Kune mareferensi ‘gumi nematatu’ kumazuva mubhuku raEzekieri; matanhatu anonangisa kuJerusarema, matanhatu anonangisa kuIjipiti, uye rimwe kuTire. Mareferensi ose akaiswa mukati memamiriro ekupandukira, uko nhamba ‘gumi nematatu’ inomirira. Mugore rakatevera mushure mokunge mudzimai waEzekieri afa nechirwere chemitsinga muuropi, zvichiratidza kutanga kwekukombwa kwechitatu, Ezekieri akarairwa kutaura achipikisa Ijipiti, achizivisa kuti yaizova dongo kwemakore makumi mana.
Ndzi ta endla tiko ra Egipta ri va rhumbi exikarhi ka matiko lama nga rhumbi, naswona miti ya rona exikarhi ka miti leyi lovisiweke yi ta va rhumbi malembe ya mune wa makume; naswona ndzi ta hangalasa Vaegipta exikarhi ka matiko, ndzi va hangalasa exikarhi ka matiko ya misava. Hambiswiritano, Yehovha Hosi Xikwembu u vurisa leswi: Eku heleni ka malembe ya mune wa makume ndzi ta hlengeleta Vaegipta exikarhi ka vanhu lava va hangalasiweke eka vona; kutani ndzi ta vuyisa vuhlonga bya Egipta, ndzi va endla leswaku va tlhela va vuya etikweni ra Pathrosi, etikweni ra vutshamo bya vona; kutani va ta va kona va ri mfumo wa xiyimo xa le hansi. Ezekiel 29:12–14.
Kukombwa kwakatanga muna 588 BC, uye gore rakatevera muna 587 BC, Ezekieri akarairwa kuti ataure. Mundima ‘gumi nenomwe’, 571 BC inoratidza kuti Ijipiti richapiwa Bhabhironi semubayiro webasa rakaitwa. Vanonyora nguva dzeBhaibheri vanoti 567 BC kusvika 527 BC ndiyo nguva yemakore makumi mana inotaurwa mundima idzodzo, uye kubva pashoko rokutanga rokutongwa rakaziviswa muna 587 BC kusvikira pachiziviso chendima gumi nenomwe muna 571 BC chokuti Ishe akanga apa Ijipiti muruoko rwaNebhukadhinezari, tinowana nguva ye‘makore gumi namanomwe’.
កងទ័ពរបស់នេប៊ូក្នេសារបានធ្វើសង្គ្រាមយ៉ាងយូរ និងលំបាកប្រឆាំងនឹងទីរ៉ុស (ការឡោមព័ទ្ធបានបន្តប្រហែល 13 ឆ្នាំ គឺប្រហែលឆ្នាំ 586–573 មុន គ.ស.)។ ទាហានទាំងនោះបាននឿយហត់ធ្វើការយ៉ាងខ្លាំង (ក្បាលគ្រប់គ្នាត្រូវបានកោរសក់រហូតទំពែក ហើយស្មាគ្រប់ស្មាត្រូវបានកកិតរហូតរលាត់ ដោយសារការផ្ទុកបន្ទុក) ប៉ុន្តែពួកគេមិនបានទទួលប្រាក់ឈ្នួល ឬរបស់រឹបអូសដ៏សំខាន់ណាមួយពីទីរ៉ុសផ្ទាល់ឡើយ។ ដោយហេតុនៃការនឿយហត់ដែលមិនបានចំណេញនេះ ព្រះជាម្ចាស់បានកំណត់ប្រគល់អេហ្ស៊ីបឱ្យនេប៊ូក្នេសារ ជាសំណង («ប្រាក់ឈ្នួល») សម្រាប់ការងារដែលកងទ័ពរបស់គាត់បានធ្វើប្រឆាំងនឹងទីរ៉ុស។
Ve v tomtéž domě zůstávejte a jezte a pijte, co vám dají; neboť dělník je hoden své mzdy. Nepřecházejte z domu do domu. Lukáš 10:7.
Nekabukanetsari naizvozvo akatanga kutora Tiro, uye mushure mekukomba kwemakore gumi namatatu akapiwa Egipita. Asati atora Tiro, akatora Jerusarema muna 586 BC; zvino akazadzisa kukomba kwemakore gumi namatatu kurwisana neTiro, uye shure kwaizvozvo Egipita. Jerusarema rakatorwa muna 586 BC, uye kukomba kweTiro kwakatanga muna 586 BC kukasvika muna 573 BC. Nhamba gumi nenhatu inobatanidzwa neUnited States.
Sister White amatidziwisa kuti Yerusalemu riri mubhuku raEzekieri rinomirira kereke yeSeventh-day Adventist yeRaodhikia, uye Nebhukadhinezari, mambo wokumusoro, anomirira simba repapa mumazuva okupedzisira. Mumufananidzo wenhoroondo wechitsauko chemakumi maviri nepfumbamwe, mbavha dzavanhu vako dzemazuva okupedzisira, dzinomirira Roma yepapa, dzinokunda zvinhu zvitatu muchitsauko ichocho. Kutanga anotora Yerusalemu, zvino Tiro, uye pakupedzisira Ijipiti.
Kutongwa kunotangira paimba yaMwari, uye nyanga yePurotesitendi muUnited States ndiyo inotanga kukundwa pamberi pemutemo weSvondo. Nyanga yePurotesitendi yakatsauka muUnited States inosanganisira kereke yeSeventh-day Adventist yeRaodhikia inomiririra vanhu vesungano “yekutanga,” vanopfuudzwa sezvakaitwa Israeri yekare mugore ra34 uye vaPurotesitendi muna 1844. Kupfuurwa kwevanhu vaMwari vaya vesungano yekutanga muna 34 na1844 zvose zvinomiririrwa munhoroondo yechiporofita chechiprofita chemakore zviuru zviviri namazana matatu chaDanieri 8:14. Kutongwa kunotangira paimba yaMwari, uye nyanga yePurotesitendi inotongwa pamberi penyanga yeRepublicanism.
