Nga Isaaya aleeta obubaka obw’ayogerwako eby’emyaka nkaaga mu ettaano (essuula musanvu, olunyiriri omunaana), eri omukulembeze omubi owa Yerusaalemi, abukolera ku “ennimiro y’omwozi w’engoye” ne ku “nkomerero y’omuyalalo ogw’ekidiba ekya waggulu,” mu mwaka gwa 742 BC. 742 BC kiyimirira 1863, kubanga Yesu buli kiseera alaga enkomerero mu ntandikwa. Okujeema okw’a 1863 nako kuyimirira etteeka lya Sande mu United States, kubanga Yesu buli kiseera alaga enkomerero y’ekintu mu ntandikwa yakyo. 1863 kye kyali okutandika kwa Kkanisa ya Baadiventisti ey’e Laodikiya eyawandiikibwa mu mateeka, era eyo Kkanisa esigalawo nga matongo mu “kikankano ekinene” eky’etteeka lya Sande. Kisoboka kitya ekitongole ekyateekebwawo mu mateeka ekifugibwa Gavumenti (si nga Kkanisa efuga Gavumenti), okweyimiriza mu kukuumira ddala Ssabbiiti ey’olunaku olw’omusanvu, mu kiseera kye kimu nga Gavumenti eyo nyini mu mateeka egaanyiiza okusinza ku lunaku olw’omusanvu?

Ku ntandikwa n’enkomerero y’obuweereza bwa Kristo, yatukuza yeekaalu. Mu kutukuza okw’okusooka kwa yeekaalu Kristo yalaga nti abakulembeze baali bafudde “ennyumba ya Kitaawe” ekisulo ky’ababbi, naye mu kutukuza okw’enkomerero kw’ekaalu yalaga nti “ennyumba yaabwe” erirekerwa gye bali nga bwereere. Isirayiri ey’edda eraga Isirayiri ey’omu biro bino. Yazimba era n’atukuza yeekaalu ya BaMillerite ku ntandikwa ya Adiventizimu; naye mu kutukuza okwasembayo, kutukuza kw’abantu emitwalo kkumi n’ennya n’enkumi ennya, Adiventizimu eya Laodikiya esuulibwa okuva mu kamwa kye, era “ennyumba yaabwe” olwo n’erirekerwa nga bwereere.

Isaaya aba ku nnimiro y'omufuula engoye bw'asisinkana kabaka Akazi. Ennimiro y'omufuula engoye eraga okutukuza okutuukirizibwa Omubaka w'Endagaano, ajja mangu mu yeekaalu ye, n'atukuza batabani ba Lewi ng'okukozesa "sabuuni y'omufuula engoye." Okutukuza kuno kwatuukirizibwa mu ntandikwa ya Adiventizimu, era ne ku nkomerero kwongera okutuukirizibwa.

Laba, ndisindika omubaka wange, era anaateekateeka ekkubo mu maaso gange; era Mukama gwe munoonya ajja mu bwangu mu yeekaalu ye, era omubaka w’endagaano gwe musanyukira; laba, ajja, bw’ayogera Mukama ow’eggye. Naye ani ayinza okugumira olunaku lw’okujja kwe? era ani ayimirira bw’alabika? kubanga ali ng’omuliro ogw’okunyungulula, era ng’essabbuuni y’omunaaza ebyambalo. Era ajja kutuula ng’oyo anyungulula era ng’atukuza effeeza; era anaatukuza batabani ba Leevi, era anabayungulula ng’azaabu ne ffeeza, balyoke baleetere Mukama ekiweebwayo mu butuukirivu. Awo ekiweebwayo kya Yuda ne Yerusaalemi kinaasanyusa Mukama, nga mu nnaku ez’edda, era ng’emyaka egy’edda. Malaki 3:1-4.

Isaaya asisinkana Ahaazi ng’ali n’omubonero ogw’omwana we, erinnya lye litegeeza nti mu nnaku ez’enkomerero ‘ekisigalira kijja okuddayo.’ Ekisigalira be ‘abaddayo.’ Isaaya asisinkana kabaka omubi Ahaazi mu byafaayo by’okutukuza yeekaalu, ebyatandika mu byafaayo by’Abamiilerite mu 1844, era ne bikkakkana olw’obutagondera mu 1863. Mu nnaku ez’enkomerero, okutukuza kuno kwe ebyafaayo by’okuteekebwako akabonero kw’abantu 144,000. Singa Abamiilerite baagoberera okukulemberwa kwa Katonda n’emiryango gye yaggulawo oluvannyuma lwa 1844, bandiweddeza omulimu.

