Дөчдүгээр эшлэлийн нууцлаг түүх — Арван зургаа

Илчлэлтийн арван дөрөвдүгээр бүлгийн гурван тэнгэрэлч нь шүүлт эхэлснийг тунхагласан Миллерийн хөдөлгөөний сэрэмжлүүлгийн мэдээг, түүнээс хойш шүүлт төгсөж буйг тунхаглаж байгаа нэг зуун дөчин дөрвөн мянгын сэрэмжлүүлгийн мэдээг төлөөлдөг.

Долоон бүрээ нь нарны шүтлэгийг тулган хэрэгжүүлсэн үндэстнүүдэд шүүлт авчруулахын тулд Бурхан Өөрийн захирлаар ашигласан хүчнүүдийг төлөөлдөг.

Эхний дөрвөн бүрээ нь Баруун Ромын МЭ 476 он гэхэд үе шаттайгаар мөхсөнийг зааж харуулдаг.

Тав ба зургаа дахь нь Зүүн Ромын мөхлийг 1449 оноос 1453 он хүртэл заан тодорхойлдог.

Сүүлчийн гурван бүрээ нь гурван гайгийн Исламыг төлөөлдөг.

Израилийг “долоон цаг”-ийн турш тараагдахыг тодорхойлсон нөхцөл байдал нь Левит номын яг дараагийн бүлэгт байрлаж бөгөөд Цагаатгалын өдөр ойн баярын бүрээг үлээлгэх тушаалд хүргэх эшлэлүүдэд өгүүлэгдсэн байдаг.

Миллер хорин зургаадугаар бүлэгт Израиль түмэн газрынх нь амралтын Шаббатыг зөрчсөний төлөөх шүүлтийг танин мэдэхдээ, нэг өдөр нь нэг жилийг төлөөлдөг гэсэн зарчмыг хэрэглэн, нэг жил нь гурван зуун жаран өдөр байдгийг олж мэдсэн бөгөөд долоон удаа гурван зуун жаран нь гэрээг зөрчсөний төлөөх хоёр мянга таван зуун хорин жилийн шийтгэл мөн болохыг нээсэн. Энэ нь түүний нээж илрүүлсэн анхны эш үзүүллэгийн үнэн байв. Энэ нь Миллерийн ажлаар дамжуулан Христийн тавьсан суурийг бүрдүүлсэн үнэнүүдийн үндэс мөн. Ойн баярын бүрээ нь чөлөөлөлт ба эрх чөлөөний тунхаглал юм.

Долоо дахь бүрээ нь гурав дахь гайгийн Ислам мөн.

Исламын долоо дахь бүрээ нь гаднах эш үзүүллэгийн үнэн бөгөөд Ойн баярын бүрээ нь итгэлээр зөвтгөгдөхийн дотоод эш үзүүллэгийн үнэн юм—нүглээс чөлөөлөгдөхүй, үүнийг Эгч Уайт үнэн дэх гурав дахь тэнгэрэлч хэмээн тодорхойлсон байдаг. Долоо дахь бүрээ дуугарч буй тэр хугацаанд “та нарын доторх Христ, алдрын найдвар” хэмээх нууц төгс болох бөгөөд Христ Өөрийн Тэнгэрлэг чанарыг нэг зуун дөчин дөрвөн мянгын хүн чанартай нэгтгэнэ. Тэр үед Бурханы тамгыг хүлээн авагчид гурав дахь гай зовлон хэмээн дүрслэгдсэн анхааруулгын бүрээний мэдээг, мөн түүнчлэн гурав дахь тэнгэрэлчийн анхааруулгыг тунхаглах болно. Есүс Христээс дутуугүй Нэгэн болох тэр тэнгэрэлч мутартаа мэдээтэйгээр бууж ирэх үед гурав дахь гай зовлон нь гурав дахь тэнгэрэлчийн мэдээг хүчирхэгжүүлдэг.

