Danyeri alagibwa mu mutwe ogw’ekkumi ng’azuukiziddwa okuva mu nnaku ez’okukungubaga okuyita mu nkola ey’ebitundu bisatu ey’enjiri ey’olubeerera. Awo Gabuliyeri n’awa Danyeri ebyafaayo eby’obunnabbi eby’omutwe ogw’ekkumi n’emu, bwe atyo n’alaga ebyafaayo eby’ekitangaala ky’Omugga omukulu Kidekel.

Waliwo obwetaavu obw’okwekenneenya ennyo Ekigambo kya Katonda. Okusukkirira ddala, Danyeri n’Okubikkulirwa biteekwa okuweebwa obwegendereza nga tekibaddeko mu byafaayo by’omulimu gwaffe. Tuyinza okwogera bitonotono ku nsonga ezimu ezikwata ku buyinza bwa Roma n’Obwa Papa, naye tusaanidde okukubiriza abantu okuteeka obwegendereza ku ebyo bannabbi n’abatume bye baawandiika nga baasikirizibwa Omwoyo wa Katonda. Omwoyo Omutukuvu ategese ebintu bwe bityo, mu okuwa obunnabbi era ne mu bintu ebiragiddwa, okutegeeza nti omuntu omukozesebwa asaanidde okusigala ng’atalabika, akwekebwa mu Kristo, ate Mukama Katonda w’eggulu n’etteeka lye bagulumizibwe.

Soma ekitabo kya Danyeri. Jjukira, ekitundu ku kitundu, ebyafaayo by’obwakabaka ebyo ebyalagibwa eyo. Laba abakungu b’amawanga, amakiiko g’okuteesa, n’amagye ag’amaanyi; era otunuulire engeri Katonda gye yakola okussa wansi obugulumivu bw’abantu, n’assa ekitiibwa ky’omuntu mu nfuufu. Katonda yekka ye y’alagibwa ng’omukulu ennyo. Mu kwolesebwa kw’ennabbi alabibwa ng’asuula wansi omufuzi ow’amaanyi n’ayimirizaawo omulala. Alabisibwa ng’Omufuzi Omukulu w’obutonde bwonna, ng’ali ng’agenda okuteekawo obwakabaka bwe obutaggwaawo—Omukadde ow’ennaku, Katonda omulamu, ensulo y’amagezi gonna, Omufuzi w’ebiriwo mu kiseera kino, abikkula eby’omu maaso. Soma era otegeere nga omuntu bw’aba omwavu, omunafu, omumpi mu bulamu, asobya, era ow’omusango, bw’ayimusa omwoyo gwe mu bwereere.

"Omwoyo Omutukuvu okuyitira mu Isaaya atutunuza eri Katonda, Katonda omulamu, nga kye kisinze okussaako omwoyo—eri Katonda nga abikkuliddwa mu Kristo. 'Kubanga omwana atuzaliddwa, omwana w'obulenzi atuweereddwa; n'obukulembeze bunaabeera ku kibegabega kye; era erinnya lye balimuyita Ekyewuunyisa, Omuteesa, Katonda Omuzira, Kitaffe Ataggwaawo, Omulangira ow'Emirembe' [Isaaya 9:6]."

Ekitangaala Danyeri kye yaweebwa ekiva butereevu eri Katonda kyawaibwa ddala olw’ennaku zino ez’oluvannyuma. Ebyolesebwa bye yalaba ku mabbali g’Omugga Ulai n’ogwa Hiddekel, emigga eminene egy’e Shinar, kaakano biri mu kutuukirizibwa, era mu bbanga ttono ebintu byonna ebyategeezebwa mu bunnabbi binaaba bituukiridde. Manuscript Releases, voliyumu 16, 333, 334.

