Бид саяхны нэгэн өгүүллээ *Prophets and Kings*-ээс авсан нэгэн эшлэлээр төгсгөсөн бөгөөд тэнд Эгч Уайт Даниел “Иеремиагээр эш үзүүлэгдсэн далан жилийн олзлогдлын хугацаа болон Бурханы ариун сүмийг ариусгахаас өмнө өнгөрөх ёстой хэмээн тэнгэрлэг зочин үзэгдэлд тунхаглахыг түүний сонссон хоёр мянга гурван зуун жилийн хоорондын харилцааг ойлгохыг” эрэлхийлж байсан гэж тодорхойлсон юм.
“Өөр нэгэн үзэгдлээр ирээдүйн үйл явдлуудын талаар цаашдын гэрэл тусгагдсан бөгөөд энэ үзэгдлийн төгсгөлд Даниел ‘нэгэн ариун хүн ярьж байхыг, мөн ярьж байсан тэрхүү тодорхой ариун хүнд өөр нэгэн ариун хүн “Үзэгдэл хэр удаан үргэлжлэх вэ?” хэмээн хэлэхийг’ сонсов. Даниел 8:13. Өгөгдсөн хариулт болох ‘Хоёр мянга гурван зуун өдрийн дараа; тэгээд ариун газрыг ариусгана’ (14-р эшлэл) нь түүнийг ихэд будилуулжээ. Тэрээр үзэгдлийн утгыг чин сэтгэлээсээ эрэн хайсан юм. Иеремиагаар дамжуулан зөгнөгдсөн далан жилийн олзлолт нь, үзэгдэлд тэнгэрлэг элчийн өгүүлснээр Бурханы ариун газрыг ариусгахаас өмнө өнгөрөх ёстой гэж сонссон хоёр мянга гурван зуун жилтэй ямар холбоотойг тэр ойлгож чадсангүй. Гавриел тэнгэрэлч түүнд хэсэгчилсэн тайлбар өгсөн; гэвч эш үзүүлэгч ‘Үзэгдэл … олон өдрийн дараах юм’ гэсэн үгийг сонсоод ухаан алдан унав. ‘Би Даниел ухаан алдаж,’ хэмээн тэр өөрийн туршлагын талаар тэмдэглэсэн, ‘хэдэн өдөр өвдөв; дараа нь босож, хааны ажлыг хийв; мөн би үзэгдэлд гайхашран балмагдсан боловч түүнийг ойлгох хүн байсангүй.’ 26, 27-р эшлэлүүд.” Эш үзүүлэгчид ба Хаад, 553, 554.
Миллеритүүд өөрсдийн тунхагласан суурь мэдээг хэзээ ч бүрэн гүйцэд ойлголтод хүрээгүй. Иуда овгийн Арслан “долоон үе”-ийн талаар илүү их мэдээлэл өгөхөөр зорьсон цаг ирэхэд тэд Лаодикийн туршлагад шилжин орж, долоон жилийн дараа “долоон үе”-ийн гэрлийг бүрмөсөн няцаасан юм. Тэд Даниелын чин сэтгэлээсээ ойлгохоор эрмэлзэж байсан далан жил ба хорин гурван зуун жилийн бүрэн харилцан хамаарлыг хэзээ ч олж хараагүй. Даниел нь эцсийн өдрүүдийн Бурханы ард түмнийг төлөөлдөг.
Газар нутаг өөрийн амралтын өдрүүдийг эдэлсэн нь эртний Израильд өгөгдсөн гэрээний тэр хэсэг бөгөөд түүнд газар долоо дахь жил бүр амрах тухай гэрэл багтаж байв. Тэрхүү гэрээнд долоон жилийн мөчлөг долоон удаа давтагдах нь багтаж байв. Түүнчлэн “ой тэмдэглэх жил” хэмээн нэрлэгддэг баярын үеэр долоон жилийн долоон мөчлөгийн (дөчин есөн жилийн) төгсгөлийн эцэст өмч хөрөнгө болон боолуудыг чөлөөлж, сэргээн олгохыг багтааж байв. Иудейчүүд гэрээний тэр зарчмуудад дуулгаваргүй байсан бөгөөд 2 Шастирт эш үзүүлэгч Иеремиагийн хэлсэн олзлогдлын далан жил нь үүнээс өмнөх дөрвөн зуун ерэн жилийн тэрслүү байдлыг төлөөлж байсныг тодорхойлсон байдаг. Дөрвөн зуун ерэн жилийн хугацаанд, хэрэв эртний Израиль Левит 25-т тогтоосон ёсоор гэрээ доторх заавруудад дуулгавартай байсан бол газар амрах ёстой тийм жилийн нийлбэр нь дал байх байв. Библийн нэг жил нь гурван зуун жаран өдөр бөгөөд гурван зуун жаран өдрийг долоогоор (“долоон удаа”) үржүүлэхэд хоёр мянга таван зуун хорин өдөр болно.
