در آن بخش از جلد پنجم کتاب «شهادت‌ها» که در چند مقالهٔ اخیر به بررسی آن پرداخته‌ایم، از رؤیای معبد که به حزقیال، اشعیا و یوحنا نشان داده شد، آگاه می‌شویم:
«این درس‌ها برای منفعت ماست. ما نیاز داریم ایمان خود را بر خدا استوار سازیم، زیرا درست در برابر ما زمانی قرار دارد که جان‌های آدمیان را خواهد آزمود. مسیح، بر کوه زیتون، داوری‌های هولناکی را که می‌بایست پیش از آمدن دوم او واقع شوند، بازگو کرد: «از جنگ‌ها و اخبار جنگ‌ها خواهید شنید.» «قومی بر قومی، و مملکتی بر مملکتی برخواهد خاست؛ و در جاهای مختلف، قحطی‌ها و وباها و زلزله‌ها پدید خواهد آمد. همهٔ اینها آغاز دردهاست.» هرچند این نبوت‌ها در ویرانی اورشلیم تا اندازه‌ای تحقق یافتند، کاربردی مستقیم‌تر نسبت به ایام آخر دارند.»
نهمِ آو
تیشا بِ‌آو، که در زبان عبری به معنای «نهم آو» است، روزی در آیین یهود است که یاد ویرانی معبد اول به دست بابلیان در سال ۵۸۶ پیش از میلاد و معبد دوم به دست تیتوس در سال ۷۰ میلادی را گرامی می‌دارد. هر دو ویرانی در یک روزِ تقویمی رخ دادند: روز نهم از ماه عبری آو، که معمولاً با ژوئیه یا اوت در تقویم میلادی مصادف می‌شود. هنگامی که خواهر وایت ویرانی اورشلیم را با «زمانی که جان‌های آدمیان را خواهد آزمود» در ایام آخر متناظر می‌داند، به دو ویرانی اشاره می‌کند که هر دو، قانون یکشنبه را که به‌زودی از راه خواهد رسید، به تصویر می‌کشند.
آیهٔ شانزدهم از باب یازدهم دانیال، نمایانگر همان قانون یکشنبه است و با آیهٔ چهل‌ویکم مطابقت دارد. در کتاب حزقیال، ویرانی اورشلیم برای به تصویر کشیدن جدایی باکرگان دانا و نادان در زمان قانون یکشنبه به کار رفته است. حزقیال در بابل در اسارت بود که به‌گونه‌ای معجزه‌آسا به اورشلیم منتقل شد تا همان جدایی را که در باب‌های هشتم تا یازدهم توصیف شده است، مشاهده کند.
و در سال ششم، در ماه ششم، در پنجمین روزِ ماه، چون در خانهٔ خود نشسته بودم و مشایخِ یهودا پیش روی من نشسته بودند، دستِ یهوه خداوند در آنجا بر من فرود آمد. آنگاه نگریستم، و اینک شباهتی چون منظرِ آتش: از منظرِ کمرش به پایین، آتش؛ و از کمرش به بالا، چون منظرِ درخشندگی، مانند رنگِ کهربا. و او صورتِ دستی را دراز کرد و مرا از گیسویی از سرم گرفت؛ و روح مرا میان زمین و آسمان برگرفت و در رؤیاهای خدا به اورشلیم برد، به درِ دروازهٔ اندرونی که رو به شمال است؛ جایی که جایگاهِ تمثالِ غیرت بود، که غیرت را برمی‌انگیزد. حزقیال ۸:۱–۳
چهار بابِ هشتم تا یازدهم، شرحی از جداسازی ارائه می‌دهند، و خواهر وایت، هنگام تفسیر باب نهم حزقیال، نه‌تنها تصریح می‌کند که این همان مُهر شدنی است که در باب هفتم مکاشفه آمده است، بلکه روشن می‌سازد که اورشلیم نمایانگر کلیسای لائودیکیه‌ایِ ادونتیست‌های روز هفتم در ایام آخر است.
«آنان که از انحطاط روحانیِ خویش اندوهگین نمی‌شوند و بر گناهان دیگران ماتم نمی‌گیرند، بدون مُهرِ خدا واگذاشته خواهند شد. خداوند فرستادگان خود را، مردانی را که سلاح‌های کشتار در دست دارند، مأمور می‌سازد: «از پیِ او در شهر بروید و بزنید؛ چشمتان شفقت نکند و ترحّم منمایید؛ پیر و جوان، دوشیزگان و کودکان خردسال و زنان را بالکل به قتل رسانید؛ اما به هیچ‌کس که نشان بر اوست نزدیک نشوید؛ و از مقدسِ من آغاز کنید. پس ایشان از مشایخ کهن‌سال که در برابر خانه بودند آغاز کردند.»