Omwoyo Omutukuvu “yatereeza bwe kityo ensonga” mu kuweebwa obunnabbi “n’ebigambo ebyaliwo” eby’olesebwa lwa Danyeri olw’enkomerero, ne kiba nti essuula esooka (ekkumi) eraga obumanyirivu bw’abantu ba Katonda mu nnaku ez’oluvannyuma, nga n’essuula esembayo (ekkumi n’ebiri) bw’ekola. Okutereeza kw’essuula ezo essatu ezikola omusana gw’Omugga Kidekeli, “ogwaweereddwa naddala ku lw’ennaku zino ez’oluvannyuma,” kwategekebwa okusitula ennnyonyola ya “amazima” ey’emitendera esatu. Mu kusooka okukwatagana n’ekisembayo, ate ekya wakati nga kikiikirira obujeemu, tetulaba bukyala butereeza bwa kigambo ky’Olwebbulaniya “amazima,” ekyakolebwa ennukuta esooka, ey’ekkumi n’esatu, n’esembayo ez’ennukuta z’Olwebbulaniya, wabula era tulaba n’omukono gwa Alfa ne Omega.

Daniel essuula ey’ekkumi elambulula abantu emitwalo kkumi na nnya n’enkumi nnya abategeera ebyombi: ekyolesebwa kya "chazon" eky’emyaka enkumi bbiri n’ebikumi bitaano n’amakumi abiri, ne ekyolesebwa kya "mareh" eky’emyaka enkumi bbiri n’ebikumi bisatu. Ssi kyokka nti bategeera ebyo ebyolesebwa byombi, wabula balina obumanyirivu bw’okutalibwamu musango olw’okukkiriza obuva mu "marah", ekyolesebwa eky’ekikazi era ekireetawo "endabika".

Eri amagezi n’emmeeme, era n’eri omubiri, kya tteeka lya Katonda nti amaanyi gafunibwa lwa kaweefube. Okutendeka kwe kuleeta okukulaakulana. Mu kukwatagana n’etteeka lino, Katonda mu Kigambo kye awadde ebikozesebwa eby’okukulaakulana okw’amagezi n’okw’eby’omu mwoyo.

Baibuli erimu emisingi gyonna abantu gye beetaaga okutegeera balyoke bategekebwe oba ku bulamu buno oba ku bulamu obujja. Era emisingi gino gisobola okutegeerwa buli omu. Tewali muntu alina omwoyo ogusiima enjigiriza yaayo ayinza okusoma akatundu kamo ka Baibuli nga t’aggyaamu kirowoozo ekimu ekigasa. Naye enjigiriza ey’omuwendo ennyo eya Baibuli tefunika mu kuyiga kwa kaseera kaseera oba mu kusoma okutali kugattika. Enteekateeka yaayo ennene ey’amazima teyawandiikibwa mu ngeri ey’okutegerekwa mangu eri omusomi omwangu oba ataliiko kwekenneenya. Ebintu byayo bingi eby’omuwendo biri wansi nnyo, era biyinzika okufunibwa bokka mu kunoonya okw’amaanyi n’omu kaweefube ogutayimirira. Amazima agazza wamu ekitundu kyonna ekinene galina okunoonyezebwa ne gakuŋŋaanyizibwa, ‘wano katono, ne wali katono.’ Isaaya 28:10.

Bwe banoonyerezebwako ne bakuŋaanyizibwa wamu bw’ati, bijja kusangibwa nga bikwatagana bulungi ddala buli kimu n’ekirala. Buli Njiri ejuza endala, buli bunabbi bunnyonnyola obulala, buli mazima lye kweyongera ku mazima amalala. Ebifaananyi eby’enteekateeka eya Buyudaaya bifuuka bitegeerekeka olw’Enjiri. Buli nsimbyo mu Kigambo kya Katonda erina ekifo kyayo, buli nsonga entuufu erina kye ekwatako. Era entekateeka yonna, mu ngeri gye yategekebwa ne mu nkola yaayo, ewa obujulizi eri Omuwandiisi waayo. Entekateeka ng’eyo tewali magezi gasobola okugiteekateekka newankubadde okugizimba wabula aga Oyo Ataggwaawo.

Mu kunoonya ebitundu eby’enjawulo n’okwekenneenya enkolagana yaabyo, obusobozi obw’amagezi obw’awaggulu ddala g’omuntu busindikibwa mu kukola n’obunyiikivu bungi. Tewali asobola okwetaba mu kusoma ng’okwo nga atakulaakulanya obuyinza bw’amagezi.