Далан жил нь газрын амралттай туйлын салшгүй холбоотой бөгөөд энэ нь мөн “долоон цаг үетэй” туйлын салшгүй холбоотой юм. Даниел “Бурханы ариун газрын цэвэршүүлэлтийн өмнөх” “хоёр мянга гурван зуун жилийн” хугацаатай “далан жилийн олзлогдлын” “холбоог ойлгох”-ыг эрэлхийлж байв. Иймээс тэр “хазон” үзэгдэл ба “марех” үзэгдлийн хоорондын холбоог ойлгохыг эрэлхийлж байсан юм. Левит хорин тав, хорин зургаад гардаг газрын амралтыг Иеремиагийн өгүүлсэн далан жилийн олзлолттой холбон хүлээн зөвшөөрөхгүйгээр тэрхүү холбоог ойлгох боломжгүй. Хэрэв та “долоон цаг үе”-ийг хоёр мянга таван зуун хорин жилийн эш үзүүллэгийн хугацааг илэрхийлдэг гэж итгэхгүй бол, эцсийн өдрүүдэд Даниелаар төлөөлөгдсөн хүмүүсийн хүрээнээс өөрийгөө зайлуулж байна гэсэн үг. Миллерчүүд “долоон цаг үе”-ийг цаг хугацааны эш үзүүллэг гэж итгэдэг байсан, харин Адвентизм цаашид тэгж итгэхээ больсон.
Даниел, бүх эш үзүүлэгчдийн адил, ертөнцийн төгсгөл дэх Бурханы ардыг дүрслэн харуулдаг бөгөөд далан жилийн (“долоон үе”) ба хоёр мянга гурван зуун жилийн хоорондын уялдаа холбоог ойлгох гэсэн түүний хүсэлтийн талаар Сестэр Уайтын өгүүлсэн тайлбар нь эцсийн өдрүүдийн Бурханы ард түмэнд байх ёстой хүслийг илэрхийлдэг. Өмнөх өгүүллүүдэд тэмдэглэсний адил, 1843 ба 1850 оны хүснэгтүүд дээр дүрслэгдсэн, Сестэр Уайтын бичвэрүүдэд шууд (давтан) дэмжигдээгүй үнэн гэж үгүй.
Миллерийн эрдэнэсүүд эцсийн өдрүүдийн Шөнө дундын Хашхираанд арав дахин илүү гэрэлтэн гялалзах бөгөөд, ингэснээр тэдгээр эрдэнэс нь Адвентизмын онгон охидын эцсийн сорилтыг төлөөлнө. Тэрхүү эрдэнэсүүд нь Хабакукийн хавтангууд дээр дүрслэгдсэн суурь үнэнүүд мөн бөгөөд, мөн Миллерийн өрөөний голд буй ширээн дээр тавигдсан авдран дахь эрдэнэсүүд юм. Суурь сорилт нь эцсийн сорилт мөн; түүнчлэн Зөгнөлийн Сүнсний эрх мэдэл ч мөн адил юм. Миллерийн зүүдэнд эрдэнэсээр бэлгэдэгдсэн суурь үнэнүүдийг няцаана гэдэг нь нэгэн зэрэг Зөгнөлийн Сүнсийг няцаах явдал мөн.
“Сатаны хамгийн эцсийн мэхлэл нь Бурханы Сүнсний гэрчлэлийг хүчин төгөлдөр бус болгоход оршино. ‘Үзэгдэл үгүй бол ард түмэн мөхдөг’ (Сургаалт үгс 29:18). Сатан жинхэнэ гэрчлэлд Бурханы үлдэгдэл ард түмний итгэлийг ганхуулахын тулд ов мэхтэйгээр, янз бүрийн аргаар, янз бүрийн хэрэгслээр ажиллах болно. Тэр төөрөгдүүлэхийн тулд хуурамч үзэгдлүүдийг гаргаж ирэх бөгөөд худлыг үнэнтэй хольсноор хүмүүсийг жигшээж, ингэснээр тэд үзэгдэл хэмээх нэрийг агуулсан бүхнийг нэгэн төрлийн фанатизм гэж үзэхэд хүргэнэ; харин шударга үнэнч сэтгэлтнүүд хуурамч ба жинхэнийг харьцуулснаар тэдгээрийн хооронд ялган таних чадвартай болох болно.” Selected Messages, 2-р боть, 78.
