Makala ya mwisho tuliimalizia kwa kifungu kinachoshughulikia “roho ya uongo.” Ifuatayo ni mojawapo ya aya kutoka katika kifungu hicho.

“Batumishi wasiotakaswa wanajipanga kinyume na Mungu. Wanamsifu Kristo na mungu wa ulimwengu huu kwa pumzi ile ile. Huku wakidai kwamba wanampokea Kristo, wanamkumbatia Baraba, na kwa matendo yao husema, ‘Si Huyu, bali ni Baraba.’ Wote wasomao mistari hii na waangalie sana. Shetani amejisifu kuhusu yale awezayo kufanya. Anadhani atavunja umoja ambao Kristo aliuombea upate kuwapo katika kanisa Lake. Husema, ‘Nitatoka, nami nitakuwa roho ya uongo ili kuwadanganya wale niwawezao, kukosoa, na kuhukumu, na kupotosha.’ Mwana wa udanganyifu na wa ushuhuda wa uongo akikaribishwe na kanisa lililokuwa na nuru kuu, ushahidi mkuu, kanisa hilo litaikataa jumbe ambayo Bwana ametuma, na kupokea madai yasiyo na kiasi cha akili na dhana za uongo na nadharia za uongo. Shetani hucheka upumbavu wao, kwa maana anajua lililo kweli.” Testimonies to Ministers, 409.

“वंचन और झूठी गवाही के पुत्र का मनोरंजन उस कलीसिया द्वारा किया जाए जिसने महान ज्योति, महान प्रमाण पाया है, और वह कलीसिया उस सन्देश को त्याग देगी जिसे प्रभु ने भेजा है, और अत्यन्त अविवेकपूर्ण कथनों, मिथ्या कल्पनाओं, और झूठे सिद्धान्तों को ग्रहण करेगी।” 1863 में, मिलरवादी एडवेंटवाद धर्मत्यागी प्रोटेस्टेंटवाद द्वारा प्रयुक्त उस अविवेकपूर्ण और मिथ्या पद्धति की ओर ‘लौट गया’ और लैव्यव्यवस्था छब्बीस के सात कालों के विषय में विलियम मिलर की पहचान को अस्वीकार कर दिया। ‘लौटने’ का विषय गिनती चौदह के विद्रोहियों द्वारा प्रतिरूपित किया गया था, जब उन्होंने एक प्रधान चुनकर मिस्र को लौट जाने का निश्चय किया।

Kai vaambila imwe na imwe, “Tukavange kapiteni, kutani tukuyela eGibhita.” Numeri 14:4.

Katambi ka “kuya” kankumbi ku Uprotestanti wa kuasiya imani nako kaleweshwe pe na Yeremia, apo mu chiputulwa fifiteeni, atelwe ukuti Amaprotestanti abagwile kuti baya kuli ena, lelo ena te kuti “aye” kuli bene.

Ndzi nga tshamanga entsombanweni wa vahlekuri, hambi ku ri ku tsaka; ndzi tshame ndzexe hikwalaho ka voko ra wena; hikuva u ndzi tatisile hi ku hlundzuka. Hikwalaho ka yini ku vaviseka ka mina ku nga heriki, ni xilonda xa mina lexi nga tshungulekiki, lexi alaka ku hanyisiwa? Xana u ta va eka mina hi ku helela kukota muhembi, ni kukota mati lama tsandzekaka? Hikokwalaho HOSI Xikwembu xi vurisa sweswo: Loko u tlhela, kutani ndzi ta ku vuyisa, naswona u ta yima emahlweni ka mina; naswona loko u humesa leswi nga swa nkoka eka leswi nyenyetsaka, u ta fana ni nomu wa mina; a va tlhelele eka wena; kambe wena u nga tlheleli eka vona. Kutani ndzi ta ku endla eka vanhu lava ku va rirhangu ra koporo leri tiyisiweke; naswona va ta lwa na wena, kambe a va nge ku hluli; hikuva ndzi na wena ku ku ponisa ni ku ku kutsula, ku vula HOSI Xikwembu. Yeremiya 15:17–20.

Oku ni ko kikingi kya buketi bwa buprofeti kya ihame lya kutagarukira mu Buprotestanti obwahindukiire liraagirwa mu nkuru y’omurangi w’obunabbi atahurikiire, eyatwara obubaka bw’okunenyereza eri Yerobowaamu, omukama wa mbere ow’ebika ikumi eby’obukiikakkono.

