə səbəb olmuşdur. Mən mübaliğə etmirəm; düşünürəm ki, bu, yəqin ki, dəqiqdir.

XX əsrin əvvəllərində “Gündəlik” barədə yanlış baxış Adventizmə daxil edilərkən, məsələnin hər iki tərəfində onun uğrunda mübarizə aparanların hamısı bilirdi ki, onların mübarizə apardıqları məsələ məhz bu paraqraf idi. Stiven Haskel “Gündəlik”in bütpərəstlik olduğunu bildirən pioner baxışını müdafiə etmək üçün ortaya çıxdıqda nə etdi? O, 1843-cü il tarixli bu cədvəli yenidən çap etdi və bu paraqrafı onun aşağı hissəsinə yerləşdirdi. Beləliklə, bu paraqraf mübahisənin mərkəzidir və məhz burada çoxlu, çoxlu adamlar öz qılıncları üzərinə yıxılıb həlak olmuşlar.

Beləliklə, burada görməyinizi istədiyim ən azı bu səviyyədə bir məqam var: çünki yaxın zamanlarda White Horse Ministries-dən Stiv Volberq kimi adamlar bu xəbərə qarşı çıxmışlar. Onun dəlillərindən biri budur: “Elen Uaytın Daily barədə heç vaxt bir mövqeyi olmayıb; elə isə mənim də bir mövqeyim olmağa məcburiyyətim yoxdur.” Bu isə tamamilə ağılsız bir mövqe idi. Lakin, hətta Elen Uaytın bu barədə bir mövqeyi olmamış ola bilməsi ehtimalını ona versək belə, o, bu sitatda nə deyir? O deyir ki, Pionerlər bu barədə düzgün baxışa malik idilər. Hətta əgər onun nə olduğunu bilməmiş olsa belə, burada o, düzgün bir baxışın mövcud olduğunu deyir; bu isə o deməkdir ki, yanlış bir baxış, bəlkə də bir neçə yanlış baxış mövcuddur.

Vance Ferrell kimi adamlarınız var. Vance Ferrell; insanlar Vance Ferrell-in peyğəmbərlik yozumlarına etibar edirlər, mən isə bunun səbəbini bilmirəm. Vance Ferrell yeganə şəxs deyil, lakin o, “Daily”nin həm bütpərəstliyi, həm də Məsihin Səmavi Müqəddəs Məkandakı xidmətini təmsil etdiyini deyən şəxslərdən biridir. Oldumu? O deyir ki, bu rəmz həm Şeytanı, həm də Məsihi təmsil edir.

Belə bir mülahizə ilə hansı növ ayırdetmə qabiliyyəti tətbiq olunur?

Yaxşı, Bacı Uayt, burada “Daily” nəyi təmsil etməsindən asılı olmayaraq, o deyir ki, düzgün bir baxış mövcuddur. Deməli, heç olmasa burada bu müddəa ilə razılaşa bilərik, elə deyilmi?

İtalyan pastora dediyim məhz bu idi. Dedim: «Yaxşı. Mənə 1844-cü ildən sonra “qurban” sözü ilə bağlı qəbul edilmiş başqa baxışların mövcud olduğu hər hansı tarixi istinadlar verə bilərsinizmi?»

Və o, bu məqamda, bir növ, bundan geri çəkildi.

1844-cü ildən bəri “Gündəlik” barədə başqa baxışlar qəbul edilmişdir; bəs onlar nə hasil etmişdir? Zülmət və qarışıqlıq.

“qaranlıq və qarışıqlıq” sözlərinin altını çəkin, çünki Bacı Uayt Sonrakı barədə daha sonra danışarkən qaranlıq və qarışıqlıqdan bəhs edir və bu səhər onların bəzilərini sizə göstərəcəyik.

“1844-cü ildən bəri vaxt bir sınaq olmamışdır və bir daha heç vaxt sınaq olmayacaqdır.”

Beləliklə, burada Gündəliklə əlaqədar olaraq, arqument budur. Bu gün arqument budur; Ellen Whiteın oğlu tərəfindən irəli sürülən arqument budur. Bu, başqaları tərəfindən də irəli sürülmüşdü, lakin onu Adventizmin tarixi qeydlərinə daxil edən məhz odur. Məsələ bundadır ki, bu parçanı oxuduqda anlamalı olduğunuz şey vaxt təyin etmə kontekstidir.

—“Gündəlik”lə bağlı başqa baxışlar qəbul edilmişdir,— və bunun ardınca qaranlıq və qarışıqlıq gəlmişdir. 1844-cü ildən bəri zaman sınaq olmamışdır və bir daha heç vaxt sınaq olmayacaqdır.

Rəbb mənə göstərmişdir ki, üçüncü mələyin xəbəri getməli və Rəbbin səpələnmiş övladlarına bəyan edilməlidir, lakin o, zamana bağlanmamalıdır.

Villi Uaytın vaxt təyin etmə məsələsinin kontekstini görməli olduğumuzu nə üçün dediyini anlayırsınızmı?

Bu, “Gündəlik” barədə yanlış baxışların doğurduğu qarışıqlıqdan bəhs edir; vaxt sınaq olmamışdır; sonra isə vaxt təyin etmək barədə bir abzas vardır.

Yaxşı, başa düşməli olduğunuz budur: Vaxt təyin etmə haqqında bu paraqraf ilkin mənbə sənədində yox idi; və “vaxt barədə bəyanat sınaq olmamışdır” ifadəsi olan cümlə dəyişdirilmişdir. Bu, Ellen White-ın ilkin fikrini təhrif edir. O, “Daily” ilə vaxt təyin etmə barədə heç nəyi əlaqələndirməmişdir. Bu səhər nəzərdən keçirmək istədiyimiz məhz budur.

Beləliklə, dediyim kimi, biz bütün bu səhifələrin hamısını oxumayacağıq. Mən sadəcə onların sizin ixtiyarınızda olmasını təmin edəcəyəm ki, dediklərimi yoxlaya biləsiniz; çünki bir insan olaraq, sizi yanlış istiqamətə yönəltmək ehtimalım vardır.

Artur Vayt — “Zaman Təyin Etmənin Konteksti”

Köhnə baxışın tərəfdarları belə hesab edirdilər ki, bu bəyanatın ifadə tərzi [Early Writings, 74–75.] Millerin müdafiə etdiyi və sonradan Uriah Smith tərəfindən təkrar olunan “gündəlik” anlayışına Səmanın təsdiqini verir.

Ellen White-ın tarixi haqqında altı cildlik əsərində Willy White-ın oğlu Artur White atasının “Daily” barədə düzgün baxışı rədd edən mövqeyindən danışaraq EGW-nin 6-cı cildinin 252-ci səhifəsində belə deyir,

“Qədim baxışın tərəfdarları” — yəni Gündəlik olanın bütpərəstliyi təmsil etdiyini iddia edənlər — “israr edirdilər ki, bu bəyanatın ifadə tərzi [Early Writings, 74–75.] Millerin müdafiə etdiyi və sonradan Uriah Smith tərəfindən təkrar olunan gündəlik haqqında baxışa Səmanın təsdiqini verirdi.”

Əgər Arthur White həqiqi, dəqiq bir tarixçi olsaydı, bilirsinizmi, orada nə deyərdi? O, sadəcə ora bir söz əlavə edərdi; amma Arthur White burada böyük bir yanlışlığa yol verdi. O belə deyərdi: “Köhnə baxışın tərəfdarları [düzgün olaraq] israr edirdilər ki, bu bəyanatın ifadə tərzi, —israr edirdilər ki, bu bəyanatın ifadə tərzi [Early Writings, 74-75.], Millerin müdafiə etdiyi və sonradan Uriah Smith tərəfindən təkrar edilən ‘daily’ haqqında baxışa Göyün təsdiqini vermişdir.”

Lakin o, bunu orada düzgün ifadə etmir. O, sadəcə onların müdafiə etdiklərini söyləyir; sanki onların yanlış mövqe müdafiə etmələri ehtimalı var idi. Halbuki belə deyildi; onların mövqeyi doğru idi.

—“Yeni baxış tərəfdarları”—onun atası Willy, A. G. Daniells, W. W. Prescott və mən indi ora girməyəcəyəm—“Yeni baxış tərəfdarları belə hesab edirdilər ki, bu bəyanat öz kontekstində—vaxt təyin etmə kontekstində—başa düşülməlidir.”

Biz indicə sizə onların “Early Writings”, səhifə 74-dəki dəlilini söylədik.

—“Yeni baxışın tərəfdarları belə hesab edirdilər ki, bu bəyanat öz kontekstində — vaxt təyinetməsi kontekstində — qəbul edilməlidir. Ellen White-ın təkrar-təkrar söylədiyi ‘Bu məsələ barəsində mənə heç bir nur verilməyib’ (Letter 226, 1908) və ‘mübahisə doğuran məqamları aydın şəkildə müəyyən etməyə qadir deyiləm’ (Letter 250, 1908) ifadələri, habelə məsələ israrla onun qarşısında qaldırıldıqda qəti bir bəyanat verə bilməməsi, onların gəldikləri nəticəyə dəstək verirmiş kimi görünürdü. Onlar həmçinin əmin idilər ki, Ellen White vasitəsilə verilən xəbərlər tarixin aydın şəkildə təsbit olunmuş hadisələri ilə ziddiyyət təşkil etməyəcəkdir.” Arthur White, EGW, volume 6, 252.

Orijinal Variant — Review and Herald, 1 noyabr 1850-ci il

Bəs “Early Writings”, səhifə 74, nə vaxt çap olunmuşdu? 1882; “Early Writings” kitabı 1882-ci ildə çap olunmuşdu.

Lakin nəzərdən keçirdiyimiz *Early Writings* əsərindəki parçanın ilkin olaraq yer aldığı mənbə *Review and Herald* jurnalının 1 noyabr 1850-ci il tarixli sayıdır və bu, qeydlərinizdə mövcuddur. Və bu, bir neçə abzasdan ibarətdir; dediyim kimi, onların hamısını oxumayacağıq.

2-ci səhifədə dörd abzas, sonra 3-cü səhifədə dörd abzas görürük:

Və sonra bu, sizin üçün çərçivəyə aldığım daha beş abzasla yekunlaşır, çünki məqalədən olan bu beş abzas “Early Writings”də yer alacaq olanlardır. Buna görə də bu son beş abzasın ətrafına çərçivə çəkilmişdir.

Onları görürsünüzmü? Nədən danışdığımı bilirsinizmi?

Yaxşı. Əgər bu son beş paraqrafa nəzər salsaq, görərsiniz ki, orijinalda Erkən Yazılar, səhifə 74-də tapacağınız mətndən fərqli olan bəzi məqamlar vardır.

AUDİTORİYADAN: Deməli, siz deyirsiniz ki, bu qutunun içində olanlar orijinallardır?

Qutunun içində olan bunlar, bu ilkin məqalənin son beş paraqrafıdır və bu qutu onları əhatə edir. Bu beş paraqraf sonda Early Writings, səhifə 74-də yer alır.

Lakin bu nə vaxt çap olundu, bu nə vaxt yazıldı? 1850-ci ilin noyabrı.

Beləliklə, mən bu beş abzasdan dəyişdiriləcək məqamları qalın şriftlə göstərmişəm. Bununla bağlı bir metamorfoz baş verəcək; çünki çox yaxın gələcəkdə, 1851-ci ildə, *A Sketch of the Christian Experience and Views of Ellen G. White* kitabı çap olunacaq və onlar bu abzasları götürüb *A Sketch of the Christian Experience and Views of Ellen G. White* əsərinə daxil edəcəklər. Və buradan [*Review and Herald*, noyabr 1850-dəki məqalədən] *A Sketch of the Christian Experience and Views of Ellen G. White* əsərinə qədər, bu beş abzasda baş vermiş bəzi kiçik redaktə dəyişiklikləri vardır. Sonra isə 1851-ci ildəki *A Sketch of the Christian Experience and Views of Ellen G. White* əsərindən 1882-ci ildəki *Early Writings* kitabına qədər daha bir sıra redaktə dəyişiklikləri vardır və məhz həmin redaktə dəyişiklikləri *Early Writings*, səhifə 74-ü dolaşıq edir.

Beləliklə, orijinal əlyazmada yekunlaşan bu beş paraqrafda, birinci paraqrafda, “23 sentyabrda, Rəbb mənə göstərdi . . .”, bu dəyişdiriləcəkdir.

Növbəti abzaslarda: “Sonra mən gördüm . . .”; “Sonra mən gördüm . . .”; “Rəbb mənə göstərdi . . .”; və, “Sonra diqqətim . . .-ə yönəldildi”; bu ifadələr bəzi cüzi düzəlişlərə məruz qalır.

On üç paraqrafda göstərilən on əsas həqiqət

Lakin mən istəyirəm ki, siz orijinal məqalədən olan bu on üç abzasda onun göstərdiyi on əsas məqamı görün.