Одоо бид 1798 оноос 1844 он хүртэлх Миллеритүүдийн түүхэнд гарсан мэдлэгийн өсөлтийг авч үзэж байна. Гэвч Миллеритүүд эш үзүүллэгийн хэрэглээнүүддээ зөв байсан хэдий ч, тэд босгогдсон түүхэн үеийнхээ хүрээгээр хязгаарлагдаж байсныг бид тогтоож байна. Бид эдүгээ эцсийн өдрүүдэд, мөн Адвентизмын эцсийн үеийн (дөрөв дэх) үеийнхэнд амьдарч байна. Энэ цаг үед Адвентизм уламжлал, зан заншил (хуурамч эрдэнэс)-аар тийм хэмжээнд сургагдсан тул үндсэн суурь үнэнүүд нь юу байсныг anymore мэдэхээ больжээ. Эдгээр үнэн юу болохыг үл мэдэх явдал нь Адвентизмд тэдгээр үнэнүүдийн ач холбогдлыг ойлгоход саад болж, мөн тэдгээр үнэнүүдийг хамгаалж, хадгалан үлдээх тухай дахин дахин өгөгдсөн тушаалуудыг утгагүй болгодог.
Бид Улай голын үзэгдлийн талаарх Габриелын тайлбар уруу цааш нэвтрэхээсээ өмнө суурь үнэнүүд болон Эш Үзүүллийн Сүнсний эрх мэдэлтэй холбоотой хэдэн холбогдох асуудлыг авч үзье. Орчин үеийн теологичид дараах эшлэл нь Библи дэх хамгийн урт хугацааны зөгнөл нь хоёр мянга гурван зуун жил мөн болохыг тогтоодог хэмээн маргадаг.
Христийн анхны ирэлтийн үед “хаанчлалын сайн мэдээ”-г тунхагласан шавь нарын туршлага нь Түүний хоёр дахь ирэлтийн тухай мэдээг тунхаглагчдын туршлагад өөрийн дүйцлийг олсон юм. Шавь нар “Цаг нь гүйцлээ, Бурханы хаанчлал айсуй” хэмээн номлон явсанчлан, Миллер болон түүний хамтран зүтгэгчид Библид үзүүлэгдсэн хамгийн урт бөгөөд эцсийн эш үзүүллэгийн хугацаа төгсөх гэж байгааг, шүүлт ойртсоныг, мөн мөнхийн хаанчлал тогтоогдох гэж байгааг тунхагласан билээ. Цаг хугацааны талаар шавь нарын номлол нь Даниел 9-ийн далан долоо хоног дээр үндэслэж байв. Миллер болон түүний хамтран зүтгэгчдийн өгсөн мэдээ нь Даниел 8:14-ийн 2300 өдрийн төгсгөлийг тунхагласан бөгөөд далан долоо хоног нь түүний нэг хэсэг юм. Аль алиных нь номлол нь нэгэн агуу эш үзүүллэгийн ижил хугацааны өөр өөр хэсгийн биелэл дээр үндэслэж байв.
“Анхны шавь нарын адил, Уильям Миллер болон түүний хамтран зүтгэгчид өөрсдөө ч авч явсан мэдээнийхээ утга учрыг бүрэн дүүрэн ойлгоогүй байв. Сүмд удаан хугацааны турш тогтсон алдаанууд тэднийг эш үзүүллэгийн нэгэн чухал зүйлийн зөв тайлбарт хүрэхэд саад болсон юм. Иймээс тэд Бурханаас өөрсдөд нь дэлхийд тунхаглуулахаар даалгасан мэдээг тунхагласан боловч, түүний утгыг буруу ойлгосноос болж урам хугарал амссан билээ.” Агуу Тэмцэл, 351.
