Historija Yakavanzika reNdima yeMakumi Mana — Nhamba Makumi Maviri Nesere

Kwanna n’okuluŋŋamizibwa okw’omu ggulu, bwe kituuka ku kulungamizibwa okw’omu ggulu, “buli nsonga erina obukulu bwayo,” era “buli musingi gulina obukulu bwagwo.”

Chinhu chiri pachena ndechekuti chirevo chechiHebheru chinonzi “ereb boqer” chinowanikwa kanomwe nemasere muBhaibheri. Nguva dzose chinodudzirwa kuti “manheru nemangwanani,” kunze kwaDanieri 8:14 apo chinodudzirwa kuti “mazuva.” Maererano nekufemerwa, ndima yegumi neina ndiyo “hwaro nembiru huru yepakati yekutenda kweAdvent.”

Nokutišina je torej v tem, da so »dnevi« v tej vrstici osmi primer med sedmimi primeri, v katerih je uporabljen ta hebrejski izraz. In svetopisemski pojav Božjega preroškega vodstva prevajalcev različice King James je namenoma povezal svetopisemsko uganko osmega, ki je od sedmih, v vrstici, ki predstavlja eno od dveh videnj v osmem poglavju. Ena beseda, prevedena kot »videnje« v osmem poglavju, je hebrejska beseda »chazon«, druga pa je »mareh«. »Mareh« pomeni pojavitev, in videnje »mareh« je videnje Kristusove pojavitve v Božji preroški Besedi. Videnje »mareh« v Danielu 8,14 označuje, da naj bi se Kristus pojavil in nenadoma prišel v svoj tempelj 22. oktobra 1844. Vse te resnice so dejstva in so povezane z vrstico, ki je osrednji steber, in osrednji steber ni nauk ali prerokovanje, ki se je izpolnilo 22. oktobra 1844; dejstvo je, da je ta vrstica Kristus, osrednji steber.

Iye zvino tiri kuedzwa kuti tione kana tichapinda mutemberi uye mushure maizvozvo tichireurura zvivi zvedu, tigamuchire chikomborero chokururamiswa Kwake. Kudana uku kwokupedzisira kokupinda mutemberi kwakakomberedzwa nezvipingamupinyi kuti kudzivise kupinda kwomunhu mumwe nomumwe, asi kana tikazeza zvino, tichazo“siyiwa toga mukutyisa kwakanyarara kwousiku.” Asi iyi haisi iyo chete pfungwa yangu.

Ndima iyi inokosha kupfuura dzose yakasimbiswa nemaune nokusanganisira musiyano uri pashoko rokuti “mazuva,” iro rinotakura chirahwe chouprofita chokuti sere ndeimwe yedzinomwe, chinova rimwe remavhiri munguva yokuiswa chisimbiso kwevane zviuru zana nemakumi mana nezvina. Munguva yokuiswa chisimbiso, nyanga yechiPurotesitendi nenyanga yechiRipabhuriki dzoumambo hwechitanhatu hwouprofita hweBhaibheri dzose dziri mbiri dzichazadzisa chirahwe chokuti wechisere ndemumwe wevanomwe. Pavatungamiri venyika vasere vakavapo kubvira panguva yokuguma muna 1989, Trump akava mambo wechitanhatu woumambo hwechitanhatu, uye pashure pokunge ahwina chigaro kwenguva yechipiri, akava wechisere ari mumwe wevanomwe. Muchiito cheUnited States chokudzokorora Murayiro weMilan womuna 313, bato reRaodhikia revane zviuru zana nemakumi mana nezvina richava bato reFiradherfia revane zviuru zana nemakumi mana nezvina. Nguva yokuiswa chisimbiso inoguma pamutemo weSvondo, apo ronda rinouraya rehupapa rinoporeswa, uye nokudaro hupapa hunozadzisa chirahwe chiri muna Zvakazarurwa chitsauko chegumi nenomwe huchiva hwechisere huri humwe hwehunomwe. Chokwadi chimwe chete, chinomiririrwa muchirevo chimwe chete chechiHebheru, seshoko rimwe chete rechiRungu, chinounza ndima inoratidza kutanga kwokutonga mundima inoratidza kuguma kwokutonga munguva yokuiswa chisimbiso kwevane zviuru zana nemakumi mana nezvina.

