Дөчдүгээр эшлэлийн нууцлаг түүх — Арван зургаа

Илчлэл арван дөрөвдүгээр бүлгийн эхний тэнгэрэлчийг дараах хоёр тэнгэрэлчээс салгаж үл болох тухай Жонсын логик нь туйлын бат бөх юм. Тэрхүү гурван тэнгэрэлчийн бүтцийн холбоог бүрээний тэнгэрэлчүүдтэй холбон тогтоосон нь өчүүхэн ч цоорхойгүй, бүрэн няцаашгүй билээ. Түүний онцлон тэмдэглэсэн зүйл нь, эргэлзээгүйгээр, Илчлэл арван дөрөвдүгээр бүлгийн гурван тэнгэрэлч байсан боловч тэднийг “салшгүй” хэмээн хэрэглэх логик нь тэднээс өмнө байсан бүх тэнгэрэлчид ч мөн адил хүчинтэй юм.

Тэрээр Илчлэлт номын арван дөрөвдүгээр бүлгийн гурван тэнгэрэлчид анхаарлаа төвлөрүүлж байсан учраас, өөрийн хэрэглэсэн логикийг эцсийн дүгнэлтэд нь хүртэл гүйцэд хэрэгжүүлээгүй. Эцэст нь, тавдугаар, зургаадугаар, долоодугаар гайгийн бүрээнүүдийг Илчлэлт номын арван дөрөвдүгээр бүлгийн гурван тэнгэрэлчтэй холбон тайлбарлахад хэрэглэсэн тэрхүү логик нь мөн бүрээнүүдийн шугамыг долоон бүрээтэй тэнгэрэлчийн эхнийх хүртэл бүхэлд нь ухраан авч үзэхийг ч багтааж байв.

Тэнгэрэлчүүдийн цуваа “долоон” бүрээний тэнгэрэлчүүдээс эхэлдэг бөгөөд Илчлэлт дэх тэнгэрэлчүүдийн дараалал нь эхний бүрээнээс эхлэн араатны тэмдгийн тухай гурав дахь тэнгэрэлчийн сануулга хүртэл үргэлжилдэг. Жонс эхний дөрвөн бүрээ болон сүүлчийн гурван золгүй бүрээний хоорондын ялгааг тодорхойлсондоо зөв юм. Учир нь тэрхүү “дөрөв ба гурав” хэмээх эш үзүүллэгийн бүтэц нь чуулгануудад болон лацнуудад мөн адил олддог. Илчлэлтийн номд гурван гэрчээр тогтоогдсон энэ зүйл нь харахаар сонгогсдод долоо нь бэлгэдэл болохын зэрэгцээ, дөрөв нь ч бэлгэдэл, гурав нь ч бэлгэдэл болохыг харуулдаг.

Сүүлийн үед бидний тодорхойлж ирсэн зүйл бол Илчлэлт арван дөрвийн эхний ба хоёр дахь тэнгэрэлчүүд Исламын тухай, эхний ба хоёр дахь гайгийн цаг хугацааны эш үзүүллэгээр хүчирхэгждэг бөгөөд гурав дахь тэнгэрэлчийн хүчирхэгжилт нь 9/11-нд гурав дахь гай биелснээр хэрэгждэг явдал юм. Жонсын хэрэглээний тодорхойлж буй зүйл нь, (хэдийгээр тэр миний санааг хэлээгүй боловч) Илчлэлт наймын эхний бүрээний тэнгэрэлчээс Илчлэлт арван нэгний гурав дахь гайгийн бүрээ хүртэлх тэнгэрэлч бүр Илчлэлт арван дөрвийн гурван тэнгэрэлчтэй салшгүй холбоотой гэдгийг харуулж байна. Тэд нэгэн ижил эш үзүүллэгийн шугам доторх бэлгэдлүүд мөн. Тэнгэрэлч бүрийн төлөөлж буй олон янзын үүргийг ойлгохын тулд тэднийг ийм байдлаар нь хүлээн зөвшөөрөх ёстой. Иймээс долоон чуулган, лац, бүрээнүүд нь долоог төлөөлөхийн зэрэгцээ долоогийн ерөнхий бэлгэдэл дотор дөрөв ба гурвын бэлгэдлийг мөн төлөөлдөгтэй адил; долоон бүрээний тэнгэрэлчийн эхнийхээс эхлээд гурав дахь тэнгэрэлч хүртэлх тэнгэрэлчүүдийн шугамыг бүхэлд нь авч үзэх ёстой. Энэ нь арван нэгэн тэнгэрэлчийн шугамыг тодорхойлж байна.

Илчлэлтийн арван дөрөвдүгээр бүлгийн гурван тэнгэрэлч нь шүүлт эхэлснийг тунхагласан Миллерийн хөдөлгөөний сэрэмжлүүлгийн мэдээг, түүнээс хойш шүүлт төгсөж буйг тунхаглаж байгаа нэг зуун дөчин дөрвөн мянгын сэрэмжлүүлгийн мэдээг төлөөлдөг.

Долоон бүрээ нь нарны шүтлэгийг тулган хэрэгжүүлсэн үндэстнүүдэд шүүлт авчруулахын тулд Бурхан Өөрийн захирлаар ашигласан хүчнүүдийг төлөөлдөг.