“Singa Abadiventisti, oluvannyuma lw’okumenyeka kw’essuubi okukulu mu 1844, baabanga bakwatiridde ddala okukkiriza kwabwe era ne bagoberera nga bawamu mu bulagirizi bwa Katonda obwaggulibwawo, nga bakiriza obubaka bwa Malayika ow’okusatu era mu maanyi g’Omwoyo Omutukuvu nga balangirira eri ensi yonna, bandibadde balabye obulokozi bwa Katonda; Mukama andibadde akoze nnyo wamu n’emizamo gyabwe, omulimu andibadde gukomekkerezeddwa, era Kristo andibadde azze dda okuwa abantu be empeera yaabwe. Naye mu kiseera eky’okubuusabuusa n’obutakakasibwa ekyagoberera okumenyeka kw’essuubi, bangi ku bakkiriza mu Kujja kwa Kristo baaleka okukkiriza kwabwe. . . . Bwe batyo omulimu gwasimbibwamu obuzibu, era ensi n’esigala mu kizikiza. Singa omubiri gwonna gw’Abadiventisti gwaabanga gwegasse wamu ku biragiro bya Katonda n’okukkiriza kwa Yesu, ebyafaayo byaffe bandibadde byawukiridde nnyo!” Evangelism, 695.

Okulemererwa "okweyongerayo nga bagoberera mu bumu mu kkubo Katonda lye yali ng’aggulawo," kwabaleeta okutuuka mu mbeera ya Lawodikiya okutuusa mu 1856, ate n’obujeemu obwaddirira mu 1863 ne bulaga entandikwa y’okutambulira mu ddungu, nga bwe kyayolesebwa ku Isirayiri ey’edda bwe baalemwa mu kugezibwa okw’ekkumi n’okwasembayo, ne balangirirwa okufiira mu ddungu mu myaka amakumi ana egyaddirira.

Mutabani wa Isaaya awadde obusuubizo nti mu kutukuza kwa yeekaalu okwasembayo mu nnaku ez’enkomerero “abasigalira banaakomawo.” Okudda kwabwe kulabirizibwa Yeremiya, eyasuubizibwa nti singa adda, ajja kuba omukuumi wa Katonda. Abantu 144,000 be abo abaakomawo okuva mu kubagwamu essuubi.

Abo ab’emitwalo kkumi nnya n’enkumi nnya baayitamu okwenyamirwa ne balindirira Mukama waabwe. Bafaananyiziddwa n’abatoole ab’amagezi mu byafaayo bya ba Millerite, era mu byafaayo byombi eby’otandikiro n’eby’enkomerero emiti ebbiri gigattibwa ne gifuuka eggwanga limu, mu kiseera ky’okufukibwa kw’Omwoyo Omutukuvu mu kiseera ky’Okukaaba okw’ekiro eky’ettumbi.

Kabaka omubi Ahaz ayimirira abakulembeze ba Yuda aba baawulidde obubaka, naye ne bagaana obubaka obwaaleetebwa Yesaya, era bwe bakikola ne “bazzigamizibwa, ne bagwa, ne bamenyeka, ne bakwatibwa mu mitego, ne batwalibwa.” Be bano “abanoonya eri abalina emizimu egibamanyirira, n’eri balogo abakekera n’abawuwutira,” ekiraga eby’obuzimu bye bagwamu nga bakkiriza okulimbibwa okw’amaanyi okwogerwako mu 2 Abatesalonika. Okugaana kwa Ahaz obubaka bwa Yesaya mu 742 BC, kwe kusaanira n’omwaka 1863, lwe baagaana obubaka bwa Miller. Yesaya afaananiriza Miller, era obubaka bwa Yesaya ne bwa Miller bwombi bwali busingamiridde ku “ebiseera musanvu,” ebifunira ensibuko yaabyo mu olunyiriri munaana mu essuula musanvu erya Yesaya. Omwana wa Miller (omwana wa Yesaya) ayimirira ekibiina kya Eriya ekijja mu nnaku ez’enkomerero.