Böse nga mwami abwira wa muntu wa Nzambi nti: “Yiza na mono ku nzo, oka pema, mpe nakupesa lifuti.” Mpe wa muntu wa Nzambi abwira mwami nti: “Ata soki opesi mono ndambu ya ndako na yo, nakokota te elongo na yo, mpe nakolia limpa te to nakomela mai te na esika oyo; pamba te boye nde Nkolo apesaki ngai mitindo na liloba na Ye, alobaki: ‘Olia limpa te, omela mai te, mpe kozonga lisusu te na nzela moko oyo oyaki na yango.’” Boye akendeki na nzela mosusu, mpe azongaki te na nzela oyo ayaki na yango na Bethele. 1 Bakonzi 13:7–10.

Omuprofeta ataatina kukwata esikive kyakwa Leza ekuti aleke ukubwelela mu nzila iyo aishilemo. Ubuadiventi bwa baMillerite bwafumine mu Buprotestanti obwaimininwe na Saridisi, kabili tabalingile ukubwelela. Nangu cakuti omuprofeta ataatina aleishiba bwino sana ukuti tasobele ukubwelela mu nzila iyo aishilemo, omuprofeta wa bufi uwamu bufumu bwa Yeroboamu amwebele ukuti Leza alandile ukuti omuprofeta ataatina afwile ukubwelela ku ng’anda ya ulya muprofeta wa bufi no kulya pamo nankwe. Nangu cibe ukuti Leza alimupele amalangisho, alicitile cine cene ico. Ilyo fye atendeke ukulya ifyakulya fya ulya muprofeta wa bufi, Baibo yalanda patoke ukuti omuprofeta wa Samaria alibepile.

Aisamuna ku profeta mosi kizee mu Betheli; na banake baake baiza no kumubula byoshe ebi omusaiza wa Ruhanga yakozere ahu izooba eryo mu Betheli; n’ebigambo ebi yagambiire omugabe, nabyo baabibwira ise. Ise yaabagambira ati, “Yagyenda mu muhanda ki?” Ahabw’okuba banake baake bakaba baboine omuhanda ogu omusaiza wa Ruhanga, eyarugire mu Buyudaaya, yagyenzemu. Yaagambira banake baake ati, “Munteekyere endogoyi.” Reero baamutekyera endogoyi, yaagyebagaho, yaagoberera omusaiza wa Ruhanga, yaamushanga atwire ahansi y’omutookye; yaamubuuza ati, “Niwe musaiza wa Ruhanga eyarugire mu Buyudaaya?” Yaamugarukamu ati, “Niinye.” Reero yaamugambira ati, “Ija omuka naanye, olye emigaati.” Kwonka yaamugambira ati, “Tinshaasa kugarukana naiwe, n’obu kwakuba kutaaha naiwe; kandi tindya mugaati newakubaire kunywa maizi naiwe omu mwanya gunu; ahabw’okuba nahairwe ekigambo n’Ekigambo kya Mukama nti, Otaalya mugaati, kandi otanywamu maizi eyo, kandi otagaruka n’okuza omu muhanda ogu waiziremu.” Undi yaamugambira ati, “Naanye ndi profeta nkawe; kandi maraika akangambira n’Ekigambo kya Mukama ati, Mugarure naiwe omuka mu nju yaawe, alye emigaati kandi anywe amaizi.” Kwonka akaba amubihire. N’ahabw’ekyo yaagarukana nawe, yaalya emigaati omu nju ye, kandi yaanywa amaizi. 1 Abagabe 13:11–19.

ආज्ञාභංග කළ අනාගතවක්තෘවරයා සමාරියාවේ බොරු කියූ අනාගතවක්තෘවරයා සමඟ කෑම කා පානය කළේය; එයින් අදහස් වූයේ ඔහු පථභ්‍රෂ්ට අනාගතවක්තෘවරයෙකුගේ පණිවිඩය පිළිගෙන, ස්වාමීන්වහන්සේගේ පණිවිඩය ප්‍රතික්ෂේප කළ බවයි. එය ඔහු එම දිනම විශ්වාසවන්ත ලෙස ප්‍රකාශ කළ පණිවිඩයම ය. තමන් නැවත නොහැරිය යුතු බව ඔහු ඉතා හොඳින් දැන සිටියේය; එහෙත් එසේම කළේය. “රැවටීමේ පුත්‍රයා සහ බොරු සාක්ෂිය” මහත් ආලෝකය, මහත් සාක්ෂි ලැබූ සභාවක් විසින් පිළිගනු ලැබුවහොත්, “එම සභාව ස්වාමීන්වහන්සේ එවා ඇති පණිවිඩය ඉවත දමනු ඇත” යයි සහෝදරී වයිට් අපට දැනුම් දෙයි. මිලර්වරුන්ගේ ඉතිහාසය තුළ පළමු දූතයා තම මහිමයෙන් පොළොව ආලෝකවත් කළේය. 1840 දී පළමු දූතයාගේ පණිවිඩය ලෝකයේ සෑම මෙහෙයුම් මධ්‍යස්ථානයකටම ගෙන යනු ලැබීය.