Omugaso ogw’amagezi oguva mu kusoma Bayibuli tegusangibwa kyokka mu kunoonya amazima ne okugakuŋaanya wamu. Guli era mu kaweefube aketaagika okutegeera enteema eziteekeddwayo. Obwongo obunyigirizibwa mu bintu bya bulijjo byokka bufuuka butono era bunafu. Bwe butateekebwa ku mulimu gw’okutegeera amazima amagulumivu era agasaasaana ewala, bwe liyitayo ebbanga, bulyoka bubuza amaanyi g’okukula. Okulinda okuseerera kuno era n’okukubiriza okukkulaakulana, tewali kiringa okusoma Ekigambo kya Katonda. Mu kutendeka amagezi, Bayibuli erimu obusobozi obusinga ekitabo kyonna, era n’okusinga obutabo bwonna nga bw’ogattiddwa wamu. Obukulu bw’enteema zaayo, obutalimu buzibu obw’ekitiibwa mu bigambo byayo, n’obulungi bw’ebifaananyi by’ekoza, bizzaamu amaanyi era bisitula ebirowoozo mu ngeri tewali kirala kisobola. Tewali kusoma kulala kuyinza okuwa amaanyi g’amagezi nga kaweefube w’okutegeera amazima amanene ag’obubikkulirwa. Obwongo obutyo obuleeteddwa mu kukwatagana n’ebirowoozo eby’Ataggwawo teribula kusaasaana n’okunywera.

Era amaanyi ga Baibuli gasinga nnyo mu nkulaakulana y’obutonde bw’omwoyo. Omuntu, eyatondebwa olw’obumu ne Katonda, mu bumu obwo wekka mwe asobola okuzuula obulamu bwe obwamazima n’enkulaakulana ye. Nga yatondebwa okufuna mu Katonda essanyu erisinga waggulu, tasobola kufuna mu kirala kyonna ekisobola okukkakkanya okwegomba kw’omutima, oba okukkuta enjala n’ennyonta y’emmeeme. Oyo ayiga Ekigambo kya Katonda n’omutima omwesimbu era oguyigirizika, ng’anoonya okutegeera amazima gakyo, alireetebwa okuba mu kukwatagana n’Omuwandiisi w’akyo; era okujjako nga ye yennyini bw’asalawo, tewali kkomo ku bisoboka by’enkulaakulana ye.

Mu ngeri zaayo ez’enjawulo n’ensonga z’eyogerako, Baibuli erimu ekisikiriza buli bwongo era ekikwata ku buli mutima. Mu masuula gaayo musangibwamu ebyafaayo eby’akadde ennyo; ebyafaayo by’obulamu ebituufu ennyo ku bulamu; emisingi gy’obufuzi egy’okutwala eggwanga n’egy’okutereeza amaka—emisingi amagezi g’abantu teginnagerageranya. Erimu amagezi ag’omunda ennyo; obutontomi obulungi ennyo era obw’awaggulu ennyo, obw’obunyigirivu obusinga n’obw’awusa obusaasizi obusinga. Mu muwendo ogutapimika, ebiwandiiko bya Baibuli bisukkira ebikolebwa omuwandiisi w’omuntu yenna, ne bwe bitunulibwa mu ngeri eyo yokka; naye biba n’obugazi obutaliko nsalo n’omuwendo omusinga nnyo bwe bitunuulirwa mu nkolagana yaabyo n’Endowooza Enkulu ey’omu wakati. Bwe tubitunuulira mu musana gw’endowooza eno, buli nsonga efuna amakulu amagya. Mu mazima agambibwa mu ngeri enkenvu ennyo mulimu emisingi egy’awaggulu okutuuka mu ggulu era egyetooloola obutaggwaawo.

