Даниелын нэгдүгээр бүлгийг Даниелын дөрөвдүгээр бүлэгтэй давхардуулан үзвэл, энэ нь 1798-аас 1844 он хүртэлх эхний ба хоёр дахь тэнгэрэлчийн түүхийг илэрхийлдэг. Тэрхүү түүхэнд Даниелын номын лац тайлагдсан бөгөөд тайлагдсан хэсэг нь долоо, найм, есдүгээр бүлгүүд байв. “Мөрийн дээр мөр” гэсэн зарчмаар нэгдүгээр, дөрөвдүгээр, түүнчлэн долоогоос есдүгээр бүлгүүд нь эхний тэнгэрэлчийн Миллерийн хөдөлгөөний түүхийг дүрслэн үзүүлдэг.
Тэрхүү түүхэн үед (1798–1844) Адвентизмын суурь үнэнүүд тогтоогдсон бөгөөд тэдгээр үнэн эцэстээ 1843 оны анхдагчдын хүснэгт дээр дүрслэгдсэн юм. Даниелын хоёрдугаар бүлэг дэх Небухаднезарын хөрөг тэр хүснэгт дээр байна. Даниелын долоо ба наймдугаар бүлгийн үзэгдлүүд тэр хүснэгт дээр байна. Наймдугаар бүлгийн “өдөр тутмын” нь дүрслэгдсэн байдгийн адил, Левит хорин зургаадугаар бүлгийн “долоон цаг” ч мөн дүрслэгдсэн байдаг. Илчлэл номын есдүгээр бүлэгт дүрслэгдсэнчлэн Исламын гурван Гай тэнд байна. Бурхан эдгээр суурь үнэнүүд довтолгоонд өртөнө гэдгийг дахин дахин урьдчилан анхааруулсан.
“Сион хотын хэрмэн дээр Бурханы харуулчдын байр сууринд зогсогчид нь ард түмний өмнө тулгарах аюулыг урьдчилан харж чаддаг хүмүүс байг,—үнэн ба төөрөгдөл, зөвт байдал ба зөвт бусын хооронд ялган таньж чаддаг хүмүүс байг.
“Анхааруулга ирсэн: 1842, 1843, 1844 онд мэдээ ирснээс хойш бидний босгон байгуулж ирсэн итгэлийн суурийг үймүүлэн ганхуулах ямар ч зүйлийг оруулж ирэхийг зөвшөөрч болохгүй. Би энэ мэдээнд байсан бөгөөд тэр цагаас хойш Бурхан бидэнд өгсөн гэрэлд үнэнч байж, дэлхийн өмнө зогссоор ирсэн. Бид өдөр бүр чин сэтгэлийн залбиралтайгаар Эзэнийг эрж, гэрлийг хайж байхдаа байрлуулсан тэр тавцангаас хөлөө авах бодолгүй байна. Та нар намайг Бурхан надад өгсөн гэрлийг орхиж чадна гэж бодож байна уу? Тэр нь мөнхийн Хад адил байх ёстой. Тэр нь надад өгөгдсөн цагаас хойш намайг удирдсаар ирсэн.” Review and Herald, 1903 оны 4 сарын 14.
Бурханы эцсийн өдрүүдийн ард түмний оролцоотойгоор гүйцэлдэх ёстой шороон сойз баригчийн ажил нь мөн Исаиагийн дүрслэлд гардаг. Учир нь тэрээр эцсийн өдрүүдийн ард түмнийг болон тэдний дуудагдсан ажлыг тодорхойлдог бөгөөд эцсийн өдрүүд ирэхээс өмнө суурь үндсүүд төөрөгдлөөр булшлагдахаар тавиланжсан байсан юм.
Чамаас гарах хүмүүс эртний нурсан газруудыг дахин барих болно; чи олон үеийн суурийг босгох болно; тэгээд чамайг Эвдэрснийг засагч, Оршин суух замуудыг сэргээн тогтоогч хэмээн дуудна. Исаиа 58:12.
“Эртний эзгүйрсэн газрууд” гэдэг нь харийн шүтлэг ба папизм хэмээх хоёр сүйтгэгч хүчтэй холбоотой сургаалын үнэнүүдийг заана. Харийн шүтлэгийн хоёр сүйтгэгч хүчний дараа папизм залган гарч ирдэг нь Уильям Миллерийн тайлбарласан бүх эш үзүүллэгийн хүрээний үндэс болсон юм.
Тэд эртний балгасыг босгож, урьдын эзгүйрлүүдийг сэргээн босгож, олон үеийн эзгүйрэл болсон хоосон хотуудыг засварлан сэргээнэ. Исаиа 61:4.
“Амьдрах замууд”-ыг сэргээх нь, бүтэц хэмээн дүрслэгдсэн эш үзүүллэгийн хүрээ болох тэр хоёр эрх мэдлийн түүх ба харилцааны бүтэцийг сэргээх явдал мөн. Энэ нь Миллерийн хүрээг сэргээн босгох явдал бөгөөд түүний зүүдэнд шороон сойз баригч хүний ажил байдлаар дүрслэгдсэн юм. Исаиа урьдын эзгүйрлүүдийг сэргээн босгохыг тодорхойлохын тулд Езра болон Вавилоноос буцаж ирэн Иерусалимыг засварлан босгосон хүмүүсийн түүхийг жишээ болгон ашигласан.
