Адвент тарихында орын алған әртүрлі дау-дамайларды қазіргі мәселе жөніндегі түсінігімізді қорытындылау үшін жол үстіне жол қылып бір арнаға тоғыстырғанымызда, біз бес пайғамбарлық желіден таңдап алынған белгілерді қарастырдық. Бірінші желі соңғы желі де болып табылады, өйткені екі дау да Даниял он бірдің он төртінші аятындағы «сенің халқыңның талаушыларына» тікелей негізделген еді. Біз Даниял кітабындағы Урия Смит пен Джеймс Уайтқа қатысты дау-дамайларды және «күнделіктіге» қатысты дауды қарастырдық. Сондай-ақ 1989 жылы Даниял он бірдің соңғы алты аятының мөрі ашылғаннан кейін солтүстік патшаға қатысты туындаған дауды қарастырдық. Одан кейін Жоел кітабындағы төрт жәндікті қарастырдық. Осы желілердің әрқайсысына қосуға болатын нәрсе әлдеқайда көп, бірақ біз тек Рим тақырыбымен байланысты шындықтарды қабылдамаған ұстанымдарға үлес қосқан белгілі бір сипаттарды ғана даралап алып отырмыз.
Бес тарих бар, бірақ біріншісі сонымен бірге соңғысы болғандықтан, ол алты желіні білдіреді. Бұл тартыс желілерінің пайғамбарлық көрінісі — соңғы күндер; сондықтан осы себепті желілер аңның мүсініне қатысты сынақ кезінде қолданылуға тиіс.
«Жаратқан Ие маған аңның мүсіні сынақ мерзімі жабылардың алдында жасалатынын анық көрсетті; өйткені ол Құдай халқы үшін олардың мәңгілік тағдыры шешілетін ұлы сынақ болмақ....»
«Бұл — Құдай халқы мөрленуден бұрын өтуге тиіс сынақ». Manuscript Releases, 15-том, 15-бет.
Аңның мүсінінің қалыптасуына қатысты сынақ, даулы мәселенің өзге алты желісі сияқты, Римнің пайғамбарлық тақырыбына қатысты сынақ болып табылады. Құдай халқы мөрленбестен бұрын болатын ұлы сынақ — Римдік аңның мүсінінің қалыптасуы туралы. Аң — папалық билік, ал Америка Құрама Штаттары жуық арада келетін жексенбілік заңға қарай ілгерілеген сайын, папалық биліктің мүсінін қалыптастырады.
«Америка Құрама Штаттарының аңның бейнесін жасауы үшін, діни билік азаматтық үкіметті сондай дәрежеде бақылауға алуы тиіс, сонда мемлекеттің билігін де шіркеу өз мақсаттарын жүзеге асыру үшін қолданатын болады». The Great Controversy, 443.
Америка Құрама Штаттарындағы сол жексенбілік заң хайуанның мүсіні Америка Құрама Штаттарында толық қалыптасқанын айқындайды.
«Бірақ зайырлы билік арқылы діни міндетті күштеп орындатудың дәл сол әрекетінде-ақ шіркеулер өздері аңға ұқсас бір мүсін жасар еді; сондықтан Америка Құрама Штаттарында жексенбіні сақтауды күштеп орындату аңға және оның мүсініне табынуды күштеп орындату болар еді». The Great Controversy, 449.
Жексенбілік заң қабылданған кезде, аңның бейнесі Америка Құрама Штаттарында толық қалыптасқан болады, әрі сол кезде Америка Құрама Штаттары Құдайдан толықтай ажырайды да, бүкіл әлемді аңның бейнесін жасауға мәжбүрлеу жөніндегі өзінің пайғамбарлық ісін бастайды. Америка Құрама Штаттарындағы жексенбілік заң кезінде Шайтан бүкіл дүние жүзінің халықтарын әлемнің барлық халықтарын қамтитын аңның бейнесін қалыптастыру үдерісін қайталауға бастап, өзінің ғажайып ісін бастайды.