İndi xatırlayıram ki, bunları nə üçün qalın şriftlə vermişəm. Bu, onların dəyişdiriləcəyinə görə deyil. Əgər görə bilirsinizsə, mən sizin üçün bunu vurğulayıram ki, bu on üç paraqrafda ona bu göstərilmişdi . . . , ona bu göstərilmişdi . . . , ona bu göstərilmişdi . . . , ona bu göstərilmişdi. Və ona bir şey göstərildikdə, o, bu barədə bizə danışdıqdan sonra, ardınca ona mütləq az əvvəl göstərilənlə bağlı olmayan başqa bir şey göstərilir: “Mənə bu göstərildi . . . ; mənə bu göstərildi . . . ; mənə bu göstərildi . . . .”

İstəsəniz, bunu yoxlayıb özünüz oxuya bilərsiniz, lakin bu on üç abzasda ona on əsas həqiqət göstərilmişdi.

Ona göstərilən budur. Ona Allahın məhəbbəti haqqında, təqdimlər haqqında, xəstələr üçün dua haqqında, Rəbbin Şamı xidməti haqqında, Minilliklə əlaqəli Son Yeddi Bəla haqqında, yeni işıq haqqında, 1844-cü ildən sonrakı toplanma haqqında, nəşriyyat işi haqqında, 1843 Cədvəli haqqında, “Daily” haqqında, bir sınaq kimi “time” haqqında və Yerusəlimə ziyarətlər haqqında göstərilmişdi. Və əgər bunu diqqətlə oxusanız, bu, bir fikir axını deyildir. Bu, daha çox, “Mənə bu göstərildi” kimidir və o, ona göstərilənləri qeyd edir; və ona, mütləq bir-biri ilə əlaqəli olmayan bir şey göstərilmişdi. Siz bunu görməlisiniz; çünki onlar bu paraqrafları bir yerə toplamağa başladıqca, o, əslində demədiyi bir şeyi deyirmiş kimi bir fikir yaratmağa başlayırlar.

Review and Herald, 1 noyabr 1850

Yaxşı. Nəzər yetirin: 1850-ci ilin noyabrından bəhs etdiyimiz beş abzasın birinci abzası.

Həmin paraqrafdakı son cümlədə belə deyilir: “Həqiqətin qəzetdə dərc olunması da, təbliğ edilməsi qədər zəruridir.” Yaxşı. Bu fikir kənara qoyulacaq.

Nəzərdən keçirdiyimiz beş paraqrafın ikincisində, “Rəbb mənə göstərdi” deyilən yerdə, gördüyünüz kimi, onun altını cızmışam.

—“Rəbb mənə göstərdi ki, 1843 cədvəli Onun əli ilə yönəldilmişdir və onun heç bir hissəsi dəyişdirilməməlidir; rəqəmlər də Onun istədiyi kimi idi. Onun əli bəzi rəqəmlərdəki bir səhvin üzərində idi və onu gizlətdi ki, Onun əli götürülənədək heç kəs bunu görə bilməsin.”—

Səhifənin yuxarısındakı bu dörd paraqrafda altını cızdığım hər hansı bir şeyin səbəbi budur ki, onlar 1851-ci ildə Ellen G. White-ın *A Sketch of the Christian Experience and Views of Ellen G. White* əsərində yenidən çap edilərkən redaksiya dəyişikliklərinə məruz qalacaqdır.

Oldu. “Rəbb mənə göstərdi” dəyişdiriləcək; “Onun əli ilə” dəyişdiriləcək; “onun heç bir hissəsinin dəyişdirilməməli olduğu” dəyişdiriləcək.

Sonra səhifədəki növbəti qalın şriftlə verilmiş abzasda [dördüncü abzas] belə deyilir,

—“Rəbb mənə göstərdi ki, 1844-cü ildən bəri vaxt sınaq olmamışdır və vaxt bir daha heç vaxt sınaq olmayacaqdır.”—

“Rəbb mənə göstərdi,” — bu dəyişdiriləcək. Gələn il Ellen G. White-ın A Sketch of the Christian Experience and Views əsərində onlar həmin bir cümləlik paraqrafı götürüb əvvəlki paraqrafla birləşdirəcəklər. Onlar onu bir paraqrafa çevirəcəklər.

Lakin, həmçinin, əgər bir söz və ya sözlər qalın şriftlə verilmişdirsə, onda başqa növ dəyişikliklər də olacaqdır; və mən nə demək istədiyimi göstərmək üçün sizə bir nümunə verəcəyəm.

Üçüncü abzasında isə belə deyilir,

—“Sonra mən ‘Gündəlik’ ilə əlaqədar olaraq gördüm ki, ‘qurban’ sözü insan hikməti ilə əlavə edilmişdir və mətnə aid deyildir; və Rəbb onun doğru anlayışını hökm saatı çağırışını verənlərə vermişdir. 1844-cü ildən əvvəl, birlik mövcud olduğu zaman, demək olar ki, hamı ‘Gündəlik’ barədə düzgün anlayışda birləşmişdi; lakin 1844-cü ildən bəri, qarışıqlıq içində, başqa baxışlar qəbul edilmişdir və bunun ardınca qaranlıq və qarışıqlıq gəlmişdir.”—

Sonra səhifədəki növbəti qalın şriftli abzasda [dördüncü abzasda] belə deyilir,

“Rəbb mənə göstərdi ki, 1844-cü ildən bəri vaxt bir sınaq olmamışdır və vaxt bir daha heç vaxt sınaq olmayacaqdır.”—

“Rəbb mənə göstərdi” — bu, dəyişdiriləcək.

Növbəti il onlar Ellen G. White-ın “A Sketch of the Christian Experience and Views” əsərində həmin bir cümləlik paraqrafı götürəcək və onu əvvəlki paraqrafla birləşdirəcəklər. Onlar bunu bir paraqrafa çevirəcəklər.

Və onlar “Rəbb mənə göstərdi” ifadəsini “Mənə də göstərildi” ifadəsinə dəyişəcəklər. Oldumu? Onlar həmin iki paraqrafı bir paraqraf edəcəklər və bunu 1851-ci ildə “Mənə də göstərildi” şəklinə dəyişəcəklər.

—“Sonra diqqətim böyük bir yanılğı içində olan bəzilərinə yönəldildi; belə ki, onlar hesab edirlər ki, Rəbb gəlməzdən əvvəl müqəddəslər hələ Qədim Yerusəlimə və s. getməlidirlər. Belə bir baxış üçüncü mələyin xəbəri altında Allahın indiki işindən zehni və marağı yayındırmağa hesablanmışdır; çünki əgər biz Yerusəlimə getməliyiksə, onda ağlımız təbii olaraq orada olacaq və vəsaitimiz müqəddəsləri Yerusəlimə çatdırmaq üçün başqa istifadələrdən saxlanılacaq. Mən gördüm ki, onların bu böyük yanılğıya düşmələrinə yol verilməsinin səbəbi budur ki, onlar keçmiş bir neçə il ərzində içində olduqları xətalarını etiraf edib tərk etməmişlər.” Review and Herald, 1 noyabr 1850.

Lakin, Erkən Yazılara gəldikdə, onların nə etdiyini bilirsinizmi? Onlar “Mənə həmçinin göstərildi” ifadəsini çıxarırlar; halbuki Erkən Yazılarda həmin bir abzasda belə deyiləcəkdir: “1844-dən əvvəl birlik mövcud olduqda, demək olar ki, hamı ‘Gündəlik’ barədə düzgün baxışda birləşmişdi; lakin 1844-dən bəri, qarışıqlıq içində, başqa baxışlar qəbul edilmiş və bunun ardınca qaranlıq və qarışıqlıq gəlmişdir.” Onlar “Mənə həmçinin göstərildi” ifadəsini çıxardılar, növbəti cümlə isə belədir: “1844-dən bəri vaxt artıq bir sınaq olmamışdı.” Birdən artıq bilmirsiniz ki, vaxtın bir sınaq olmaması barədə bu fikir ona xüsusi olaraq göstərilmiş şeylərdən biridir. Siz buna inanırsınız ki, bu, onun Gündəlik barədə aldığı işığın, yanlış baxışın qarışıqlıq doğurması ilə bağlı bir hissəsi idi.

Bu, orijinal deyil. Orijinal sizdədir. Onu yoxlayın.

Növbəti Addım (İkinci Addım) — 1851 Ellen G. White-ın Məsihi Təcrübəsi və Baxışının Qısa Xülasəsi

Bunun altında isə 1851-ci ildə çap olunmuş “Ellen G. White-ın Xristian Təcrübəsi və Baxışının Qısa Xülasəsi” yer alır; həmçinin baş vermiş dəyişikliklərin təfərrüatlı bölgüsünü görürsünüz və burada çox, çox mühüm bir dəyişiklik vardır.

“Sentyabrın 23-də Rəbb mənə göstərdi [əvvəllər—“göstərmişdi”] ki, Öz xalqının qalığını geri qaytarmaq üçün O, əlini ikinci dəfə uzatmışdır və bu toplama vaxtında səylər ikiqat artırılmalıdır. Səpələnmə zamanı İsrail vuruldu və parçalandı; lakin indi, toplama vaxtında Allah Öz xalqını sağaldacaq və yaralarını sarıyacaq. Səpələnmə zamanı həqiqəti yaymaq üçün göstərilən səylər çox az təsir göstərirdi, çox az şeyə, yaxud heç nəyə nail olmurdu; lakin toplama vaxtında, Allah Öz xalqını toplamaq üçün əlini uzatdıqda, həqiqəti yaymaq üçün göstərilən səylər nəzərdə tutulan nəticəni verəcəkdir. Hamı işdə birləşmiş və qeyrətli olmalıdır. Mən gördüm ki, indi, toplama vaxtında bizə rəhbərlik etmək üçün hər hansı birinin nümunə olaraq səpələnmə dövrünə istinad etməsi yanlışdır; çünki əgər Allah indi bizim üçün o zaman etdiyindən artıq bir şey etməzsə, İsrail heç vaxt toplanmazdı. [Çıxarılmışdır: Həqiqətin bir qəzetdə dərc edilməsi, onun vəz olunması qədər zəruridir.] [Abzaslar birləşdirilmişdir] Mən gördüm [əvvəllər—“Rəbb mənə göstərdi”] ki, 1843-cü il cədvəli Rəbbin əli ilə yönəldilmişdi [əvvəllər—“Onun əli ilə”] və ona dəyişiklik edilməməlidir; [əvvəllər—“onun heç bir hissəsi dəyişdirilməməlidir”] rəqəmlər Onun istədiyi kimi idi. Onun əli onun üzərində idi və bəzi rəqəmlərdəki bir xətanı gizlətdi ki, Onun əli götürülənədək heç kəs onu görə bilməsin.”

“Sonra mən —“Gündəlik”lə əlaqədar olaraq gördüm ki, —“qurban” sözü insan hikməti ilə əlavə edilmişdir və mətnə aid deyildir; və Rəbb hökm saatı çağırışını verənlərə bunun düzgün anlayışını vermişdir. 1844-cü ildən əvvəl birlik mövcud olarkən, demək olar ki, hamı —“Gündəlik”in düzgün anlayışı üzərində birləşmişdi; lakin 1844-cü ildən bəri, qarışıqlıq içində başqa görüşlər qəbul edilmiş, bunun ardınca qaranlıq və qarışıqlıq gəlmişdir. [Abzaslar birləşdirilmişdir] Mən həmçinin gördüm [Əvvəlki nəşrdə—“Rəbb mənə göstərdi”] ki, 1844-cü ildən bəri vaxt sınaq olmamışdır və vaxt bir daha heç vaxt sınaq olmayacaqdır.]” Ellen G. White-ın Christian Experience and Views əsərinin qısa xülasəsi, ExV 61–62.

Üçüncü Mələyin Xəbəri ilə Əlaqəli Olmayan Vaxt

Ellen White sonradan “Early Writings”də yer alan görüntüdən fərqli bir görüntü almışdı. Onun bir neçə görüntüsü olmuşdu; lakin bir görüntüdə ona bir şey deyilmişdi; ona bir paraqraf deyilmişdi və o da bunu yazıb qeyd etmişdi.

“Rəbb mənə göstərdi ki, üçüncü mələyin xəbəri irəliləməli və Rəbbin səpələnmiş övladlarına elan olunmalıdır və o, zamana bağlanmamalıdır; çünki zaman bir daha heç vaxt sınaq olmayacaq. Mən gördüm ki, bəziləri zaman haqqında vəz edilməsindən doğan yalançı bir coşquya qapılırdılar; üçüncü mələyin xəbəri isə zamanın verə biləcəyindən daha qüvvətli idi. Mən gördüm ki, bu xəbər öz təməli üzərində dayana bilər və onu möhkəmləndirmək üçün zamana ehtiyac yoxdur, və o, qüdrətli güclə irəliləyəcək, öz işini görəcək və salehlik içində qısaldılacaq.” A Sketch of the Christian Experience and Views of Ellen G. White, ExV 48.