Nokuti nguva yasvika yokuti kutongwa kutange paimba yaMwari; uye kana kuchitanga kwatiri pakutanga, kuguma kwavasingateereri evhangeri yaMwari kuchava kwakadini? 1 Petro 4:17.
Ukutaurwa kwekutanga kwokutongwa kweEgipita kunowanikwa mundima yokutanga yechitsauko chemakumi maviri nepfumbamwe, uye zuva rokupedzisira rinotaurwa maererano neEgipita naEzekieri riri mundima “gumi nenomwe” yechitsauko ichocho. Chitsauko ichi chinoratidza Roma yanhasi ichitanga kukunda nyanga yePurotesitendi, yozotevera Tiro, inomirira nyanga yeRepublicanism inokundwa pamutemo weSvondo uri kuuya nokukurumidza. Apo Tiro (United States) inokundwa naNebhukadhinezari pamutemo weSvondo, Egipita rinopiwawo mumaoko ake. Panguva iyoyo ronda runouraya rweupapa runoporeswa. Kwete chete kuti ronda runouraya rweupapa runenge rwaporeswa ipapo, asiwo Ezekieri anotizivisa kuti izvi zvinoitika munguva yemvura yokupedzisira.
Pa zuva iro ndichameresa runyanga rweimba yaIsraeri kuti rishume, uye ndichakupa kuzarurwa kwomuromo pakati pavo; uye vachaziva kuti ndini Jehovha. Ezekieri 29:21.
Yaakobo na Israeli
Isaya anozivisa kuti Israeri inomera, inotumbuka uye inozadza nyika yose nezvibereko. Mvura ndiyo inounza matanho matatu aya okomera, okutumbuka uye okubereka chibereko, uye maererano naIsaya, mvura yokupedzisira inosvika apo “mhepo ine hasha” inenge yamiswa. Anoenderera mberi achizivisa kuti panguva yokomera, yokutumbuka, neyokubereka chibereko, zvivi zvaJakobho zvinofanira kucheneswa, uye shoko rechiHebheru rakashandurwa kuti “kucheneswa” rinoreva kuyananisirwa.
Mukuyera, pakumera kwake, mudzatsutsana nacho; iye amaletsa mphepo yake yamphamvu pa tsiku la mphepo ya kum’mawa. Chifukwa chake, mwa ichi mphulupulu ya Yakobo idzayeretsedwa; ndipo ichi ndicho chipatso chonse cha kuchotsa tchimo lake; pamene iye apanga miyala yonse ya guwa lansembe kukhala ngati miyala ya choko yoswedwa zidutswa, mitengo yopatulika ndi mafano sizidzayimanso. Yesaya 27:8, 9.
Loko four winds (umoya wakhe onamandla) wombango usubanjwa, ukuqaliswa kokutywinwa kwabali ikhulu elinamashumi amane anesine amawaka kuyaqala, futhi abahlakaniphileyo nababi phakathi kwe-Adventism ekugcineni bayahlukaniswa, futhi konke lokhu kufezeka “ngosuku lomoya wasempumalanga.” Isikhathi sokutywinwa saqala ngokufafazwa okuncane ngo-9/11, futhi siphela ngokuthululwa okupheleleyo emthethweni weSonto lapho-ke umhlaba usugcwaliswa ngezithelo. Isikhathi sokutywinwa siyikuhlanzwa nokusulwa okuqhubekela phambili ngokuvumelana noMalaki isahluko sesithathu. Kodwa phakathi kwesikhathi seminyaka elishumi nesikhombisa esimelwe yizinsuku zokuqala nezokuphela zikaHezekeli amashumi amabili nesishiyagalolunye, kwenzeka ukunqotshwa kombuso wesithupha wesiprofetho seBhayibheli njengoba umelwe yiJerusalema, uphawu lophondo lweProthestani—ibandla, kanye neTire, uphawu lophondo noma lweRiphabhulikhi—umbuso. Masinyane ngemva kokuphela kokuvinjezelwa kweTire kweminyaka eyishumi nantathu, kwenzeka ukunqotshwa kombuso wesikhombisa wamakhosi alishumi omelwe yiGibhithe. Ukunqotshwa okuthathu kweJerusalema, kweTire, kanye kweGibhithe kwenzeka lapho “uphondo lwendlu ka-Israyeli” luqhakaza, futhi lunikezwa ukuvulwa komlomo.
Vose vavhiri, muprista Ezekieri uye muprista Zekariya, kunopera paSvondo law, apo United States nembongoro yaBharamu zvose zvinotaura. Ishe vanopa imba yaIsraeri “kuvhurwa kwomuromo” paSvondo law. Zvivi zvaJakobho zvinenge zvacheneswa ipapo, uye zita rake rinoshandurwa kuva imba yaIsraeri. Shoko ravanoparidza rinomiririrwa nechapupu chechitatu choubofu hwouporofita chinomiririrwa naDhanieri, uyo panguva iyoyo anopiwa shoko raDhanieri chitsauko chegumi nechimwe, iro zvakare riri chiratidzo chaHabakuki chinobva “chataura uye hachirevi nhema.” Ezekieri, Zekariya, naDhanieri vanowirirana nokuparidzwa kwekuchema kukuru kwengirozi yechitatu, sezvinoitawo Jeremiya muchitsauko chegumi neshanu apo anovimbiswa kuva muromo waMwari kana aizodzoka kubva pakuodzwa mwoyo kwokutanga.
Sei kurwadza kwangu kusingaperi, uye vanga rangu risingarapiki, rinoramba kuporeswa? Ko muchava kwandiri chose semunyepi, uye semvura dzinokundikana here? Naizvozvo zvanzi naJehovha, Kana ukadzoka, ipapo ndichakudzosa zvakare, uye uchamira pamberi pangu; uye kana ukaparadzanisa chinokosha pane chisina maturo, uchava semuromo wangu; ivo ngavadzokere kwauri; asi iwe usadzokere kwavari. Jeremia 15:18, 19.