Chokwadi chimwe nechimwe chine nzvimbo yacho, uye muTestamende Itsva mune chirevo chimwe chete chinoshandisa mavakirwo enhamba ekuti ‘nhamba’ iwanzwe neimwe ‘nhamba’, uye muTestamende Yekare mune zviviri chete. Arifa ye‘mavakirwo enhamba’ iri muna Genesisi.

Ukuma kwezibalo kwe-omega kuseMathewu.

Aya mapeji anomirira nguva yokutanga neyokupedzisira muBhaibheri apo nhamba inoratidzwa kuti iwedzerwe neimwe nhamba. Kune nhamba zhinji, asi arfa yeGenesisi neomega yaMateu zvine kuumbwa kwenhamba kwakafanana chaiko, uye zvinoshandisa nhamba mbiri dzimwe chete dze“nomwe” ne“makumi manomwe.”

Pakati pearifa neomega, nzvimbo iri pakati, inova ndiyo chete imwe nzvimbo munowanikwa marongerwo aya enhamba, iri muna Revhitiko makumi maviri neshanu. Imomo nhamba mbiri dzacho hadzisi ‘nomwe’ ne‘makumi manomwe,’ asi ‘makore manomwe akapetwa kanomwe.’

Chimiro chenhamba chepakati chinoshandisazve nhamba ‘nomwe,’ asi kwete nhamba ‘makumi manomwe.’ Chikamu chine chimiro ichi chine chikomborero chinopiwa nokuda kwokuteerera, uyewo chituko chinouya nokuda kwokusateerera. Zvikomborero zvokusunungurwa kwevaranda nokudzorerwa kwenyika zvinoiswa zvichipesana nechituko chakapetwa kanomwe chinotaurwa kanokwana kana muchitsauko chemakumi maviri nenhanhatu chaRevhitiko. Chikomborero chacho chaisanganisira kuriritirwa naIshe mumakore ayo nyika yaizorora, pamwe nechikomborero chakapetwa kaviri mugore reJubheri, uye kutukwa kuri muchitsauko chemakumi maviri nenhanhatu ndiko kunoumba rumwe rutivi rweyambiro yesungano iri muzvitsauko zviviri izvi.

Marongerwo enhamba ari pakati anowanikwa muna Revhitiko 25:8 (‘makore manomwe akapetwa kanomwe’). Anobva abatanidzwa nomutongo we‘kanomwe’ wakapetwa kana uri muna Revhitiko 26. Nokudaro, marongerwo enhamba ari pakati anomiririra zvose chikomborero nechituko, achiumba uchapupu hwakapetwa kaviri mubhuku raRevhitiko. Marongerwo enhamba echikomborero kana echituko cheJubheri akaiswa pakati pomutongo waRameki nokuratidza kwaJesu muganhu wenguva yokuedzwa. Zvose zviri zvitatu pamwe chete zvinoratidza muganhu wenguva yokuedzwa, iyo painopera ichabudisa pachena boka rimwe rakakomborerwa neboka rimwe rakatukwa. Arifa naOmega, izvo zvinomiririra shoko romutumwa wokutanga neshoko romutumwa wechitatu, zvinoratidza mazana mana namakumi mapfumbamwe sechiratidzo chenguva yokuedzwa. Izvi pazvinobatanidzwa nechituko kana chikomborero cheJubheri, maidi aya anova akakosha sezvatinoswedera pakudzidza Ezekieri chitsauko chokutanga ndima yokutanga, iyo inoisa Ezekieri mugore ramakumi matatu redenderedzwa rechigumi nenomwe reJubheri.

