එසකියෙල් අටවන පරිච්ඡේදය, ලාඕදිකීය අද්වෙන්තිස්වාදයේ පරම්පරා හතර නියෝජනය කරන ක්රමයෙන් වර්ධනය වන පිළිකුල්කාර දේවල් හතරක් ඉදිරිපත් කරයි. 1863 කැරැල්ල, හබක්කුක්ගේ පුවරු දෙකට ව්යාජ අනුරුවක් උපදවා දුන්නේය; එය, දෙවියන් වහන්සේ මෝසෙස්ට දස ආඥාවල පුවරු දෙක භාර දෙන අතිශය එම කාලයේම, ආරොන් තම රන් වස්සා මඟින් ඊර්ෂ්යාවේ ව්යාජ රූපයක් නිර්මාණය කළ ආකාරයට සමාන විය. විලියම් මිලර්ගේ සිහිනයෙන් නිරූපිත වූ පරිදි, ලාඕදිකීය අද්වෙන්තිස්වාදය මූලික සත්යයන් ඉවත් කිරීමේ කාර්යය ආරම්භ කළ පසු, පළමු පරම්පරාවේ නායකත්වය බයිබලයේ අධිකාරිය ප්රතික්ෂේප කිරීමට පටන් ගත්තේය; අනතුරුව අනාවැකියේ ආත්මයද එලෙසම ප්රතික්ෂේප කළේය. එම කැරැල්ල 1888 ට යම් පෙර, කෙලොග්ගේ ආත්මවාදය (සර්වදේවවාදය) ඔවුන්ගේ ඉතිහාසයට පැමිණෙන තරමට වර්ධනය වී තිබුණි.
1888 කැරැල්ලේදී, එසකියෙල්ගේ රූපමය කාමරයන් විසින් නිරූපිත ආත්මවාදය, මිනියාපොලිස්හි දූතයන්, අනාගතවක්තෘ ස්ත්රිය, හා ශුද්ධාත්මයාණන් පවා ප්රතික්ෂේප කරන තත්ත්වයකට ළඟා විය.
“පවිත්රස්ථානයේ විවෘත දොරෙන් ස්වාමීන්වහන්සේ තම ජනතාව වෙත ආලෝක කිරණ එවන විට, සාතන් බොහෝ දෙනාගේ සිත් කලබලයට පත් කරන බව අපි අපගේ අත්දැකීමෙන් දැක ඇත. එහෙත් අවසානය තවම පැමිණ නැත. ආලෝකයට ප්රතිරෝධ කරන අතර දෙවියන්වහන්සේ ආලෝකය සන්නිවේදනය කිරීමට තම මාර්ගයන් ලෙස පිහිටුවා ඇති අය යටපත් කරන අය සිටිනු ඇත. ආත්මික දේවල් ආත්මික ලෙස වටහා නොගනු ලැබේ. මුරකාරයන් දෙවියන්වහන්සේගේ විවෘත වන ප්රවීඩන්සය සමඟ පියවර ගැළපවමින් නොපැවති අතර, සැබෑවෙන් ස්වර්ගයෙන් එවන ලද පණිවිඩය සහ පණිවිඩකරුවන් නින්දාවට ලක් කරනු ලබති.”
“මෙම රැස්වීමෙන් සත්යය දන්නෝ යැයි කියා සිටින, එහෙත් ස්වර්ගයේ අට්ටාලයේ නූල්වලින් වියන ලද නොවන වස්ත්ර තම ආත්මයන් වටා රැස්කර ගන්නා පුරුෂයන් පිටත්ව යනු ඇත. ඔවුන් මෙහි ලබාගත් ආත්මය ඔවුන් සමඟ ගෙන යනු ඇත. අපගේ කාරණයේ අනාගතය ගැන මම කැළඹෙමි. මෙහිදී දෙවියන් වහන්සේ දී ඇති සාක්ෂියට යටත් නොවන්නෝ, දෙවියන් වහන්සේ භාවිතා කරමින් සිටින තම සහෝදරයන්ට එරෙහිව සටන් කරනු ඇත. ඔවුන් මෙතෙක් නිරත වී සිටි එම වර්ගයේම යුද්ධය ඉදිරියටත් පෙරටත් ගෙන යා හැකි අවස්ථා පැමිණෙන විට, ඔවුන් එය ඉතා දුෂ්කර කරනු ඇත. මෙම පුරුෂයන් දෙවියන් වහන්සේගේ ශුද්ධාත්මයාණන්ට එරෙහිව සටන් කරමින් සිටි බවට ඔවුන්ට නියත කරනු ලබන අවස්ථා ලැබෙනු ඇත. සමහරුන් නියත කරනු ලබනු ඇත; අන්යෝ තමන්ගේම ආත්මය දැඩිව අල්ලාගෙන සිටිනු ඇත. ඔවුන් ස්වයංභාවයට මැරී, ස්වාමී වූ යේසුස් වහන්සේට තම හදවත්වලට පැමිණීමට ඉඩ නොදෙනු ඇත. ඔවුන් සත්යයත් ධර්මිෂ්ඨකමත් හඳුනාගත නොහැකි වන තරමට වැඩි වැඩියෙන්ම රැවටෙනු ඇත. වෙනත් ආත්මයක් යටතේ, දෙවියන් වහන්සේ අනුමත නොකරන ආකාරයක අච්ඡුවක් කාර්යය මත තැබීමට ඔවුන් සොයනු ඇත; මනුෂ්ය මනස් පාලනය තම අතට ගැනීමෙන්, එමගින් දෙවියන් වහන්සේගේ කාර්යයත් කාරණයත් පාලනය කිරීමෙන්, සාතන්ගේ ගුණලක්ෂණ ක්රියාවට නැංවීමට ඔවුන් උත්සාහ කරනු ඇත.