«Құдай заңының бұзылуына орай папалық институтты күшіне енгізетін жарлық арқылы біздің ұлтымыз өзін әділдіктен толықтай ажыратады. Протестантизм қолын шығанақтың арғы жағына созып, Рим билігінің қолын ұстаған кезде, ол тұңғиықтың үстінен қолын созып, Спиритизммен қол алысқан кезде, осы үштік одақтың ықпалы астында еліміз протестанттық әрі республикалық үкімет ретіндегі өз Конституциясының әрбір қағидатын теріске шығарып, папалық жалған ілімдер мен алдаулардың таралуына жағдай жасайтын кезде, міне, сол уақытта біз Шайтанның ғажайып әрекет етуінің мезгілі келгенін және ақырдың жақын екенін біле аламыз». Testimonies, volume 5, 451.
Америка Құрама Штаттарында жуық арада қабылданатын жексенбілік заң кезінде Шайтан Америка Құрама Штаттарымен бірлесе отырып, әрбір халықты шіркеу мен мемлекеттің біріккен жүйесін құрып, жексенбілік ғибадатты күштеп орындатуда Америка Құрама Штаттарының үлгісіне еруге мәжбүрлейді.
«Шайтан жер бетінде тұратындарды алдау үшін кереметтер жасайтын болады. Рухтармен байланыс ілімі өлгендерді бейнелету арқылы өз ісін атқаратын болады. Құдайдың ескерту хабарларын тыңдаудан бас тартатын діни ұйымдар күшті алданудың астында болып, әулиелерді қудалау үшін азаматтық билікпен бірігетін болады. Протестант шіркеулері Құдайдың өсиеттерін ұстанатын халқына қарсы қудалауда папалық билікпен бірігетін болады. Адамдардың ар-ұждандарының үстінен рухани озбырлық жүргізетін ұлы қудалау жүйесін құрайтын билік — міне, осы.»
«Оның қозыға ұқсас екі мүйізі бар еді, ал сөйлегені айдаһарша еді». Құдайдың Тоқтысының ізбасарымыз деп мойындағанымен, адамдар айдаһардың рухына қанығады. Олар өздерін жуас әрі кішіпейілміз деп жариялайды, бірақ сөйлеген сөздері мен шығаратын заңдары Шайтанның рухымен болады; осылайша, өз істері арқылы өздерінің мәлімдейтін болмысына мүлде қарама-қарсы екенін көрсетеді. Қозыға ұқсас бұл билік Құдайдың өсиеттерін сақтайтын және Иса Мәсіхтің куәлігіне ие болғандарға қарсы соғыс ашуда айдаһармен бірігеді. Ал Шайтан протестанттармен де, папашылармен де бірігіп, олармен тізе қоса осы дүниенің құдайы ретінде әрекет етеді; адамдарды өз патшалығының бодандары секілді билеп-төстеп, өзіне қалай ұнаса, солай жұмсап, басқартып, бағындырып отырады.
«Егер адамдар Құдайдың өсиеттерін аяқасты етуге келіспесе, айдаһардың рухы әшкереленеді. Олар түрмеге қамалады, кеңестердің алдына әкелінеді және айыппұл төлеуге мәжбүр етіледі. “Ол барлық адамдарға — кішілер мен ұлыларға, байлар мен кедейлерге, еріктілер мен құлдарға — оң қолдарына немесе маңдайларына бір таңба алғызады” [Аян 13:16]. “Оған аңның бейнесіне жан бітіруге билік берілді, сонда аңның бейнесі сөйлеп, аңның бейнесіне табынбайтындардың бәрін өлтіруге себепкер болсын” [15-аят]. Осылайша Шайтан Ехобаның айрықша құзыреттерін басып алады. Күнә адамы Құдайдың орнында отырып, өзін Құдаймын деп жариялайды және Құдайдан жоғары әрекет етеді». Manuscript Releases, 14-том, 162.
Папалық билік — аң, Біріккен Ұлттар Ұйымы — айдаһар, ал Америка Құрама Штаттары — жалған пайғамбар. Мәсіхке қарсы күштің мәніне қатысты, ол әрі Шайтанның өзі, әрі Шайтанның жердегі өкілі — Рим папасы екендігін түсінуде шатасатындар, ақырында Мәсіхке қарсы күштің жағында болады.