Omulamwa omusingi ogwa Bayibuli, omulamwa ogw'ekitabo kyonna mwe byonna biggoberera, gwe mulamwa gw'enteekateeka y'okununulwa, okuzzaawo mu mwoyo gw'omuntu ekifaananyi kya Katonda. Okuva ku kusooka okulaga essuubi mu kigambo ekyayogerwa mu Edeni okutuuka ku kisuubizo ekisembayo eky'ekitiibwa eky'Okubikkulirwa, ‘Baaliraba amaaso ge; era erinnya lye libeerenga ku ebyenyi byabwe’ (Okubikkulirwa 22:4), omugugu gw'ekitabo kyonna ne buli kitundu kya Bayibuli kwe kubikkula omulamwa guno ogw'amagero—okugulumizibwa kw'omuntu—amaanyi ga Katonda, ‘agatutuwa obuwanguzi okuyita mu Mukama waffe Yesu Kristo.’ 1 Abakkolinso 15:57. Education, 123-125.

Mu kitundu ekyo kyokka kye twajuliza, kiragibwa nti Bayibuli, bwe etunuulirwa mu kkubo lyonna ery’ebiwandiiko, eri wala nnyo okusinga ekintu kyonna omuntu kye yandikoze. Mwannyinaffe White yagamba nti, “Mu mpapula zaayo mulimu ebyafaayo eby’edda ennyo; eby’obulamu ebyesigika ennyo ku mazima ag’obulamu; emisingi gy’obufuzi egy’okufuga eggwanga, egy’okulung’amya amaka—emisingi amagezi g’omuntu ge gatabangako kwenkana. Erimu obufirosoofo obusingayo obuziba, ebitontome ebisingayo obuwoomi era ebigulumivu ennyo, ebijjudde ennyo okwegomba n’obusaasizi obuyitiridde,” era nti “ensengeka ng’eyo tewali birowoozo birala wabula eby’Oyo Ataggwaawo byokka ebyandisobodde okugiteekateeka oba okugikola.”

Amateeka gonna agategeerekeddwa ag’abantu agannyonnyola amateeka agawa ebitabo ensengeka gabikkirirwa ddala Bayibuli. Emisingi egiyigirizibwa mu yunivasite ez’abantu, egyawula ebitabo ebya bulijjo oba eby’omu mutindo omutono ku bikwata ku mirimu emikulu ennyo egy’ebitabo by’abantu, gyonna gibikkirirwa Bayibuli. Nga kino kiri bwe kityo, kisaanira okutegeera nti entikko, enkomerero enkulu ey’obujulirwa obwa nnabbi obw’omu Bayibuli yonna, eragibwa mu kwolesebwa kwa Danyeri okusembayo. Kye kifo ekisinga obukulu mu bujulirwa obwa nnabbi, era tewali ntikko mu bitabo by’abantu esembera ku bujulirwa obuli mu Danyeri essuula ekkumi n’emu, okutandikira ku lunyiriri olusooka ne kugenda mu maaso okutuuka ku ssuula ekkumi n’ebiri olunyiriri oluna.

Mu kitabo ky’Okubikkulirwa, ebitabo byonna eby’Bayibuli bisisinkana era mwe bikka enkomerero, era mu Kubikkulirwa mujjibwamu ensonga z’obunnabbi ezo zimu nga bwe kiri mu kitabo kya Danyeri; naye bwe bitunulirwa awamu, ekitabo kya Danyeri kye kyogerwako okusooka, ate Okubikkulirwa kwe kuggwaako. Ebintu byonna biri mu kyogerwako okusooka, era byonna biri mu kitabo kya Danyeri, ate entiko y’ekitabo kwe kwolesebwa okwaweereddwa ku Mugga Hidekeli. Entiko y’ebyabikkulirwa mu kwolesebwa okwo etandika mu lunnyo amakumi ana, era eyongerera awo okutuusa lwe kitabo kiggalwa ne kisimbwako omukono mu lunnyo lw’okuna olw’essuula ey’ekkumin’ebiri. Obutundu obwo bulaga enkomerero ennene ey’amazima gonna g’obunnabbi agayogerwanga oba agawandiikibwanga abatukuvu b’ennaku ez’edda, omuli ne Sister White.

Ebyafaayo ebiri mu mutwe ogw’ekkumi n’omu by’ebireeta okutuuka ku nkomo eyo; era bye biwa obujulizi ku kutegeera okw’obutuufu kw’ennyiriri mukaaga ezisembayo ez’omutwe ogw’ekkumi n’omu, we abalabe abasatu — eddiragoni, ensolo n’ennabbi ow’obulimba — kati bakulembera ensi okutuuka ku kkomerero w’ekiseera eky’okusaasirwa ky’abantu. Sister White alambulula butereevu ensonga eno ey’omunda.