Эхний дөрвөн бүрээ нь Баруун Ромын МЭ 476 он гэхэд үе шаттайгаар мөхсөнийг зааж харуулдаг.

Тав ба зургаа дахь нь Зүүн Ромын мөхлийг 1449 оноос 1453 он хүртэл заан тодорхойлдог.

Сүүлчийн гурван бүрээ нь гурван гайгийн Исламыг төлөөлдөг.

Илчлэл номын аравдугаар бүлэг дэх тэнгэрэлч бол Христ бөгөөд Тэр эхэнд хөдөлгөөнийг хүчирхэгжүүлэхийн тулд бууж ирдэг; мөн төгсгөлд хөдөлгөөнийг хүчирхэгжүүлэхийн тулд Тэр Илчлэл арван наймдугаар бүлэгт дахин бууж ирдэг.

Долоо дахь бүрээ нь эвлэрүүллийн хэв шинжийн биелэл болох Шүүлтийн өдрийн эхлэл дээр, 1844 оны 10 дугаар сарын 22-нд дуугарч эхэлсэн. Ойн баярын бүрээ нь Эвлэрүүллийн өдөр дуугаргах ёстой байсан. Иймээс шүүлтийн үед хоёр бүрээ дуугардаг: Ойн баярын бүрээ болон долоо дахь бүрээ.

Израилийг “долоон цаг”-ийн турш тараагдахыг тодорхойлсон нөхцөл байдал нь Левит номын яг дараагийн бүлэгт байрлаж бөгөөд Цагаатгалын өдөр ойн баярын бүрээг үлээлгэх тушаалд хүргэх эшлэлүүдэд өгүүлэгдсэн байдаг.

Миллер хорин зургаадугаар бүлэгт Израиль түмэн газрынх нь амралтын Шаббатыг зөрчсөний төлөөх шүүлтийг танин мэдэхдээ, нэг өдөр нь нэг жилийг төлөөлдөг гэсэн зарчмыг хэрэглэн, нэг жил нь гурван зуун жаран өдөр байдгийг олж мэдсэн бөгөөд долоон удаа гурван зуун жаран нь гэрээг зөрчсөний төлөөх хоёр мянга таван зуун хорин жилийн шийтгэл мөн болохыг нээсэн. Энэ нь түүний нээж илрүүлсэн анхны эш үзүүллэгийн үнэн байв. Энэ нь Миллерийн ажлаар дамжуулан Христийн тавьсан суурийг бүрдүүлсэн үнэнүүдийн үндэс мөн. Ойн баярын бүрээ нь чөлөөлөлт ба эрх чөлөөний тунхаглал юм.

Долоо дахь бүрээ нь гурав дахь гайгийн Ислам мөн.

Исламын долоо дахь бүрээ нь гаднах эш үзүүллэгийн үнэн бөгөөд Ойн баярын бүрээ нь итгэлээр зөвтгөгдөхийн дотоод эш үзүүллэгийн үнэн юм—нүглээс чөлөөлөгдөхүй, үүнийг Эгч Уайт үнэн дэх гурав дахь тэнгэрэлч хэмээн тодорхойлсон байдаг. Долоо дахь бүрээ дуугарч буй тэр хугацаанд “та нарын доторх Христ, алдрын найдвар” хэмээх нууц төгс болох бөгөөд Христ Өөрийн Тэнгэрлэг чанарыг нэг зуун дөчин дөрвөн мянгын хүн чанартай нэгтгэнэ. Тэр үед Бурханы тамгыг хүлээн авагчид гурав дахь гай зовлон хэмээн дүрслэгдсэн анхааруулгын бүрээний мэдээг, мөн түүнчлэн гурав дахь тэнгэрэлчийн анхааруулгыг тунхаглах болно. Есүс Христээс дутуугүй Нэгэн болох тэр тэнгэрэлч мутартаа мэдээтэйгээр бууж ирэх үед гурав дахь гай зовлон нь гурав дахь тэнгэрэлчийн мэдээг хүчирхэгжүүлдэг.

Эхний болон хоёр дахь гайгийн цаг хугацааны эш үзүүллэг нь нэгдүгээр тэнгэрэлчийн мэдээг хүчинжүүлсэн, мөн гурав дахь гайгийн эш үзүүллэг нь гурав дахь тэнгэрэлчийн мэдээг хүчинжүүлдэг байсан гэдгийг бид тодорхойлох үедээ, бид бүрээнүүдийг “Ням гаргийн сахилгыг албадан мөрдүүлсний хариуд Ромын дээр авчирсан шүүлтүүд” хэмээн тодорхойлж байна. Тэдгээр Бурханы ивээлт шүүлтүүд, ялангуяа сүүлчийн гурван гайгийн бүрээ, Илчлэл арван дөрөв дэх бүлгийн гурван тэнгэрэлчийн анхааруулгын мэдээтэй зохицон, түүнтэй зэрэгцэн явдаг. Миллеритийн түүхэнд хоёр гай болон хоёр тэнгэрэлч, харин нэг зуун дөчин дөрвөн мянгын түүхэнд гурав дахь гай болон гурав дахь тэнгэрэлч байна. Эхний ба хоёр дахь тэнгэрэлчийн эхлэл үеийн түүхэнд шүүлт эхэлж буйг зарласан мэдээ нь Исламын эхний ба хоёр дахь гайгийн биеллээр хүчинжсэн. Гурав дахь тэнгэрэлчийн төгсгөлийн түүхэнд шүүлт хаагдаж буйг тунхагласан мэдээ нь Исламын гурав дахь гайгийн биеллээр хүчинжсэн.