Америка Құрама Штаттары күнәкар адам емес. Күнәкар адам — антихрист, әрі ол — Шайтанның жердегі өкілі. Жер бетіндегі тағына папалықты отырғызатын билікті папалықтың өзімен шатастыруды Пауыл шындықты сүймеудің айғағы ретінде көрсетеді. Пұтқа табынушы Рим папалық билікті ұстап тұрғанын, пұтқа табынушы Рим аластатылғанға дейін, папалық биліктің ашылуы үшін оны тежеп тұрғанын 2 Салониқалықтарға арналған хаттың екінші тарауында баяндалған пайғамбарлық байланыс ретінде теріске шығару — Киелі Рухтың төгілуін теріске шығарып, Пауыл күшті адасу деп атайтын арам рухтың төгілуін қабылдау болып табылады. Сонымен бірге, ежелгі пайғамбарлардың әрқайсысы өздері өмір сүрген күндерден гөрі ақырғы күндер туралы неғұрлым тікелей сөйледі.
«Ежелгі пайғамбарлардың әрқайсысы өз заманы үшін емес, біздің заманымыз үшін көбірек сөйледі, сондықтан олардың пайғамбарлығы біз үшін күшінде. “Енді осының бәрі оларға өнеге ретінде болды; әрі дүниенің ақыры жеткен бізге өсиет болсын деп жазылды”. 1 Қорынттықтарға 10:11. “Олар осыны өздеріне емес, бізге қызмет етіп жариялағаны аян болды; енді бұл нәрселер көктен жіберілген Киелі Рух арқылы сендерге Ізгі хабарды уағыздағандар арқылы сендерге хабарланды; бұларға періштелер де үңіліп қарауды аңсайды”. 1 Петір 1:12....»
«Киелі кітап өзінің қазыналарын осы соңғы ұрпақ үшін жинақтап, бір арнаға тоғыстырды. Ескі өсиет тарихындағы барлық ұлы оқиғалар мен салтанатты істер осы соңғы күндері қауымда қайталанып келді және қайталанып жатыр». Selected Messages, book 3, 338, 339.
Пұтқа табынушы Рим мен 2 Салониқалықтарғадағы күнәкар адам соңғы күндердегі Америка Құрама Штаттары мен папалық Римді білдіреді. Осы ақиқатты дұрыс түсінбеу, өзге жайттармен қатар, егер адам өзінің жеке түсіндірмесін «түр мен соған сәйкес келетін шындық» қағидасына негіздеп отырмын деп мәлімдесе де, шын мәнінде оның «түр мен соған сәйкес келетін шындықты» түсінбейтінін көрсетеді. Қасиетті тарихта Америка Құрама Штаттары бірнеше билік арқылы алдын ала бейнеленген. Екі мүйізді әрбір билік, мейлі ол Исраилдің солтүстік және оңтүстік патшалықтары болсын, Мидо-Парсы империясы болсын, не Содом мен Мысыр арқылы бейнеленген атеистік Франция болсын, соңғы күндердегі Америка Құрама Штаттарын білдіреді.
Америка Құрама Штаттары аңға ұқсас бір бейне жасап, оны құратын кезең Даниялдың екінші тарауындағы темір мен саз арқылы, сондай-ақ Даниялдың сегізінші тарауында еркек және әйел ретінде көрінетін кіші мүйіз арқылы, әрі Ілиястың Кармил тауындағы куәлігінде Бағал пайғамбарлары мен тоғай абыздары арқылы бейнеленген. Саломе Иродтың мас күйдегі туған күн тойы туралы куәлікте Америка Құрама Штаттарын бейнелейді. Пергам Америка Құрама Штаттарын бейнелейді және соңғы күндердегі папалық билікті бейнелейтін Тиатираға алып баратын ымыраны айқындайды.