“අපගේ සහෝදරයන් මෙම රැස්වීමේදී උපවාස කරමින් යාච්ඤා කර, දෙවියන්වහන්සේ ඉදිරියේ තමන්ගේ හෘදයන් නමවා, එකට සන්සුන්ව වාඩි වී ශුද්ධ ලියවිල්ල විමසා බැලුවා නම්, එවිට දෙවියන්වහන්සේ මහත් කළකෙරී ය. එහෙත් එම රැස්වීමට ගෙන ආ පක්ෂපාතී ආත්මය දෙවියන්වහන්සේගේ අතිශ්රේෂ්ඨ ආශීර්වාදයට දොර වසා දැමුවේය; මෙම ආත්මය දරමින් සිටි අය දෙවියන්වහන්සේ ඉදිරියේ පසුතැවිලි වී, ශුද්ධාත්මයාණන්ට අපහාස කිරීමේ අසන්නටම තමන් පැමිණ සිටි බවත්, වෙනත් ආත්මයක් ලබාගෙන සිටි බවත් යම් අවබෝධයක් ලබන තුරු, ආලෝකය දැකීමට හිතකර ස්ථානයක නොසිටින්නෝය.” The 1888 Materials, 832.
1888 න් පසු, සොයුරිය වයිට් දෙවියන්වහන්සේගේ සභාව සහ කාර්යය පිළිබඳ “අනාගතය ගැන කම්පිත වූවාය.” එම සම්මේලනය ලාඔදිකීය අඩ්වෙන්තිස්වාදයේ නායකයන් වූ මනුෂ්යයන් අතර දිගුකාලීන ආත්මික යුද්ධයක් උපදවා දෙන බව ඇය දුටුවාය; “දෛනිකය” පිළිබඳ වාදවිවාදය, ඇගේ අනාවැකි එම පරම්පරාව මතම ඉෂ්ට වූ බවට සාක්ෂියකි. එවිට “ස්වර්ගයෙන් එවනු ලැබූ පණිවිඩය හා පණිවිඩකරුවන්” තහවුරු කිරීමට “දෙවියන්වහන්සේ දී තිබූ සාක්ෂියට” යටත් නොවූ මිනිසුන් විසින් යුද්ධයක් ගෙනයනු ලැබීය; එම මිනිසුන් “දෙවියන්වහන්සේගේ ශුද්ධාත්මයාණන්ට” විරුද්ධව යුද්ධ කළෝය. දෙවන පරම්පරාව, දෙවියන්වහන්සේගේ විනිශ්චයක ගිනි ජ्वාලාවලින් මුද්රණ ගෘහයත් සනීපාරක්ෂකාගාරයත් බිමටම දහනය කරනු ලැබූ අයුරු නිරීක්ෂණය කළේය.
“අද දින Review කාර්යාලය ගිනිගැනීමෙන් විනාශ වූ බව පිළිබඳ Elder Daniells වෙතින් ලිපියක් මට ලැබුණි. මෙම කාරණය සඳහා වූ මහත් අලාභය ගැන සිතන විට මා ඉතා ශෝකයට පත් වෙමි. කාර්යයේ භාරකාර සහෝදරයන්ටත්, කාර්යාලයේ සේවකයන්ටත් මෙය ඉතා දුෂ්කර කාලයක් විය යුතු බව මම දනිමි. පීඩාවට පත් සියල්ලන් සමඟ මමද පීඩාවට පත් වෙමි. එහෙත් මෙම ශෝකජනක පුවත ගැන මම අචම්බයට පත් නොවුණෙමි; මන්ද, රාත්රියේ දර්ශනවලදී Battle Creek මත ගින්නක් මෙන් වූ කඩුවක් දිගු කරගෙන සිටින දූතයෙකු මම දුටුවෙමි. එක් වරක්, දවල් කාලයේදී, මගේ පෑන මගේ අතේ තිබියදී, මට සිහි නැතිව ගියේය; එවිට මෙම ගිනි කඩුව පළමුව එක් දිශාවකටත්, පසුව තවත් දිශාවකටත් හැරෙමින් තිබෙන බවක් මට පෙනුණි. විපතකට පසු විපත පැමිණෙන බවක් පෙනුණේ, මිනිසුන් තමන්වම උසස් කර මහිමයට පත් කරගැනීමට කළ සැලසුම් නිසා දෙවියන්වහන්සේ අපහාසයට ලක් කරනු ලැබූ බැවිනි.”
“අද උදෑසන මම ගැඹුරු උද්යෝගයෙන් යුත් යාච්ඤාවකට මෙහෙයවුණේ, Review and Herald කාර්යාලය සමඟ සම්බන්ධ සියලු දෙනා, දෙවියන් වහන්සේ දී ඇති බොහෝ පණිවිඩ ඔවුන් කුමන කරුණුවලදී නොසලකා හැරියේද යන්න දැකගැනීමට හැකි වන පිණිස, උද්යෝගයෙන් යුතුව විමර්ශනය කරනු පිණිස ස්වාමින් වහන්සේ ඔවුන්ට මඟපෙන්වන සේය.”
“කලකට පෙර Review කාර්යාලයේ සහෝදරයන් තවත් ගොඩනැඟිල්ලක් ඉදිකිරීම සම්බන්ධයෙන් මගේ උපදෙස් ඉල්ලා සිටියහ. එවිට මම මෙසේ කීවෙමි: Review and Herald කාර්යාලයට තවත් ගොඩනැඟිල්ලක් එක් කිරීමට පක්ෂව සිටි අය ඉදිරියෙහි අනාගතය පැහැදිලිව විවෘත කර තැබී තිබුණේ නම්, Battle Creek හි සිදුවනු ඇත්ත කුමක්දැයි ඔවුන්ට දැකගත හැකි වූයේ නම්, එහි තවත් ගොඩනැඟිල්ලක් ඉදිකිරීම ගැන ඔවුන්ට කිසිදු ප්රශ්නයක් ඇති නොවනු ඇත. දෙවියන් වහන්සේ මෙසේ පැවසූ සේක: ‘මාගේ වචනය අවමානයට ලක් කරනු ලැබ ඇත; එබැවින් මම හැරී පෙරළා දමන්නෙමි, නැවතත් පෙරළා දමන්නෙමි.’”