O, burada nədən danışır? Ondan ki, biz heç vaxt Üçüncü Mələyin Xəbərini bir daha zamanla əlaqələndirməməliyik, elə deyilmi?

Amin? Mənimlə razısınızmı?

Bunu harada tapırsınız? O, harada yerləşir?

İştirakçılardan: (Cavab yoxdur.)

AUDİENSİYADAN: Xristian təcrübəsi və baxışlarının oçerki.

Ellen G. White-ın Xristian Təcrübəsi və Baxışlarının Qısa Təsviri, səhifə 48, səhifə 48.

Yaxşı. Müzakirə etdiyimiz, Review and Herald, noyabr 1850-dən götürülmüş həmin parçanı A Sketch of the Christian Experience and Views of Ellen G. White əsərində harada tapırıq? Bəli, qeydlərinizdə bir qədər geri qayıtsanız, o, A Sketch of the Christian Experience and Views of Ellen G. White əsərinin 61-ci və 62-ci səhifələrində yerləşir.

Ellen G. White-ın *A Sketch of the Christian Experience and Views* əsərində 48-ci səhifədə qeyd olunmuş bir görüntü var; sonra isə nəticə etibarilə *Early Writings* əsərinin 61 və 62-ci səhifələrində yer alacaq həmin görüntü var. Onları 13 və ya 14 səhifə ayırır, elə deyilmi?

Bəs onlar *Early Writings* gəldikdə nə edəcəklər? Onlar 48-ci səhifədəki bu paraqrafı götürəcək və onu onun vaxtın artıq bir sınaq olmadığına dair ifadəsindən dərhal sonra yerləşdirəcəklər. Onlar iki görüntünü birləşdirəcəklər.

Nə demək istədiyimi anlayırsınızmı?

İCLASDA OLAN KİŞİ: Bəli.

Demək istədiyimi izləyirsinizmi?

AUDİTORİYADA MÜRACİƏT EDİLƏN FƏRD: (Təsdiq.)

Yaxşı, çünki səndə daha az təsdiq gördüyüm şəxs sənsən.

Son Addım (Üçüncü Addım) — 1882-ci il Erkən Yazılar

Yaxşı. İndi mən yenidən sizin qeydlərinizin 6-cı səhifəsinə qayıdıram; və indi sizdə yenə “Early Writings” var.

Bunun qalın şriftlə verilməsinin səbəbi budur: buradakı paraqrafda belə deyilir: “. . . Birlik mövcud olduğu zaman, 1844-cü ildən əvvəl, demək olar ki, hamı ‘gündəlik’ barədə düzgün baxışda birləşmişdi; lakin 1844-cü ildən sonrakı qarışıqlıq içində başqa baxışlar qəbul edildi və bunun ardınca qaranlıq və qarışıqlıq gəldi. 1844-cü ildən bəri zaman bir sınaq olmamışdır və bir daha heç vaxt sınaq olmayacaqdır.” Yadınızda saxlamalısınız ki, o, bu görüntü ilə bağlı ilk qeydində əvvəlcə belə demişdi: “Mənə göstərildi ki, 1844-cü ildən bəri zaman bir sınaq olmamışdır,” və bu, başqa bir paraqraf idi. O, “Gündəlik” barədə ona göstərilənlə zamanın bir sınaq olması barədə ona göstərilən arasında fərq qoyulduğunu xüsusi olaraq təmin etmişdi; və növbəti paraqrafın — Üçüncü Mələyin Xəbəri ilə hər hansı bağlı zamanın birləşdirilməsindən bəhs edən paraqrafın — ilkin görüntüdə olmadığını göstərmişdi. Bu, Life Sketches-in 61 və 62-ci səhifələrində deyil, 48-ci səhifəsində idi.

Lakin 1882-ci ildə Erkən Yazılar nəşrinə gəldiyinizdə, onlar bunları bir yerə topladılar; və buna görə də, 1930-cu illərə gəlib Adventizmdə dərin qaranlığa yönəldiyiniz zaman və Uilli Uayt deyəndə ki, Gündəlik məsələsini araşdırarkən onu zaman kontekstində araşdırmalısınız—“Bağışla, Uilli, sənin məsuliyyətin Peyğəmbərlik Ruhunun dəqiq tarixi qeydini təqdim edən şəxs olmaq idi. Sən Peyğəmbərlik Ruhunu məğlub edən şəxs olmalı idin. Və Erkən Yazılar, səhifə 75-dəki təqdimatında sən ilkin mənbələri nəzərə almadın, halbuki həmin ilkin mənbələr deyir ki, Erkən Yazılar, 74-də Gündəliyin zaman kontekstində nəzərdən keçirilməli olduğu barədə irəli sürdüyün dəlil tamamilə həqiqətə uyğun deyil.”—Bu, həqiqətə uyğun deyil! Bu, Peyğəmbərlik Ruhundakı qeydlərlə təsdiqlənə bilməz. Bu, həmin dövrün tarixi ilə təsdiqlənə bilməz.

Oldu. 1-ci məqam: Bacı Uayt “Erkən Yazılar”, 74-də Gündəlik barədə düzgün bir baxışın mövcud olduğunu deyir. Tarixdə sonradan zorla irəli sürülən əsas dəlil budur ki, “Erkən Yazılar”, 74-dəki həmin parçanı araşdırarkən, onu vaxt təyini kontekstində yerləşdirmək lazımdır. Bu dəlil saxtadır; etibarlı deyil!

Beləliklə, indi biz yalnız belə bir mövqe ilə üz-üzəyik ki, “Gündəlik” barədə düzgün bir baxış mövcuddur. Yaxşı? Lakin bu abzasdan daha bir fikri də nəzərdən keçirəcəyik.

Orada deyilir: “23 sentyabrda, Rəbb mənə göstərdi . . . .” 23 sentyabrda, nə vaxt? 1850-ci ildə: “23 sentyabr 1850-ci ildə, Rəbb mənə göstərdi.”

O, ona nə göstərdi?

Onun ona göstərdiyi məsələlərdən biri də bu idi ki, 1844-cü ildən bəri Gündəlik barədə başqa baxışlar qəbul edilmişdir.

“23 sentyabr 1850-ci ildə Rəbb mənə göstərdi . . . . Birlik mövcud olduğu zaman, 1844-cü ildən əvvəl, demək olar ki, hamı “Gündəlik” barədə düzgün baxışda birləşmişdi; lakin 1844-cü ildən bəri, qarışıqlıq içində başqa baxışlar qəbul edilmiş, bunun ardınca isə qaranlıq və qarışıqlıq gəlmişdir. The Review and Herald, noyabr 1850.”

Mart 1850 “Daimi” Yer üzündəki Müqəddəs Məkandır

Beləliklə, 6-cı səhifənin aşağı hissəsində 1850-ci ilin mart ayına aid Review and Herald-dan götürülmüş bir paraqraf var və bu, David Arnoldun bir məqaləsidir.

Bu məqalədə David Arnold öyrədir ki, Daniel kitabındakı Gündəlik, bizim eranın 70-ci ilində Bütpərəst Roma tərəfindən aradan qaldırılmış Yerusəlimdəki yəhudi məbədini təmsil edir.

Sentyabr 1850 “Gündəlik” Məsihin Müqəddəs Məkandakı Xidmətidir

Sonra 1850-ci ilin sentyabrında, elə həmin il — yeri gəlmişkən, 1850-ci ildə Review and Herald jurnalının redaktoru kimdir? Onun adı Ceyms Uaytdır.

Beləliklə, Ceyms Uayt 1850-ci ilin sentyabrında Krosierin “Gündəlik”in Məsihin Müqəddəs Məkan xidmətini təmsil etdiyini öyrədən bir məqaləsini çap edir.

İndi, Ceyms Vayt bunu birbaşa öyrətmir, lakin insanlar oradakı məntiqi nəticəni götürüb bunun onun öyrətdiyi şey olduğunu deyirlər. Bəs mən bunu nə üçün deyirəm? Mən bunu onun bu səbəbinə görə deyirəm: 1850-ci ilin sentyabrında Bacı Vayt deyir ki, 1844-cü ildən bəri “Gündəlik” barədə başqa baxışlar qaranlıq içində qəbul edilmiş və bunun ardınca qarışıqlıq gəlmişdir.

Bu iki baxış [Arnold və Crosier] “gündəlik” məsələsində onun bütpərəstlik olması barədə Pionerlərin baxışı deyildir.

Və 7-ci səhifədə Crosierin məqaləsindən iki abzas vardır; orada o, “Daily”nin Məsihin Məbəddəki xidmətinə işarə etdiyini nəticə kimi çıxarır.

Ceyms Uaytın Məntiqi

Əgər Ceyms Uayt daha yaxşı bilirdisə, nə üçün bu məqaləni çap etdirərdi? Bunun səbəbi qeydlərinizdəki “Ceyms Uaytın Məntiqi”dir.

Məyusluqdan sonra çap edilən ilk nəşr A Word to the Little Flock adlanır və həmin nəşrin müəllifi olan üç şəxs James və Ellen White ilə Joseph Bates idi. 22 oktyabr 1844-dən sonra yolda irəliləməkdə olan həmin şəxslər tərəfindən çap edilən ilk mətn bu məqalə idi; və bu məqalədə Sister White Crosierin baxışını təsdiqləyir — onun Gündəlik haqqında baxışını deyil, Məsihin Müqəddəs Yerdən Ən Müqəddəs Yerə keçməsi haqqında baxışını.

Diqqət edin, bu, Sister White-dır. Məhz buna görə James White Crosierin məqaləsini çap etməyə razı olardı; orada deyilir,

“Mən inanıram ki, 2300 günün sonunda təmizlənəcək Müqəddəs Məkan, Məsihin xidmətçisi olduğu Yeni Yerusəlim Məbədidir.” — bu, Ellen Uaytdır — “Rəbb mənə bir ildən artıq əvvəl görüntüdə göstərdi ki, Qardaş Krozier Müqəddəs Məkanın təmizlənməsi və s. barədə həqiqi işığa malik idi; və Onun iradəsi bu idi ki, Qardaş C. 1846-cı il 7 fevral tarixli Day-Star, Extra-da bizə təqdim etdiyi baxışı yazıya köçürsün. Mən Rəbb tərəfindən tam səlahiyyətli olduğumu hiss edirəm ki, həmin Extra-nı hər bir müqəddəsə tövsiyə edim.

“Mən dua edirəm ki, bu sətirlər sizə və onları oxuya biləcək bütün əziz övladlara xeyir-dua olsun.” A Word to the Little Flock, 12 may 1847.

Beləliklə, insanlar hətta bu gün də, Adventizmdəki bəzi müasir tarixçilər deyirlər: “Baxın ora. Ellen White Crosierin məqaləsinə tam və ümumi təsdiqini verir; buna görə də, “Daily” barədə Crosierin Məsihin Müqəddəs Məkan xidmətinə aid olduğunu söylədiyi şey doğru olmalıdır.” Onlar bunu dedikdə, tarixi təhrif edirlər; çünki Crosierin məqaləsi səkkiz bölmədən ibarət idi və əvvəldən etibarən adventistlər başa düşürdülər ki, həmin bölmələrin dördü tam qaranlıq idi və onlar Adventizmdə heç vaxt, əsla, əsla yenidən çap olunmamışdır.

Məsələn, həmin məqalədə onun irəli sürdüyü mövqelərdən biri belə idi ki, İsa qayıdanda min il davam edəcək bir sülh dövrü olacaq. Adventistlər buna inanmırlar və heç vaxt da inanmayıblar. Bu anlayış, William Millerin rədd etdiyi bir anlayışdır və əslində William Milleri həqiqəti anlamaqda doğru yola qoyur. Bu təlim, Millerçi anlayışa birbaşa zidd olan təlimlərdən biridir.

Beləliklə, Crosier bu səkkiz hissəli məqalə ilə çıxış edəndə, onlar lap əvvəlcədən bilirlər ki, bu hissələrin dördü yenidən çap oluna bilməz.

Lakin Ceyms Uayt Krosyerin “Daimi”nin Məsihin Məbəddəki xidmətinə işarə etdiyini nəticə kimi çıxardığı hissəni çap edir; ancaq o, yalnız həmin dörd hissəni yenidən çap edəcək. O, digər dörd hissəni yenidən çap etməyəcək. Lakin Ceyms Uaytın Krosyerin həmin dörd hissəsini yenidən çap edə bilməsi üçün bunu iki sayda çap etməsi lazım gəlir. O, bunu 1850-ci ilin sentyabrında iki dəfə çap etməli oldu.