Omusango ogwasalibwa ku Ahaz olw’okugaana kwe gwalimu n’obunnabbi nti anaawangulwa kabaka w’obukiikakkono, oyo mu nnaku ez’enkomerero ye obumu obusatu bwa Rooma ya mulembe guno, efugibwa Paapasi.

Mukama nayogera nange nate, ng’agamba, Kubanga abantu bano bagaana amazzi ga Siloowa agatambula mpola, ne basanyukira Rezini n’omwana wa Remaliya; kale nno, laba, Mukama aleeta ku bo amazzi g’omugga, amaanyi era amangi, ye kabaka wa Asiriya, n’ekitiibwa kye kyonna; era alinnya ku mikutu gyagwo gyonna, n’asukkirira ku mabbali gaagwo gonna. Era aliyita mu Yuda; alijjula n’asukkirira, alituuka ne ku bulago; era okugolola ebiwaawaatiro bye kulijjuza obugazi bw’ensi yo, ai Emmanweri. Isaaya 8:5-8.

Isaaya yasisinkana kabaka omubi Akazi ku nkomerero y’omuyanga gw’amazzi oguva mu kidiba ekyawaggulu, era newankubadde waliwo obutakakasa mu bannabyafaayo ba Bayibuli n’abakugu mu by’afukula eby’obuwangwa ku nsonga ya kuba nti ekidiba ekyawaggulu kye kimu n’ekidiba kya Siloam mu mirembe gya Kristo, obukwakkulizo bw’obunnabbi bwa Isaaya buggyawo okubuusabuusa kwonna, kubanga Isaaya alaga nti kabaka w’obumambuka yali agenda okujja ku Akazi, olw’okuba nga yali aganye amazzi ga Shiloah agatambulira mpola. “Shiloah” lye linnya erya mu Endagaano Enkadde erya “Siloam” mu Endagaano Empya.

Kyali ku kidiba kya Siloamu we Yesu yawonya omusajja omuzibe w’amaaso, era kabaka Ahaazi omubi ayimirira obukulembeze bwa Laodikiya obuzibe b’amaaso, mu 1863 era n’omu biseera eby’eteeka lya Sande erisembera, abagaana okuwonyezebwa. "Shiloah" ne "Siloamu" byombi bitegeeza "Asindikiddwa," era obubaka ne busindikibwa okuva eri Kitaawe, eri Omwana, n’alyoka abuwa Gabulieri n’abamalayika abatukuvu okutuusa eri Isaaya, eyaleeta obubaka obw’abadde "asindikiddwa" okuva mu ggulu eri omukulembeze wa Laodikiya omuzibe w’amaaso.

Omuyungo oguva ku kidiba eky’ewaggulu Isaaya gye yategeeza obubaka, gukiikirira ekifo aw’enkuba ya Mwoyo Omutukuvu etwalirwa eri abantu ba Katonda, nga bwe kiragibwa ne mu emiyungo egya zaabu mu kwolesebwa kwa Zekkaliya, oba eddiiriro erya mu kirooto kya Yakobo.

Ekyo Katonda ky’atutegekedde kiragibwa mu kitabo kya Zekaliya, essuula 3 ne 4, era 4:12-14: ‘Nnamuddamu nate ne mmugamba nti, Amatabi g’emizeeyituuni abiri gano, agayiwa amafuta aga zaabu mu emiyira ebiri egya zaabu nga gavudde mu go bennyini, ge biki? N’addamu n’aŋŋamba nti, Tomanyi bino biki? Ne ŋŋamba nti, Nedda, mukama wange. Awo n’agamba nti, Bano be bafukibwako amafuta ababiri, abayimirira eri Mukama w’ensi yonna.’

Omukama ajjudde ebikozesebwa byonna. Tewali ky’amubuze mu by’obuweereza. Kuva ku butakkiriza bwaffe, obw’ensi bw’affe, okwogera kwaffe okwa bwereere, n’obutakkiriza obulabisibwa mu njogaano yaffe, kwe kireeta ebisiikirize ebiriko ekizikiza okukuŋaana okutwetooloola. Kristo tabikkulibwa mu bigambo oba mu kikula ng’oyo omwagalwa ddala, era asukkiridde ab’omu mutwalo. Bwe kiba nti emmeeme esanyukira okwewaggula mu bwereere, Omwoyo wa Mukama asobola okugikolera kitono nnyo. Okulaba kwaffe okutono kulaba ekisiikirize, naye tekusobola kulaba ekitiibwa ekiri ewalako. Bamalayika bakutte empewo ennya, eziragiddwa ng’embalaasi ey’ekiruyi eyagala okwiyibula n’okudduka mangu ku maaso g’ensi yonna, nga eleeta okuzikiriza n’okufa mu kkubo lyayo.