Эцэг өвгөдийнхөө өдрүүдээс хойш өнөөдрийг хүртэл бид агуу их гэмт хэрэгт байсаар ирсэн; мөн өөрсдийн гэм нүглийн улмаас бид, манай хаад, манай тахилчид харь орны хаадын гарт тушаагдаж, илдэнд, олзлолд, дээрэмдэлтэд, мөн өнөөдрийн адил нүүрний ичгүүрт хүргэгдсэн билээ. Харин эдүгээ өчүүхэн зуур бидний Бурхан ЭЗЭНээс нигүүлсэл үзүүлэгдэж, бидэнд мултран үлдэх үлдэгсдийг үлдээж, Өөрийн ариун газарт бидэнд хадаас мэт бат тогтоц өгөв; ингэснээр бидний Бурхан бидний нүдийг гэрэлтүүлж, бидний боолчлолын дунд багахан сэргээлт өгөх ажээ. Учир нь бид боолууд байсан; гэвч бидний Бурхан боолчлолын маань дунд биднийг орхисонгүй, харин Персийн хаадын өмнө бидэнд өршөөл энэрлээ сунган үзүүлж, бидэнд сэргээлт өгч, бидний Бурханы өргөөг босгон байгуулж, түүний сүйрсэн зүйлсийг сэргээн засаж, Иуда болон Иерусалимд бидэнд хэрэм өгөх болгов. Езра 9:7–9.
Иерусалимыг сэргээн засварласан Езра болон түүнтэй хамтрагсад нь “үлдэгдэл”-ийг төлөөлдөг бөгөөд тэд бол оршин суух замуудыг сэргээн тогтоогчид мөн. Тэдний хийж буй ажил нь Езрагийн эш татдаг Левит 26-р бүлгийн залбирлын хүрээнд явагдаж байна. Тэнд Езра: “Эцгүүдийнхээ өдрүүдээс өнөөдрийг хүртэл бид агуу гэм бурууд байсаар ирсэн; мөн бидний гэм нүглийн улмаас бид өөрсдөө, манай хаад, манай тахилч нар газрын хаадын гарт тушаагдаж, илдэнд, олзлолд, дээрэмд, нүүр улайсан ичгүүрт хүргэгдсэн” гэж хэлдэг. Түүний дурдсан “өдөр” нь эцсийн өдрүүдийн “үлдэгдэл” оршин суух замуудыг сэргээн тогтоох тэр “өдөр” юм.
Езрагийн үлдэгдэл нь гурав хагас өдрийн төгсгөлд амилуулагддаг хоёр гэрч мөн бөгөөд Даниел есдүгээр бүлэгт дүрслэн үзүүлсэнчлэн Левит хорин зургаагийн залбирлыг биелүүлдэг. Езра болон түүний хамтран зүтгэгчид цөллөгөөс буцаж ирээд Иерусалимыг дахин байгуулсан нь Миллерийн эрдэнэсүүдийг сэргээх ажлыг, өөрөөр хэлбэл Миллерийн суурь үнэнүүдийг сэргээх ажлыг бэлгэдэн төлөөлсөн юм. Ийм учраас Миллерийн ажлын хүрээ тогтолцоог ойлгох нь зайлшгүй чухал билээ.
“Элч нар бат бөх суурин дээр, бүр мөнхийн Хадан дээр байгуулсан билээ. Тэрхүү суурь дээр тэд ертөнцөөс олзворлон авсан чулуунуудаа авчирсан. Барилгачид саад бэрхшээлгүйгээр хөдөлмөрлөсөнгүй. Христийн дайснуудын эсэргүүцлээс болж тэдний ажил асар ихээр хүндрэв. Тэд хуурамч суурин дээр барьж байсан хүмүүсийн сохор шүтлэг, өрөөсгөл үзэл, үзэн ядалтын эсрэг тэмцэх ёстой байв. Сүмийг байгуулагчдын хувиар ажиллаж байсан олон хүнийг Нехемиагийн өдрүүдийн хананы барилгачидтай зүйрлэж болох бөгөөд тэдний тухай ийнхүү бичигдсэн байдаг: ‘Ханан дээр барьж байсан хүмүүс, ачаа үүрэгчид, ачиж өгөгчид нь хүн бүр нэг гараараа ажлаа хийж, нөгөө гараараа зэвсгээ барьж байв.’ Нехемиа 4:17.” Үйлс Элч нар, 596.
Исаиагийн аль аль хэсэгт энэ ажил нь олон үеийн суурьнуудыг болон хоосролуудыг сэргээн босгох явдал юм. Исаиа шууд утгаараа хийгдсэн ажлаар дүрслэгдсэн сүнслэг ажлыг заан тодорхойлж байна. Суурьнуудыг хамгаалах ёстой байсан боловч эцэстээ тэд хуурамч эрдэнийн чулуунуудаас бүрдсэн хуурамч сууриар бүхэлдээ хучигдсан юм. Исаиагийн тодорхойлсон хүмүүс нь бодит тоосго, чулууг бус, харин Миллеритүүдийн суурь үнэнүүдийг сэргээж байна. Тэрхүү үнэнүүдийн бэлгэдэл нь ариун сүм болон цэргийг “долоон цаг” туршин дэвсэлсэн хоёр хоосруулагч хүчний тухай Миллерийн тогтолцоо мөн.
Тэрхүү сэргээн босголтын ажил нь “сууринууд”-ыг болон “олон үеийн хоосролууд”-ыг босгон байгуулж буйгаар дүрслэгддэг бөгөөд эндээс бага зэрэг, тэндээс бага зэргийг авч, эш үзүүллэг дээр эш үзүүллэгийг давхарлан авчирдаг аргачлалаар суурь үнэнүүдийг сэргээн тогтоох эш үзүүллэгийн ажлыг илэрхийлдэг. Сууринууд ба хоосролуудыг дахин тогтоох ажил нь Хабаккукын хоёрдугаар бүлгийн хоёр самбар болох 1843 ба 1850 оны анхдагчдын хүснэгтүүд дээр дүрслэгдсэн анхны үнэнүүдийг толилуулж, хамгаалах ажил мөн. Мөн энэ ажил нь “мөр дээр мөр” хэмээх хожуу борооны аргачлалаар гүйцэлддэг. Энэ нь Миллерийн зүүдний хуурамч эрдэнэсээр дүрслэгдсэнчлэн, хуурамч суурийг хамгаалан барихыг хүсэгчдийн маргаан дунд Иеремиагийн эртний замууд руу эргэн очих ажил юм.
