Алдыңғы мақалада біз Еремия кітабының елуінші тарауын қарастырған едік; сол үзіндіде Америка Құрама Штаттарында жуық арада келетін жексенбілік заңнан басталып, Құдайдың қаһарымен аяқталатын Бабылға шығарылған үкім баяндалады. Атқарушы үкім — Иеміздің кек алу күні, ол б.з. 70 жылы Иерусалимнің қирауымен бейнеленген еді. Римнің б.з. 70 жылы жүзеге асырған Иерусалимнің қирауы Набуходоносор іске асырған Иерусалимнің қирауымен алдын ала бейнеленген болатын. Екеуі бірігіп, Тирдің жезөкшесі болып табылатын, әрі Аян кітабының он жетінші тарауындағы жезөкше де болып табылатын сол әйелге шығарылған Атқарушы Үкімнің екі куәгерін ұсынды.
Еремия бізге былай деп хабарлайды: Жаратқан Иенің кегі қазіргі Бабылға, таяу арада келетін жексенбілік заңнан басталып, жүзеге асқанда, «Сол күндері және сол уақытта,— дейді Жаратқан Ие,— Исраилдің заңсыздығы ізделеді, бірақ табылмайды; Яһуданың күнәлары ізделеді, бірақ табылмайды; өйткені Мен Өзім сақтап қалғандарды кешіремін». Сол күндері жүз қырық төрт мыңның мөрленуі әлдеқашан жүзеге асқан болады.
«Уа, бауырластар, дайындықтың ұлы ісінде не істеп жүрсіңдер? Дүниемен бірігіп жатқандар дүниелік қалыпты қабылдап, аңның таңбасына дайындалып жатыр. Ал өзіне сенбейтін, Құдайдың алдында кішірейіп, ақиқатқа мойынсұну арқылы жандарын тазартып жүргендер көктегі қалыпты қабылдап, маңдайларында Құдайдың мөрін алуға дайындалып жатыр. Жарлық шыққанда және таңба басылғанда, олардың мінезі мәңгілік бойы таза да дақсыз болып қалады». Testimonies, 5-том, 216.
Атқарушы үкім Аян кітабының он сегізінші тарауындағы екінші дауыстан басталады; ол ерлер мен әйелдерді Бабылдан қашуға шақырады, ал Еремия былай дейді: «олардың күні келді, оларды жазалау уақыты жетті. Бабыл жерінен қашып құтылғандардың дауысы Сионда Жаратқан Иеміз Құдайымыздың кегін, Оның ғибадатханасының кегін жариялау үшін естіледі. Мергендерді Бабылға қарсы жинаңдар: садақты тартатындардың бәрі оны айнала қоныстансын; одан ешкім қашып құтылмасын: оның ісіне қарай қарымтасын қайтарыңдар; ол не істесе, соның бәріне сай оған істеңдер». Оның үкімі «мергендер» арқылы жүзеге асырылады. Жазбалардағы мерген туралы алғашқы сілтеме Ысмайылға қатысты.
Сонда Құдай баланың дауысын естіді; Құдайдың періштесі көктен Ажарды шақырып, оған былай деді: «Саған не болды, Ажар? Қорықпа, өйткені Құдай баланың жатқан жеріндегі дауысын естіді. Тұр, баланы көтеріп ал да, оны қолыңмен ұста; өйткені Мен одан ұлы бір халық шығарамын». Сонда Құдай оның көзін ашты, ол суы бар құдықты көрді; ол барып, меске су толтырып, балаға ішкізді. Құдай баламен бірге болды; ол өсіп, шөл далада тұрды, әрі садақшы болды. Жаратылыс 21:17–20.
Аян кітабының он бірінші тарауындағы «ұлы жер сілкінісінің сағаты» Америка Құрама Штаттарында таяп келе жатқан жексенбілік заңнан басталатын Рим жезөкшесіне қарсы атқарушылық соттың басталуын айқындайды. Сол «сағатта» «үшінші қасірет тез келеді. Жетінші періште керней тартты». Үшінші қасірет — жетінші керней. Папалық биліктің таңбасын (жексенбілік құлшылықты) мәжбүрлеп енгізіп, Құдай билігінің таңбасын (сенбілік құлшылықты) ұстанушыларды қудалайтындардың үстіне Оның сотын түсіру үшін қолданылатындар — Исламның садақшылары.