«در اینجا می‌بینیم که کلیسا—مقدسِ خداوند—نخستین جایی بود که ضربهٔ غضب خدا را احساس کرد. پیران، همان کسانی که خدا به ایشان نور عظیم بخشیده بود و به‌منزلهٔ پاسبانان مصالح روحانی قوم ایستاده بودند، به امانتی که به آنان سپرده شده بود خیانت کرده بودند. آنان این موضع را اتخاذ کرده بودند که دیگر نیازی نیست همچون روزگار پیشین در انتظار معجزات و ظهور آشکار قدرت خدا باشیم. زمانه دگرگون شده است. این سخنان، بی‌ایمانی ایشان را استحکام می‌بخشد، و می‌گویند: خداوند نه نیکی خواهد کرد و نه بدی. او بسی رحیم‌تر از آن است که قوم خود را با داوری مجازات کند. بدین‌سان، «سلامتی و ایمنی» فریادی است که از مردانی برمی‌خیزد که دیگر هرگز صدای خود را مانند شیپور بلند نخواهند کرد تا تعدیات قوم خدا و گناهان خاندان یعقوب را به ایشان بنمایانند. این سگانِ لالی که نمی‌خواستند پارس کنند، همان کسانی‌اند که انتقام عادلانهٔ خدایی را که به خشم آمده است احساس می‌کنند. مردان، دوشیزگان و کودکان خردسال، همگی با هم هلاک می‌شوند.»
«مکروهاتی که وفاداران بر آنها آه و ناله برمی‌آوردند، همه آن چیزی بود که دیدگان محدود بشری می‌توانست تشخیص دهد؛ اما به‌مراتب بدترین گناهان، یعنی آنهایی که غیرت خدای پاک و قدوس را برمی‌انگیخت، آشکار نشده بود. آن جستجوگر عظیمِ دل‌ها هر گناهی را که عاملان شرارت در نهان مرتکب می‌شوند، می‌داند. این اشخاص در فریبکاری‌های خویش احساس امنیت می‌کنند و به سبب حلم او می‌گویند: خداوند نمی‌بیند، و سپس چنان رفتار می‌کنند که گویی او زمین را ترک گفته است. اما او ریاکاری ایشان را آشکار خواهد ساخت و در برابر دیگران آن گناهانی را که با چنین دقتی پنهان می‌داشتند، برملا خواهد کرد.»
«هیچ برتریِ رتبه، شأن، یا حکمتِ دنیوی، و هیچ مقام در منصبِ مقدّس، آدمیان را نگاه نخواهد داشت از اینکه، چون به دل‌های فریبکارِ خود واگذاشته شوند، اصول را قربانی کنند. آنان که شایسته و عادل شمرده شده‌اند، آشکار می‌گردد که سردسته‌های ارتداد و نمونه‌هایی در بی‌اعتنایی و در سوءاستفاده از رحمت‌های خدا بوده‌اند. او دیگر سیرتِ شریرانهٔ ایشان را تحمّل نخواهد کرد، و در غضبِ خویش با آنان بی‌رحمانه رفتار می‌کند.»
«خداوند با اکراه حضور خویش را از کسانی بازمی‌گیرد که از نور عظیم برخوردار شده‌اند و در خدمت به دیگران، قدرت کلام را احساس کرده‌اند. آنان زمانی خادمان امین او بودند و از حضور و هدایت او بهره‌مند می‌شدند؛ اما از او روی گردانیدند و دیگران را به گمراهی کشاندند، و ازاین‌رو زیر نارضایتی الهی قرار گرفته‌اند.» شهادت‌ها، جلد ۵، ۲۱۱، ۲۱۲.
تمامی کتاب حزقیال در بستر و زمینهٔ ویرانی اورشلیم قرار دارد. در شهادت حزقیال، محاصرهٔ نبوکدنصر که یک سال و نیم به طول انجامید، به‌طور مشخص نشانه‌گذاری شده است؛ اما «کاربرد مستقیم‌تر» هشدار عیسی در متی بیست‌وچهار مربوط به ایام آخر است. در حزقیال، آن خطِ حقیقت در فصل بیست‌وچهار یافت می‌شود.