Эхний болон хоёр дахь гайгийн цаг хугацааны эш үзүүллэг нь нэгдүгээр тэнгэрэлчийн мэдээг хүчинжүүлсэн, мөн гурав дахь гайгийн эш үзүүллэг нь гурав дахь тэнгэрэлчийн мэдээг хүчинжүүлдэг байсан гэдгийг бид тодорхойлох үедээ, бид бүрээнүүдийг “Ням гаргийн сахилгыг албадан мөрдүүлсний хариуд Ромын дээр авчирсан шүүлтүүд” хэмээн тодорхойлж байна. Тэдгээр Бурханы ивээлт шүүлтүүд, ялангуяа сүүлчийн гурван гайгийн бүрээ, Илчлэл арван дөрөв дэх бүлгийн гурван тэнгэрэлчийн анхааруулгын мэдээтэй зохицон, түүнтэй зэрэгцэн явдаг. Миллеритийн түүхэнд хоёр гай болон хоёр тэнгэрэлч, харин нэг зуун дөчин дөрвөн мянгын түүхэнд гурав дахь гай болон гурав дахь тэнгэрэлч байна. Эхний ба хоёр дахь тэнгэрэлчийн эхлэл үеийн түүхэнд шүүлт эхэлж буйг зарласан мэдээ нь Исламын эхний ба хоёр дахь гайгийн биеллээр хүчинжсэн. Гурав дахь тэнгэрэлчийн төгсгөлийн түүхэнд шүүлт хаагдаж буйг тунхагласан мэдээ нь Исламын гурав дахь гайгийн биеллээр хүчинжсэн.

Эхлэл ба төгсгөл дэх хүч чадлын өгөгдөл нь Илчлэлт номын аравдугаар ба арван наймдугаар бүлгийн тэнгэрэлчээр дүрслэгдсэн бөгөөд тэр нь “Есүс Христээс өөр хэн ч биш нэгэн ажгуу.” Исламын гаднах мэдээ болон шүүлтийн дотоод мэдээ нь гаднах талаасаа гурав дахь гаслангийн бүрээ мөн; харин шүүлтийн дотоод мэдээ нь гурав дахь тэнгэрэлчийн бүрээ юм. Исламын гаднах бүрээ нь хоёр мянга таван зуун хорин жилийн зөгнөл бөгөөд гурав дахь тэнгэрэлчийн дотоод бүрээ нь хоёр мянга гурван зуун жил юм. Аль аль нь үхэгсдийн шүүлтийн нээлтийн үед ирж, дуугарсан бөгөөд аль аль нь амьдчуудын шүүлтийн нээлтийн үед дахин ирсэн юм.

Илчлэлт арван бүлгийн тэнгэрэлч 1840 оны 8 дугаар сарын 11-нд Исламын эш үзүүлгийн биелэл болгон бууж ирсэн бөгөөд, ийнхүү тэр тэнгэрэлч Исламын нэгэн эш үзүүлгийн биеллээр Илчлэлт арван найман бүлгийн тэнгэрэлчийн бууж ирэлтийг хэв шинжээр дүрсэлсэн юм. 321 онд, дараа нь 538 онд гарсан Ням гаргийн хуулийн бослогын эсрэг Бурханы шүүлт нь эхний зургаан бүрээгээр төлөөлөгддөг бөгөөд удахгүй ирэх Ням гаргийн хуулийн бослогын төлөөх Түүний шүүлт нь гурав дахь гай бөгөөд мөн гурав дахь тэнгэрэлч болох долоо дахь бүрээгээр төлөөлөгддөг. 1844 оны 10 дугаар сарын 22-нд шүүлт эхэлснийг анхааруулах мэдээ болон 9/11-нд амьд хүмүүсийн шүүлтийн тухай анхааруулах мэдээ хоёул Жонсын тогтоосон дарааллын дагуу долоо дахь тэнгэрэлчээр хүчирхэгжүүлэгдсэн. Найм, есдүгээр бүлгүүдэд зургаан бүрээний тэнгэрэлч байдаг; дараа нь аравдугаар бүлэгт Есүс Христээс дутуугүй нэгэн бие мөн чанартай тэнгэрэлч бууж ирдэг. Тэр бол тэнгэрэлч нарын дараалал дахь долоо дахь нь бөгөөд түүний араас арван нэгдүгээр бүлэгт 1844 онд дуугарч эхэлсэн долоо дахь бүрээ болох гурав дахь гай гарч ирдэг; гэвч тэр нь Илчлэлт арван дөрөвдүгээр бүлгийн ес, арав, арван нэг дэх тэнгэрэлч нарт хүргэх тэнгэрэлч нарын цуваанд найм дахь нь юм.