Kutenderera ikoko kweJubheri kwakapera musi wa22 Gumiguru, 573 Kristu asati azvarwa, uye kwaifananidzira kwete musi wa22 Gumiguru, 1844 chete, asiwo mutemo weSvondo wava pedyo nokuuya. Ezekieri akanga akamira mutemberi, achimiririra vanhu zviuru zana nemakumi mana nezvina avo vakapinda nokutenda muNzvimbo Tsvenetsvene pakupera kwokutongwa, sezvakaita vakatendeka pashure pomusi wa22 Gumiguru, 1844. Kutadza kunzwisisa “chokwadi” chokuti Ezekieri ari papi munhoroondo yechiporofita muchitsauko chokutanga nendima yokutanga ndiko kurasikirwa ne“gwara” rako.

Mushure mokuona kubwinya kwaIshe kwaakaratidzwa parwizi rwaKebhari, Ezekieri anoninipiswa kusvikira muguruva, sezvakaitwawo Dhanieri, Isaya naJohane. Zvadaro, mienzaniso yose iri mina inopa zvinhu zvinoumba kuzodzwa kweavo vanofanira kusvitsa shoko kukereke isingazooni kana kunzwa.

Mubhuku raEzekieri mune misi mitanhatu ine chokuita neJerusarema. Takambokurukura nezvemisi yokutanga neyokupedzisira, iri muchitsauko chokutanga, ndima yokutanga neyechipiri, uyezve muchitsauko chemakumi mana, ndima yokutanga. Ndakakurukura nezvemusi wechipiri uri muchitsauko chechisere, ndima yokutanga, asi ndichingotarisa zvinomiririrwa nawo sechiratidzo chete, ndisina kuubatanidza nokukombwa nokuparadzwa kweJerusarema, uye bhuku rose rinotenderera pamusimboti iwoyo. Jerusarema rakaparadzwa pakupera kwegore ra586/585 Kristu asati aberekwa. Uye muna Ezekieri 33:21, mumwe mupukunyuki anosvika nenhau dzokuwa kweJerusarema.

Mu gore rya cumi na kabiri ni ho umujyi wakubiswe, kandi icyo gihe Ezekiyeli abonye uburenganzira bwo kuvuga ku bushake bwe. Iyerekwa ryo muri Ezekiyeli igice cya munani ryabaye mu mwaka wa gatandatu, bityo rikaba ryari hafi imyaka itandatu mbere y’uko umujyi ukubitwa.

Mugore rakatevera, iro rakanga riri gore rechinomwe, vakuru vakatsvaka Ezekieri kuti vabvunze Ishe.

Ipapo mugore rechipfumbamwe, kukombwa kwakatora gore nehafu kwakatanga.

Mumwe nomumwe wemisi iyi unomiririra zvicherechedzo zvakananga zvemazuva okupedzisira, nokuti Pauro anoti Israeri wekare muenzaniso kune avo vanorarama pakuguma kwenyika.

Onse matandathu ya madeti ghakukhwaskana na Yerusalemu ghakuchitika pakati pa deti lakwamba la mu chaputara yimoza vesi yimoza na deti laumaliro ilo likusangika mu chaputara forte, vesi yimoza. Madeti ghawiri agha ghakulemba chirimika chachinkhondi cha mu chaputara yimoza, icho chikaŵa 592 BC, na chirimika cha makumi ghaŵiri na chinkhondi cha mu chaputara forte, icho chikaŵa 573 BC. Pa mlingo wa mzere pa mzere, Ezekiel wali na mzere wa Egupto, uwo ukusazgapo referensi ya Ture, na mzere wa Yerusalemu. Mzere wa Egupto uli na vimanyikwiro vya nthowa vyachindunji vinkhondi na viŵiri, (para Ture wasazgikapo) ndipo Yerusalemu wali na vitandathu. Pamoza na mizere yiŵiri iyi pali mzere wa Yosiya na mkombero wa Jubile wa chinkhondi na chiŵiri. Kweni mzere uwo ukujambulika kwambura deti lachindunji ukusangika mu chaputara 4, ndipo mzere wa mu chaputara 4 uli na mawilo ghanandi agho Ezekiel wakawona apo wakalaŵiskanga mu Malo Ghatuŵa Chomene. Ndiposo wazura na unenesko unandi wa chiŵikiro.