Лұқа жазған Ізгі хабардың жиырма бірінші тарауында Иса шәкірттердің Иерусалим мен ғибадатхананың қирауы туралы қойған сұрақтарына жауап бере отырып, соңғы күндердің тарихын да бейнелейтін тарихи баяндауды ұсынады. Ол “кек алу күндеріне” сілтеме жасайды; бұл Оның Мәсіх ретіндегі қызметінің маңызды пайғамбарлық сипаты еді, әрі Ол қызметін бастағандағы алғашқы жариялауында, Назареттегі қауымда Ишая пайғамбардан оқып берген кезде, соны айқындаған болатын. Назареттегі сол жариялау да, Ишаядан алынған сол үзінді де тек Оның қызметін ғана емес, сондай-ақ Оның шәкірттерінің хабарын, әрі нақтырақ айтқанда, жүз қырық төрт мыңдық қозғалыстың еңбегі мен қызметін де бейнеледі.
Жаратушы Ие Жаратқан Иенің Рухы менің үстімде; өйткені Жаратқан Ие мені момындарға ізгі хабар жариялауға майлады; Ол мені жаралы жүректілерді таңуға, тұтқындарға азаттықты, кісенделгендерге зынданның ашылуын жариялауға жіберді; Жаратқан Иенің рақым жылы мен Құдайымыздың кек алу күнін жариялауға; барлық қайғырғандарды жұбатуға; Сионда қайғырғандарға тағайындап, оларға күлдің орнына көрік, қайғының орнына қуаныш майын, жүдеу рухтың орнына мадақ киімін беруге; сонда олар Жаратқан Ие дәріптелуі үшін әділдіктің ағаштары, Жаратқан Иенің отырғызған көшеті деп аталатын болады. Олар ежелгі қираған орындарды қайта тұрғызады, бұрынғы күйреген жерлерді қалпына келтіреді, және көп ұрпақтардың қаңырап қалған қалаларын жөндейді. Бөгде жұрт адамдары келіп, сендердің отарларыңды бағады, ал жат елдің ұлдары сендердің жер жыртушыларың әрі жүзімшілерің болады. Ал сендер Жаратқан Иенің Діни қызметкерлері деп аталасыңдар; сендерді Құдайымыздың қызметшілері деп атайды; сендер басқа халықтардың байлығын жейсіңдер, және олардың даңқымен мақтанасыңдар. Сендердің масқараларыңның орнына екі есе үлес болады; қорлықтың орнына олар өз үлестеріне қуанады; сондықтан өз жерінде олар екі есе үлеске ие болады; мәңгілік қуаныш оларға тиесілі болады. Өйткені Мен, Жаратқан Ие, әділ сотты сүйемін, өртелетін құрбандық үшін жасалған тонауды жек көремін; және олардың істерін шындықпен бағыттаймын, әрі олармен мәңгілік келісім жасаймын. Олардың ұрпағы басқа халықтардың арасында мәлім болады, және олардың әулеті елдердің арасында белгілі болады: оларды көргендердің бәрі олардың Жаратқан Ие жарылқаған ұрпақ екенін мойындайды. Мен Жаратқан Иеде қатты қуанамын, жаным Құдайымда шаттанады; өйткені Ол маған құтқарылу киімдерін кигізді, мені әділдік шапанымен жапты, күйеу жігіт әшекейлерімен сәнденгендей, әрі қалыңдық өз зергерлік бұйымдарымен безенгендей. Өйткені жер өз бүршігін шығарғандай, және бақ өзіне егілгендерді өсіріп шығарғандай, солай Жаратушы Ие Құдай барлық халықтардың алдында әділдік пен мадақты өсіріп шығарады. Ишая 61:1–11.
Езекиелдің тоғызыншы тарауында мөрленген жүз қырық төрт мың — қауымдағы да, дүниедегі де күнәлар үшін қайғырып жүргендер. «Жаратқан Иенің рақым жылы және Құдайымыздың кек алу күні» — Сионда қайғыратындар жұбатылатын, әрі Жаратқан Иені «даңқтау» үшін «әділдіктің ағаштарына» айналатын кез. Олар Жаратқан Иені даңқтайды, өйткені «сол күндері және сол уақытта, — дейді Жаратқан Ие, — Исраилдің заңсыздығы ізделеді, бірақ ол табылмайды». Қайғыратындар — мөрленгендер; әрі солар «ежелгі қираған орындарды қайта тұрғызатындар», «бұрынғы қаңыраған жерлерді қалпына келтіретіндер» және «көп ұрпақтардың қаңырап бос қалған қалаларын жөндейтіндер». Олар «Жаратқан Иенің діни қызметкерлері» деп аталатын болады, ал адамдар оларды «Құдайымыздың қызметшілері» деп атайды.
