After we review the history from 1863 until the time of the end in 1989, in the context of the four abominations of Ezekiel chapter eight, representing the four generations of Adventism, we will turn our attention to the increase of knowledge that was unsealed in 1989. That increase of knowledge was concerning the last six verses of Daniel chapter eleven. In 1989, our little Sabbath study group discovered the reform lines of Bible prophecy, which Future for America often refers to, and which establish the sequence of events in every reform line, which in turn allows a student of prophecy to exercise the application of the latter rain methodology of “line upon line.”
Human marepaso nato ang kasaysayan gikan sa 1863 hangtod sa panahon sa katapusan niadtong 1989, sulod sa konteksto sa upat ka mga dulumtanan sa Ezekiel kapitulo otso, nga nagrepresentar sa upat ka mga kaliwatan sa Adventismo, ibalhin nato ang atong pagtagad ngadto sa pagdugang sa kahibalo nga giablihan niadtong 1989. Kana nga pagdugang sa kahibalo mahitungod sa katapusang unom ka mga bersikulo sa Daniel kapitulo onse. Niadtong 1989, ang among gamayng grupo sa pagtuon sa Igpapahulay nakadiskobre sa mga linya sa reporma sa tagna sa Biblia, nga sagad hisgutan sa Future for America, ug nga nagatukod sa han-ay sa mga hitabo sa matag linya sa reporma, nga sa baylo nagatugot sa usa ka estudyante sa tagna sa paggamit sa aplikasyon sa metodolohiya sa ulahing ulan nga “linya ibabaw sa linya.”
Within a few years (1992), I had written a paper covering the last six verses of Daniel eleven. The paper was written for my own satisfaction, for I had no ability or intention of publicly circulating the study. By 1994, the paper had made its way to an Adventist self-supporting ministry, and by 1995, a series of eleven articles covering the last six verses of Daniel eleven, was published in a monthly magazine produced by that ministry. There are only a few specific references to Daniel eleven in the writings of the Spirit of Prophecy, and the most important of them all became a central argument to the validity of the application I set forth concerning those verses.
Sulod sa pipila ka tuig (1992), nakasulat ako ug usa ka sinulat nga naglangkob sa kataposang unom ka bersikulo sa Daniel onse. Ang maong sinulat gisulat alang sa akong kaugalingong katagbawan, kay wala akoy abilidad o tuyo sa pagpakalat sa pagtuon sa publiko. Pag-abot sa 1994, ang sinulat nakaabot sa usa ka Adventistang kaugalingong-nagasuporta nga ministeryo, ug pag-abot sa 1995, usa ka sunod-sunod nga napulog-usa ka mga artikulo nga naglangkob sa kataposang unom ka bersikulo sa Daniel onse gipatik sa usa ka binulan nga magasin nga gimantala sa maong ministeryo. Aduna lamang pipila ka piho nga mga reperensiya sa Daniel onse diha sa mga sinulat sa Espiritu sa Tagna, ug ang labing mahinungdanon kanila tanan nahimong sentral nga pamatuod sa pagkabalido sa aplikasyon nga akong gipahayag mahitungod nianang mga bersikulo.
“We have no time to lose. Troublous times are before us. The world is stirred with the spirit of war. Soon the scenes of trouble spoken of in the prophecies will take place. The prophecy in the eleventh of Daniel has nearly reached its complete fulfillment. Much of the history that has taken place in fulfillment of this prophecy will be repeated. In the thirtieth verse a power is spoken of that ‘shall be grieved, [Daniel 11:30–36 quoted.]
“Wala na kitay panahon nga ikausik. Ang malisod nga mga panahon ania na sa atong atubangan. Ang kalibotan nagubot tungod sa espiritu sa gubat. Sa dili madugay mahitabo ang mga talan-awon sa kasamok nga gisulti sa mga tagna. Ang tagna diha sa ikanapulog-usa sa Daniel hapit na moabut sa hingpit nga katumanan niini. Daghan sa kasaysayan nga nahitabo sa katumanan niini nga tagna pagausbon. Sa ikatatlumpong bersikulo gihisgotan ang usa ka gahum nga ‘masubo, [Daniel 11:30–36 quoted.]”
“Scenes similar to those described in these words will take place.” Manuscript Releases, number 13, 394.
“Ang mga talan-awon nga susama niadtong gihulagway niining mga pulonga mahitabo.” Manuscript Releases, numero 13, 394.
Sister White is clear that 1798, is the “time of the end.”
Si Sister White tin-aw sa pagpahayag nga ang 1798 mao ang “panahon sa katapusan.”
“But at the time of the end, says the prophet, “Many shall run to and fro, and knowledge shall be increased.’ Daniel 12:4. . . . Since 1798 the book of Daniel has been unsealed, knowledge of the prophecies has increased, and many have proclaimed the solemn message of the judgment near.” The Great Controversy, 356.
“Apan sa panahon sa katapusan, nagaingon ang propeta, ‘Daghan ang maglibutlibot, ug ang kahibalo modaghan.’ Daniel 12:4.... Sukad sa 1798 ang basahon ni Daniel naablihan na, ang kahibalo bahin sa mga tagna midaghan, ug daghan ang nagmantala sa maligdong nga mensahe sa paghukom nga haduol na.” The Great Controversy, 356.
Verse forty of Daniel eleven begins with, “And at the time of the end.”
Ang bersikulo kap-atan sa Daniel onse nagsugod sa, “Ug sa panahon sa katapusan.”
And at the time of the end shall the king of the south push at him: and the king of the north shall come against him like a whirlwind, with chariots, and with horsemen, and with many ships; and he shall enter into the countries, and shall overflow and pass over. Daniel 11:40.
Ug sa panahon sa katapusan ang hari sa habagatan magdasmag kaniya; ug ang hari sa amihanan moanhi batok kaniya sama sa alimpulos, uban ang mga karo, ug uban ang mga magkakabayo, ug uban ang daghang mga sakayan; ug siya mosulod sa mga nasod, ug moawas ug molatas. Daniel 11:40.
It is evident, even without the direct endorsement of the Spirit of prophecy, that verse forty marks the beginning of a sequence of events that began in 1798. Those events lead to the close of human probation, for the first verse of chapter twelve of Daniel, says, “And at that time shall Michael stand up,” and Sister White is clear that when Michael stands up human probation closes.