1901 දී Battle Creek හි පැවැත්වූ General Conference සම්මේලනයේදී, ස්වාමින්වහන්සේ තම ජනතාවට තමන් ප්රතිසංස්කරණයක් කැඳවමින් සිටින බවට සාක්ෂි දුන්සේක. මනස් සාක්ෂිගත කරන ලදී, හෘදයන් ස්පර්ශ කරන ලදී; එහෙත් සම්පූර්ණ කාර්යය සිදු කරනු නොලැබීය. එවිට මුරණ්ඩු හෘදයන් දෙවියන්වහන්සේ ඉදිරියේ පශ්චාත්තාපයෙන් බිඳී ගොස් තිබුණේ නම්, මෙතෙක් දැක ඇති දෙවියන්වහන්සේගේ බලයේ විශාලතම ප්රකාශනයන්ගෙන් එකක් එහි දැකගත හැකිව තිබුණි. එහෙත් දෙවියන්වහන්සේ ගෞරවයට පත් කරනු නොලැබූසේක. උන්වහන්සේගේ ආත්මයේ සාක්ෂිවලට අවධානය යොමු කරනු නොලැබීය. ස්වාමින්වහන්සේගේ කාර්යයෙහි සදාකාලිකව පවත්වාගෙන යා යුතු සත්යය සහ ධර්මිෂ්ඨකම යන ප්රතිපත්තිවලට පැහැදිලිව විරුද්ධ වූ ආචාරවලින් මනුෂ්යයෝ වෙන් වූයේ නැත.
“එපෙසස් සභාවටත් සර්දිස්හි සභාවටත් වූ පණිවිඩ, තම ජනතාව උදෙසා මට උපදෙස් දෙන තැනැන්වහන්සේ විසින්, මට බොහෝ වර නැවත නැවතත් ප්රකාශ කරනු ලැබ ඇත. ‘එපෙසස් සභාවේ දූතයාට ලියව: තම දකුණු අතෙහි තාරකා සත දරාගෙන, රන් පහන් කූරු සත අතරේ ගමන් කරන තැනැන්වහන්සේ මෙසේ කියනසේක; මම නුඹේ ක්රියාද, නුඹේ වෙහෙසද, නුඹේ ඉවසීමද දනිමි; නුඹට දුෂ්ටයන් දරාගත නොහැකි බවත් දනිමි; තවද, තමන් අපෝස්තලයන් යයි කියන නමුත් එසේ නොවන අය නුඹ විසින් පරීක්ෂා කර, ඔවුන් බොරුකාරයන් බව සොයාගෙන ඇත. තවද නුඹ දරා සිටියේය, ඉවසීමද ඇත, මාගේ නාමය නිසා වෙහෙසී වැඩ කළේය, මන්ද නොවීය. එහෙත්, නුඹ විසින් නුඹේ පළමු ප්රේමය අත්හැර දමා ඇති බැවින්, මට නුඹට විරුද්ධව කිසියම් දේක් ඇත. එබැවින්, නුඹ කොතැනින් වැටී ඇද්දැයි සිහි කර, පසුතැවී, මුල් ක්රියා කරන්න; නැතහොත්, නුඹ පසුතැවෙන්නේ නැත්නම්, මම ඉක්මනින් නුඹ වෙත පැමිණ, නුඹේ පහන් කූර එහි ස්ථානයෙන් ඉවත් කරමි.’ එළිදරව් 2:1–5.”
“‘සරදිස්හි සභාවේ දූතයාට මෙසේ ලියන්න; දෙවියන්වහන්සේගේ ආත්ම සත්දෙනාද, තාරකා සත්දෙනාද ඇති තැනන්වහන්සේ මෙසේ කියනසේක: මම නුඹේ ක්රියා දනිමි; නුඹ ජීවමාන යන නාමයක් ඇති නමුත් මළව සිටින්නෙහිය. අවදිව සිටින්න, මිය යාමට ආසන්නව ඇති ඉතිරි දේවල් ශක්තිමත් කරගන්න; මක්නිසාද දෙවියන්වහන්සේ ඉදිරියෙහි නුඹේ ක්රියා සම්පූර්ණ බව මම නොපැමිණිමි. එබැවින් නුඹ ලැබූ ආකාරයත් ඇසූ ආකාරයත් සිහි කර, එය दृඪව පවත්වාගෙන, පසුතැවිලි වන්න. එබැවින් නුඹ අවදිව නොසිටින්නේ නම්, මම හොරෙකු මෙන් නුඹ වෙත එන්නෙමි; මම නුඹ වෙත එන පැය කවරේදැයි නුඹ නොදන්නෙහිය.’ එළිදරව් 3:1–3.”
“අපි මෙම අනතුරු ඇඟවීම්වල ඉටුවීම දැක සිටිමු. මේවා මෙන් ශුද්ධ ලියවිලි කවරදාකවත් මෙතරම් දැඩිව ඉටු වී නැත.”
“මනුෂ්යයෝ අතිශයින් සැලකිල්ලෙන් ගොඩනඟන ලද, ගින්නෙන් ආරක්ෂිතම ගොඩනැගිලි පවා ඉදිකරනු ඇත; නමුත් දෙවියන් වහන්සේගේ හස්තයේ එකම ස්පර්ශයකින්, ස්වර්ගයෙන් පැමිණෙන එකම ගිනි පුපුරකින්, සරණාගත සෑම ආවරණයක්ම අතුගා දමනු ඇත.”
“මට දිය යුතු යම් උපදෙසක් තිබේදැයි විමසා ඇත. බැට්ල් ක්රීක් මත අහසින් තැංගී තිබූ ගිනිමය කඩුව වැටීම වැළැක්වීමට බලාපොරොත්තුවෙන්, දෙවියන්වහන්සේ මට දුන් උපදේශය මම දැනටමත් දී ඇත. දැන් මා භයව සිටි දෙය පැමිණ ඇත—Review and Herald ගොඩනැගිල්ල දහනය වූ බව පිළිබඳ ආරංචිය. මෙම ආරංචිය ලැබූ විට මට කිසිදු පුදුමයක් නොවීය, කථා කිරීමට වචනද මට නොතිබුණි. අනතුරු ඇඟවීම් වශයෙන් වරින් වර මට කීමට සිදු වූ දේ, එය ඇසූ අයව තවත් හද කම්මැලි කිරීමට හැර වෙනත් කිසිදු ප්රතිඵලයක් ඇති කර නැත; එබැවින් දැන් මට කිය හැක්කේ මෙය පමණි: මෙවැනි පහරක් පැමිණීම අත්යවශ්ය වූයේ යැයි සිතීම ගැන මට අතිශය දුකයි, ඉතාමත් දුකයි. ප්රමාණවත් ආලෝකය දී තිබුණි. එයට ක්රියා කර තිබේ නම්, තවදුරටත් ආලෝකයක් අවශ්ය නොවනු ඇත.” Testimonies, volume 8, 97–99.