Tugenda okwebaka ddala ku ntuumo y’ensi ey’obutaggwaawo? Tujja kubeera bawerufu, abannyogoga, era abafu? Ayi, singa mu mikanisa gyaffe twalina Omwoyo wa Katonda, era Katonda n’abassaamu omukka gwe ogw’obulamu, balyoke bayimirire ku bigere byabwe babeere balamu. Twetagisa okulaba nti ekkubo likugira, n’oluggi lutono. Naye bwe tuyita mu luggi olutono, obugazi bwalwo tebuliiko kigero. Manuscript Releases, volyumu 20, omuko 216, 217.

‘Amavuta ag’ezaabu,’ ge bubaka bwa Mwoyo wa Katonda, bukka okuva mu kidiba eky’awaggulu okuyita mu mukutu ogwo gwe payipu eza zaabu ebbiri, ze z’abajulizi babiri, be Baibuli n’Omwoyo ogw’Obunnabbi, oba Endagaano Enkadde n’Empya, oba etteeka n’abannabbi, oba Musa ne Eriya.

Abafukibwako amafuta abayimirira ku luyi lwa Mukama ow’ensi yonna, balina ekifo ekyali kiweereddwa Setaani ng’akerubi omusaanikira. Bwe bayita mu biramu ebitukuvu ebimwetooloola entebe ye, Mukama akuumanga okunyumagana okutalekerawo n’abatuuze b’ensi. Amafuta aga zaabu galaga ekisa Katonda kye akozesa okukuuma ettala z’abakkiriza nga azijjuza amafuta, zireme okukendeka muliro ne zikazima. Singa amafuta gano amatukuvu tegafulukutirwa okuva mu ggulu mu bubaka bwa Mwoyo wa Katonda, amaanyi ag’obubi gandibadde gafuga ddala abantu.

Katonda aswazibwa bwe tutaaniriza obubaka b’atutumira. Mu ngeri eyo tugaana amafuta ag’eggolide ge yandifukamye mu meeme zaffe okutuusibwa eri abo abali mu kizikiza. Bwe kijja okukoowoola nti, ‘Laba, omugole ajja; muvemu mugende okumususinkana,’ abo abatanafuna amafuta amatukuvu, abatakuzezza ekisa kya Kristo mu mitima gyabwe, bajja kulaba, ng’abawala abasirusiru, nti tebateeseteese okususinkana Mukama waabwe. Tebalina mu bo bennyini amaanyi okufuna amafuta ago, era obulamu bwabwe buzikiridde. Naye singa tusaba Omwoyo Omutukuvu wa Katonda, singa tusaba nga Musa bwe yasaba nti, ‘Nkolage ekitiibwa kyo,’ okwagala kwa Katonda kujja kufukiddwa mu mitima gyaffe. Okuyita mu mapaipu ag’eggolide, amafuta ag’eggolide gajja okutuusibwa gye tuli. ‘Si lwa maanyi, newaakubadde obuyinza, naye lwa Mwoyo gwange,’ bw’ayogera Mukama w’eggye. Mu okwaniriza okumasamasa kw’Enjuba ey’obutuukirivu, abaana ba Katonda balisa ng’ettabaaza mu nsi. Review and Herald, July 20, 1897.

Obubaka Ahaz bwe yali agaana kyali obubaka bw’okukuba enduulu mu ttumbi ly’ekiro, obwandi butuukiridde mu kujja okw’okubiri kwa Kristo, singa abakulembeze ba Lawodikiya baabadde bakkirizza obubaka eri Lawodikiya obwe “baatumirwa” mu 1856. Obubaka obwo ne bwandiyongedde oluvannyuma ne bubeera enduulu ennene, era abantu ba Katonda bandimaze omulimu ne babeera mu mirembe. Kyokka ne baddayo ku ssusuwa lwe baali banunuliddwa okuva.