Chiŵerengero cha mazana gane na makhumi ghatatu chikayimira phangano lamuyirayira, ndipo mu mutu wa nambara zinayi Ezekieli wakagwiliskirika nchito na Fumu nga ni ntharika yamoyo, ntharika iyo yikusazgapo chiŵerengero cha mazana gane na makhumi ghatatu.

Kuzingirwa kweJerusarema, sokufananidzirwa kwazvakaitwa naEzekieri, i“chiratidzo,” sezvakangoitawo kuzingirwa kweJerusarema kwakauyiswa naKestio mugore ra66. Achitsinhira pamusoro paJesu paanoratidza kuparadzwa kweJerusarema, Sista White anotizivisa kuti kuzadzika “kwakananga” kwekuparadzwa kweJerusarema kuri mumazuva okupedzisira. Chiratidzo chokuparadzwa pamusoro pezvapupu zviviri zvinomiririrwa naNebhukadhinezari naKestio chinoratidza kuti chiratidzo chokukombwa kweguta ndicho chiratidzo chomurayiro weSvondo uri kuswedera.

Muchikamu chatiri kuongorora, tinoonawo nongedzero yeomega yomuBhaibheri kumutemo mukuru waWilliam Miller wokududzira uprofita mubato rokuvamba remashoko engirozi yokutanga neyechipiri. Arifa yemusimboti wokuti zuva rinomiririra gore yaivawo chiratidzo cheomega, nokuti arifa yemusimboti wokuti zuva rinomiririra gore yakatsanangurwa mubhuku raNumeri somuedzo wechigumi nowokupedzisira, uyo vaIsraeri vakakundikana pauri, nokudaro vachizviunzira rufu murenje mukati memakore makumi mana avakadzungaira murenje.

Zvinorehwa muuprofita nenyaya yokuti musimboti wokuti zuva rimwe rinomirira gore rimwe unoratidzwa mukupanduka kwokupedzisira kwenhevedzano yokuedzwa ine matanho gumi inotanga pakuyambuka Gungwa Dzvuku, uye kuti musimboti mumwe chete iwoyo unoziviswazve apo Jerusarema rava kuzokombwa nokuparadzwa, zvinofanira kunzwisiswa uye kushandiswa pakududzira ndima yatiri kuongorora, sezvinofanirawo kuitwa nokukosha kwokuti “kukomba” ndicho “chiratidzo.”

Mutsetse wenhoroondo unounganidzwa pakushandiswa kwe“kukombwa” kweJerusarema sechiratidzo unofanira kuzikanwa, nokuti unova “ekisero,” sokunge tichitaura kudaro; uye, muchifananidzo, chiratidzo chekukombwa chine matanda mazhinji akabatana nacho. Chiratidzo chekukombwa pamwe ndicho chikamu chinokosha zvikuru muna Ezekieri, uye chiratidzo ichi chinobvumira Shumba yorudzi rwaJudha kuburitsa ukwana kubva pane zvakatanga kuonekwa naEzekieri sekunge kwaiva kuvhiringidzika. “Chiratidzo” chekukombwa, nheyo yegore pachinzvimbo chezuva, nemitsetse yechiporofita inounganidzwa nekukombwa, zvinofanira kuongororwa muchirevo chokuti mazana mana namakumi matatu anomirira sungano isingaperi.