අඩ්වෙන්ටිස්වාදයේ දෙවන පරම්පරාව ජයග්රහණයක් නොවීය; එසේම එසකියෙල් අටවන පරිච්ඡේදයේ ඉටු වීමෙහිදී, එම කැරැල්ල තවදුරටත් උද්ධමනය වන්නට පමණක් පටන් ගත්තේය.
“ලිඛිත පණිවිඩ මගින්ද ගින්න මගින්ද ස්වාමින්වහන්සේ තම ජනතාවට Battle Creek නගරයෙන් පිටත්ව යා යුතු බව ප්රකාශ කර ඇත. උන්වහන්සේගේ හඬ අපට ඇසීමට දෙවියන්වහන්සේ අපට උපකාර කරනු මැනව. Battle Creekහි අපගේ මහත් ආයතන දෙක ගින්නෙන් විනාශ කරනු ලැබූ බව අපට කිසි අර්ථයක් නොවන්නේද? ඔබට, ‘එහෙත් නව Sanitariumහි බොහෝ රෝගීන් සිටිති’ යයි කියනු ඇත. ඔව්; නමුත් එහි දහස් ගණන් රෝගීන් සිටියත්, එය අපගේ ජනතාව Battle Creekහි නිවාස ගොඩනඟා එහි පදිංචි වීමට පක්ෂව ඇති කිසිම තර්කයක් නොවනු ඇත.”
“පරීක්ෂාවන් වැඩි වෙමින් පවතී. දෙවියන්වහන්සේ තම ආත්මයේ සාක්ෂි තුළින් එවූ ආලෝකය මනුෂ්යයෝ ප්රතික්ෂේප කරමින් සිටිති, තවද ඔවුහු තමන්ගේම උපක්රම සහ තමන්ගේම සැලසුම් තෝරාගෙන සිටිති. මනුෂ්යයෝ දිගටම දෙවියන්වහන්සේගෙන් තමන්ව වෙන් කරගනිමින් සිටින්නෝද? ඔහු දැනටමත් කළාට වඩාත් පැහැදිලි අන්දමින් තම අසතුට ප්රකාශ කළ යුතුද?” Pamphlets, SpTB06, 45.
මනුෂ්යයන් “තමන්ගේම උපකල්පනත් තමන්ගේම සැලසුම්ත් තෝරාගනිමින්” සිටියහ; එය යෙහෙසකෙල්ගේ අටවැනි පරිච්ඡේදයේ රූප කාමරයන්හි සිටි වැඩිහිටි හැත්තෑදෙනා විසින් නිරූපිතව, ඔවුන් “ස්වාමීන්වහන්සේ අප නොදක්නසේකැ”යි ප්රකාශ කළාක් මෙන් ය. ස්වාමීන්වහන්සේ භවිතව්යක්ත කාන්තාවක උදෙසාගෙන, 1884 දක්වා සම්පූර්ණයෙන්ම අවුරුදු හතළිහක් පුරා ඇයට “විවෘත දර්ශන” දුන්සේක. උන්වහන්සේ එම දානය මත තම අත්සන තැබූසේක; මන්ද, උන්වහන්සේ එය දුන්නේද අවසන් කළේද Portland නම් නගරයකදී ය, තවද එය අවුරුදු හතළිහක් සඳහා දුන්සේක. “විවෘත දර්ශන” නවතින්නට මඳකට පෙර, 1881 සහ 1882 දී, පුරාණ මනුෂ්යයෝ බයිබලයේද අනාවැකි ආත්මයේද අධිකාරිය දුර්වල කිරීමට පටන්ගත්තෝ ය. එවිට “විවෘත දර්ශන” 1884 දී අවසන් වූ අතර, අවුරුදු හතරක් තුළ, 1888 මහ සම්මේලනයේදී කෝරාහ්, දාථාන් සහ අබිරාම්ගේ කැරැල්ල නැවත සිදු විය.
1888 දී ඇති වූ කැරැල්ල, දෙවියන්වහන්සේ ලාඕදිකීය ආඩ්වෙන්ටිස්තවාදයේ ඉතිහාසයට සෘජුව මැදිහත් වී ප්රකාශන කාර්යයත් සෞඛ්ය සේවයත් ගිනි තබා විනාශ කළ බව පෙනී යන පරිදි, කැරැල්ලේ තවත් තීව්ර වර්ධනයක් බිහි කළේය. එහෙත් එම සෘජු විනිශ්චයන් පවතිමින් තිබූ කැරැල්ල වැළැක්වීමට සමත් නොවීය. 1919 දී බයිබල් සම්මන්ත්රණයක් පැවැත්විණි; එහිදී දෙවන පරම්පරාවේ ප්රධාන කැරලිකරුවන්ගෙන් එක් අයෙකු වූ, පථභ්රෂ්ට ප්රොටෙස්තන්තිවාදයේ විශ්වවිද්යාලවල පුහුණුව ලැබූ දේවවේදී විලියම් වොරන් ප්රෙස්කට්, “the daily” යන්න ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ ශුද්ධස්ථාන සේවාව නියෝජනය කරයි යැයි කියා සිටි සාතනීය මතය ඉදිරිපත් කිරීමේ ප්රධාන නායකයා වූ අතර, එම මතය ප්රවර්ධනය කරමින් ඉදිරිපත් කිරීම් මාලාවක්ද සිදු කළේය.
ඉතිහාසය හඳුනා දක්වන්නේ 1919 දී පැවති එම බයිබල් සම්මේලනයේදී ප්රෙස්කට් විසින් මිලරයිට්වරුන්ගේ භවिष्यවාණි පණිවිඩයේ සෑම මූලධර්මයක්ම ඉවත් කිරීමෙන් සමන්විත වූ සුවිශේෂයක් ඉදිරිපත් කළ බවයි. ඔහු දෙදහස් තුන්සිය දිනද ඉවත් කිරීමට පවා උත්සාහ කළේය, නමුත් එය සාර්ථක කරගැනීමට ඔහුට නොහැකි විය. එහෙත් ඔහු ඉදිරිපත් කළ සුවිශේෂය මිලරයිට්වරුන්ගේ භවिष्यවාණිමය අවබෝධයන්ගෙන් සම්පූර්ණයෙන්ම ශූන්ය වූ එකක් විය. ඔහුගේ සුවිශේෂය එම රැස්වීමේදී ප්රතික්ෂේප කරනු ලැබූ නමුත්, එසේ තිබියද, එම අන්ධ නායකයෝ ඔහුගේ ඉදිරිපත්කිරීම් මාලාව ගෙන The Doctrine of Christ යන ශීර්ෂය ඇති පොතක් ලෙස සංවිධානය කිරීමට තීරණය කළහ. එම පොත ලාඕදිකීය අඩ්වෙන්ටිස්ම්හි තුන්වන පරම්පරාව පැමිණීමේ සංකේතය බවට පත් විය.