Tetulina budde bwa kubuzaabuza. Obiseera eby’okutawaana biri mu maaso gaffe. Ensi etabuddwa omwoyo gw’olutalo. Mangu ddala, embeera ez’okutawaana ez’ogerwa mu bunnabbi ziggya kubeerawo. Obunnabbi obuli mu ssuula ey’ekkumi n’emu eya Danyeri bumaze okutuuka kumpi ku kutuukirira kwo kwonna. Ebingi ku byafaayo ebyabaawo mu kutuukiriza obunnabbi buno bijja kuddamu. Mu luyiriri olw’amakumi asatu wogerwako amaanyi agaalinakuwala, ne gakomawo, ne gasunguwalira endagaano entukuvu; bwe gatyo galikola; era galiddawo ne gateesa n’abo abava ku ndagaano entukuvu. Era amagye galinywera ku ludda lwe, ne bagyonoona Ekitukuvu eky’amaanyi, ne baggya ekiweebwayo ekya buli lunaku, ne bateeka ekintu eky’ennyinyizibwa ekizisa. N’abo abakola bubi okulw’endagaano alibakyusa n’okusendasenda; naye abantu abamanyi Katonda waabwe baliba bagumu, era bakole ebikolwa eby’ekitalo. N’abategeera mu bantu bajja okuyigiriza bangi; naye bajja kugwa n’ekitala, n’omuliro, n’okutwalibwa mu buddu, n’okunyagibwa, okumala ennaku nnyingi. Kale bwe banaagwa, baliyambibwa obuyambi obutono; naye bangi bajja kwegatta ku bo nga babasendasenda. Era abamu ku bategeera bajja kugwa, okubagezesa, okubayonja, n’okubafuula abalongoofu, okutuusa ku biro by’enkomerero; kubanga kikyalindiridde ekiseera ekitegekeddwa. Era kabaka alikola nga bw’ayagadde; era yeekulize, yeeyongere okwekuliriza okusinga katonda yenna, era ayogere ebigambo eby’ewuunyo okunyooma Katonda wa bakatonda, era alibeera nga awangula okutuusa obusungu lwe bunaamalibwawo; kubanga ekasalibwawo kigenda okukolebwa. Danyeri 11:30-36.

Embeera ezifaanagana ne ezo ezilambikiddwa mu bigambo bino zijja okubaawo. Tulaba obukakafu nti Setaani mangu nnyo afuna okulamulira ebirowoozo by’abantu abatatya Katonda. Ka bonna basome era bategeere obunnabbi bw’ekitabo kino, kubanga kati tutandise okuyingira mu kiseera eky’okubonaabona ekyogerwako:

"Era mu biro ebyo Mikaeri, omulangira omukulu ayimirira olw’abaana b’abantu bo, aliyimirira; era walibaawo ekiseera eky’okubonaabona ekitali kyabangawo okuva lwe wabaawo eggwanga okutuusa ku kiseera ekyo; era mu biro ebyo abantu bo balirokorwa, buli omu anaasangibwa awandiikiddwa mu kitabo. Era bangi ku abo abebase mu vuvu v’ensi bajja kuzuukuka, abamu eri obulamu obutaggwaawo, n’abalala eri ensonyi n’okunyoomebwa okutaggwaawo. N’abagezi balimurika ng’obutangaavu bw’eggulu; era abo abaleeta bangi mu butuukirivu balimurika ng’emmunyeenye emirembe n’emirembe. Naye ggwe, ayi Danyeri, ggalawo ebigambo bino, osiime akabonero ku kitabo, okutuusa ku biro eby’enkomerero: bangi balitambulira wano n’ewali, era obumanyi buliyongera." Danyeri 12:1-4. Manuscript Releases, ennamba 13, 394.