Ishe vakapinda musungano naAbhurahama kuburikidza nematanho matatu, uye danho rokutanga pamatanho matatu iwayo raisanganisira chiprofita chokuti vazukuru vaAbhurahama vaizova nhapwa muIjipiti kwemakore mazana mana. Padanho rechipiri, Abhurahama akapiwa tsika yokudzingiswa, uye danho rechitatu raiva rokupirwa kwaIsaka paGomo reMoria. Makore mazana mana akadudzwa muarifa yematanho matatu akatorwa naIshe pakusimudza vanhu vakasanangurwa nokupinda musungano navo. Vanhu ivavo vesungano vakasanangurwa vakarambwa naMwari pakutakwa kwaStefani nematombo mugore ra34, uye pashure paizvozvo Pauro, muapostora akasanangurirwa vaHedheni, akaratidza kuti makore mazana mana iwayo aiva—makore mazana mana nemakumi matatu.

Nhamba inomiririra sungano imazana mana nemakumi matatu, asi zvapupu zviviri zvinoti Abrama naSauro, avo vose vari vaviri vakachinjwa mazita ndokunzi Abhurahama naPauro zvichitevedzana, zvinoratidza nhambo mbiri dzakasiyana dzinoumba nhamba yose yemazana mana nemakumi matatu. Mwari paanochinja zita romweya, izvi chiratidzo choukama hwesungano pakati pomweya iwoyo naMwari. Naizvozvo, makore mazana mana nemakumi matatu ihwerengedzo inobva pakubatanidzwa kwenhamba mbiri dzakasiyana, sezvinoonekwa pamazana mana aAbhurahama nemakumi matatu anowedzerwa naPauro. Ezekieri akavata norutivi rwake rworuboshwe kwemazuva mazana matatu nemakumi mapfumbamwe, ndokuzovata norutivi rwake rworudyi kwemazuva makumi mana, achiratidza nhamba mbiri dzine hwerengedzo yemazana mana nemakumi matatu.

MuGenesisi chitsauko chegumi neimwe, sungano yorufu yakavapo pakarepo mushure memafashamo kubudikidza nokupandukira kwaNimrodhi inoratidza musiyano uripo pakati pesungano mbiri. Zvinoumba shongwe yeBhabheri zvinopupura nezvorudzi rwavanhu rwesungano yaSatani yokuti “zviponesei,” avo vaifanira kutongwa nokumwayiwa. Muchitsauko ichocho chimwe chete, dzinza ravaHebheru rinotangwa nokuberekwa kwaEbheri, richiratidza kutanga kwavanhu vakasanangurwa kuti vamiririre sungano youpenyu, zvichipesana nesungano yorufu yaNimrodhi.

Mu gice cya cumi cyo mu Itangiriro ni ho Eberi na Pelegi bavugwa bwa mbere.

በለግ ማለት መከፋፈል ወይም መለያየት ማለት ነው፤ እና በበለግ ዘመን የቃል ኪዳን ሕዝብ ሁለት ክፍሎች መከፈላቸው በባቤል ግንብ ታሪክና በናምሩድ ዓመፅ ይገለጻል። ዔበር እስከ አራት መቶ ስልሳ አራት ዓመት ኖረ፤ ነገር ግን በበለግ (መከፋፈል) ከተወለደ በኋላ አራት መቶ ሠላሳ ዓመት ኖረ። እያንዳንዱ እውነታ የራሱ ግንኙነት አለው፤ እና አራት መቶ ሠላሳ የአብርሃም የቃል ኪዳን ትንቢት ጋር ጳውሎስ የሚያያይዘው ቁጥር ነው። ምንም እንኳ አራት መቶ ሠላሳ በበለግ ልደት በኋላ ካለው የዔበር ሕይወት ጋር የተያያዘ ቢሆንም፣ የሕይወቱ የመጀመሪያዎቹ ሠላሳ አራት ዓመታት “አራትና ሠላሳ ዓመት” ተብለው ተገልጸዋል፤ ይህም እርግጥ ሠላሳ አራት ዓመት ነው፣ ነገር ግን የእነዚያን ሠላሳ አራት ዓመታት ቀላል አገላለጽ ሲነበብ “አራት” እና “ሠላሳ” (430) ይሆናል። ከዚያም አራት መቶ ሠላሳ መጣ፤ ከዚያም የበለግ ሕይወት የመጀመሪያው አገላለጽ “ሠላሳ” ነው።