496 жылы франктердің патшасы болған Кловис Рональд Рейган дәуіріндегі Америка Құрама Штаттарын бейнелейді. 533 жылғы Юстиниан жексенбілік заңның алдындағы Дональд Трампты білдіреді. Әрбір осындай бейнелеуде Америка Құрама Штаттары соңғы күндердегі папалық билікке мойынсұнып, бас иетін күшті білдіреді. Мойынсұнып, бас иетін бұл күш Римге тағзым етуші ретінде көрсетіледі. «Тағзым» ету әрекетінің құрамына бас болып тұрған патшаға иілу де кіреді.
Америка Құрама Штаттары қозыға ұқсас мүйіздері бар аңмен бейнеленген билік екені және бұл пайғамбарлық Америка Құрама Штаттары Рим өзінің үстемдігінің айрықша мойындалуы деп санайтын жексенбіні сақтауды мәжбүрлі түрде енгізген кезде орындалатыны көрсетілді. Бірақ папалыққа көрсетілетін осы тағзымда Америка Құрама Штаттары жалғыз болмайды. Бір кезде оның билігін мойындаған елдердегі Римнің ықпалы әлі де жойылып кеткен жоқ. Ал пайғамбарлық оның билігінің қалпына келтірілетінін алдын ала айтады. «Мен оның бастарының бірін өлімші жараланғандай көрдім; бірақ оның өлімші жарасы жазылды; сонда бүкіл жер жүзі аңға қайран қалып ерді». 3-аят. Өлімші жараның салынуы 1798 жылғы папалықтың құлауын көрсетеді.
«Осыдан кейін, — дейді пайғамбар, — “оның өлімші жарасы жазылды; және бүкіл дүние айуанға таңдана ерді”». Пауыл «күнә адамының» екінші келуге дейін жалғасатынын анық айтады. 2 Салониқалықтарға 2:3-8. Уақыттың ең ақырғы шегіне дейін ол алдау ісін жалғастырады. Ал аян беруші де, папалыққа нұсқап, былай деп жариялайды: «Жер бетінде тұратындардың бәрі, есімдері өмір кітабына жазылмағандар, оған табынады». Аян 13:8. Ескі дүниеде де, Жаңа дүниеде де, папалық тек Рим шіркеуінің билігіне ғана негізделген жексенбілік мекемеге көрсетілген құрмет арқылы тағзымға ие болады». Ұлы күрес, 578.
Соңғы сөйлем Уайт қарындастың «ескі дүние» деген тіркесті Еуропаны, ал «жаңа дүние» дегенді Америкаларды білдіреді деп түсінгеніне тағы да көбірек дәлел береді. Жағдай осылай болғандықтан, Америка Құрама Штаттары папалық билікке тағзым етеді және дүниенің қалған бөлігін де соны істеуге мәжбүрлейді. Бұл Америка Құрама Штаттарының папалық биліктің нұсқауларына бағыныштылықта екенін айқындайды. Ишаяның «орнығу» үшін «басты» түсінудің қажеттігін айқындауы мен соған берген екпіні өзінің тәңірлік мақсатын мынадан табады: «бас» рәмізі сыртқы пайғамбарлық желісін де, ішкі пайғамбарлық желісін де түсінудің кілтіне айналады.
Өйткені Сирияның басы — Дамаск, ал Дамасктің басы — Ресин; және алпыс бес жылдың ішінде Ефрем халық болудан қалып, быт-шыт болады. Ал Ефремнің басы — Самария, және Самарияның басы — Ремалияның ұлы. Егер сенбесеңдер, онда, расында, орнықпайсыңдар. Ишая 7:8, 9.
Соңғы күндері, яғни әрбір пайғамбардың куәлігі күшінде болатын кезде, «сенің халқыңның қарақшылары» аянды орнықтырады. Пайғамбарлық Рухының беделіне сай және Хабақұқтың екі қасиетті кестесінде бейнеленген Адвентизмнің іргелі ақиқаттарымен үйлесімде, «қарақшылар» — Римнің нышаны. Пұтқа табынушы Рим б.з.д. 200 жылы тарихқа алғаш рет енгенде, олар соңғы күндердегі қазіргі Римнің бейнесі болды. Осы пайғамбарлық ақиқат соңғы күндердің пайғамбарлық аянын орнықтырады, ал егер сен қазіргі Римнің «басы» папалық билік екенін көруден бас тартсаң, онда, сөзсіз, сен де орнықпайсың.