“Дайсан нь эдгээр эцсийн өдрүүдэд бат зогсох ардыг бэлтгэх ажлаас ах, эгч нарын маань оюун санааг хазайлгахыг эрэлхийлж байна. Түүний зальт мэхлэлүүд нь оюун ухааныг энэ цагийн аюул болон үүргүүдээс холдуулахад чиглэгдсэн байдаг. Тэд Христ Өөрийн ард түмэндээ өгөхөөр тэнгэрээс Иоханд авчирсан гэрлийг юунд ч үл тооцдог. Тэд яг бидний өмнө буй үзэгдлүүдийг онцгой анхаарал хүлээн авахад хангалттай чухал биш хэмээн сургадаг. Тэд тэнгэрлэг гаралтай үнэнийг хүчингүй болгож, Бурханы ард түмнийг тэдний өнгөрсөн туршлагаас нь салган, оронд нь хуурамч шинжлэх ухааныг өгдөг.”
“‘ЭЗЭН ийнхүү айлдаж байна: Замууд дээр зогсож, ажиглагтун; эртний жимүүдийг, сайн зам хаана байгааг асуун мэдэж, түүгээр алхагтун.’ Иеремиа 6:16.
“Манай итгэлийн суурийг—залбиралтайгаар Үгийг судалж, илчлэлтээр манай ажлын эхэнд тавигдсан тэр суурийг—хэн ч хуулан авч хаяхыг бүү эрэлхийлэг. Бид энэ суурин дээр сүүлийн тавин жилийн турш барьж ирсэн билээ. Хүмүүс өөрсөддөө шинэ зам олсон бөгөөд аль хэдийн тавигдсан тэр сууриас илүү бат бөх суурь тавьж чадна гэж бодож болох юм. Гэвч энэ нь агуу мэхлэл юм. Тавигдсан тэрхүү сууриас өөр суурийг хэн ч тавьж үл чадна.
“Өнгөрсөн үед олон хүн шинэ итгэлийг байгуулах, шинэ зарчмуудыг тогтоох ажлыг эхлүүлж байсан. Гэвч тэдний байгуулсан зүйл хэр удаан тогтсон билээ? Тэр нь удалгүй нуран унасан, учир нь Хадан дээр суурилагдаагүй байсан юм.
“Анхны шавь нар хүмүүсийн үгтэй тулгарах ёсгүй байсан гэж үү? Тэд худал онолуудыг сонсох ёсгүй байсан гэж үү, тэгээд бүхнийг үйлдсэн хойноо: ‘Тавигдсан сууриас өөр суурийг хэн ч тавьж үл чадна’ гэж хэлэн бат зогсох ёсгүй байсан гэж үү?” 1 Коринт 3:11.
“Тиймээс бид өөрсдийн итгэлийн эхлэлийг эцсийг хүртэл баттай баримтлах ёстой. Бурхан болон Христээс энэ ард түмэнд хүч чадлын үгс илгээгдсэн бөгөөд тэднийг энэ ертөнцөөс, зүйл бүрээр нь, өнөөгийн үнэний тод гэрэлд гарган авчирсан юм. Ариун галаар хүргэгдсэн уруулаар Бурханы үйлчлэгчид энэ мэдээг тунхагласан. Тэнгэрлэг айлдвар нь тунхаглагдсан үнэний жинхэнэ байдлыг тамгалан баталсан билээ.” Testimonies, vol. 8, 296, 297.
“Сүүлчийн өдрүүдэд зогсон тэсвэрлэх ард түмнийг бэлтгэх ажил” нь Езекиелийн гучин долоодугаар бүлэгт буй хоёр зөгнөлтэй холбоотой ажил мөн. Исаиагийн цөл дэх дуу хоолойгоор нэгэн мэдээ хүргэгддэг бөгөөд Езекиелийн анхны мэдээ нь Содом ба Египет хэмээх хотын гудамжинд гурван хагас өдөр үхсэн байсан хүмүүсийг нэгтгэдэг. Дараа нь тэд арван охины тухай сургаалт зүйрлэл дэх Матайгийн саатсан хугацаанд байснаа ухаарна. Үүний дараа тэд, хэрэв буцаж ирэхийг хүсвэл үнэт зүйлийг бузар муугаас ялга хэмээн Иеремиад өгөгдсөн дуудлагыг сонсоно. Тэд мөн есдүгээр бүлэг дэх Даниелын залбирлыг одоогийн үнэний хувьд танин мэднэ. Иймээс хэрэв, хэзээ тэд сайн мэдээний нөхцлүүдийг хүлээн авч биелүүлэх замаар буцаж ирэхийг сонговол, тэд Езекиелийн хоёр дахь мэдээг хүлээн авч, хөл дээрээ зогсон агуу хүчирхэг цэрэг болно.
“Эцсийн өдрүүдэд зогсож чадах ардыг бэлтгэх ажил” нь “мөр дээр мөр” хэмээх хожуугийн борооны аргачлалаар биелэгддэг. Тэрхүү ажил нь 1843 болон 1850 оны анхдагчдын хүснэгтүүдэд дүрслэгдсэн Миллерит үнэнийг сэргээн босгох ажлыг хамардаг. Эдгээр хоёр хүснэгт нь Хабаккукийн хоёр самбар бөгөөд тэдгээрийг нэгийг нь нөгөөгийн дээр тавих ёстой (“мөр дээр мөр”); тийнхүү үйлдэхэд, эдгээр хоёр хүснэгт нь эцсийн өдрүүдэд “тоосны сойзтой хүн”-ээр сэргээн босгогдох учиртай суурь үнэнүүдийг төлөөлдөг.