۵۸۷ پیش از میلاد
و بار دیگر، در سال نهم، در ماه دهم، در روز دهمِ ماه، کلام خداوند بر من نازل شد و گفت: «ای پسر انسان، نام این روز را برای خود بنویس، همین روز را بعینه؛ پادشاه بابل در همین روز خود را بر ضد اورشلیم برپا داشته است.» حزقیال 24:1، 2
در این تاریخ، که بر پایهٔ دیگر گواهان کتاب‌مقدسی نیز تثبیت شده است، محاصره‌ای هجده‌ماهه آغاز شد. کلام یَهُوَه که در آن تاریخ بر حزقیال نازل شد، مشتمل بود بر مَثَلِ شهر خونین که با دیگی جوشان به تصویر کشیده شده و سپس با آتشی عظیم دنبال می‌شود. این مَثَل به‌روشنی نمایانگر داوری بر اورشلیم است، و در همان فصل در پیِ آن، همسر حزقیال به‌سبب ضربه‌ای جان سپرد و به خاک سپرده شد، به‌عنوان نمادی از اینکه محاصره‌ای که سرانجام قُدس را نابود می‌کرد، آغاز شده بود.
و کلام خداوند بر من نازل شد، بدین‌سان که: ای پسر انسان، اینک من مطلوبِ چشمانت را با ضربه‌ای از تو می‌گیرم؛ اما نه ماتم خواهی گرفت و نه خواهی گریست، و اشک‌هایت فرو نخواهد ریخت. آه کشیدن را فروگذار، برای مرده ماتم مکن، عمامۀ خویش را بر سر خود ببند، و کفش‌هایت را بر پاهایت بپوش، و لب‌های خود را مپوشان، و نانِ مردمان را مخور. پس بامدادان با قوم سخن گفتم، و شامگاهان زنم مرد؛ و بامدادان همان‌گونه که به من امر شده بود، عمل کردم. حزقیال 24:15–18.
آنگاه مردمِ پیرامونِ حزقیال دربارهٔ معنای آن مَثَل و مرگِ همسرش از او پرسیدند.
و قوم به من گفتند: «آیا به ما نخواهی گفت که این کارهایی که می‌کنی برای ما چه معنا دارد؟» پس ایشان را پاسخ دادم: «کلام خداوند بر من نازل شد و گفت: به خاندان اسرائیل بگو: خداوند یهوه چنین می‌فرماید: اینک من مَقْدَسِ خود را، فخرِ قوّتِ شما و مطلوبِ چشمانِ شما و آنچه جانِ شما بر آن شفقت می‌ورزد، بی‌حرمت خواهم ساخت؛ و پسران و دختران شما که بر جا گذاشته‌اید، به شمشیر خواهند افتاد.» حزقیال 24:19–21.
در این بخش، هم همسر حزقیال و هم مکان مقدس با تعبیر «آرزوی چشمانت» معرفی شده‌اند. مورخان کتاب مقدس بیان می‌کنند که آن محاصره هجده ماه به طول انجامید، حال آنکه محاصره‌های سستیوس و تیتوس، از سال ۶۶ تا سال ۷۰، چهار سال طول کشید. با محاسبۀ دقیق، فاصلۀ زمانی از نخستین محاصرۀ سستیوس تا ویرانی، سه سال و نیم است؛ اما با به‌کارگیری «شمارش شمولی»، که رایج‌ترین شیوۀ محاسبه در کتاب مقدس است، این مدت چهار سال می‌شود. آگاهی از معتبر بودن هر دو شیوۀ محاسبه به ما امکان می‌دهد که فاصلۀ میان سستیوس و تیتوس را هم سه سال و نیم و هم چهار سال در نظر بگیریم.
در دو بار ویرانی اورشلیم، دو شاهد بر قانون یکشنبه داریم، و جزئیات هر دو روایت تاریخی باید بر قانون یکشنبه‌ای که به‌زودی فرا می‌رسد تطبیق داده شود—آنجا که لاودکیه از دهان خداوند قی می‌شود. آغاز محاصرۀ نبوکدنصر با مرگ همسر حزقیال مشخص می‌شود. هنگام مرگ او، به حزقیال فرمان داده شد که آشکارا سوگواری نکند، زیرا او نشانه‌ای از به اسارت برده شدن یهودیان بود.