Onun 1850-ci ilin sentyabrında çıxan Review and Herald nəşrində kifayət qədər yer yox idi; buna görə də, Məsihin Müqəddəs Yerdən Ən Müqəddəs Yerə keçməsi barədə Crosierin məqaləsinin hamısını yerləşdirə bilmək üçün 1850-ci ilin sentyabrında iki Review and Herald nəşri çap etdi.

İndi, Gerard Damsteegt-dən görəcəksiniz ki, o, tarixi qiymətləndirməni belə təqdim edir: Adventistlər hər zaman bilirdilər ki, Crosierin məqalələrinin müəyyən hissələri yanlış idi və onların yenidən çap edilməsi mümkün deyildi.

O [Ellen Harmon] dedi: —Rəbb mənə bir ildən artıq əvvəl görüntüdə göstərdi ki, Qardaş Crosier Məbədin təmizlənməsi və s. barədə həqiqi işığa malik idi; və Qardaş C.-nin 7 fevral 1846-cı il tarixli Day Star Extra-da bizə təqdim etdiyi baxışı qələmə almasının Onun iradəsi olduğunu göstərdi. Mən Rəbb tərəfindən həmin Extra-nı hər bir müqəddəsə tövsiyə etməyə tam səlahiyyətli olduğumu hiss edirəm” (Məktub. E. G. White-dan Curtis-ə, Word to the Little Flock, 12). Yeddinci Gün Adventistləri adətən bu bəyanatı belə şərh etmişlər ki, Crosierin təqdimatları səhvlərdən xali olmasa da, onun əsas tipoloji dəlilləndirməsi doğru idi. Məqalənin yenidən nəşrlərində onların qeyri-dəqiq hesab etdikləri cəhətlər çıxarılmışdır.” P. Gerard Damsteegt, Foundations of the Seventh-day Adventist Message and Mission, 125.

Onun Tam Sənədini Heç Vaxt Yenidən Çap Edə Bilməzdi

İndi isə növbəti səhifədə W. A. Spicerin eyni məsələyə şahidlik etdiyini görürsünüz: onlar həmişə bilirdilər ki, Crosierin məqalələrində səhvlər var idi və həmin dörd bölməni heç vaxt yenidən çap etmədilər.

Təəssüflə demək lazımdır ki, gənc Crosier Şənbə həqiqətinin işığında çox az bir müddət yeridi. Sonradan isə özü qurulmasına kömək etdiyi məbəd təlimini rədd etdi. Pioner qardaşlarımız onun məbəd barədə izahını ilk nəşrlərində bir neçə dəfə yenidən çap etdilər, lakin onun tam sənədini heç vaxt yenidən çap edə bilmədilər. Çünki o, həmin sənəddə məbəd izahına gələcək dövr haqqında bəzi fikirlər — Məsihin İkinci Gəlişində bu yer üzündə izzətli bir dövrlə müşayiət olunan müvəqqəti minillik — əlavə etmişdi. Qardaşlarımız bunları həmişə çıxarırdılar. Gələcək dövrə dair bu təlimlər o günlərdə hər yana yayılmışdı. Bu nəzəriyyə heç vaxt müəyyən advent xəbəri ilə uzlaşmırdı; və şübhəsiz, bu yanlışlıq mayası gənc adamların Şənbə və məbəd həqiqətlərindən uzaqlaşmasına kömək etmişdi. O, tezliklə ilk hərəkatımıza qarşı acı müxalifət mövqeyinə keçdi.” W. A. Spicer, Review and Herald, 14 dekabr 1939

Məsələ bundadır ki, bu gün Bacı Uaytın A Word to the Little Flock əsərində Krozierin məqaləsinə verdiyi təsdiqi əsas götürən adamlar var; məsələn, “Gündəlik”in Məsihin Müqəddəs Məkandakı xidmətini ifadə etdiyinə dair səfeh kitabı ilə Heidi Heikes kimi adamlar. Bu, onun dəlillərindən biridir.

Bunu edənlər tarixi faktlara məhəl qoymurlar. Onlar heç vaxt Crosierin bütün məqalələrini yenidən nəşr edə bilməzdilər. Və Ellen White-ın A Word to the Little Flock əsərində verdiyi təsdiqin Crosierin mövqeyinin bütövlükdə təsdiqi olduğunu israrla iddia etmək, adventistlərin min illik sülh dövrünün olacağına inandıqlarını israrla iddia etmək deməkdir. Bu, ağılsız bir arqumentdir.

Bu, tarixin təhrif olunmasıdır və insanları aldatmaq, qarışıqlıq və qaranlıq yaratmaq üçün edilir.

Beləliklə, sizin iki tarixçiniz var: vəfat etmiş Spicer və hələ sağ olan Damsteegt; lakin sizə qəti şəkildə deyirəm ki, nə Spicer, nə də Damsteegt təqdim etdiyim məsələlərdə mənimlə razılaşardı. Bəli, razılaşmazdılar. Deməli, sizə söylədiyim məsələdə bir-birinə qarşı mövqedə olan iki tarixçi eyni fikirdədir. Ellen White-ın Crosierin məqaləsini dəstəkləməsini oradakı hər şeyin qüsursuz olduğu mənasında qəbul etmək üçün əsla heç bir əsas yoxdur.

Advent İcmalı — 1-ci cild, Auburn, Nyu-York, 3-cü nömrə

Advent İcmalı — Cild 1, Auburn, NY, Sayı 4

Advent İcmalı — 1-ci cild, Auburn, Nyu-York, Xüsusi nömrə

Ceyms Uayt 1850-ci ilin sentyabrında The Review and Herald jurnalının 1-ci cild, 3-cü nömrəsində Crosierin məqaləsini çap etməyə başlayanda,

Lakin o, bunun hamısını 1-ci cildin 3-cü nömrəsində verə bilmədi; buna görə də məqaləni The Review and Herald jurnalının 1-ci cildinin 4-cü nömrəsində tamamladı. Bunu isə nə vaxt etdi? 1850-ci ilin sentyabrında.

Bəs, 1850-ci ilin sentyabrında nə baş verdi? Bacı Uaytın belə deyilən bir görüntüsü oldu: “23 sentyabr 1850-ci ildə Rəbb mənə göstərdi . . . . 1844-cü ildən əvvəl, birlik mövcud olduğu zaman, demək olar ki, hamı ‘Gündəlik’ barədə düzgün baxışda birləşmişdi; lakin 1844-cü ildən bəri, qarışıqlıq içində başqa baxışlar qəbul edilmiş və bunun ardınca zülmət və qarışıqlıq gəlmişdir. The Review and Herald, noyabr 1850.”

Onun əri kim idi? O, The Review and Herald jurnalının redaktoru idi.

Beləliklə, arvadı ona, «Yaqub, Rəbbin indicə mənə nə dediyini bilirsənmi? Mənə deyildi ki, “Daily” barədə Pionerlərin onun bütpərəstlik olduğunu bildirən anlayışı ilə ziddiyyət təşkil edən fikirləri təqdim etməməliyik, çünki bu, qaranlıq və qarışıqlıq gətirir», — dedikdə, o nə etdi?

Beləliklə, James White nə etdi? 1850-ci ilin sentyabrında o, daha bir Review and Herald nəşr etdi — bir ay ərzində üç nömrə. Bu nəşr 1-ci cild, Xüsusi Buraxılış adlanır.

Bəs o nə etdi? O, Crosierin məqaləsini yenidən çap etdi və Crosierin Gündəlik barədə dediklərini çıxardı!

Qardaşlar və Bacılar, bu, Ceyms və Ellen Uaytın “Gündəlik” haqqında Krosyerin baxışının yanlış olduğunu və onun qaranlıqla çaşqınlıq gətirdiyini başa düşdüklərinin tarixi sübutudur.

Bəs Krosierin “Daimi” haqqında baxışı nə idi? O, bunun Məsihin Müqəddəs Məkan xidmətçiliyi olduğunu düşünürdü.

Beləliklə, Erkən Yazılar, 74-də o, “23 sentyabrda Rəbb mənə göstərdi ki, Millerçilər Gündəlik barədə düzgün anlayışa malik idilər” dedikdə, tarixi sübut budur ki, Millerçilər belə başa düşürdülər—

İndi isə, Qardaşlar və Bacılar, Qardaşlar və Bacılar, bu həqiqəti gözdən qaçırmayın: Bu nədir: 1850-ci ilin sentyabrında Bacı Uayta göstərilir ki, 1844-cü ildən bəri Gündəlik haqqında başqa baxışlar qəbul edilmişdir; 1850-ci ilin mayında Arnold Gündəliyi yəhudi məbədi kimi təqdim edir; 1850-ci ilin sentyabrında Krosyerin məqaləsinin 1-ci hissəsi (2 hissədən 1-i), o cümlədən onun Gündəliyi Məsihin məbəddəki xidməti kimi təqdim etməsi nəşr olunur; 1850-ci ilin sentyabrında Krosyerin məqaləsinin 2-ci hissəsi (2 hissədən 2-si) nəşr olunur; 1850-ci ilin sentyabrında Krosyerin məqaləsi yenidən çap olunur, lakin onun Gündəlik barədə baxışı çıxarılmışdır? Nə baş verir?

Biz görürük ki, bu 1850 Cədvəlinin tərtib olunduğu həmin il, bu Cədvəl Gündəlik barədə nə deyir? “Bütpərəst hökmranlıq, yaxud GÜNDƏLİYİN aradan götürülməsi. Dan. 11:31 508.”

Ellen White Hökm Saatının hayqırtısını verənlərin Gündəlik barəsində mövqeyinin nə olduğunu bilirdi. O, onların düzgün baxışa malik olduqlarını dedikdə, düzgün baxışın onun bütpərəst hökmranlığın aradan götürülməsini təmsil etməsi olduğunu bilirdi; Gündəlik bütpərəstliyi təmsil edirdi.

Və bu il, 1850-ci ildə, tarixi qeydlər sübut edir ki, o da, əri də “Daily”nin Məsihin Müqəddəs Məkandakı xidmətini təmsil etdiyi təlimi rədd etmişdilər; bu, Yeddinci Gün Adventist Kilsəsinin Müqəddəs Kitab Tədqiqat İnstitutunun müdafiə etdiyi təlimdir. Bu, Heartland və Steps to Life kimi özünü maliyyələşdirən xidmətlərin dəstəklədiyi təlimdir. Qaranlıq və qarışıqlıq gətirən də məhz bu təlimdir.

İndi, 1850-ci il Cədvəli ilə bağlı buna diqqət yetirin. Bu, 1850-ci ilin noyabr ayındadır. Bu, onun sonradan 1851-ci ildəki inkişafdan keçən və daha sonra 1882-ci ildə Erkən Yazılar əsərində yer alan görüntünü qeydə aldığı həmin aydır—məhz bu ayda, məhz bu ayda, 1850-ci ilin noyabrında. Orada deyilir,

“Bazar ertəsi əziz qardaşımız Nicholsun və ailəsinin yaşadığı Dorchesterə qayıtdıq.”—

Məhz burada [1850-ci il Cədvəlinə, yuxarı sağ küncə işarə edərək]: “Otis Nichols tərəfindən nəşr edilmişdir, Dorchester, Massachusetts.” Oldumu? O, məhz bundan danışır, elə deyilmi? Bunu görürsünüzmü, bu Cədvəli?

—“Orada, gecə vaxtı Allah mənə çox maraqlı bir görüntü verdi; bunun böyük hissəsini siz nəşrdə görəcəksiniz. Allah mənə bir cədvəl hazırlamağın zəruriliyini göstərdi. Mən gördüm ki, buna ehtiyac var idi və cədvəllər üzərində aydın şəkildə təqdim olunan həqiqət çox şeyə təsir edəcək və canların həqiqətin biliyinə gəlməsinə səbəb olacaqdı.” Manuscript Releases, number 15, 210 November, 1850.

O, Dorçesterdə Nikolsun evində bir görüntü aldı — bunların hamısı bu cədvəldədir — deyərək: “Sizə bir cədvəl hazırlamaq lazımdır.”

Bəs o, cədvəl barədə nə deyir? Onu necə təsvir edir?

Habakkuk 2-yə gedin: “Bir cədvəl çap etdirməyin zərurətini gördüm” və bu nə edəcəkdi? Buna ehtiyac var idi ki, “həqiqət lövhələr üzərində aydın şəkildə təqdim edilsin.” Habakkuk 2, 2-ci ayədə deyilir: “Rəbb mənə cavab verib dedi: Vəhyini yaz və onu lövhələr üzərində aydın et, . . . .” O deyir ki, Massaçusets ştatının Dorçester şəhərində çap edilmiş bu Otis Nichols 1850 Cədvəli, eynilə onun The Great Controversy əsərində 1843 Cədvəlinin Habakkukun yerinə yetməsi olduğunu söylədiyi kimi, Habakkukun yerinə yetməsidir.

