Kitabu cha Danieli - Mia Moja Arobaini na Moja

Kwa sasa tunaichunguza kwa makini sana tabia za kinabii za historia ambayo ndani yake upapa unarudi kwenye kiti cha enzi cha dunia kama kichwa cha nane, yaani miongoni mwa vile vichwa saba. Tunafanya hivyo ili kutambua kwa uangalifu tabia za kinabii za historia wakati rais wa nane, yaani miongoni mwa wale marais saba, anapotimiza kuundwa kwa sanamu ya mnyama wa kipapa. Tumeanza kuzingatia kweli hizi kwa Mlima Karmeli na siku ya kuzaliwa ya Herode. Vielelezo hivyo vyote viwili vitakatifu vinawakilisha sheria ya Jumapili inayokaribia kuja nchini Marekani, ambayo pia imewakilishwa katika aya ya arobaini na moja ya Danieli sura ya kumi na moja.

Mambo wa kaskazini wa bandia huingia katika nchi tukufu katika aya hiyo. Nchi tukufu katika historia ya Israeli ya kale ilikuwa nchi ya Yuda, nayo iliwakilishwa kuwa nchi ijaayo maziwa na asali, na kwa sababu hii, miongoni mwa nyinginezo, ilikuwa tukufu. Ilikuwa tukufu kwa sababu Kristo alichagua mji wake mkuu, Yerusalemu, kuwa mahali pa hekalu Lake, na mji ambamo alichagua kuliweka jina Lake.

Gaḽo ḽa vhukuma ḽa Yuda ḽo vha ḽi shango ḽa vhugala kha Isiraele wa kale wa vhukuma, nahone United States ndi shango ḽa Mudzimu ḽa Yuda nga tshimuya, ḽine ḽa vha shango ḽa vhugala kha Isiraele wa zwino nga tshimuya.

Musure mokunge mambo wokunyepedzera wokumusoro akunda mambo wokumaodzanyemba (yaimbova Soviet Union), mundima 40, mugore ra1989, akazobva akundawo nyika inobwinya (United States). Mundima 41, shoko rokuti “countries” ishoko rakawedzerwa, uye harina kunyatsorurama zvizere, nokuti panguva yomutemo weSvondo, “vazhinji” vanowisirwa pasi iboka ravanhu vaiziva musiyano uripo pakati peSabata rezuva rechinomwe nezuva rezuva, mutemo weSvondo usati wasvika.

Kirasi ya “wengi” watakaoangushwa katika sheria ya Jumapili inayokuja upesi ni wale watakaowajibishwa kwa nuru ya Sabato, ambayo ndiyo nuru inayotolewa kwa wakati huo, iliyo hatua ya mageuzo na shida kuu katika historia ya kanisa na ya mataifa pia. Kirasi hiyo ni kanisa la Uadventista wa Laodikia ambalo limefikia mwisho wa kutangatanga kwake katika jangwa la uasi. Hapo ndipo wanatapikwa kutoka katika kinywa cha Bwana milele. Uadventista wa Laodikia ni wale walioitwa kuingia katika nuru ya malaika wa tatu, aidha katika Kadeshi ya kwanza katika historia ya 1844 hadi 1863, au katika Kadeshi ya pili katika historia ya 2001 hadi sheria ya Jumapili.

Izwi lengilosi yesithathu, kungaba ngo-1844, noma ngo-2001, laliyisibizo esiya emshadweni. “Abaningi” abachithwa ngomthetho weSonto, yibo labo “abaningi” abenqaba ingubo yomshado yokulunga kukaKristu, base beba yingxenye yebandla lomshado wamakhosi ayishumi naleso sifebe saseRoma. Kulowo mshado umuntu angagcina ezakhe izingubo, ngokuba konke abakudingayo ukuze kususwe ihlazo labo ngukubizwa ngesibongo saleso sifebe esibusa phezu kwamakhosi ayishumi.

Ivo vakakundikana pamuedzo wokutanga wezvokudya, nokuti vakasarudza kudya chingwa chavo pachavo, panzvimbo pechingwa chokudenga. Vakakundikana pamuedzo wechipiri wavakanga vachifanira kukudza Mwari nokuratidza chimiro Chake, asi vakasarudza kupfeka nguo dzavo pachavo. Vakakundikana pamuedzo wechitatu wokuratidza chokwadi, nokuti vakaratidza zita (chimiro) chechikara, nokuti vakasarudza kuramba zita (chimiro) raKristu. Chinangwa chakaita kuti Nimrodhi avake guta (hurumende), neshongwe (kereke), pakutaurwa kwokutanga kweBhabhironi, chakanga chiri chokuti azviitire zita.