ဧဗာသည် “ဟေဗြဲ” ဟူသော အမည်၏ အရင်းမြစ်ဖြစ်၍၊ ပဋိညာဉ်၏ ရွေးချယ်ခံ လူမျိုးဖြစ်လာမည့် ဟေဗြဲတို့ကို ပထမဦးစွာ ဖော်ပြထားခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။ ဧဗာ၏ အဓိပ္ပါယ်မှာ “ကူးသွားခြင်း” ဖြစ်သဖြင့်၊ ထိုအရာသည် ပဋိညာဉ်လူမျိုးတို့ မြေကြီးမှ မြေသစ်သို့ ကူးသွားမည်ကို ပုံဆောင်ပြသည်။ ထိုသို့ပင် အာဗြဟံ၏ သားမြေးတို့သည် ကတိထားရာပြည်သို့ ရောက်ရန် ပင်လယ်နီကို ကူးသွားခဲ့ကြသည်။ တော၌ အနှစ်လေးဆယ် လှည့်လည်သွားလာရခြင်းက ထိုကူးသွားခြင်းကို အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေခဲ့သော်လည်း၊ အနှစ်လေးဆယ် ပြည့်ဆုံးသောအခါ သူတို့သည် ယော်ဒန်မြစ်ကို ကူး၍ ကတိထားရာပြည်သို့ ဝင်ကြသဖြင့်၊ ထိုအရာသည် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတို့၏ နောက်ဆုံး ကူးသွားခြင်းကို ပုံဆောင်ပြသည်။ ပေလက်သည် နိမ်ရော့၏ မျှော်စင်၌ လူသားမျိုးနွယ်ကို ပဋိညာဉ်လူမျိုး နှစ်စုအဖြစ် ပထမဆုံး ခွဲခြားသည့် သမိုင်းကာလကို ကိုယ်စားပြုသည်။ နိမ်ရော့၏ သေခြင်းပဋိညာဉ်၏ သင်္ကေတမှာ ရှုပ်ထွေးခြင်းဖြစ်ပြီး၊ အသက်ပဋိညာဉ်ဖြစ်သော ဟေဗြဲတို့၏ သင်္ကေတမှာ ပေလက်ဖြင့် ဖော်ပြထားသော ခွဲခြားမှု မတိုင်မီ ဧဗာ၏ အသက်အနှစ် လေးရာသုံးဆယ် ဖြစ်သည်။ “ပေလက်” ဟူသော အမည်သည်လည်း သင်္ကေတဆိုင်ရာ ကိန်းဂဏန်းအမှန်တရားတစ်ရပ်ကို မှတ်သားစေသည်။ အကြောင်းမှာ ဧဗာ၏ အနှစ်လေးရာသုံးဆယ်ကို ဂဏန်းနှစ်ခုအဖြစ် ခွဲထားနိုင်ပြီး၊ ပေလက်သည် လေးရာနှင့် သုံးဆယ် ဟူသော ဂဏန်းတို့၏ ခြားနားသတ်မှတ်မှုကို ကိုယ်စားပြုသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

Makumi mana na mia tatu vina sehemu mbili. Miaka mia nne ya agano la Ibrahimu pamoja na ile miaka thelathini ya ziada iliyotajwa na Paulo. Kuongezeka kwa maarifa kunakozalisha uamsho wa mwisho wa watu wa Mungu kunawakilishwa katika sura ya kumi na mbili ya Danieli, ambamo ishara yenye sehemu mbili ya agano la milele inatambulishwa waziwazi, nayo imewekwa mbele katika aya 9/11.