Мөр мөрөөр нь нэгтгэн үзвэл, тэд 1843 оны хүснэгт дэх алдааг илрүүлдэг бөгөөд тэр нь дараа нь 1850 оны хүснэгт дээр засагдсан юм. Нэгэн хүснэгт болгон (мөр мөрөөр нь) авч үзэхэд, тэд Бурханы ард түмний туршлага болон долоон аянгын далд түүхийг хоёуланг нь төлөөлдөг; учир нь тэд хамтад нь эхний урам хугарал, саатлын цаг, Шөнө дундын хашхираан, 1844 оны 10 дугаар сарын 22-ны өдөр, мөн агуу урам хугарлыг дүрслэн үзүүлдэг.
Энэ нь долоон аянгын далд түүх болох анхны урам хугаралт, Шөнө дундын Хашхираан, мөн агуу урам хугаралт юм. Энэ нь үнэний бүтэц мөн; учир нь “үнэн” гэсэн еврей үгийн эхний ба сүүлчийн үсэг нь тэр түүхийн эхний ба сүүлчийн урам хугаралттай адил байдаг. Дундах, арван гурав дахь үсэг нь Шөнө дундын Хашхирааны мэдээг няцаадаг хүмүүсээр төлөөлөгдөх бослогын бэлгэдэл юм. Хоёр зураглалыг хамтад нь авч үзэхэд, тэдгээр нь шороо сойз баригч хүний сэргээн тогтоох ёстой Миллерчүүдийн эш үзүүллэгийн үнэнүүдийн тухай хоёр гэрчийг бүрдүүлдэг; харин мөн нэг зуун дөчин дөрвөн мянгын туршлагыг хэв шинжээр илэрхийлдэг туршлагыг ч мөн тодорхойлдог.
Туг нь байхаар дуудагдсан хүмүүс (нэг зуун дөчин дөрвөн мянга) 2020 оны 7 дугаар сарын 18-нд анхны урам хугаралтайгаа тулгарсан бөгөөд дараа нь 2023 оны 7 дугаар сард цөлд хашхирагч нэгэн дуу хоолойноос ирсэн мэдээ тэдэнд хүргэгдэв. Тэрхүү дуу хоолой тэднийг буцан эргэхийг дуудан байв.
Долоон аянгын нууц түүхийн энэ цэг дээр бослого илчлэгдэнэ. Учир нь дараагийн тэмдэг бол шороон сойзтой хүн эрдэнэсүүдийг цуглуулж, авсанд хийх үе юм. Тэгэхэд тэд арав дахин илүү гэрэлтэнэ. Тэр мөчид Миллер сэрсэн. Онгон охид (Миллер) сэрэх үед аль хэдийн оройтсон байдаг. Олон үеийн эзгүйрлүүдийг сэргээн босгох нь хоёр гэрчийн оролцох ёстой ажил мөн. Тэр ажил одоо хэрэгжиж байна.
Улай мөрний үзэгдлээр дүрслэгдсэн эш үзүүллэгүүдийн тухай, Даниелын долоо, найм, есдүгээр бүлгүүдийн хүрээнд Уильям Миллерийн тогтолцоо нь харийн шүтлэг ба папын ёс хэмээх хоёр хоосруулагч хүч байсан бөгөөд Future for America-ийн тогтолцоо нь харийн шүтлэг (луу), түүнээс хойш папын ёс (араатан), мөн урвасан Протестантизм (хуурамч эш үзүүлэгч) юм. Энэ хоёр тогтолцоог хоёуланг нь тогтоон байгуулдаг түлхүүр нь элч Паулын бичвэрүүд юм. Элч Паул нь эртний Израилийг сүнслэг Израильтай холбон өгсөн эш үзүүллэгийн дуу хоолой байсан. Тэрээр хөрвөхөөсөө өмнө Саул хэмээх нэртэй байсан бөгөөд энэ нь “сонгогдсон” эсвэл “томилогдсон” гэсэн утгатай.
Паул харь үндэстнүүдэд илгээгдэх элч байхаар сонгогдсон (сонгогдон томилогдсон) бөгөөд, бусад зүйлсийн хамт, Хуучин Гэрээний талаарх түүний ойлголтынхоо төлөө ч сонгогдсон юм. Шинэ Гэрээний ихэнхийг бичсэн тэрээр, Хуучин Гэрээг Паулын адил ойлгосон өөр нэг ч Шинэ Гэрээний зохиогч байгаагүй. Тэр харь үндэстнүүдэд сайн мэдээг тунхаглах ажлыг манлайлан явуулахаар сонгогдсон төдийгүй, мөн Хуучин Гэрээний эш үзүүллэгт түүхүүдийн хамаарлыг загалмайн цаг үеийн дараа үргэлжилсэн эш үзүүллэгт түүхтэй тогтоон тогтоохоор сонгогдсон байв. Паулын гэрчлэлгүйгээр Миллерчүүдийн эш үзүүллэгийн ойлголт, мөн Future for America-гийнх ч, огт оршин тогтнохгүй байх байсан. Бодит Израиль Бурханы сонгосон ард түмэн байхаа больж салгагдсан яг тэр түүхэн үед, Паул эртний Израиль хэдийгээр тэр үед Бурханаас салгагдсан байсан ч, сүнслэг Израилийн эш үзүүллэгт түүхийн бэлгэ тэмдэг мөн болохыг тодорхойлохоор сонгогдсон юм. Нэгдүгээр болон гуравдугаар тэнгэрэлчийн хөдөлгөөнүүдэд хамаарах шаардлагатай эш үзүүллэгийн дүрмүүд нь үндсэндээ элч Паулын бичээсүүд дээр тулгуурладаг.