“Bwana wa ha wîke hanini na nguvû na utukufu mukulu ku ixi yetu, mawu aya ni kweli, na mu mwaka wa 1840 sauti nyingi sazinulîwa mu kutangaza kwake.” Manuscript Releases, volume 9, 134.

Ngemuva kwesikhashana nje, ubu-Adventism bamaMillerite babuyela “emangeni” endlela yokusebenza yobuprothestani obuhlubukileyo, base bulahla “umyalezo weNkosi” uNkulunkulu ayewuthumele ngoWilliam Miller. Bawulahla umyalezo kaMose njengoba wawethulwe ngu-Eliya, futhi “amanga” amukelwa ekuqaleni emlandweni wamaMillerite amele “amanga” akholwayo ekugcineni; “amanga” aletha ukudukiswa okunamandla phezu kobu-Adventism baseLawodikea.

Na kwa udanganyifu wote wa uovu ndani ya hao wanaopotea; kwa sababu hawakuipokea upendo wa ile kweli, wapate kuokolewa. Na kwa sababu hiyo Mungu atawaletea nguvu ya upotevu, hata wauamini uongo; ili wahukumiwe wote wasioiamini kweli, bali walifurahia uovu. 2 Wathesalonike 2:10–12.

Twatwipangile kuonesha nafasi ya Eliya kama ishara kuhusiana na historia zinazolingana za pembe ya Uprotestanti na pembe ya Urepublikanizimu katika kipindi ambacho ufalme wa sita wa unabii wa Biblia unatawala. Ugumu wa kuleta pamoja masuala yote ya mwaka 1863 kwa namna ya kinabii, angalau kwangu mimi, ni mistari mbalimbali inayohusiana yenyewe kwa yenyewe ambayo inapakana na dhana ya “mantiki ya mzunguko.” Mantiki ya moja kwa moja siku zote ndiyo njia iliyo bora zaidi, lakini kuitambua kweli za kimungu na mahusiano ya kweli hizo kwa kila moja ni kazi ngumu, kwa maana zinapatikana katika Biblia “hapa kidogo na pale kidogo.”

«دە بە کەسێک زانست فێر بکا؟ و دە بە کەسێک تێگەیشتن لە فێرکردن بگەیەنێ؟ بەوانەی لە شیر وەستانراون، و لە مەمکان جیا کراون. چونکە فەرمان لەسەر فەرمان دەبێت، فەرمان لەسەر فەرمان؛ هێڵ لەسەر هێڵ، هێڵ لەسەر هێڵ؛ لێرە کەمێک، و لەوێ کەمێک.» ئیشایا 28:9، 10

Na mpe mosala ya mpasi ntango bato oyo bozali koloba na bango bazali kosangisa baoyo bayebi malamu bosolo ya liboso oyo bozali kolobela, mpe basusu bazali sika mpenza na makambo yango nyonso. Penepene bosolo nyonso oyo nazali na mokano ya kopesa na mokuse kati na lisolo oyo, ekoki komonana na Bitándá ya Habakuki. Mpo na kobanga ete nakoyokana lokola nazali kosalela “makanisi oyo ezongaka-zongaka,” nakoyebisa bino esika tozali kokende liboso mpenza ya kokoma kuna.

Mwaka wa 1863, Uadventista wa Kimilleri wa Laodikia ulisimamisha sanamu ya wivu. Sanamu ya wivu inawakilisha kizazi cha kwanza kati ya vizazi vinne vya Uadventista wa Laodikia.

Awo akambera ati, Mwana wa muntu, tombola meso ako nansha nomba mu nzila iya ku kabanga. Epo natombwele meso yandi mu nzila iya ku kabanga, kabili moneni, ku kabanga ku mwinshi wa cipailo, ico cishilwa ca bukoelelo pa mulyango. Ezekieli 8:5.

គ្រឹស្តសាសនាចក្រអាដវេនទីស្ទថ្ងៃទីប្រាំពីរ ក្នុងបួនជំនាន់ ត្រូវបានតំណាងឡើងនៅក្នុងបទគម្ពីរផ្សេងៗជាច្រើន ប៉ុន្តែខ្ញុំប្រើ អេសេគាល ជំពូក ៨ ជាចំណុចយោងសំខាន់។ មូលហេតុនៃការនេះ គឺដោយសារជំពូក ៨ នាំចូលទៅកាន់ជំពូក ៩។ នៅក្នុង អេសេគាល ៩ ការបោះត្រានៃមនុស្សមួយសែនបួនម៉ឺនបួនពាន់នាក់ ត្រូវបានបង្ហាញជារូបភាព ហើយនៅក្នុង Testimonies, volume five ប្អូនស្រី វ៉ាយត៍ បានកំណត់អត្តសញ្ញាណយ៉ាងច្បាស់អំពីការពិតនេះ។ នៅក្នុងសេចក្ដីអធិប្បាយរបស់ប្អូនស្រី វ៉ាយត៍ នាងបាននិយាយយ៉ាងច្បាស់អំពីពួកអ្នកថ្វាយបង្គំពីរក្រុមនៅក្រុងយេរូសាឡិម នៅពេលដែលការបោះត្រាកើតឡើង។ អេសេគាល ក៏ធ្វើដូចគ្នានេះដែរ ហើយក្រុមដែលមិនទទួលបានត្រា ត្រូវបានតំណាងឡើងនៅក្នុងជំពូក ៨។