Tin-aw na, bisan walay tuwirang pag-uyon sa Espiritu sa Tagna, nga ang bersikulo kap-atan nagtimaan sa sinugdanan sa usa ka sunod-sunod nga mga hitabo nga nagsugod niadtong 1798. Kining mga hitabo modala ngadto sa pagtapos sa panulay sa tawo, kay ang unang bersikulo sa ikanapulog-duha nga kapitulo sa Daniel nagaingon, “And at that time shall Michael stand up,” ug si Sister White tin-aw sa pag-ingon nga sa dihang motindog si Michael, ang panulay sa tawo matapos.
“‘At that time shall Michael stand up, the great Prince which standeth for the children of thy people: and there shall be a time of trouble, such as never was since there was a nation even to that same time: and at that time thy people shall be delivered, everyone that shall be found written in the book.’ Daniel 12:1.
“‘Niadtong panahona motindog si Miguel, ang dakong Prinsipe nga nagatindog alang sa mga anak sa imong katawhan: ug moabut ang panahon sa kasamok, nga sukad pa sa pagkahimo sa usa ka nasod hangtod nianang maong panahona wala pa gayud mahitabo ang sama niini: ug niadtong panahona maluwas ang imong katawhan, ang matag usa nga hikaplagan nga nahisulat diha sa basahon.’ Daniel 12:1.
“When the third angel’s message closes, mercy no longer pleads for the guilty inhabitants of the earth. The people of God have accomplished their work. They have received ‘the latter rain,’ ‘the refreshing from the presence of the Lord,’ and they are prepared for the trying hour before them. Angels are hastening to and fro in heaven. An angel returning from the earth announces that his work is done; the final test has been brought upon the world, and all who have proved themselves loyal to the divine precepts have received ‘the seal of the living God.’ Then Jesus ceases His intercession in the sanctuary above. He lifts His hands and with a loud voice says, ‘It is done;’ and all the angelic host lay off their crowns as He makes the solemn announcement: ‘He that is unjust, let him be unjust still: and he which is filthy, let him be filthy still: and he that is righteous, let him be righteous still: and he that is holy, let him be holy still.’ Revelation 22:11. Every case has been decided for life or death.” The Great Controversy, 613.
“Sa diha nga ang mensahe sa ikatulong manulonda matapos na, ang kaluoy dili na magpakiluoy alang sa mga sad-an nga pumoluyo sa yuta. Ang katawohan sa Dios nakatuman na sa ilang buluhaton. Ilang nadawat ang ‘ulahing ulan,’ ‘ang kahupayan gikan sa presensya sa Ginoo,’ ug sila andam na alang sa masulayon nga takna nga anaa sa ilang atubangan. Ang mga manulonda nagadali ngadto-nganhi sa langit. Usa ka manulonda nga mobalik gikan sa yuta nagpahibalo nga ang iyang buluhaton nahuman na; ang kataposang pagsulay gidala na ibabaw sa kalibutan, ug ang tanan nga nagpakita sa ilang kaugalingon nga matinumanon sa mga balaang lagda nakadawat na sa ‘selyo sa buhi nga Dios.’ Unya mihunong si Jesus sa Iyang pagpangamuyo sa santuwaryo sa ibabaw. Iyahang gibayaw ang Iyang mga kamot ug sa kusog nga tingog miingon, ‘Nahuman na;’ ug ang tanang panon sa mga manulonda nanghubo sa ilang mga purongpurong sa diha nga Iya gihimo ang mahinungdanong pagpahibalo: ‘Ang dili matarung, pabay-a siya nga magpadayon sa pagkadili matarung sa gihapon: ug ang mahugaw, pabay-a siya nga magpadayon sa pagkahugaw sa gihapon: ug ang matarung, pabay-a siya nga magpadayon sa pagkamatarung sa gihapon: ug ang balaan, pabay-a siya nga magpadayon sa pagkabalaan sa gihapon.’ Pinadayag 22:11. Ang matag kahimtang nahukman na alang sa kinabuhi o alang sa kamatayon.” The Great Controversy, 613.
Verse forty of Daniel eleven, begins in 1798, and in verse forty-five, when the king of the north (the papacy), comes to his end with none to help, human probation closes, for the next verse states, “And at that time,” thus identifying the “time” represented in the previous verse, which is verse forty-five of Daniel eleven. The king of the north (the papacy), comes to its end at the close of human probation.
Ang bersikulo kwarenta sa Daniel onse nagsugod sa 1798, ug sa bersikulo kuwarenta’y singko, sa dihang ang hari sa amihanan (ang kapapahan) moabot sa iyang katapusan nga walay bisan kinsa nga motabang kaniya, ang tawhanong panahon sa pagsulay matapos na; kay ang sunod nga bersikulo nagaingon, “Ug niadtong panahona,” sa ingon nagaila sa “panahon” nga girepresentahan sa miaging bersikulo, nga mao ang bersikulo kuwarenta’y singko sa Daniel onse. Ang hari sa amihanan (ang kapapahan) moabot sa iyang katapusan sa pagtapos sa tawhanong panahon sa pagsulay.
Therefore, the history of the last six verses of Daniel eleven, identify a sequence of events that begins in 1798 and ends at the close of human probation. When Sister White was alive, 1798, was obviously in her past history. When she stated that “the prophecy in the eleventh chapter of Daniel has nearly reached its complete fulfillment,” she can only be referencing history that occurs after 1798, and before Michael stands up. She then specifically states that “much of the history that has taken place in fulfillment of this prophecy will be repeated,” thus instructing the student of prophecy that the final history of Daniel eleven, that “has nearly reached its complete fulfillment,” has been typified in other portions of histories set forth in Daniel chapter eleven.
Busa, ang kasaysayan sa katapusang unom ka bersikulo sa Daniel onse nag-ila sa usa ka han-ay sa mga hitabo nga nagsugod sa 1798 ug matapos sa pagtapos sa panahon sa pagsulay sa katawhan. Sa dihang buhi pa si Sister White, ang 1798, sa dayag, kabahin na sa iyang nangaging kasaysayan. Sa dihang iyang giingon nga “the prophecy in the eleventh chapter of Daniel has nearly reached its complete fulfillment,” mahimo lamang nga siya naghisgot sa kasaysayan nga nahitabo human sa 1798, ug sa dili pa motindog si Michael. Dayon iyang espesipikong giingon nga “much of the history that has taken place in fulfillment of this prophecy will be repeated,” sa ingon nagtudlo sa estudyante sa tagna nga ang katapusang kasaysayan sa Daniel onse, nga “has nearly reached its complete fulfillment,” gitipohan na sa ubang mga bahin sa mga kasaysayan nga gipadayag sa Daniel kapitulo onse.