Yaxşı, bunu görürsünüzmü? O bu görüntünü nə vaxt aldığını görürsünüzmü? Bütün bunların baş verdiyi eyni vaxtda: “23 sentyabrda Rəbb mənə göstərdi . . . . ki, Gündəlik haqqında onun Məsihin Sığınacaq xidməti kimi təlimi qaranlıq və çaşqınlıq gətirir,” və onun əri dərhal məqaləni yenidən çap etdi və həmin iki paraqrafı çıxardı. Bu, Adventizmdə bir daha heç vaxt yenidən çap olunmadı, ta 1931-ci ilə qədər ki, Willie White onu yenidən çap etdi; və o bunu edəndə, çap etdiyi elə həmin broşüranın içində bəzi yalan şahidlik də var idi. Bunu sübut etmək olar.

İndi burada sizin üçün, elə həmin zaman dövrü haqqında, daha uzun bir sitat oxumaq istəyirəm. Bu, 27 noyabr 1850-ci il tarixindəndir.

Bir müddətdir sizə yazmağı laqeyd qoymuşam. İndi bunun səbəblərini bildirəcəyəm. Əvvəla, Bacı Arabellanın nəzakətli və ürəkaçan məktubunu aldıqdan sonra həftələrlə yazmağa vaxtım olmadı; əks halda, ona iki həftə ərzində cavab verilməsi barədə xahişinə əməl etmiş olardım. Məktubu çox bəyəndim. Biz hamımız bu məktubla maraqlandıq və ümid edirik ki, mənim gecikməm, siz onu oxuyan kimi buna cavab verməyinizə mane olmayacaq; mən də növbəti dəfə bu qədər uzun gözləməyəcəyəm.

Ceymsin və mənim sağlamlığımız indi olduqca yaxşıdır. Evimiz burada Parisdə, Qardaş Endryusun yanında, poçt idarəsi və mətbəədən bir neçə addımlıq məsafədədir. Biz burada bir qədər qalacağıq. Bu çox mehriban bir ailədir, lakin olduqca kasıbdır. Burada, onların nəyi varsa, hər şey sərbəstdir. Burada olduğumuz müddətdə onlara hər hansı bir xərc olmaq üçün bunu düzgün hesab etmirik. Sizin hamınızı və əziz Bacı Gorhamı çox görmək istəyirəm.

Topshamdakı konfransımız dərin maraq doğuran bir toplantı idi. İyirmi səkkiz nəfər iştirak edirdi; hamısı yığıncaqda iştirak etdi.

Bazar günü Allahın qüdrəti qüvvətli, coşub-keçən bir külək kimi üzərimizə gəldi. Hamı ayağa qalxdı və uca səslə Allaha həmd etdi; bu, Allahın evinin təməli qoyularkən olduğu kimi bir hal idi. Ağlamağın səsi ilə sevinc nidalarının səsini bir-birindən ayırd etmək mümkün deyildi. Bu, zəfər dolu bir vaxt idi; hamı qüvvətləndirildi və təzələndi. Mən bundan əvvəl heç vaxt belə qüdrətli bir vaxtın şahidi olmamışdım.

Növbəti konfransımız Fairhavendə idi. Qardaş Bates və həyat yoldaşı da iştirak edirdilər. Olduqca yaxşı bir toplantı oldu. Qardaş Nicholsun evinə qayıtdıqdan sonra, Rəbb mənə bir görüntü verdi və göstərdi ki, həqiqət lövhələr üzərində aydın şəkildə təqdim edilməlidir və bu, ilk iki mələyin xəbərləri lövhələr üzərində aydın şəkildə göstərilməklə, bir çoxlarını üç mələyin xəbərləri vasitəsilə həqiqət tərəfinə qərar verməyə sövq edəcəkdir."

Bu, məhz burada, [1850-ci il Cədvəlinin aşağı sol küncünü göstərərək] yerləşir. Oldumu? Onlar bu Cədvəldədir, onun haqqında danışdığı şey.

—“Mən həm də gördüm ki, xəbərləşdirənlərin getməsi nə qədər zəruridirsə, qəzetin nəşr olunması da bir o qədər zəruridir; çünki xəbərləşdirənlərin özləri ilə daşımaq üçün, eşidənlərin əlinə vermək məqsədilə hazırkı həqiqəti ehtiva edən bir qəzetə ehtiyacları vardır; beləliklə, həqiqət zehindən silinməzdi və qəzet xəbərləşdirənlərin gedə bilmədiyi yerlərə gedərdi. Mən qəzetdə görünəcək başqa şeylər də gördüm.

Hamınız necə dolanırsınız? Hamınız əbədi həyat uğrunda səy göstərirsinizmi? Sizi çox, çox görmək istəyirəm və elə düşünürəm ki, çox keçmədən görəcəyəm. İndi hazırlıq vaxtıdır və ümid edirəm ki, hamımız əbədiyyət üçün işi qəti surətdə təmin edəcəyik. Vaxt çox qısa görünür və nə edəcəyiksə, onu tez etməliyik.

20 noyabr, bir həftə əvvəl, Qardaş Henry Nichols və mən Topshama getdik. Cümə axşamı [21 noyabr] nahar süfrəsindən yenicə qalxmışdıq ki, Qardaş Foeyin uşaqlarından biri içəri girib analarının huşsuz olduğunu dedi. Biz tələsik çayın o tayına, bir mil məsafəyə keçdik və əziz Bacı Foeyi ölüm ayağında tapdıq. Onun məni tanımadığını gördükdə dərdim böyük oldu. O, saat üçlə dörd arasında olana qədər uzun müddət böyük əzab içində qaldı və sonra son nəfəsini verdi. O, öz itkisinə yas tutmaq üçün bir ər və üç uşaq qoyub getdi.

Cümə günü səhər [22 noyabr], Qardaş Henry cənazədə iştirak etmək üçün Jamesin onu qırxması məqsədilə Parisə gəldi. Biz çox ciddi və təsirli bir vaxt keçirdik. Rəbb bizi tərk etmədi, əksinə Öz Ruhunun üzərimizdə dayanmasına izin verdi. Bacı Foeyin son günləri qəti surətdə onun ən ruhani və ən yaxşı günləri idi. Qardaş Foeyin təsəllisi budur ki, o, məsihçi olaraq öldü. O, buna yaxşı dözür. Allah ona bu müsibətə tab gətirmək üçün lütf verir. Ah, bütün sınaq və müsibət səhnələrində insanı ayaqda saxlayacaq Allaha olan bir ümidə sahib olmaq necə də gözəldir. Yaxşı bir ümidə, ümidə görə Allaha həmd olsun. Sizdən hər biriniz öz ümidiniz üçün nə verərdiniz?

İmana möhkəm sarılın. Allahda qüvvətli olun və Onun əbədi qoluna söykənin. O, sizi heç vaxt yarı yolda qoymayacaq, əksinə, hər bir əzab-əziyyət altında sizi daşıyıb saxlayacaq. Ümid edirəm ki, hamınız həqiqətdə getdikcə daha da möhkəmlənəcəksiniz. Tərəddüd etməyin, əksinə, padşahlığa doğru yolunuzu əzmlə davam etdirin.”

Buyurun. Sizin görməyinizi istədiyim budur.

—“Bir həftə əvvəl, ötən Şənbə günü, bizim çox maraqlı bir yığıncağımız oldu. Dead River-dən olan qardaş Hewit orada idi. O, belə bir məzmunlu bir xəbərlə gəlmişdi ki, pislərin məhvi və ölülərin yuxusu qapalı qapı daxilində bir iyrənclik idi; bunu da İzebel adlı bir qadın, bir peyğəmbərə gətirmişdi və o, mənim həmin qadın, İzebel olduğuma inanırdı.”—

Yaxşı? Qardaş Hewit deyir ki, Ellen White İzebeldir və o, üç yanlışlıq gətirmişdir.

“—Ona keçmişdəki bəzi xətalarından, 1335 günün başa çatdığından və onun çoxsaylı başqa xətalarından söz açdıq. Bunun isə çox az təsiri oldu. Onun qaranlığı yığıncağın üzərinə çökdü və yığıncaq uzanıb getdi.”—

İndi isə istəyirəm ki, bunu görəsiniz. Mümkünsə, bu abzas barədə demək istədiyim bir məqam var; onu izləməyinizi istəyirəm.

Əgər siz nə vaxtsa Adventizm içində zaman peyğəmbərliklərini dünyanın sonunda yenidən tətbiq edənlərlə qarşılaşmısınızsa, bilin ki, onların istifadə etdikləri cəmi üç sitat var — onlar çoxlu sitatlardan istifadə edirlər, amma əsas etibarilə istifadə etdikləri üç əsas sitat var. Bu da onlardan biridir; çünki onlar oraya gedib deyəcəklər: “Biz ona keçmişdə bəzi səhvlərini söylədik” və iddia edəcəklər ki, o, “1335 günün başa çatdığını” dedikdə, bunun onun səhvlərindən biri nəzərdə tutulur. Görürsünüzmü, bu qrammatikanı bir qədər necə bükmək olar: “Biz ona keçmişdə bəzi səhvlərini söylədik? Həmçinin ona 1335 günün başa çatdığını da söylədik”; lakin vaxt təyin edənlər deyirlər ki, biz ona keçmişdə bəzi səhvlərini söylədik və həmin səhvlərdən biri də budur ki, sən 1335 günün başa çatdığını öyrədirsən və bu, bir səhvdir.” Beləliklə, bunu hər iki cür yozub bükmək olar.

Yevgeni Pruitt ilə ilk dəfə üz-üzə qarşıdurmam Oklahoma-da oldu və o, Millerçi Tarixin dünyanın sonunda təkrarlanmadığını iddia edir; mən isə ona Peyğəmbərlik Ruhundan bir neçə sitat təqdim etdim.

Və o deyir: “Ceff, sən bilirsən ki, Ellen Uayt diqqətsiz bir yazıçı idi.”

Mən dedim: «Nə demək istəyirsiniz?»

Və o, bu sitata müraciət etdi. O deyir ki, bu sitat onun diqqətsiz bir yazıçı olduğunu sübut edir; çünki o bilir ki, mən bilirəm ki, vaxt təyin edənlər istəsələr, bu sitatı təhrif edə bilərlər.

İndi, Uoşita kimi bir yerin öz tələbələrinə Ellen Uaytın diqqətsiz yazıçı olduğunu öyrədən bir təsirə malik olması bir məsələdir; bəs, o burada diqqətsiz yazıçıdırmı?

—“Hiss etdim ki, bir neçə söz deməliyəm. İsanın adı ilə ayağa qalxdım və təxminən beş dəqiqə ərzində yığıncaq dəyişdi. Hamı bunu eyni anda hiss etdi. Hər bir çöhrə işıqlandı. Allahın hüzuru məkanı doldurdu. Qardaş Hewit dizləri üstünə çökdü və ağlayıb dua etməyə başladı. Mən görüntüdə aparıldım və yaza bilməyəcəyim çox şey gördüm. Bunun Qardaş Hewit üzərində böyük təsiri oldu. O, bunun Allahdan olduğunu etiraf etdi və torpağa qədər alçaldıldı. O yığıncaqdan bəri daim yazır və indi eyni masanın arxasında oturub irəli sürdüyü bütün səhvlərindən imtina etdiyini yazır. İnanıram ki, Allah onu yüksəldir və əgər Allah onun vasitəsilə hərəkət etsə, o, xeyir gətirməyə qabildir.”

Əziz Bacı Gorhama çoxlu məhəbbətimi çatdırın. Ona deyin ki, möhkəm olsun. Allah onunladır və onu tərk etməyəcək. Hamınıza çoxlu məhəbbət. Ümid edirəm ki, uşaqlar yuxulu olmayacaqlar, əksinə həqiqətə maraq göstərəcək və öz çağırışlarını və seçilmişliklərini möhkəm etmək üçün səylə çalışacaqlar. Yazın, mütləq yazın və mənim etdiyim kimi etməyin. Sizi sevirəm, hamınızı. Yazın." Manuscript Releases, cild 16, 206–209. Paris, Maine-dən, 27 noyabr 1850-ci ildə yazılmışdır.

Qardaşlar və Bacılar, bunun tarixi konteksti nədir; o bunu harada yazır? O bunu 1850-ci ildə, Qardaş Nicholsun evində yazır.

Bu zaman dövründə Rəbb nə edir? O göstərir ki, Pionerlər “Daily” barədə düzgün baxışa malikdirlər və o, bununla məşğul olur. O deyir ki, Məsihin Məbəddəki xidməti “Daily” barədə yanlış baxışdır.