«Әлем дауылға, соғысқа және алауыздыққа толы. Алайда бір бастың астында — папалық биліктің қол астында — халықтар Құдайдың куәгерлері бейнесінде Құдайға қарсы шығу үшін бірігеді». Testimonies, 7-том, 182-бет.
Естуге құлақтарың болса, онда Мәсіх дәуіріндегі яһудилердің басты кемшіліктерінің бірі — «көлеңкені» «мәннің» өзі деп танығандары екенін түсіне аласыздар. Айқышқа дейін де, айқыштан кейін де яһудилер өздерінің ғибадат жүйесіндегі бейнелерге сенім артты да, Түпнұсқаны қабылдамай тастады. Олар «көлеңкенің» «мән» екенін алға тартты; сөйтіп, Құдайдың рухымен жазылған жазбада ақырғы күндердегі, сондай-ақ көлеңкені мәннің өзі деп танитын бір халық туралы куәлікті қалдырды.
Америка Құрама Штаттары аңның мүсінін жасаған кезде, олар аңның көлеңкесін жасап жатыр. Олар мәннің көлеңкесін жасап жатыр, өйткені мүсін — бейнелік түр. Америка Құрама Штаттарын, ол аңның мүсінін жасаған кезде, Қазіргі Римнің нышаны ретінде анықтау — ежелгі Исраилдің Ұлы Түпнұсқаны теріске шығарып, айқышқа шегелеуімен пара-пар қою болып табылады.
Америка Құрама Штаттары сенің халқыңның қарақшылары деген қате көзқарасты үйрететіндер тип пен антитипті қолданулары туралы көп айтады, әрі олар Америка Құрама Штаттарын аңның бейнесі деп жиі айқындайды және Америка Құрама Штаттарын аңның бейнесі деп айқындаудың өзі Америка Құрама Штаттарының «қарақшылар» екенін әлдебір түрде дәлелдейді деп ойлайды. Егер олар өздерін «тип пен антитиптің» негізгі қағидаттарының басқаруына шын мәнінде бағындырса, онда Құдай Сөзінде қайта-қайта типологиялық түрде көрсетілген Америка Құрама Штаттарының пайғамбарлық рөлі Америка Құрама Штаттарын папалық билікке бағынған күш ретінде айқындайтынын тез-ақ көрер еді. Олар аңды тірек-нүкте етпестен, болмаған аңға бейнені телудің қисынсыз екенін көрер еді. Аңның бейнесін айқындай алатын жалғыз нәрсе — аңның өзі, өйткені айнадағы көрініс аясында бейнені орнататын — папалық билік.
Америка Құрама Штаттарының аңның бейнесін қалыптастыруы туралы пайғамбарлықтың параллель желісі — шынайы протестантизмнің мүйізі Мәсіхтің бейнесін қалыптастыратын сәт. Бұл қалыптасу Даниял кітабының оныншы тарауында нақты айқындалады; сонда Даниял «marah», аянды, яғни «looking glass» аянды көреді. Даниял Мәсіхке қарайтындарды бейнелейді, әрі осылай ету арқылы олар Мәсіхтің мінезін бейнелейді. Егер Мәсіх туралы аян Даниялға ұсынылмаған болса, ол Мәсіхтің мінезін бейнелей алмас еді. Іштерінде Мәсіхтің бейнесін қалыптастырудың оныншы тарауында Даниял арқылы бейнеленген бір жүз қырық төрт мың Оның мінезін көруге тиіс. Қарау арқылы олар өзгереді.
Ал біз бәріміз де ашық жүзбен, айнадан көргендей, Иеміздің ұлылығын тамашалай отырып, Иеміздің Рухы арқылы ұлылықтан ұлылыққа, сол бір бейнеге өзгертілеміз. 2 Қорынттықтарға 3:18.
Даниел оныншы тарауда көрген «marah» аянының еврейше анықтамасы: «аян; сондай-ақ (себептік мағынада) айна: —айна, аян». Алдыңғы аятта «шыны» деп аударылған грек сөзі өз-өзін айнадан көруді, яғни бейненің шағылысуын көруді білдіреді (ауыспалы мағынада): —айнадан көргендей көру.