Once she emphasizes that most important prophetic key, she then quotes verses thirty through thirty-six, and states, “Scenes similar to those described in these words will take place.” Inspiration provided a key for those students of prophecy who wished to understand the final fulfillment of Daniel eleven. The key was that the history of the final six verses of Daniel eleven, were a parallel to the history represented in verses thirty to thirty-six. There is an abundant amount of light that is derived from this revelation, but what needs to be considered here is that in verse thirty-one of Daniel eleven, “the daily,” is taken away.
Sa diha nga iyang gipasiugda kanang labing mahinungdanong yawi sa tagna, iyang dayon gikutlo ang mga bersikulo traynta hangtod traynta-sais, ug miingon, “Ang mga talan-awon nga susama niadtong gihulagway niini nga mga pulong mahitabo.” Ang Inspirasyon mihatag ug usa ka yawi alang niadtong mga estudyante sa tagna nga nangandoy sa pagsabot sa kataposang katumanan sa Daniel onse. Ang maong yawi mao nga ang kasaysayan sa kataposang unom ka mga bersikulo sa Daniel onse, usa ka kaangay sa kasaysayan nga girepresentahan sa mga bersikulo traynta hangtod traynta-sais. Adunay daghang kahayag nga makuha gikan niini nga pagpadayag, apan ang angay hisgutan dinhi mao nga sa bersikulo traynta-uno sa Daniel onse, “ang adlaw-adlaw,” pagakuhaon.
To correctly understand the history which illustrates the sequence of events that lead to the close of human probation, a student of prophecy must have the correct understanding of “the daily.” If verse thirty-one is identifying Christ’s sanctuary ministry being taken away, or if it is identifying the taking away of paganism, it is absolutely essential to understand, if you wish to correctly understand the parallel history that Sister White spoke of when she wrote, “Scenes similar to those described in these words will take place.”
Aron sa husto nga pagsabot sa kasaysayan nga naghulagway sa sunod-sunod nga mga hitabo nga modala ngadto sa pagsira sa panahon sa pagsulay sa tawo, ang usa ka estudyante sa tagna kinahanglan adunay husto nga pagsabot sa “ang adlaw-adlaw.” Kon ang bersikulo traynta ug usa nagtimaan sa pagkuha sa ministeryo ni Cristo sa santuwaryo, o kon kini nagtimaan sa pagwagtang sa paganismo, kini hingpit gayod nga mahinungdanon nga masabtan, kon buot mong masabtan sa hustong paagi ang kaparihong kasaysayan nga gihisgutan ni Sister White sa dihang siya misulat, “Mga talan-awon nga susama niadtong gihulagway niining mga pulonga mahitabo.”
Of course, Laodicean Adventism did not recognize the fulfillment of verse forty of Daniel eleven, as identifying the collapse of the Soviet Union in 1989, but the verse does identify those very events. For those who wished to correctly understand the prophetic increase of knowledge that arrived with the fulfillment of verse forty in 1989, the correct understanding of “the daily,” then became present truth. In the early part of the twentieth century, the correct understanding was important, for it was an essential part of the foundational truths that the Lord used William Miller to establish.
Siyempre, wala mailhi sa Laodiceanong Adventismo ang katumanan sa ika-kuwarenta nga bersikulo sa Daniel onse nga nagtimaan sa pagkapukan sa Unyong Sobyet niadtong 1989, apan ang maong bersikulo nagaila gayod niadtong mismong mga hitabo. Alang sa mga nangandoy sa husto nga pagsabot sa mapanagnonong pagdugang sa kahibalo nga miabot uban sa katumanan sa ika-kuwarenta nga bersikulo niadtong 1989, ang husto nga pagsabot sa “ang adlaw-adlaw” nahimong kamatuoran alang niining panahona. Sa sinugdan nga bahin sa ikakaluhaan nga siglo, ang husto nga pagsabot mahinungdanon, kay usa kini ka mahinungdanong bahin sa mga patukoranan nga kamatuoran nga gigamit sa Ginoo pinaagi kang William Miller aron mapalig-on.
But during the first decade and a half of the twentieth century the satanic Protestant view which claims that “the daily,” represents Christ’s sanctuary work was a minority position, and it was not worth allowing a controversy over the truth that “the daily,” is a symbol of paganism to even begin. This is why you will hear from the Laodicean historical revisionists, that the subject of “the daily,” is “not to be made into a test question,” or “that the subject of ‘the daily’ is not to be agitated.” What the revisionists always leave out when they lead the unlearned in this particular discussion, is the qualification which inspiration always placed upon the subject. The following passage is directed towards Elder Haskell.
Apan sa unang napulog-lima ka tuig sa ika-kawhaan nga siglo, ang satanikong Protestante nga panglantaw nga nagaangkon nga ang “ang adlaw-adlaw” nagrepresentar sa ministeryo ni Cristo sa santuwaryo maoy panglantaw sa minorya, ug dili takos tugotan nga bisan magsugod pa ang usa ka kontrobersiya bahin sa kamatuoran nga ang “ang adlaw-adlaw” maoy usa ka simbolo sa paganismo. Mao kini ang hinungdan nga madungog ninyo gikan sa mga historikal nga rebisyonista sa Laodicea nga ang hilisgutan sa “ang adlaw-adlaw” “dili himuong usa ka pangutana sa pagsulay,” o nga “ang hilisgutan sa ‘ang adlaw-adlaw’ dili angay pakutawon.” Ang kanunayng biyaan sa mga rebisyonista sa dihang ilang ginamandoan ang mga walay kahibalo niining maong panaghisgot, mao ang kondisyon nga ang inspirasyon sa kanunay nagabutang ibabaw sa maong hilisgutan. Ang mosunod nga pahayag gitumong ngadto kang Elder Haskell.
Elder Haskell was leading the defense of the correct understanding of “the daily,” against the attacks of Prescott and Daniells in the first and second decade of the twentieth century. Pay close attention, for Sister White never identifies that Haskell’s understanding of “the daily,” was incorrect, she simply instructs him to not allow the agitation to continue, for the Lord did not want to provide an ongoing platform for the enemies of truth (Prescott and Daniells), to continue to push their false teaching. In the passage Haskell is rebuked for “the chart”, and the chart that is referred to is the 1843 chart. Haskell had reproduced the 1843 chart for a witness in that controversy. But he didn’t just reproduce it, he included upon the bottom of the chart the passage from Sister White, where she says “the 1843 chart was directed by the hand of the Lord and should not be altered.” As you read the passage, count the times she says, “at this time.”