එම ග්රන්ථය හබක්කුක් දෙවන පරිච්ඡේදයේ මිලරයිට් ශුභාරංචියට වඩා වෙනත් ශුභාරංචියක් නියෝජනය කරයි; තවත් ශුභාරංචියක් කිසිසේත්ම ශුභාරංචියක් නොවන බව පාවුල් අපට දන්වයි.
ක්රිස්තුස්වහන්සේගේ කරුණාව තුළට ඔබ සැම කැඳවූ තැනන්වහන්සේගෙන්, ඔබ මෙතරම් ඉක්මනින් වෙනත් ශුභාරංචියක් වෙත හැරී යාම ගැන මම විස්මයට පත් වෙමි. එය වෙනත් ශුභාරංචියක් නොවේ; එහෙත් ඔබ සැම කලබලයට පත් කරන, ක්රිස්තුස්ගේ ශුභාරංචිය විකෘති කිරීමට කැමති කීපදෙනෙක් සිටිති. නමුත් අප හෝ ස්වර්ගයෙන් දූතයෙකු හෝ, අප ඔබ සැමට ප්රකාශ කළ ශුභාරංචියට වඩා වෙනස් ශුභාරංචියක් ඔබ සැමට ප්රකාශ කළහොත්, ඔහු ශාපිත වේවා. අප කලින් පැවසූ පරිදි, දැන් නැවතත් මම කියමි: ඔබ සැම පිළිගත් ශුභාරංචියට වඩා වෙනස් ශුභාරංචියක් යමෙක් ඔබ සැමට ප්රකාශ කළහොත්, ඔහු ශාපිත වේවා. ගලාති 1:6–9.
ආඩ්වෙන්ටිස්ම්හි තුන්වන පරම්පරාව නියෝජනය කරනු ලබන්නේ, ස්ත්රීන් තමූස් වෙනුවෙන් හඬමින් සිටින බව දැක්වෙන එසකියෙල්ගේ තුන්වන පිළිකුල මගිනි. තමූස් යනු සාරවත්භාවය හා වෘක්ෂලතා චක්රයන් සමඟ සම්බන්ධ වූ මෙසොපොටේමියානු දේවතාවෙකි. තමූස් සමහර විට එඬේරෙකු ලෙස හෝ යෞවන පුරුෂයෙකු ලෙස නිරූපණය කරනු ලැබූ අතර, ঋතු-වෙනස්වීම් හා බෝග වර්ධනය සමඟ සම්බන්ධ කරනු ලැබීය. තමූස්ගේ මරණය හා ඉන් අනතුරුව වූ නැවත නැඟිටීම කෘෂිකාර්මික දිනදර්ශනයට බැඳී තිබුණි. පුරාණ කතාන්තරයට අනුව, තමූස් ග්රීෂ්ම මාසවලදී මිය යන්නේය හෝ අතුරුදන් වන්නේය; මෙය උණුසුම් හා වියළි ঋතුවේ වෘක්ෂලතා කාංසාවට ලක්වීමේ නියෝජනයක් ලෙස සැලකුණි. තමූස් වෙනුවෙන් හඬීම යනු, ග්රීෂ්ම මාසවලදී තමූස්ගේ මරණය හෝ අතුරුදන්වීම ගැන විලාප දීම ඇතුළත් වූ ශෝක-චාරිත්රයකි; එයට අනතුරුව, වෘක්ෂලතා හා කෘෂිකාර්මික ජීවිතයේ අලුත් වීම සංකේතවත් කළ ඔහුගේ නැවත නැඟිටීම පිළිබඳ ප්රීතිවීම පැමිණියේය.
තම්මුස් සඳහා හඬා වැළපීම නිරූපණය කරන්නේ ව්යාජ පසු වැසි පණිවිඩයක් වන අතර, එය W. W. Prescott විසින් නියෝජනය කළ සුභාරංචියයි. 1863 දී ආරම්භ වූ කැරැල්ල තුළ ආරම්භ වූ අනාවැකිමය පදනම ඉවත් කිරීම, 1919 දී එවන් තත්ත්වයකට ළඟා වූයේ, ලාඕදිකීය අද්වෙන්තිකවාදය විසින් එම ව්යාජ සුභාරංචිය ස්ථාපිත කිරීමට අවසර දුන් ලෙසය. එම ව්යාජ සුභාරංචිය සම්පූර්ණයෙන්ම අපස්ථාත ප්රොතෙස්තන්වාදයේ ක්රමවේදය මත පදනම් වූවකි. එහි මුල් නිර්මාණ ශිල්පියා වූයේ W. W. Prescott වන අතර, William Miller සමඟ මෙන්ම, දෙදෙනාගේම සුභාරංචිය දානියෙල් පොතෙහි “the daily” පිළිබඳ ඔවුන්ගේ මූලික අවබෝධය මත පදනම් විය. Miller මුලින්ම “the daily” යන්න අර්ථ දක්වන්නේ අන්යජාතිකවාදය බව සොයාගත් 2 Thessalonians හි ඡේදය තුළ, මෙම සුභාරංචි දෙකම නිරූපිත වේ. එම ඡේදය තුළ Miller විසින් නිරූපිත පංතියක් සිටින අතර, ඔවුහු Paul විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද සත්යය පිළිගනිති; තවද සත්යය කෙරෙහි ප්රේමයක් නොමැති තවත් පංතියක් ද ඇත.