“Likundi lya avo vosi vakevona ukoma wa peho yavo kuvatula usungu, nangwa vavasi valila ha vipi vya vakwavo, navakasiya vene vavula citapi ca Nzambi. Mwene vene atuma vatumwa vandi, vandu vakola vipanga vya kujiha mu mavoko avo: ‘Yenu kumulanda mu mbongi, muvate; liso lyenu kalisoneke, nange muveneko keke kuvatwila usonehi: jiheleni vene kabisa vakulwane na vakandende, vasimbi, vana vanceke, na vakaji; kansi kamusongele muntu uli na cimanyinu aci; kandi tandenu ku nzo Yami ya kujila.’ Bahi vatandile ku vakulwane va kale vavatele kumeso ya nzo.”

«Ataha tuzabona y’uko itorero—aheranda h’Umwami—ari ryo rya mbere ryumvise igikubitizo cy’uburakari bw’Imana. Abakuru bo mu bihe bya kera, abo Imana yari yahaye umucyo mwinshi kandi bari barahagaze nk’abarinzi b’inyungu z’umwuka z’ubwoko, bari baragambaniye icyizere bari barabikijwe. Bari barafashe umwanya wo kuvuga ko tutagomba gutegereza ibitangaza n’ukwihishura kugaragara kw’imbaraga z’Imana nk’uko byari bimeze mu minsi ya kera. Ibihe byarahindutse. Ayo magambo akomeza kutizera kwabo, maze bakavuga bati: Uwiteka ntazakora icyiza, kandi ntazakora ikibi. Agira imbabazi nyinshi cyane ku buryo atazasura ubwoko bwe mu rubanza. Bityo rero, ‘Amahoro n’umutekano’ ni byo biriozwa n’abantu batazongera ukundi kuzamura ijwi ryabo nk’impanda kugira ngo bereke ubwoko bw’Imana ibicumuro byabwo n’inzu ya Yakobo ibyaha byayo. Izo mbwa z’ibiragi zitashakaga gutontoma ni zo zumva guhorera gukiranuka kw’Imana yarakajwe. Abagabo, inkumi, n’abana bato bose barimburanwa.» Testimonies, vol. 5, 211.

Kapitulo eiti e talanoa kiate kinautolu ʻi Selusalema—“ʻa e siasi” ʻa ia ʻi he toʻu tangata hono fā ʻo e toʻu tangata ʻe fā—ʻoku fakafofongaʻi ko e punou hifo ki he laʻā.

Haan kana nanga ko ni unud gi balay ti Apo, ket adtoy, iti ruangan ti templo ti Apo, iti nagbaetan ti pasdek ken ti altar, adda iti agarup duapulo ket lima a lallaki, nga iti likudda ket naiturong iti templo ti Apo, ket dagiti rupada ket naiturong iti daya; ket nagdaydayawda iti init a naiturong iti daya. Kalpasanna kinunana kaniak, “Nakitam kadi daytoy, O anak ti tao? Bassit a banag kadi iti balay ti Juda a mangaramidda kadagiti makarimon a banbanag nga ar-aramidenda ditoy? Ta pinunnoda ti daga iti kinapintas, ket nagsublida a mangpukaw iti pungtotko: ket adtoy, iyegda ti sanga iti ngiwatda. Gapuna siak met ket makitungpalak iti pungtot: ti matak saanto nga agsipud, wenno maaddaannak iti asi: ket uray no agikkisda kadagiti lapayagko iti dakkel a timek, saanko latta ida a denggen.” Ezekiel 8:16–18.

Ngokufana lembiko embi yezinhloli ezilitshumi, abakhokheli abangamatshumi amabili lanhlanu bokuvukela abakhonza ilanga “bavuse” ulaka lweNkosi. Umthetho weSonto “lusuku lokuvusa ulaka” abaprofethi abakhomba phambili kulo. Isahluko sesificamunwemunye sichaza labo abemukela uphawu lukaNkulunkulu ngesikhathi esifanayo, ngoba simane siphinda njalo sandise okusesahlukweni sesificaminwembili.