Jesu anofananidza magumo nekutanga, uye pa9/11 kusaswa kwakabudisa nhungirwa, chirimwa chaJakobho chikavamba kukura; uye pakupedzisira, kana zvakaipa zvaJakobho zvacheneswa, imba yaIsraeri ichataura. Kubudira kwenhungirwa pa9/11 kwakaitwa nemvura kunofananidzira kubudira kwenhungirwa pakuguma kwenguva yekuiswa chisimbiso, apo “nyanga” yeimba yaIsraeri inobudira, panzvimbo chaiyo panokundwa nyanga dzeChipurotesitendi chakatsauka nechiRepublicanismu naNebhukadhinezari.
Panguva iyoyo kusiyaniswa pakati penyanga yenhema yeChipurotesitendi kunoenzaniswa nenyanga yechokwadi yeChipurotesitendi, sezvakaratidzirwa netsvimbo yaAroni yakatumbuka ichisiyaniswa nedzimwe tsvimbo dzemarudzi aIsraeri. Mazuva maviri ari muchitsauko chemakumi maviri nepfumbamwe chaEzekieri anoratidza nhoroondo yekusimudzwa kwemureza wevane zviuru zana nemakumi mana nezvina pamutemo weSvondo uri kuda kuuya munguva pfupi.
Nqubo ya kuhluma, kuqhakaza, na kuzigcwalisa umhlaba ngezithelo yaqala ekufefezelweni kwemvula yangasemuva ngomhla ka-9/11, njengoba nje inkathi yePentekoste yaqala ngokuba uKristu aphefumulele abafundi baKhe amathonsi ambalwa aholela ePentekosteni lapho ukuthululwa okuphelele kwenzeka khona. Ukuhluma kwango-9/11 ekuqaleni kokuhlanzwa kukaJakobe (umqili), okuyisikhathi sokubekwa uphawu, kwakuyisifanekiselo sokuhluma kwendlu ka-Israyeli (umnqobi) ngesikhathi somthetho weSonto. Ukuhluma ekugcineni kuwuphawu lokubeka umehluko phakathi kwabantu besivumelwano sokuqala nabayizinkulungwane eziyikhulu namashumi amane nane, njengoba nje ukuthululwa komlilo eNtabeni iKarmeli kwenza umehluko phakathi komprofethi u-Eliya nabaprofethi bakaBhali. Lowo mehluko umelelwa yisigaba esinamahloni ngokwesiprofetho ngenxa yomlayezo wokuthula nokulondeka ongowomgunyathi, kanti esinye isigaba sijabula ngokwesiprofetho, futhi asisoze saba namahloni.
മിസ്രയീമിന്റെ ആറു തീയതികൾ
Hezekieri unoratidza mamwe mazuva mana ane chokuita neIjipiti, uye maviri emisi iwayo anoratidza gore regumi nerimwe, uye mamwe maviri anoratidza gore regumi nemaviri rekutapwa.
Go thibelwa ga Ngwaga wa Sometharo le Nngwe
Uye zvakaitika negore regumi nerimwe, nomwedzi wokutanga, nezuva rechinomwe romwedzi, kuti shoko raJehovha rakasvika kwandiri, richiti, Mwanakomana womunhu, ndakavhuna ruoko rwaFarao mambo weIjipiti; uye tarira, harungasungirwi kuti ruporeswe, kana kuiswa bhandiji kuti risungwe, kuti risimbiswe kuti ribate munondo. Ezekieri 30:20, 21.
Zvino zvakaitika mugore regumi nerimwe, mumwedzi wechitatu, pazuva rokutanga romwedzi, kuti shoko raJehovha rakasvika kwandiri, richiti, Mwanakomana womunhu, taura kuna Faro mambo weIjipiti, nokuhondo yake zhinji; Wakafanana nani mukukura kwako? Ezekieri 31:1, 2.
Mu gore rya cumi na rimwe ry’ubunyage, amaboko ya Egiputa n’aya Farawo aracika, kandi amaboko ya Babuloni arakomerezwa mu gice cya mirongo itatu. Mu gore rya cumi na rimwe, mu gice cya mirongo itatu na rimwe, kugwa kwa Egiputa n’ingaruka zako ku isi biragaragazwa.
රටවැසියේ දොළොස්වැනි අවුරුද්ද හා යෙරුසලමේ වැටීම
Amasuku abiri yo mu mwaka wa cumi na kabiri ari muri Ezekiyeli mirongo itatu na kabiri.
Zvino zvakaitika mugore regumi nemaviri, mumwedzi wegumi nemiviri, pazuva rokutanga romwedzi, kuti shoko raJehovha rakasvika kwandiri richiti, Mwanakomana womunhu, chema rwiyo rwokuungudza pamusoro paFarao mambo weIjipiti, uti kwaari, Iwe wakafanana neshumba duku yamarudzi, uye wakaita sechikara chikuru chomumvura mumakungwa; wakabuda nenzizi dzako, ukavhiringidza mvura netsoka dzako, ukasvibisa nzizi dzadzo. Zvanzi naIshe Jehovha; Naizvozvo ndichatandira mambure angu pamusoro pako pamwe chete neungano yavanhu vazhinji; uye ivo vachakukwidza mumambure angu. Ezekieri 32:1–3.
Zvakaitikawo mugore regumi namaviri, pazuva regumi namashanu romwedzi, kuti shoko raJehovha rakasvika kwandiri, richiti, Mwanakomana womunhu, chemera kuzhinji kweIjipiti, uvakandire pasi, ivo pamwe chete navanasikana vendudzi dzakakurumbira, kumativi ezasi enyika, pamwe chete navanoenda kugomba. Ezekieri 32:17, 18.