Isaaya ne Ahazi balagibwa nga bali mu nkola y’okutukuza ey’ennimiro y’omusabbi w’engoye, eyatuukirizibwa Omubaka w’Endagaano mu Malaki essuula esatu. Mu kifaananyi basangibwa gye “amafuta” (obubaka) gafukibwawo mu kwolesebwa kwa Zekkaliya, era mu nnaku ez’enkomerero, obubaka bwa Isaaya eri Ahazi bwe bubaka bwa Islaamu obw’Akabi akasatu; bwe bubaka bw’ebyafaayo ebikise eby’a Seven Thunders; bwe bubaka nti omunaana ava mu musanvu; bwe bubaka olw’ennimiro y’emizabbibu; bwe bubaka bwa “Mazima,” ebyo byonna nga ebitundu eby’Okubikkulirwa kwa Yesu Kristo, ebireetawo mu nnaku ez’enkomerero okutukuza okukiikirizibwa ennimiro y’omusabbi w’engoye.

Kyali era kikyali n’obubaka bw’"emirundi musanvu," obukyuka okuva ku ejjinja ly’ensimbu lya Miller ne bufuuka omutwe gw’ensonda, kubanga kyali amazima agasooka, era n’olwekyo kirina okubeera amazima agasembayo. Omwaka gwa 1863 gwalaga okuggwaawo kw’enkola y’okutukuza eyatandika n’okutuuka kw’omumalaika ow’okusatu ku Okitobba 22, 1844, era mu nkomerero ne yatuuka ku musana gw’"emirundi musanvu" mu 1856. Mu 1844 omusana gw’emyaka 2300 gwalaga okutandika okwavaamu okukoma okwalagibwa n’emyaka 2520. Naye obuzibe bw’amaso bwa Laodikiya, ku kutandika ne ku kukoma, bugaana okulaba enkolagana y’ebyolesebwa ebiri. Omwaka gwa 1863 gukiikirira okuggwaawo kw’enkola y’okutukuza ekituukanga buli lwe bubaka bubikkulibwa, era obubaka bw’omumalaika ow’okusatu bwabikkulibwa ku Okitobba 22, 1844.

Ekitangaala kya Malaika ow’okusatu ekyaggulwawo mu 1844 tekyali kitangaala kimu kyokka; kye Mukyala White ayita ‘ekitangaala ekigenda mu maaso kya Malaika ow’okusatu.’ Ekitangaala ekigenda mu maaso kya Malaika ow’okusatu kyatandika mu 1844 era kyeyongera okugenda mu maaso okutuusa lwe kiggalwaawo ekiseera ky’okugezesebwa; naye bwe kyasooka okulabikira, era ne bwe kinaakoma ddala, waliwo ekiseera ekyenjawulo ky’okugezesebwa eky’omalaika ow’okusatu. Ebyo ebiseera by’okugezesebwa ebyo ebyo ku ntandikwa n’okukoma, biraga n’entambula y’okugezesebwa, Daniyeri gye yayogeraako ng’ ‘okweyongera kw’amagezi’; era kino kye kitangaala ekigenda mu maaso kya Malaika ow’okusatu.

Entekateeka ey’okukemebwa ku ntandikwa yatandika mu 1844, era ekitangaala ekyeyongera ne kiyongera mu bummanyi okutuusa lwe kyatuuka ku nkomerero yaakyo mu 1856. Ekitangaala eky’okutandika n’eky’enkomerero eky’ebbanga ery’okukemebwa bye byolesebwa bibiri ebiri mu Danyeri essuula munaana, omutundu ogw’ekkumi n’esatu n’ogw’ekkumi n’ena, ebiyimirira nga omusingi n’omugo ogw’omu kkati ogw’ObuAdiventisi.

Ekiseera ky’okugezebwa ky’omulayika asooka kyatandika nga August 11, 1840 era ne kiggwa ku kusuulibwaamu essuubi okw’okusooka nga April 19, 1844. Olwo ne katandika ekiseera ky’okugezebwa ky’omulayika ow’okubiri, era ne kyeyongerayo okutuusa nga October 22, 1844. Mu kiseera ekyo omulayika ow’okusatu n’atuuka, era ekiseera ky’okugezebwa ky’omulayika ow’okusatu ne kyeyongerayo okutuusa nga Obudiventisti obwa Lawodikiya bwagaana ekitangaala ky’omulayika ow’okusatu mu 1863.