Si Elder Haskell mao ang nangulo sa pagpanalipod sa husto nga pagsabot sa “the daily,” batok sa mga pag-atake ni Prescott ug Daniells sa una ug ikaduhang dekada sa ikakaluhaan nga siglo. Pagmatngon pag-ayo, kay si Sister White wala gayud magpaila nga ang pagsabot ni Haskell sa “the daily,” sayop; hinoon, iyang gitudloan siya nga dili tugotan nga magpadayon ang pagpukaw sa kagubot, kay ang Ginoo wala magtinguha sa paghatag ug nagapadayon nga plataporma alang sa mga kaaway sa kamatuoran (Prescott ug Daniells), aron magpadayon sa pagduso sa ilang bakak nga pagtolon-an. Sa maong pahayag si Haskell gibadlong tungod sa “the chart”, ug ang chart nga gipasabot mao ang 1843 chart. Gipadaghan pag-usab ni Haskell ang 1843 chart ingon nga saksi diha sa maong kontrobersiya. Apan wala lamang niya kini pag-usba sa pagpatik; iyang giapil sa ubos sa chart ang pahayag gikan kang Sister White, diin siya nagaingon nga “the 1843 chart was directed by the hand of the Lord and should not be altered.” Samtang imong basahon ang pahayag, ihap ang mga higayon nga siya nagaingon, “at this time.”
“‘I am instructed to say to you, Let there be no questions agitated at this time in the Review that will tend to unsettle minds. . . . We have no time now to enter into unnecessary controversy, but we should earnestly consider the need of seeking the Lord for true conversion of heart and life. There should be determined efforts made to secure sanctification of soul and mind.’
“‘Gipahimangno ako sa pag-ingon kaninyo, Ayaw tugoti nga adunay mga pangutana nga pagapalihokon niining panahona diha sa Review nga makapahimulos sa mga hunahuna.... Wala na kita karon og panahon sa pagsulod sa dili kinahanglan nga panaglalis, kondili kinahanglan nga sa tinuod ug mainiton nga pagatagdon nato ang panginahanglan sa pagpangita sa Ginoo alang sa matuod nga pagkakabig sa kasingkasing ug sa kinabuhi. Kinahanglan nga adunay malig-on nga mga paningkamot nga pagabuhaton aron makab-ot ang pagkabalaan sa kalag ug sa hunahuna.’”
“I have had cautions given me in regard to the necessity of our keeping a united front. This is a matter of importance to us at this time. As individuals we need to act with the greatest caution.
“Gihatagan ako ug mga pasidaan mahitungod sa panginahanglan nga kita magpabiling nagkahiusa sa atong pag-atubang. Kini usa ka butang nga adunay dakong kamahinungdanon alang kanato niining panahona. Ingon nga tagsatagsa, kinahanglan kita molihok uban sa labing dakong pagbantay.
“I wrote to Elder Prescott, telling him that he must be exceedingly careful not to introduce subjects in the Review that would seem to point out flaws in our past experience. I told him that this matter on which he believes a mistake has been made is not a vital question, and that, should it be given prominence now, our enemies would take advantage of it, and make a mountain out of a molehill.
“Misulat ako kang Elder Prescott, nga ginasugiran siya nga kinahanglan gid siya nga maghalong sing tuman agud indi magpasulod sing mga hilisgutan sa Review nga daw nagatudlo sing mga kasaypanan sa aton nagligad nga eksperyensya. Ginsugiran ko siya nga ini nga butang nga sa iya pagtuo may nahimo nga sayop indi isa ka importante gid nga pamangkot, kag nga kon hatagan ini sing pagkapin nga pagpatukmod subong, ang aton mga kaaway magapahimulos sini kag himuon ang isa ka bukid halin sa isa ka anay.”
“To you also I say that this subject [THE IDENTITY OF THE “DAILY” OF DANIEL 8.] should not be agitated at this time. No, my brother, I feel that at this crisis in our experience that chart which you have had republished should not be circulated. You have made a mistake in this matter. Satan is determinedly at work to bring about issues that will create confusion. There are those who would be delighted to see our ministers at an issue on this question, and they would make much of it.
“Kanimo usab ako moingon nga kining hilisgotan [ANG PAG-ILA SA “KANUNAY” SA DANIEL 8.] dili angayng pagahisgotan sa karong panahona. Dili, akong igsoon, akong gibati nga niining maong panahon sa atong kasinatian, kadtong tsart nga imong gipaimprenta pag-usab dili angayng ipakaylap. Nakasayop ka niining butanga. Si Satanas nagalihok sa mapinadayong katuyoan sa pagpahinabo ug mga isyu nga magamugna ug kalibog. Anaay mga tawo nga malipay kaayo nga makita ang atong mga ministro nga magkasumpaki niining pangutan-a, ug himoon nila kini nga dakong butang.”
“I have been instructed that regarding what might be said on either side of this question, silence at this time is eloquence. Satan is watching for an opportunity to create division among our leading ministers. It was a mistake to publish the chart until you could all get together and come to an agreement concerning the matter. You have not acted wisely in bringing to the front a subject that must create discussion and the bringing out of various opinions, for every item will be strained and made to mean something that will only mean injury to the cause. We have all we can do to handle the false statements of those who have given evidence of their willingness to bear false witness.” Manuscript Releases, volume 9, 106, 107.
“Gitugon ako nga mahitungod sa bisan unsa nga ikasulti sa bisan hain nga bahin niini nga pangutana, ang paghilom niining panahona mao ang pagkamaabtik sa pagpamulong. Si Satanas nagbantay alang sa usa ka higayon sa pagpatungha ug pagkabahinbahin taliwala sa atong mga nag-unang mga ministro. Sayop ang pagmantala sa tsart hangtod nga kamong tanan makatigom ug makab-ot ang usa ka panagkasabot mahitungod sa maong butang. Wala kamo molihok nga maalamon sa pagpasiugda sa atubangan sa usa ka hilisgutan nga kinahanglan magpatungha ug panaghisgot ug sa pagpahayag sa nagkalainlaing mga opinyon, kay ang matag punto pagapugson ug pagahubaron nga adunay gipasabot nga usa lamang ka kadaot sa buluhaton. Anaa na kitay tanang mahimo aron atubangon ang bakak nga mga pamahayag niadtong nagpakita ug ebidensiya sa ilang pagkaandam sa pagdala ug bakak nga pagpamatuod.” Manuscript Releases, bolyum 9, 106, 107.