අවසන් දවස්වල මිලර් විසින් නිරූපිත එක් පන්තියක් “අවබෝධ කරගෙන” පසු වැස්ස පිළිගෙන, ප්රෙස්කොට් විසින් නිරූපිත තවත් පන්තියක් බලවත් මෝහය ලබයි. ඔවුන් ලබන එම බලවත් මෝහය කිසිසේත් ශුභාරංචියක් නොවන ව්යාජ ශුභාරංචියක් මත පදනම් වී ඇත; එය පසු වැස්සේ ව්යාජ පණිවිඩයක් හඳුන්වා දෙයි. එබැවින්, එසකියෙල්ගේ තුන්වන පිළිකුල නම් තමූස් උදෙසා හඬන ස්ත්රීහුය (ලාවෝදිසීය ආඩ්වෙන්ටිස්වාදයේ සභා). ඔවුන්ගේ ග්රීෂ්ම කාලයේ කඳුළු (වැස්ස) අස්වැන්නේ පල හටගැන්වීමට නියමිතය.
අවසාන වර්ෂා පණිවිඩයේ වර්ග දෙකක් අතර වූ භේදය බයිබලය හා අනාගතවක්තෘත්ව ආත්මය පුරා විහිදී යයි. බයිබලය නැවත නැවතත් හඳුන්වා දෙන්නේ, අකීකරු ජනතාවකගෙන් වර්ෂාව නවත්වා තබන බවය.
“යම් පුරුෂයෙකු තම භාර්යාව දුරු කොට, ඇය ඔහු අතහැර ගොස් තවත් පුරුෂයෙකුගේ වුවහොත්, ඔහු නැවත ඇය වෙත පැමිණේද? ඒ දේශය මහත් ලෙස අපවිත්ර නොවන්නේද? එහෙත් ඔබ බොහෝ ප්රේමකරුවන් සමඟ වේශ්යාකම් කළෙහිය; එසේ තිබියදීත් මා වෙත නැවත පැමිණෙන්න,” යැයි ස්වාමීන්වහන්සේ කියනසේක. “උස් තැන් දෙසට ඔබේ ඇස් ඔසවා බලන්න, ඔබ සමඟ නිදා නොසිටි තැන කොතැනදැයි. අරාබියානුවා වනාන්තරයේ රැඳී සිටින ලෙස, ඔබ මාර්ගවල ඔවුන් සඳහා හිඳ සිටියෙහිය; ඔබේ වේශ්යාකම්වලින්ද ඔබේ දුෂ්ටකමින්ද දේශය අපවිත්ර කළෙහිය. එබැවින් වැසි රඳවා තැබූහ, අග වැසි නොවීය; ඔබට වේශ්යාවකගේ නළලක් තිබිණි, ලජ්ජා වීමට ඔබ ප්රතික්ෂේප කළෙහිය.” යෙරෙමියා 3:1–3.
ලාවෝදිකයානු අද්වෙන්තිවාදය 1863 දී වේශ්යාකම ආරම්භ කළේය; එතැන් පටන් වර්ෂාධාරය අත්හිටුවනු ලැබීය. ඔවුන් තම කැරැල්ල ගැන ලජ්ජා වීමට ප්රතික්ෂේප කරති; එම නිහතමානීභාවයේ අඩුවෙන් වේශ්යාවකගේ නළලක් උපදවයි, බයිබල් අනාවැකිහි වේශ්යාව නම් පාප්වාදයයි. අවසාන කාර්යය ලෙස රෝමයේ වේශ්යාවගේ ලකුණට වැඳ වැටීමට සූදානම් කිරීම සම්පූර්ණ කරනු ලබන්නේ තුන්වන පරම්පරාවේදීය. සිව්වන පරම්පරාව සඳහා වන සූදානම, පසුවැසි වර්ෂාව පිළිබඳ ව්යාජ පණිවිඩයක් මඟින්, තුන්වන පරම්පරාව තුළ සම්පූර්ණ කරනු ලැබේ. 1863 ක කැරැල්ලත්, 1888 ක කැරැල්ලත් මෙන්ම, 1919 ක කැරැල්ලද 2001 සැප්තැම්බර් 11 සමඟ අනුකූල කර ඇත; මක්නිසාද ඒ කාලයේ නිව් යෝර්ක් නගරයේ ගොඩනැගිලි කඩා වැටුණු විට, එළිදරව් 18 හි බලවත් දූතයා බැස ආ අතර සැබෑ පසුවැසි වර්ෂාව ආරම්භ විය.
“අවසාන වැස්ස දෙවියන්වහන්සේගේ ජනතාව මත වැටීමට නියමිතය. ප්රබල දූතයෙකු ස්වර්ගයෙන් බැස එන්නට නියමිත අතර, මුළු පෘථිවියම ඔහුගේ මහිමයෙන් ආලෝකවත් කරනු ලැබීමට නියමිතය.” Review and Herald, April 21, 1891.
අවසාන වැස්ස ආරම්භ වූ විට, ලාඔදිකීය අද්වෙන්තිවාදයේ පුරාතන පුරුෂයන් එය අවසාන වැස්ස ලෙස හඳුනා නොගනු ඇත; මන්ද ඔවුන් ව්යාජ අවසාන වැස්සක් පිළිබඳ පණිවිඩයකින් ඉගැන්වීම් ලැබ සිටි බැවිනි. එය එසකියෙල් විසින් තමූස් වෙනුවෙන් හඬමින් සිටින ස්ත්රීන් ලෙස නිරූපණය කරනු ලැබ ඇති අතර, අදාළ යෙදුමෙන් එය සාමය සහ ආරක්ෂාව පිළිබඳ පණිවිඩයක් ලෙස දැක්වේ.
“තමන් සතු ආලෝකයට අනුව ජීවත් වන අය පමණක් වැඩි ආලෝකය ලබනු ඇත. ක්රියාශීලී ක්රිස්තියානි ගුණධර්ම ප්රකාශ කිරීමෙහි අපි දිනපතා ඉදිරියට නොයන්නේ නම්, පසු වර්ෂාවේ ශුද්ධාත්මයාණන්ගේ ප්රකාශනයන් අප හඳුනා නොගන්නෙමු. එය අප වටා ඇති සිත් මත වැටෙමින් තිබිය හැක; එහෙත් අපි එය වටහා නොගනිමු, නොහොත් එය පිළිගන්නෙමුද නොවේ.” Testimonies to Ministers, 507.