Ekiseera eky’okugezesa ky’omulayika owokusatu mu Bwadiventisti bwa Millerite kyalina entandikwa n’enkomerero, era entandikwa n’enkomerero biteekwa okulaga ekintu kye kimu, kubanga Yesu bulijjo alaga enkomerero y’ekintu ng’akozesa entandikwa y’ekintu. Okuggulwawo kw’ekitangaala ekyeyongera eky’omulayika owokusatu kwali ekitangaala ky’okulabika (okwolesebwa kwa ‘mareh’), nga bwe kyalagibwa mu Danyeri omutwe ogw’omunaana, olunyiriri olw’ekkumi n’enna. Enkomerero y’ekitangaala ekyeyongera eky’omulayika owokusatu yali ekitangaala eky’okulinnyirirwa wansi kw’ekifo ekitukuvu n’eggye (okwolesebwa kwa ‘chazon’), olunyiriri olw’ekkumi n’asatu. Okwolesebwa kwombi kweeyungiramu mu bunnabbi.

Awo olivuga ekkondeere lya Yubile ku lunaku olw’ekkumi olw’omwezi ogw’omusanvu; ku lunaku lw’okutangirirwa munaavuga ekkondeere mu nsi yammwe yonna. Abaleevi 25:9.

Ekikondeere ekyalina okukubibwa ku Lunaku lw’Okutangirirwa, nga 22 Ogwekkumi, 1844, kyali ekikondeere eky’Yubile, ekitegeeza entambulira entukuvu ey’emyaka musanvu, egivaamu ennaku 2,520. Mukama yateeseteeka okutwala Abaisirayiri ab’edda mu butereevu mu Nsi Eyalayirwa, naye obujeemu bwabwe bwazuziyiza ekyo okutuukirira. Mukama yateeseteeka okutwala Abaisirayiri b’omu biro bino mu butereevu mu Nsi Eyalayirwa, naye obujeemu bwazuziyiza ekyo okutuukirira. Singa Abaisirayiri b’omu biro bino baabadde bagondera omusana ogweyongera ogw’omalayika ow’okusatu, bandibadde balabudde ensi era Mukama andibadde addeyo dda nga wayise emyaka egisukka mu kikumi.

Okusobola okutuuka ku ekyo, Mukama yandibadde yeetaaga okukola obukyusibwa mu ba Millerite, era obukyusibwa obwo bumanyiddwa ng’ekyama kya Katonda mu Ebyawandiikibwa. Sing’a Adiventisimu yandibadde agoberera omusana ogweyongera ogw’omulayika ow’okusatu, olwo ekikondeere kya Yubile yandibadde kivuga okutuusa ku nkomerero, kubanga mu nnaku ze ekikondeere eky’omusanvu kivuga, mwe kuggwaawo ekyama kya Katonda. Mu Okubikkulirwa 10, ekikondeere ekyo, ekya Yubile, era nga kye kikondeere ky’akabi ak’asatu, kyatandika okuvuga nga 22 Okitobba, 1844.

Era malayika gwe nnalaba ng’ ayimiridde ku nnyanja ne ku nsi n’ayimusa omukono gwe eri eggulu, n’alayira oyo abeerawo emirembe n’emirembe, eyatonda eggulu, n’ebiri omuli, n’ensi, n’ebiri omuli, n’ennyanja, n’ebiri omuli, nti tewalibaawo kiseera nate; naye mu nnaku ez’eddoboozi lya malayika omusanvu, bw’alitandika okuwuuza, ekyama kya Katonda kinaakomekkerezebwa, nga bwe yalangirira eri abaddu be bannabbi. Okubikkulirwa 10:5-7.

Enkola ey’okugezesa n’okutukuza eyatandika nga 22 Okitobba 1844, eyali omusana ogweyongera ogw’omumalaika ow’okusatu, yatandikira ku musana ogwa Danyeri essuula munaana, olunyiriri olw’ekkumi n’ena, era ne ggwa ku musana ogwa Danyeri essuula munaana, olunyiriri olw’ekkumi n’asatu. Yatandikira ku ddamu ly’olunyiriri olw’ekkumi n’ena, era ne ggwa ku kibuuzo ky’olunyiriri olw’ekkumi n’asatu.