Ұлы жер сілкінісі сағатында олар ту ретінде көтерілген кезде, жүз қырық төрт мыңның әділдігі «барлық халықтардың алдында бүр жарып шығуға» тиіс. Олардың әділдігі біртіндеп туындатылады, өйткені «жер өз бүрін қалай шығарса, және бақша өзіне егілгенді қалай өсіріп шығарса, Жаратушы Тәңір Ие де әділдік пен мадақты солай бүр жарып шығартады». Жүз қырық төрт мыңның мөрленуі 2001 жылғы 1 қыркүйекте кеш жаңбырдың келуімен басталды. Дәл сол кезде жердің бүрлері шығарылды. Ишая бүрлердің қашан бүр жарып шығатынын айқындайды.
Өлшеммен, ол өркен жайғанда, Сен онымен тартысасың; шығыс желі соққан күні Ол өзінің қатты желін тежейді. Сондықтан Жақыптың заңсыздығы осы арқылы тазартылады; әрі оның күнәсін алып тастаудың барлық жемісі — ол құрбандық үстелінің барлық тастарын уатылып кеткен бор тастары сияқты еткен кезде, тоғайлар мен мүсіндер енді тұрмайды. Ишая 27:8, 9.
Оның «қатал желі» болып табылатын әрі «тоқтататын» «шығыс желінің күні» кезінде, жаңбыр «өлшенгенде», бүршіктердің «өсіп шығуы» басталады. «Тоқтатады» деген сөз тежелген дегенді білдіреді. Аян кітабының жетінші тарауындағы төрт періште төрт желді тежеген кезде, жүз қырық төрт мыңның мөрленуі басталады. Сол уақытта кеш жауын қалыпты мөлшерде «себелей» бастайды, өйткені аяттағы «өлшем» деген сөз қалыптылықты білдіреді. Жүз қырық төрт мыңның мөрлену кезеңінің басында кеш жауын өлшенген болады, ал кезеңнің соңында ол өлшеусіз болады.
«Бүкіл жерді Өзінің салтанатымен нұрландыратын Құдай Рухының ұлы төгілуі, біз Құдаймен бірге қызмет етуші болу дегеннің нені білдіретінін тәжірибе жүзінде білетін, нұрланған халыққа айналмайынша, келмейді. Біз Мәсіхтің қызметіне толық, шын жүректен бағышталған кезде, Құдай бұл шындықты Өз Рухын өлшеусіз төгу арқылы мойындайды; бірақ шіркеудің басым бөлігі Құдаймен бірге қызмет етушілер болмай тұрған шақта, бұл жүзеге аспайды. Өзімшілдік пен нәпсіқұмарлық соншалықты айқын көрініп тұрған кезде, Құдай Өз Рухын төге алмайды; сондай-ақ егер сөзбен айтылса, Қабылдың: “Мен бауырымның сақшысымын ба?” — деген жауабын білдіретін рух үстемдік етіп тұрған кезде де төге алмайды. Егер осы уақытқа арналған ақиқат, егер жан-жағымызда барған сайын қоюлана түсіп, барлық нәрсенің ақыры таяп қалғанына куәлік ететін белгілер, ақиқатты білеміз деп мойындайтындардың ұйқыдағы күш-қуатын оятуға жеткіліксіз болса, онда жарқырап тұрған нұрға сай келетін қараңғылық осы жандарды басып қалады. Соңғы есеп айырысудың ұлы күнінде олар Құдайға өздерінің немқұрайлылығын ақтайтын титтей де сылтау келтіре алмайды. Неге олар Құдай сөзінің қасиетті ақиқатының нұрында өмір сүріп, жүріп-тұрмай, еңбек етпегені туралы және сол арқылы күнә қараңғылатқан дүниеге өздерінің мінез-құлқы, жанашырлығы мен құлшынысы арқылы Ізгі хабардың күші мен шындығына қарсы шығу мүмкін еместігін паш етпегені туралы ұсынар ешбір дәлелі болмайды». Review and Herald, July 21, 1896.