“Kuno kutia muhuri kwa watumishi wa Mungu [Ufunuo saba] ndiko kule kule kulivyoonyeshwa Ezekieli katika njozi.” Testimonies to Ministers, 445.

Mu 1863, ekizukulwane sokuqala se-Adventism yaseLawodikea saqala ukuzulazula kwaso ehlane. Umlando wesiprofetho okhomba umfanekiso womona ngo-1863, wawuyithole legolide lika-Aroni. Izimpawu zesiprofetho zethole legolide yilezi: lalingumfanekiso wesilo, futhi laliyigolide. Igolide liwuphawu lweBabiloni, ngakho ithole legolide lika-Aroni lalingumfanekiso wesilo saseBabiloni. Umfanekiso wesilo uchazwa kuphela njengokuhlangana kwebandla nombuso, ibandla liphethe ubudlelwane obunjalo.

“Lelo ‘chifanizilo ku chilombo’ ni cini? Nomba cikapangwa shani? Ichifanizilo cikapangwa ku chilombo ica mahembe yabili, kabili ni chifanizilo ku chilombo. Cileitwa kabili ukuti chifanizilo ca chilombo. E ico, pa kusambilila ifyo ichifanizilo caba ne fyo cikateekwa ukupangwa, tufwile ukusambilila imibele yakwe bwino iyo chilombo cine—ubupapa.

“Mbala gangi dya bwalu bwa ku ntwadijilu dyavwa dyonaika ku dibenga kuya ne ku bulenga bwa nsangu mulenga ne ku kwakidila mikenji ne mpingu ya bapaganu, dyajimija Nyuma ne bukole bya Nzambi; ne bua kukanda myoyi ya bantu, dyalomba lutayi lua bukole bwa buloba. Bualu bua kuikala mbupapayi, gangi dya ditonda bukole bwa mbulamatadi ne dyabusebenja bua kutwala kumpala bipeta byadyo biine, ne tshilelela bua kupesha “bupambuki.” Bua États-Unis kuumba tshifwanikijilu tshia nyama wa ntambwe, bukole bwa ntendelelu budi ne bua kutonda mbulamatadi wa civila mushindu wa ne bukole bwa mbulamatadi nabwo bukejadi busebenjiwe kudi gangi bua kukumbanangana ne bipeta byadyo biine.” The Great Controversy, 443.

هارون الذي صنع العجل، إنما صنعه حين كان موسى يتلقى الوصايا العشر. والوصية الثانية تنهى عن عبادة الأصنام، وتتضمن وصفًا جزئيًا لصفة الله، إذ تُعرِّف الله بأنه إلهٌ غيور.

Oyo kîkulumbulu kyakuvumba anyi kifwano kya cintu nansha cimwe cidi mu dyulu kuulu, anyi cidi pa buloba panshi, anyi cidi mu mâyi panshi pa buloba: kudiukufukamina to, nansha kuvikutumikila; bwalu Mêmè Yehova Nzambi webe ndi Nzambi wa kifuwa, ne ndundila bubi bwa baata pa bana too ne ku nkama wa isatu ne wa ina wa badi bankina; ne ngenza luse kudi binunu bya badi bangana, ne balama mikenji yanyi. Eksode 20:4–6.

Haruni alikuwa mwigano wa ndama wa dhahabu, kwa kuwa ulikuwa sanamu, unawakilisha mfano wa wivu, kwa maana ulizaa ghadhabu ya haki iliyomlazimisha Musa kuyatupa chini na kuyavunja yale mbao mawili ya kwanza ya Amri Kumi. Tunakusudia kuonyesha kwamba chati bandia ya mwaka 1863 iliwakilishwa na ndama wa dhahabu wa Haruni. Wivu wa Mungu ulidhihirishwa juu ya ndama wa dhahabu wa Haruni, kwa maana ndama wa dhahabu aliwakilisha mungu wa uongo. Ndama huyo alikuwa uwakilishi bandia wa Mungu. Haruni alitangaza kwamba uliwakilisha miungu iliyokuwa imewaokoa kutoka utumwani wa Misri. Yale mbao mawili ambayo Musa alivunja katika historia hiyo hiyo yalikuwa “nakala” ya tabia ya Mungu wa kweli, Mungu aliyekuwa amewatoa kwa kweli kutoka Misri. Chati bandia iliyotolewa mwaka 1863 ni mfano wa wivu, kwa maana ilivunja yale mbao mawili ya Habakuki sura ya pili kwa kuondoa zile nyakati saba za kiapo cha Musa.

“Ndzi vonile leswaku chati ya 1843 yi kongomisiwile hi voko ra Hosi, naswona a yi nga fanelanga ku cinciwa; leswaku tinhlayo a ti ri hilaha A swi lavaka hakona; leswaku voko ra Yena a ri ri ehenhla ka yona naswona ri fihla xihoxo eka tin’wana ta tinhlayo, leswaku ku nga vi na un’we la a nga xi vona, ku kondza voko ra Yena ri susiwa.” Early Writings, 74, 75.