Ийм учраас бид Паулын тодорхойлсон, Миллерчүүдийн мэдээнд нөлөөлсөн эш үзүүллэгийн зарим зарчмыг авч үзэх бөгөөд уг мэдээ нь сүйтгэгч хоёр хүчний хүрээнд байрласан байсан; үүнийг хийхдээ мөн тэдгээр зарчим нь сүйтгэгч гурван хүчний хүрээнд хэрхэн нөлөөлдгийг ч авч үзнэ.
Түүнчлэн, ах дүү нар аа, та нарын мэдлэггүй байгаасай гэж би хүсэхгүй байна. Учир нь бидний бүх эцэг өвгөд үүлэн доор байж, бүгд далайгаар гарсан; мөн бүгд үүлэн дотор болон далайд Мосе уруу баптисм хүртсэн; мөн бүгд адилхан сүнслэг хоол идсэн; мөн бүгд адилхан сүнслэг ундаа уусан. Учир нь тэд өөрсдийг нь дагаж явсан тэрхүү сүнслэг Хаднаас ууж байсан бөгөөд тэр Хад бол Христ байв. Харин тэдний олонтой нь Бурхан тааламжтай байгаагүй, учир нь тэд цөлд сөнөөгдсөн юм. Эдүгээ эдгээр зүйлс нь бид муу зүйлсийг хүсэмжлэхгүй байхын тулд, тэд хүсэмжилж байсанчлан хүсэмжлэхгүй байхын тулд бидэнд үлгэр жишээ болсон юм. Мөн та нар тэдний заримын адил шүтээн шүтэгчид бүү бол; «Ард түмэн идэж уухаар сууж, наадахаар босов» гэж бичигдсэн байдаг. Бас тэдний заримын адил завхайрал үйлдэж болохгүй; тэгээд нэг өдөрт хорин гурван мянга нь унасан билээ. Бас тэдний заримын адил Христийг бүү сорь; тэгээд могойнуудад устгагдсан юм. Бас тэдний заримын адил бүү гомдолло; тэгээд сөнөөгчөөр устгагдсан юм. Эдүгээ эдгээр бүх зүйлс тэдэнд сургамж болгон тохиолдсон бөгөөд ертөнцийн төгсгөлүүд ирсэн бидэнд сануулга болгохоор бичигдсэн юм. 1 Коринт 10:1–10.
Арван богино эшлэлд Паул баптисмын ёслол Улаан тэнгисийг гатлахад дүрслэгдэн харуулагдсан болохыг, эртний Израилийг дагалдан явсан Хад нь “сүнслэг Хад” байсан бөгөөд тэр нь Христ байсан гэдгийг тодорхойлдог. Тэрээр эртний Израиль нь эцсийн өдрүүдэд амьдарч буй хүмүүст үлгэр жишээ болсон гэдгийг мөн тодорхойлдог. Энэ хэсэг нь сэрэмжлүүлэг бөгөөд үнэнийг баримтлагчид ба үнэнийг эсэргүүцэгчдийн хооронд маргааны нэгэн гол цэг болдог. Адвентист теологичид Паул эртний Израилийн түүхүүд нь эцсийн өдрүүдэд амьдарч буй хүмүүст ойлгогдох ёстой ёс суртахууны сургамжуудыг дүрслэн үзүүлж байсан гэдгийг л заасан хэмээн заадаг боловч, тэд Паул бодит Израилийн түүхүүдийг сүнслэг Израиль дээр үнэхээр давтагдах ёстой гэж заагаагүй хэмээн зүтгэдэг. Цагаан эгч энэ хэсгийг Паул яг юуг хэлснийг батлахын тулд олонтаа ашигладаг.
“Эртний эш үзүүлэгч бүр өөрсдийн цаг үеийнхнээсээ илүүтэйгээр бидний төлөө өгүүлсэн бөгөөд тийнхүү тэдний эш үзүүллэг бидэнд хүчинтэй байна. ‘Эдгээр бүх зүйл тэдэнд сургамж болгон тохиолдсон бөгөөд ертөнцийн төгсгөлийн цаг хүрч ирсэн бидэнд сануулга болгон бичигдсэн юм.’ 1 Коринт 10:11. ‘Тэд өөрсдөдөө бус, харин та нарт үйлчилж байсан нь тэдгээр зүйлс одоо тэнгэрээс илгээгдсэн Ариун Сүнсээр та нарт сайн мэдээг тунхаглагчдаар дамжин та нарт мэдэгдсэн билээ; эдгээрийг тэнгэр элч нар ч шагайн харахыг хүсдэг.’ 1 Петр 1:12....”
“Библи энэ эцсийн үеийнхэнд зориулан өөрийн эрдэнэсийг цуглуулж, нэгтгэн хадгалсан билээ. Хуучин Гэрээний түүхэн дэх бүх агуу үйл явдал болон сүр жавхлант, онцгой үйл хэрэг өнгөрсөнд болсон төдийгүй, эдгээр эцсийн өдрүүдэд сүмд дахин давтагдаж ирсэн бөгөөд давтагдсаар байна.” Selected Messages, book 3, 338, 339.
“Хуучин Гэрээний түүхийн агуу үйл явдлууд болон сүр жавхлант хэрэг явдлууд эдгээр эцсийн өдрүүдэд сүмд давтагдсаар ирсэн бөгөөд одоо ч давтагдаж байна” хэмээн Эгч Уайт эдгээр эшлэлүүд дэх Паулын утгыг дүгнэсэн байдаг. Эртний Израилийг бодит Израилийн түүхийг бэлгэдлээр дүрслэн үзүүлдэг гэж Паул тодорхойлсныг үгүйсгэх оролдлогоор, Сатан энэхүү эш үзүүллэгийн зарчмын эсрэг хоёр үндсэн довтолгоог тулгасан юм. Эхнийх нь, миний өмнө нь дурдсанчлан, Паул зүгээр л тэрхүү түүхүүд нь ёс суртахууны сургамжийг илэрхийлсэн гэж тодорхойлсон гэх мэдэгдэл юм. Тэрхүү хуурамч сургаал нь хагас үнэн бөгөөд хагас үнэн гэдэг нь огт үнэн биш юм. Эртний Израилийн түүхээс гарган авч болох ёс суртахууны сургамж нь эцсийн өдрүүдэд амьдарч буй хүмүүсийн тусын тулд байдаг нь үнэн; харин үүнийг ашиглан тэрхүү түүхүүд нь мөн давтагдах үйл явдлуудын дүрслэл гэдгийг үгүйсгэхэд хүргэвэл, энэ нь үнэнийг үгүйсгэхээр зориулагдсан хагас үнэн болдог.