آغاز دورهٔ چهار سالهٔ ۶۶ تا ۷۰ با نشانهٔ «رجاستِ ویرانگر» مشخص می‌شود، که همان نشانه‌ای بود برای مسیحیانِ اورشلیم تا بگریزند.
پس هرگاه آن مکروهِ ویرانگر را که دانیالِ نبی از آن سخن گفته است، در مکان مقدّس برپا ببینید، (هر که می‌خواند، دریابد:) آنگاه آنان که در یهودیه هستند، به کوه‌ها بگریزند. متّی 24:15،16.
دو محاصره به‌روشنی با یکدیگر مطابقت دارند و در آغاز هر دو محاصره، «نشانه‌ای» وجود دارد. حزقیال، هنگامی که معنای مرگ همسرش و سوگواری نکردنِ خود را توضیح می‌داد، چنین شرح داد و سپس ثبت کرد:
و حِزقیال برای شما آیتی خواهد بود؛ بر وفق هر آنچه او کرده است، شما نیز خواهید کرد؛ و چون این واقع شود، خواهید دانست که من یهوه خداوند هستم. حزقیال ۲۴:۲۴
نشانهٔ مرگِ همسرِ حزقیال، معرّفِ ویرانیِ به‌زودی‌فرارسندهٔ اورشلیم و معبد، و اسارتِ متعاقبِ آن در بابل بود. نشانهٔ مکروهِ ویرانگر، که دانیال از آن سخن گفته بود، هشداری برای گریختن از ویرانی بود؛ امّا هر دو محاصره، در آغازِ خود نشانه‌ای دارند.
پیش از قانون قریب‌الوقوع یکشنبه، محاصره‌ای نبوی رخ خواهد داد، و مرگ همسر حزقیال نماد آن است که کلیسای ادونتیست روز هفتمِ لائودیکیه‌ای به‌کلی کنار گذاشته شده است؛ حال آنکه حزقیال نماد صد و چهل و چهار هزار نفر و نماد عَلَمی است که در آغاز محاصره برافراشته می‌شود. حزقیال، در آغاز محاصرۀ بابل، عَلَمِ صد و چهل و چهار هزار نفر است، و نشانۀ مکروهِ ویرانی در آغاز، «نشانۀ» روم است. یکی از این نشانه‌ها بیانگر هشداری درونی و دیگری بیانگر هشداری بیرونی است. بی‌تردید در سال ۶۶ هشداری برای مسیحیان وجود داشت، اما نشانۀ هشداردهنده، روم بود. در ویرانی اورشلیم به‌دست بابل، آن نشانه همسر حزقیال بود. روم همان گروهی است که نشان وحش را دریافت می‌کنند، و حزقیال نشانۀ کسانی است که مهر خدا را دریافت می‌کنند.
دو دورهٔ پایانی
محاصرهٔ نخست هجده ماه به طول انجامید و محاصرهٔ دوم چهار سال دوام آورد. هر دو محاصره، تحقق «مستقیم‌تر» خود را در ایام آخر می‌یابند، و هر دو محاصره مستقیماً با نبوتِ سیصد و نود و یک سال و پانزده روزِ مذکور در مکاشفه ۹:۱۵ مرتبط‌اند.
آغازِ پنج ماهِ مکاشفه، باب نهم، آیهٔ دهم، دربرگیرندهٔ تاریخی بود که دوره‌ای سی‌وهشت‌ساله را مشخص می‌کند؛ دوره‌ای که به محاصره‌ای چهارساله می‌انجامد، با عدد سی‌وهشت پیوند دارد و ظهور اسلام را مشخص می‌ساخت. آن محاصرهٔ چهارساله، همتای خود را در تاریخی می‌یابد که با پایان یافتن یکصد و پنجاه سال (پنج ماه) و آغاز سیصد و نود و یک سال و پانزده روز شروع شد. آغاز آن در ۲۷ ژوئیهٔ ۱۴۴۹ بود و چهار سال بعد، اسلام قسطنطنیه را به محاصره‌ای پنجاه‌وپنج‌روزه درآورد که در ۲۹ مهٔ ۱۴۵۳ پایان یافت.