Гурав дахь тэнгэрэлчийн мэдээг эхний болон хоёр дахь тэнгэрэлчийн мэдээнээс тусгаарлаж болохгүй, мөн тэрчлэн урвалтын дээр буух Бурханы шүүлтийн долоон бүрээнээс ч салгаж болохгүй. Илчлэлт номын наймдугаар бүлэг дэх шүүлтийн эхний дөрвөн бүрээ нь 321 онд Константины гаргасан анхны Ням гаргийн хуулийн дараах Өрнөд Ромын дэвшилтэт мөхлийг тодорхойлдаг бөгөөд 330 онд тэрээр эзэнт гүрнийг дорнод ба өрнөдөд хувааснаар энэ явц эхэлсэн юм.

Эхний дөрвөн бүрээ нь Америкийн түүхийн дөрвөн үеийг төлөөлдөг бөгөөд АНУ унах үед Даниел 11-ийн дөчин нэгдүгээр эшлэлийн алдар суугаар дүүрэн газар саяхан унасан байдаг, дараагийн саад нь дэлхийн бусад үндэстнүүдийн бэлгэдэл болох Египет юм. Арван хаад болох Нэгдсэн Үндэстний Байгууллага дараа нь Илчлэлт 17-д өгүүлснээр “богино хугацаанд—нэг цагийн турш” өөрсдийн долоо дахь хаанчлалыг папын засагт өгөхөөр санал нэгддэг. Энэ нь Херодын төрсөн өдрийн найр дээр, тэрээр хаанчлалынхаа хагасыг амлах үед тохиолддог. Херодын төрсөн өдрийн найр дээр, тэр цагт ханын шавардлагын дээр гар бичээс үзэгдэж, Белшацар алагддаг. Тэр цаг Ням гаргийн хуулиар ирж, хүний сорилтын хугацаа хаагдах хүртэл үргэлжилдэг. Долоо дахь хаанчлал нь 1453 онд нуран унасан Константинополийн хэрэмний сүйрлээр бэлгэдэгдсэнчлэн байлдан дагуулагддаг. АНУ дахь Ням гаргийн хуулиас, 1449 оноор бэлгэдэгдсэнчлэн; 1453 онд Константинополь унах хүртэл нь бэлгэдлийн дөрвөн жил юм. Папын засаг 1798 онд үхлийн шархаа авсан юм.

Даниел арван нэгдүгээр бүлгийн дөчдүгээр эшлэлд папын засаг 1798 онд, эцсийн цагт унасан. Дараа нь өмнөдийн хаан 1989 онд, эцсийн цагт унасан. Дөчин нэгдүгээр эшлэлд Америкийн Нэгдсэн Улс унаж, дөчин хоёрдугаар эшлэлд Египет унадаг бөгөөд дөчин тавдугаар эшлэлд папын засаг хоёр дахь бөгөөд эцсийн уналтдаа хүрдэг.

Дөчин нэгдүгээр эшлэл дэх Америкийн Нэгдсэн Улсын (хуурамч эш үзүүлэгчийн) уналтыг 1449 он бэлгэдэн дүрсэлсэн бөгөөд дөчин хоёрдугаар эшлэл дэх Египетийн (луугийн) уналтыг 1453 он бэлгэдэн дүрсэлсэн, мөн папын засаглал (араатан) 1798 оноор бэлгэдэн дүрслэгдсэний дагуу түүнд туслах нэгэн ч үгүйгээр төгсгөлдөө хүрдэг. Хуурамч эш үзүүлэгч ба луу нь бүрээний хүчнүүдээр доройтуулан унагаагддаг бөгөөд араатан нь луугийн хүчээр унагаагддаг.

1449 оноос 1453 он хүртэлх дөрвөн жил нь Ням гаргийн хуулийн үед долоо дахь хаант улсын мөхлийг төлөөлдөг бөгөөд мөн Ням гаргийн хуулиас авралын хугацаа хаагдах хүртэлх найм дахь хаант улсын мөхлийн үеийг ч төлөөлдөг. Дэлхий мөн бөгөөд папад өгөгдсөн луу ч мөн болох Египетийг байлдан дагуулсан явдал нь 1449 оноос 1453 он хүртэлх дөрвөн жилээр бэлгэдэгдсэн үеийн эхэнд буй нэгэн фрактал юм. Энэ нь Ням гаргийн хуулийн үед Константинополь унасныг, мөн дараа нь Михаил босох үед дахин илэрхийлдэг. Михаил босох үед Сүнслэг онгодын дагуу тэр дөрвөн тэнгэрэлч бүрэн суллагдана.