ජනයාගේ භාරකරුවන්ට පසු වරුසාවේ පැමිණීම හඳුනාගැනීම අසම්භව වූයේ, ඔවුන්ගේ බොරු පසු වරුසාවක් පිළිබඳ වූ බොරු සුභාරංචිය, පූර්ව යුගවල තිබූ පරිදි දෙවියන්වහන්සේගේ බලයේ කිසිදු ප්රකාශනයක් සිදුවිය හැකි බවේ හැකියාව ප්රතික්ෂේප කළ බැවිනි.
“සභාවන් තුළ දෙවියන්වහන්සේගේ බලයේ අතිවිශ්මයජනක ප්රකාශනයක් ඇති වන්නේය; එහෙත් ස්වාමීන්වහන්සේ ඉදිරියේ තමන් පහත් කර නොගෙන, පාපොච්චාරණය සහ පසුතැවීම මඟින් හෘදයේ දොර විවෘත නොකළ අය මත එය ක්රියා නොකරන්නේය. දෙවියන්වහන්සේගේ මහිමයෙන් පොළොව ආලෝකවත් කරන ඒ බලයේ ප්රකාශනය තුළ, ඔවුන් දකින්නේ තම අන්ධභාවය නිසා භයානක යයි සිතන යමක් පමණක්ය; ඔවුන්ගේ භීතිය උද්දීපනය කරන යමක්ය; එයට ප්රතිරෝධය දැක්වීමට ඔවුන් තමන්ම සූදානම් කරගන්නෝය. ස්වාමීන්වහන්සේ ඔවුන්ගේ අදහස් සහ අපේක්ෂාවන් අනුව ක්රියා නොකරන බැවින්, ඔවුන් එම කාර්යයට විරුද්ධ වන්නෝය. ‘ඇයි,’ ඔවුන් කියති, ‘අපි අවුරුදු ගණනාවක් මේ කාර්යයේ සිටියෙමු නම්, දෙවියන්වහන්සේගේ ආත්මය අපි නොදැන සිටිය යුත්තේ මන්ද?’—මක්නිසාද, ඔවුන් දෙවියන්වහන්සේගේ පණිවිඩවල අවවාදවලටත්, ආයාචනාවලටත් ප්රතිචාර නොදක්වා, අඛණ්ඩව, ‘මම ධනවත්ය, වස්තුවෙන් වැඩිවී ඇත, මට කිසිවක් අවශ්ය නැත’ යයි කියමින් සිටියහ. ප්රතිභාව, දිගු අත්දැකීම, මිනිසුන් ආලෝකයේ නාලිකා බවට පත් නොකරන්නේය, ඔවුන් ධර්මිෂ්ඨකමේ සූර්යයාගේ දීප්තිමත් කිරණයන් යටතට තමන්ව පත් කර, ශුද්ධාත්මයාණන්ගේ දානයෙන් කැඳවනු ලැබ, තෝරාගනු ලැබ, සූදානම් කරනු නොලබන්නේ නම්. පවිත්ර දේවල් හසුරුවන මිනිසුන් දෙවියන්වහන්සේගේ බලවත් හස්තය යටතේ තමන් පහත් කරගන්නා කල, ස්වාමීන්වහන්සේ ඔවුන් උසස් කරනු ඇත. උන්වහන්සේ ඔවුන් විවේකබුද්ධිය ඇති මිනිසුන් බවට පත් කරනු ඇත—උන්වහන්සේගේ ආත්මයේ කරුණාවෙන් පොහොසත් මිනිසුන් බවට. ඔවුන්ගේ ප්රබල, ස්වයංවාදී චරිතලක්ෂණ, ඔවුන්ගේ මුරණ්ඩුකම, ලෝකයේ ආලෝකයෙන් බැබළෙන ආලෝකය තුළ දැකගනු ලැබේ. ‘නුඹ පසුතැවෙන්නේ නැත්නම්, මම ඉක්මනින් නුඹ වෙත පැමිණ, නුඹගේ පහන් කණුව එහි ස්ථානයෙන් ඉවත් කරමි.’ ඔබ සම්පූර්ණ හෘදයෙන් ස්වාමීන්වහන්සේ සොයන්නේ නම්, උන්වහන්සේ ඔබට සම්බ වන සේක.” Review and Herald, December 23, 1890.
එසකියෙල් අටවන පරිච්ඡේදයේ වැඩිහිටියෝ 1919දී සාමය සහ ආරක්ෂාව පිළිබඳ සුවිශේෂයක් පිළිගෙන සිටියහ; 2001 සැප්තැම්බර් 11 පැමිණි විට, එසේ වර්ධනය වෙමින් ගිය එම කැරැල්ලේ ඵලය අග වැස්ස පැමිණීම හඳුනාගැනීමට ඔවුන්ගේ නොහැකියාව තුළ ප්රකාශිත විය. 1989දී අවසාන කාලය ආරම්භ වූ ඉතිහාසයේදී, දෙවියන්වහන්සේ මිලරයිට් ව්යාපාරය අකුරෙන් අකුරට නැවත සිදු කළ සේක. මිලර් එලියාගේ සංකේතයක් වූ අතර, එලියා ආහබ්ට දැඩිව ප්රකාශ කර තිබුණේ එලියාගේ වචනයෙන් මිස වැසි නොවන්නේ යන්නය.
අපි මීළඟ ලිපියේදී ඇඩ්වෙන්ටිස්ට්වාදයේ තුන්වන පරම්පරාව පිළිබඳ අපගේ සලකා බැලීම තවදුරටත් ඉදිරියට ගෙන යන්නෙමු.
තමන්ගේම ආත්මික පසුබෑම ගැන ශෝකයට පත් නොවන, අන් අයගේ පව් ගැනද විලාප නොදෙන පන්තිය, දෙවියන්වහන්සේගේ මුද්රාවෙන් තොරව ඉතිරි කරනු ලබනු ඇත. ස්වාමීන්වහන්සේ තම දූතයන්ට, අතේ විනාශකාරී ආයුධ ඇති මිනිසුන්ට, මෙසේ ආඥා කරයි: “ඔහු පසුපස නගරය මැදින් ගොස් පහර දෙන්න; ඔබේ ඇස කරුණා නොදක්වාවා, ඔබට අනුකම්පාවද නොවාවා; මහලුන් සහ තරුණයන්, කන්යාවන්, කුඩා දරුවන් සහ ස්ත්රීන් සම්පූර්ණයෙන්ම මරා දමන්න; එහෙත් ලකුණ ඇති කිසි මිනිසෙකුට ළං නොවන්න; මාගේ ශුද්ධස්ථානයෙන් ආරම්භ කරන්න. එවිට ඔව්හු ගෘහය ඉදිරියෙහි සිටි ප්රාචීන මනුෂ්යයන්ගෙන් ආරම්භ කළෝය.”