Faro na Vazhinji Vake
Mudzidziso yechitsauko chechitatu nechimwe pamusoro peIjipiti, ndima dzokupedzisira dzinoti:
Ndzi endla leswaku matiko ma tsekatseka hi mpfumawulo wa ku wa ka yena, loko ndzi n’wi cukumetela exihehleni swin’we ni lava xikelaka ekheleni; kutani mirhi hinkwayo ya Edeni, leyi hlawuriweke ni leyinene ngopfu ya Lebanoni, hinkwavo lava nwaka mati, va ta chaveleleka emindhawini ya le hansi ya misava. Na vona va xikele exihehleni swin’we na yena, va ya eka lava dlayiweke hi banga; ni lava a va ri voko ra yena, lava a va tshama ehansi ka ndzhuti wa yena exikarhi ka matiko. Xana u fana na mani hi ndlela leyi eku kwetsimeni ni le vukulukumbini exikarhi ka mirhi ya Edeni? Hambiswiritano u ta xikisiwa ehansi swin’we ni mirhi ya Edeni ku ya emindhawini ya le hansi ya misava; u ta etlela exikarhi ka lava nga yimbangiki ni lava dlayiweke hi banga. Loyi i Faro ni ntshungu wa yena hinkwawo, ku vula Hosi Yehovha. Ezekiel 31:16–18.
Mu chipaturo cha makumi atatu na ciŵiri cakulosera pa Egipita, mavesi omalizira akubwerezanso ndi kukulitsa zimene zili mu chipaturo cha makumi atatu na cimozi, ndipo akuphatikizamo mawu omalizira ofanana nawo.
Ndzi veke ku chava ka mina etikweni ra lava hanyaka; naswona u ta vekiwa exikarhi ka lava nga yimbangangiki ni lava dlayiweke hi banga, ku nga Faro ni ntshungu wakwe hinkwawo, ku vula Hosi Yehovha. Ezekiele 32:32.
Makore Gumi Neanomwe eChitsauko Chemakumi Maviri neChipfumbamwe
Mazuva ari mukati menguva yemakore gumi nemanomwe inomiririrwa muchitsauko chemakumi maviri nemapfumbamwe anoratidza Nebhukadhinezari achikunda Ijipiti, uye nguva yemakore makumi mana yokuitwa dongo kweIjipiti. Makumi mana anomiririra renje, richifananidzira makore ane chiuru apo nyika inenge iri dongo.
Ndakaona nyika, zvino tarira, yakanga isina chimiro uye isina chinhu; uye matenga, uye akanga asina chiedza. Ndakaona makomo, zvino tarira, akanga achidedera, nezvikomo zvose zvichizununguka zvinyoronyoro. Ndakaona, zvino tarira, kwakanga kusina munhu, neshiri dzose dzokumatenga dzakanga dzatiza. Ndakaona, zvino tarira, nzvimbo yaibereka yakanga yava dongo, namaguta ayo ose akanga aputswa pamberi paJehovha, uye nokuda kwehasha dzake dzinotyisa. Nokuti zvanzi naJehovha, Nyika yose ichava dongo; kunyange zvakadaro handingaiti kuparadza kwakakwana. Jeremia 4:23–27.
Paka ku magumo ga malembe ya makume mune ya ku onhaka ka Egipta leyi ku vulavuriwaka ha yona eka Ezekiele 29, ku vekiwa erivaleni ku pfuxiwa ko hetelela ka lavo homboloka ni ku lovisiwa ka vona ko hetelela.
Kutya, negomba, nomusungo zviri pamusoro pako, iwe mugari wenyika. Zvino zvichaitika kuti uyo anotiza kubva pakurira kwekutya achawira mugomba; uye uyo anobuda kubva pakati pegomba achabatwa mumusungo; nokuti mahwindo ari kumusoro akazaruka, uye nheyo dzenyika dzinozungunuswa. Nyika yaparadzwa kwazvo, nyika yanyungudutswa chose, nyika yadedera zvikuru. Nyika ichazungaira ichienda uku nekuuko somunhu akadhakwa, uye ichabviswa sedumba; uye kudarika kwayo kuchairemera; uye ichawa, ikasazomukazve. Zvino zvichaitika nezuva iro, kuti Ishe acharova hondo yavari kumusoro vari kumusoro, namadzimambo enyika ari panyika. Uye vachaunganidzwa pamwe chete, sokunounganidzwa vasungwa mugomba, uye vachavharirwa mutorongo, uye shure kwamazuva mazhinji vachashanyirwa. Isaya 24:17–22.
Ujumbe wa Ezekieli unaounganishwa na tarehe sita zinazohusiana na Misri unabainisha uangamivu wa mwisho wa mamlaka za joka la kidunia, ambao huanza na sheria ya Jumapili iliyo karibu kuja, na kuendelea hadi uangamivu wa mwisho wa Wamisri waovu mwishoni mwa milenia.
Muuchapupu hweuprofita, chikara nemuprofita wenhema vanosvika kumagumo avo padziva remoto, rinomiririra Kuuya kweChipiri kwaKristu; asi kuparadzwa kwesimba reshato padziva remoto kuri pakuguma kwemireniyamu.
Thawā reku na ḍzumbwa ḽa mazwifhi we a ita zwiga phanḓa hawe, zwe a fhura ngazwo avho vho ṱanganedzaho luswayo lwa ḽivhanda na avho vho gwadamela tshifanyiso tshaḽo. Vhavhili avha vho poswa vha sa athu fa edzivhani ḽa mulilo ḽi dugaho nga tsini. Nahone vho salaho vho vhulawa nga banga ḽa We a dzulaho kha bere, ḽine banga ḽa bva mulomoni wawe; nahone zwipuka zwoṱhe zwa ṱaḓulu zwa fuswa nga nyama yavho. Nzumbululo 19:20, 21.
Chikara nechitsotsi chenhema zvinozoguma nenzira yechiporofita pakudzoka kwechipiri kwaKristu, asi dhiragoni rinosangana nemugumo waro makore ane chiuru gare gare pakudzoka kwechitatu kwaKristu.