Соңғы жаңбырдың және жүз қырық төрт мыңның мөрленуінің сыналу кезеңі Киелі Рухтың төгілуін өлшеуден басталады, өйткені бидай мен арамшөп орақ уақытына жетті. Жаңбыр екі топты да кемеліне келтіреді, содан кейін сыналу кезеңінің соңында бидай мен арамшөп ажыратылады, ал бидай сонда ғана «Құдаймен бірге еңбек етушілер болу нені білдіретінін тәжірибе жүзінде білетін болады». Сонда олар «Мәсіхтің қызметіне толық, тұтас жүректен бағышталуға» ие болады, ал Құдай бұл шындықты Өз Рухын өлшеусіз төгу арқылы мойындайтын болады.
«Қатал шығыс желі соққан күн» 2001 жылғы 11 қыркүйекте жетті, әрі соңғы жауын хабарының жалған «бейбітшілік пен қауіпсіздік» хабары мен Құдайдың кек алу күнін айқындайтын хабардың арасындағы Хабақұқтың таласы басталды. Сол сәтте өсімдіктер — бидай да, арамшөп те — бүршік жарып, жуық арада келетін жексенбілік заңның сотында паш ететін жемісін бере бастады.
«Тағы да, бұл астарлы әңгімелер үкімнен кейін ешқандай сынақ мерзімі болмайтынын үйретеді. Ізгі хабар ісі аяқталған кезде, бірден жақсылар мен жамандардың арасындағы бөліну болады, әрі әрбір топтың тағдыры мәңгілікке бекітіледі». Christ’s Object Lessons, 123.
Бір топ Езекиел кітабының сегізінші тарауында күнге тағзым етеді, ал екіншісі Езекиел кітабының тоғызыншы тарауында Құдайдың мөрін қабылдайды. Лұқа кітабының жиырма бірінші тарауында Мәсіх жүз қырық төрт мыңды айқындап көрсетеді әрі жер тарихының соңғы ұрпағын белгілейтін нышанды алға тартады. Ол мәсіхшілер Иерусалимнің қирауынан қашып құтылу үшін тануға тиіс болған белгіні анықтап көрсетті.
Ал сендер Иерусалимнің әскерлермен қоршауға алынғанын көргенде, оның қаңырап бос қалуының жақын екенін біліңдер. Сонда Яһудеядағы жүргендер тауларға қашсын; оның ортасындағылар шығып кетсін; ал елді мекендердегілер оған кірмесін. Өйткені бұлар — кек алу күндері, жазылғандардың бәрі орындалуы үшін. Лұқа 21:20–22.
Иса “жол-жолымен” белгінің көбірек пайғамбарлық сипаттарын айқындап көрсетті, өйткені Оның сөздері тек Лұқа арқылы ғана емес, Матай мен Марқа арқылы да жазылып қалдырылған.
Патшалық туралы осы Ізгі хабар бүкіл дүниеде барлық халықтарға куәлік ретінде уағыздалатын болады; содан кейін ақырзаман келеді. Сондықтан сендер Даниял пайғамбар айтқан қаңыратып кеткен жиіркенішті нәрсенің қасиетті орында тұрғанын көрген кезде, (оқушы ұқсын:) онда Яһудеядағылар тауларға қашсын. Матай 24:14–16.
Ізгі хабар әуелі барлық халықтарға жария етілуі тиіс. Ал сендерді алып кетіп, тапсырып берген кезде, не айтамыз деп алдын ала уайымдамаңдар, әрі алдын ала ойластырып қоймаңдар; қайта, сол сағатта сендерге не берілсе, соны айтыңдар; өйткені сөйлейтін өздерің емес, Киелі Рух. Енді бауыр бауырын өлімге тапсырады, әке баласын; ал балалар ата-аналарына қарсы шығып, оларды өлтіруге себеп болады. Менің атым үшін барлық адам сендерді жек көретін болады; бірақ ақырына дейін табандылық еткен сол құтылады. Ал қаңыратып бос қалдыратын жиіркеніштіліктің, Даниял пайғамбар айтқандай, тұрмауға тиіс жерде тұрғанын көрген кездеріңде, (оқып отырған адам ұқсын,) онда Яһудеядағылар тауларға қашсын. Марк 13:10–14.