Уг эшлэлд, “Миллер болон түүний хамтран зүтгэгчид Библид илчлэгдсэн хамгийн урт бөгөөд хамгийн сүүлчийн эш үзүүллэгийн хугацаа дуусах гэж байна хэмээн тунхагласан” гэж өгүүлдэг бөгөөд теологичид хамгийн урт бөгөөд хамгийн сүүлчийн эш үзүүллэгийн хугацаа нь хоёр мянга гурван зуун жил мөн гэж үздэг. Цаашлаад, энэ эшлэлд Эгч Уайт чухам үүнийг зааж байна гэж тэд үздэг. Учир нь, тэдний хэлснээр, тэрээр хоёр мянга гурван зуун жилийн хугацааг шууд авч хэлж байгаа аж. Тэд далан жилийн хугацаа ба хоёр мянга гурван зуун жилийн хугацааны хоорондын аливаа хамаарлыг олж хардаггүй. Тэд Даниелын ойлгохоор эрэлхийлж байсан гэрэлд сохор байна.
Эллен Уайт нь Миллерийн хөдөлгөөний нэгэн дагалдагч байсан бөгөөд 1843 оны анхдагч зурганд, мөн Ф. Д. Николсын хэвлүүлсэн 1850 оны анхдагч зурганд байрлуулсан мэдээнүүдийг тэр мэдэж байсан. Николсын бүтээсэн 1850 оны зураг нь Жеймс, Эллен Уайт нар Николстой хамт амьдарч байсан яг тэр үед Николсын гэрт бэлтгэгдсэн юм. Тэдгээр хоёр зурган дээр хоёуланд нь дүрслэгдсэн Библийн хамгийн урт эш үзүүллэгийн хугацаа нь хоёр мянга гурван зуун жил бус, харин Левит хорин зургаад буй “долоон үе” юм.
Өмнөх эшлэл нь хорин гурван зуун жилийг хамгийн урт бөгөөд эцсийн эш үзүүллэгийн хугацаа хэмээн онгодоор тогтоосон тодорхойлолт гэж үзэх нь Систер Уайтын бичвэрүүдийг өөр хооронд нь зөрчилдүүлсэн хэрэг болно. Хэрэв тэр энэ эшлэлийн талаар теологичдын баталдаг зүйлд үнэхээр итгэж байсан юм бол, тэгвэл “долоон цаг”-ийг бататган харуулсан хүснэгтүүдийг тэр сайшаан дэмжсэн нь юу гэсэн утгатай вэ?
“1843 оны зургийг Эзэний мутар удирдсан бөгөөд түүнийг өөрчилж болохгүйг; тоонууд нь Түүний хүссэн ёсоор байсан бөгөөд Түүний мутар тэдгээрийн зарим тоонд байсан нэгэн алдааг халхлан нууж байсан тул Түүний мутар зайлуулагдах хүртэл хэн ч түүнийг харж чадаагүйг би харсан.” Early Writings, 74.
Өөрсдийн уламжлал, үлгэр домгийг хамгаалан барихыг хүсэгчид 1843 оны зурагт “долоон үе”-ийн алдаан дээр Эзэн мутраа тавин халхалж байсан бөгөөд хожим нь тэр мутраа татсан хэмээн маргаж болох юм. Энэ таамгийн бэрхшээл нь, Эгч Уайт Эзэн тоонууд дээрээс мутраа хэзээ татсаныг тодорхойлон хэлсэн явдал мөн; Түүний мутар 1844 оны 10 дугаар сарын 22-ноос өмнө, анхны урам хугарал өнгөрсний дараахан татагдсан юм. Тэр үйл явдлын тухай өгсөн өөрийн гэрчлэлдээ тэрээр засагдсан алдааг тодорхойлон заасан бөгөөд тэр алдаа нь “долоон үе” байгаагүй нь илэрхий юм.
“Эзэн нь яагаад ирээгүйг ойлгож чадаагүй, итгэлтэй бөгөөд урам нь хугарсан тэр хүмүүс харанхуйд орхигдоогүй. Тэд эш үзүүллэгийн хугацаануудыг шинжлэн судлахаар дахин Библидээ хөтлөгдөв. Эзэний мутар тоон дээрээс авагдаж, алдаа тайлбарлагдав. Тэд эш үзүүллэгийн хугацаанууд 1844 он хүртэл хүрч байгааг харсан бөгөөд эш үзүүллэгийн хугацаанууд 1843 онд дууссан болохыг нотлохоор өөрсдийн гаргаж байсан тэр л адил нотолгоо нь тэдгээр нь 1844 онд төгсөхийг баталж байгааг ойлгов.” Early Writings, 237.