In the previous article we identified that Ellen White said those that gave the judgment hour cry had the correct view of “the daily,” and that Prescott and Daniells’ view that “the daily,” represented Christ’s sanctuary ministry came from Satan. She rebuked Haskell for allowing the controversy to continue, but not for his position upon the truth of what “the daily,” represents. At that time the majority still believed the pioneer understanding of “the daily,” and more importantly, the verse in Daniel eleven, that was to be unsealed at “the time of the end” in 1989, was still decades in the future. At that time (1989), the importance of the correct view of “the daily,” would be necessary. The revisionists always leave the qualifications of Ellen White that were limited to that particular period out of their dishes of fables. Count the qualification of time in the following passage.
Sa miaging artikulo among giila nga si Ellen White miingon nga kadtong nagpahibalo sa singgit sa takna sa paghukom adunay husto nga pagsabot sa “the daily,” ug nga ang panglantaw nila Prescott ug Daniells nga ang “the daily,” nagrepresentar sa ministeryo ni Cristo sa santuwaryo nagagikan kang Satanas. Iyang gibadlong si Haskell tungod sa pagtugot nga magpadayon ang kontrobersiya, apan dili tungod sa iyang baruganan mahitungod sa kamatuoran kon unsa ang girepresentar sa “the daily,”. Nianang panahona ang kadaghanan nagtuo pa gihapon sa pagsabot sa mga pionero bahin sa “the daily,” ug labi pang importante, ang bersikulo sa Daniel onse nga kinahanglan unta mabuksan sa “the time of the end” niadtong 1989, mga dekada pa sa umaabot. Nianang panahona (1989), ang importansiya sa husto nga panglantaw sa “the daily,” mahimong gikinahanglan. Ang mga rebisyunista kanunayng biyaan ang mga kwalipikasyon ni Ellen White nga gilimitahan sa maong piho nga yugto sa panahon gikan sa ilang mga pinggan sa mga sugilanong binuhat-binuhat. Isipa ang kwalipikasyon sa panahon sa mosunod nga pahayag.
“I have words to speak to Brethren Butler, Loughborough, Haskell, Smith, Gilbert, Daniells, Prescott, and all who have been active in urging their views in regard to the meaning of ‘the daily’ of Daniel 8. This is not to be made a test question, and the agitation that has resulted from its being treated as such has been very unfortunate. Confusion has resulted, and the minds of some of our brethren have been diverted from the thoughtful consideration that should have been given to the work that the Lord has directed should be done at this time in our cities. This has been pleasing to the great enemy of our work.
“Aduna akoy mga pulong nga isulti ngadto kang mga Kaigsoonan nga sila Butler, Loughborough, Haskell, Smith, Gilbert, Daniells, Prescott, ug ngadto sa tanan nga nahimong aktibo sa pagpugos sa ilang mga panglantaw mahitungod sa kahulogan sa ‘ang adlaw-adlaw’ sa Daniel 8. Kini dili angay himuong usa ka pangutana sa pagsulay, ug ang kasamok nga mitungha tungod sa pagtratar niini ingon niana hilabihan ka makaluluoy. Miresulta ang kalibog, ug ang mga hunahuna sa pipila sa atong mga kaigsoonan napalingiw gikan sa mabinantayon nga pagpamalandong nga unta gihatag ngadto sa buluhaton nga gimando sa Ginoo nga pagabuhaton niining panahona sa atong mga siyudad. Kini nakapahimuot sa dakong kaaway sa atong buluhaton.”
“The light given me is that nothing should be done to increase the agitation upon this question. Let it not be brought into our discourses and dwelt upon as a matter of great importance. We have a great work before us, and we have not an hour to lose from the essential work to be done. Let us confine our public efforts to the presentation of the important lines of truth on which we have clear light.
“Ang kahayag nga gihatag kanako mao nga walay bisan unsa nga angay buhaton aron dugangan ang pagkasamok mahitungod niini nga pangutana. Ayaw kini ipasulod sa atong mga pakigpulong ug hisgoti pag-ayo ingon nga usa ka butang nga may dakong kahinungdanon. Aduna kitay dakong buluhaton sa atong atubangan, ug wala kitay usa ka oras nga ikawang gikan sa mahinungdanong buluhaton nga angay pagabuhaton. Ipataliwala nato ang atong publikong mga paningkamot sa pagpresentar sa mahinungdanong mga linya sa kamatuoran diin aduna kitay tin-aw nga kahayag.
“I would bring to your attention the last prayer of Christ, as recorded in John 17. There are many subjects upon which we can speak,—sacred, testing truths, beautiful in their simplicity. On these you may dwell with intense earnestness. But let not ‘the daily,’ or any other subject that will arouse controversy among brethren, be brought in at this time; for this will delay and hinder the work that the Lord would have the minds of our brethren centered upon just now. Let us not agitate questions that will reveal a marked difference of opinion, but rather let us bring from the Word the sacred truths regarding the binding claims of the law of God.
“Gusto ko nga inyong hatagan ug pagtagad ang katapusang pag-ampo ni Cristo, sumala sa pagkarekord diha sa Juan 17. Adunay daghang mga hilisgutan nga atong ikasulti,—sagrado, makasulay nga mga kamatuoran, matahum sa ilang kayano. Niini mahimo kamong magapabilin uban ang mainiton kaayo nga kaseryoso. Apan ayaw tugoti nga ang ‘the daily,’ o bisan unsang laing hilisgutan nga mopukaw ug panaglalis taliwala sa mga igsoon, ipasulod niining panahona; kay kini maglangan ug makababag sa buluhaton nga buot sa Ginoo nga pagapasantopon sa mga hunahuna sa atong mga igsoon karon. Dili kita magpakusog sa mga pangutana nga magapadayag ug dayag nga kalainan sa opinyon, kondili hinoon atong dad-on gikan sa Pulong ang sagradong mga kamatuoran mahitungod sa nagabugkos nga mga pag-angkon sa balaod sa Dios.
“Our ministers should seek to make the most favorable presentation of the truth. So far as possible, let all speak the same things. Let the discourses be simple, and treating upon vital subjects that can be easily understood. When all our ministers see the necessity of humbling themselves, then the Lord can work with them. We need now to be reconverted, that angels of God may co-operate with us, making a sacred impression upon the minds of those for whom we labor.