1439 онд Флоренцийн Зөвлөл дээр (мөн Флоренцийн Нэгдэл гэж нэрлэдэг) Зүүн Ортодокс Сүмийн төлөөлөгчид (Византийн эзэн хаан Иоанн VIII Палеолог болон Константинополийн Патриархын удирдлага дор) Ромын Католик Сүмтэй нэгдэх тухай албан ёсны зарлигт гарын үсэг зурсан. Тэд Ромын Папыг бүхэл Сүмийн тэргүүн (дээд эрх мэдэлтэн) мөн хэмээн хүлээн зөвшөөрөхөөр тохиролцсон.

Эзэн хаан болон Патриарх Никеийн итгэлийн тунхагт нэмэгдэл болсон “Filioque clause”-ыг хүлээн зөвшөөрсөн бөгөөд энэ нь Ариун Сүнс Эцгээс болон Хүүгээс гардаг хэмээн тунхагладаг. Никеийн итгэлийн тунхаг нь Католик итгэлийн түүхэн дэх хамгийн чухал бөгөөд хамгийн өргөн хэрэглэгддэг тунхаглалын нэг юм. Никеийн итгэлийн тунхаг нь Католик шашны үндсэн итгэл үнэмшлийн албан ёсны хураангуй мөн. Энэ нь анх Есүс Христ хэн болох тухай үнэнийг хамгаалахын тулд бичигдсэн юм. 325 онд Ариус хэмээх нэгэн санваартан Есүсийг Бурхан Эцэг бүтээсэн бөгөөд Тэр бүрэн Бурхан биш гэж сургаж байсан учраас томоохон маргаан үүссэн.

381 онд Никеийн Итгэлийн Тунхагийг Цэвэршилийн сургаал, Евхаристийн сургаалаар шинэчилж, мөн Евхаристид исгээгүй талх хэрэглэхийг хүлээн зөвшөөрсөн бөгөөд энэ нь Латин ёс заншил байв. 381 оны Тунхаг мөн төрөлхийн нүгэл болон хойд насны талаарх Католик ойлголтыг хүлээн зөвшөөрсөн. Энэ нь дараах гол өгүүлбэрээр төгссөн: “Бид мөн ариун элчийн суудал болон Ромын Понтифик нь бүх дэлхий дээрх тэргүүлэх эрхийг эзэмшдэг бөгөөд Христийн жинхэнэ орлогч мөн хэмээн тодорхойлж байна.”

Флоренцийн зөвлөл дээр шинэчлэн боловсруулсан өөр нэг хувилбарт 1439 оны 7 дугаар сарын 6-нд, Константинополь 1453 онд Османы түрэгүүдэд унахаас 14 жилийн өмнө, гарын үсэг зурсан юм. Энэхүү нэгдэл улс төрийн хүчтэй дарамтын дор байгуулагдсан байв. Византийн эзэнт гүрэн довтлон урагшилж байсан Османчуудын эсрэг Өрнөөс цэргийн тусламж авахыг туйлын ихээр хүсэн эрмэлзэж байлаа. Грекийн төлөөлөгчид эх нутагтаа буцаж ирэхэд, уг тохиролцоог Дорнод дахь санваартнууд, лам хуврагууд, жирийн ард олны дийлэнх нь эрс няцаан эсэргүүцэв. Түүнд гарын үсэг зурсан бишопуудын ихэнх нь хожим дэмжлэгээ буцаан татсан. Энэхүү нэгдэл хэзээ ч бүрэн хэрэгжээгүй бөгөөд дараагийн жилүүдэд Дорнын Православ Сүм албан ёсоор няцаан хүчингүй болгосон. 1453 онд Константинополь унах үед уг нэгдэл бодит байдал дээр аль хэдийн нуран унасан байв. Түүхчид үүнийг гүн гүнзгий теологийн, соёлын болон ард олны эсэргүүцлийн улмаас бүтэлгүйтсэн улс төрийн нэгдэл хэмээн олонтаа тодорхойлдог.