Mu kitundu kino Mwannyinaffe White asooka okwogera ku Danyeri essuula eya kkumi n’emu, n’oluvannyuma n’ategeeza omusingi ogugamba nti, “ebyafaayo bingi ebyabaddewo mu kutuukirizibwa kw’obunnabbi buno biriddamu.” Awo n’alyoka ajjayo butereevu ebigambo bya lunyiriri amakumi asatu okutuuka ku amakumi asatu mu mukaaga, n’abigoberereza n’ekigambo nti, “ebibinja by’ebintu ebifaanana ng’ebyo ebyogerwako mu bigambo bino biribaawo.” Oluvannyuma lw’okulaga ku lunyiriri amakumi asatu okutuuka ku amakumi asatu mu mukaaga, n’okugamba nti ebintu ebifaanana ng’ebyo ebyo ennyiriri biribaawo, alyoka alaga enkomerero y’ekiseera eky’okugezesebwa, Mikayiri lw’alisituka mu lunyiriri olusooka olw’essuula eya kkumi n’ebiri. Bw’akola bw’atyo, aba ayawula ennyiriri ezo musanvu, n’aziteeka mu byafaayo ebyo ebikulembera amangu ddala Mikayiri okuyimirira.

Si omulundi gumu tuyogeddeko ku byafaayo by’ennyiriri amakumi asatu okutuuka ku asatu mu mukaaga, n’engeri gye bifaanagana n’ennyiriri amakumi ana okutuuka ku amakumi ana mu ttaano ez’omu kitabo kya Danyeri essuula ey’ekkumi n’emu, era kati tugenda okutandika okwetegereza ebiseera ebirala eby’ebyafaayo eby’obunnabbi ebiri mu ssuula eyo ey’ekkumi n’emu ebiddiddwamu mu nnyiriri omukaaga ez’enkomerero. Naye, nga tetunnaba kukikola, tunaasooka okunnyonnyola mu bufunze okufaanagana kw’ennyiriri amakumi asatu okutuuka ku asatu mu mukaaga n’ennyiriri amakumi ana okutuuka ku amakumi ana mu ttaano.

Olunyiriri lwa makumi asatu lutegeeza enkyukakyuka okuva ku Buruumi obw’abamawanga okugenda ku Buruumi obw’obwapapa. Ebyafaayo by’enkyukakyuka eyo byogerwako mu nnyiriri ez’enjawulo ez’obunnabbi eziraga ennaku ng’emyaka 330, 508, 533 ne 538. Waliwo akabonero akalala ak’obunnabbi mu nkyukakyuka okuva ku bwakabaka obw’okuna okugenda ku bwakabaka obw’okutaano obw’obunnabbi bwa Bayibuli, naye mu lunyiriri lwa amakumi asatu mu lumu, Buruumi obw’abamawanga buyimirira ku lwa obwapapa, nga bukiikiriddwa Klovis mu mwaka 496. Amaanyi ag’abamawanga agaasooka okukiikirirwa Klovis mu lunyiriri ago gatuukiriza omulimu gw’okuggyawo okuziyiza kwonna okw’abamawanga (ekya buli lunaku) eri okutumbiira kw’obwapapa mu mwaka 508. Entalo ez’ebiseera ebyo zireeta okuzikirizibwa ku Kibuga ky’e Buruumi mu byafaayo ebyo nga bwe kikiikiriddwa “awatukuvu aw’amaanyi”, era mu mwaka 538, amaanyi ag’abamawanga gateeka obwapapa ku ntebe y’ensi, era oluvannyuma n’assaawo etteeka lya Ssande mu Lukiiko lwa Orleans.