“Angay paningkamotan sa atong mga ministro ang paghatag sa labing paborableng pagpaila sa kamatuoran. Kutob sa mahimo, ipasulti sa tanan ang mao rang mga butang. Ang mga wali kinahanglan yano, ug maghisgot bahin sa mahinungdanong mga hilisgutan nga sayon sabton. Sa dihang makita sa tanan natong mga ministro ang panginahanglan sa pagpaubos sa ilang kaugalingon, nan ang Ginoo makahimo sa pagtrabaho uban kanila. Gikinahanglan nato karon ang pagpakabig pag-usab, aron ang mga manulonda sa Dios makigtinabangay uban kanato, nga maghimo ug balaang impresyon sa mga hunahuna niadtong mga alang kang kinsa kita nagabuhat.
“We must blend together in the bonds of Christlike unity; then our labors will not be in vain. Draw in even cords, and let no contentions be brought in. Reveal the unifying power of truth, and this will make a powerful impression on human minds. In unity there is strength.
“Kinahanglan maghiusa kita diha sa mga bugkos sa panaghiusa nga sama kang Cristo; unya ang atong mga paghago dili mahimong kawang. Pagdrowing sa pisi nga managsama ug hinayong pagkatakus, ug ayaw tugoti nga adunay mga panaglalis nga ipasulod. Ipadayag ang gahum sa kamatuoran nga naghiusa, ug kini magahimo ug gamhanang impresyon sa mga hunahuna sa mga tawo. Diha sa panaghiusa anaa ang kusog.
“This is not a time to make prominent unimportant points of difference. If some who have not a strong living connection with the Master, reveal to the world their weakness of Christian experience, the enemies of the truth who are watching us closely will make the most of it, and our work will be hindered. Let all cultivate meekness, and learn lessons from Him who is meek and lowly in heart.
“Kini dili panahon sa pagpasundayag sa dili hinungdanong mga punto sa kalainan. Kon ang uban nga walay lig-on ug buhing pagdugtong sa Agalon mopadayag ngadto sa kalibutan sa ilang kahuyang sa Kristohanong kasinatian, ang mga kaaway sa kamatuoran nga nagmatngon kanato pag-ayo mopahimulos pag-ayo niini, ug ang atong buluhaton mapugngan. Hinaut nga ang tanan maningkamot sa pag-ugmad sa kaaghop, ug magtuon sa mga leksiyon gikan Kaniya nga maaghop ug mapaubsanon sa kasingkasing.
“The subject of ‘the daily’ should not call forth such movements as have been made. As a result of the way this subject has been handled by men on both sides of the question, controversy has arisen and confusion has resulted.
“Ang hilisgotan sa ‘ang adlaw-adlaw’ dili angay nga makapukaw sa ingon nga mga kalihokan sama sa nahimo na. Ingon nga sangputanan sa paagi sa pagdumala niining hilisgotana sa mga tawo sa duha ka bahin sa maong pangutana, mitungha ang panaglalis ug miresulta ang kalibog.
“The action of Brother Larry Smith in publishing a tract containing condemnation of his brethren and of their belief, was not endorsed by God. And to Elder Prescott I will say, The Lord has not placed upon you a burden regarding this matter.
“Ang lihok ni Igsoon Larry Smith sa pagmantala ug usa ka tract nga naglangkob sa paghukom batok sa iyang mga igsoon ug sa ilang tinoohan, wala uyoni sa Dios. Ug kang Elder Prescott akong isulti, Ang Ginoo wala magbutang kanimo ug usa ka palas-anon bahin niining butanga.
“I was pained to hear that Elder Daniells, knowing that there was a difference of opinion regarding this matter among our leading brethren, should urge this matter to the front, as was done in some places.
“Naguol ako sa pagkadungog nga si Elder Daniells, nga nasayod nga adunay panagkalahi sa opinyon mahitungod niining butanga taliwala sa atong mga nangunang kaigsoonan, magduso unta niining butanga ngadto sa unahan, ingon sa nahimo sa pipila ka mga dapit.
“Others of our brethren have not been guided by wisdom, and have not reasoned clearly from cause to effect regarding the results of their efforts to uphold their views regarding the interpretation of ‘the daily.’ While the present condition of difference of opinion regarding this subject exists, let it not be made prominent. Let all contention cease. At such a time silence is eloquence.
“Ang uban sa atong mga igsoon wala magiyahan sa kaalam, ug wala makatarunganon sa tin-aw gikan sa hinungdan ngadto sa sangpotanan mahitungod sa mga resulta sa ilang mga paningkamot sa pagpasiugda sa ilang mga panglantaw mahitungod sa paghubad sa ‘ang adlaw-adlaw.’ Samtang nagpadayon ang kasamtangang kahimtang sa kalainan sa opinyon mahitungod niining hilisgutan, ayaw kini himoang prominente. Papahawaon ang tanang panaglalis. Sa ingon nga panahon, ang kahilom maoy pagkamaayo sa pagpamulong.”
“The duty of God’s servants at this time is to preach the Word in the cities. Christ came to save souls, and we, as almoners of His grace, need to impart to the inhabitants of the great cities a knowledge of His saving truth.” Pamphlets, number 20, 11, 12.
“Ang katungdanan sa mga sulugoon sa Dios niining panahona mao ang pagwali sa Pulong diha sa mga siyudad. Si Cristo mianhi aron sa pagluwas sa mga kalag, ug kita, ingon nga mga mag-aalagad sa Iyang grasya, kinahanglan magpaambit ngadto sa mga pumoluyo sa dagkong mga siyudad sa kahibalo sa Iyang makaluwas nga kamatuoran.” Mga Pamphlet, numero 20, 11, 12.
Brother Larry Smith, who she was referring to was especially incensed at the situation for it was his father’s book, Daniel and the Revelation, that Prescott and Daniells wanted to rewrite in order to change what he wrote concerning “the daily.” Brother Smith was defending the truth, and also his father. She qualifies the controversy repeatedly with the words, “at this time,” and towards the end she states, “While the present condition of difference of opinion regarding this subject exists, let it not be made prominent.” All the universities of Adventism that teach “the daily,” today, teach the satanic view. It is obviously not the same conditions today as it was at that time.