Эхлэл ба төгсгөл дэх хүч чадлын өгөгдөл нь Илчлэлт номын аравдугаар ба арван наймдугаар бүлгийн тэнгэрэлчээр дүрслэгдсэн бөгөөд тэр нь “Есүс Христээс өөр хэн ч биш нэгэн ажгуу.” Исламын гаднах мэдээ болон шүүлтийн дотоод мэдээ нь гаднах талаасаа гурав дахь гаслангийн бүрээ мөн; харин шүүлтийн дотоод мэдээ нь гурав дахь тэнгэрэлчийн бүрээ юм. Исламын гаднах бүрээ нь хоёр мянга таван зуун хорин жилийн зөгнөл бөгөөд гурав дахь тэнгэрэлчийн дотоод бүрээ нь хоёр мянга гурван зуун жил юм. Аль аль нь үхэгсдийн шүүлтийн нээлтийн үед ирж, дуугарсан бөгөөд аль аль нь амьдчуудын шүүлтийн нээлтийн үед дахин ирсэн юм.

Илчлэлт арван бүлгийн тэнгэрэлч 1840 оны 8 дугаар сарын 11-нд Исламын эш үзүүлгийн биелэл болгон бууж ирсэн бөгөөд, ийнхүү тэр тэнгэрэлч Исламын нэгэн эш үзүүлгийн биеллээр Илчлэлт арван найман бүлгийн тэнгэрэлчийн бууж ирэлтийг хэв шинжээр дүрсэлсэн юм. 321 онд, дараа нь 538 онд гарсан Ням гаргийн хуулийн бослогын эсрэг Бурханы шүүлт нь эхний зургаан бүрээгээр төлөөлөгддөг бөгөөд удахгүй ирэх Ням гаргийн хуулийн бослогын төлөөх Түүний шүүлт нь гурав дахь гай бөгөөд мөн гурав дахь тэнгэрэлч болох долоо дахь бүрээгээр төлөөлөгддөг. 1844 оны 10 дугаар сарын 22-нд шүүлт эхэлснийг анхааруулах мэдээ болон 9/11-нд амьд хүмүүсийн шүүлтийн тухай анхааруулах мэдээ хоёул Жонсын тогтоосон дарааллын дагуу долоо дахь тэнгэрэлчээр хүчирхэгжүүлэгдсэн. Найм, есдүгээр бүлгүүдэд зургаан бүрээний тэнгэрэлч байдаг; дараа нь аравдугаар бүлэгт Есүс Христээс дутуугүй нэгэн бие мөн чанартай тэнгэрэлч бууж ирдэг. Тэр бол тэнгэрэлч нарын дараалал дахь долоо дахь нь бөгөөд түүний араас арван нэгдүгээр бүлэгт 1844 онд дуугарч эхэлсэн долоо дахь бүрээ болох гурав дахь гай гарч ирдэг; гэвч тэр нь Илчлэлт арван дөрөвдүгээр бүлгийн ес, арав, арван нэг дэх тэнгэрэлч нарт хүргэх тэнгэрэлч нарын цуваанд найм дахь нь юм.

Гурав дахь тэнгэрэлчийн мэдээг эхний болон хоёр дахь тэнгэрэлчийн мэдээнээс тусгаарлаж болохгүй, мөн тэрчлэн урвалтын дээр буух Бурханы шүүлтийн долоон бүрээнээс ч салгаж болохгүй. Илчлэлт номын наймдугаар бүлэг дэх шүүлтийн эхний дөрвөн бүрээ нь 321 онд Константины гаргасан анхны Ням гаргийн хуулийн дараах Өрнөд Ромын дэвшилтэт мөхлийг тодорхойлдаг бөгөөд 330 онд тэрээр эзэнт гүрнийг дорнод ба өрнөдөд хувааснаар энэ явц эхэлсэн юм.

Үндэсний тэрслэл үндэсний сүйрлийг авчирдаг зарчим нь Баруун Ромыг 476 он гэхэд төгсгөлд нь хүргэсэн эхний дөрвөн бүрээний үйл явдлаас эхлэн Константины үндэстэн дээр хэрэгжсэн юм. Зүүн Ром 1453 онд төгсгөлдөө хүрсэн боловч эш үзүүллэгийн утгаар бол 1449 оны 7-р сарын 27-нд үндэсний бүрэн эрхт байдлаа аль хэдийн алдсан байв. Нэгэн шөнийн дотор унаган сүйрүүлэгдсэн Вавилоноос ялгаатай нь Ром, баруун ч бай зүүн ч бай, төгсгөлдөө аажмаар хүргэгдсэн юм. 476 он гэхэд эхний дөрвөн бүрээний дор Баруун Ром мөхсөн нь, нэг түвшиндээ 1798 онд эхлээд Ням гаргийн хуулиар төгсөх АНУ-ын дөрвөн үеийг төлөөлдөг дөрвөн бүрээний дор АНУ мөхөхийг төлөөлдөг. Тэр дөрвөн үе нь Илчлэлт номын хоёрдугаар бүлгийн эхний дөрвөн чуулгантай, Езекиел номын наймдугаар бүлгийн улам даамжирсан дөрвөн жигшүүрт үйлтэй, мөн Иоел ном дахь царцааны дөрвөн давалгаатай зэрэгцэн орших Адвентизмийн дөрвөн үеийнхтэй зэрэгцдэг.