Emyaka kkumi n’enda egyo gyakiikirirwa okujja kw’obubaka bw’okulabula bwa Isaaya eri Ahaz, kabaka wa Yuda wa nnamaddala, mu budde bw’entalo y’omu nsi wakati w’obukiikakkono n’amaserengeta. Emyaka kkumi n’enda egyo gyaggwa nga kabaka w’obukiikakkono atutte Isirayiri mu buddu. Emyaka kkumi n’enda egyo gyakiikirira okujja kwa Malayika ow’okusatu mu 1844, okutuuka ku bujeemu bwa 1863. Ekitangaala ekyeyongera eky’Malayika ow’okusatu kyakiikirirwa obubaka bwa Isaaya.

Okugaana ekitangaala ekyo ekigenda mu maaso kwe kwaleeta okuggwaawo kw’ekibiina ky’Abamillerite, era mu kiseera eky’okukemebwa ekyo, ekibiina ky’Abamillerite eky’e Firadefiya ne kikyuka ne kiba Ekkanisa eya Lawodikiya. Emyaka kkumi n’omwenda egyatandika mu 742 BC, n’emyaka kkumi n’omwenda egyatandika mu 1844, byombi biraga enteekateeka y’okukemebwa n’okutukuza mu nnaku ez’oluvannyuma, kye kiseera eky’enkomerero eky’okukemebwa kw’ekitangaala ekigenda mu maaso eky’Omulayika ow’okusatu.

Mu nteekateeka y’okugezebwa ey’enkomerero eyo, ekyama kya Katonda kijja kumalirizibwa. Emitwalo kkumi na ana n’enkumi nnya be abo abalindirira, baddayo era bateekebwako akabonero.

Siba obujulirwa, era ziba amateeka mu bayigirizwa bange. Era ndirindirira Mukama, akweka amaaso ge okuva ku nnyumba ya Yakobo, era ndimunoonya. Laba, nze n'abaana Mukama b'ampa tuli obubonero n'eby'amagero mu Isirayiri okuva eri Mukama ow'eggye, atuula ku lusozi Sayuuni. Isaaya 8:16-18.

Ekiseera eky’enkomerero eky’okugezesebwa eky’ekitangaala ekyeyongera eky’omulayika ow’okusatu mu nnaku ez’enkomerero, kyatandikira we kyatandikira ekiseera eky’okugezesebwa ekyasooka. Kyatandika Yesu bwe yawanika omukono gwe waggulu eri eggulu n’alangirira nti “sseera teriribaawo nate.” Okulangirira okwo kwabaawo nga October 22, 1844, bwe ekkondeere ey’omusanvu yalangirira Jubilee ku nkomerero y’ekikolo ekitukuvu eky’emyaka musanvu. Ekikolo eky’emyaka musanvu, bwe kyadiddwamu emirundi musanvu, kyali ddala emyaka amakumi ana mu mwenda, oba ennaku 2520.

Omwaka gwa 1989 gulaga ‘ekiseera ky’enkomerero’ mu kibiina ky’abantu 144,000, era omwaka gwa 1989 gulaga okukoma kwa myaka 126 egyatandikira mu kiseera ky’okujeemera kw’omwaka gwa 1863. Ekibiina ky’abantu 144,000 kyatandika mu ‘kiseera ky’enkomerero’, nga kirina akabonero ka ‘emirundi musanvu’, kubanga 126 kye ekitundu eky’ekkumi kya 1260, ate 1260 ky’ekitundu ekimu ku bibiri kya 2520.

Yesu bulijjo ayimiriza enkomerero y’ekintu mu kifaananyi ky’entandikwa y’ekintu, era entandikwa y’olugendo lw’abo 144,000 yalambikibwa akabonero ka "emirundi musanvu," nga bwe kiri ne ku nkomerero y’olugendo. Ennaku z’eddoboozi lya malayika ow’omusanvu, nga ekyama kya Katonda kinaaba kimaze okutuukirizibwa, zaatandika ku nkomerero y’ennaku za "ssatu n’ekitundu" ez’Essuula ey’ekkumi n’emu ey’Okubikkulirwa. Ekkondeere ey’omusanvu, era nga ye "Woe" ey’okusatu, yafuuwa omulundi ogw’okubiri nga Okitobba 7, 2023, era ekyama kya Katonda kati kiri mu kuggwawo, nga bwe yalangirira eri abaddu be bannabbi. Okukoma kw’olugendo kuno kulambikiddwa akabonero ka "emirundi musanvu," nga bwe kwali ku ntandikwa y’olugendo lumu olwo.