“Ерөөл эсвэл хараал одоо Бурханы ард түмний өмнө байна—хэрэв тэд дэлхийгээс гарч, тусгаар байж, даруу дуулгаварт байдлын замаар явбал ерөөл; харин тэнгэрийн өндөр шаардлагыг уландаа гишгэдэг шүтээн шүтэгчидтэй нэгдэн нийлбэл хараал мөн. Тэрслүү Израилийн нүгэл ба гэм буруунууд тэмдэглэгдэн үлдсэн бөгөөд тэдний дүр зураг нь, хэрэв бид тэдний гэмт үйлдлийн жишээг дуурайн Бурханаас холдвол бид ч мөн тэдний адил гарцаагүй унах болно гэсэн сануулга болгон бидний өмнө тавигдсан юм. ‘Now all these things happened unto them for ensamples: and they are written for our admonition, upon whom the ends of the world are come.’” Testimonies, volume 1, 609.
Нэг үнэнийг нөгөө үнэнийг үгүйсгэхэд ашиглаж болохгүй; учир нь тэгэх аваас Бурханы үнэнийг худал болгон хувиргадаг.
“Аврагчийн нэгэн айлдварыг нөгөөг нь үгүй хийхэд ашиглаж болохгүй.” Агуу тэмцэл, 371.
Эртний Израилийн түүх нь зөвхөн ёс суртахууны сургамжийг төлөөлдөг гэсэн сургаалыг Адвентист теологичид Бурханы эш үзүүллэгийн Үгийг устгахад олонтаа ашигладаг бөгөөд энэ нь Бурханы ардыг худал хуурмагийг хүлээн авахад мэхлэн оруулахын тулд бэлтгэсэн үлгэр домгийн тавагт багтсан хагас үнэний нэг мөн. Тэдний хүлээн авдаг тэр худал нь элч Паулын бичвэрүүдэд тодорхойлогдсон байдаг.
Эртний Израилийн түүх нь орчин үеийн Израилийн түүхийг дүрслэн үзүүлдэг гэсэн зарчмын эсрэг чиглэсэн өөр нэгэн гол дайралт нь Сөрөг Шинэчлэлийн түүхэн үед Иезуитүүдийн зохиосон зүйл бөгөөд, энэ нь эртний Израилийн түүх давтагддаг гэсэн санаатай санал нэгдэхэд оршдог. Иезуитүүдийн худал нь түүхийг сүнслэгээр бус, харин үгчилсэн утгаар давтагддаг гэж үздэгт оршино. Энэ худлыг Ромын пап бол Библийн эш үзүүллэгийн антихрист мөн гэдгийг ойлгуулахгүй байхын тулд зохиосон; учир нь уг сургаал нь эцсийн өдрүүдэд антихрист байна гэсэн үнэнийг хүлээн зөвшөөрдөг боловч, антихрист нь сүнслэг хүчээр бус, харин бодит үгчилсэн хүчээр төлөөлөгдөнө гэж маргадаг. Тэгвэл Илчлэл арван долоод, духан дээрээ “Нууц Вавилон” хэмээн бичүүлсэн янхан нь өнөөдөр Ирак хэмээн нэрлэгддэг, бодит Вавилоны нутагт гарч ирэх янхан байх болно.
“Үгийн ойлголтдоо будилж, антихристийн утга учрыг олж харж чаддаггүй хүмүүс өөрсдийгөө гарцаагүй антихристийн талд тавих болно.” Kress Collection, 105.
Пап бол бодит хүн бөгөөд бодит хүчийг (Католик сүмийг) төлөөлдөг; гэвч тэр болон түүний байгууллага нь эш үзүүллэгийн хувьд бодит Вавилоноор тодорхойлогдсон бөгөөд антихристийн сэдвийг бодит жишээний сүнслэг биелэл болгон дэвшүүлсэн үед л тэднийг зөвөөр танин тодорхойлж болно. Паул бодит Израиль нь сүнслэг Израилийг дүрслэн үзүүлдэг гэж тодорхойлсон; гэвч энэ нь түүний дэвшүүлсэн шинэ эш үзүүллэгийн үнэн байгаагүй, учир нь түүний ойлголт ерөнхийдөө Хуучин Гэрээн дээр үндэслэж байсан бөгөөд түүний гэрчлэл тэнд л суурилагддаг юм.
Израилийн Хаан ЭЗЭН, түүний Аврагч түмэн цэргийн ЭЗЭН ийнхүү айлдаж байна: Би бол эхнийх бөгөөд Би бол сүүлчийнх; Надаас өөр Бурхан үгүй. Хэн Над шиг дуудаж, үүнийг тунхаглаж, Миний өмнө эмхлэн тогтоож чадах вэ, эртний ардыг Би тогтоосноос хойш? Ирэх зүйлсийг, мөн тохиох зүйлсийг тэдэнд үзүүлэг. Бүү айгтун, бүү эмээгтун. Би үүнийг тэр цагаас хойш чамд хэлж, тунхаглаагүй гэж үү? Та нар бол Миний гэрчүүд мөн. Надаас өөр Бурхан байна уу? Үнэхээр өөр Бурхан үгүй; Би өөр хэнийг ч мэдэхгүй. Исаиа 44:6–8.