Ke bone moengele a theoha leholimong, a tšoere senotlolo sa mohohlo o se nang pheletso le ketane e kholo letsohong la hae. A tšoara drakone, noha eo ea khale, e leng Diabolose le Satane, a mo tlama ka lilemo tse sekete, a mo lahlela ka mohohlong o se nang pheletso, a mo koalla teng, a beha tiiso holim’a hae, hore a se hlole a thetsa lichaba ho fihlela lilemo tse sekete li phethahala; ’me ka mor’a moo o tshwanetse ho lokolloa ka nakoana. Tšenolo 20:1–3.
ឆ្នាំទីដប់មួយ និងឆ្នាំទីដប់ពីរ
Nguva yemakore “gumi namanomwe” yakaiswa pachena nemazuva maviri ari muna Ezekieri makumi maviri nepfumbamwe yakatanga mugore regumi rokutapwa ikaguma mugore ramakumi maviri nemanomwe. Mharidzo dzemuchitsauko makumi matatu nemakumi matatu nerimwe dzakaiswa pachena mugore regumi nerimwe, uye mazuva maviri akaiswa pachena muchitsauko makumi matatu nemaviri akapiwa mugore regumi nembiri rokutapwa. Nguva yemakore gumi namanomwe yakatanga mugore regumi, zvinenge pakutanga kwokukombwa kweJerusarema, yakateverwa nemharidzo mbiri dzeIjipiti dzegore regumi nerimwe dzakaiswa pachena muzvitsauko makumi matatu nemakumi matatu nerimwe. Pamwe chete, mharidzo mbiri dzegore regumi nerimwe dzinomirira shoko rinouya nguva pfupi mutemo weSvondo usati wasvika. Dzimwe mharidzo mbiri dzeIjipiti dzegore regumi nembiri dzakaitika panguva yokupedzwa kweJerusarema kana nguva pfupi shure kwazvo muna 586/585 BC.
Mharidzo yekuuya kwaKristu inoziviswa sechikamu chemharidzo yeKuchema kwePakati peUsiku, iyo inoshanduka kuva mharidzo yekuchema kukuru panguva yomutemo weSvondo. Mharidzo mbiri dzeIjipiti dzinoziviswa mutemo weSvondo usati wavapo, uye mharidzo mbiri dzeIjipiti dzinoziviswa panguva yomutemo weSvondo kana kuti pakarepo mushure mawo. Kupetwa kaviri kwemharidzo dzinopiwa mugore rimwe chetero, panguva yokukombwa kunoguma nokuparadzwa kweJerusarema, pamwe chete nedzimwe mharidzo mbiri panguva yomutemo weSvondo, zvinofananidzira mharidzo yomutumwa wechipiri, umo munogara muine kupetwa kaviri.
Ujumbe wa pili daima hufuatwa na ujumbe wa tatu.
“Kwa kalamu na sauti tunapaswa kutangaza ujumbe huu, tukionyesha mpangilio wake, na matumizi ya unabii unaotuleta kwenye ujumbe wa malaika wa tatu. Hakuwezi kuwapo wa tatu pasipo wa kwanza na wa pili. Ujumbe hii ndiyo tunapaswa kuipa dunia katika machapisho, katika hotuba, tukionyesha katika mfululizo wa historia ya unabii mambo yaliyokuwapo na mambo yatakayokuwapo.” Selected Messages, book 2, 104, 105.
Panguva yeshoko rechitatu musuwo wenguva yenyasha unovharwa. Nguva yenyasha inovharwa kuUnited States pamutemo weSvondo, uye nguva yenyasha inovharwa kunyika yose apo Mikaeri anomira. Misuwo yose miviri yakavharwa inomiririra shoko rechitatu rinogara richitungamirwa neshoko rechipiri rinogara riri shoko rine zvikamu zviviri.
Kubvisiswa kwesingelosi sesibili kunozadzikiswa nxa kuhlanganiswa lombiko woKukhala Kaphakathi Kwebusuku. Imibiko emibili eyamenyezelwa phezu kwesintu, njengokumelwa yizimemezelo zikaHezekeli phezu kweGibhithe kuzahluko ezingamatshumi amathathu lamatshumi amathathu lanye, ikhomba isikhathi lapho umbiko woKukhala Kaphakathi Kwebusuku uhlangana khona lesingelosi sesibili; njalo imibiko emibili yesahluko samatshumi amathathu lambili ikhomba ukubusiswa kwamandla kwesingelosi sesithathu ekukhaleni okukhulu.
Mavhiri a Hezekieri okuratidza kupindirana kwakaoma kwezviitiko zvevanhu anoratidza yambiro yokupedzisira kuvanhu, iyo iri yambiro yengirozi yechitatu, uye ngirozi yechitatu inoumbwa nenyevero dzengirozi yokutanga neyechipiri. Kuchema kwaPakati pousiku kusati kwava nomutemo weSvondo uye kuchema kukuru pashure pomutemo weSvondo kunomiririrwa namazuva mana aHezekieri anowira mukati memakore “gumi namanomwe” emazuva earfa neomegai echitsauko makumi maviri nemapfumbamwe, ayo anowirirana nenhoroondo yakavanzika yaDhanieri chitsauko chegumi nerimwe ndima makumi mana, sezvinomiririrwa mundima gumi neimwe kusvikira kugumi nenhanhatu dzechitsauko ichocho.
Muchitsauko chegumi chaDanieri, Danieri, sezvakanga zvakaitawo kuna Ezekieri, anoitwa mbeveve. Kuitwa mbeveve kwaDanieri kunoitika pakati pekubatwa katatu; kubatwa kwekutanga nekwechitatu kwakabva kungirozi Gabrieri, uye kubatwa kwepakati kwaiva kubatwa kwaKristu. Danieri, sezvakanga zvakaitawo kuna Petro pakati peKesariya‑Firipi nomuchinjikwa, ari pakati. Pakati apo Petro akaona Kristu akakudzwa, sezvakaitawo Danieri muchitsauko chegumi. Wepakati pavatumwa vatatu ishoko rechipiri, rinova mubatanidzwa wemashoko maviri.