Тав дахь болон зургаа дахь бүрээнүүд Зүүн Ромыг унагасан бөгөөд эш үзүүллэгийн хувьд Зүүн Ром нь Өрнөд Ромтой харьцуулахад төрийг төлөөлдөг. Өрнөд Ром нь сүмийг төлөөлдөг. Мөн Өрнөд Ром нь эхэлж байлдан дагуулагддаг Нэгдсэн Улсыг төлөөлдөг бөгөөд энэ нь Өрнөд Ромын адил юм.

Эхний дөрвөн бүрээ нь Америкийн түүхийн дөрвөн үеийг төлөөлдөг бөгөөд АНУ унах үед Даниел 11-ийн дөчин нэгдүгээр эшлэлийн алдар суугаар дүүрэн газар саяхан унасан байдаг, дараагийн саад нь дэлхийн бусад үндэстнүүдийн бэлгэдэл болох Египет юм. Арван хаад болох Нэгдсэн Үндэстний Байгууллага дараа нь Илчлэлт 17-д өгүүлснээр “богино хугацаанд—нэг цагийн турш” өөрсдийн долоо дахь хаанчлалыг папын засагт өгөхөөр санал нэгддэг. Энэ нь Херодын төрсөн өдрийн найр дээр, тэрээр хаанчлалынхаа хагасыг амлах үед тохиолддог. Херодын төрсөн өдрийн найр дээр, тэр цагт ханын шавардлагын дээр гар бичээс үзэгдэж, Белшацар алагддаг. Тэр цаг Ням гаргийн хуулиар ирж, хүний сорилтын хугацаа хаагдах хүртэл үргэлжилдэг. Долоо дахь хаанчлал нь 1453 онд нуран унасан Константинополийн хэрэмний сүйрлээр бэлгэдэгдсэнчлэн байлдан дагуулагддаг. АНУ дахь Ням гаргийн хуулиас, 1449 оноор бэлгэдэгдсэнчлэн; 1453 онд Константинополь унах хүртэл нь бэлгэдлийн дөрвөн жил юм. Папын засаг 1798 онд үхлийн шархаа авсан юм.

Даниел арван нэгдүгээр бүлгийн дөчдүгээр эшлэлд папын засаг 1798 онд, эцсийн цагт унасан. Дараа нь өмнөдийн хаан 1989 онд, эцсийн цагт унасан. Дөчин нэгдүгээр эшлэлд Америкийн Нэгдсэн Улс унаж, дөчин хоёрдугаар эшлэлд Египет унадаг бөгөөд дөчин тавдугаар эшлэлд папын засаг хоёр дахь бөгөөд эцсийн уналтдаа хүрдэг.

Дөчин нэгдүгээр эшлэл дэх Америкийн Нэгдсэн Улсын (хуурамч эш үзүүлэгчийн) уналтыг 1449 он бэлгэдэн дүрсэлсэн бөгөөд дөчин хоёрдугаар эшлэл дэх Египетийн (луугийн) уналтыг 1453 он бэлгэдэн дүрсэлсэн, мөн папын засаглал (араатан) 1798 оноор бэлгэдэн дүрслэгдсэний дагуу түүнд туслах нэгэн ч үгүйгээр төгсгөлдөө хүрдэг. Хуурамч эш үзүүлэгч ба луу нь бүрээний хүчнүүдээр доройтуулан унагаагддаг бөгөөд араатан нь луугийн хүчээр унагаагддаг.

Дөрвөн тоо нь хаанчлал задарч бутрахын бэлгэдэл мөн. Александрын хаанчлал дөрвөн хаанчлал болгон задарч, Египет дөрөв дэх үедээ Улаан тэнгист сүйрэн унасан бөгөөд Израиль Езекиелийн наймдугаар бүлгийн дөрөв дэх жигшүүрт хэрэгт наранд мөргөж байна. Дэлхийн араатан дахь Протестантизм ба Бүгд Найрамдахчуудын дөрвөн үе 1798 онд эхэлж, хоёр эвэрт хоёуланд нь удахгүй ирэх Ням гаргийн хуулиар төгсөнө. Езекиелийн Иерусалимын эсрэгх дөрвөн хүнд шүүлт нь Америкийн Нэгдсэн Улсын дээрх дөрвөн шүүлтийг дүрслэн үзүүлдэг бөгөөд Библийн эш үзүүлгийн зургаа дахь хаанчлалын дээрх тэр дөрвөн шүүлт нь Библийн эш үзүүлгийн долоо дахь хаанчлал сүм ба төрийн харилцаанд папад хаанчлалынхаа хагасыг өгөхөөр зөвшөөрдөг 1449-өөс 1453 он хүртэлх дөрвөн жилийг төлөөлдөг; тэрхүү харилцаан дээр Тирийн янхан ноёрхдог юм.