ද්විත්ව අටවැනි මෘගයාගේ දේශනාත්මක චරිතය, එනම් සත්දෙනාගෙන් යුත් එය, සභාව (කුළුණ) හා රාජ්‍යය (නගරය) යන දෙකේ සංයෝගයේ ද්විත්ව ස්වභාවය බැවින්, නාමය චරිතයේ සංකේතයකි. අවසාන දවස්වල අර්බුදයේදී මනුෂ්‍යයෝ පංති දෙකකට වෙන්වනු ඇත.

Kirasi chimwe chichamirira mufananidzo wechikara, uye chimwe kirasi chichamirira mufananidzo waKristu. Chimwe chichange chakapfeka nguo yomuchato yaKristu, uye chimwe kirasi chichange chakapfeka “nguvo dzacho chayo.” Chimwe kirasi chichange chichidya kudya kwokudenga, uye chimwe chichange chichidya “chingwa chacho chayo.” Kirasi inodya chingwa chayo, uye ichichengeta nguvo dzayo, inomirira “vazhinji” vakadanwa nenzwi rengirozi yechitatu, uye ndivo “vazhinji” vanowisirwa pasi pamutemo weSvondo uri kuuya nokukurumidza. Kuedza kwavo kudzikinura mamiriro avo akarasika apo hunhu hwavo hunoratidzwa panguva yedambudziko romutemo weSvondo ndiko tariro yenhema yokuti kana vachigona kugamuchira zita reharahwa yeRoma, kuita saizvozvo kuchabvisa “kuzvidzwa” kwavo.

Pa nthawi imeneyo, owerengeka osankhidwa amakwezedwa monga chizindikiro cha zikwi zana limodzi ndi makumi anayi ndi zinayi, ndipo pamenepo pali gulu lina mu ndime ya makumi anayi ndi imodzi lomwe pamenepo “limathawa” dzanja la mfumu yachinyengo ya kumpoto. Liwu la Chiheberi lotanthauzidwa kuti “kuthawa,” mu ndime ya makumi anayi ndi imodzi, limatanthauza kuthawa monga mwa kuterera, ndipo tanthauzo lake limapereka lingaliro la kugwira sopo m’madzi, ndipo chifukwa cha kuterera kwa sopolo, umaterera kuchoka m’manja mwako. Chinthu chachikulu cha tanthauzo la liwulo, pamene likugwiritsidwa ntchito m’chilankhulo cha Chiheberi, n’chakuti chilichonse chimene chikuthawa, ndi chinthu chimene, chisanafike kuthawako, chinali chiri pansi pa ulamuliro wa chimene chikuthawacho.

Mundima makumi mana nerimwe, kubatana kwakapetwa katatu kwedhiragoni, chikara, nomuporofita wenhema kunozadzikiswa.

Kana United States yakabatana maoko neUnited Nations, uye noupapa panguva yomutemo weSvondo, panova neboka ravanhu vakanga vambova muruoko rwoupapa, avo zvino “vanopunyuka” kubva muruoko rwamambo wokuchamhembe wenhema. Vanhu ivavo vakanga vakambobatwa mukusunga kwesimba roupapa. Vanhu ivavo vanomiririrwa pamutambo wokuzvarwa kwaHerodhi naJohane Mubhabhatidzi, uyo panguva iyoyo akanga ari muutapwa hwemakomba eRoma, akamirira rufu kana kusunungurwa. Kirasi yavanhu vanopunyuka kubva muutapwa hwoupapa panguva yomutemo weSvondo, inomiririrwa nendudzi nhatu, uye saizvozvo inomiririra chimiro chakapetwa katatu cheBhabhironi yemazuva ano.

Panguva iyoyo chaiyo, izwi rechipiri raZvakazarurwa chitsauko chegumi nesere rinodana vanhu ivavo kuti vatize vabude muBhabhironi, kuti varege kugovana mariri mumitongo yaro inenge yava kutanga panguva iyoyo. Izwi rechipiri iro, izwi raKristu, asi rinomirira izwi revane zviuru zana nemakumi mana nezvina vari panguva iyoyo vachizivisa shoko rengirozi yechitatu nenzwi guru. Apo avo vanopunyuka muruoko (chiratidzo chokuzviisa pasi), vanopunyuka muruoko rwamambo wokumusoro wenhema, uye ipapo vanowana ruoko rwamambo wokumusoro wechokwadi.