Бид Христийн гэрчүүд байх ёстой. Паулын адил, Альфа ба Омега зөвхөн эртний Израилийг төдийгүй, Библийн эртний бүх ард түмнийг ч эцсийн өдрүүдэд амьдрагсдад дээр ирэх “ирэх гэж буй зүйлсийг” харуулах бэлгэдэл болгон тогтоосон гэдгийг гэрчлэх ёстой. Паул Хуучин Гэрээний гүн мэргэжилтэн байсан бөгөөд бодит Израиль ба сүнслэг Израилийн үеийн зохицуулалтыг холбох эш үзүүллэгийн холбоос байхаар өргөгдсөн юм. 1798 онд, мөн 1989 онд төгсгөлийн цаг дахь мэдлэгийн нэмэгдлийг ойлгосон хүмүүсийг чиглүүлсэн нь түүний бичвэрүүд байсан юм.
Эртний бодит Вавилон, эртний дорнын хөвгүүд, эртний Египет, эртний Грек, мөн эртний Мидо-Персийн эзэнт гүрэн нь ертөнцийн эцэст орших сүнслэг хүчнүүдийн бэлгэдэл юм. Эртний бэлгэдлүүд нь дараа нь ирэх сүнслэг бодит байдлыг урьдаас илтгэн төлөөлдөг бодит зүйлс мөн. Паул бүр цаашлан, тэрхүү бодит Адам нь сүнслэг Адамыг (өөрөөр хэлбэл Христийг) бэлгэдсэн гэж тодорхойлдог.
Тиймээс, «Эхний хүн Адам амьтай сүнс болсон» гэж бичигдсэн байдаг; харин сүүлчийн Адам амилуулдаг сүнс болсон юм. Гэвч түрүүнд байсан нь сүнслэг нь биш, харин жам ёсны нь; түүний дараа сүнслэг нь юм. Эхний хүн газраас, шороон хүн; хоёр дахь хүн бол тэнгэрээс ирсэн Эзэн мөн. Шороон нь ямар байна, шороон хүмүүс мөн тийм байдаг; тэнгэрлэг нь ямар байна, тэнгэрлэг хүмүүс мөн тийм байдаг. Бид шороон хүний дүр төрхийг үүрч явсанчлан, тэнгэрлэг Нэгэний дүр төрхийг ч мөн үүрэх болно. 1 Коринт 15:45–49.
Паул эхний болон сүүлчийн Адамын талаар маш гүнзгий зарим сургамжийг зааж байгаа боловч, бид түүний уг хэсэгт маш тодорхойгоор дэвшүүлсэн зарчмыг л зөвхөн тодорхойлон тэмдэглэж байна. Тэрээр, “эхэнд байсан нь сүнслэг бус, харин төрөлх чанартай нь байсан; харин дараа нь сүнслэг нь ирдэг” хэмээн өгүүлдэг. Энд Паулын “төрөлх чанартай” хэмээн тодорхойлсон шууд утга нь эхэнд байдаг бөгөөд сүнслэг нь сүүлд байдаг. Шууд утгатай Израиль эхэнд байсан бөгөөд төрөлх чанартай байсан, харин сүнслэг Израиль “дараа нь” ирдэг.
Шууд утгатай Вавилон нь сүнслэг Вавилоноос өмнө ирдэг. Паулын бичээсүүдэд онцлон тэмдэглэгддэг дараагийн чухал зүйл бол шууд утгаас сүнслэг утгад шилжилтийг түүхийн аль үед хэрэглэх ёстой вэ гэдэг асуудал юм. Шууд утгаас сүнслэг утгад хийх эш үзүүллэгийн энэхүү өөрчлөлт нь тодорхойлогддог цаг үе бол загалмайн үе юм.
Учир нь та нар бүгд Христ Есүст итгэх итгэлээр Бурханы хүүхдүүд мөн. Учир нь Христ дотор баптисм хүртсэн та нарын хэдий чинээ нь Христийг өмссөн билээ. Иудей ч үгүй, Грек ч үгүй; боол ч үгүй, эрх чөлөөт ч үгүй; эр ч үгүй, эм ч үгүй; учир нь та нар бүгд Христ Есүс дотор нэг мөн. Хэрэв та нар Христийнх бол, тэгвэл та нар Абрахамын үр удам бөгөөд амлалтын дагуу өв залгамжлагчид мөн. Галат 3:26–29.
Таны төрөлхийн эрх ямар ч байлаа гэсэн, та Христийг хүлээн авах үедээ Абрахамын үр болдог. Та махбодын утгаараа Израиль биш; та сүнслэг Израиль мөн. Махбодынхоос сүнслэгт шилжсэн тэр өөрчлөлт нь загалмай байв. Паул хүн төрөлхтнийг хоёр ангид хуваадаг. Ангилал бүр өөрийн гэрээтэй, тус бүр нь Абрахамын үр удам мөн. Тус бүр өөрсдийн гэр бүл болон гэрээг төлөөлдөг хоттой. Тэдний хүн нэг бүр нь эсвэл махбодын Адамын хүү, эсвэл сүнслэг Адамын хүү байдаг.