Bu tarixdə, məhz bu tarixdə—yalnız bu tarixdə deyil və yalnız ilin özündə də deyil, hətta ilin elə həmin ayında o vəhylər alır və “Daily”nin pioner mövqeyi barəsində bu həqiqəti aydınlaşdırır, deyərək ki, Mühakimə Saatı Nidasını verənlər “Daily” barəsində düzgün baxışa malik idilər; və həmin paraqrafda o deyir: “Mən gördüm ki, 1843 Cədvəli Rəbbin əli ilə yönəldilmişdir və o, dəyişdirilməməlidir; həmçinin Mühakimə Saatı Nidasını verənlər ‘Daily’ barəsində düzgün baxışa malik idilər.”

Bəs bu 1843 Cədvəlində Gündəlik barədə nə deyilir? Deyilir ki, o, miladi 508-ci ildə götürülmüşdür; və 1335 il sonra səni 1843-cü ilə aparır və 1335-in keçmişdə olduğunu göstərir.

Təsəvvür edə bilərsinizmi ki, məhz həmin ayda, məhz həmin ildə, o, Dead Riverdən olan Qardaş Hewitə bunun hələ də gələcəkdə olduğunu söyləyəcəkdi?

Yaxşı, bu vaxt təyin edənlər, bu vaxt təyin edənlər və Bacı Uaytın diqqətsiz bir yazıçı olduğuna inanan bu adamlar. Tarix bunu təsdiqləmir.

Beləliklə, istəyirəm ki, siz Gündəliklə əlaqədar olaraq, Ellen Uaytın hətta 1335-i də başa düşdüyünü görün.

Ellen White sadəcə olaraq “Daily”nin bütpərəstlik olması üzərinə öz təsdiq möhürünü vurmaqla kifayətlənmədi; o, bunun 1843-cü ildə başa çatan 1335 illik peyğəmbərliyin başlanğıcı olduğunu anlayırdı və bu mövqeyi Dead Riverdən olan Qardaş Hewitə qarşı ictimai şəkildə müdafiə etdi. Bunu görürsünüzmü?

Və həmin ayda, o, Məsihin Gündəlik kimi Müqəddəs Məkan xidməti barədə bunun yalnız qaranlıq və çaşqınlıq gətirdiyini deyərkən; əri isə, həmin görüntüyə cavab olaraq, o təlimi Review and Herald-dan çıxarır.

Qeydlərinizdə, “1850 Chart” yazılan yerdə, məhz burada belə yazılıb [1850 Chart-da soldan üçüncü sütuna, eramızın 31-ci ilində çarmıx üzərində olan İsanın ardınca gələn mətnə istinad edilir]. İstədim ki, bunu qeydlərinizdə saxlaya biləsiniz.

Və sonra buradakı 1843-cü il Cədvəlində [miladdan sonra 31-ci ildə çarmıxda olan İsanın altındakı mərkəzi sütuna istinad edilir]:

Gündəlik qurbanın aradan qaldırılması. Dan. 12:11, 12

Yaxşı, bunlar bu iki cədvəldir.

Bacı Uayt bu adamların düzgün baxışa malik olduqlarını anlayırdı və o, bunun 1843-cü ildə başa çatan 1335 illik peyğəmbərliyi başlatdığını anlayırdı; həmçinin, onun 508-ci ildə bütpərəst hökmranlığın aradan qaldırılmasını təmsil etdiyini anlayırdı.

Diaqramlara edilən bu iki istinadın altında sizdə qardaş Nikolsun dövrünə aid başqa bir sitat da var və o, insanları başqa diaqramlar hazırlamaqdan ötrü məzəmmət edir, çünki onların üzərindəki təsvirlər şeytanidir; halbuki o deyir ki, bu iki Diaqramın üzərindəki təsvirlər səmavidir. O deyir,

“Mən gördüm ki, cədvəl hazırlama işi tamamilə yanlış idi. Bu, Qardaş Rhodesdan qaynaqlanmış və Qardaş Case tərəfindən davam etdirilmişdi. Mələkləri və izzətli İsanı təmsil etmək üçün cədvəllər hazırlamağa və kobud, iyrənc təsvirlər yaratmağa vəsait sərf edilmişdir. Mən gördüm ki, belə şeylər Allaha xoş gəlmirdi. Mən gördüm ki, Qardaş Nichols tərəfindən cədvəlin nəşrində Allah var idi.”—

Bu 1850-ci il Cədvəlinin nəşrində kim var idi? Allah!

—“Mən gördüm ki, Müqəddəs Kitabda bu cədvəl haqqında” — nə var idi? — “bir peyğəmbərlik var idi; və əgər bu cədvəl Allahın xalqı üçün nəzərdə tutulubsa, əgər o, biri üçün kifayətdirsə, digəri üçün də kifayətdir; və əgər kimsə daha böyük miqyasda çəkilmiş yeni bir cədvələ ehtiyac duyurdusa, hamının da ona eyni dərəcədə ehtiyacı vardır.

“Mən gördüm ki, Qardaş Case-də başqa bir cədvəl arzulayan narahat, qeyri-rahat, təmin olunmamış, nankor bir hiss var idi. Mən gördüm ki, bu çəkilmiş cədvəllər yığıncaq üzərində pis təsir göstərmişdi. Bu, toplantıda yüngül, boş və istehza dolu bir ruhun olmasına səbəb olmuşdu.”—

İndi isə sizin dərindən düşünüb-daşınmağınızı istədiyim məhz budur.

—“Gördüm ki, Allahın buyurduğu cədvəllər, izah verilmədən belə, zehnə müsbət təsir bağışlayırdı.”—

“Mən gördüm ki, cədvəllər,” cəm halda, “Allah tərəfindən təyin olunmuşdu . . . .” Hansı cədvəllər, cəm halda, Allah tərəfindən təyin olunmuşdu? Bu iki Cədvəl [1843 və 1850 Cədvəlləri] Allah tərəfindən təyin olunmuşdu.

—“Cədvəllərdə mələklərin təsvirində yüngül, gözəl və səmavi bir cəhət vardır. Ağıl, demək olar ki, hiss olunmadan, Allaha və göyə yönəldilir. Lakin hazırlanmış digər cədvəllər zehni ikrah hissinə salır və onu göydən çox yer üzərində dayanmağa vadar edir. Mələkləri təsvir edən surətlər səmavi varlıqlardan daha çox əcinnələrə bənzəyir. Mən gördüm ki, bu cədvəllər günlərlə və həftələrlə Qardaş Case-in zehnini məşğul etmişdi; halbuki o, Allahdan səmavi hikmət axtarmalı, Ruhun lütflərində və həqiqətin biliyində böyüməli idi.”

Mən gördüm ki, cədvəllərin hazırlanıb yayılmasına sərf edilərək israf olunmuş vəsait, əgər traktatların və s. nəşri vasitəsilə qardaşların qarşısında həqiqəti aydın şəkildə təqdim etməyə sərf edilsəydi, çox xeyir verər və canları xilas edərdi. Mən gördüm ki, cədvəl hazırlamaq işi qızdırma kimi yayılmışdır. Əlyazması Buraxılışları, 13-cü say, 359; 1853.

1290 və 1335 Günləri

Məndə 1858-ci il 28 yanvar tarixli Review and Herald jurnalından aşağıdakı bir məqalə var. Onu qeydlərinizdə saxlamamın səbəbi budur ki, 1858-ci ildə onların hələ də “Daily”nin Paganizm olduğunu öyrətdiklərini görə biləsiniz. Bu, istinadınızda da var; 1850-ci ildən səkkiz il sonra belə, onlar hələ də “Daily”nin Paganizm olduğunu anlayırdılar.

Dərhal bu suallar ortaya çıxır: Bu dövrlərin hansı hadisələrdən etibarən hesablanmalı olduğunu müəyyən edə bilərikmi; və əgər belədirsə, onların nə vaxt baş verdiyini deyə bilərikmi? Biz əvvəlcə bunu araşdırırıq: “gündəlik” (qurban) və “viranə edən iyrənclik” nədir? Diqqət yetiriləcək ki, “qurban” sözü kursivlə verilmişdir; bu da onun əlavə edilmiş söz olduğunu göstərir. Eyni hal Daniel kitabında onun keçdiyi digər yerlərdə də müşahidə olunur, yəni 11:31 və 8:11–13-cü ayələrdə. Gəlin qısa şəkildə bu sonuncu fəslə müraciət edək. 13-cü ayədə görünəcəkdir ki, iki viranəlik nəzərə çatdırılır: gündəlik (viranəlik) və viranəliyin üsyanı. Bu həqiqət Josiah Litch tərəfindən o qədər aydın şəkildə ortaya qoyulmuşdur ki, onun sözlərini sitat gətirməkdən daha yaxşısını edə bilmərik:*

“—Gündəlik qurban mövcud mətn oxunuşudur; lakin əsildə qurban kimi bir şeyə rast gəlinmir. Bu, hər tərəfdən etiraf olunur. Bu, tərcüməçilərin ona verdikləri haşiyə və ya yozumdur. Düzgün oxunuş budur: “gündəlik və viranəlik törədən təqsir”; gündəlik və təqsir “və” ilə bir-birinə bağlanaraq gündəlik viranəlik və viranəlik törədən təqsir mənasını verir. Bunlar Müqəddəs Məkanı və qoşunu viran etməli olan iki viranəedici qüvvə idi.”

Buradan aydın olur ki, “gündəlik” qədim və daha geniş yayılmış rəyin tətbiq etdiyi yəhudi ibadətinə heç bir şəkildə aid ola bilməz; və bu, həm də belə bir mülahizədən daha da aydın olur ki, əgər bu dövrlər istər hərfi, istərsə də məcazi mənada həmin ibadətin aradan qaldırılmasından hesablanarsa, onlar bizi qeyd olunmağa layiq hər hansı bir hadisəyə qətiyyən gətirib çıxarmır.

“Deməli, gündəlik və iyrənclik kilsəni zülm altında saxlamalı olan iki viranedici qüvvədir: bu qüvvələrin nə olduğunu müəyyən edə bilərikmi? Bu məsələdə Uilyam Millerin mühakimə yürütmə üsulunu qəbul etməyimiz kifayətdir ki, onunla eyni nəticəyə çataq. O deyir:”

“—Bəs bütpərəstliyin —müqəddəs məkanı’ dedikdə nə nəzərdə tutula bilər? Həqiqət kimi, bütpərəstliyin və hər cür yanlışlığın da öz müqəddəs məkanları vardır. Bunlar onların xidmətinə həsr olunmuş məbədlər və ya sığınacaqlardır. Deməli, burada bütpərəstliyin müəyyən bir xüsusi və məşhur məbədindən danışıldığı güman edilə bilər. Onun çoxsaylı görkəmli məbədlərindən hansı ola bilər? Klassik memarlığın ən möhtəşəm nümunələrindən biri Panteon adlanır. Onun adı —bütün allahların məbədi və ya sığınacağı’ mənasını verir. Onun yerləşdiyi yer Romadır.+ Romalıların fəth etdikləri xalqların bütləri bu məbədin hər hansı taxçasında və ya bölməsində ehtiramla yerləşdirilir, bir çox hallarda isə romalıların özləri tərəfindən də ibadət obyekti olurdu. Bütpərəstliyin ondan daha aydın şəkildə —onun müqəddəs məkanı’ sayıla biləcək bir məbədini tapa bilərdikmi?”

İndi müəyyən etmiş olduq ki, “gündəlik” bütpərəstlikdir, “viranəlik gətirən təcavüz”, yaxud —“viran qoyan iyrənclik” Papalıqdır; həmçinin bütpərəstliyin xüsusi məbədinin Panteon, onun yerləşdiyi —“yer”in isə Roma olduğunu müəyyən etdikdən sonra, araşdırmamızı daha da irəli aparırıq.

“1. Bütpərəstlik Roma mülki hakimiyyəti tərəfindən —‘aradan götürüldümü’? Kilsə və dünya tarixində mühüm və hamıya məlum olan bir fakt barədə aşağıdakı bəyanatın, fikrimizcə, peyğəmbərliyə cavab verdiyini düşünürük. Bu, ilk xristian imperatoru Konstantinə aiddir və belə deyir:”

“—Onun hakimiyyətinin ilk əməli bütün imperiya boyunca bir fərman göndərmək oldu; bu fərmanda o, öz təbəələrini xristianlığı qəbul etməyə çağırırdı.”