Эзэний мутар “тоонуудын дээрээс авагдаж, алдаа тайлбарлагдахад” тэд “зөгнөлийн хугацаанууд 1843 онд төгссөн гэдгийг харуулахын тулд өөрсдийн гарган тавьсан яг тэр нотолгоо тэдгээр нь 1844 онд дуусахыг баталж байсныг” тэгээд ухаарсан юм. Анх 1843 онд төгсөнө гэж үзэгдэж байсан зөгнөлийн хугацаанууд нь 1843 оны хүснэгт дээр дүрслэгдсэн байдаг бөгөөд энэ нь Миллерийн хөдөлгөөний гурван зуун номлогч тус бүрийн хэрэглэж байсан хүснэгт мөн. 1843 онд төгссөнөөр тэрхүү хүснэгт дээр дүрслэгдсэн зөгнөлийн хугацаанууд нь Даниелын номын наймдугаар бүлгийн арван дөрөвдүгээр эшлэлийн хоёр мянга гурван зуун жил, Левит хорин зургаагийн хоёр мянга таван зуун хорин жил, мөн Даниел арван хоёрын нэг мянга гурван зуун гучин таван жил байв. Эхний урам хугаралтын дараа Эзэн Өөрийн мутрыг тэр алдаанаас авч, улмаар Миллерчүүд зөгнөлийн хугацаануудын төгсгөлийг 1843 он гэж тодорхойлж байсан яг тэр нотолгоо үнэндээ эдгээр хугацаа 1844 онд дууссаныг баталж байсныг тэгээд ухаарсан юм.
1850 оны самбарыг 1850 онд бүтээж, 1851 оны 1 дүгээр сард худалдаанд гаргасан. Эллен Уайт 1843 оны самбарын талаар тэмдэглэсний адил, уг самбар мөн Хабаккукийн эш үзүүллийн биелэлт байсан хэмээн тэмдэглэсэн. Тэрхүү самбар мөн Левит хорин зургаад буй “долоон цаг”-ийг хамгийн урт эш үзүүллэгийн хугацаа хэмээн дүрслэн үзүүлж байв.
“Би Бурхан Ах Николсын хэвлүүлсэн тэр хүснэгтийн ажилд оролцож байсныг харсан. Би энэ хүснэгтийн тухай Библид эш үзүүллэг байдгийг харсан бөгөөд хэрэв энэ хүснэгт Бурханы ард түмэнд зориулагдсан бол, хэрэв энэ нь нэг хүнд хангалттай бол нөгөөд нь ч мөн адил, мөн хэрэв нэгэнд илүү том хэмжээтэйгээр шинээр зурсан хүснэгт хэрэгтэй байсан бол бүгдэд нь яг түүнчлэн хэрэгтэй.” Manuscript Releases, 13-р боть, 359.
Миллерчүүд “Библид үзүүлэгдсэн хамгийн урт бөгөөд эцсийн эш үзүүллэгийн хугацаа дуусах гэж байгааг тунхагласан” гэсэн баримтад Хатагтай Уайт хандсан нь үнэн зөв гэж батлах нь зөв; учир нь тэд үнэхээр тэгж тунхагласан. Харин “хамгийн урт” “эш үзүүллэгийн хугацаа” нь хоёр мянга гурван зуун жил мөн гэж батлах нь Хатагтай Уайтын гэрчлэлийг өөрийнх нь эсрэг, мөн түүхэн тэмдэглэлийн эсрэг эргүүлж буй хэрэг юм. Тэр үлгэрт итгэнэ гэдэг нь худалд итгэнэ гэсэн үг бөгөөд эцсийн өдрүүдэд худалд итгэхийг сонгогчид үнэнд хайргүй учраас тийн үйлддэг.
Есүс загалмайн зовлонг туулахын тулд Өөрийгөө ямар нэгэн төрлийн тэнгэрлэг мэдээ алдуулах нөлөөгөөр гайхамшигтайгаар дархлаажуулаагүй. Есүс Өөрийн бүтээлийн хэн нь ч тэсвэрлэж үл чадах хэмжээнээс хавьгүй давсан, тэнгэрлэг зовлонгоор зовсон. Гэвч хүн төрөлхтөн Түүний дүр төрхөөр бүтээгдсэн бөгөөд сүнслэг эш нөлөөний бичвэрүүд хүн төрөлхтөн Түүний ялсанчлал адил ялах ёстойг тодорхойлдог. Христийг загалмайн зовлонг тэсвэрлэн давах боломжтой болгосон зүйл нь Түүнд байсан нэгэн шинж чанар байсан бөгөөд тэрхүү шинж чанар хүн төрөлхтөнд мөн бий.