«Кек алу күндерінің» ақырғы әрі кемел орындалуы болып табылатын соңғы жеті оба екі топтың үстіне келіп жетпестен бұрын, Патшалық туралы Ізгі хабар барлық халықтардың арасында уағыздалып, жариялануы тиіс. Ізгі хабардың хабары халықтарға Америка Құрама Штаттарында жуық арада қабылданатын жексенбілік заң кезінде, жүз қырық төрт мың ту іспетті көтерілгенде беріледі. «Кек алу күндері» Америка Құрама Штаттарындағы жексенбілік заңнан басталып, Михаил орнынан тұрып, адамзатқа берілген сынақ мерзімі аяқталып, Құдайдың қаһары соңғы жеті обада төгілгенде аяқталатын, Бабыл жезөкшесінің Атқарушы Соты кезеңін білдіреді.
Уақыт кезеңі — Марк айқындайтын «сағат», әрі «ұлы жер сілкінісінің» «сағаты», сондай-ақ он патшаның өздерінің жетінші патшалығын папалыққа беруге келісетін «сағаты». Соңғы жан барлық халықтарға жарияланған Ізгі хабарды қабылдаған кезде, сынақ мерзімі жабылады да, Құдайдың қаһары рақымсыз төгіледі. Сол кезең ту көтеріліп, Ізгі хабардың барлық халықтарға жариялануымен басталып, ту арқылы жария етіліп, уағыздалып, басылып таратылған Ізгі хабарға соңғы адамның үн қатуымен аяқталады. Сол уақыт кезеңі — «кек алу күндері».
Лұқа Інжілінің жиырма бірінші тарауында Иса тарихтағы дәл сол кезеңді нұсқап тұр, өйткені Ол Өзінің екінші келуіне дейін өлмейтін соңғы ұрпақты айқындап береді. Ол бір белгіні көрсетеді; бұл белгі Данияр пайғамбар айтқан қаңыратып кетіретін жиіркеніш ретінде бейнеленген. Сол белгі — қаңыратып кетіретін жиіркеніштің «қасиетті орында» тұруы, оның «тұруға тиісті емес жерде» «тұрған» кезі, сондай-ақ Иерусалимнің «әскерлермен қоршалған» шағы.
Иерусалим б.з. 66 жылы Цестийдің әскерлері тарапынан қоршауға алынғанда, Иерусалимдегі мәсіхшілер қаладан қашып кетті, әрі Уайт ханым ақырында б.з. 70 жылы аяқталған сол қирау кезінде бірде-бір мәсіхшінің қаза таппағанын көрсетеді. Цестий қоршауды бастады, бірақ сырттай белгісіз себептермен кейін шегінді, ал қаладағы мәсіхшілер сол белгімен байланысты ескертуге сәйкес қашып шықты. Б.з. 70 жылы Тит қайтадан қоршау орнатып, қирауды толық аяқтады. Цестийдің қоршауы «Бірінші еврей-рим соғысы» деп аталатын соғыстың басталуы болды, ал Тит жүзеге асырған қоршау мен қирау Бірінші еврей-рим соғысының соңы болды.
Бүкіл бұл тарих үш жарым жылға созылды, қоршаумен басталып, қоршаумен аяқталды, әрі оның басында Құдай халқы үшін бір белгі болды. Бұл тарихты Мәсіх Құдайдың кек алу күндері деп таныды; бұл Ол Өз қызметінде айқындауға тиіс болған айрықша бір құрамдас бөлік еді. Сол күндер жуықта келетін жексенбілік заңнан басталып, адамзаттың сынақ мерзімі аяқталғанда бітетін Римнің жезөкшесіне қарсы атқарушы сотты бейнелейді. Ұлы Бабылдың жезөкшесіне қарсы атқарушы соттың басында жүз қырық төрт мың белгі ретінде, яғни нышан ретінде, көтеріліп қойылады. Құдайдың өзге отары сол белгіні көргенде, қирауы Иерусалимнің қирауымен бейнеленген Бабылдан қашып шығуға тиіс.
Келесі мақалада Лұқа жазған Ізгі хабардың жиырма бірінші тарауын қарастыруды жалғастырамыз.