1449 оноос 1453 он хүртэлх дөрвөн жил нь Ням гаргийн хуулийн үед долоо дахь хаант улсын мөхлийг төлөөлдөг бөгөөд мөн Ням гаргийн хуулиас авралын хугацаа хаагдах хүртэлх найм дахь хаант улсын мөхлийн үеийг ч төлөөлдөг. Дэлхий мөн бөгөөд папад өгөгдсөн луу ч мөн болох Египетийг байлдан дагуулсан явдал нь 1449 оноос 1453 он хүртэлх дөрвөн жилээр бэлгэдэгдсэн үеийн эхэнд буй нэгэн фрактал юм. Энэ нь Ням гаргийн хуулийн үед Константинополь унасныг, мөн дараа нь Михаил босох үед дахин илэрхийлдэг. Михаил босох үед Сүнслэг онгодын дагуу тэр дөрвөн тэнгэрэлч бүрэн суллагдана.

Александрын хаант улсын дөрвөн хуваагдал, Баруун Ром дээрх дөрвөн бүрээ, Зүүн Ром дээр суллагдсан дөрвөн салхи, Иерусалим дээрх дөрвөн хүнд шийтгэл, папын засаглал эцэстээ хүрч түүнд туслах хэн ч үгүй болох үед суллагдах дөрвөн салхи. Ийнхүү илэрхийлэгдсэн эдгээр эш үзүүллэгийн бэлгэдлүүдийг үндэслэн, бид хоёр дахь гайг удахгүй ирэх Ням гаргийн хуулийн хэрэгжилтийн хүрээнд авч үзэх болно.

1439 онд Флоренцийн Зөвлөл дээр (мөн Флоренцийн Нэгдэл гэж нэрлэдэг) Зүүн Ортодокс Сүмийн төлөөлөгчид (Византийн эзэн хаан Иоанн VIII Палеолог болон Константинополийн Патриархын удирдлага дор) Ромын Католик Сүмтэй нэгдэх тухай албан ёсны зарлигт гарын үсэг зурсан. Тэд Ромын Папыг бүхэл Сүмийн тэргүүн (дээд эрх мэдэлтэн) мөн хэмээн хүлээн зөвшөөрөхөөр тохиролцсон.

Эзэн хаан болон Патриарх Никеийн итгэлийн тунхагт нэмэгдэл болсон “Filioque clause”-ыг хүлээн зөвшөөрсөн бөгөөд энэ нь Ариун Сүнс Эцгээс болон Хүүгээс гардаг хэмээн тунхагладаг. Никеийн итгэлийн тунхаг нь Католик итгэлийн түүхэн дэх хамгийн чухал бөгөөд хамгийн өргөн хэрэглэгддэг тунхаглалын нэг юм. Никеийн итгэлийн тунхаг нь Католик шашны үндсэн итгэл үнэмшлийн албан ёсны хураангуй мөн. Энэ нь анх Есүс Христ хэн болох тухай үнэнийг хамгаалахын тулд бичигдсэн юм. 325 онд Ариус хэмээх нэгэн санваартан Есүсийг Бурхан Эцэг бүтээсэн бөгөөд Тэр бүрэн Бурхан биш гэж сургаж байсан учраас томоохон маргаан үүссэн.

Эзэн хаан Константин энэ асуудлыг шийдвэрлэхийн тулд Никеийн анхдугаар зөвлөлийг зарлан хуралдуулсан. Тус зөвлөл Есүс бүрэн утгаараа Бурхан бөгөөд Эцэгтэй “нэг мөн чанартай” гэдгийг хүчтэйгээр батлан тунхагласан. Хожим 381 онд Константинополийн зөвлөл дээр Итгэлийн тунхгийг өргөжүүлсэн. Энэ үед дараахыг тэмдэглэх нь зүйтэй: Никеийн Итгэлийн тунхаг анхны Константины түүхэн үед тогтоогдсон бөгөөд энэ нь сүүлчийн Константинд, өөрөөр хэлбэл Дорнодын Византийн эзэнт гүрний сүүлчийн эзэн хаан байсан арван нэгдүгээр Константинд мөн асуудал болох байв. Анхных нь байсан Агуу Константин Библийн эш үзүүллэгт дахин дахин сэдэв болгон дэвшүүлэгддэг. Тэрээр дорнодын эзэнт гүрний эхэн үеийн захирагч бөгөөд иймээс дорнодын эзэнт гүрний төгсгөлийн үеийн захирагчийн хэв шинж болдог. Хэрэв эш үзүүллэгийг судлагч альфа ба омега-гийн зарчмыг ойлгодог бол Никеийн Итгэлийн тунхаг эхлэл ба төгсгөлийн түүхүүдийн аль алиных нь нэг бүрэлдэхүүн хэсэг мөн гэдгийг тэмдэглэх ёстой.