Ellen White আরও যোগ করেন যে 1843 সালের চার্ট পরিবর্তন না করার এই নির্দেশের সঙ্গে “প্রেরণার দ্বারা ব্যতীত” এই শর্ত যুক্ত ছিল।

“Ninakuta kuti chati yakale yikalongoreka na Ambuya, ndipo kuti palije nanga nkhaluso kamoza ka iyo kakeneranga kusinthika, kupatula waka mwa uvumbuzi. Ninkawona kuti manambala gha pa chati ghakaŵa umo Chiuta wakakhumbiranga kuti ghaŵire, ndipo kuti woko Lake ukaŵa pachanya pake ndipo ukabisa kunangiska mu vinyake vya manambala, mwakuti palije uyo wakeneranga kukuwona kufikira apo woko Lake ukafumiskikira.” Spalding and Magan, 2.

James na Ellen White vaali va muŋgu wa familia ya Otis Nichol, kala Nichol vaandali na kutwalizya chati ya 1850. Kintu kimo tu kyakuti “kyalungulwîdwe” pa chati ya 1850, kyali chakuti mwaka wa ‘1844’ waasumwidwa pa kyalo kya mwaka wa ‘1843,’ owaali waalondesyedwe pa chati ya 1843. Kintu kimo tu “kyalungulwîdwe” kyali kulungamya kwa “kosa” ako Mulungu waakoleesye kyokya kuusukila ukuboko Kwakwe. Uvumbuzi wa muprofetesi wa mukaji waali mu nyumba yene iyo chati ya 1843 ya “yalungulwîdwe” kuya mu chati ya 1850, ne “seven times” dza Leviticus makumi avali na mutanda dyaakasyala dyaavikiilwe pa chati iyo, nga ni mo dyaali pa chati ya 1843.

Amri ya pili inatia ndani pia sehemu nyingine ya fumbo hili la kiunabii, kwa maana inaonyesha kwamba Mungu huzihesabu vizazi hadi atakapolitembelea uovu unaotendeka. Mwaka 1863 ulianza kizazi cha kwanza kati ya vizazi vinne vya kanisa la Waadventista Wasabato, kwa kuwa vuguvugu la Wamilleri lilikoma wakati huo.

Ithebula mbili za Amri Kumi ni mifano ya kiunabii ya ithebula mbili za Habakuki, lakini pia ni mifano ya yale mikate miwili ya kuinuliwa ya Pentekoste, ambayo ndiyo sadaka pekee katika huduma ya patakatifu iliyojumuisha dhambi. Udhihirisho wa uweza wa Mungu katika kutolewa kwa Amri Kumi, udhihirisho wa uweza wa Mungu katika umwagiko wa Kipentekoste, na udhihirisho wa uweza wa Mungu katika historia ya chati mbili za Wamilleri, yote ni mifano ya kiunabii ya udhihirisho wa mwisho wa umwagiko wa Roho Mtakatifu katika mvua ya masika. Ile mikate miwili ya kuinuliwa ya Pentekoste inawawakilisha wale mia moja arobaini na nne elfu wanaoinuliwa kama bendera wakati wa mvua ya masika.

Mu mikate y’umuraba ya Pentekote yagombaga gutegurwa irimo “umusemburo”, ushushanya icyaha, ariko uwo musemburo warimbuwe n’umuhango wo guteka.

Mu gihe icyo gihe, abantu benshi batabarika bari bakoraniye hamwe, ku buryo basatiranaga, abanza kubwira abigishwa be ati: “Mwirinde umusemburo w’Abafarisayo, ari wo buryarya.” Luka 12:1.

Mikate ya kuinuliwa ilikuwa sadaka ya malimbuko.

Mumtaabisha kutoka makao yenu mikate miwili ya sadaka ya kutikiswa, ya sehemu mbili za kumi; itakuwa ya unga mwembamba; itaokwa pamoja na chachu; ndiyo malimbuko kwa BWANA. Mambo ya Walawi 23:17.

ئەو سەد و چل و چوار هەزارە، لە ڕۆژانی کۆتاییدا قوربانیی نووبەرییە.