PaGomo reKarimeri vaporofita vaBhaari vakaurayiwa, uye sezvo mwari wenhema wechirume wavanoimirira achimirira Hurumende, vaporofita vaAshtaroti vanomirira Chechi. Eriya akauraya vaporofita vaBhaari, nokudaro achiratidza kuguma kweumambo hwechitanhatu, kunyange zvakadaro chitendero chechiPurotesitendi chakatsauka, sezvachinomiririrwa naSarome, chakanga chichiri kumiririrwa. Sarome, chiPurotesitendi chakatsauka, saSarome, anonyengera Herodhi, uye madzimambo gumi anobvumirana kupinda mumubatanidzwa weChechi neHurumende nemusoro wechisere, waibva pamisoro minomwe. Sarome ndiye uyo Herodhi ane ukama hweunzenza naye anomuchiva mumwoyo make.

Ixhala likaHerode lokulalana kwezihlobo enhliziyweni yakhe lahlanganisa inyama yabo enhliziyweni yakhe, ngakho-ke waba munye noSalome.

Pa mutambo wokuberekwa kwaHerodhe, Herodhe naSalome vakabatanidzwa, uye Herodhe, akanga achimiririrwa naAhabhu, ndiye musoro wemadzimambo gumi oumambo hwokumusoro. Pamurayiro weSvondo uri kuuya nokukurumidza, umambo hwechitanhatu hwechikara chinobva panyika hunopera apo nyanga, dzakanga dzava nyanga imwe inomirira kubatanidzwa kwenyanga dzeChechi neHurumende (mufananidzo wechikara), inourawa naEria. Ipapo Salome anonyengera Herodhe, anova mumwe naye, uye anomugonesa kuti ape hafu youmambo hwake (Hurumende yepasi rose) kuna mai vake (Chechi yepasi rose). Salome anenge zvino atora kutonga pamusoro paAhabhu namarudzi ake gumi, nokuti madzimambo gumi ose anobvumirana.

Chikara chavo nesimba ravo vanochipa kuchikara ichi ndicho chikara chinotasva nechifeve. Chikara ichi chinomirira hunhu hwomufananidzo, ihwo kubatanidzwa kweChechi neNyika, mukadzi (Chechi) ari iye anotonga ukama ihwohwo; nokuti muchato wechiLatin, umo zita remhuri riri zita romukadzi, uye umo mukadzi anotonga murume, mukupandukira ukama hwechokwadi hwomuchato.

Madzimambo gumi aya ane pfungwa imwe chete nomwoyo mumwe.

Madzimambo gumi, ane mutungamiri wawo Ahabhu, kana kuti Herodhi, akanyengerwa naSarome, mwanasikana waHerodhiasi. Sangano reUnited Nations, iro panguva yomutemo weSvondo rinonyengerwa naSarome, chitendero chenhema chechiPurotesitendi chakatsauka, uye iro raimbova umambo hwechitanhatu hwechiporofita cheBhaibheri, rinotora kutonga kwoumambo hwamadzimambo gumi, avo vose vanobvumirana kupa hafu youmambo hwavo kuchitendero cheKaturike. Vanoita chisarudzo ichi nomwoyo mumwe, nokuti madzimambo ose akanyengerwa nokutamba kunokwezva kwaSarome. Vanobvumirana kuisa simba ravo rakabatana mubasa rokuuraya avo vanomiririrwa naJohani Mubhabhatidzi.

Chikara icho (United Nations) chinotongwa namambo mukuru (mwanasikana waJezebheri). Jezebheri akanga arayira mwanasikana wake kuti atange ukama hwoupombwe nehweukama hwemhuri naHerodhe pamwe chete nemamwe madzimambo, nokuti ndiye mai vehure. Ndiye mupfuhwira womwanasikana wake amene. Herodhe, Ahabhu neUnited Nations vakanyengerwa nomuprofita wenhema, iye ari United States. United States inorega kuva umambo hwechitanhatu apo vaporofita vaBhaari vakaurayiwa, uye vaporofita vaAshtaroti (Sarome) pakarepo vanobva vava simba rinotonga reumambo hwechinomwe, sezvarinodzokorora munyika, zvayakangobva kuita muUnited States.