Si Igsoonong Larry Smith, nga mao ang iyang gipasabot, ilabina nasuko pag-ayo sa maong kahimtang, kay libro kadto sa iyang amahan, Daniel and the Revelation, nga gustong usbon pag-isulat pag-usab nila Prescott ug Daniells aron usbon ang iyang gisulat mahitungod sa “the daily.” Si Igsoonong Smith nanalipod sa kamatuoran, ug usab sa iyang amahan. Gipailalom niya sa pagtakda ang maong panaglalis sa makadaghan pinaagi sa mga pulong nga, “at this time,” ug sa haduol na sa katapusan siya nagaingon, “While the present condition of difference of opinion regarding this subject exists, let it not be made prominent.” Ang tanang unibersidad sa Adventismo nga nagatudlo sa “the daily,” karon, nagatudlo sa satanikong panglantaw. Tin-aw nga dili na pareho ang mga kahimtang karon sa unsa kini niadtong panahona.
The second generation of Adventism began at the rebellion of 1888, and spiritualism was established among the leadership. That condition opened the door for the advancement of greater spiritualistic delusions that were to bring about an environment of alienation and division, as men in responsible positions determined to promote whatever they personally deemed as truth. Men such as Daniells, Prescott and Kellogg became symbols of the history where Ezekiel identified what the seventy elders, “the ancients of the house of Israel” would “do in the dark, every man in the chambers of his imagery? for they say, The Lord seeth us not.”
Ang ikaduhang kaliwatan sa Adventismo nagsugod diha sa pagrebelde sa 1888, ug ang espiritismo natukod taliwala sa pagpangulo. Kadtong kahimtanga maoy nag-abli sa pultahan alang sa pag-uswag sa labi pang dagkong espiritistikong mga limbong nga maoy magdala ug palibot sa pagkahimulag ug pagkabahinbahin, samtang ang mga tawo nga anaa sa mga posisyong may katungdanan mihukom sa pagpasiugda sa bisan unsa nga ilang personal nga giisip nga kamatuoran. Ang mga tawo sama nila Daniells, Prescott ug Kellogg nahimong mga simbolo sa maong kasaysayan diin si Ezekiel nag-ila kon unsa ang “kapitoan ka mga anciano,” “ang mga tigulang sa balay sa Israel” “nagabuhat sa kangitngit, ang tagsatagsa ka tawo sulod sa mga lawak sa iyang mga larawan? kay nagaingon sila, Ang Ginoo dili makakita kanato.”
In that generation the messengers of the message of 1888, both lost their way in the controversies, confusion and spiritualism that engulfed Ezekiel’s seventy elders who had portrayed idols upon the walls of the temple, and the walls of their minds. The health work was removed due to the spiritualism of Kellogg, and yet the revisionists of Laodicean Adventism lead the unlearned to believe that some type of victory came out of the chaos of that generation. There was a parallel history in the time of Judges, where the summation of the history of the Judges fits this period perfectly, for the last verse of Judges states:
Nianang kaliwatan, ang mga mensahero sa mensahe sa 1888, silang duha nanghisalaag diha sa mga kontrobersiya, kalibog, ug espiritismo nga milamoy sa kapitoan ka mga anciano ni Ezekiel, nga naglarawan ug mga diosdios ibabaw sa mga bongbong sa templo, ug sa mga bongbong sa ilang mga hunahuna. Ang buluhatong panglawas gikuha tungod sa espiritismo ni Kellogg, ug bisan pa niana ang mga rebisyonista sa Laodicean nga Adventismo nangulo sa mga walay kahibalo sa pagtuo nga may usa ka matang sa kadaugan nga migula gikan sa kagubot nianang kaliwatan. Adunay usa ka kasaysayang kapariho sa panahon sa mga Maghuhukom, diin ang sumada sa kasaysayan sa mga Maghuhukom haum gayud niining panahona, kay ang katapusang bersikulo sa Mga Maghuhukom nagaingon:
In those days there was no king in Israel: every man did that which was right in his own eyes. Judges 21:25.
Niadtong mga adlawa walay hari sa Israel: ang matag tawo nagbuhat sa iyang nakita nga matarong sa iyang kaugalingong mga mata. Mga Maghuhukom 21:25.
We will show why the history of Judges corresponds to the history of the second generation of Adventism as we proceed with these articles, but it should be noted that when considering the history of Laodicean Adventism, the easily available history has been provided by those who practice historical revisionism. Sister White certainly did not want the subject of “the daily,” agitated during that history, when in reality it was a small minority of men that she had stated were being guided by “angels that were expelled from heaven” to be given a public platform to promote their erroneous ideas. But to suggest that Sister White ever upheld the idea that it was alright to retain error is exactly the opposite of what she believed.
Atong ipakita nganong ang kasaysayan sa Mga Maghuhukom motakdo sa kasaysayan sa ikaduhang kaliwatan sa Adventismo samtang magpadayon kita niini nga mga artikulo, apan kinahanglan hinumdoman nga, sa pagtan-aw sa kasaysayan sa Laodiceanong Adventismo, ang kasaysayan nga sayon makuha gihatag niadtong nagabuhat sa rebisyonismong historikal. Si Sister White sa pagkatinuod wala magtinguha nga ang hilisgutan sa “the daily” pagapukawon niadtong panahona, sa dihang sa tinuod usa lamang kadto ka diyutayng minorya sa mga tawo nga iyang giingon nga gigiyahan sa “angels that were expelled from heaven” nga hatagan ug publikong plataporma aron ipasiugda ang ilang masayopong mga ideya. Apan ang pagsugyot nga si Sister White sukad mihupot sa panghunahuna nga husto lamang ang pagpabilin sa kasaypanan mao gayud ang hingpit nga kabaliktaran sa iyang gitoohan.
“Brethren, as an ambassador of Christ I warn you to beware of these side issues, whose tendency is to divert the mind from the truth. Error is never harmless. It never sanctifies, but always brings confusion and dissension. It is always dangerous. The enemy has great power over minds that are not thoroughly fortified by prayer and established in Bible truth.” Testimonies, volume 5, 292.
“Mga igsoon, ingon nga usa ka embahador ni Cristo, gipasidan-an ko kamo nga magbantay batok niining mga ikaduhang-bahin nga mga isyu, nga ang hilig mao ang pagpahilayo sa hunahuna gikan sa kamatuoran. Ang kasaypanan dili gayud walay kadaot. Kini dili gayud nagabalaan, kondili sa kanunay nagadala ug kalibog ug panagbangi. Kini sa kanunay delikado. Ang kaaway adunay dakong gahom ibabaw sa mga hunahuna nga wala hingpit mapalig-on pinaagi sa pag-ampo ug napahamutang sa kamatuoran sa Biblia.” Testimonies, tomo 5, 292.