Итгэлийн маань эхлүүлэгч бөгөөд төгсгөгч Есүс рүү харагтун; Тэр Өөрийн өмнө тавигдсан баяр хөөрийн төлөө загалмайг тэвчин, ичгүүрийг үл тоомсорлон, Бурханы сэнтийн баруун гар талд заларсан билээ. Еврей 12:1
Есүс загалмайн зовлон шаналлыг тэвчсэн нь Өөрийнх нь өмнө тавигдсан нэгэн зорилго байсан учраас бөгөөд бид ч Түүний дүр төрхөөр бүтээгдсэн тул зорилгоор хөдөлгөгддөг оршнолууд юм. Энэ нь бидний бүтээгдсэн чанарын нэг хэсэг мөн. Хэрэв Адвентизмийн үндэс суурийг ойлгох нь чухал биш гэж бид итгэхэд хүргэгдсэн бол, яг тэр зүйлийг хийх ямар ч сэдэл бидэнд байхгүй болно. Лаодикейн тэр байдлыг даван туулахын тулд Ариун Сүнсээр өдөөгдөж болох цорын ганц тэнгэрлэг сэдэл нь үнэнийг хайрлах хайр мөн. Үнэнийг хайрлах энэ хайр нь бидний загатнасан чихийг аргадан тайвшруулахад зориулан бүтээгдсэн хялбар заншил, уламжлалуудын бэлэн байдлаар шалгагдах болно. Хэрэв бид Лаодикейн тав тух дундаа үнэнийг өөрсдийн биеэр ойлгох хүсэлгүй байвал, бид мөхөх болно. Өнөөдөр Адвентизм яг энэ байдалд байна.
Даниел бол эцсийн өдрүүдэд амьдарч буй Бурханы ард түмэн эш үзүүллэгийн үгээр дамжуулан далан жилийн олзлогдол ба хоёр мянга гурван зуун жилийн эш үзүүллэгийн хоорондын хамаарлыг ойлгохыг эрмэлзэж байгаагийн нэгэн жишээ мөн. Хоёр мянга гурван зуун жилийн эш үзүүллэгийг хамгийн урт бөгөөд эцсийн эш үзүүллэгийн хугацаа хэмээн тодорхойлох нь Адвентизмын суурь үнэнийг үгүйсгэхийн сацуу Зөгнөлийн Сүнсний эрх мэдлийг мөн адил үгүйсгэж буй хэрэг юм. Миллеритүүд хамгийн урт бөгөөд эцсийн эш үзүүллэгийн хугацааг танилцуулахдаа тэр нь хоёр мянга гурван зуун жил байсан хэмээн батлах нь түүхэн баримтыг үгүйсгэж буй хэрэг мөн.
“Эзэн биднийг хэрхэн удирдан авчирсан нь болон бидний өнгөрсөн түүхэн дэх Түүний сургамжийг бид мартах аваас бусдаар бол ирээдүйн тухай айх юм бидэнд огт үгүй.” Life Sketches, 196.
Габриел Даниелд “mareh” болон “chazon” үзэгдлүүдийн аль алийг нь ойлгуулахаар ирсэн бөгөөд, тэдгээр нь эш үзүүллэгийн хувьд илэрхий холбоотой байсан хэдий ч, энэ хоёр үзэгдлийг оюун санаандаа тус тусад нь ялган салгахыг түүнд зааварласан. Энэ үзэгдэлд хоёрдугаар бүлэгт гардаг өнөөх л хаанчлалуудын давталт ба дэлгэрүүлэлт болсон, Библийн эш үзүүллэгийн долоо болон наймдугаар бүлгүүд дэх хаанчлалууд багтаж байв. Уг мэдээлэлд тэнгэрлэг яриа багтсан бөгөөд энэ нь нэг үзэгдлийг Бурханы ариун сүм болон ард түмнийг хөл дор гишгэлэн доромжлох явдал хэмээн, нөгөө үзэгдлийг харин ард түмэн болон ариун сүмийг сэргээн босгох ажлын тухай хэмээн илэрхийлж байв.
Габриел тайлбарыг өгүүлэхдээ, хожим Миллеритүүдийн тунхагласан мэдээний гол цөм болсон тэр тайлбарт, хоёр үзэгдлийн хооронд оршин байсан нэгэн уялдаа холбоо байжээ. Энэ нь тайлбарыг оюун санаандаа ялган салгах тушаалыг биелүүлдэг хүмүүсийн анзаарах ёстой зүйл мөн. Тэдгээрийн ялгаануудын нэг нь хоёулаа “тогтоогдсон” хэмээн орчуулагддаг хоёр үгээр илэрхийлэгддэг.