Никейн Итгэл Тунхгийн сургаалууд нь худал бөгөөд тэдгээрт үнэн огт байхгүй. 1439 оны 7 дугаар сарын 6-нд Флоренцийн Зөвлөл дээр гарын үсэг зурсан баримт бичгийг Эвлэлийн Тогтоол гэж нэрлэж байсан бөгөөд энэ нь мөнөөх адил худлыг, түүнчлэн түүнээс ч илүү зүйлийг илэрхийлж байв. 1439 онд төлөөлөгчид Константинопольд буцаж ирэхэд тэднийг уур хилэн, урвалтын буруутгал угтан авсан. “Папын митрээс Туркийн салла дээр” гэсэн үг олны дунд тархжээ.

Энэхүү нэгдлийг голчлон гарын үсэг зурсан нь Византийн эзэн хаанд Османы эсрэг Барууны цэргийн тусламж нэн цөхрөнгүйгээр хэрэгтэй байсантай холбоотой байв. Цэргийн тусламж маш бага хэмжээгээр ирэх нь (эсвэл огт ирэхгүй нь) тодорхой болмогц, уг нэгдлийг дэмжих дэмжлэг замхарч үгүй болов. 1450–1451 онд Дорнын хэд хэдэн синод уг нэгдлийг няцаасан бөгөөд 1453 онд Константинополь унасны дараа энэ нэгдлийг бүрмөсөн орхисон юм. Флоренцийн Нэгдлийн тухай Тогтоолын эцсийн үр дүнг Дорнын Православ Сүм бүтэлгүйтэж, няцаагдсан зөвлөл хэмээн үздэг. Үүнийг хүчин төгөлдөр гэж хүлээн зөвшөөрдөггүй. Харин Ромын Католик Сүм үүнийг өнөө хэр хүчин төгөлдөр бүх нийтийн зөвлөл гэж үзсээр байна.

Түүнийг Грекийн түүх болон Ортодокс уламжлалд баатарлаг нэгэн дүр хэмээн дурсан санадгийн бөгөөд домогт түүнийг ихэвчлэн “Гантиг Эзэн хаан” хэмээн нэрлэдэг (тэр нэгэн өдөр эргэн ирж Константинополийг аврах болно гэсэн итгэл).

1448 онд Иоанн VIII нас барахад түүний ах Константин XI залгамжлагчаар сонгогдов. 1448 он гэхэд Византийн эзэнт гүрэн өчүүхэн вассал улс болон хувирсан байсан бөгөөд Константинопольд хэн хаан ширээнд суухыг Османчууд үлэмж хэмжээгээр нөлөөлөх болсон байв. 1449 оны 7 дугаар сарын 27-нд Византийн эзэнт гүрний сүүлчийн жилүүдэд улс төрийн онцгой чухал үйл явдал болов. Византийн эзэн хаан Иоанн VIII Палеологос 1448 оны эхээр нас барсан байлаа. Түүний ах Константин XI Палеологос (сүүлчийн эзэн хаан) Константинопольд эзэн хаанаар тунхаглагдав. Гэвч Константин XI албан ёсоор хаан ширээнд суухаасаа өмнө Османы султан (Мурад II) руу элч нараа илгээж, хаанчлах зөвшөөрөл хүсэв. Султан тэрхүү зөвшөөрлийг олгосон бөгөөд зөвхөн үүний дараа л Константин XI ёслол төгөлдөр титэмлэгдэж, эзэн хаанаар хүлээн зөвшөөрөгдөв. Энэ үйлдэл нь Византийн тусгаар тогтнолыг сайн дураараа буулгасан явдал хэмээн үзэгдсэн. Византийн эзэн хаан анх удаа өөрөө зөвхөн Османы туркуудын зөвшөөрлөөр захирч байгаагаа ил тод хүлээн зөвшөөрсөн юм. Ердөө дөрвөн жилийн дараа, 1453 онд, Константинополь Османчуудын гарт унав.

Бид дараагийн өгүүлэлд өөрсдийн авч үзэх асуудлуудаа үргэлжлүүлэн авч үзэх болно.