Учир нь: Абрахам хоёр хүүтэй байсан нь бичигдсэн байдаг; нэг нь шивэгчнээс, нөгөө нь эрх чөлөөт эмэгтэйгээс төрсөн ажээ. Харин шивэгч эмэгтэйнээс төрсөн нь махан биеийн ёсоор төрсөн; харин эрх чөлөөт эмэгтэйнээс төрсөн нь амлалтын дагуу төрсөн юм. Эдгээр нь бэлгэдэлт утгатай зүйлс мөн. Учир нь эдгээр нь хоёр гэрээ юм; нэг нь Синаи уулаас гарч, боолчлолд төрүүлдэг бөгөөд тэр нь Агар мөн. Учир нь энэ Агар нь Араб дахь Синаи уул бөгөөд эдүгээ байгаа Иерусалимтай дүйцдэг; тэр нь өөрийн хүүхдүүдтэйгээ хамт боолчлолд байна. Харин дээрх Иерусалим нь эрх чөлөөтэй бөгөөд тэр нь бид бүгдийн эх мөн. Учир нь: Үр төрүүлдэггүй үргүй эмэгтэй ээ, баярлагтун; төрөхийн зовлон эдэлдэггүй чи, уухайлан хашхиртун. Учир нь нөхөртэй эмэгтэйгээс илүүгээр өнчрөн хоцорсон эмэгтэйн хүүхдүүд олон байдаг хэмээн бичигдсэн байдаг. Ах дүү нар аа, бид Исаакийн адил амлалтын хүүхдүүд мөн. Гэвч тэр үед махан биеийн ёсоор төрсөн нь Сүнсний дагуу төрснийг хавчин мөшгөсөнтэй адил, эдүгээ ч мөн тийм байна. Гэсэн ч Судар юу айлддаг вэ? Шивэгч эмэгтэйг болон түүний хүүг хөөн гарга. Учир нь шивэгч эмэгтэйн хүү эрх чөлөөт эмэгтэйн хүүтэй хамт өв залгамжлахгүй. Тиймээс, ах дүү нар аа, бид шивэгч эмэгтэйн хүүхдүүд бус, харин эрх чөлөөт эмэгтэйн хүүхдүүд мөн. Галат 4:22–30.
Загалмайн үеийн цаг хугацаанд эртний бодит зүйлс орчин үеийн сүнслэг зүйлсийн бэлгэдэл болсон. Элч Паул эдгээр нэн чухал эш үзүүллэгийн үнэнүүдийг тодорхой болгосон бөгөөд тэдгээр нь Уильям Миллерт бүх эш үзүүллэгийн дүгнэлтээ тулгуурласан хоёр хоосруулагч хүчний хүрээг тогтоох боломжийг олгосон юм. Элч Паулын гүйцэтгэсэн тэрхүү л ажил нь Future for America-гийн бүх эш үзүүллэгийн дүгнэлтийн хүрээ болдог гурван хоосруулагч хүчийг тодорхойлдог юм.
Даниелын номын долоо, найм, есдүгээр бүлгүүдэд буй Улай голын үзэгдлээр дүрслэгдсэн мэдлэгийн нэмэгдлийн тухай Миллерийн ойлголтын хүрээ нь Даниелын ном дахь “өдөр тутмын” гэдэг нь бөө мөргөлийн Ромыг төлөөлдөг болохыг түүний нээж мэдсэн явдалд үндэслэж байв. Тэрээр уг нээлтийг Паулын Тесалоникчууд руу бичсэн хоёр дахь захидлаас олсон юм. Энэ ойлголт нь эш үзүүллэгийн “худал”-тай холбоотойгоор тодорхойлогддог үндсэн үнэн бөгөөд эцсийн өдрүүдэд Долоо дахь өдрийн Адвентистуудын дээр хүчтэй төөрөгдлийг ирүүлдэг юм.
Дараагийн өгүүлэлд бид Паулын захидалд Миллерийн таньж мэдсэн зүйлийг авч үзэх замаар Улай голын үзэгдлээр дүрслэгдсэн мэдлэгийн өсөлтийн талаарх судалгаагаа үргэлжлүүлнэ.
“Гадаргуугийн цаадахыг хардаг, бүх хүний зүрх сэтгэлийг уншдаг Нэгэн агуу гэрэл хүлээн авсан хүмүүсийн тухай ийнхүү айлдаж байна: ‘Тэд өөрсдийн ёс суртахууны болон сүнслэг байдлынхаа улмаас зовнин цочирдоогүй.’ Тийм ээ, тэд өөрсдийн замуудыг сонгосон бөгөөд тэдний сэтгэл жигшүүрт зүйлсдээ таашаадаг. ‘Би ч мөн тэдний төөрөгдлийг сонгож, тэдний айдсыг тэдэн дээр авчирна. Учир нь Би дуудах үед хэн ч хариулсангүй; Би ярих үед тэд сонссонгүй. Харин тэд Миний мэлмийн өмнө хорон мууг үйлдэж, Миний таашаадаггүй зүйлсийг сонгосон.’ ‘Тэд аврагдахын тулд үнэний хайрыг хүлээн аваагүй,’ ‘харин зөвт бус байдалд таашаал авсан’ тул ‘Бурхан тэдэнд худал хуурмагт итгүүлэхийн тулд хүчтэй төөрөгдлийг илгээнэ.’ Исаиа 66:3, 4; 2 Тесалоник 2:11, 10, 12.
“Тэнгэрлэг Багш ийн асуув: ‘Та нар зөв суурин дээр барьж байгуулж байна, мөн Бурхан та нарын үйлсийг хүлээн авч байна гэсэн дүр үзүүлэлтээс илүүгээр оюун санааг төөрөгдүүлж чадах ямар хүчтэй мэхлэл байж болох вэ? Гэтэл үнэн хэрэгтээ та нар олон зүйлийг ертөнцийн бодлогын дагуу хийж, Иеховагийн эсрэг нүгэл үйлдэж байна. Өө, энэ нь агуу мэхлэл, хүнийг татан автахуйц төөрөгдөл мөн. Нэгэн цагт үнэнийг мэдэж байсан хүмүүс бурханлаг байдлын хэлбэрийг түүний Сүнс ба хүчний оронд андуурч, өөрсдийгөө баяжиж, эд хөрөнгөөр арвижсан, юугаар ч гачигдахгүй хэмээн боддог атлаа, үнэн хэрэгтээ бүх зүйлээр гачигдаж байх үед энэ төөрөгдөл оюун санааг эзэмддэг.’” Testimonies, 8-р боть, 249, 250.