Zuva rechishanu remwedzi wechina & 1844
Mu chitsauko chekutanga chaEzekieri, ndima yekutanga neyechipiri, Ezekieri ari pazuva rechishanu remwedzi wechina, izvo zvinoenderana nepakati pefambiro yemwedzi wechinomwe muna 1844. Ezekieri ari pakati chaipo pa19 Kubvumbi na22 Gumiguru, 1844, sezvakanga zvakaitawo Samueri Snow, mutumwa weKuchema kwePakati Peusiku muna 1844, paakapa kekutanga maonero ake akajeka eshoko iri muBoston, mazuva 93 mushure ma19 Kubvumbi uye mazuva 93 musuwo usati wavharwa pa22 Gumiguru, 1844. Samueri Snow akanga ari muBoston pana 21 Chikunguru, 1844 ari pakati pefambiro yemwedzi wechinomwe, asingazivi kuti zvouporofita akanga amire pamwe chete naPetro paGomo reKushanduka Chiso, naEzekieri mugore ramakumi matatu rechikamu chegumi nechinomwe cheJubheri uye nokubatwa kwechipiri kwaDanieri panguva yechiratidzo chegirazi chinotaridza chomuchitsauko chegumi. 2026 inomirira gore ramakumi mana nemanomwe rechikamu chemakumi manomwe cheJubheri chinoguma muna 2028.
Tiro
کمہ اسیں حزقیایل دے یروشلم بارہ چھے حوالیاں دی تاریخ وال مڑئیے، اس توں پہلاں مناسب اے جو اس اک اوہ تاریخ دی شناخت کریے جیہڑی صور دے خلاف اعلان کیتی گئی سی۔
Zvino zvakaitika negore regumi nerimwe, pazuva rokutanga romwedzi, kuti shoko raJehovha rakasvika kwandiri, richiti, Mwanakomana womunhu, nokuti Tiro rakati pamusoro peJerusarema, Aha, iye waputswa, iye waiva masuwo avanhu; atendeukira kwandiri; ini ndichazadzwa, zvino zvaava dongo: Naizvozvo zvanzi naIshe Jehovha; Tarira, ndinorwa newe, iwe Tiro, uye ndichauyisa marudzi mazhinji pamusoro pako, segungwa rinokwidza mafungu aro. Iwo achaparadza masvingo eTiro, nokuwisira pasi shongwe dzaro; ndichakwenyawo guruva raro ndiribvise pariri, ndiriite sedombo rakatsvedzerera. Richava nzvimbo yokuwarurira mambure pakati pegungwa; nokuti ndazvitaura ini, ndizvo zvinotaura Ishe Jehovha; uye richava chinhu chokupambwa kumarudzi. Navanasikana varo vari kusango vachaurayiwa nomunondo; uye vachaziva kuti ndini Jehovha. Nokuti zvanzi naIshe Jehovha; Tarira, ndichauyisa pamusoro peTiro Nebhukadhirezari mambo weBhabhironi, mambo wamadzimambo, achibva kuchamhembe, aine mabhiza, nengoro, navatasvi vamabhiza, namapoka, navanhu vazhinji.
Uyakuuraya vanasikana vako vari kuminda nomunondo; achakuvakira nhare yokukukomberedza, achakukandira murwi wokukomba, uye achakusimudzira nhovo. Uye achamisa michina yehondo pamadziro ako, uye namasanhu ake achaputsa shongwe dzako. Nokuda kwokuwanda kwamabhiza ake, guruva rawo richakufukidza; madziro ako achazununguswa nokurira kwavatasvi vamabhiza, nokwamakumbo engoro, nokwengoro dzehondo, paachapinda pamasuo ako, sokupinda kunoita vanhu muguta rakaputsirwa pamadziro aro. Namahwanda amabhiza ake achatsika-tsika migwagwa yako yose; achauraya vanhu vako nomunondo, uye nhare dzako dzakasimba dzichawira pasi. Uye vachapamba fuma yako, vachatora nhumbi dzako dzokutengesa sezvavapamba; vachaputsa madziro ako, vachaparadza dzimba dzako dzinofadza; uye vachakanda matombo ako namatanda ako neguruva rako pakati pemvura. Uye ndichagumisa ruzha rwenziyo dzako; nokurira kwoudimbwa hwako hakuchazonzwikizve. Uye ndichakuita sedombo rakasvuuka pamusoro; uchava nzvimbo yokutandarira mambure; hauchazovakwizve; nokuti ini Jehovha ndazvitaura, ndizvo zvinotaura Ishe Jehovha.
Zvanzi Ishe Jehovha kuTire kuti: Ko zvitsuwa hazvingazununguswi here nokunzwika kokuwa kwako, kana vakuvadzwa vachichema, kana kuurayiwa kuchiitwa pakati pako? Ipapo machinda ose egungwa achaburuka pazvigaro zvawo zvoushe, achabvisa nguo dzawo refu, uye achibvisa nguo dzawo dzakarukwa nounyanzvi; vachazvipfekedza kudedera; vachagara pasi, vachidedera nguva dzose, uye vachashamiswa pamusoro pako. Vachakuitira rwiyo rwokuchema, vagoti kwauri: Wakaparadzwa sei iwe, waigarwa navanhu vanofamba mugungwa, iro guta raizivikanwa kwazvo, iro rakanga rine simba mugungwa, iro pamwe chete navagari varo, ivo vaiisa kutyisa kwavo pamusoro pavose vaigara mariri! Zvino zvitsuwa zvichadedera nezuva rokudonha kwako; zvirokwazvo, zvitsuwa zviri mugungwa zvichatambudzika nokubva kwako. Nokuti zvanzi naIshe Jehovha: Kana ndichikuita guta rava dongo, samaguta asina vanhu; kana ndichiuisa pakadzika pamusoro pako, uye mvura zhinji dzikakufukidza; kana ndichikuburutsira pasi pamwe chete navaya vanoburukira kugomba, kuvanhu vekare-kare, uye ndikuise munzvimbo dzakadzika dzenyika, panzvimbo dzakava matongo kubva kare, pamwe chete navaya vanoburukira kugomba, kuti urege kugarwa; uye ndichaisa kubwinya munyika yavapenyu; ndichakuita chinhu chinotyisa, uye hauchazovipo; kunyange ukatsvakwa, haungazombowanikwizve, ndizvo zvinotaura Ishe Jehovha. Ezekieri 26:1–21.