هنگامی که نبوت زمانی‌ای که در ۲۷ ژوئیهٔ ۱۴۴۹ آغاز شده بود، در ۱۱ اوت ۱۸۴۰ به پایان رسید، چهار سالِ جنبش فرشتگان اول و دوم، از ۱۸۴۰ تا ۱۸۴۴، با محاصرهٔ چهارسالهٔ ۱۳۳۳ تا ۱۳۳۷ و نیز با دورهٔ چهارسالهٔ ۱۴۴۹ تا ۱۴۵۳ مطابقت یافت. این سه شاهد، که همگی مستقیماً بخشی از همان خط نبوی‌اند، نمایانگر دوره‌ای نمادین و چهارساله هستند که در آن، جنبش فرشتگان اول و دوم از ۱۸۴۰ تا ۱۸۴۴ در تاریخ جنبش فرشتهٔ سوم تکرار می‌شود. این سه شاهد، پیش‌نمونِ محاصره‌ای چهارساله در تاریخِ صد و چهل و چهار هزار نفر هستند. این دورهٔ چهارساله همچنین در محاصره‌های اورشلیم در سال‌های ۶۶ و ۷۰ به تصویر کشیده شده است.
آغاز محاصرهٔ چهارساله به دست سِستیوس در سال ۶۶ و سپس پایان آن به دست تیتوس در سال ۷۰، به‌ترتیب نماد آلفا و نماد اُمگا را برای دوره‌ای چهارساله پدید می‌آورند. همین دوره با سه سال و نیم نیز بازنمایی می‌شود که آن نیز با سه سال و نیمِ نبوی که طی آن رومِ پاپی قُدس را پایمال کرد، مطابقت دارد.
اما صحنِ بیرونِ معبد را واگذار و آن را اندازه مگیر؛ زیرا به امت‌ها داده شده است؛ و ایشان شهرِ مقدّس را مدّت چهل و دو ماه پایمال خواهند کرد. و به دو شاهدِ خود قدرت خواهم داد، و ایشان هزار و دویست و شصت روز، در پلاس، نبوّت خواهند کرد. مکاشفه ۱۱: ۲، ۳
و به دمِ شمشیر خواهند افتاد، و به اسیری در میان جمیع امت‌ها برده خواهند شد؛ و اورشلیم پایمالِ امت‌ها خواهد گشت، تا زمان‌های امت‌ها به کمال رسد. لوقا 21:24.
توجه به این نکته ضروری است که من برای دوره‌ای که از نماد آلفای سِستیوس تا نماد اُمگای تیتوس امتداد دارد، هر دو شیوهٔ شمارشِ «شمولی» و «غیرشمولی» را به کار می‌برم. این امر نشان می‌دهد که در یک سیر تاریخی واحد، دو شیوهٔ محاسبهٔ زمان بازنمایی شده است. ما پیش‌تر، هنگامی که (چندین مقاله پیش) فاصلهٔ زمانی میان دیدار عیسی از قیصریهٔ فیلیپی (پانیوم) و سفر او به کوه تجلی را بررسی کردیم، به این اصل کتاب‌مقدسی پرداخته‌ایم. دو تن از نویسندگان کتاب مقدس شش روز و یک تن هشت روز را ثبت کرده‌اند.
و شش روز بعد، عیسی پطرس و یعقوب و یوحنّا، برادر او، را با خود برداشته، ایشان را به تنهایی بر فراز کوهی بلند برد. متّی 17:1.
و پس از شش روز، عیسی پطرس و یعقوب و یوحنا را با خود برداشته، آنان را جداگانه به کوهی بلند برد؛ و در برابر ایشان هیئت او دگرگون شد. مرقس ۹:۲
و واقع شد که قریب به هشت روز پس از این سخنان، پطرس و یوحنا و یعقوب را برگرفت و به کوهی برآمد تا دعا کند. لوقا ۹:۲۸.
ویرانی اورشلیم کاربردی «مستقیم‌تر» برای ایام آخر دارد، و آن ویرانی به‌وسیلهٔ دو شاهدی بازنموده می‌شود که بابل و روم‌اند. این دو شاهد با یکدیگر همسو هستند، اما برای تقویت حقیقت، ویژگی‌های نبویِ متفاوت و در عین حال اساسی را فراهم می‌آورند. محاصره به‌وسیلهٔ روم (از سال 66 تا 70) چهار سال بود که در عین حال نمایانگر سه سال و نیم نیز هست. این سه سال و نیم با پایمال شدنِ مقدسگاه و لشکر ارتباط دارد؛ امری که هم به‌وسیلهٔ بت‌پرستی و هم به‌وسیلهٔ پاپ‌گرایی تحقق یافت. پایمال شدن به‌وسیلهٔ پاپ‌گرایی سه سال و نیمِ نمادین به طول انجامید، چنان‌که در محاصرهٔ روم به‌طور نمونه‌وار با سه سال و نیمِ تحت‌اللفظی پیش‌نگاری شده بود.