381 онд Никеийн Итгэлийн Тунхагийг Цэвэршилийн сургаал, Евхаристийн сургаалаар шинэчилж, мөн Евхаристид исгээгүй талх хэрэглэхийг хүлээн зөвшөөрсөн бөгөөд энэ нь Латин ёс заншил байв. 381 оны Тунхаг мөн төрөлхийн нүгэл болон хойд насны талаарх Католик ойлголтыг хүлээн зөвшөөрсөн. Энэ нь дараах гол өгүүлбэрээр төгссөн: “Бид мөн ариун элчийн суудал болон Ромын Понтифик нь бүх дэлхий дээрх тэргүүлэх эрхийг эзэмшдэг бөгөөд Христийн жинхэнэ орлогч мөн хэмээн тодорхойлж байна.”

Флоренцийн зөвлөл дээр шинэчлэн боловсруулсан өөр нэг хувилбарт 1439 оны 7 дугаар сарын 6-нд, Константинополь 1453 онд Османы түрэгүүдэд унахаас 14 жилийн өмнө, гарын үсэг зурсан юм. Энэхүү нэгдэл улс төрийн хүчтэй дарамтын дор байгуулагдсан байв. Византийн эзэнт гүрэн довтлон урагшилж байсан Османчуудын эсрэг Өрнөөс цэргийн тусламж авахыг туйлын ихээр хүсэн эрмэлзэж байлаа. Грекийн төлөөлөгчид эх нутагтаа буцаж ирэхэд, уг тохиролцоог Дорнод дахь санваартнууд, лам хуврагууд, жирийн ард олны дийлэнх нь эрс няцаан эсэргүүцэв. Түүнд гарын үсэг зурсан бишопуудын ихэнх нь хожим дэмжлэгээ буцаан татсан. Энэхүү нэгдэл хэзээ ч бүрэн хэрэгжээгүй бөгөөд дараагийн жилүүдэд Дорнын Православ Сүм албан ёсоор няцаан хүчингүй болгосон. 1453 онд Константинополь унах үед уг нэгдэл бодит байдал дээр аль хэдийн нуран унасан байв. Түүхчид үүнийг гүн гүнзгий теологийн, соёлын болон ард олны эсэргүүцлийн улмаас бүтэлгүйтсэн улс төрийн нэгдэл хэмээн олонтаа тодорхойлдог.

МЭ 325 оны Никеягийн анхны зөвлөлөөр Никеягийн итгэлийн тунхгийг батлан хүлээн авсан. Энэ нь Даниел арван нэгэн бүлгийн хорин дөрөвдүгээр зүйлд “цаг” хэмээн дүрслэгдсэн 360 жил төгссөн МЭ 330 оноос таван жилийн өмнөхөөр тэмдэглэгддэг.

МЭӨ 31 он болон 330 он нь хоёул Даниел 11-ийн хорин долоо болон хорин есдүгээр эшлэлийн “тогтоогдсон цаг”-ийг тэмдэглэдэг.

Зүүн Ромын эш үзүүллэгийн шугамын эхлэл (330) ба төгсгөл (1449–1453) нь анхны бөгөөд сүүлчийн Константин нэрт эзэн хаадаар төлөөлөгдөнө. Византийн эзэнт гүрэн хэмээн нэрлэгддэг Зүүн Ромын эш үзүүллэгийн шугамын альфа ба омега нь МЭӨ 31 онд Акциумын тулалдаанаас эхлэн 330 он хүртэл дээд эрх мэдлээр захирсан гурван зуун жаран жилийн Эзэнт Ромын төгсгөлтэй, улмаар 1453 он хүртэл үргэлжлэх төгсгөлтэй холбоотой юм. МЭӨ 31 онд болсон Акциумын тулалдааны өмнө Марк Антони ба Август Цезарь нэг ширээний ард худал ярьсан боловч тэр нь амжилт олоогүй. 330 оноос өмнө, 325 онд Никеийн Итгэлийн Тунхаглалыг баталсан. 1453 оноос өмнө мөнөөх Никеийн Итгэлийн Тунхаглалын шинэчлэгдсэн хувилбарыг баталсан. МЭӨ 31 оноос өмнө улс төрийн хоёр зүтгэлтэн нэг ширээний ард худал ярьсан. 325 онд сүнслэг худал нэг ширээний ард яригдсан. Эдгээр хоёр гэрч нь 1439 онд Флоренцийн Зөвлөл дээр батлагдсан улс төрийн болон сүнслэг худлыг тодорхойлж байна. Тэр шинэчлэгдсэн Никеийн Итгэлийн Тунхаглалыг Нэгдлийн Тогтоол гэж нэрлэсэн.

Нэг ширээний ард хэлэлцэгдсэн худал хуурмагийн эхний замын тэмдэг МЭӨ 31 оноос өмнө тохиосон бөгөөд энэ нь харь үндэст Ромын улс төрийн хоёр бүлэглэлийн хооронд байсан. Тэдгээр худал хуурмагийн тогтоосон цаг нь МЭӨ 31 он байсан бөгөөд энэ нь Египетийг төлөөлсөн эрэгтэй, эмэгтэй хүний эвслийн эсрэг Ромыг бэлгэдсэн Август нараас бүрдэж байв. Худал хуурмагийн хоёр дахь цуврал нь 325 онд байсан бөгөөд тогтоосон цаг нь 330 он байв. Гурав дахь цуврал худал хуурмаг нь 1439 онд байсан бөгөөд тогтоосон цаг нь 1449–1453 он байв. 1439 онд ширээний ард байсан хүмүүс нь баруун болон зүүн Ромыг төлөөлж байсан бөгөөд зүүн Ром нь шашны маргаантай санал нэгдсэнээр улс төрийн зорилгод хүрэхийг эрмэлзэж байв. МЭӨ 31 он, түүний дараах 330 он, улмаар 1453 он нь Ромын шугамын гурав дахин хэрэглээг төлөөлнө.