Ennyiriri okuva ku nsatule mu bbiri okutuuka ku nsatule mu mukaaga ziraga olutalo olw’obussi obw’ettima obwa bapapa lwe baaleeta olwo ku bakkiriza ba Katonda abeesigwa mu myaka olukumi mu bikumi bibiri mu nkaaga egy’Ebiseera eby’Enzikiza. Ku nkomerero, obwapapa butuuka ku nkomerero yaabwo mu lunyiriri olw’amasatu mu mukaaga. Mu lunyiriri olw’amakumi ana, Reagan yakola endagaano ekyama n’omulabe wa Kristo, ekyamanyisa ekiseera ng’okuziyiza okw’Obupolotesitante kwali kuggyiddwawo, nga kikiikirirwa omwaka 508. Okweyama kwa Reagan okw’ensimbi n’amaanyi ag’eggye kwali kwalagibwa dda mu “mikonogiro” egyayimirira okuyamba obwapapa mu 496. Okuzikirizibwa kw’awatukuvu w’amaanyi aka Rooma ey’obupagaani, akikiikirirwa ekibuga Rooma, kulaga nga bwe kulibeera okuzikirizibwa kw’Amateeka Agafuga Amerika ku Sunday law egenda okujja mu bbanga ttono, kubanga Amateeka Agafuga Amerika ge watukuvu w’amaanyi eri Amerika. Ku Sunday law, obwapapa buliddamu nate okuteekebwa ku ntebe ey’ensi, nga bwe kikiikirirwa omwaka 538.

Awo we kijja okutandikira ekiseera eky’enkomerero eky’okutulugunyizibwa okw’ettamu okw’obwa Papa ku ba Katonda abeesigwa, nga bwe kyabaawo mu biseera eby’ekizikiza okuva mu 538 okutuuka mu 1798. Kino kijja kuleetera okuggwaawo kw’ekiseera eky’okugezesebwa kw’abantu, Mikaeri bw’ayimirira, nga bwe kiragirwa mu 1798, lwe obwa Papa, obwabadde bumaze emyaka 1260 nga bweyongedde mu maanyi, ne bukalipirwa n’ekiwundu eky’okufa.

Tujja kugenda mu maaso n’okunoonyereza kuno mu kiwandiiko ekiddako.

"Ku mulundi gumu, bwe nnali mu Kibuga New York, mu kiseera ky’ekiro nnayitibwa okulaba ebizimbe nga byeyimusa ssitowa ku ssitowa nga byeyongerayo eri eggulu. Ebizimbe bino byali birangiriddwa nti tebikwatibwa muliro, era byazimbibwa okutumbula ekitiibwa ky’abannyini byo n’abazimbi baabyo. Waggulu era nate waggulu ebizimbe bino byeyongera okweyimusa, era mu byo mwakozesebwa ebintu eby’omuwendo omusinga. Abo abaalina ebizimbe bino tebaali beebuuzaganya nti: ‘Tuyinza tutya okugulumiza Katonda mu ngeri esinga obulungi?’ Mukama teyali mu birowoozo byabwe."

Naalowooza nti: 'Ayi, singa abo abateekaamu obugagga bwabwe bwe batyo bayinza okulaba ekkubo lye batambulirako nga Katonda bw'akilaba! Bazuimba ebizimbe ebikulu ennyo, naye nga bwe busirusiru mu maaso g'Omufuzi w'eggulu n'ensi byonna enteekateeka zaabwe n'okuyiiya kwabwe. Tebafumiitiriza n'amaanyi gonna ag'omutima n'amagezi engeri gye bayinza okuwa Katonda ekitiibwa. Baggyidde amaso ku kino, obuvunaanyizibwa obusooka bw'omuntu.'

Nga enzimba zino ez’awaggulu bwe zaazimbibwa, bannyiniazo ne basanyuka mu kw’enyumiriza okw’amaanyi kubanga baalina ensimbi z’okukozesa mu kutuukiriza okwegomba kwabwe era ne bakunkumula obuggya mu baliraanwa baabwe. Ekitundu ekinene ky’ensimbi ze baateekamu baazifuna mu kukaka, mu kubanyigiriza abavu. Baweerabira nti mu ggulu buli nkola yonna ey’eby’obusuubuzi eba ewandikiddwa; buli ndagaano etali ya bwenkanya, buli kikolwa eky’obufere, eyo kyawandiikiddwa. Ekiseera kijja lwe mu bufere bwabwe n’okujeema kwabwe abantu banaatuukira ku kkomo Mukama ky’atajja kubakkiriza kusukka, era banaategeera nti obugumiikiriza bwa Yakuwa bulina ekkomo.