Nang masdan ko, narito, isang Kordero ang nakatayo sa Bundok ng Sion, at kasama Niya ang isang daan at apatnapu’t apat na libo, na taglay ang pangalan ng Kaniyang Ama na nakasulat sa kanilang mga noo. At nakarinig ako ng isang tinig mula sa langit, na gaya ng ugong ng maraming tubig, at gaya ng dagundong ng malakas na kulog; at narinig ko ang tinig ng mga manunugtog ng alpa na tumutugtog ng kanilang mga alpa. At sila’y umawit na wari’y isang bagong awit sa harap ng trono, at sa harap ng apat na nilalang na buhay, at ng matatanda: at walang sinumang makatututo ng awit na yaon kundi ang isang daan at apatnapu’t apat na libo, na tinubos mula sa lupa. Ito yaong mga hindi nadungisan ng mga babae; sapagkat sila’y mga birhen. Ito yaong mga nagsisisunod sa Kordero saanman Siya pumaroon. Ang mga ito’y tinubos mula sa mga tao, bilang mga unang bunga sa Dios at sa Kordero. At sa kanilang bibig ay walang nasumpungang daya: sapagkat sila’y walang kapintasan sa harap ng trono ng Dios. Apocalipsis 14:1–5.

Abasi ba kusambila mu bilumbu bya nsuka, baabo kabafu ko ata muke, abo badi bamweneshibwa kudi Elia, bakadi banqobele pe makenga onso a disumu; pamba ne kapya ka kulongolola, kakadi kuletelebwa kudi Mutumibwa wa Dîyi dya Cipungidi, kakadi kakumbaja ne kukumuna mumbi moso mu bana ba Levi.

Talai, Nítira ya retíkuveta murevi wangu, naye akategura njira mberi kwangu; uye Ishe, wamunotsvaka, vachauya pakarepo kutembere yavo, iye mutumwa wesungano, wamunofarira maari; talai, achauya, ndizvo zvinotaura Jehovha wehondo. Asi ndianiko angatsungirira zuva rokuuya kwake? uye ndianiko achamira kana achioneka? nokuti akafanana nomoto womunyungudutsi, uye nesipo yovawachi: Uye achagara somunyungudutsi nomuchenesi wesirivha: uye achachenesa vanakomana vaRevhi, nokuvanatsa segoridhe nesirivha, kuti vape kuna Jehovha chipiriso mukururama. Ipapo chipiriso chaJudha neJerusarema chichafadza Jehovha, sezvazvakanga zvakaita pamazuva ekare, uye napamakore apfuura. Maraki 3:1–4.

قوربانییەکەی «وەک ڕۆژانی کۆن» قوربانیی شەپۆلەی پەنجاهەییِ دوو نانە. وەک قوربانییەک بەرزکرایەوە، وەک ناساندنی ئەو دوو پێغەمبەرەی لە شەقامەکان کوژران، و پاشان وەک نیشانەیەک بەرز دەکرێنەوە بۆ ئاسمان، لە سەرەتای قەیرانی یاسای یەکشەممە.

Pindi Haruni alipotengeneza ndama wake wa dhahabu, alitangaza kwamba huyo ndama ndiye miungu iliyowatoa Misri, kisha akatangaza sikukuu kwa Bwana.

И узе их из руке њихове, и начини га длетом, пошто га сали у теле ливено; и рекоше: Ово су богови твоји, Израиљу, који те изведоше из земље Египатске. А кад Арон виде то, сазида жртвеник пред њим; и Арон огласи, говорећи: Сутра је празник Господу. Излазак 32:4, 5.

Eyi alang Israel to aɨsʉn aman alang Judah poroto, Jeroboam, Israel atabu ꞌkɨna aborɛt, akɨtɛrɨt ɛkarɛ na asubito na aɨpɛt aarei, akajul aɨŋar aʉ Aaron, ajok akiro ngin ka eikonin euni aare ngulu emani aɨŋolikin kesi to Egypt, ka akatoro akitukot na asubito na aɨŋar aʉ Aaron.