Марк Антоний, Клеопатра хоёрын холбооны улс төрийн заналхийлэл нь 325 онд илэрсэн арианизмын тэрс үзлийн сүнслэг заналхийллийн бэлгэдэл байсан бөгөөд энэ нь эргээд 1439 онд исламын туркуудын улс төрийн болон шашны заналхийллийн бэлгэдэл болсон юм.

Никейн Итгэл Тунхгийн сургаалууд нь худал бөгөөд тэдгээрт үнэн огт байхгүй. 1439 оны 7 дугаар сарын 6-нд Флоренцийн Зөвлөл дээр гарын үсэг зурсан баримт бичгийг Эвлэлийн Тогтоол гэж нэрлэж байсан бөгөөд энэ нь мөнөөх адил худлыг, түүнчлэн түүнээс ч илүү зүйлийг илэрхийлж байв. 1439 онд төлөөлөгчид Константинопольд буцаж ирэхэд тэднийг уур хилэн, урвалтын буруутгал угтан авсан. “Папын митрээс Туркийн салла дээр” гэсэн үг олны дунд тархжээ.

Энэхүү нэгдлийг голчлон гарын үсэг зурсан нь Византийн эзэн хаанд Османы эсрэг Барууны цэргийн тусламж нэн цөхрөнгүйгээр хэрэгтэй байсантай холбоотой байв. Цэргийн тусламж маш бага хэмжээгээр ирэх нь (эсвэл огт ирэхгүй нь) тодорхой болмогц, уг нэгдлийг дэмжих дэмжлэг замхарч үгүй болов. 1450–1451 онд Дорнын хэд хэдэн синод уг нэгдлийг няцаасан бөгөөд 1453 онд Константинополь унасны дараа энэ нэгдлийг бүрмөсөн орхисон юм. Флоренцийн Нэгдлийн тухай Тогтоолын эцсийн үр дүнг Дорнын Православ Сүм бүтэлгүйтэж, няцаагдсан зөвлөл хэмээн үздэг. Үүнийг хүчин төгөлдөр гэж хүлээн зөвшөөрдөггүй. Харин Ромын Католик Сүм үүнийг өнөө хэр хүчин төгөлдөр бүх нийтийн зөвлөл гэж үзсээр байна.

Бид хоёр дахь гаслалын эш үзүүллэгийн шинжүүд гурав дахь гаслалын түүхэнд хэрхэн давтагддагийг ойлгох логикийг тогтоож байна. Эхний гаслалын нэг зуун тавин жилийн эш үзүүллэг 1299 оны 7 дугаар сарын 27-нд эхэлж, 1449 оны 7 дугаар сарын 27-нд дууссан.

Константин XI Палайологос 1404 онд төрж, 1449 оны 1 дүгээр сараас 1453 оны 5 дугаар сарын 29 хүртэл хаанчлав. Тэрээр 1,100 гаруй жилийн турш оршин тогтносон Дорнод Ромын (Византийн) эзэнт гүрний сүүлчийн эзэн хаан байв. Тэрээр 1453 онд Османы бүслэлтийн үеэр Константинополь хотын хамгаалалтыг ердөө ойролцоогоор 7,000–8,000 хамгаалагчийн хамт, Мехмед II-ын 80,000 гаруй цэргийн эсрэг зоригтойгоор удирдан авч явсан. Константинополь эцэст нь унах үед, 1453 оны 5 дугаар сарын 29-нд тэрээр хотын хэрэм дээр тулалдан байгаад амь үрэгджээ. Түүний цогцос хэзээ ч маргаангүйгээр танигдаагүй. Түүний үхэл нь Ромын эзэнт гүрний төгсгөлийг тэмдэглэсэн юм (МЭӨ 27 онд Августын байгуулсан эзэнт гүрний хамгийн сүүлчийн шууд үргэлжлэл).

Түүнийг Грекийн түүх болон Ортодокс уламжлалд баатарлаг нэгэн дүр хэмээн дурсан санадгийн бөгөөд домогт түүнийг ихэвчлэн “Гантиг Эзэн хаан” хэмээн нэрлэдэг (тэр нэгэн өдөр эргэн ирж Константинополийг аврах болно гэсэн итгэл).