Kubviswa kwechisimbiso kwekupedzisira, uko kunounza muitiro wokuedzwa une matanho matatu sezvinoratidzwa mundima yegumi namashoko okuti “kunatswa, nokuitwa vachena, nokuedzwa,” kune chokuita namakore chiuru chimwe namazana maviri namakumi mapfumbamwe. Mapiyona ainzwisisa ndima iyi sokureva kuti kubviswa kwokupikisa kwechihedheni muna 508 kwakatanga muitiro wemakore makumi matatu wakatungamirira kukugadzwa kwoupapa soumambo hwechishanu hwechiporofita cheBhaibheri muna 538, uhwo hwakazotonga soumambo hwechishanu hwechiporofita cheBhaibheri kusvikira makore chiuru chimwe namazana maviri namakumi matanhatu apera muna 1798. Makore makumi matatu kubva muna 508 kusvikira muna 538 anoratidzwawo naPauro namashoko okuti “kutsauka pakutenda kunotanga kuitika,” muna 2 VaTesaronika.

Mu 2 Atesalonika mutu uri ukama huri pakati peRoma yechihedheni neRoma yeupapa, dziri ushe hwechina nehweshanu hwechiporofita, zvichitevedzana. Ndimo muchitsauko ichi cheAtesalonika umo William Miller akawana kuti “zuva nezuva” riri mubhuku raDanieri raimirira Roma yechihedheni, uye Miller akazoenderera mberi nekuwana kuti “zuva nezuva” muna Danieri raiwanzoratidzwa nguva dzose richibatanidzwa nechinonyangadza kana kudarika kunounza kuparadzwa. Chinonyangadza nekudarika kunounza kuparadzwa mubhuku raDanieri zvinomirira izvo Johane anotsanangura mubhuku raZvakazarurwa semufananidzo wechikara nechiratidzo chechikara, zvichitevedzana.

William Miller akavakira mashandisiro ake mazhinji euprofita, kana asiri ose, pakuziva kwake masimba maviri anoparadza, anomiririrwa ne“chezuva nezuva” (Roma yechihedheni), uye nesimba rechipiri rinoparadza, iro rinotsanangurwa nenzira mbiri, sekudarika kunoparadza (kubatana kwechechi nehurumende), muna Zvakazarurwa—semufananidzo wechikara (chimiro chechiporofita cheupapa), uye senyangadzi yokuparadza (kunamatwa kwezuva) muna Zvakazarurwa—sechiratidzo chechikara. Kunzwisisa kwakawanikwa naMiller kubva mutsananguro yaPauro muna 2 VaTesaronika kwaiva kunzwisisa kunokosha zvikuru kwaiumba hwaro hwaMiller, uyo ari chiratidzo chenheyo dzechiAdventist. Pauro anoti avo vasingadi chokwadi chinoratidzwa muna 2 VaTesaronika muchitsauko chechipiri ndivo vanogamuchira kutsauswa kwakasimba.

Mundima nhatu dzaDhanieri (Dhanieri 12:9–11), dudziro yokufananidzira yomumazuva okupedzisira haigoni kusanganisira kushandiswa kwenguva, nokuti kubvira musi wa22 Gumiguru 1844, kushandiswa kwenguva youporofita hakuchashandi. Ndima dze9/11 dzinomirira nguva mbiri dzakasiyana dzemakore makumi matatu nemakore chiuru chimwe nemazana maviri nemakumi matanhatu. Nhamba yemakumi mana nenhamba yechiuru chimwe nemazana maviri nemakumi matanhatu dzose zviratidzo zverenje rouporofita, uye muuporofita dzinogona kushandiswa imwe panzvimbo yeimwe. Naizvozvo, chiuru chimwe nemazana maviri nemakumi matanhatu zvinogona kunzwisiswa semakumi mana, uye makumi mana ndicho chegumi chemazana mana. Ndima dze9/11 dzinofananidzira nhamba yesungano isingaperi, sezvainomiririrwa nemazana mana (Abrahama) akabatana nemakumi matatu (Pauro). ‘Renje’ rinomiririrwa ne‘chiuru chimwe nemazana maviri nemakumi matanhatu’ rinoenderana ne‘renje remakumi mana’, uye makumi mana ndicho chegumi chemazana mana. Makumi matatu ndiwo makumi matatu. Mazana mana nemakumi matatu anowanikwa nokuwedzera nhamba yemazana mana kunhamba yemakumi matatu, izvo muna Ezekieri chitsauko chechina zvinomiririrwa semazana matatu nemakumi mapfumbamwe akawedzerwa kunhamba yemakumi mana.