Жақып та айнаға қатысты ақиқаттың бір желісін алға тартады.
Өйткені кімде-кім сөзді тыңдаушы болып, оны орындаушы болмаса, ол айнадан өзінің жаратылыстық жүзін көріп тұрған адамға ұқсайды: ол өзін көреді де, кетеді, содан соң бірден өзінің қандай адам болғанын ұмытады. Ал кім еркіндіктің кемел заңына үңіліп қарап, соның ішінде табанды болып қала берсе, ол ұмытшақ тыңдаушы емес, істі орындаушы болғандықтан, сол адам өз ісінде жарылқанатын болады. Жақып 1:23–25.
Егер біз ақиқатты сүйсек, сондықтан Сөзді орындаушы болсақ, онда біз қарайтын айна — бостандықтың кемелді заңы; ал егер біз ақиқатты сүймесек, содан кейін Даниелмен бірге болғандардың қашқан кездегідей өз жолымызбен кетсек, онда ол айна жай ғана өзіміздің бейнеміздің көрінісі ғана болады.
«Құдайдың заңы — адамды қандай болса, сол қалпында толық бейнелеп көрсететін және оның алдына дұрыс ұқсастықты тосатын айна. Кейбіреулер бұл бейнеден теріс бұрылып, оны ұмытып кетеді; ал басқалары өздерінің мінез-құлқындағы кемшіліктерін сол арқылы емдейтіндей, заңға тіл тигізетін балағат атаулар қолданады. Ал заң айыптаған өзге біреулер өздерінің заң бұзушылықтарына өкініп, Мәсіхтің еңбектеріне деген сенім арқылы мәсіхшілік мінезді кемеліне жеткізеді.» Faith and Works, 31.
Даниял өз-өзін айна тәрізді көріністе көрген жоқ; ол Жақып айтқан кемел азаттық заңының мінсіз бейнесі болып табылатын Мәсіхті көрді.
«Мәсіхтің жер бетіндегі өмірі — Құдай заңының кемелді көрінісі. Онда өмір де, үміт те, жарық та бар. Оған қараңдар, сонда сендер мінезден мінезге, сол бейнеге өзгертілесіңдер». Signs of the Times, 1910 жылғы 10 мамыр.
Аңның мүсіні аңды бейнелейді, ал аң мүсінінің құрылуы — Құдай халқы үшін олардың мәңгілік тағдыры шешілетін ұлы сынақ. Америка Құрама Штаттарындағы протестанттық шіркеулер үкіметті өз бақылауына алған кезде, олар папалық билік әрдайым қолданып келген шіркеу-мемлекет жүйесінің мүсінін қалыптастырған болады. Дәл сол уақыт кезеңінде Мәсіхтің бейнесі Оның ақырғы күндердегі халқының бойында қалыптасады. Алайда Даниялмен бірге болғандар аянды көрген жоқ, өйткені олар аяннан қашып кетті.
Мәсіхтің бейнесінің қалыптасуы құлшылық етушілердің екі тобының көрініс табуына әкеледі. Бір топ шағылысу қағидатын қабылдамайды. Шағылысу қағидаты айна арқылы бейнеленеді, өйткені Мәсіх рухани көктегі ақиқаттарды көрсету үшін жердегі нақты нәрселерді қолданады.
«Мәсіхтің астарлы әңгімелер арқылы тәлім беруінде Оның дүниеге арналған Өз миссиясындағыдай сол бір қағида көрінеді. Біз Оның Құдайлық мінез-құлқы мен өмірін тани алуымыз үшін, Мәсіх біздің болмысымызды қабылдап, арамызда өмір сүрді. Құдайлық адамдықта ашылды; көзге көрінбейтін ұлылық көзге көрінетін адам кейпінде паш етілді. Адамдар белгісізді белгілі арқылы тани алды; көктегі нәрселер жердегілер арқылы ашылды; Құдай адамға ұқсас бейнеде аян болды. Мәсіхтің тәлімінде де дәл солай болды: белгісіз белгілі арқылы, ал Құдайлық ақиқаттар халыққа ең таныс жердегі нәрселер арқылы бейнеленіп көрсетілді.»