“මෙහිදී අපි දකිමු, දෙවියන්වහන්සේගේ උදහසේ පහර මුලින්ම දැනුණේ සභාවට—ස්වාමීන්වහන්සේගේ ශුද්ධස්ථානයට—බව. දෙවියන්වහන්සේ මහත් ආලෝකය දී තිබූද, ජනතාවගේ ආත්මික හිතසුව පිළිබඳ ආරක්ෂකයන් ලෙස සිටිද, එම වයෝවෘද්ධයන් තමන්ට භාර වූ විශ්වාසය පාවා දී සිටියහ. පෙර දවස්වල මෙන් ආශ්චර්යයන් හෝ දෙවියන්වහන්සේගේ බලයේ විශේෂ ප්රකාශනයක් අප බලාපොරොත්තු විය යුතු නැතැයි ඔව්හු ස්ථානය ගෙන සිටියහ. කාලය වෙනස් වී ඇත. මේ වචන ඔවුන්ගේ අවිශ්වාසය ශක්තිමත් කරයි; එවිට ඔව්හු කියති: ස්වාමීන්වහන්සේ යහපතක්ද නොකරනසේක, අයහපතක්ද නොකරනසේක. තමන්ගේ ජනතාව විනිශ්චයෙන් දැකබලා ගැනීමට උන්වහන්සේ අතිශයින් දයාලුය. එසේ ‘සමාදානය සහ සුරක්ෂිතභාවය’ යන්න, දෙවියන්වහන්සේගේ ජනතාවට ඔවුන්ගේ වරද ප්රකාශ කිරීමටත්, යාකොබ්ගේ ගෘහයට ඔවුන්ගේ පාප පෙන්වීමටත්, නැවත කිසිදා කහළයක මෙන් තමන්ගේ හඬ උස් නොකරන්නාවූ මනුෂ්යයන්ගෙන් නැඟෙන හඬ වේ. කුකුළා නොබුරන මේ ගොළු බල්ලෝම, අපහාසිත වූ දෙවියන්වහන්සේගේ යුක්තිසහගත පළිගැනීම දැනගන්නෝය. පිරිමින්ද, යෞවනියන්ද, කුඩා දරුවන්ද එකටම විනාශ වෙති.”
“විශ්වාසවන්තයන් සුසුම් හෙළමින් හා හඬමින් සිටියේ යම් අපවිත්රකම් නිසාද, ඒවා සීමිත දෘෂ්ටිය ඇති ඇස්වලට හැකි තරම් පමණක් හඳුනාගත හැකි වූ දෑය; එහෙත් ඊට වඩා බොහෝ භයානක වූ, නිර්මල හා ශුද්ධ වූ දෙවියන්වහන්සේගේ උද්වේගකාරී ඊර්ෂ්යාව උද්දීපනය කළ පාපයන් ප්රකාශයට පත් නොවූවෝය. හදවත් විමර්ශනය කරන මහත් සොයන්නා අධර්මකාරයන් විසින් රහසින් කරන ලද සෑම පාපයක්ම දනිති. මේ පුද්ගලයෝ තමන්ගේ වංචාවලින්ම ආරක්ෂිත බවක් හැඟෙන්නට පැමිණ, උන්වහන්සේගේ දීර්ඝක්ෂමා ගුණය නිසා, ස්වාමීන්වහන්සේ දකින්නේ නැතැයි කියති; එවිට උන්වහන්සේ පෘථිවිය අත්හැර දමා ඇති සේ ක්රියා කරති. නමුත් උන්වහන්සේ ඔවුන්ගේ කපටිකම අනාවරණය කරන සේක; ඔවුන් ඉතා සැලකිල්ලෙන් සඟවා තැබූ ඒ පාපයන් අන්යයන් ඉදිරියේ විවෘත කරන සේක.”
“පදවි-ප්රභූත්වයේ, ගෞරවයේ, හෝ ලෝකීය ප්රඥාවේ කිසිම උසස්කමක්වත්, ශුද්ධ කාර්යාලයේ කිසිම තනතුරක්වත්, මනුෂ්යයන් තමන්ගේම වංචකාරී හෘදයන්ට භාරවූ කල මූලධර්මය පූජා කිරීමෙන් ඔවුන් ආරක්ෂා නොකරනු ඇත. ගෞරවයට හා ධර්මිෂ්ඨකමට සුදුස්සන් ලෙස සැලකූ අයම ධර්මභ്രෂ්ටත්වයේ ප්රධාන නායකයෝ බවත්, නොසලකා හැරීමේද දෙවියන්වහන්සේගේ කරුණාවන් අපහරණය කිරීමේද ආදර්ශයන් බවත් ඔප්පු වෙති. ඔවුන්ගේ දුෂ්ට ක්රියාමාර්ගය උන්වහන්සේ තවදුරටත් ඉවසන්නේ නැත; තම උදහසින් උන්වහන්සේ ඔවුන් සමඟ දයාවකින් තොරව කටයුතු කරන සේක.”
“මහත් ආලෝකයෙන් ආශීර්වාද ලැබ, අනෙක් අයට සේවය කිරීමේදී වචනයේ බලය අත්දැක තිබූ අය වෙතින් ස්වාමීන්වහන්සේ තමන්වහන්සේගේ සන්නිධිය ඉවත් කරගන්නේ අකමැත්තෙනි. ඔවුන් කිසියම් කාලයකදී ඔහුගේ විශ්වාසවන්ත සේවකයෝ වූහ; ඔහුගේ සන්නිධියෙන් සහ මඟපෙන්වීමෙන් ප්රසාද ලැබූහ. එහෙත් ඔවුන් ඔහුගෙන් වෙන් වී, අනෙක් අයව දෝෂයට ගෙන ගිය බැවින්, එබැවින් ඔවුන් දේවීය අප්රසාදයට යටත් කරනු ලැබේ.” Testimonies, volume 5, 211, 212.