Mu kiseera eky’enkomerero mu 1798, “emirundi musanvu” egy’obusungu bwa Katonda ku bwakabaka obw’obukiikakkono gyaggwaawo, era ku nkomerero y’entambula y’Abamillerite, okugaana amazima agakwata ku “emirundi musanvu,” kwe kwalaga obujeemu bwa 1863. Yesu bulijjo alaga enkomerero y’ekintu ng’agifaananyiza n’akatandika kyo, era entambula ya malayika asooka (Abamillerite) efaananyiriza entambula ya malayika owookusatu (144,000). Entambula zombi zitandika n’ “emirundi musanvu,” era ne ziggwa n’ “emirundi musanvu.” Tosobola kubyeyiiya.

Tujja kugenda mu maaso n’okunoonyereza kuno mu kiwandiiko ekiddako.

Abo abali mu bifo eby’obuvunaanyizibwa tebalina kukyuka ne bagoberera emisingi gya nsi egy’okwejagalira n’egy’obuyitirivu, kubanga tebasobola kugyemalira; era ne bwe bandisobodde, emisingi gya Kristo tebyakkiriza. Wetaagibwa okuyigiriza okungi. ‘Ani gw’anaayigiriza amagezi? era ani gw’anaatondoola okutegeera enjigiriza? Abo abagusuuliddwa ku mata, era abaggyiddwa ku mabeere. Kubanga ekiragiro kibeeranga ku kiragiro, ekiragiro ku kiragiro; olunyiriri ku lunyiriri, olunyiriri ku lunyiriri; wano katono, n’ewo katono.’ Bw’ati ekigambo kya Mukama kiteekwa okuleetebwa mu bugumiikirize mu maaso g’abaana era kikumyibwe mu maaso gaabwe, nga kikolebwa abazadde abakkiriza ekigambo kya Katonda. ‘Kubanga n’emimwa egikyamuka n’olulimi olulala anaayogerera abantu bano. Abo be yagamba nti, Kuno kwe kuwummuliza omukooye; era kuno kwe kuzza amaanyi: naye tebaayagala kuwulira. Naye ekigambo kya Mukama kyababanga kiragiro ku kiragiro, kiragiro ku kiragiro; olunyiriri ku lunyiriri, olunyiriri ku lunyiriri; wano katono, n’ewo katono; balyoke bagende, ne bagwa emabega, ne bamenyeka, ne basibibwa mu mutego, ne batwalibwa.’ Lwaki?—kubanga tebaawuliriza ekigambo kya Mukama ekyabajjira.

Kino kye kitegeeza: abo abatafunye kuyigiriza, naye nga beesigamye ku magezi gaabwe, era ne basalawo okukola nga bagoberera endowooza zaabwe. Mukama abo abawa okukebera, balonde oba okweyimiriza mu kugoberera obulagirizi bwe, oba okugaana ne bakolera ku ndowooza zaabwe; ne bwe batyo Mukama n’abaleka eri ekivuddemu eky’akakafu. Mu makubo gaffe gonna, mu buweereza bwonna eri Katonda, atugamba nti, ‘Mpa omutima gwo.’ Katonda yeetaaga omwoyo ogugondeera oguyigirizika. Ekireetera okusaba okuba ekirungi kwe kuba nga kuvudde mu mutima ogw’oyagala era ogugondera.

Katonda asaba ebintu ebimu okuva eri abantu be; bwe bagamba nti, “Sijja kuwaayo omutima gwange okukola ekintu kino,” Mukama abakkiriza bagende mumaaso mu kulamuzi kwabwe kwe bategeera nga kwa magezi, nga tebalina magezi ag’omu ggulu, okutuusa Ekyawandiikibwa kino [Isaaya 28:13] bwe kinaatuukirira. Toteekwa okugamba nti, “Ndigoberera obukulembeze bwa Mukama okutuusa we kikkiriziganya n’okulowooza kwange,” n’oluvannyuma okunywera ku birowoozo byo, nga wegaana okufulibwa ng’ekifaananyi kya Mukama. Kibuuzibwe nti, “Kino kye ky’ayagala Mukama?” si nti, “Kino kye kirowoozo oba okusalawo kwa--?” Testimonies to Ministers, 419.