Ekyaddirira kye nnalaba kyali okulabula kw’omuliro. Abasajja baatunuulira emizimbe emirevu, egyateeberezebwanga nti tebyaka, ne bagamba nti: “Bikuumiiddwa bulungi ddala.” Naye emizimbe egyo ne gyokebwa omuliro ne gimalibwawo ng’ebyakolebwa mu kiyirizi. Emmotoka ezizimya omuliro tezasobola kukola kintu na kimu ku kukomya okuzikirira. Abazimanyi b’omuliro tebasobodde kukozesa emmotoka ezizimya omuliro.

Ndagiriddwa nti bwe kinaatuuka ekiseera kya Mukama, nga tewali kakyuka kabaddewo mu mitima gy’abantu abeenyumiriza era abalina okwegomba obukulu, abantu banasanga nti omukono ogwabadde gwa maanyi okulokola gunaaba gwa maanyi okuzikiriza. Tewali maanyi g’ensi gayinza okuziyiza omukono gwa Katonda. Tewali kintu kyonna eky’eby’okuzimba ekisobola okukozesebwa mu kuzimba ebizimbe ne kibikuuma obutazikirizibwa, bwe kinaatuuka ekiseera Katonda kye yateekawo okutuma ekibonerezo ku bantu olw’okunyooma amateeka ge era n’olw’okwegomba kwabwe okweefunira ekitiibwa.

Si bangi, ne mu basomesa n’abakulembeze b’eggwanga, abategeera ensibuko eziri emabega w’embeera eriwo mu kibina ky’abantu leero. Abo abali ku buyinza mu gavumenti tebasobola kumalawo obuzibu bw’okuzikirira kw’empisa, obwavu, obwavu obususse, n’obumenyi bw’amateeka obweyongedde. Balwana bwereere okuteeka emirimu gy’obusuubuzi ku musingi ogukakafu okusinga. Singa abantu bawuliriza nnyo enjigiriza y’Ekigambo kya Katonda, bandizuula engeri y’okumalawo ebizibu ebibabuza amagezi.

Ebyawandiikibwa Ebitukuvu byogera ku mbeera y’ensi nga kinaatera ddala okudda kwa Kristo okw’okubiri. Ku abo abawunganiza obugagga bungi mu bunyaganyi n’okunyigiriza, kyawandiikibwa nti: ‘Mwekuŋŋaanyizza obugagga olw’ennaku ez’enkomerero. Laba, empeera y’abakozi abaakungula mu nnimiro zammwe, mwe mwagiremesa mu bujoozi, ekaaba; era okukaaba kw’abo abaakungula kuyingidde mu matu ga Mukama wa Sebaoti. Mwesanyizizza ku nsi, era mweyazizza; mwakuzisa emitima gyammwe ng’olunaku lw’okutta. Mwamusalira omusango ne mumutta omutuukirivu; era teyemulwanyiza.’ Yakobo 5:3-6.

Naye ani asoma obulabula obuva mu obubonero bw’ebiseera obutuukirizibwa mangu? Kiki ekikwata ku mitima gy’ab’ensi? Kikyukakyuka ki ekirabika mu ngeri gye beeyisa? Tewali kyongerako okusinga ekyaalabika mu ngeri gye beeyisa abatuuze b’ensi mu mulembe gwa Nuuwa. Nga beesazeemu mu mirimu gy’ensi n’okwesanyusa, abantu b’omu mulembe ogwaliwo nga amataba teganaba kujja ‘ne bataategeera okutuusa lwe yajjira amataba, ne gabatwala bonna.’ Matayo 24:39. Baalina obulabula obuweerezeddwa okuva mu ggulu, naye baagaana okuwulira. Era leero ensi, nga tekisaaliriza n’akatono ddoboozi ly’obulabula lya Katonda, eddukira mu kuzikirira okutaggwaawo.

“Ensi etabuse n’omwoyo gw’entalo. Obunnabbi obuli mu ssuula ey’ekkumi n’emu eya Danyeri bunaatera okutuuka ku kutuukirira kwabwo okujjuvu. Mu bbanga ttono ebifaananyi eby’okubonyaabonyezebwa ebyayogerwako mu bunnabbi binaabeerawo.” Testimonies, volume 9, 12–14.