Umlayezo waseTire wamenyezelwa ngonyaka iJerusalema echithwa ngawo, futhi umelela ukugumbuqelwa kombuso wesithupha wesiprofetho seBhayibheli emthethweni weSonto ozayo maduzane. Emthethweni weSonto, i-United States (iTire) iyathokoza ngokwesiprofetho ngoba igumbuqele iJerusalema, uDade White ayikhomba njengebandla lamaSeventh-day Adventist laseLawodikeya, uHezekeli alibiza ngokuthi “amasango ezizwe.” ITire iveza ukuthi iJerusalema “laliyikho” amasango ezizwe, kusetshenziswa inkathi eyedlule. “Isango” ngokwesiprofetho liyibandla.
ကျမ်းစာ၌ဆိုသည်ကား၊ “ထိုသူသည် ကြောက်ရွံ့၍၊ ‘ဤအရပ်သည် အလွန် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းလှ၏! ဤအရပ်သည် ဘုရားသခင်၏ အိမ်တော်မှတစ်ပါး အခြားမဟုတ်၊ ဤအရပ်သည် ကောင်းကင်တံခါး ဖြစ်၏’ ဟု ဆိုလေ၏။ ယာကုပ်သည် နံနက်စောစော ထ၍၊ မိမိခေါင်းအုံးအဖြစ်ထားခဲ့သော ကျောက်ကိုယူပြီးလျှင်၊ တိုင်အဖြစ် စိုက်ထူကာ၊ ၎င်း၏အပေါ်၌ ဆီလောင်းလေ၏။ ထိုအရပ်၏အမည်ကို ဗေသေလဟု ခေါ်လေ၏။ သို့ရာတွင် ထိုမြို့၏ မူလအမည်မှာ လုဇ ဖြစ်၏။” ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၂၈:၁၇–၁၉။
Izwi rokuti “Bheteri” rinoreva imba yaMwari, uye Tiro rinofara kuti rakamanikidza kereke yeVaAdventista veZuva reChinomwe yeRaodhikia kuti igamuchire kumanikidzirwa kwekunamatwa kwezuva. Asi, zvisinei nemufaro wakarasika weavo vanomanikidzira kunamatwa kwezuva, Mwari kubudikidza naEzekieri vanoti, “Ndinorwa newe, iwe Tiro, uye ndichauyisa ndudzi zhinji kuti dzikurwise, segungwa rinokwidziridza mafungu aro. Uye vachaparadza masvingo eTiro, vachaputsa shongwe dzaro.”
“zvidhinha zveTyrus” zvinomiririra kudzivirirwa kweTyrus. “Rusvingo” chiratidzo cheMirayiro Gumi.
“Muporofita pano anotsanangura vanhu avo, munguva yokutsauka kukuru kubva kuchokwadi nokururama, vari kutsvaka kudzorera misimboti iyo iri nheyo youmambo hwaMwari. Ivo ndivo vanogadzirisa pakakoromoka mumurayiro waMwari—rusvingo rwaakaisa rwakapoteredza vasanangurwa vake kuti avadzivirire, uye kuteerera mirau yarwo yokururamisira, chokwadi, nokuchena ndiko kunofanira kuva kuchengetedzwa kwavo kusingaperi.” Prophets and Kings, 677.
Umthetho waNkulunkulu uludonga lokuvikela, kodwa izindonga ngobuningi zimelela izimiso ezimbili ezavikela futhi zaveza ukuchuma nempumelelo yeTyrus, uphawu lophondo lweRiphabhulikhi yase-United States.