“2. Roma onun məbədgahının şəhəri, yaxud yeri idimi, (Panteon,) dövlətin hakimiyyəti ilə yerə sərilmişdimi? Aşağıdakı çıxarış cavab verir:”

“—Konstantinin son rəqibinin ölümü imperiyanın sülhünü möhürləmişdi. Roma yenidən xalqların mübahisəsiz kraliçası idi. Lakin o yüksəliş və şöhrət saatında o, bir uçurumun kənarına qaldırılmışdı. Onun növbəti addımı aşağıya və geri dönməz olacaqdı. Hökumətin Konstantinopola köçürülməsi hələ də tarixçini çaşdırır. Bu, Roma təfəkkürünün qədim və şərəfli meyillərinin bütün istiqamətinə açıq-aşkar zidd olan bir hərəkət idi. Bu, şərq adətlərinin və iqlimlərinin həzzlərinə qapılmış dəbdəbə düşkünü bir asiyalının işi deyildi; əksinə, qərbdə doğulmuş, bütün romalılar kimi şərqlilərin vərdişlərinə həqarətlə baxan dəmir iradəli bir fatehin işi idi; bu, iti siyasətçinin işi idi, halbuki ən açıq dərəcədə siyasətsiz bir addım idi. Bununla belə Konstantin Romanı — Sezarların böyük qalasını və taxtını — Trakiyanın naməlum bir guşəsi uğrunda tərk etdi və qüvvətli və şöhrətpərəst ömrünün qalan hissəsini bir koloniyanı öz imperiyasının paytaxtına yüksəltmək və paytaxtı isə bir koloniyanın zəif şərəfinə və alçaldılmış qüdrətinə endirmək kimi ikili zəhmətə sərf etdi.”*

Tarixçinin qələmindən çıxmış bu qeyd şərhə ehtiyac duymayacaq qədər aydındır. Peyğəmbərlik deyir ki, Onun müqəddəs məkanının yeri yerə sərildi; və yuxarıdakına bənzər faktların bəyanından sonra, peyğəmbərlik təfsirində ən tələbkar olanlar belə onun tətbiqinə qane olmalıdırlar.

“Gündəlik qaldırılıb atıldığı və viranəlik törədən iyrəncliyin qurulduğu vaxtdan etibarən min iki yüz doxsan gün olacaq. Gözləyib min üç yüz otuz beş günə çatan nə bəxtiyardır. Qarşımızdakı faktlar bunlardır ki, gündəlik bütpərəstlikdir, viranəlik törədən iyrənclik Papalıqdır, Roma hakimiyyətində birincidən ikincisinə keçid baş vermişdir və bu, dövlət hakimiyyətinin səlahiyyəti ilə olmuşdur; buna görə də bizə ancaq bunun peyğəmbərliyi yerinə yetirəcək şəkildə nə vaxt baş verdiyini daha da araşdırmaq qalır; çünki bunu müəyyən edə bilsək, qarşımızdakı mətndəki peyğəmbərlik dövrlərinin hesablanacağı başlanğıc nöqtəsinə sahib olarıq. Buna görə də,”

496-cı ildə baş vermiş Fransa kralı Xlodvikin iman gətirməsi vaxtınadək, fransızlar və Qərbi Romanın digər xalqları bütpərəst idilər; lakin həmin hadisədən sonra bütpərəstləri Məsihə döndərmək səyləri böyük müvəffəqiyyətlə taclandı. Deyilir ki, Xlodvikin iman gətirməsi Fransa monarxına “Ən Xristian Əlahəzrət” və “Kilsənin Ən Böyük Oğlu” titulları ilə müraciət etmək adətinin yaranmasına səbəb olmuşdur.+ Həmin zaman ilə b.e. 508-ci il arasında “ittifaqlar”, “kapitulyasiyalar” və fəthlər vasitəsilə “Avboriklər”, “qərbdəki Roma qarnizonları”, Bretan, burqundlar və viziqotlar tabe edildi.'++

—Qərbi Roma imperiyasında bütpərəstlik, şübhəsiz ki, xüsusilə İngiltərə timsalında olduğu kimi, bütpərəst olaraq qalan barbar tayfaların basqınları ilə narahat edilən xalqlarda xristian imanının inkişafını ləngidirdi; lakin bundan sonra, əgər Katolik imanını boğmaq və ya Roma Pontifinin müdaxilələrinin qarşısını almaq meyli vardısa belə, buna gücü artıq yox idi.

O vaxtdan etibarən, bütpərəstliyə gəldikdə, Papalıq iyrəncliyi zəfər çalmışdı. Onun sonrakı mübarizələri digər xristian təriqətləri ilə idi; onlar həmişə bidətçilər kimi rəftar görürdülər; həmçinin həmişə Məsihin bədəninə qarşı üsyançılar və ya onu parçalayanlar kimi rəftar edilən hökmdarlarla idi. Avropanın başlıca qüdrətləri bütpərəstliyə bağlılıqlarından yalnız onun iyrəncliklərini başqa bir formada davam etdirmək üçün əl çəkdilər; çünki bütpərəstliyin katolik mənada xristian olması üçün yalnız vəftiz olunması kifayət idi; və onun başında duran xidmətçisinin mənafeyi və ya qisası bunu tələb etdikdə, onların mülkləri və taxtları,—bəlkə də həyatları,—qurbangah üzərinə qoyulmalı idi. SS

* Peyğəmbərlik Şərhi, 1-ci cild, 127.

“+ Goodrichin Universal Hist. və Gutherie-nin Geog.”

+ Mosheim, Xristian Tarixi, 1-ci cild, 132, 133.

İngiltərədə ilk xristian kralı olan Artur, xristian ibadətini bütpərəstliyin xarabalıqları üzərində təsis etdi.* Öz tarixində hadisələrin xronologiyasında daha dəqiq olduğunu iddia edən Rapin bildirir ki, o, 508-ci ildə Britaniyanın hökmdarı seçilmişdir. Kitab 2, 129.

“Bu vaxt Roma Taxtının vəziyyəti necə idi? — Simmax 498 və ya 499-cu ildən 514-cü ilədək Papa olmuşdur. Onun papalığı bu diqqətəlayiq hallar və hadisələrlə səciyyələnirdi:

“1. O, —Roma kilsəsinə’ daxil olduqda —bütpərəstliyi tərk etdi’.”

“2. O, Papalıq taxtına rəqibi ilə hətta qan tökülənədək mübarizə apararaq yol tapdı. Du Pin.

“3. Müqəddəs Peterin varisi kimi ona göstərilən təzim vasitəsilə.”

“4. İmperator Anastasiusun kilsədən xaric edilməsi ilə.+”

“—Mosheim deyir ki, —bəzilərinin fikirləri Roma Pontifiklərinin hökmranlıq iddialarına nə dərəcədə əlverişli idi, bunu Ennodiusun bir ifadəsindən asanlıqla təsəvvür etmək olar; o, şöhrəti mübahisəli olan prelat Symmachusun o rüsvayçı və ifrat yaltağı idi. Bu müftəxor mədhiyyəçi, başqa yersiz iddiaları ilə yanaşı, belə bir fikri də müdafiə edirdi ki, Pontifik Tanrının yerində hakim təyin edilmişdir; bu məqamı isə o, Uca Olanın canişini kimi tuturdu.”++

Qərbdə Katolik işinə təmin olunmuş qüvvənin, bu uğurların, eləcə də Roma Taxt-tacının vikarlarının və digər nümayəndələrinin fəaliyyəti sayəsində Konstantinopoldakı Papalıq tərəfdarları Romadakı öz ağalarının lehinə açıq düşmənçilik hərəkətlərinə haqq qazandıracaq bir mövqeyə “yerləşdirildilər”. 508-ci ildə fanatizmin və vətəndaş müharibəsinin qasırğası şərq paytaxtının küçələri boyunca od və qan içində süpürüb keçdi.

Gibbon, 508–514-cü illərdən bəhs edərkən, Konstantinopoldakı iğtişaşlar haqqında belə deyir: —İmperatorun heykəlləri sındırıldı və onun özü şəhər ətrafındakı bir qəsəbədə gizlədildi; nəhayət, üç günün sonunda, təbəələrinin mərhəmətini yalvarmaq cəsarətini göstərdi. [Papalıq zəfər çalır.] Tacı olmadan və bir yalvaranın duruşunda, Anastasius sirkin taxtında göründü. Katoliklər onun gözü önündə həqiqi Trisagionu təkrar etdilər; carçının səsi ilə elan etdiyi bənövşəyi hakimiyyətdən əl çəkmək təklifinə sevinclə hayqırdılar; və belə bir xəbərdarlığa qulaq asdılar ki, hamı hökmranlıq edə bilmədiyinə görə, əvvəlcədən bir hökmdar seçimi barəsində razılığa gəlməlidirlər; həmçinin, ağaları tərəfindən tərəddüd etmədən şirlərə məhkum edilmiş, xalq arasında sevilməyən iki nazirin qanını qəbul etdilər. Bu qəzəbli, lakin keçici qiyamlar Vitalianın uğuru ilə ruhlandırılmışdı; o, əsasən bütpərəstlərdən ibarət hun və bulqar ordusu ilə özünü Katolik imanının müdafiəçisi elan etdi. Bu dindar üsyanda o, Trakiyanı viran qoydu, Konstantinopolu mühasirəyə aldı, özünün altmış beş min həmxristianını məhv etdi; nəhayət, yepiskopların geri çağırılmasına, Papanın razı salınmasına və Xalkedon məclisinin təsbitinə nail olana qədər davam etdi; bu, ölməkdə olan Anastasiusun könülsüzcə imzaladığı, Yustinianın əmisi tərəfindən isə daha sədaqətlə yerinə yetirilmiş pravoslav bir müqavilə idi. Sülh Allahının adı ilə və Onun şagirdləri tərəfindən aparılmış dini müharibələrin birincisinin nəticəsi belə oldu. SS

Appollos Hale-dən olan aşağıdakı parçayla biz bu məsələ üzrə şahidliyi yekunlaşdırırıq: —İndi biz öz müasir Gamaliel-lərimizi 508-ci ildə bütpərəstliyin məbədinin yerində (sonradan “Müqəddəs Peterin irsi” adı ilə iddia edilən yerdə) bizimlə birlikdə mövqe tutmağa dəvət edirik. Biz keçmişə doğru bir neçə il nəzər salırıq və şimal barbarlarının kobud bütpərəstliyi zahirən xristian olan Qərbi Roma imperiyasının üzərinə sel kimi axır — hər yerdə qələbə çalır — və onun qələbələri hər yerdə ən vəhşi qəddarlıqla seçilir. . . . İmperiya süqut edir və parçalara bölünür. Bu parçaların ağaları və hökmdarları bir-bir öz bütpərəstliklərini tərk edir və xristian imanını qəbul etdiklərini bildirirlər. Dində fatehlər məğlub olanlara təslim olurlar. Lakin bütpərəstlik hələ də qalibdir. Onun tərəfdarları arasında sərt və müvəffəqiyyətli bir fateh vardır. (Clovis.) Lakin tezliklə o da yeni imanın qüdrəti qarşısında baş əyir və onun müdafiəçisinə çevrilir. O hələ də qalibdir, lakin bir qəhrəman və fateh kimi, bizim dayandığımız nöqtədə, miladdan sonra 508-ci ildə, zirvəsinə çatır.

“—Həmin ildə və ya ona yaxın bir vaxtda, süqut etmiş imperiyanın son mühüm bölməsi qalib ‘hökmdar’ın tacqoyma mərasimi ilə açıq şəkildə xristianlaşdırılır.”

“—Üzərində dayandığımız dövrün pontifiki bu yaxınlarda dinini dəyişmiş bir bütpərəstdir. Onu taxta çıxaran qanlı mübarizə bir Ariçi padşahın müdaxiləsi ilə həll edilmişdir. Ona yer üzündə —Allahın yerini tutan’ şəxs kimi baş əyilir və salam verilir. Senat o dərəcədə onun hakimiyyəti altındadır ki, Roma Taxtının mənafelərinin bunu tələb etdiyinə dair bir şübhə yarandıqda, imperatoru aforoz edirlər. . . . 508-ci ildə Şərq İmperiyasının taxtı altında mina partladılır. Bunun doğurduğu qarışıqlıq və çəkişmənin nəticəsi onun qanuni hökmdarının alçaldılması olur. İndi isə sual budur: Bütpərəstlik nə vaxt o dərəcədə yatırıldı ki, onun əvəzedicisi və xələfi olan Papalıq mənfurluğu üçün yer açılsın? Bu mənfurluq nə vaxt küfr və qan tökmə yoluna başlamaq üçün bir mövqeyə yerləşdirildi? Onun Bütpərəstliyin yerinə “yerləşdirilməsi” və ya “qurulması” üçün 508-dən başqa hər hansı başqa bir tarix varmı? Əgər o müəmmalı sehrbaz qadın hələ bütün qurbanlarını öz hakimiyyəti altına gətirməmişdisə də, öz mövqeyini tutmuşdu və bəziləri onun cazibəsinə təslim olmuşdu.”