ඒ සමඟ යෙරොබෙයාම් තම සිත තුළ කියුවේය, දැන් රාජ්‍යය දාවිද්ගේ ගෘහයට ආපසු හැරෙනු ඇතැයි. මේ ජනතාව යෙරුසලමේ ස්වාමීන්වහන්සේගේ ගෘහයට බලි පූජා කිරීමට ඉහළට ගියොත්, එවිට මේ ජනතාවගේ සිත ඔවුන්ගේ ස්වාමියා වන යූදා රජු රෙහොබොයාම් වෙත නැවත හැරෙනු ඇත; ඔව්හු මාව මරා දමා යූදා රජු රෙහොබොයාම් වෙත නැවත යනු ඇතැයි. එබැවින් රජු උපදෙස් ගෙන රන් වස්සන් දෙකක් සාදා ඔවුන්ට කියුවේය, යෙරුසලමට ඉහළට යෑම ඔබට අධිකය; හෙළිදරව්ව, ඉශ්‍රායෙල්වරුනි, මිසර දේශයෙන් ඔබව ගෙන ආ ඔබගේ දෙවිවරු මෙන්න. ඔහු එකක් බෙතෙල්හි තැබුවේය, අනෙක දාන්හි තැබුවේය. මේ දේ පාපයක් විය; මක්නිසාද ජනතාව එකා ඉදිරියෙහි වන්දනා කිරීමට දාන් දක්වාම ගියහ. තවද ඔහු උස් ස්ථානවල ගෘහයක් සෑදුවේය, ලේවීගේ පුත්‍රයන්ගෙන් නොවූ සාමාන්‍ය ජනතාව අතරින් පූජකයන් පත් කළේය. තවද යෙරොබෙයාම් අටවන මාසයේ, එම මාසයේ පන්දහවෙනි දින, යූදාහි තිබෙන මංගල්‍යයට සමාන මංගල්‍යයක් නියම කළේය; ඔහු පූජාසනය මත ඔප්පු කළේය. ඔහු බෙතෙල්හිද එසේම කළේය, තමන් සාදා තිබූ වස්සන්ට බලි පූජා කරමින්; තමන් සාදා තිබූ උස් ස්ථානවල පූජකයන් බෙතෙල්හි පත් කළේය. එසේ ඔහු තමන් බෙතෙල්හි සාදා තිබූ පූජාසනය මත අටවන මාසයේ පන්දහවෙනි දින, තම සිතින්ම උපාය කළ මාසයේදී, ඉශ්‍රායෙල් පුත්‍රයන්ට මංගල්‍යයක් නියම කළේය; ඔහු පූජාසනය මත ඔප්පු කර ධූපය දවනය කළේය. 1 රාජාවලිය 12:26–33.

Dani maana yake ni hukumu, nayo huwakilisha hali; Betheli maana yake ni nyumba ya Mungu. Kwa uasi wa Haruni kama ilivyokuwa kwa mfalme Yeroboamu, ishara hizi hutambulisha muungano wa kanisa na serikali ambao hatimaye hutukia katika sheria ya Jumapili nchini Marekani.

Itegeko ry’Umunsi w’Ikumweru ribaho ku iherezo ry’Adiventisimu, kandi mu ntangiriro z’Adiventisimu uwo mug movement, wari waramenyekanishijwe nk’ihembe ry’Abaporotesitanti mu mpeshyi ya 1844, yaje kwihuza mu buryo bwemewe n’amategeko n’ihembe rya Repubulikani. Bityo rero, ubwigomeke bwa Aroni na Yerobowamu buhagararira byombi 1863, n’Itegeko ry’Umunsi w’Ikumweru rigiye kuza vuba.

Akababaza k’indagaano kweza “abaana ba Leevi” atari abandi bo mu miryango, ni uko mu bwigomeke bw’inyana ya zahabu ya Aroni, Abaleevi ari bo bahagararanye na Mose. Kubera ubudahemuka bwabo, ni bwo bahise bagirwa umuryango uhagarariye ubupadiri, icyubahiro cyari cyarabanje kugenwa ko kizaba icy’ab’imfura bo muri buri muryango. Ni cyo cyatumye Yerobowamu yitwararika neza ko ubupadiri bwe bw’impimbano butaba ubw’abana ba Leevi, ahubwo akagira ubupadiri bwe “bw’abo mu rubanda bo hasi cyane, batari abo mu bana ba Leevi.”

Bana ba Levi ke bao ba hlwekiswago ka mollo bjalo ka leswao, goba sebego sa go šišinywa nakong ya tlalelo ya molao wa Lamorena. Histori ya tlalelo ya molao wa Lamorena mehleng ya bofelo e ile ya swantšhwa pele ke tlalelo ya 1863, ge lenaka la Boprotestanta leo le bego le sa tšwa go lemogwa le kgokaganywa ka molao le lenaka la Rephabliki. Re sa na le mothaladi o mongwe wa histori wo re swanetšego go o lebelela pele re thoma go šoma ka ditemana tšeo re sa tšwago go di šupa.

Nirxê ew rêz salê 1856-an e, û em ê di gotara xwe ya paş de li ser wê biaxivin.

“Kristo njeng’omPristi Omkhulu wethu ukungena Kwakhe eNdaweni eNgcwele Kakhulu, ngenjongo yokuhlanzwa kwendawo engcwele, njengoba kubonisiwe kuDaniyeli 8:14; ukuza kweNdodana yomuntu kuMdala Wezinsuku, njengoba kuvezwe kuDaniyeli 7:13; kanye nokuza kweNkosi ethempelini laYo, njengoba kwabikezelwa nguMalaki, kuyizincazelo zesenzakalo esisodwa; futhi lokhu kuphinde kufanekiswe ngokuza komkhwenyana emshadweni, njengoba kuchazwe nguKristo emfanekisweni wezintombi eziyishumi, kuMathewu 25.” The Great Controversy, 426.