Чиний ард түмэн болон чиний ариун хотын дээр далан долоо хоног тогтоогдсон нь гэмт явдлыг төгсгөж, нүглийг эцэслэж, гэм бурууг эвлэрүүлэн цайруулж, мөнхийн зөвт байдлыг авчирч, үзэгдэл ба эш үзүүллэгийг батлан лацдаж, Хамгийн Ариуныг тослоход оршино. Иймээс чи мэдэж, ухаар: Иерусалимыг сэргээн босгож байгуулах тухай зарлиг гарах өдрөөс эхлэн Тослогдсон Нэгэн, Ноён хүртэл долоон долоо хоног, жаран хоёр долоо хоног байна; гудамж талбай болон хэрэм нь бэрх хэцүү цаг үед дахин баригдана. Жаран хоёр долоо хоногийн дараа Тослогдсон Нэгэн таслагдах боловч энэ нь Өөрийнх нь төлөө бус байна. Ирэх ноёны ард түмэн хот болон ариун газрыг сүйтгэнэ; түүний төгсгөл үер мэт ирэх бөгөөд дайны эцсийг хүртэл хоосролууд тогтоогдсон байна. Тэрээр нэг долоо хоногийн турш олонтой гэрээг батална; харин долоо хоногийн дунд үед тэрээр тахил ба өргөлийг зогсооно. Жигшүүрт зүйлсийн дэлгэрлээс болж тэрээр түүнийг эзгүйрүүлнэ; тогтоогдсон төгсгөл хүртэл, мөн тогтоогдсон зүйл эзгүйрсэн дээр асгагдах болно. Даниел 9:24–27.
Далан долоо хоног (дөрвөн зуун ерэн жил) нь ард түмэн болон ариун хотын дээр тогтоогдсон байна. “Тогтоогдсон” хэмээн орчуулсан үг нь “таслан авсан” гэсэн утгатай бөгөөд энэ үг нь иудейчүүд ба Иерусалимын хувьд нэгэн хугацаа буюу сорилтын үеийг заадаг. Энэ нь мөн Иерусалимын сүйрэл болон далан жилийн олзлолыг авчирсан тэрслүү байдлын хугацааг илэрхийлдэг байв. Ийнхүү дөрвөн зуун ерэн жил нь гурав дахь зарлигаас эхлэн “тогтоогдсон” юм. Тэрслүү байдлын эхний дөрвөн зуун ерэн жил нь Небухаднезарын гурван довтолгоо, эцэстээ Иерусалимын бүрэн сүйрэл, мөн бодит Израилийг бодит Вавилонд далан жилийн турш тараан цөлж, олзлогдоход хүргэсэн юм.
Эхний зарлиг нь олзлогдлын төгсгөлийг болон Иерусалимыг дахин байгуулах ажлын эхлэлийг тэмдэглэсэн. Гурав дахь зарлиг нь хоёр мянга гурван зуун жилийн эхлэлийг тэмдэглэсэн. Эхний тэнгэрэлчийн ирэлт нь сүнслэг Израилийн сүнслэг Вавилонд арван хоёр зуун жаран жилийн турш байсан олзлогдлын төгсгөлийг тэмдэглэсэн бөгөөд мөн Христ Миллерчүүдийг ашиглан олзлогдлоос гарч, сүнслэг сүмийг босгосон дөчин зургаан жилийн хугацааны эхлэлийг тэмдэглэсэн.
Хорин зургаа ба хорин долоодугаар эшлэлд хоёр удаа “тогтоогдсон” гэж орчуулагдсан үг нь “charats” бөгөөд энэ нь “шархдуулах” болон “зарлиг” гэсэн утгатай. Эхний хилэнгийн төгсгөлд папын эрх мэдэл үхлийн “шарх” авах нь эш үзүүллэгийн дагуу “зарлиглагдсан” байсан. Энэ нь Даниел арван нэгдүгээр бүлгийн гучин зургадугаар эшлэлд хэрэглэдэг мөнөөх үг мөн.