آن محاصرۀ چهارساله همچنین با دوره‌های چهارساله‌ای پیوند دارد که با خط نبوی‌ای مرتبط‌اند که برافراشته‌شدن اسلام و پس از آن، برافراشته‌شدن جنبش فرشتگان اول و دوم و سپس فرشتۀ سوم را مشخص می‌کند. فاصلۀ سستیوس تا تیتوس با چرخ روم پاپی و نیز با چرخ اسلام تلاقی دارد. چرخ روم و دورۀ سه‌سال‌ونیمۀ سستیوس و تیتوس با سه‌سال‌ونیمِ نمادینِ روم پاپی تلاقی دارند و بدین‌سان دو موجودیتِ روم بت‌پرست و روم پاپی را مشخص می‌کنند. چرخ اسلام از طریق همان تاریخ، که دوره‌ای چهارساله در نظر گرفته می‌شود، پیوند می‌یابد؛ اما درست همان‌گونه که در آن تاریخ در مورد چرخ روم صادق است، اسلام نیز با قدرت دومی مرتبط است که تابع چرخ اسلام است؛ یعنی ادونتیسم. دورۀ سه‌سال‌ونیمه نمایانگر روم در هر دو مرحلۀ آن است، و دورۀ چهارساله نمایانگر اسلام و ادونتیسم است. از لحاظ نبوی، روم بت‌پرست و روم پاپی را نمی‌توان از یکدیگر جدا کرد؛ اسلام و ادونتیسم را نیز نمی‌توان از هم جدا ساخت.
این امر از منظر نبوت ایجاب می‌کند که هنگام بررسی محاصرهٔ بابل، در تمثیلِ محاصرهٔ هجده‌ماهه دو برداشت از زمان را ببینیم. دو بازنمایی از زمان در محاصره‌ای که روم تحمیل کرد، از منظر نبوت مستلزم دو بازنمایی از زمان در محاصره‌ای است که نبوکدنصر تحمیل کرد. محاصرهٔ هجده‌ماههٔ نبوکدنصر را همچنین می‌توان نمادی از یک سال و نیم دانست. هجده ماه برابر با یک سال و نیم است و یک سال و نیم را می‌توان به‌صورت ۱٫۵ سال بیان کرد. محاصرهٔ نبوکدنصر هم هجده ماه بود و هم یک ممیز پنج (۱٫۵) سال.
هجده ماه ناظر به قدرتی است که قرار بود اورشلیم را پایمال کند و ۱٫۵ سال ناظر به اسلام است. چرخِ نبویِ محاسبۀ زمان که هجده ماه را مشخص می‌کند، بابل را مشخص می‌سازد و چرخِ نبویِ دیگرِ محاسبۀ زمان، اسلام را مشخص می‌کند. ما هنوز توضیحی دربارۀ اینکه چگونه به تطبیقِ این ۱٫۵ سال بر اسلام می‌رسیم ارائه نکرده‌ایم، اما باید توجه داشت که دو محاسبۀ زمانی در ویرانی‌ای که روم به بار آورد، با چرخِ نبویِ روم ــ هم رومِ بت‌پرست و هم رومِ پاپی ــ مرتبط بودند و محاسبۀ دیگر با چرخِ نبویِ اسلام پیوند داشت. این ویژگی‌ها در هر دو ویرانیِ آلفا و اُمگای اورشلیم یافت می‌شوند.
محاصرهٔ چهارسالهٔ اورشلیم به دست سستیوس و تیتوس، نشان‌دهندهٔ پایان یک خط نبوی است که با دوره‌ای سی‌وهشت‌ساله آغاز شد؛ دوره‌ای که با محاصره‌ای چهارساله، نمادِ برافراشته‌شدن اسلام، به پایان رسید؛ و دورهٔ چهارسالهٔ پایانی در همان خط، نشان‌دهندهٔ برافراشته‌شدن پرچمِ صد و چهل و چهار هزار نفر است.
این مطالب را در مقالهٔ بعدی ادامه خواهیم داد.