“‘I on je imao dva roga kao jagnje.’ Rogovi slični jagnjećim ukazuju na mladost, nevinost i blagost, te prikladno predstavljaju karakter Sjedinjenih Država kada su proroku bile prikazane kao one koje ‘izlaze’ 1798. godine. Među kršćanskim izgnanicima koji su najprije pobjegli u Ameriku i potražili utočište od kraljevskog ugnjetavanja i svećeničke netrpeljivosti bilo je mnogo onih koji su odlučili uspostaviti vlast na širokom temelju građanske i vjerske slobode. Njihova su gledišta našla mjesto u Deklaraciji nezavisnosti, koja iznosi veliku istinu da su ‘svi ljudi stvoreni jednaki’ i obdareni neotuđivim pravom na ‘život, slobodu i traganje za srećom’. A Ustav jamči narodu pravo na samoupravu, određujući da predstavnici izabrani glasovima naroda donose i provode zakone. Dana je i sloboda vjerske vjere, pri čemu je svakome čovjeku dopušteno štovati Boga prema nalogu svoje savjesti. Republikanizam i protestantizam postali su temeljna načela nacije. Ta su načela tajna njezine moći i napretka. Potlačeni i pogaženi širom kršćanstva okretali su se ovoj zemlji sa zanimanjem i nadom. Milijuni su potražili njezine obale, a Sjedinjene Države uzdigle su se do mjesta među najmoćnijim narodima zemlje. …”
“အရိုးကဲ့သို့သော ချိုနှစ်ချောင်းနှင့် နဂါး၏အသံရှိသော ထိုသင်္ကေတသည်၊ ထိုသို့ကိုယ်စားပြုထားသော လူမျိုး၏ ကြေညာချက်များနှင့် လက်တွေ့ကျင့်သုံးမှုတို့အကြား ထင်ရှားလှသော ဆန့်ကျင်ဘက်တစ်ရပ်ကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုလူမျိုး၏ ‘ပြောဆိုခြင်း’ ဟူသည်မှာ ၎င်း၏ ဥပဒေပြုအာဏာပိုင်များနှင့် တရားစီရင်ရေးအာဏာပိုင်များ၏ လုပ်ဆောင်ချက်ကို ဆိုလိုသည်။ ထိုသို့သော လုပ်ဆောင်ချက်အားဖြင့် ၎င်းသည် မိမိ၏ မူဝါဒအခြေခံအဖြစ် တင်ပြထားသော လွတ်လပ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုင်ရာ မူများကို ကိုယ်တိုင်ငြင်းပယ်ရာကျလိမ့်မည်။ ထိုလူမျိုးသည် ‘နဂါးကဲ့သို့ ပြောဆိုလိမ့်မည်’ ဟူသော ကြိုတင်ဟောကိန်းနှင့် ‘ပထမသားရဲ၏ အာဏာအလုံးစုံကို ကျင့်သုံးလိမ့်မည်’ ဟူသော စကားတို့သည်၊ နဂါးနှင့် ကျားသစ်ကဲ့သို့သော သားရဲအားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော လူမျိုးများ၌ ထင်ရှားခဲ့သည့် သည်းမခံနိုင်မှုနှင့် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းမှု၏ စိတ်သဘော တိုးပွားဖွံ့ဖြိုးလာမည်ကို ထင်ရှားစွာ ကြိုတင်ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ပြင် ‘ချိုနှစ်ချောင်းရှိသော သားရဲသည် မြေကြီးနှင့် ထိုအပေါ်၌ နေထိုင်သူတို့အား ပထမသားရဲကို ကိုးကွယ်စေသည်’ ဟူသော ဖော်ပြချက်ကလည်း၊ ဤလူမျိုး၏ အာဏာကို ပုပ်ရဟန်းမင်းစနစ်အား ဂုဏ်ပြုဝန်ခံသည့် အပြုအမူတစ်ရပ်ဖြစ်မည့် အချို့သော လိုက်နာကျင့်သုံးမှုတစ်ခုကို အတင်းအကျပ် ပြဋ္ဌာန်းစေရာတွင် အသုံးပြုမည်ဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြသည်။”
“እንዲህ ያለ እርምጃ ከዚህ መንግሥት መርሆች፣ ከነፃ ተቋማቱ መሠረታዊ ባህርይ፣ ከነፃነት አዋጅ ግልጽና ጥብቅ መግለጫዎች፣ እና ከሕገ መንግሥቱ ጋር በቀጥታ የሚቃረን ይሆናል። የአገሪቱ መሥራቾች በጥበብ ቤተ ክርስቲያን ዓለማዊ ኀይልን እንዳትጠቀም ለመከላከል ፈለጉ፤ የዚህም የማይቀር ውጤት ግፍና ስደት ነው። ሕገ መንግሥቱ ‘ኮንግረስ ሃይማኖትን ለመመስረት ወይም ነፃ አምልኮውን ለመከልከል ሕግ አያወጣም’ ብሎ ይደነግጋል፤ እንዲሁም ‘በአሜሪካ የትኛውንም ሹመት ወይም የሕዝብ አደራ ለመሸከም እንደ መመዘኛ ሃይማኖታዊ ፈተና ፈጽሞ አይጠየቅም’ ይላል። ለአገሪቱ ነፃነት የተደረጉትን እነዚህን ጥበቃዎች በግልጽ ጥሰት ሳይሆን በቀር፣ ማንኛውም ሃይማኖታዊ ሥርዓት በመንግሥታዊ ሥልጣን ሊግደድ አይችልም። ነገር ግን የእንዲህ ያለ እርምጃ አለመጣጣም በምልክቱ ውስጥ ከተገለጸው የበለጠ አይደለም። እርሱ የበግ ያሉ ቀንዶች ያሉት አውሬ ነው—በሙያ ንጹሕ፣ ለስላሳና ጉዳት የማያደርስ መስሎ—ነገር ግን እንደ ዘንዶ የሚናገር።” The Great Controversy, 441, 442.
Nyika yeUnited States yakavakirwa paChiziviso cheKuzvitonga (Declaration of Independence) neBumbiro reMitemo (Constitution), izvo zvinomiririra chiPurotesitendi nechiRepabhuriki zvazvo. “Masvingo” ekudzivirirwa nebudiriro ichiRepabhuriki nechiPurotesitendi, uye panguva yemutemo weSvondo misimboti yeChiziviso cheKuzvitonga pamwe neBumbiro reMitemo zvose zvinopidigurwa, nokuti Nebhukadhinezari “achagadzira michina yehondo pamusoro pemasvingo ako, uye namatemo ake achaputsa shongwe dzako.”
Pamutemo wemusi weSvondo unoita kuti “shongwe” dzose dziparadzwe, uye shongwe chiratidzo chekereke ine uzivi hwaro hwayo hunomiririrwa nekuedza kwemunhu kuzviponesa iye amene. Tichitaura pamusoro paNimrodhi, mupanduki mukuru, neshongwe yake, tinoziviswa mu *Prophets and Kings* kuti, “When the tower had been partially completed, a portion of it was occupied as a dwelling place for the builders; other apartments, splendidly furnished and adorned, were devoted to their idols. The people rejoiced in their success, and praised the gods of silver and gold, and set themselves against the Ruler of heaven and earth.” Pamutemo wemusi weSvondo, Tiro rinofara kuti Jerusarema raparadzwa, asi kutsauka kworudzi kunoteverwa nokuparara kworudzi, uye mambo wokumusoro achazopidigura masvingo neshongwe dzeUnited States.
Kithi ni tukosekulila amalangizo gasitandi ya Yerusalemu mu Hezekeli mu nkhani yakulondola.