Хаан өөрийн хүссэнээр үйлдэх бөгөөд өөрийгөө өргөмжлөн, өөрийгөө бүх бурхдаас дээгүүр агуу болгоно; мөн бурхдын Бурханы эсрэг гайхамшигт үгсийг хэлж, уур хилэн гүйцэлдэх хүртэл амжилттай байх болно. Учир нь тогтоогдсон зүйл биелэгдэх ёстой. Даниел 11:36.
Гучин зургаадугаар эшлэл дэх “хаан” нь папын засаглал юм. Папын засаглал нь 1798 он хүртэл, өөрийн үхлийн шархыг хүлээн авах тэр үе хүртэл цэцэглэн мандах ёстой байсан. Тэгээд эхний “уур хилэн” нь “гүйцэлдэх” ёстой байв, учир нь тэрхүү “уур хилэн” нь “тогтоогдсон” (зарлиглагдсан) бөгөөд “үйлдэгдэх” ёстой байсан юм. МЭӨ 723 онд эхэлж 1798 онд төгссөн Израилийн хойд хаант улсын эсрэг эхний уур хилэнгийн төгсгөлд папын засаглал “үхлийн шарх” хүлээн авсан. “Тогтоогдсон” гэсэн үг нь “шарх” гэсэн утгатай.
Тэгээд би түүний нэг толгой нь үхтэлээ шархдуулсан мэт байгааг харсан; гэвч түүний үхлийн шарх эдгэрчээ: тэгээд бүх дэлхий араатныг даган гайхан биширэв. Илчлэлт 13:3.
Миллеритүүдийн эш үзүүллэгийн хүрээ нь харийн шашинтны тогтолцоо, түүний дараах папын засаглал хэмээх сүйтгэгч хоёр хүч дээр үндэслэж байв. Тэдгээр хоёр хүч нь Даниел 8:13-т буй “хазон” үзэгдэлд дүрслэгдсэнээр ариун газрыг болон цэргийг хөл дороо гишгэлэн гутаах ёстой гэж тэд ойлгож байлаа.
Тэгээд би нэгэн ариуны ярьж байхыг сонсов; мөн ярьж байсан тэрхүү тодорхой ариунд өөр нэгэн ариун, “Өдөр тутмын тахилын тухай үзэгдэл, мөн сүйрүүлэн хоосруулагч гэм нүгэл, ариун газрыг ч, цэргийг ч хөл дор гишгэгдүүлэхээр өгөх нь хэзээ хүртэл үргэлжлэх вэ?” гэж хэлэв. Даниел 8:13.
Папын эзгүйрүүлэн сүйтгэгч хүч ариун газрыг болон цэргийг нэг мянга хоёр зуун жаран жилийн турш хөл дороо гишгэлэх ёстой байв.
Харин сүмийн гаднах гадна хашааг орхигдуул, түүнийг бүү хэмж; учир нь тэр нь харь үндэстнүүдэд өгөгдсөн юм. Тэд ариун хотыг дөчин хоёр сарын турш хөл доороо гишгэлэн талхална. Тэгээд Би Өөрийн хоёр гэрчид хүч өгнө; тэд тааран хувцас өмсөж, нэг мянга хоёр зуун жаран өдрийн турш эш үзүүлнэ. Илчлэл 11:2, 3.
1798 онд анхны хилэнгийн төгсгөлд, эш үзүүллэг папын засаглалыг “шархдуулах”-аар тогтоосон байв. Даниелын есдүгээр бүлэгт тэрхүү тогтоол нь сүүлчийн хоёр эшлэлд дүрслэгдсэн байдаг бөгөөд тэдгээр эшлэлд хоёр удаа “тогтоосон” хэмээн орчуулагдсан үг нь “chazon” үзэгдэлтэй холбоотой байдаг. Харин хорин дөрөвдүгээр эшлэл дэх “тогтоосон” хэмээн орчуулагдсан үг нь өөр еврей үг бөгөөд “mareh” үзэгдэлтэй холбоотой. Эцсийн өдрүүдийн Бурханы ард түмнийг төлөөлж буй Даниел, Габриелын өөрт нь оюун санаандаа тусгаарлан авч үзэхийг хэлсэн тэр хоёр үзэгдлийн хоорондын уялдаа холбоог ойлгохыг эрж хайж байв.
Бид энэ сэдвийг дараагийн өгүүлэлд үргэлжлүүлэн авч үзэх болно.
“Бурхан бидэнд шинэ мэдээ өгч байгаа биш. Бид 1843, 1844 онуудад биднийг бусад сүмүүдээс гарган авчирсан тэр мэдээг тунхаглах ёстой.” Review and Herald, January 19, 1905.