We will continue this study in the next article.
Padayonon nato kining pagtuon sa sunod nga artikulo.
“We have no time to lose. Troublous times are before us. The world is stirred with the spirit of war. Soon the scenes of trouble spoken of in the prophecies will take place. The prophecy in the eleventh of Daniel has nearly reached its complete fulfillment. Much of the history that has taken place in fulfillment of this prophecy will be repeated. In the thirtieth verse a power is spoken of that ‘shall be grieved, and return, and have indignation against the holy covenant: so shall he do; he shall even return, and have intelligence with them that forsake the holy covenant. And arms shall stand on his part, and they shall pollute the sanctuary of strength, and shall take away the daily sacrifice, and they shall place the abomination that maketh desolate. And such as do wickedly against the covenant shall he corrupt by flatteries: but the people that do know their God shall be strong, and do exploits. And they that understand among the people shall instruct many: yet they shall fall by the sword, and by flame, by captivity, and by spoil, many days. Now when they shall fall, they shall be holpen with a little help: but many shall cleave to them with flatteries. And some of them of understanding shall fall, to try them, and to purge, and to make them white, even to the time of the end: because it is yet for a time appointed. And the king shall do according to his will; and he shall exalt himself, and magnify himself above every god, and shall speak marvellous things against the God of gods, and shall prosper till the indignation be accomplished: for that that is determined shall be done.’ Daniel 11:30–36.
“Wala na kitay panahon nga usikon. Ang malisod nga mga panahon ania sa atong atubangan. Ang kalibotan gipalihok sa espiritu sa gubat. Sa dili madugay ang mga talan-awon sa kasamok nga gihisgotan sa mga tagna mahitabo na. Ang tagna diha sa ikanapulo ug usa nga kapitulo sa Daniel hapit na makaabot sa hingpit nga katumanan niini. Daghan sa kasaysayan nga nahitabo sa katumanan niini nga tagna pagausbon. Sa ikakatloan nga bersikulo gihisgotan ang usa ka gahum nga ‘masubo, ug mobalik, ug magbaton ug kapungot batok sa balaang tugon: mao usab kana ang iyang pagabuhaton; siya mobalik pa gani, ug makigsabut kanila nga mitalikod sa balaang tugon. Ug ang mga kasundalohan motindog sa iyang dapig, ug ilang pagahugawan ang santuwaryo sa kalig-on, ug wagtangon nila ang adlaw-adlaw nga halad, ug ibutang nila ang dulomtanan nga makapabiniya. Ug kadtong nagabuhat sa kadautan batok sa tugon iyang dad-on ngadto sa pagkadunot pinaagi sa mga pagdayegdayeg: apan ang katawhan nga nakaila sa ilang Dios mahimong malig-on, ug magahimo ug dagkong buhat. Ug kadtong adunay pagsabot taliwala sa katawhan manudlo sa kadaghanan: apan sila mangapukan pinaagi sa espada, ug pinaagi sa kalayo, pinaagi sa pagkabinihag, ug pinaagi sa pagpangilog, sa daghang mga adlaw. Karon sa diha nga sila mangapukan, sila tabangan sa diyutay nga tabang: apan daghan ang makig-ipon kanila pinaagi sa mga pagdayegdayeg. Ug ang pipila kanila nga may pagsabot mangapukan, aron sila sulayan, ug aron hinloan sila, ug aron mapaputi sila, bisan hangtod sa panahon sa katapusan: kay kini alang pa sa panahon nga gitagana. Ug ang hari magabuhat sumala sa iyang kabubut-on; ug siya magabayaw sa iyang kaugalingon, ug magapadaku sa iyang kaugalingon labaw sa tagsatagsa ka dios, ug magasulti ug katingalahang mga butang batok sa Dios sa mga dios, ug magamauswagon hangtod nga matuman ang kapungot: kay ang natino pagabuhaton gayud.’ Daniel 11:30–36.”
“Scenes similar to those described in these words will take place. We see evidence that Satan is fast obtaining the control of human minds who have not the fear of God before them. Let all read and understand the prophecies of this book, for we are now entering upon the time of trouble spoken of:
“Mahitabo ang mga talan-awon nga susama niadtong gihulagway niining mga pulonga. Atong makita ang pamatuod nga si Satanas sa madali nag-angkon sa pagpugong sa mga hunahuna sa mga tawo nga walay kahadlok sa Dios sa ilang atubangan. Pasagdi nga ang tanan mobasa ug makasabut sa mga tagna niini nga basahon, kay kita karon nagasulod na sa panahon sa kasamok nga gihisgutan:
“‘And at that time shall Michael stand up, the great prince which standeth for the children of thy people: and there shall be a time of trouble, such as never was since there was a nation even to that same time: and at that time thy people shall be delivered, every one that shall be found written in the book. And many of them that sleep in the dust of the earth shall awake, some to everlasting life, and some to shame and everlasting contempt. And they that be wise shall shine as the brightness of the firmament; and they that turn many to righteousness as the stars for ever and ever. But thou, O Daniel, shut up the words, and seal the book, even to the time of the end: many shall run to and fro, and knowledge shall be increased.’ Daniel 12:1–4.” Manuscript Releases, number 13, 394.
“‘Ug niadtong panahona motindog si Miguel, ang bantugang prinsipe nga nagatindog alang sa mga anak sa imong katawhan: ug adunay panahon sa kasamok nga wala gayud mahitabo sukad pa nga may usa ka nasud hangtod sa maong panahona: ug niadtong panahona ang imong katawhan maluwas, ang matag-usa nga hikaplagang nahisulat diha sa basahon. Ug daghan kanila nga nangatulog sa abog sa yuta mamata, ang uban ngadto sa kinabuhing walay kataposan, ug ang uban ngadto sa kaulawan ug walay kataposang pagtamay. Ug sila nga manggialamon mosidlak sama sa kasidlak sa hawan sa langit; ug sila nga nagadala sa daghan ngadto sa pagkamatarong sama sa mga bitoon hangtod sa kahangtoran. Apan ikaw, O Daniel, tak-oma ang mga pulong, ug timri ang basahon, bisan hangtod sa panahon sa katapusan: daghan ang magabalik-balik, ug ang kahibalo modaghan.’ Daniel 12:1–4.” Manuscript Releases, numero 13, 394.