Nəhayət, digərləri də ram edilir, — və padşahlar, xalqlar və kütlələr, millətlər və dillər, — onları hazırlayan sehrin təsiri altına gətirilir; elə bu zaman, —İsanın şəhidlərinin qanı ilə sərxoş olduqları halda, —elə güman edirlər ki, —Allaha xidmət edirlər, — və özlərini göyün müstəsna sevimliləri hesab edirlər; halbuki bununla cəhənnəmin lənəti üçün daha asan və daha zəngin bir şikara çevrilirlər.*

Tarix əlimizdədir. “Gündəlik” qaldırıldı və viranə qoyan iyrənclik 508-ci ildə quruldu. Bu nöqtədən hesablandıqda, 1290 gün və ya il 1798-ci ildə başa çatır; burada, artıq göstərildiyi kimi, mülki hakimiyyət Buonapartın qolu ilə Papadan alındı. 1335 gün isə bizi həmin hadisənin bu tərəfindən 45 tam il irəli aparır.

“Lakin bəziləri deyə bilər: Siz necə olur ki, dövrlərin keçmişdə sona çatdığını söyləyirsiniz? Məgər yazılmayıbmı ki, Daniel günlərin sonunda rahatlıq tapacaq və öz püşkündə duracaq? Əlbəttə; və biz buna inanırıq. Bəs Danielin öz püşkündə durması nə deməkdir? Bu məsələ, zamanın keçib getməsinin izahına və günlərin sonunda həqiqətən baş vermiş hadisələrin araşdırılmasına gəldiyimiz zaman nəzərdən keçiriləcəkdir. Hələlik isə burada növbəti həftəyədək lövbər salırıq.” Review and Herald, 28 yanvar 1858.

Preskott və Daniellsin Səhvləri və Təhlükələri; İşlənməli Olan Şəhərlər

(A. G. Daniells 1901-ci ildə Baş Konfransın prezidenti seçilmişdir. Bu, həmin sənədin 1910-cu ildə yazıldığını göstərir; o zaman xanım Uayt Daniellsin şəhərləri laqeyd etməsindən və onun “Daily” üzərindəki mübahisəyə qarışmasından çox narahat idi.)

İndi isə, yaxınlarda Steve Wohlberg deyirdi ki, o, “Gündəlik” barədə mövqe tutmağa məcbur deyil, çünki Ellen White “Gündəlik” barədə heç vaxt mövqe tutmamışdır; və əgər peyğəmbər qadının belə bir mövqe tutması onun üçün kifayət qədər yaxşı idisə, bu, onun üçün də kifayət qədər yaxşıdır.

Bəli, Ellen White-ın “Daily” barədə bir mövqeyi var idi. O dedi ki, Millerçilər bu barədə düzgün baxışa malik idilər və o, bunun bütpərəstlik olduğunu anlayırdı. O anlayırdı ki, bütpərəstlik aradan qaldırıldıqda, 1335 başlanmışdır; və o, anlayırdı ki, bundan başqa baxışlar yalnız qaranlıq və qarışıqlıq doğurur.

Və 1850-ci ilin tarixindən göstərilə bilən, həqiqətən də qaranlıq və qarışıqlıq gətirən yeganə mövqe, Crosierin “Daimi”nin Məsihin Müqəddəs Məkan xidmətini təmsil etməsi barədə baxışı idi; buna görə də mən hesab edirəm ki, o, “Daimi”nin nə olduğunu dərk edirdi—yalnız onun nə olduğunu deyil, həm də nəyi təmsil etdiyini—çünki əgər siz o mövqedən ayrılsanız, qaranlığa və qarışıqlığa düşərsiniz.

Lakin, 1910-cu ildə Ellen White həm də Baş Konfransın Prezidentini və W. W. Prescottu Crosierin bu eyni görüşünü irəli sürdüklərinə görə məzəmmət etdi.

Heç bir tarixçi iddia etməyəcək ki, Prescott, Willie White və A. G. Daniells “Gündəlik”i irəli sürərkən, onun Məsihin Məbəddəki xidmətini təmsil etdiyi fikrini irəli sürmürdülər. Bunu hamı bilir.

Lakin siz Manuscript Releases-in 20-ci cildindən bütün məqaləni burada əldə etmisiniz.

Bu nə vaxt nəşr olundu? Yaxşı, bu, 1988-ci ildə nəşr olundu; beləliklə, Adventizmin tələbələrinin 1988-ci ildə nəzərdən keçirməsi üçün əlçatandır.

Villi Uayt, Preskott və Daniells Adventizmdə Gündəlik haqqında saxta baxışı nə vaxt təsis etdilər? Onlar öz işlərini 1919-cu ildən 1931-ci ilə qədər həyata keçirdilər. 1931-ci ilə gəldikdə isə, bunu unudun!! Adventizm Gündəliyin Məsihin Müqəddəs Məkan xidmətini təmsil etdiyini öyrədəcək, çünki onlar mürtəd Protestantlıqdan və Katoliklikdən gələn Müqəddəs Yazılar təfsirini qəbul etmişlər. Və bu andan etibarən, Gündəlik Məsihin Müqəddəs Məkan xidməti kimi eyniləşdirilir.

Təəssüf, buna qarşı çıxan və daha yaxşı bilən bəzi səslər var, lakin həmin andan etibarən axar tamamilə dəyişdi.

Və sonra, 1988-ci ildə, məhz Gündəlik məsələsi Prescott, Daniells və Willie White tərəfindən qızışdırıldığı vaxt Ellen White Mülkü bizim üçün 1910-cu ilə aid bu bəyanatı nəşr edir.

Bu nə deməkdir? Düşmənin sizin zehniniz üzərində işləməsi nə deməkdir? Bu o deməkdir ki, Müqəddəs Ruh sizin zehniniz üzərində işləmir.

Onlar Uriya Smitin Daniel və Vəhy haqqında düşüncələr adlı kitabına daxil olub onun “Gündəlik” barədə dediyi, bunun bütpərəstlik olması fikrini çıxarmaq istəyirdilər. Buna görə də, bu zaman dövründə Villi Uayta, Preskotta və Daniellsə qarşı mübarizə aparan şəxslərdən biri Larri Smit adlı bir adamdır.

Larry Smith kimdir? O, Uriyanın oğludur və onlar nə etmək istədiklərini bilir və atası ilə birlikdə dayanır: Gündəlik bütpərəstlikdir.

nə etsin? “böyük çaşqınlıq yaratsın.”

Gündəliklə bağlı qarışıqlıq və qaranlıq gətirən başqa baxışlar da qəbul edilmişdir.

Rəbbin iradəsi ilə, bu təlimləri Müqəddəs Kitab araşdırmamızdan sübut etməyə başlayanda, Hizqiyal 28-ə baxacağıq; çünki Gündəliyin məhz kökü Hizqiyal 28-də müəyyən edilir. Hizqiyal 28 Lütsiferin ucaldılması haqqındadır və o, buna işarə edir; çünki onlar Gündəliyin Məsihin Müqəddəs Məkan xidmətini təmsil etdiyini söyləməyə çalışdıqları zaman, onlar yalnız Gündəlik barədə həqiqi baxışı — özünüucaltmanın rəmzini — rədd etmirdilər, həm də həmin özünüucaltmanı öz təcrübələrində zahir edirdilər. O vurğulayır ki, onlar sıralarımızın içinə qarışıqlıq gətirəcəkdilər.

Bəs “Mənə göstərildi” nə deməkdir? Allah bunu ona xüsusi olaraq bildirdi.

Bacı Uayt “Gündəlik”i anlayırdı və o anlayırdı ki, “Gündəlik”in Məsihin Müqəddəs Məkan xidmətini ifadə etdiyini öyrətmək, Göydən qovulmuş mələklərdən gəlmiş bir şeydir və bunun yalnız qarışıqlıq və qaranlıq gətirdiyini bilirdi; həmçinin o, qabaqcılların “Gündəlik”in bütpərəstliyi təmsil etdiyi və “Gündəlik” aradan qaldırıldığı zaman 1335 illik zaman peyğəmbərliyinin başladığı mövqeyini bilirdi. O bunu bilirdi. Bu adamlar nə demək istəsələr də, o fərqi bilirdi.

Ən seçilmişlər aldadılmayacaq, lakin ən seçilmişlərlə birlikdə dayananlardan aldadılacaq olanlar da olacaq. Ən seçilmişlər hikmətli bakirələrdir. Ağılsız bakirələr isə aldadılacaqlar, elə deyilmi?

Bu dövrdə müdrik bakirələr kimi, çox seçilmişləri belə aldatmaq vəsvəsəsi mövcud olduğu zaman, müdrik bakirələr Müqəddəs Ruhun tökülüşünü qəbul edərkən, ağılsız bakirələr nəyi qəbul edirlər? 2 Saloniklilərdə bəhs olunan güclü aldanışı. Biz buna da Gündəliklə əlaqədar olaraq toxunacağıq.

—“öz təcrübələrinə ruhani[spiritist] bir zahiri görkəmə malik duyğuları toxuyur və xalqımızı, mümkün olsaydı, seçilmişlərin özlərini belə aldadacaq gözəl duyğulara tərəf çəkirdilər.”

Spiritualizmin ən əsas mahiyyəti nədir?

Padşah Şaulun hekayəsinə gəldikdə, Şamuel nə dedi? “Üsyankarlıq cadugərlik kimidir.” Üsyankarlıq cadugərlikdir.

Şaul axırda hara gedib çıxır?

DİNLƏYİCİLƏRDƏN: Endor cadugəri ilə.

Endor cadugəri ilə.

Kral Şaulun onu Endor cadugərinin yanına aparan bu hadisələr silsiləsini doğurmasına səbəb olan nə idi? O, öz sözünü Allahın Kəlamından üstün tutdu. Ona nə etməli olduğu bildirilmişdi, lakin o, irəli gedib öz istədiyini etdi.

Spiritizmin ən təməl mahiyyəti öz sözünü Allahın Kəlamından üstün tutmaqdır. Hər şey məhz burada başlayır. Bu, cadugərlikdir.

Cadugərlik, Şeytanın səni öz təsiri altına necə gətirdiyini müəyyənləşdirməkdir. Onun səni necə ovsunladığı — bu, sehrli aldanışla əlaqədar sehrli bir termindir.

Ovsunlandığınız zaman ilk ovsunlanan kim olur? Ovsunçu. Hər şey mənim öz sözümü Allahın Kəlamından üstün tutduğum zaman başlayır. Bu, cadugərlikdir, bu, üsyandır və ovsunlanmış olan da mənəm. Daniells və Prescottun başına gələn də məhz bu oldu.

Bunlar baş verərkən Daniells və Prescott hansı fikirləri yeritməyə çalışırdılar? “Daily” barədə yanlış bir baxışı.

Bəs Gündəlik barədə həqiqi baxış nədir? Bu odur ki, o, bütpərəstlikdir və bütpərəstlik özünü ucaldma dinidir. Bu elə bir dindir ki, Göyün həyətlərində, Şeytanın, Şeytanın, öz sözünü Allahın Kəlamından üstün tutduğu və bəşəriyyətin tarixinə qanunsuzluğun sirrini daxil etdiyi zaman başlanmışdır.

təqsirsizliyin sirri Şeytanın bizi ovsuna gətirməkdə gördüyü işdir. Bu, Şeytanın bizi öz sözümüzü və ya onun sözünü Allahın Kəlamından üstün tutmağa sövq etməkdə gördüyü işdir.

Fikrimi izləyirsinizmi?

“Təqsir” sözünü axtarın. O, Strongun Konkordansında “təqsir”i müəyyən edəcək. Və siz bunu kök sözədək endirdikdə, “təqsir”in kök sözü nədir? Alfa, alfa. Bu, Alfa mürtədliyidir.

Daniells və Prescott bu ağılsız görüşü nə vaxt irəli sürürdülər? Alfa mürtədliyi dövründə.

Beləliklə, Bacı Uaytın burada seçilmişlərin özünü belə aldatmaqdan və Yezekel 28-i oxumaqdan nə dediyini gözdən qaçırmayın. O, nələrin baş verdiyini bilirdi. O bilirdi ki, bu “Gündəlik” məsələsi yalnız doktrina baxımından yanlış bir şey deyil, həm də “Gündəlik” barədə yanlış görüşü təbliğ edəcək olanların öz sözlərini Allahın Kəlamından üstün tutmalarını tələb edir və onları elə bir mövqeyə qoyur ki, onlar ovsunlanmış olurlar; buna görə də, öz üsyanları ilə başqalarını da ovsunlamaq üçün Şeytanın əlində bir alətə çevrilirlər.

İnsanlar deyirlər: “Ah, Ellen White, o, Gündəlik barədə mövqe tutmur.”

Bu, spiritizmdir. O, öz sözünü Allahın Kəlamından üstün tutmuşdur. O, Allah tərəfindən ilhamlandırıldığına inanır.

Bu gün pisliyin qəribə məhsulları Adventizmin hər tərəfində boy atmaqdadır.

Ellen White 2520 barədə Pionerlərin anlayışına öz təsdiqini verir.

Ellen White Daniel kitabındakı “Gündəlik”in bütpərəstliyi təmsil etdiyi barədə pionerlərin anlayışını təsdiq edir.