«Жазбада былай делінген: “Иса осының бәрін халыққа астарлы әңгімелермен айтты; … пайғамбар арқылы айтылған сөздің орындалуы үшін: Аузымды астарлы әңгімелермен ашамын; дүниенің негізі қаланғаннан бері құпия болып келген нәрселерді жария етемін”» (Матай 13:34, 35). Табиғи нәрселер руханины жеткізудің құралы болды; табиғаттағы құбылыстар мен Оны тыңдаушылардың өмірлік тәжірибесі жазылған Сөздің ақиқаттарымен байланыстырылды. Осылайша табиғидан рухани патшалыққа бастап, Мәсіхтің астарлы әңгімелері адамды Құдаймен, жерді көкпен біріктіретін ақиқат тізбегінің буындары болып табылады». Christ’s Object Lessons, 17.
Бейнелеудің рухани қағидасы Мәсіхті бейнелейтін айнаға қарау арқылы жүзеге асады, әрі “marah” аяны себептеуші аян болғандықтан, айнадағы Мәсіхтің бейнесі адамзатта Мәсіхтің бейнесін тудырады.
Америка Құрама Штаттары көріністі орнықтырады деп мәлімдеу — Даниялдың мүсіні Мәсіхті орнықтырады деп мәлімдеумен бірдей. Мәсіх — Өзінің мінезі мен ісінің көрінісін орнықтыратын Тұлға, ал антихрист — өзінің мінезі мен ісінің көрінісін орнықтыратын тұлға. Көрініс — айнада шағылатын нәрсе, ал көрініс қарақшылар арқылы орнықтырылады. Аңның бейнесін аңның өзі деп танып, оны қате түсіну параллель сызықтарды туғызады.
Тәубеге келмеген адам айнадан өзін көреді, немесе егер Құдайдың заңын көрсе, оның талаптарынан жалтаруға тырысып, сол заңды менсінбей қарайды. Тәубеге келген адам айнадан Мәсіхті және Оның заңын көреді. Америка Құрама Штаттары папалық билікті көріп, соны қайталау арқылы сол папалық биліктің бейнесін қалыптастырады. Америка Құрама Штаттары арқылы антихрист қайталанады.
Люцифер Құдайдың саяси әрі діни тақтарына отыруды қалады.
Әй, таң жұлдызы, таңның ұлы Луцифер, көктен қалай құладың! Халықтарды әлсіреткен сен жерге қалай құлатылдың! Сен жүрегіңде: «Көкке көтерілемін, тағымды Құдайдың жұлдыздарынан жоғары қоямын; сондай-ақ солтүстіктің қиырындағы жиналыс тауына отырамын; бұлттардың биіктігінен жоғары көтерілемін; Ең Жоғарғыға ұқсас боламын»,— дедің. Езекиел 14:12–14.
Шайтан — антихрист, сондай-ақ папалық билік те антихрист. Папалық билік шіркеудің ішінде орнығып, Еуропаның саяси тақтарының үстінен билік жүргізді. Даниял кітабының оныншы тарауындағы себеп тудыратын айна, оның рухани қолданылуында қарастырылғанда, оған назар салғандарды Мәсіхтің бейнесіне айналдырады. Сол ақиқат антихристтің желісін басқарады. Бір ұлт не жеке адам осы айнадағы көрініске қарағанда, ол себеп тудыратын әсер береді, өйткені оған қараған жеке адамда да, ұлтта да өз бейнесін қайта жаңғыртады; соның нәтижесінде не Мәсіхтің бейнесі, не аңның бейнесі пайда болады. Бұл Даниял арқылы бейнеленген сол бір әсерге параллель. Даниял үшін көріністі белгілеген — Мәсіх, ал антихрист Америка Құрама Штаттары үшін, ол аңның бейнесін қалыптастырғанда, сол көріністі белгілейді.
Біз бұл ойларды келесі мақалада жалғастырамыз.