Chikara ndiwo madzimambo ari muukama nemwanasikana wehure, uye hure ndiye mukadzi anotonga pamusoro pechikara. Jesu anoratidza kuguma kwechinhu achishandisa kutanga kwechinhu. Sezvakaita mufananidzo wezviumbwa zvisere hweZvakazarurwa chitsauko chegumi nemanomwe, wakazarura humambo husere hwaDanieri chitsauko chechipiri, saizvozvowo chikara nomukadzi akatasva pamusoro pechikara zvinoburitsa chimwe chokwadi chouprofita, chakavakirwa pakuti chokutanga chinomirira chokupedzisira.

Chivumbulutso chaputala 17 ndilo kutchulidwa komaliza kwa maufumu a uneneri wa m’Baibulo, choncho chikufuna kuti Danieli chaputala 2, chomwe ndicho kutchulidwa koyamba kwa maufumu a uneneri wa m’Baibulo, mwa kufunikira kwa uneneri chiyeneranso kuyimira maufumu asanu ndi atatu, amene ufumu wachisanu ndi chitatu unali wa m’gulu la asanu ndi awiriwo. Momwemonso, chiweruzo cha mkaziyo ndi cha chilombo chimene iye akuchikwerapo m’chaputala 17, chiyeneranso kuyimiridwa mu chiweruzo choyamba cha hulecho mu 1798.

Malaika alimjulisha Yohana mwanzoni mwa sura ya kumi na saba kwamba angeenda kumwonyesha hukumu ya yule kahaba mkuu na ya yule mnyama anayempanda. Mara ya kwanza kahaba huyo alipohukumiwa imeeleweka kwa usahihi kuwa ni mwaka 1798, wakati upapa ulipopokea jeraha lake la mauti, na wakati wa mwisho ukafika. Hata hivyo, wakati “wakati wa mwisho” unapowakilishwa katika historia ya kinabii, siku zote huwa kuna alama mbili za njia zinazowakilishwa kwa watu. Kuzaliwa kwa Haruni na ndugu yake Musa kulikuwa wakati wa mwisho katika historia hiyo. Alama hizo mbili za njia zilifananisha kuzaliwa kwa Yohana Mbatizaji, na miezi sita baadaye binamu yake Yesu, hivyo kuutia alama wakati wa mwisho kwa historia hiyo. Mwishoni mwa utumwa wa miaka sabini, ambao unafananisha wakati wa mwisho katika mwaka 1798, Dario na mpwa wake Koreshi ni alama mbili za njia za wakati wa mwisho. Kwa pamoja, wanafananisha Reagan na Bush wa kwanza, katika wakati wa mwisho wa 1989.

Muna 1798, iyo yakanga iri nguva yokuguma apo bhuku raDanieri rakazarurwa munhoroondo yechiMillerite, pakaratidzwa rufu rwechiporofita rwechikamu chezvematongerwo enyika chechikara chechiKatorike. Jenerari waNapoleon, Berthier, akapinda zvake muVatican, akasunga papa, uye akagumisa simba rezvematongerwo enyika rechikara chechiKatorike. Gore rakatevera, muna 1799, mukadzi akanga akatasva chikara ichocho kwemazana amakore, anomiririrwa napapa, akafira muutapwa. Kutongwa kwehure kunosanganisirawo kutongwa kwechikara chaakashandisa kutonga ndudzi. Chitsauko chegumi namanomwe cheBhuku raZvakazarurwa chinoratidza zvose zviri zviviri kutongwa kwechikara, pamwe chete nehure rinotonga pamusoro pechikara uye rakachitasva.

Mutu wa chisanu ndi chitatu, umene uli wa mwa asanu ndi awiriwo, ndi mphamvu ya upapa imene imalamulira pa chilombo chopangidwa ndi mafumu khumi amene amawongoleredwa ndi mwana wamkazi wa hule amene wakwera pa chilombocho. Zigawo za ufumu wa chisanu ndi chitatu, umene uli wa mwa asanu ndi awiriwo, ziyenera kuwonedwa mwa pulezidenti wa chisanu ndi chitatu ndi womaliza, amene ali wa mwa apulezidenti asanu ndi awiriwo, pamene fano la chilombo lipangidwa mkati mwa United States. Kuphatikizana kwa nyanga zopatuka za Republicanism ndi Protestantism kuyenera kukhala ndi “mutu” wolamulira pa fano la chilombo, ndipo wolamulira ameneyo adzakhala wolamulira wankhanza wapadera koposa.

ພວກເຮົາຈະສືບຕໍ່ການສຶກສານີ້ໃນບົດຄວາມຖັດໄປ.