Mavesi 9/11 mu chilemba ca buumi twaakaiminina pakati ka bipindi bitatu bya buprofeti mu cipandwa ico, kabili ni cishibilo ca cipangano ca imyaka yonse ico cafungululwa mu nshiku sha kulekelesha. Ukufungululwa kwa nshamushilo ya imyaka imyanda ine na makumi yatatu mu nshiku sha kulekelesha kuleletwa mu cipandwa ca bune ca Ezekieli.

Shumba yerudzi rwaJudha yava kuvhura zvisimbiso zveshoko reyambiro yokupedzisira kuna avo vakapinda nokutenda muNzvimbo Tsvene-tsvene pamwe chete naEzekieri, Johani, Dhanieri naIsaya. Chokwadi ichocho chinozarurwa pamwe chete nokusimudzirwa kweavo vanofananidzirwa kwete chete sevakadzingwa vaIsraeri, asiwo somureza wezviuru zana nemakumi mana nezvina. Chokwadi ichocho chinoratidzwa maererano nesungano inomiririrwa nemakore mazana mana aAbhurahama pamwe chete nesungano inomiririrwa nemakore makumi matatu aPauro. Chokwadi ichocho chinoiswa pachena mundima 9/11 dzechitsauko chegumi nembiri chaDhanieri, dzinomiririra nguva yepakati penguva nhatu dzokufananidzira, idzo dzakanzwisiswa zvakarurama nevateveri vaMiller. Chokwadi che9/11 chepakati chiri kubviswa zvisimbiso muchitsauko chegumi nembiri chaDhanieri chinomiririrwa nemazuva aEzekieri mazana matatu nemakumi mapfumbamwe uye mazuva makumi mana. Mazuva iwayo anozarurirwa Ezekieri mugore ramakumi matatu redenderedzwa regumi nenomwe reJubheri, uye Ezekieri, somupristi, anomiririra upristi hwezviuru zana nemakumi mana nezvina vari mumuedzo wepakati pamiedzo mitatu.

Ezekieri anoratidzwa mukati memuedzo wetemberi pa“zuva rechishanu” re“mwedzi wechina,” iro munhoroondo yevaMillerite rairatidza pakati chaipo (“pakati penguva”) pemwedzi minomwe yakatanga pakuodzwa mwoyo kwokutanga musi wa19 Kubvumbi 1844, ikaguma musi wa22 Gumiguru wegore iroro.

Julayi 21, 1844, yaive iri pakati chaipo pemwedzi minomwe mitsvene, uye pazuva iroro Samuel Snow akanga ari paBoston Tabernacle achipa shoko rake reKuchema kwePakati peUsiku. Ipapo, kekutanga mukupiwa kweshoko paruzhinji, “akazivisa namashoko chaiwo eMagwaro achiti: ‘Tarirai, Chikomba chinouya!’” Zvino isu tiri, muchiratidzo, takamira naEzekieri muBoston Tabernacle, nguva pfupi kusati kwava nekusimudzwa kwenhume dzekuchema kwepakati peusiku dzobuda sesaisai guru remvura. Maitiro echiporofita ekusimudza mureza anomiririrwa mumutsara wechiporofita weIslamu muna Zvakazarurwa chitsauko 9. Ezekieri chitsauko 4 chinopa chapupu chechipiri pamwe chete nemhedziso yechiporofita ichocho chemakore mazana matatu namakumi mapfumbamwe nerimwe nemazuva gumi namashanu, uye anozviita muchitsauko 4.

Ri si ta kuna mi mhaka leyi eka xihloko lexi landzelaka.