VIII Иоанн Палеологос (1392–1448) нь 1425–1448 онд хаанчилсан, Византийн сүүлчийн өмнөх эзэн хаан байв. Тэрээр эзэн хаан II Мануэл Палеологосын ууган хүү, XI Константины ах байлаа. VIII Иоанн хаанчлалынхаа ихэнх хугацаанд мөхөж буй Византийн эзэнт гүрнийг Османчуудаас авран хамгаалахын тулд цөхрөнгөө барсан чармайлт гарган өнгөрөөсөн. 1439 онд тэрээр биечлэн Италид очиж, Флоренцийн чуулганыг тэргүүлэн, тэнд өөрөө болон Дорнын үнэн алдартны төлөөлөгчид Ромын католик сүмтэй дахин нэгдэх, мөн Папыг Сүмийн тэргүүн хэмээн хүлээн зөвшөөрөхийг түр хугацаанд зөвшөөрсөн. Агуу Константин мөн Никеагийн чуулганыг тэргүүлж байсан. VIII Иоанн папын засаглалтай энэхүү нэгдэл нь Түрэгүүдийн эсрэг Өрнөдийн цэргийн тусламжийг авчирна хэмээн найдаж байсан боловч уг нэгдэл Константинопольд тун нэр хүндгүй байсан бөгөөд эцэстээ бүтэлгүйтсэн. VIII Иоанн 1448 онд (жам ёсоор) нас барсан нь 1453 онд Константинополь унахаас ердөө тавхан жилийн өмнө байв. Үүний дараа түүний дүү XI Константин эзэн хаан болж, хотыг хамгаалан тулалдаж яваад амь үрэгджээ.

1448 онд Иоанн VIII нас барахад түүний ах Константин XI залгамжлагчаар сонгогдов. 1448 он гэхэд Византийн эзэнт гүрэн өчүүхэн вассал улс болон хувирсан байсан бөгөөд Константинопольд хэн хаан ширээнд суухыг Османчууд үлэмж хэмжээгээр нөлөөлөх болсон байв. 1449 оны 7 дугаар сарын 27-нд Византийн эзэнт гүрний сүүлчийн жилүүдэд улс төрийн онцгой чухал үйл явдал болов. Византийн эзэн хаан Иоанн VIII Палеологос 1448 оны эхээр нас барсан байлаа. Түүний ах Константин XI Палеологос (сүүлчийн эзэн хаан) Константинопольд эзэн хаанаар тунхаглагдав. Гэвч Константин XI албан ёсоор хаан ширээнд суухаасаа өмнө Османы султан (Мурад II) руу элч нараа илгээж, хаанчлах зөвшөөрөл хүсэв. Султан тэрхүү зөвшөөрлийг олгосон бөгөөд зөвхөн үүний дараа л Константин XI ёслол төгөлдөр титэмлэгдэж, эзэн хаанаар хүлээн зөвшөөрөгдөв. Энэ үйлдэл нь Византийн тусгаар тогтнолыг сайн дураараа буулгасан явдал хэмээн үзэгдсэн. Византийн эзэн хаан анх удаа өөрөө зөвхөн Османы туркуудын зөвшөөрлөөр захирч байгаагаа ил тод хүлээн зөвшөөрсөн юм. Ердөө дөрвөн жилийн дараа, 1453 онд, Константинополь Османчуудын гарт унав.

1449 оны 7 дугаар сарын 27-ноос хойш гурван зуун ерэн нэгэн жил, арван таван хоног өнгөрсний дараа, 1840 оны 8 дугаар сарын 11-нд Туркууд Европын дөрвөн их гүрэнд захирагдан Египетээс хамгаалалт эрэн хүссэн бөгөөд ийнхүү нэг цаг, нэг өдөр, нэг сар, нэг жилийн зөгнөл биелсэн юм. Одоо бид удахгүй гарах Ням гаргийн хуулийн үед эхний ба хоёр дахь гайг хэрэглэх логикийг тогтоогоод байна. Петр нь нэг зуун дөчин дөрвөн мянгын бэлгэдэл болохын хувьд гурав дахь тэнгэрэлчийн хөдөлгөөнийг төлөөлдөг бөгөөд Уильям Миллер нь эхний ба хоёр дахь тэнгэрэлчийн хөдөлгөөнийг төлөөлдөг. Эдгээр хоёр хөдөлгөөн хоёулаа “түлхүүрүүд”-тэй холбоотой юм.

Бид Ниневегийн тулалдаанд дараагийн өгүүлэлдээ зөвхөн ёроолгүй ангалын нүхийг нээдэг “түлхүүр” төдийгүй, Даниел арван нэгдүгээр бүлгийн бүх гэрчлэлийг төгс дэс дараалалд нийцүүлэн байрлуулдаг эш үзүүллэгийн түлхүүр хэмээн хандах болно. Миллерийн зүүдэнд авдарт бэхлэгдсэн “түлхүүр” нь Миллерийн Библи судлах арга барил байсан. Миллерчүүдийн түүхийн нотлох эшлэлүүдийг гурав дахь тэнгэрэлчийн түүхэн дэх “мөр дээр мөр” зарчимтай нэгтгэх нь Илчлэлт есдүгээр бүлгийн түлхүүрт боломж олгож, дөчдүгээр эшлэлийн гадаад мэдээний нуугдмал түүхийг нээн, дэс дараалалд нийцүүлэн байрлуулах түлхүүр мөн.

Бид дараагийн өгүүлэлд өөрсдийн авч үзэх асуудлуудаа үргэлжлүүлэн авч үзэх болно.